galenus.de-utilitate-respirationis-liber 4
Πᾶσαν τοίνυν αὐτὴν ἀναλαβόντες βασανίσωμεν , ἐπεὶ τῶν ἄλλων ἀληθεστέρα φαίνεται . οὐκοῦν ἔκ τε τοῦ ῥιπίζεσθαι τὴν ἀρχὴν τῆς ἐμφύτου θερμασίας , κᾀκ τοῦ συμμέτρως ἐμψύχεσθαι , κᾀκ τοῦ τὸ οἷον καπνῶδες αὐτῆς ἅπαν ἀποῤῥεῖν , ἓν ἀθροίζεται κεφάλαιον , ἡ σωτηρία τῆς κατὰ φύσιν θερμασίας . εἰς ταύτας οὖν τὰς ἀρχὰς ἴδωμεν εἰ δυνατὸν ἀναγαγεῖν τὰ κατὰ μέρος ἅπαντα . καὶ πρότερον προχειρισθήτω τὸ κατὰ τὰ βαλανεῖα συμβαῖνον , ἐν οἷς ἐπὶ πλέον διατρίψαντες ἐκλυόμεθα , τελευτῶντες δὲ καὶ ἀποθνήσκομεν . εἰ γὰρ , διότι θερμὸν ἀναπνέομεν , ἐχρῆν , φασὶ , καὶ τοὺς ὑπὲρ λέβητος ὕδατος θερμοῦ στάντας , εἶτα ἀναπνέοντας τὸν ἀναφερόμενον ἀτμὸν , ὁμοίως ἀδικεῖσθαι · οὐ μὴν φαίνεσθαι ἀδικουμένους · ᾧ δῆλον , ὅτι μὴ διὰ τὴν ἀναπνεομένην θερμασίαν , ἀλλὰ διὰ τὴν ἐξ ὅλου τοῦ σώματος κένωσιν τοῦ πνεύματος ἐν τοῖς βαλανείοις ἐκλυόμεθα . πῶς οὖν καὶ ταύτην τὴν ἀμφισβήτησιν διαλύσομεν ; ἢν τὸ μὲν συνημμένον ἀληθὲς εἶναι φήσωμεν , ὅτι δεῖ πνίγεσθαι τοὺς τὸν ἐκ λέβητος ἀτμὸν εἰσπνέοντας , εἴπερ ὅλως ἐμψύξεως ἕνεκεν ἀναπνεύσαιεν , οὐ μὴν τήν γε πρόσληψιν αὐτῶν . ἀλλὰ μὴν οὐ πνίγονται · πνίγονται γὰρ οὐδὲν ἧττον τῶν ἐν τοῖς βαλανείοις οἱ τὸν ἐκ λεβήτων ἀτμὸν ἀναπνέοντες . εἰ δὲ καὶ μὴ πνιγόμεθα , θαυμαστὸν οὐδὲν ἂν ἦν ἴσως · ἡ γὰρ καθ’ ὅλον τὸ σῶμα διαπνοὴ κατὰ τὰ βαλανεῖα τῇ διὰ τοῦ στόματος ὁμοίως βέβλαπται . οὐκ ἔστι δὲ ταὐτὸν τὸ ﻿ κατὰ τὸ στόμα μόνον ἀναπνεῖν τινα κακῶς τῷ κατὰ τοῦτο καὶ καθ’ ὅλον τὸ σῶμα . μεγίστη δ’ ἀπόδειξις ἐπὶ πολλῶν ἀῤῥώστων γίγνεται , δι’ ὅλης μὲν ἡμέρας ἱδρούντων κρισίμως , πολλῷ μᾶλλον ἢ ἐν τοῖς βαλανείοις , οὐ μὴν ἐκλυομένων ὁμοίως ἐκείνοις , οὐδὲ πνιγομένων ὅλως , ἔστ’ ἂν ἀναπνέωσι τὸν ἔξωθεν ἀέρα τὸν ψυχρόν . εἰ δὲ καὶ συνείρξας αὐτοὺς ἱματίοις τι θερμὸν ἀναπνεῖν ἀναγκάσαις , ἀποπνίξαις αὐτίκα . τοὺς