galenus.de-usu-partium 3.11
Ὁ δὲ ποὺς , ὑπὲρ οὗ νῦν πρόκειται λέγειν , οὔτ’ ὀφθαλμοῦ χεῖρον , οὔτ’ ἐγκεφάλου κατεσκεύασται . πάντα γὰρ ἄριστα διάκειται τὰ κατ’ αὐτὸν μόρια πρὸς τοὖργον , οὗ χάριν ἐγένετο · τὸ δ’ ἄμεινόν τε καὶ βέλτιον ἐν τοῖς ἀπολειπομένοις κατά τι τῆς ἀκροτάτης , οὐκ ἐν τοῖς ἀμέμπτοις πάντη ζητητέον . αἰσθήσεως ἀρχὴ καὶ νεύρων ἁπάντων ἐν ἐγκεφάλῳ . τί οὖν τοῦτο πρὸς τὸ βέλτιον αὐτὸν κατεσκευάσθαι ποδὸς , εἰ πρὸς τὴν ἐνέργειαν ἑκάτερον , ἧς ἕνεκα πρότερον γέγονεν , ἄριστα διάκειται ; οὔτ’ ἐγκέφαλος ﻿ ἄνευ ποδὸς ἦν ἄν ποτε καλὸς μόνος , οὔτε ποὺς ἐγκεφάλου χωρίς . δεῖ γὰρ , οἶμαι , τῷ μὲν ὀχήματός τινος , τῷ δ’ αἰσθήσεως . ὄχημα μὲν οὖν ἐγκεφάλου τό τ’ ἄλλο πᾶν σῶμα καὶ οἱ πόδες , αἴσθησιν δ’ αὐτοῖς ἐγκέφαλος χορηγεῖ . καί μοι πάλιν ἤδη πρόσεχε τὸν νοῦν ἐπὶ τὸν ἐξ ἀρχῆς προκείμενον λόγον . ἐπεὶ γὰρ ἐχρῆν αἰσθήσεως μετεῖναι τῷ τοῦ ποδὸς δέρματι , μέλλοντι πολλάκις ἐπιβήσεσθαι σκληροῖς τισι καὶ ὀξέσιν , ὑφ’ ὧν θλώμενον ἂν καὶ τιτρωσκόμενον διεφθείρετο πολυειδῶς , εἰ μὴ ῥᾳδίως αὐτὸν αἰσθανόμενον ἀποφεύγειν ὑπεμίμνησκε τὸ ζῶον , διὰ τοῦτο τοῦ μὲν εἰς τὴν πτέρναν ἐμβάλλοντος τένοντος , ὃν ἐκ τριῶν ἐλέγομεν γεννᾶσθαι μυῶν , ἡ ἐπιπολῆς μοῖρα πρὸς τὸ κάτω τοῦ ποδὸς ὑπερβαίνουσα τῷ κατὰ τὸ ἴχνος ἔνδοθεν ὑποφύεται δέρματι · τῷ βάθει δ’ αὐτῷ τοῦ ποδὸς τῷ μετὰ τὸ δέρμα , καθ’ ὃ καὶ οἱ μικροὶ δύο μύες εἰσὶν , ἀποβλαστήματα διανέμεται τῶν ἀπὸ νωτιαίου νεύρων σμικρά . τούτων δ’ ἔτι πολὺ μείζω τὰ τῆς ἄκρας χειρὸς εἰσὶ νεῦρα , πλέον ἢ κατὰ τὸν πόδα χρῃζούσης ἀκριβοῦς αἰσθήσεως , ὡς οὐκ ἀντιλήψεως μόνης , ἀλλὰ καὶ ἁφῆς ὀργάνου γεγενημένης . ἀλλ’ ὅ γε ποὺς , ( οὐ γὰρ κοινὸν ἔμελλεν ἔσεσθαι παντὸς τοῦ σώματος ὄργανον ἁφῆς , ἀλλὰ βαδίσεως μόνης , ) ὅσης εἰς τὸ μηδὲν ἑτοίμως πάσχειν αἰσθήσεως ἔχρῃζε , ταύτην ἐκτήσατο . τὴν δ’ ἀπὸ τῆς ἀρχῆς ὁδὸν ἅπασαν τῶν νεύρων μέχρι τοῦ ποδὸς εἴ σοι διεξίοιμι καὶ διδάσκοιμι , πόσην τῆς ἀσφαλείας αὐτοῦ πρόνοιαν ἡ φύσις ἐποιήσατο , διὰ τὸ μῆκος τῆς ἀποστάσεως εὐλαβουμένη , μή τι πάθῃ μαλακώτερα ὑπάρχοντα , ἢ ὥστε τοσαύτῃ διαρκεῖν ὁδοιπορίᾳ , σὲ μὲν οἶδ’ ὅτι μειζόνως θαυμάζειν ἀναγκάσω τὴν τέχνην τῆς φύσεως , ἐμοὶ δ’ ἂν εἰς ἄμετρον μέγεθος ἡ ἐξήγησις ἀφίκοιτο τοῦ ποδός . ἀλλὰ περὶ μὲν τῶν νεύρων αὖθις ἰδίᾳ λελέξεται .
