galenus.de-usu-partium 3.4
Ἀρξώμεθα οὖν αὖθις ἀπὸ τῶν σκελῶν , καὶ δείξωμεν ἕκαστον τῶν ἐν αὐτοῖς μορίων οὕτω τεχνικῶς κατεσκευασμένον , ὡς μηδ’ ἐπινοηθῆναι δύνασθαι βελτίονα κατασκευὴν ἑτέραν . ἡ δὲ ὁδὸς κᾀνταῦθα τῷ λόγῳ καὶ ἡ καθ’ ἕκαστον τῶν προβαλλομένων εὕρεσίς τε καὶ ἀπόδειξις κατὰ τὴν ἐν ἀρχῇ ῥηθεῖσαν ἔσται μέθοδον . ἐπεὶ τοίνυν , ὥσπερ ἡ χεὶρ ἀντιληπτικὸν ὄργανον , οὕτω τὸ σκέλος βαδιστικὸν ἐγένετο , καὶ οὐχ ἁπλῶς γε βαδιστικὸν , ἀλλ’ ὡς ἂν μάλιστα πρέποι ζώῳ σοφῷ , ( πρὸς τοῦτο γοῦν αὐτὸ βλέποντες ἐν τῷ νῦν τελευτηθέντι λόγῳ περὶ τοῦ τῶν σκελῶν ἀριθμοῦ διελέχθημην , ) ἑπόμενον ἂν εἴη δεικνύειν ἕκαστον τῶν ἐν αὐτοῖς μορίων οὕτω κατεσκευασμένον , ὡς ἂν μάλιστα χρηστὸν ἔσοιτο δίποδι ζώῳ λογικῷ . πότερον οὖν ἦν ἄμεινον αὐτῷ στρογγύλους καὶ σκληροὺς γενέσθαι τοὺς πόδας , ὥσπερ τοῖς ἵπποις , ἢ προμήκεις τε καὶ πλατεῖς καὶ μαλακοὺς καὶ πολυσχιδεῖς , οἷοί περ νῦν εἰσι ; τῇ μὲν γὰρ προτέρᾳ ῥηθείσῃ κατασκευῇ τάχος τε καὶ δυσπάθεια τάχ’ ἂν ἕπεσθαι δόξειε · τῇ δὲ δευτέρᾳ τούτων μὲν οὐδέτερον οἰκεῖον , ἐναργῶς μέντοι φαίνεται πρός τε τὰς δυσχωρίας ἁπάσας ἐπιτήδειος ἡ τοιαύτη κατασκευὴ , κᾂν εἴ που δεηθείημεν ὑψηλοῖς ἐπανιέναι τοίχοις , ἢ δένδροις , ἢ πέτραις . εἰ τοίνυν ἀμφότερα μὲν οὐχ οἷόν τ’ ἦν ἔχειν τὰ πλεονεκτήματα κατασκευὴν οὐδετέραν , ἔδει δ’ ἑλέσθαι πάντως θάτερον , δῆλον , ὡς ἵπποις μὲν τὰ πρότερα , τὰ δεύτερα δ’ ἀνθρώποις εἶναι αἱρετώτερα . τοῖς μὲν γὰρ , ὅτι τετράποδές εἰσιν , ἀσφαλῶς ἐπὶ τῶν τεττάρων ὑπάρχει βεβηκέναι στρογγύλων γενομένων · δίποδι δὲ ζώῳ σφαλερὰ παντελῶς ἡ τοιαύτη κατασκευὴ , πλὴν εἰ μὴ μόνον στρογγύλας , ἀλλὰ καὶ πάνυ μεγάλας τε καὶ πλατείας ὑποθείης αὐτοῖς τῷ λόγῳ τὰς ὁπλάς . ἀλλ’ οὕτω γ’ ἂν ἄχθος τε περιττὸν γένοιτο , καὶ πᾶν τοὐναντίον μᾶλλον ἢ ὠκύτητος ὄργανα . χρὴ τοίνυν , εἰ τάχους ἕνεκα περιφερεῖς κατασκευάζοιντο πόδες , μὴ τοιούτους μόνον , ἀλλὰ καὶ μικροὺς ὑπάρχειν αὐτοὺς , οἷοι τοῖς ἵπποις εἰσίν . οὕτω δὲ καὶ ἡ σκληρότης ἵπποις μὲν εἰς δυσπάθειαν ἐπιτήδειος , ἀνθρώποις δὲ οὐ μόνον οὐδὲν πλέον , ὑποδήματα κατασκευάσασθαι δυναμένοις , ἀλλὰ καὶ πρὸς κακοῦ πολλάκις ἂν ἐγένετο . νῦν μέν γε , τοῦ προτέρου παθόντος ὑποδήματος , ἕτερον ἡμῖν καινὸν ἀντ’ ἐκείνου περιθέσθαι ῥᾷστον · εἰ δ’ εἶχόν τι τοιοῦτον οἱ πόδες ὑπόδημα σύμφυτον , οἷον ἵπποι μὲν ὁπλὰς , βόες δὲ χηλὰς , εὐθὺς ἂν ἅμα τῷ παθεῖν αὐτὸ χωλεύειν ἀναγκαῖον ἦν . ἐκείνοις μὲν οὖν τοῖς ζώοις , ὡς ἂν μήτε τὰς χεῖρας ἔχουσι , μήτε τέχνας , ἄμεινον ἦν τὸ ὁπωσοῦν εἰς δυσπάθειαν παρασκευάσαι τοὺς πόδας · ἀνθρώπῳ δὲ , καθ’ ἑκάστην πραγμάτων περίστασιν ἐπιτήδειον ἐξευρίσκειν ὑπόδημα δυναμένῳ , πολλαχόθι δὲ καὶ γυμνοῖς τοῖς ποσὶ χρῆσθαι δεομένῳ , βέλτιον ἦν ἀσκεπάστους εἶναι παντάπασιν αὐτούς .