μέντοι κατεψυγμένους καὶ ῥιγοῦντας οὕτως συνείρξας οὐχ ὅπως οὐκ ἀποπνίξῃ , ἀλλ’ οὐδ’ ἀδικήσεις οὐδὲν , ἄχρις ἂν ἐκθερμανθέντες τύχωσι · τηνικαῦτα δ’ οὐκέθ’ ὑπομένουσιν , ὡς μὴ σύνηθες . ἐξ ὧν ἁπάντων δῆλον , ὡς οὐ διὰ τὸ κενούμενον ἐξ ὅλου τοῦ σώματος ἐν τοῖς βαλανείοις πνεῦμα καταλυόμεθά τε καὶ τελευτῶμεν τὸν βίον , ἀλλὰ διὰ τὴν θερμασίαν . θαυμάσαι δὲ ἔστιν οὐ τῶν ἄλλων τοσοῦτον Ἐρασίστρατον , τῶν τοιούτων φαινομένων κατατολμῶντα καταψεύσασθαι , ὃν οὐκ εἰκὸς ἄπειρον εἶναι τῆς διὰ τοῦ πίθου πυρίας τῶν ὑδερικῶν , εὐδοκιμησάσης οὐχ ἥκιστα τῶν ἄλλων παλαιῶν παρὰ Χρυσίππῳ τῷ Κνιδίῳ . κενοῦνται γὰρ οὗτοι τὸ πᾶν σῶμα πολὺ θᾶττόν τε καὶ μᾶλλον , ἢ ἐν τοῖς βαλανείοις , οὐ μὴν πνίγονταί γε διὰ τὸ ψυχρὸν εἰσπνεῖν ἀέρα . τούτου δ’ ἄν τις αὐτοὺς στερήσειεν , ἀποθνήσκουσιν ἐν τάχει . πῶς οὖν , φασὶν , ἔν τε τοῖς βαρυόδμοις βαράθροις , καὶ τοῖς νεωστὶ κεχρισμένοις οἴκοις τιτάνῳ , καὶ πρὸς τῆς τῶν ἐσβεσμένων ἀνθράκων ὀσμῆς πνιγόμεθα ; κατὰ μὲν τὸν Ἐρασίστρατον , ὅτι λεπτὸς ὢν ἐν ταῖς τοιαύταις καταστάσεσιν ὁ ἀὴρ οὐ στέγεται πρὸς τῶν ἀρτηριῶν , ἀλλ’ ἐκκενοῦται ῥᾳδίως , καὶ ἐνδείᾳ πνεύματος ἀπόλλυται τὸ ζῶον . ἡμεῖς δέ φαμεν , ὅτι οὐδὲν ἐξετέλεσεν , ὡς Ἐρασιστράτου δείξαντος , ἢ λεπτὸν ἐν τοῖς τοιούτοις τὸν ἀέρα γιγνόμενον , ἢ μὴ στεγόμενον τοῖς ζώων σώμασιν , ἢ μὴ τῆς ἀληθοῦς αἰτίας ἑτέρας οὔσης , ἢ χαλεπῆς ὑπαρχούσης εὑρεθῆναι . μακρότερα μὲν οὖν ἀναγκαζόμεθα λέγειν πρὸς τὰ εἰρημένα , χρὴ δὲ , ὅσον οἷόν τε , πειρᾶσθαι τεμεῖν αὐτὰ συντομώτερον . εἰ δ’ οὐδὲν ἔχω φάναι , τὰς πολλὰς ἀντιλογίας περικόψας , τοῦ φαίνεσθαι τὰς κινήσεις τῶν ἀρτηριῶν ἐν ταῖς τοιαύταις διαθέσεσι μηδὲν ἀπολειπομένας μεγέθει τε καὶ χρόνῳ τῶν ἔμπροσθεν , ὡς ἂν πλήρεις οὔσας δηλονότι τοῦ δι’ αὐτῶν φερομένου πνεύματος . ἐχρῆν δ’ αὐτὰς μὴ ὅτι θᾶττον ἢ μικρότερον φαίνεσθαι σφυζομένας , ἀλλ’ ἀσφύκτους