galenus.de-usu-partium 3.10
Ἀλλὰ τό γε κινεῖσθαι τοῖς σκέλεσι τοιαύταις τε καὶ τοσαύτας κινήσεις , ὅσας καὶ οἵας φαίνεται κινουμένας , καὶ ὡς οὔτε πλείους , οὔτ’ ἐλάττους , οὔτ’ ἄλλως διατεταγμένας ἄμεινον ἦν αὐτὰς γεγονέναι , νῦν ἂν εἴη ῥητὸν , ἀναμιμνήσκοντας ἅμα καὶ τῶν ἐν χερσὶ κινήσεων , ὅτι τε διττὸς ἦν ὁ σκοπὸς τῇ φύσει τῆς κατασκευῆς τῶν σκελῶν , οὐκ εἰς τάχος μόνον , ὥσπερ τοῖς ἵπποις , ἀλλὰ καὶ εἰς ἀσφάλειαν ἕδρας παρασκευαζούσῃ αὐτὰ , καὶ διὰ τοῦτο καὶ ἀντιληπτικά πως ἐργασαμένῃ , ὥσπερ καὶ τὰς χεῖρας . οὕτω τε θᾶττιν ἂν ἡμῖν ὁ σύμπας περαίνοιτο λόγος , εἰ τὸ μὲν κοινὸν ὠτῶν τῆς πρὸς τὰς χεῖρας κατασκευῆς ἐπισημαινόμενοι μόνον ἐν τάχει παρατρέχοιμεν , ἐνδιατρίβοιμεν δὲ τοῖς ἰδίοις . οὕτω δ’ ἂν καὶ ἡ τέχνη τῆς φύσεως ἐναργέστερον ὀφθείη , τὴν ἀναλογίαν τῆς κατασκευῆς τῶν κώλων ἅπασαν ἡμῶν ἐπεξεργαζομένων τῷ λόγῳ , καὶ δεικνύντων οὔτε λεῖπον οὐδὲν οὔτε πλεονάζον αὐτῶν οὐδετέρῳ . καίτοι περὶ μὲν χειρὸς ὁ πρόσθεν λόγος ἱκανῶς ἐξηγήσατο · καὶ ὅστις οὐκ ἐθαύμασε τὴν τέχνην τῆς φύσεως , ἢ ἀξύνετός ἐστιν , ﻿ ἢ ἰδίᾳ τι αὐτῷ διαφέρει · καιρὸς γὰρ ἂν εἴη μοι τῇ τοῦ Θουκυδίδου χρήσασθαι λέξει . ἀξύνετος μὲν οὖν ἐστιν , εἰς ἂν τὰς ἐνεργείας , ὅσας ἄμεινον ἦν ὑπάρχειν ταῖς χερσὶν , ἢ οὐκ ἐνόησεν , ἢ ἐξ ἄλλης κατασκευῆς ἀμείνους ἔσεσθαι προσεδόκησεν · ἰδίᾳ δ’ αὐτῷ διαφέρει φθάνοντι μοχθηρᾶς ἐντετράφθαι δόγμασιν , οἷς οὐχ ἕπεται τεχνικῶς ἅπαντα τὴν φύσιν ἀπεργάσασθαι . τούτους μὲν ἐλεεῖσθαι χρὴ δυστυχήσαντας ἐξ ἀρχῆς περὶ τὰ μέγιστα , διδάσκεσθαι δὲ τοὺς συνετοὺς ἅμα καὶ ἀληθείας ἐραστὰς , οὓς καὶ νῦν ἀναμνήσαντες , ὡς ἐν τῇ τῶν χειρῶν κατασκευῇ τέτταρας ἐδιδάξαμεν ἑκάστῳ τῶν δακτύλων ὑπάρχειν χρῆναι κινήσεις ὑπὸ διττῶν μὲν καὶ μεγίστων τενόντων καμπτομένων , ὑφ’ ἑτέρων δ’ ἁπλῶν ἡττόνων ἢ κατὰ τοὺς μεγάλους ἐκτεινομένων , ὑπ’ ἄλλων δὲ ἔτι μικροτέρων ἔξω τε καὶ ὡς ἐπὶ τὸν μικρὸν δάκτυλον ἀπαγομένων , καὶ πρὸς τῶν μικροτάτων , οὓς ἀπὸ τῶν κατὰ τὰς χεῖρας μυῶν ἔφαμεν γεννᾶσθαι , τὴν λοιπὴν κίνησιν τὴν ἐντὸς ὡς ἐπὶ τὸν μέγαν δάκτυλον ἐπιστρεφομένων , ἑξῆς ἐπιδείξομεν , ὡς ἐν τοῖς ποσὶν εὐλόγως μέν εἰσιν αἱ τέτταρες αὗται κινήσεις ἑκάστῳ τῶν δακτύλων , ὑπὸ μεγίστων μὲν τενόντων καμπτομένων , ὑπ’ ἐλαχίστων δ’ ἐντὸς ἐπιστρεφομένων , μεταξὺ δ’ ἀμφοῖν τὸ μέγεθος τοῖς ἐκτείνουσί τε καὶ τοῖς ἔξω περιάγουσιν · οὐ μὴν μεγάλοι εἰσὶν οἱ κάμπτοντες , ὥσπερ ἐν ταῖς χερσὶν , ὅτι μηδ’ ὁμοίως ἐκείναις ἀντιληπτικὸν ὄργανον ἐχρῆν ἀποδειχθῆναι τὸν πόδα · καὶ μέν γε καὶ ὡς τὰς χώρας τῆς ἐμφύσεως αὐτοῖς τὰς αὐτὰς φυλάξασα , δι’ ἃς ἐπὶ τῶν χειρῶν ἐδηλώσαμεν αἰτίας , ἐκώλυσε τὸ μέγεθος . οὐ γὰρ , ὅσον μείζους οἱ πόδες ὑπάρχουσιν ἄκρων τῶν χειρῶν , τοσοῦτον καὶ οἱ τένοντες αὐτῶν ὑπερέχουσιν , ἀλλ’ ἔλαττον πολλῷ · μείζων γὰρ ἡ χρεία καὶ συνεχεστέρας καὶ σφοδροτέρας ἐνεργείας δεομένη ἡ τῶν ἐν ταῖς χερσὶ δακτύλων . εὐλόγως οὖν ἔμπαλιν ἔχουσι μέγεθος οὐχ οἱ δάκτυλοι μόνον , ἀλλὰ καὶ οἱ κατὰ τούτους τένοντες ἐν ποσί τε καὶ χερσίν · ὅσῳ γὰρ ὁ ποὺς ἄκρας χειρὸς μείζων ὅλος ὅλης , τοσούτῳ καὶ οἱ δάκτυλοι τῶν δακτύλων καὶ οἱ τένοντες τῶν τενόντων ἐλάττους εἰσί . ταῖς μὲν γὰρ χερσὶ τὸ κῦρος τῆς ἐνεργείας ἐν τοῖς δακτύλοις ἐστὶν , ἀντιληπτικοῖς ὀργάνοις γενομένοις · τοῖς δὲ ποσὶν , οὐκ εἰς ἀντίληψιν τὸ σύμπαν , ἀλλ’ εἰς ἕδραν ἀσφαλῆ παρεσκευασμένοις καὶ μέλλουσιν ὅλον ἐφ’ ἑαυτῶν ὀχήσειν τὸ ζῶον , αὐτοῖς μὲν πολὺ μείζοσιν ἢ κατὰ τὰς χεῖρας γίγνεσθαι , μικροὺς δ’ ἔχειν ἄμεινον ἦν τοὺς δακτύλους . ὥστε καὶ τοὺς τένοντας αὐτῶν μικροτέρους πολλῷ τῶν ἐν ταῖς χερσὶ βέλτιον ἦν γενέσθαι τενόντων , ὅσον ὄργανά τε σμικρότερα καὶ πρὸς ἐλάττους τε καὶ ἀσθενεστέρας ἐνεργείας παρεσκευασμένα κινήσειν ἔμελλον . οὐκ οὖν τέτταρα εὔλογον ἦν γένη τῶν κινούντων τοὺς δακτύλους τενόντων ἀπὸ τῶν ἐν τῇ κνήμῃ γεννῆσαι μυῶν , ὥσπερ ἐπὶ τῆς χειρὸς ἀπὸ τῶν ἐπὶ τοῦ πήχεως , ἀλλὰ δύο μόνα , τό τε τὴν ἔκτασιν ἐργαζόμενον αὐτῶν καὶ τὸ τὴν κάμψιν τοῦ πρώτου τε καὶ τρίτου τῶν ἐν τοῖς τέτρασι δακτύλοις ἄρθρων . καὶ μάλιστά γ’ ἐν τούτοις ἐστὶ θαυμάζειν τῆς φύσεως τὴν τέχνην , ἐν οἷς ὁμοιότητος ἅμα καὶ ἀνομοιότητος οὔσης , ἀνάλογον μὲν ἐκόσμησεν ἀλλήλαις τὰς ὁμοιότητας , οὐκ ἀνάλογον δὲ τὰς ἑτερότητας . ὅτι μὲν γὰρ εἰς τέτταρας ἄγεσθαι κινήσεις ἕκαστον τῶν δακτύλων καθ’ ἕκαστον τῶν ἄρθρων χρὴ , καὶ ὡς πλεονεκτεῖν ἀεὶ τὰς ἔσω , καὶ διὰ τοῦτό γε καὶ διττὰς ἔχειν τὰς ἀρχὰς , ὁμοιότης ἂν εἴη κατὰ τοῦτο ποσί τε καὶ χερσίν · ὅτι δὲ μικροτέρων ἁπάντων δέονται τῶν τενόντων οἱ ἐν τοῖς ποσὶ δάκτυλοι , καὶ ὅτι τὰ μόρια μείζω τε καὶ πλείω τοῦ ποδὸς , ἀνομοιότης κατὰ τοῦτο ἂν τοῖς μέλεσίν ἐστι . πῶς οὖν αὐτὰ δικαίως ἡ φύσις ἐκόσμησε , λεκτέον ἂν εἴη . τὰς μὲν κινήσεις ἑκάστῳ τῶν ἄρθρων ἐργασαμένη τέτταρας , καὶ τὰς ἀρχὰς αὐτῶν πέντε ποιήσασα , καθάπερ ἐπὶ τῆς χειρὸς , οὐ μὴν ἔκ γε τῶν ἀναλόγων ἁπάσας ὁρμωμένας χωρίων . ἐν μὲν γὰρ ταῖς χερσὶν , ὡς ἐπεδείκνυμεν , ἀπὸ τῶν ἐν αὐταῖς μυῶν τῶν μικρῶν οἱ τῆς λοξῆς ἔσω κινήσεως ἐξηγούμενοι τένοντες ἀπέφυσαν μόνοι , τῶν ἄλλων ἁπάντων ἀπὸ τοῦ πήχεως καταφερομένων . ἐν δ’ αὖ τοῖς ποσὶν οὐχ οὕτως , ἀλλ’ αἱ τρεῖς μὲν ἐξ αὐτῶν τῶν ποδῶν ἄρχονται , δύο δ’ ἐκ τῆς κνήμης καταφέρονται . ἐπὶ μὲν γὰρ τῆς ἄκρας χειρὸς οὐκ ἦν