Lemmas: ὁ δέ πούς , ὑπέρ ὅς νῦν πρόκειμαι λέγω , οὔτε ὀφθαλμός κακός , οὔτε ἐγκέφαλος κατασκευάζω . πᾶς γάρ ἀγαθός διάκειμαι ὁ κατά αὐτός μόριον πρός ἔργον , ὅς χάριν γίγνομαι · ὁ δέ ἀγαθός τε καί ἀγαθός ἐν ὁ ἀπολείπω κατά τις ὁ ἄκρος , οὐ ἐν ὁ ἄμεμπτος πάντῃ ζητέω . αἴσθησις ἀρχή καί νεῦρον ἅπας ἐν ἐγκέφαλος . τίς οὖν οὗτος πρός ὁ ἀγαθός αὐτός κατασκευάζω πούς , εἰ πρός ὁ ἐνέργεια ἑκάτερος , ὅς ἕνεκα πρότερος γίγνομαι , ἀγαθός διάκειμαι ; οὔτε ἐγκέφαλος ﻿ ἄνευ πούς εἰμί ἄν ποτέ καλός μόνος , οὔτε πούς ἐγκέφαλος χωρίς . δέω γάρ , οἴομαι , ὁ μέν ὄχημα τις , ὁ δέ αἴσθησις . ὄχημα μέν οὖν ἐγκέφαλος ὁ τε ἄλλος πᾶς σῶμα καί ὁ πούς , αἴσθησις δέ αὐτός ἐγκέφαλος χορηγέω . καί ἐγώ πάλιν ἤδη προσέχω ὁ νόος ἐπί ὁ ἐκ ἀρχή πρόκειμαι λόγος . ἐπεί γάρ χρή αἴσθησις μέτειμι ὁ ὁ πούς δέρμα , μέλλω πολλάκις ἐπιβαίνω σκληρός τις καί ὀξύς , ὑπό ὅς θλάω ἄν καί τιτρώσκω διαφθείρω πολυειδής , εἰ μή ῥᾴδιος αὐτός αἰσθάνομαι ἀποφεύγω ὑπομιμνῄσκω ὁ ζῷον , διά οὗτος ὁ μέν εἰς ὁ πτέρνα ἐμβάλλω τένων , ὅς ἐκ τρεῖς λέγω γεννάω μῦς , ὁ ἐπιπολή μοῖρα πρός ὁ κάτω ὁ πούς ὑπερβαίνω ὁ κατά ὁ ἴχνος ἔνδοθεν ὑποφύω δέρμα · ὁ βάθος δέ αὐτός ὁ πούς ὁ μετά ὁ δέρμα , κατά ὅς καί ὁ μικρός δύο μῦς εἰμί , ἀποβλάστημα διανέμω ὁ ἀπό νωτιαῖος νεῦρον μικρός . οὗτος δέ ἔτι πολύς μέγας ὁ ὁ ἄκρος χείρ εἰμί νεῦρον , πολύς ἤ κατά ὁ πούς χρῄζω ἀκριβής αἴσθησις , ὡς οὐ ἀντίληψις μόνος , ἀλλά καί ἁφή ὄργανον γίγνομαι . ἀλλά ὁ γε πούς , ( οὐ γάρ κοινός μέλλω εἰμί πᾶς ὁ σῶμα ὄργανον ἁφή , ἀλλά βάδισις μόνος , ) ὅσος εἰς ὁ μηδείς ἑτοῖμος πάσχω αἴσθησις χρῄζω , οὗτος κτάομαι . ὁ δέ ἀπό ὁ ἀρχή ὁδός ἅπας ὁ νεῦρον μέχρι ὁ πούς εἰ σύ διεξέρχομαι καί διδάσκω , πόσος ὁ ἀσφάλεια αὐτός πρόνοια ὁ φύσις ποιέω , διά ὁ μῆκος ὁ ἀπόστασις εὐλαβέομαι , μή τις πάσχω μαλακός ὑπάρχω , ἤ ὥστε τοσοῦτος διαρκέω ὁδοιπορία , σύ μέν οἶδα ὅτι μέγας θαυμάζω ἀναγκάζω ὁ τέχνη ὁ φύσις , ἐγώ δέ ἄν εἰς ἄμετρος μέγεθος ὁ ἐξήγησις ἀφικνέομαι ὁ πούς . ἀλλά περί μέν ὁ νεῦρον αὖθις ἴδιος λέγω .