γίνεσθαι παντάπασιν , ὡς ἐστερημένας τελέως τοῦ πληροῦντος αὐτῶν τὰς κοιλίας ἀέρος . ἀλλ’ εἰ τὴν Ἐρασιστράτου , φασὶ , διαβάλλεις αἰτίαν , εἰπέ . λέξω δὲ , ἐὰν πρότερον ὑμεῖς εἴπητέ μοι , διὰ ποίαν αἰτίαν θαλάττιοι ζωγρεῖς νάρκης ἁψάμενοι ναρκῶσι . εἰ δὲ οὐδὲν λέγειν ἔχετε , τοῦτο ὅμως ἡμῖν εἰπεῖν συγχωρήσετε , τὸ τὴν δύναμιν εἶναι τοῦ ζώου ναρκωτικὴν τῶν ἁψαμένων οὕτως ἰσχυρὰν , ὥστε καὶ διὰ τοῦ πεπηγότος αὐτοῦ τριόδοντος εἰς τὰς χεῖρας τῶν ἁλιέων ῥᾳδίως ἀνατρέχειν τὸ πάθος . οὐκοῦν συγχωρήσετε , εἶναί τινας ἰχθύων ποιότητας καὶ δυνάμεις , ὧν αἱ μὲν νάρκην , αἱ δὲ κάρον , αἱ δὲ ψύξιν , αἱ δὲ σῆψιν , αἱ δὲ ἄλλό τι φέρουσι κακὸν , ἀέρος δὲ οὐδεμίαν συγχωρήσετε εἶναι τοιαύτην δύναμιν ; ἀλλ’ οὐκ ἔχομεν , φασὶν , ἐναργῶς δεῖξαι , τίς ἡ ποιότης αὕτη , καὶ τίς ἡ δύναμις αὕτη . τί οὖν τοῦτο πρὸς τὰ παρόντα ; διὰ γὰρ τῶν ἀδήλων οὔτε ἀνατρέπεσθαί τι δίκαιον οὔτε κατασκευάσασθαι . μεταβαίνωμεν οὖν ἀπὸ τῶν τοιούτων ἐπὶ τὸ κατασκευάζειν ἐναργῶς , ὁποτέραν οὖν τῶν αἱρέσεων ἀνατρέπειν δυνάμεθα . τὰ μὲν οὖν ἐξ ἀνάγκης ἀνατρέποντα τὴν Ἐρασιστράτειον δόξαν εὐθὺς κατ’ ἀρχὰς ἡμῖν ἐῤῥήθη . τὰ δὲ τὴν ἡμετέραν κατασκευάζοντα , τοιαῦτα μὲν οὖν ὡς οὐχ εὕρομεν , ὡς ἐξ ἀνάγκης περαίνειν , ἁπάντων μέντοι τῶν ἄλλων πιθανώτατον , πρὸς τὸ μηδὲ ἀνατρέπεσθαι πρός τινος τῶν φαινομένων ταύτην τὴν δόξαν . ὥστε τὴν μὲν Ἐρασιστράτου περὶ χρείας ἀναπνοῆς ὑπόληψιν ἤδη καταλιπεῖν δίκαιον , ἐπειδὴ κἀν τοῖς περὶ σφυγμῶν λόγοις ἐξελέγχεται πολυειδῶς σφαλλομένη . αὐτοὺς δὲ διὰ βραχέων ἐπιδραμεῖν τῶν ἄλλων φαινομένων τὰς αἰτίας , εἰς τὴν προκειμένην ἀναφέροντας ὑπόθεσιν , ὥσπερ κατά γε τὴν γυμνασίαν μεῖζόν τε καὶ πυκνότερον ἡμᾶς ἀναπνεῖν . οὐ γὰρ ἀπεικὸς οὐδὲ τοῦτο γίνεσθαι διὰ τὴν , τοῖς σφοδρῶς κινουμένοις αὐξανομένην θερμασίαν . ὅτι γὰρ οὐδ’ ἐνταῦθα διὰ τὴν τῶν ἀρτηριῶν ἐπιπλήρωσιν , ἐναργές ἐστιν ἐκ τοῦ γίνεσθαι μὲν ἐξ ἀρχῆς εὐθὺς πολλάκις σφοδρῶς , οὐ μὴν ἀλλοιοῦσθαι τὴν ἀναπνοὴν , πρὶν ἱκανῶς θερμανθῆναι · ἐκθερμανθέντων δὲ , κᾂν ἐπαυσάμεθα κινούμενοι , μέχρι πολλοῦ διασωζομένην ὁρᾶσθαι τὴν αὐτὴν ἰδέαν τῆς ἀναπνοῆς . ἀλλὰ κᾀν τοῖς καυσώδεσι πυρετοῖς ὁμοίως ἀναπνεῖν ὀρεγόμεθα διὰ τὴν αὐτὴν αἰτίαν · ὅπου γὰρ ἂν ᾖ μέγιστον τὸ τῆς χρείας δεόμενον , ἐνταῦθα οὐκ ἀπεικὸς ἱκανῶς αὐξάνεσθαι καὶ τὴν χρείαν αὐτήν . ἡ μὲν γὰρ μείζων φλὸξ μείζονος ἀέρος , ἡ δὲ ἐλάττων ἐλάττονος δεῖται · πᾶσα οὖν δεῖται δι’ ἣν ἔμπροσθεν εἴπομεν ἀνάγκην . οὐκ οὖν ἔτι θαυμαστὸν , εἰ κατεψυγμένοι τὰ περὶ τὴν καρδίαν καὶ τὸν πνεύμονα τὸν ἔξωθεν ἀέρα ποθοῦσί τε καὶ δέονται διὰ τῆς εἰσπνοῆς ἐπισπᾶσθαι . ἐπισπᾶται μὲν γὰρ , ἀλλ’ ὀλίγον καὶ διὰ καιροῦ πολλοῦ · μεγάλως γὰρ καὶ πυκνῶς οὐκ ἐγχωρεῖ ῥιπίζειν τὴν βραχεῖαν θερμασίαν . διὰ τί τοίνυν οἱ μὲν παῖδες πλεῖόν τε καὶ ﻿ πυκνότερον , οἱ δὲ ἀκμάζοντες ἔλαττόν τε καὶ ἀραιότερον ἀναπνέουσιν ; ἢ , ὅτι τὰ αὐξανόμενα πλεῖστον ἔχει τὸ ἔμφυτον θερμὸν , ἕπεται ἐξ ἀνάγκης πλήθει θερμασίας μέγεθός τε καὶ πυκνότης ἀναπνοῆς ; εἰ δὲ καὶ τρέφεται τὸ ψυχικὸν πνεῦμα πρὸς τῆς ἀναπνοῆς , καὶ διὰ τοῦτο ἀναπνέουσι πλεῖστόν τε καὶ πυκνότατον οἱ παῖδες , ἐπεὶ καὶ τροφῆς πλείονος , ὡς ἂν αὐξανόμενοι , δέονται . εἰ δὲ τὸ λιγνυῶδες ἀποχεῖται πλεῖστον ἐν ταῖς ἀναπνοαῖς , καὶ διὰ τοῦτο ἀναπνέουσι πλεῖστόν τε καὶ πυκνότατον . ἔνθα γὰρ ἡ τῆς τροφῆς ἐργασία πλείων , ἐκεῖ καὶ τὸ περίττωμα πλέον . οἷς δ’ οἱ νεανίσκοι θερμότεροι τῶν παίδων εἶναι δοκοῦσιν , οὗτοι τὴν μὲν προειρημένην αἰτίαν οὐ προσοίσονται . περὶ μέντοι τῶν γερόντων οὐδεὶς ἀμφισβητεῖ , τὸ μὴ οὐκ εἶναι πολὺ ψυχροτέρους αὐτοὺς τῶν παίδων καὶ νεανίσκων . ὁμολογεῖ δὲ τῇ ψύξει καὶ ἡ τῆς ἀναπνοῆς ἰδέα , μικροτέρα τε ἅμα καὶ ἀραιοτέρα γιγνομένη . παραπλήσια δὲ τοῖς ἐπὶ τῶν ἡλικιῶν