ἑτέρα χώρα σχολάζουσα · τοῦ δέ γε ποδὸς , ὡς ἂν ἐπιμήκους ὑπάρχοντος , ἐν μὲν τῷ κατὰ τὸ πεδίον χωρίῳ τοὺς τῆς λοξῆς ἔσω κινήσεως ἐξηγουμένους μῦς κατέθετο , κατὰ δὲ τὸ λοιπὸν αὐτοῦ πᾶν τὸ μέχρι τῆς πτέρνης τοὺς τὸ δεύτερον ἄρθρον ἑκάστου τῶν τεττάρων δακτύλων κάμπτοντας · οὕτω κᾀκ τῶν ἄνω μερῶν τοῦ ποδὸς ἄλλους ἐπέθηκε μῦς , τῆς λοξῆς τῆς ἐκτὸς ἡγησομένους κινήσεως . ἐπὶ δὲ τῆς χειρὸς , ὅτι καὶ μείζους ἐχρῆν εἶναι τοὺς ἀνάλογον αὐτῶν μῦς , καὶ αὐτὸ τὸ μέλος τοῦ μέλους μικρότερον ἦν , ἀδύνατον ἐγένετο ταῦτα τὰ δύο γένη περιθεῖναι τῶν μυῶν , ἀλλὰ τὸ πρῶτον εἰρημένον ἐστὶ μόνον . διὰ τοῦτ’ οὖν ἑπτὰ μὲν ἄκρᾳ τῇ χειρὶ γεγόνασιν οἱ σύμπαντες μύες , ὡς ἂν τοῖς πέντε τοῖς ἔσω περιάγουσι δυοῖν προστεθέντων , τοῦ τε κατὰ τὸν μικρὸν δάκτυλον ἔξωθεν καὶ τοῦ προσάγοντος τῷ λιχανῷ τὸν μέγαν . ἐπὶ δ’ οὖν τοῦ ποδὸς οὐχ οὗτοι μόνον , ἀλλ’ οἵ τε περιάγοντες αὐτοὺς ἐκτὸς οἵ τε τὸ δεύτερον ἄρθρον ἑκάστου τῶν δακτύλων τῶν τεττάρων κάμπτοντες . ὁ γὰρ δὴ μέγας ἐν αὐτοῖς μόνος ἁπάντων μειζόνων τενόντων ἀποβλάστημα καταφυόμενον εἴς τε τὸ ﻿ δεύτερον ἄρθρον ἐπ’ αὐτοῦ καὶ τὸ τρίτον ἔχει παραπλησίως τῷ κατὰ τὰς χεῖρας . ταῦτ’ οὖν ὁμοίως θ’ ἅμα καὶ διαφερόντως ἔχουσιν οἱ ἐν τοῖς ποσὶ τένοντες τοῖς ἐν ταῖς χερσίν · ὁμοίως μὲν , ὅτι πέντε αὐτῶν εἰσι γένη καὶ τέτταρας ἑκάστῳ δακτύλῳ κινήσεις ἐκπορίζοντα , διαφερόντως δὲ κατὰ τὰς ἀρχάς . ἐν μὲν γὰρ ταῖς χερσὶ μόνη τῶν λοξῶν κινήσεων ἡ ἔσω τὴν ἀρχὴν ἐκ τῶν κατ’ αὐτὰς ἔχει μυῶν , αἱ δ’ ἄλλαι τέτταρες ἀπὸ τῶν ἀνωτέρω τε καὶ κατὰ τὸν πῆχυν · ἐπὶ δ’ αὖ τῶν ποδῶν ἄνωθεν μὲν ἐκ τῆς κνήμης αἱ δύο καθήκουσι , κάτωθεν δ’ ἐξ αὐτῶν τῶν ποδῶν αἱ τρεῖς ὥρμηνται . καὶ ἡ αἰτία λέλεκται · ὅτι τε γὰρ μικρῶν αὐταῖς ἔδει τενόντων , καὶ διὰ τοῦτο καὶ τῶν μυῶν , καὶ ὅτι κατ’ αὐτοὺς τοὺς πόδας ἦν χώρα σχολάζουσα , διὰ τοῦτ’ ἐνταῦθα ἐτάχθησαν . ἀλλὰ μὲν δὴ καὶ ταύτῃ γε ἀνομοίως ἔχει τῶν τενόντων ἡ διανομὴ κατά τε τοὺς πόδας καὶ τὰς χεῖρας , ὅτι τοῖς μὲν ἐν ταῖς χερσὶν τὸ πρῶτόν τε καὶ τρίτον ἄρθρον ἑκάστου τῶν δακτύλων κάμπτουσιν οὐδεὶς ἕτερος ἀφ’ ἑτέρου μυὸς ἀρχόμενος ἐπιμίγνυται τένων , οἱ δ’ ἐν τοῖς ποσὶν , οἱ ἀνάλογον αὐτοῖς , οὐκ ἐξ ἑνὸς ἄρχονται μυὸς , ἀλλ’ ὁμοιότατοι τοῖς εἰς ὅλας τὰς χεῖρας ἀπὸ τοῦ κατὰ τὸν τράχηλον νωτιαίου νεύροις ἐκφυομένοις ἐπιπλέκονταί τε καὶ ἀναμίγνυνται πρὸς ἀλλήλους . οὕτω δέ πως ἔχει καὶ ἡ εἰς τὰ σκέλη τῶν νεύρων ἔκφυσις ἀπὸ τοῦ κατὰ τὴν ὀσφὺν νωτιαίου . καὶ γίγνεται τοῦτο ὑπὸ τῆς φύσεως , ἵν’ ἑκάστου τῶν οὕτως κινουμένων ὀργάνων οἷον διπλῆ τις ἀρχὴ κινήσεως ὑπάρχῃ πρὸς τὸ , κᾂν ἡ ἑτέρα ποτὲ πάθῃ , τὴν