Lemmas: ἄρχω οὖν αὖθις ἀπό ὁ σκέλος , καί δείκνυμι ἕκαστος ὁ ἐν αὐτός μόριον οὕτως τεχνικός κατασκευάζω , ὡς μηδέ ἐπινοέω δύναμαι ἀγαθός κατασκευή ἕτερος . ὁ δέ ὁδός ᾀνταῦθη ὁ λόγος καί ὁ κατά ἕκαστος ὁ προβάλλω εὕρεσις τε καί ἀπόδειξις κατά ὁ ἐν ἀρχή λέγω εἰμί μέθοδος . ἐπεί τοίνυν , ὥσπερ ὁ χείρ ἀντιληπτικός ὄργανον , οὕτως ὁ σκέλος βαδιστικός γίγνομαι , καί οὐ ἁπλῶς γε βαδιστικός , ἀλλά ὡς ἄν μάλα πρέπω ζῷον σοφός , ( πρός οὗτος γοῦν αὐτός βλέπω ἐν ὁ νῦν τελευτάω λόγος περί ὁ ὁ σκέλος ἀριθμός διαλέμσομηι , ) ἕπομαι ἄν εἰμί δείκνυμι ἕκαστος ὁ ἐν αὐτός μόριον οὕτως κατασκευάζω , ὡς ἄν μάλα χρηστός εἰμί δίπους ζῷον λογικός . πότερος οὖν εἰμί ἀγαθός αὐτός στρογγύλος καί σκληρός γίγνομαι ὁ πούς , ὥσπερ ὁ ἵππος , ἤ προμήκης τε καί πλατύς καί μαλακός καί πολύσχιστος , οἷος περ νῦν εἰμί ; ὁ μέν γάρ πρότερος λέγω κατασκευή τάχος τε καί δυσπάθεια τάχα ἄν ἕπομαι δοκέω · ὁ δέ δεύτερος οὗτος μέν οὐδέτερος οἰκεῖος , ἐναργής μέντοι φαίνω πρός τε ὁ δυσχωρία ἅπας ἐπιτήδειος ὁ τοιοῦτος κατασκευή , ᾄν εἰ που δέω ὑψηλός ἐπανέρχομαι τοῖχος , ἤ δένδρον , ἤ πέτρα . εἰ τοίνυν ἀμφότερος μέν οὐ οἷος τε εἰμί ἔχω ὁ πλεονέκτημα κατασκευή οὐδέτερος , δέω δέ αἱρέω πάντως ἕτερος , δῆλος , ὡς ἵππος μέν ὁ πρότερος , ὁ δεύτερος δέ ἄνθρωπος εἰμί αἱρετός . ὁ μέν γάρ , ὅτι τετράπους εἰμί , ἀσφαλής ἐπί ὁ τέσσαρες ὑπάρχω βαίνω στρογγύλος γίγνομαι · δίπους δέ ζῷον σφαλερός παντελής ὁ τοιοῦτος κατασκευή , πλήν εἰ μή μόνος στρογγύλος , ἀλλά καί πάνυ μέγας τε καί πλατύς ὑποτίθημι αὐτός ὁ λόγος ὁ ὁπλή . ἀλλά οὕτως γε ἄν ἄχθος τε περισσός γίγνομαι , καί πᾶς ἐναντίος μάλα ἤ ὠκύτης ὄργανον . χρή τοίνυν , εἰ τάχος ἕνεκα περιφερής κατασκευάζω πούς , μή τοιοῦτος μόνος , ἀλλά καί μικρός ὑπάρχω αὐτός , οἷος ὁ ἵππος εἰμί . οὕτως δέ καί ὁ σκληρότης ἵππος μέν εἰς δυσπάθεια ἐπιτήδειος , ἄνθρωπος δέ οὐ μόνος οὐδείς πολύς , ὑπόδημα κατασκευάζω δύναμαι , ἀλλά καί πρός κακός πολλάκις ἄν γίγνομαι . νῦν μέν γε , ὁ πρότερος πάσχω ὑπόδημα , ἕτερος ἐγώ καινός ἀντί ἐκεῖνος περιτίθημι ῥᾴδιος · εἰ δέ ἔχω τις τοιοῦτος ὁ πούς ὑπόδημα σύμφυτος , οἷος ἵππος μέν ὁπλή , βοῦς δέ χηλή , εὐθύς ἄν ἅμα ὁ πάσχω αὐτός χωλεύω ἀναγκαῖος εἰμί . ἐκεῖνος μέν οὖν ὁ ζῷον , ὡς ἄν μήτε ὁ χείρ ἔχω , μήτε τέχνη , ἀγαθός εἰμί ὁ ὁπωσοῦν εἰς δυσπάθεια παρασκευάζω ὁ πούς · ἄνθρωπος δέ , κατά ἕκαστος πρᾶγμα περίστασις ἐπιτήδειος ἐξευρίσκω ὑπόδημα δύναμαι , πολλαχόθι δέ καί γυμνός ὁ πούς χράω δέω , ἀγαθός εἰμί ἀσκέπαστος εἰμί παντάπασι αὐτός .