φαινομένοις ἐν ὥραις καὶ χώραις καὶ φύσεσι συμβέβηκε . καὶ ὁμολογεῖ γὰρ ἀεὶ τοῖς μὲν θερμοῖς ἡ μείζων τε καὶ πυκνοτέρα , τοῖς δὲ ψυχροῖς ἡ ἐλάττων τε καὶ ἀραιοτέρα . μικρόν τε καὶ πυκνὸν ἀναπνέουσιν οἵ τε ἐδηδοκότες καὶ οἱ πεπωκότες στενοχωρίᾳ τοῦ διαφράγματος . οὕτω δὲ καὶ αἱ κύουσαι , κἀν τοῖς ὑδέροις τε καὶ ταῖς φλεγμοναῖς τοῦ ἥπατος καὶ τῆς γαστρὸς καὶ τοῦ σπληνὸς ὁμοίως ἀναπνέουσι διὰ τὴν αὐτὴν αἰτίαν . ἀλλὰ περὶ μὲν τῆς οἰκείας τούτων ἀναπνοῆς ἐν τοῖς περὶ δυσπνοίας εἰρήσεται . νῦν δὲ ἀρκεῖ καὶ ταῦτα αὖθις ἐνδείξειν τὸ πάνθ’ ὁμολογεῖν τὰ φαινόμενα τῷ προειρημένῳ δόγματι περὶ χρείας ἀναπνοῆς .
Lemmas: πᾶς τοίνυν αὐτός ἀναλαμβάνω βασανίζω , ἐπεί ὁ ἄλλος ἀληθής φαίνω . οὐκοῦν ἐκ τε ὁ ῥιπίζω ὁ ἀρχή ὁ ἔμφυτος θερμασία , ἐͅκ ὁ σύμμετρος ἐμψύχω , ἐͅκ ὁ ὁ οἷος καπνώδης αὐτός ἅπας ἀπορρέω , εἷς ἀθροίζω κεφάλαιος , ὁ σωτηρία ὁ κατά φύσις θερμασία . εἰς οὗτος οὖν ὁ ἀρχή ὁράω εἰ δυνατός ἀνάγω ὁ κατά μέρος ἅπας . καί πρότερος προχειρίζω ὁ κατά ὁ βαλανεῖον συμβαίνω , ἐν ὅς ἐπί πολύς διατρίβω ἐκλύω , τελευτάω δέ καί ἀποθνῄσκω . εἰ γάρ , διότι θερμός ἀναπνέω , χρή , φημί , καί ὁ ὑπέρ λέβης ὕδωρ θερμός ἵστημι , εἶτα ἀναπνέω ὁ ἀναφέρω ἀτμός , ὅμοιος ἀδικέω · οὐ μήν φαίνω ἀδικέω · ὅς δῆλος , ὅτι μή διά ὁ ἀναπνέω θερμασία , ἀλλά διά ὁ ἐκ ὅλος ὁ σῶμα κένωσις ὁ πνεῦμα ἐν ὁ βαλανεῖον ἐκλύω . πῶς οὖν καί οὗτος ὁ ἀμφισβήτησις διαλύω ; ἐάν ὁ μέν συνάπτω ἀληθής εἰμί φημί , ὅτι δέω πνίγω ὁ ὁ ἐκ λέβης ἀτμός εἰσπνέω , εἴπερ ὅλος ἔμψυξις ἕνεκα ἀναπνέω , οὐ μήν ὁ γε πρόσληψις αὐτός . ἀλλά μήν οὐ πνίγω · πνίγω γάρ οὐδείς ἥσσων ὁ ἐν ὁ βαλανεῖον ὁ ὁ ἐκ λέβης ἀτμός ἀναπνέω . εἰ δέ καί μή πνίγω , θαυμαστός οὐδείς ἄν εἰμί ἴσως · ὁ γάρ κατά ὅλος ὁ σῶμα διαπνοή κατά ὁ βαλανεῖον ὁ διά ὁ στόμα ὅμοιος βλάπτω . οὐ εἰμί δέ αὐτός ὁ ﻿ κατά ὁ στόμα μόνος ἀναπνέω τις κακός ὁ κατά οὗτος καί