γοῦν λοιπὴν αὐτοῖς ὑπηρετεῖν . καὶ διὰ τοῦτο , ἔνθα ἤτοι μῆκος ἱκανὸν ἀποστάσεως , ἢ τὸ χωρίον ᾖ σφαλερὸν , ἐνταῦθα τὴν τοιαύτην ἐπιτεχνᾶται μίξιν . ἐπὶ μὲν οὖν τῶν χειρῶν τε καὶ σκελῶν ἀξιόλογον τὸ ἐν μέσῳ διάστημα τῆς ἀρχῆς τῶν νεύρων καὶ τῆς τελευτῆς · ἐπὶ δὲ τῶν κάτω τοῦ ποδὸς ἐπικίνδυνον τὸ χωρίον · ἀεὶ γὰρ ἐπὶ τούτου ποδὸς βέβηκε τὸ ζῶον , ὥστε καὶ τέμνεσθαι , καὶ θλᾶσθαι , καὶ παντοίως πονεῖν ἑτοιμότερον τοῖς ταύτῃ τένουσι τῶν ἀνάλογον αὐτοῖς ἐχόντων ἐν χερσί · καὶ διὰ τοῦτο ἡ προειρημένη τῶν ἐνταῦθα τενόντων ἐπιμιξία γέγονεν . οἱ μέντοι πάνυ σμικροὶ μύες , οἱ παροφθέντες τοῖς ἀνατομικοῖς , ὥσπερ κᾀμοὶ μέχρι πολλοῦ , τὸ πρῶτον ἄρθρον ἑκάστου δακτύλου κάμπτουσιν ὡσαύτως ἐν χερσί τε καὶ ποσί . τούτου οὖν ἕνεκα θαυμάζειν χρὴ τὴν φύσιν · καὶ τούτων δ’ οὐχ ἧττον , ὅτι μηδένα μῦν λοξὸν ἐκ τῆς κνήμης ἐνέφυσεν εἰς τὴν περόνην ἀνάλογον τοῖς ἐν χειρὶ τὸν πῆχυν τῇ κερκίδι συνάπτουσιν . ἐπὶ μὲν γὰρ τῆς χειρὸς ὅτι μὴ μόνον ἐκτείνειν τε καὶ κάμπτειν ὅλον τὸ κῶλον , ἀλλὰ καὶ περιάγειν ἐφ’ ἑκάτερα βέλτιον ἦν , ἀποδέδεικται πρόσθεν . ἐπὶ δὲ τοῦ σκέλους , σκοπὸν ἐχούσης τῆς κατασκευῆς οὐ τὸ πολυειδὲς τῆς ἀντιλήψεως , ἀλλὰ τὸ τῆς βάσεως ἑδραῖον , οὐ μόνον οὐδὲν ἔμελλεν ἐκ τῶν τοιούτων κινήσεων ἔσεσθαι πλέον , ἀλλὰ καὶ προσαπόλλυσθαί τι τῆς ἀσφαλείας . ἐλαττόνων τε γὰρ ἄρθρων καὶ ἁπλουστέρων τῶν κινήσεων ἔδει τῷ μηδαμόσε μέλλοντι ἐπιτραπήσασθαι κατὰ μηδεμίαν ἐνέργειαν σφοδράν . οὔκουν οὔτε κατὰ γόνυ διττὴν διάρθρωσιν ἐποιήσατο πρὸς μηρὸν ἑκατέρου τῶν ὀστῶν , ἰδίαν μὲν κνήμης , ἰδίαν δὲ περόνης , ὡς ἐν χειρὶ πρὸς βραχίονα πήχεως μὲν ἑτέραν , κερκίδος δ’ ἑτέραν , οὔτε διέστησεν ἀπ’ ἀλλήλων ἄμφω τὰ πέρατα κνήμης καὶ περόνης , ἀλλ’ ἑκατέρωθεν συνέφυσε . περιττὸν γὰρ ἦν , ὧν οὐκ ἔχρῃζε τὸ κῶλον κινήσεων , ἢ διαρθρώσεις ταύταις , ἢ μῦς παρασκευάζειν , ὥσπερ γε καὶ ῥᾴθυμον , ὧν ἐδεῖτο παραλείπειν ἡντιναοῦν . ἀλλ’ οὔτε παραλέλειπταί τι τῇ φύσει κατ’ οὐδέτερον τῶν κώλων , οὔτε εἰς πλῆθος ἀργὸν καὶ μάταιον ἐκτέταται , σύμπαντα δὲ τὰ ἄλλα καὶ ὁ τῶν μυῶν ἀριθμὸς εἰς ἄκραν ἥκει τοῦ ζώου πρόνοιαν . περὶ μὲν οὖν τῶν κατὰ τὸν πῆχυν εἴρηται πρόσθεν , ὡς οὔτ’ ἐλάττους , οὔτε πλείους , ὥς τε οὐδὲ μικροτέρους ἢ μείζους , ἢ ἄλλην τινὰ θέσιν ἔχοντας ἐχρῆν αὐτοὺς γενέσθαι . κατὰ δὲ τὴν κνήμην τρισκαίδεκα τενόντων εἰσὶ κεφαλαὶ , ὄπισθεν μὲν ἓξ , ἔμπροσθεν δὲ ἑπτὰ , καὶ κινοῦσι τὸν πόδα τὰς προσηκούσας ἁπάσας κινήσεις . προσήκουσι δὲ ὅλῳ μὲν αὐτῷ χωρὶς τῶν δακτύλων τέτταρες , ὥσπερ καὶ τῷ καρπῷ · καὶ χρὴ τῶν ἐπ’ ἐκείνου λελεγμένων ἀναμνησθέντας , ὑπὲρ τοῦ μὴ μακρὸν