κατά ὅλος ὁ σῶμα . μέγας δέ ἀπόδειξις ἐπί πολύς ἄρρωστος γίγνομαι , διά ὅλος μέν ἡμέρα ἱδρόω κρίσιμος , πολύς μάλα ἤ ἐν ὁ βαλανεῖον , οὐ μήν ἐκλύω ὅμοιος ἐκεῖνος , οὐδέ πνίγω ὅλος , ἔστε ἄν ἀναπνέω ὁ ἔξωθεν ἀήρ ὁ ψυχρός . εἰ δέ καί συνέργω αὐτός ἱμάτιον τις θερμός ἀναπνέω ἀναγκάζω , ἀποπνίγω αὐτίκα . ὁ μέντοι καταψύχω καί ῥιγέω οὕτως συνέργω οὐ ὅπως οὐ ἀποπνίγω , ἀλλά οὐδέ ἀδικέω οὐδείς , ἄχρι ἄν ἐκθερμαίνω τυγχάνω · τηνικαῦτα δέ οὐκέτι ὑπομένω , ὡς μή συνήθης . ἐκ ὅς ἅπας δῆλος , ὡς οὐ διά ὁ κενόω ἐκ ὅλος ὁ σῶμα ἐν ὁ βαλανεῖον πνεῦμα καταλύω τε καί τελευτάω ὁ βίος , ἀλλά διά ὁ θερμασία . θαυμάζω δέ εἰμί οὐ ὁ ἄλλος τοσοῦτος Ἐρασίστρατος , ὁ τοιοῦτος φαίνω κατατολμάω καταψεύδομαι , ὅς οὐ ἔοικα ἄπειρος εἰμί ὁ διά ὁ πίθος πυρία ὁ ὑδερικός , εὐδοκιμέω οὐ ἦκα ὁ ἄλλος παλαιός παρά Χρύσιππος ὁ Κνίδιος . κενόω γάρ οὗτος ὁ πᾶς σῶμα πολύς ταχύς τε καί μάλα , ἤ ἐν ὁ βαλανεῖον , οὐ μήν πνίγω γε διά ὁ ψυχρός εἰσπνέω ἀήρ . οὗτος δέ ἄν τις αὐτός στερέω , ἀποθνῄσκω ἐν τάχος . πῶς οὖν , φημί , ἐν τε ὁ βαρύοδμος βάραθρον , καί ὁ νεωστί χρίω οἶκος τίτανος , καί πρός ὁ ὁ σβέννυμι ἄνθραξ ὀσμή πνίγω ; κατά μέν ὁ Ἐρασίστρατος , ὅτι λεπτός εἰμί ἐν ὁ τοιοῦτος κατάστασις ὁ ἀήρ οὐ στέγω πρός ὁ ἀρτηρία , ἀλλά ἐκκενόω ῥᾴδιος , καί ἔνδεια πνεῦμα ἀπόλλυμι ὁ ζῷον . ἐγώ δέ φημί , ὅτι οὐδείς ἐκτελέω , ὡς Ἐρασίστρατος δείκνυμι , ἤ λεπτός ἐν ὁ τοιοῦτος ὁ ἀήρ γίγνομαι , ἤ μή στέγω ὁ ζῷον σῶμα , ἤ μή ὁ ἀληθής αἰτία ἕτερος εἰμί , ἤ χαλεπός ὑπάρχω εὑρίσκω . μακρός μέν οὖν ἀναγκάζω λέγω πρός ὁ λέγω , χρή δέ , ὅσος οἷος τε , πειράω τέμνω αὐτός σύντομος . εἰ δέ οὐδείς ἔχω φημί , ὁ πολύς ἀντιλογία περικόπτω , ὁ φαίνω ὁ κίνησις ὁ ἀρτηρία ἐν ὁ τοιοῦτος διάθεσις μηδείς ἀπολείπω μέγεθος τε καί χρόνος ὁ ἔμπροσθεν , ὡς ἄν πλήρης εἰμί δηλονότι ὁ διά αὐτός φέρω πνεῦμα . χρή δέ αὐτός μή ὅτι ταχύς