γενέσθαι τὸν λόγον , ἀκοῦσαι τῆς ἀναλογίας αὐτῶν . ὡς γὰρ ἐπ’ ἐκείνου δύο μὲν ἀπονευρώσεις μυῶν ἔσωθεν ἐνεφύοντο , δύο δ’ ἔξωθεν , τὰς τέτταρας κινοῦσαι τὸν καρπὸν κινήσεις , οὕτω κᾀνταῦθα τοῦ μὲν ἐπιτεταμένου τῇ κνήμῃ μυὸς ἔμπροσθεν ἀποφυόμενός τις τένων εὔρωστος ἱκανῶς δίχα σχισθεὶς ἐμφύεται τοῖς πρὸ τοῦ μεγάλου δακτύλου μέρεσι τοῦ ποδὸς , τοῦ δὲ περιτεταμένου τῇ περόνῃ τοῖς πρὸ τοῦ μικροῦ . καὶ εἰ μὲν ἀμφοτέρως ταθεῖεν , ἀναρτῶσί τε καὶ σιμοῦσιν ἅπαντα τὸν πόδα , καθάπερ οἱ ἐπὶ τῆς χειρὸς ἀνάλογον αὐτοῖς ἔχοντες ἐκτείνειν τὸν καρπὸν ἐλέγοντο · θατέρου δὲ ἐνεργήσαντος , αἱ ἐπὶ τὰ πλάγια κινήσεις ὡσαύτως ταῖς ἐν καρπῷ γίνονται . καὶ μέν τοι κᾀκ τῶν ὄπισθεν ἀνάλογον τοῖς ἐν χερσὶν ἀντέταξεν ἡ φύσις ἀποβλαστήματα δύο μυῶν , τὰς ἐναντίας ταῖς εἰρημέναις ἐργασόμενα κινήσεις τοῦ ποδός . ὧν τὸ μὲν ἔλαττον , ἀπὸ τοῦ διὰ βάθους φερομένου μυὸς ἀρχόμενον , εἰς τὴν πρὸ τοῦ μεγάλου δακτύλου χώραν ἐμφύεται κάτωθεν · ﻿ τὸ δ’ ἕτερον τὸ μεῖζον ὁ ἐπιφανὴς οὗτός ἐστι τένων , ὁ εἰς τὴν πτέρναν ὄπισθεν ἀναφυόμενος , ἱκανῶς εὔρωστός τε καὶ μέγιστος , ὃς εἰ καὶ μόνος ποτὲ πάθῃ , χωλεύειν ἀνάγκη τῷ ποδί . τὸ γὰρ ὑποτεταγμένον ὅλῳ τῷ σκέλει κατ’ εὐθεῖαν ὀστοῦν , ὃ δὴ καλεῖται πτέρνα , μέγιστον καὶ ἰσχυρότατον ὑπάρχον ἁπάντων τῶν ἐν τοῖς ποσὶν ὀστῶν , ὁ τένων οὗτος ἐφ’ ἑαυτὸν ἕλκων , ἑδράζει σύμπαν οὕτω τὸ κῶλον , ὥστε καὶ εἰ κατὰ θάτερον τῶν ποδῶν ἵστασθαί ποτε ἐθελήσαις ὑψώσας τὸν ἕτερον , οὐκ ἂν περιτραπείης , οὐδὲ καταπέσοις , οὐδ’ εἰ τῶν ἄλλων τις πεπόνθοι τενόντων · οὕτω μεγάλην τε καὶ ἀντίῤῥοπον ἅπασι τοῖς ἄλλοις ἔχει τὴν δύναμιν . πῶς δ’ οὐκ ἔμελλεν , εἰς τὸ πρῶτον καὶ κυριώτατον ὄργανον τῆς βαδίσεως ἐμφυόμενος , τὴν πτέρναν , καὶ συνάπτων αὐτὴν τῇ κνήμῃ μόνος ; ἄχρι μὲν δὴ τῆς θέσεώς τε καὶ τῆς ἐνεργείας , ἧς πεπίστευται , τῷ πρὸ τοῦ μικροῦ δακτύλου τῆς χειρὸς ἔσωθεν ἐμφυομένῳ τένοντι κατὰ πᾶν ἀνάλογον ἔχει · τὸ δὲ πρὸς ἐξαίρετον εἰς ἀξίωμα χρείας αὑτῷ παρὰ τοῦ τῆς πτέρνης ὀστοῦ προσεκτήσατο , οὐδὲν οὔτ’ ἀνάλογον ἐν τῇ χειρὶ μόριον ἔχοντος , ὡς καὶ πρόσθεν εἴρηται , καὶ μόνου πᾶν ὀχοῦντος τὸ σῶμα . ταῦτ’ οὖν ἡ φύσις γιγνώσκουσα τρίτην αὐτοῦ τὴν ἀρχὴν τῆς κινήσεως ἐποιήσατο . διὸ καὶ θαυμάζειν οἶμαί σε μάλιστα τὴν τέχνην αὐτῆς , εἰ προσέχοις τὸν νοῦν τοῖς ἐν ταῖς ἀνατομαῖς φαινομένοις , καὶ θεάσῃ τὸν μὲν ἐκτείνοντα τοὺς δακτύλους μῦν ἕνα πολλοῖς ὑπηρετοῦντα μορίοις , ὡσαύτως δὲ καὶ τῶν ἄλλων ἕκαστον τῶν κατὰ τὸν πόδα καὶ τὴν κνήμην ὅλως εἰς πλείους τελευτῶντα τένοντας , ἢ , εἰ μικρὸς ᾖ , πάντως γε εἰς ἕνα , καθάπερ γε καὶ οἱ ἐν τοῖς ποσὶ , μόνον δὲ τὸν εἰς τὴν πτέρναν καθήκοντα τριῶν εἰς αὐτὸν ἐλθόντων μεγάλων μυῶν ἐκφυόμενον , ἵν’ , εἰ καί ποτε ἐξ αὐτῶν εἷς τις ἢ καὶ δύο πάθοιεν , οἱ λοιποὶ γοῦν ἢ ὁ λοιπὸς ὑπηρετοῖ . καὶ πολλαχόθεν μὲν οὖν καὶ ἄλλοθεν τοῦ σώματος ἡ φύσις ἀπεδείξατο τὴν τοιαύτην πρόνοιαν , ἔνθα κίνησίς ἐστιν εἰς μέγα διαφέρουσα τῷ ζώῳ , πολλὰς αὐτῇ ἐνεργασαμένη τὰς ἀρχάς · ἀτὰρ οὖν κᾀνταῦθα κατὰ τὸν ἐκ τῶν δύο μυῶν τῶν μεγάλων , τῶν ὄπισθεν τῆς κνήμης τεταγμένων , ἐκφυόμενον τένοντα εἰς τὴν πτέρναν καθήκοντα διάδηλός ἐστι τὸ τῆς χρείας ἀξίωμα προϊδομένη τε καὶ ὡς ἔνι μάλιστα τῆς δυσπαθείας αὐτῆς προνοησαμένη . νομίζουσι μὲν οὖν οἱ πρὸ ἐμοῦ πάντες ἀνατομικοὶ , τοὺς τὴν γαστροκνημίαν ἐργαζομένους τρεῖς μῦς εἰς τὴν πτέρναν ἐμβάλλειν · ἔχει δ’ οὐχ οὕτω τἀληθές . ἑνὸς γὰρ αὐτῶν οὐ σμικρὰ μοῖρα τοῦ τένοντος ὑπερβαίνουσα τὴν πτέρναν ὑποφύεται παντὶ τῷ κάτω τοῦ ποδὸς , ὃν ἄμεινον ἴσως οὐ μέρος τίθεσθαι τοῦ τρίτου μυὸς , ἀλλ’ αὐτὸν καθ’ αὑτὸν ἰδίᾳ τέταρτον μῦν . ἀλλ’ , ὡς εἴρηταί μοι καὶ πρόσθεν , ἁπάντων ὧν ἠγνόησαν ἐν ταῖς ἀνατομικαῖς ἐγχειρήσεσι λέγομεν τὰς αἰτίας . οὔτε γὰρ οὐδ’ ὅτι τῶν ὄντως ἐμφυομένων τῇ πτέρνῃ μυῶν ὁ μὲν ἐκ τοῦ τῆς περόνης ὀστοῦ πεφυκὼς ὑψηλοτέρως ἐμβάλλει , σαρκοειδὴς διαμένων , οἱ δ’ ἐκ τῶν μηροῦ κεφαλῶν , εἰς εὔρωστον τένοντα τελευτῶντες , ἐφεξῆς τῷ προειρημένῳ καταπεφύκασιν εἰς ἄκραν τὴν πτέρναν , ἔγνωστο τοῖς ἔμπροσθεν . ἀλλὰ περὶ μὲν τῆς τῶν μυῶν ἀκριβοῦς ἀνατομῆς οὐκ ἐν ταῖς ἀνατομικαῖς ἐγχειρήσεσι μόνον , ἀλλὰ καὶ καθ’ ἓν ἰδίᾳ γράψεται βιβλίον · ἐξ ὧν τῷ βουλομένῳ ῥᾷστον , ὅθεν ἐκφύονται καὶ οὗ καταφύονται , μανθάνοντι γιγνώσκειν , ὡς τὸ ῥηθὲν ἐν τῷ πρὸ τούτου γράμματι παντὸς μᾶλλον ἀληθές ἐστιν , ὅτι λοξοὺς μὲν ἐπὶ τῶν κώλων ἡ φύσις ἔθηκε τοὺς τῶν λοξῶν κινήσεων ἐξηγησομένους , εὐθεῖς δ’ ἐξέτεινε κατὰ τὸ μῆκος , οἷς ἀκριβῆ κάμψιν ἢ ἔκτασιν ἐπέτρεψε . καὶ τοίνυν ἤδη τῆς θέσεως ἁπάντων τῶν περὶ τὴν κνήμην μυῶν , καὶ τοῦ μεγέθους αὐτῶν ἑκάστου , καὶ τοῦ πλήθους οὐ χαλεπὸν ἐξευρεῖν τὴν αἰτίαν . εἴπερ γὰρ οἱ μὲν τρεῖς οὗτοι τὴν πτέρναν τε κινοῦσι καὶ τὸ ἄτριχον ἐργάζονται τοῦ ποδὸς , ἐπ’ αὐτοῖς δ’ ἕτεροι τρεῖς τούς τε δακτύλους κάμπτουσι καὶ τὴν ἀνάλογον ἐργάζονται τῷ ποδὶ κίνησιν , ἣν ἐν τῇ χειρὶ τὸν τένοντα τὸν πρὸ τοῦ μεγάλου δακτύλου καταφυόμενον ἐδείξαμεν ἔχειν , εὐλόγως οἱ πάντες ὄπισθεν τῆς κνήμης ἓξ ὑπάρχουσι , κατ’ εὐθὺ κείμενος ἕκαστος οὗ κινήσειν ἔμελλε μορίου . δύνανται δὲ οἱ ς΄ οὗτοι μύες οὐχ ἓξ , ἀλλὰ πέντε νομίζεσθαι , καθάπερ ἔδοξε τοῖς πρὸ ἡμῶν ἀνατομικοῖς , τοὺς ὑστάτους δύο μῦς ἕνα θεμένοις ἐκ τοῦ συμφυεῖς εἶναι κατὰ τὰ πλεῖστα . καὶ μὲν δὴ καὶ οἱ πρόσθιοι τῆς κνήμης ἔδοξαν αὐτοῖς τρεῖς εἶναι διὰ τὴν αὐτὴν αἰτίαν , καίτοι γε ἓξ ἢ ἑπτὰ κάλλιον ἂν ῥηθέντες . ὁ μὲν οὖν ἐκτείνων τοὺς τέτταρας δακτύλους εἷς αὐτοῖς εἶναι δοκεῖ , καθάπερ καὶ ἔστιν εἷς . ἑκατέρωθεν δὲ αὐτοῦ πάλιν ἕτερος εἷς , εἰς τριττὰς τενόντων κεφαλὰς τελευτῶν . αἷς εἴ τις αὐταῖς τε καὶ ταῖς χρείαις αὐτῶν προσέχοι τὸν νοῦν , ἓξ ἢ ἑπτὰ τοὺς πάντας θήσεται , καθάπερ ἐν ταῖς ἀνατομικαῖς ἐγχειρήσεσι δείκνυται . προΐτω δ’ ὁ λόγος ἐν τῷ παρόντι , τρεῖς ὀνομαζόντων ἡμῶν αὐτούς . δύο μὲν οὖν εἰσιν οἱ προλελεγμένοι σιμοῦν τὸν πόδα , καθήκοντες ὁ μὲν εἰς τὴν ὑπὲρ τὸν μέγαν , ὁ δ’ εἰς τὴν ὑπὲρ τὸν μικρὸν δάκτυλον χώραν αὐτοῦ , ὁ δὲ λοιπὸς καὶ τρίτος , ὁ μέσος ἀμφοῖν κείμενος , ὁ τοὺς δακτύλους ἐκτείνων . ἔστι δὲ δή που καὶ μικρότερος οὗτος , ὡς ἂν καὶ μικρότερα κινῶν ﻿ ὄργανα , καὶ διὰ μέσης τῆς κνήμης εὐθὺ τῶν δακτύλων ἔρχεται , τούτους γὰρ κινήσειν ἔμελλεν . ἑκάστου δὲ τῶν μυῶν ἀρίστη ἡ θέσις ἡ κατ’ εὐθὺ τῶν κινησομένων ἐστὶ μορίων . οὔκουν ἔτι ζητήσεις οὐδὲ διὰ τί τῷ μὲν τῆς περόνης ὀστῷ παρατεταμένος ὁ τὴν ἔξω τοῦ ποδὸς ὅλου κίνησιν ἐργαζόμενος μῦς καταφέρεται , τῷ δὲ τῆς κνήμης ἕτερος ὁ τὴν λοιπὴν τὴν ἔσω · κατ’ εὐθὺ γὰρ ἐχρῆν εἶναι καὶ τούτους ὧν δημιουργοῦσι κινήσεων · οὐδὲ διὰ τί μικρὸς μὲν ὁ ἔξωθεν , πολὺ δὲ αὐτοῦ μείζων ὁ ἔσωθεν ὁ τῇ κνήμῃ παραφυόμενος · ἐμέτρησε γὰρ καὶ τούτων τὸ μέγεθος ἡ πάντη δικαία φύσις τῇ χρείᾳ τῆς ἐνεργείας , ἣν ἑκάτερος ἐνεργήσειν ἔμελλε . διὰ τί δὲ τοῦ μὲν παρὰ τὴν περόνην μυὸς ἀποβλάστημά τι τοῖς ἔξωθεν ἐμφύεται μέρεσι τοῦ μικροῦ δακτύλου , τοῦ δὲ παρὰ τὴν κνήμην εἰς τὸν μέγαν ἕτερόν τι τούτου μεῖζον καὶ διπλοῦν ; ἡ μὲν γὰρ πρόχειρος φαντασία τάχ’ ἄν τινα συναρπάσειεν , ὡς ἴδιόν τι τοῦτ’ εἴη τοῖς ποσὶ καὶ παντοίως ἐναντίον τοῖς κατὰ τὰς χεῖρας . εἰ δ’ ἐπιστήσειε καὶ προσέχοι τὸν νοῦν τῷ πράγματι , παντὸς μᾶλλον ἀνάλογον αὐτῷ δόξουσιν ἔχειν καὶ ταύτῃ οἱ πόδες ταῖς χερσί . πλεονεκτεῖν γὰρ ἐν ἐκείναις τῶν ἄλλων δακτύλων ὅ τε μικρὸς ἐλέγετο μιᾷ κινήσει καὶ ὁ μέγας · καὶ τοίνυν κᾀν τοῖς ποσὶ ταὐτὸν τοῦθ’ ὑπάρχειν αὐτοῖς ἐχρῆν . καὶ μὴν εἰ μὴ πάνυ προστεθεῖεν αἱ εἰρημέναι νῦν , οὐκ ἂν ἔτι πλεονεκτοῖεν , ἀλλ’ εἰς τέτταρας ὁμοίας τοῖς ἄλλοις ἄγοιντο κινήσεις , καὶ οὕτως οὔτ’ ἂν ἐπὶ πλεῖστον ἀπάγοιντο τῶν ἄλλων , ὃ μόνοις αὐτοῖς ἐξαίρετον ὑπῆρχεν , οὔτ’ ἂν ὁ μέγας τὰς ἄνωθεν ἐκέκτητο δύο τὰς λοξὰς ἀντὶ τῆς μιᾶς τῆς τοὺς ἄλλους ἐκτεινούσης . ὥστε καὶ κατὰ τοῦτο τῶν ἐν τοῖς ποσὶ δακτύλων ἡ ἀναλογία πᾶσα σώζεται πρὸς τοὺς ἐν ταῖς χερσίν . ὅτι δὲ καὶ κατὰ τοὺς ὄνυχας ἀνάλογον