ἤ μικρός φαίνω σφύζω , ἀλλά ἄσφυκτος γίγνομαι παντάπασι , ὡς στερέω τέλειος ὁ πληρόω αὐτός ὁ κοιλία ἀήρ . ἀλλά εἰ ὁ Ἐρασίστρατος , φημί , διαβάλλω αἰτία , λέγω . λέγω δέ , ἐάν πρότερος σύ λέγω ἐγώ , διά ποῖος αἰτία θαλάσσιος ζωγρεύς νάρκη ἅπτω ναρκάω . εἰ δέ οὐδείς λέγω ἔχω , οὗτος ὅμως ἐγώ λέγω συγχωρέω , ὁ ὁ δύναμις εἰμί ὁ ζῷον ναρκωτικός ὁ ἅπτω οὕτως ἰσχυρός , ὥστε καί διά ὁ πήγνυμι αὐτός τριόδους εἰς ὁ χείρ ὁ ἁλιεύς ῥᾴδιος ἀνατρέχω ὁ πάθος . οὐκοῦν συγχωρέω , εἰμί τις ἰχθῦς ποιότης καί δύναμις , ὅς ὁ μέν νάρκη , ὁ δέ κάρος , ὁ δέ ψῦξις , ὁ δέ σῆψις , ὁ δέ ἄλλος τις φέρω κακός , ἀήρ δέ οὐδείς συγχωρέω εἰμί τοιοῦτος δύναμις ; ἀλλά οὐ ἔχω , φημί , ἐναργής δείκνυμι , τίς ὁ ποιότης οὗτος , καί τίς ὁ δύναμις οὗτος . τίς οὖν οὗτος πρός ὁ πάρειμι ; διά γάρ ὁ ἄδηλος οὔτε ἀνατρέπω τις δίκαιος οὔτε κατασκευάζω . μεταβαίνω οὖν ἀπό ὁ τοιοῦτος ἐπί ὁ κατασκευάζω ἐναργής , ὁπότερος οὖν ὁ αἵρεσις ἀνατρέπω δύναμαι . ὁ μέν οὖν ἐκ ἀνάγκη ἀνατρέπω ὁ Ἐρασιστράτειος δόξα εὐθύς κατά ἀρχή ἐγώ λέγω . ὁ δέ ὁ ἡμέτερος κατασκευάζω , τοιοῦτος μέν οὖν ὡς οὐ εὑρίσκω , ὡς ἐκ ἀνάγκη περαίνω , ἅπας μέντοι ὁ ἄλλος πιθανός , πρός ὁ μηδέ ἀνατρέπω πρός τις ὁ φαίνω οὗτος ὁ δόξα . ὥστε ὁ μέν Ἐρασίστρατος περί χρεία ἀναπνοή ὑπόληψις ἤδη καταλείπω δίκαιος , ἐπειδή ἐν ὁ περί σφυγμός λόγος ἐξελέγχω πολυειδής σφάλλω . αὐτός δέ διά βραχύς ἐπιτρέχω ὁ ἄλλος φαίνω ὁ αἰτία , εἰς ὁ πρόκειμαι ἀναφέρω ὑπόθεσις , ὥσπερ κατά γε ὁ γυμνασία μέγας τε καί πυκνός ἐγώ ἀναπνέω . οὐ γάρ ἀφίημι οὐδός οὗτος γίγνομαι διά ὁ , ὁ σφοδρός κινέω αὐξάνω θερμασία . ὅτι γάρ οὐδέ ἐνταῦθα διά ὁ ὁ ἀρτηρία ἐπιπλήρωσις , ἐναργής εἰμί ἐκ ὁ γίγνομαι μέν ἐκ ἀρχή εὐθύς πολλάκις σφοδρός , οὐ μήν ἀλλοιόω ὁ ἀναπνοή , πρίν ἱκανός θερμαίνω · ἐκθερμαίνω δέ , ἔͅν παύω κινέω , μέχρι πολύς διασῴζω ὁράω ὁ αὐτός ἰδέα ὁ ἀναπνοή . ἀλλά εἰͅν ὁ καυσώδης πυρετός ὅμοιος ἀναπνέω ὀρέγω διά ὁ αὐτός αἰτία · ὅπου γάρ ἄν εἰμί μέγας ὁ ὁ χρεία δέω , ἐνταῦθα οὐ ἀφίημι ἱκανός αὐξάνω καί ὁ χρεία αὐτός . ὁ μέν γάρ μέγας φλόξ μέγας ἀήρ , ὁ δέ ἐλαχύς ἐλαχύς δέω · πᾶς οὖν δέω διά ὅς ἔμπροσθεν λέγω ἀνάγκη . οὐ οὖν ἔτι θαυμαστός , εἰ καταψύχω ὁ περί ὁ καρδία καί ὁ πνεύμων ὁ ἔξωθεν ἀήρ ποθέω τε καί δέω διά ὁ εἰσπνοή ἐπισπάω . ἐπισπάω μέν γάρ , ἀλλά ὀλίγος καί διά καιρός πολύς · μέγας γάρ καί πυκνός οὐ ἐγχωρέω ῥιπίζω ὁ βραχύς θερμασία . διά τίς τοίνυν ὁ μέν παῖς πολύς τε καί ﻿ πυκνός , ὁ δέ ἀκμάζω ἐλαχύς τε καί ἀραῖος ἀναπνέω ; ἤ , ὅτι ὁ αὐξάνω πολύς ἔχω ὁ ἔμφυτος θερμός , ἕπομαι ἐκ ἀνάγκη πλῆθος θερμασία μέγεθος τε καί πυκνότης ἀναπνοή ; εἰ δέ καί τρέφω ὁ ψυχικός πνεῦμα πρός ὁ ἀναπνοή , καί διά οὗτος ἀναπνέω πολύς τε καί πυκνός ὁ παῖς , ἐπεί καί τροφή πολύς , ὡς ἄν αὐξάνω , δέω . εἰ δέ ὁ λιγνυώδης ἀποχέω πολύς ἐν ὁ ἀναπνοή , καί διά οὗτος ἀναπνέω πολύς τε καί πυκνός . ἔνθα γάρ ὁ ὁ τροφή ἐργασία πολύς , ἐκεῖ καί ὁ περίσσωμα πολύς . ὅς δέ ὁ νεανίσκος θερμός ὁ παῖς εἰμί δοκέω , οὗτος ὁ μέν προλέγω αἰτία οὐ προσφέρω . περί μέντοι ὁ γέρων οὐδείς ἀμφισβητέω , ὁ μή οὐ εἰμί πολύς ψυχρός αὐτός ὁ παῖς καί νεανίσκος . ὁμολογέω δέ ὁ ψῦξις καί ὁ ὁ ἀναπνοή ἰδέα , μικρός τε ἅμα καί ἀραῖος γίγνομαι . παραπλήσιος δέ ὁ ἐπί ὁ ἡλικία φαίνω ἐν ὥρα καί χώρα καί φύσις συμβαίνω . καί ὁμολογέω γάρ ἀεί ὁ μέν θερμός ὁ μέγας τε καί πυκνός , ὁ δέ ψυχρός ὁ ἐλαχύς τε καί ἀραῖος . μικρός τε καί πυκνός ἀναπνέω ὁ τε ἐσθίω καί ὁ πίνω στενοχωρία ὁ διάφραγμα . οὕτως δέ καί ὁ κύω , ἐν ὁ ὕδερος τε καί ὁ φλεγμονή ὁ ἧπαρ καί ὁ γαστήρ καί ὁ σπλήν ὅμοιος ἀναπνέω διά ὁ αὐτός αἰτία . ἀλλά περί μέν ὁ οἰκεῖος οὗτος ἀναπνοή ἐν ὁ περί δύσπνοια λέγω . νῦν δέ ἀρκέω καί οὗτος αὖθις ἐνδείκνυμι ὁ πᾶς ὁμολογέω ὁ φαίνω ὁ προλέγω δόγμα περί χρεία ἀναπνοή .