ἔχουσιν , οὐδὲν δεῖ λόγου , καὶ ὅτι τοῦθ’ ὡς ἀντιληπτικοῖς ὑπάρχει μορίοις αὐτοῖς . ἆρ’ οὖν ἐν τούτοις μόνοις οἷς εἰρήκαμεν , ὅσα μὲν ἐχρῆν ἀνάλογον εἶναι τῷ ποδὶ πρὸς τὴν χεῖρα , καὶ ὅσα διαφέροντα , δικαίως ἡ φύσις ἅπαντα διέταξεν , ὠλιγώρησε δὲ τῆς περὶ τὸ δέρμα κατασκευῆς , ἢ δυσαίσθητον , ἢ χαλαρὸν , ἢ μαλακὸν ὑποτείνασα τῷ ποδί ; καὶ μὴν εἰ καὶ τούτῳ γε προσέχοις τὸν νοῦν , ἐπ’ αὐτῆς τῆς ἀνατομῆς οἶμαί σε , κᾂν εἴ τις τῶν ἀτεχνίαν τῆς φύσεως εἴης κατεγνωκότων ἀγνοίᾳ τῶν ἔργων αὐτῆς , αἰδεσθήσεσθαί τε καὶ μεταγνώσεσθαι , καὶ πρὸς τὰ βελτίω μεταθήσεσθαι , τό γε δόξαν Ἱπποκράτει πεισθέντα , διὰ παντὸς ὑμνοῦντι τὴν δικαιοσύνην αὐτῆς καὶ τὴν εἰς τὰ ζῶα πρόνοιαν . ἢ μάτην οἴει συμφῦναι τό τε τῆς χειρὸς ἐντὸς δέρμα τοῖς ὑποκειμένοις καὶ τὸ κάτω τοῦ ποδὸς , ἢ τὴν ἀρχὴν οὐδὲ γιγνώσκεις οὕτως ἀκριβῶς ἡνωμένον τοῖς ὑποκειμένοις αὐτῷ τένουσι , ὡς μηδ’ ἀποδαρῆναι δύνασθαι , καθάπερ τὸ λοιπὸν πᾶν δέρμα τὸ καθ’ ὅλον τὸ ζῶον ; ἢ τοῦτο μὲν γινώσκεις , ἄμεινον δὲ εἶναι νομίζεις χαλαρὸν ὑποβεβλῆσθαι τῷ ποδὶ τὸ δέρμα καὶ ῥᾳδίως περιτρέπεσθαι δυνάμενον ; εἰ γὰρ δὴ τὸ τοιοῦτον βέλτιον εἶναι φήσειας , οἶμαί σε καὶ τῶν ὑποδημάτων αἱρήσεσθαι πρὸ τοῦ πάντοθεν ἐσφιγμένου τε καὶ ἀκριβῶς περιτεταμένου τὸ χαλαρόν τε καὶ πάντη περιῤῥέον , ἵν’ εἰς ἅπαντα τὴν σοφίαν ἐκτείνων ὑπερφθέγγεσθαι μηκέτ’ ὀκνῇς μηδὲ τὰ πᾶσιν ἀνθρώποις ἐναργῶς γινωσκόμενα . ἢ δηλαδὴ τὸ μὲν ἔξωθεν ὑπόδημα περισκευαζόμενον τῷ ποδὶ πανταχόθεν ἐσφίγχθαι χρῆναι συγχωρήσεις , εἰ μέλλει τὴν αὑτοῦ χρείαν ἐκπληρώσειν καλῶς , αὐτὸ δὲ τὸ συμφυὲς οὐ πολὺ μᾶλλον σφίγγεσθαί τε καὶ συνέχεσθαι βεβαίως , ἡνωμένον ἀκριβῶς οἷς ὑποτέτακται ; Κόροιβος ὄντως ἂν εἴη τις ὁ πρὸς τῷ μὴ θαυμάζειν τὰ τοιαῦτα τῆς φύσεως ἔργα καὶ μέμφεσθαι τολμῶν . ὥρα δὲ καὶ σοὶ , τοῖςδε τοῖς γράμμασιν ὁμιλοῦντι , σκοπήσειν , ποτέρου μεθέξεις χοροῦ , πότερον τοῦ περὶ Πλάτωνά τε καὶ Ἱπποκράτην καὶ τοὺς ἄλλους ἄνδρας , οἳ τὰ τῆς φύσεως ἔργα θαυμάζουσιν , ἢ τοῦ τῶν μεμφομένων , ὅτι μὴ διὰ τῶν ποδῶν ἐποίησεν ἐκρεῖν τὰ περιττώματα . διετέθρυπτο γὰρ ὑπὸ τρυφῆς εἰς τοσοῦτον ὁ ταῦτα πρός με τολμήσας εἰπεῖν , ὥστε δεινὸν εἶναι νομίζειν ἀνίστασθαι τῆς κλίνης ἀποπατήσοντα · βέλτιον γὰρ ἂν οὕτω κατεσκευάσθαι τὸν ἄνθρωπον , εἰ μόνον τὸν πόδα προτείνων ἐξέκρινε δι’ αὐτοῦ τὰ περιττώματα . τί δὴ τὸν τοιοῦτον οἴει πάσχειν , ἢ δρᾷν κατὰ μόνας , ἢ πῶς ἐξυβρίζειν εἰς πάντας τοῦ σώματος τοὺς πόρους , ἢ πῶς λελωβῆσθαί τε καὶ διεφθάρθαι τὰ κάλλιστα τῆς ψυχῆς , ἀνάπηρον μὲν αὐτὴν καὶ τυφλὴν τὴν θείαν ἀπεργασάμενον δύναμιν , ἧ μόνη πέφυκεν ἄνθρωπος ἀλήθειαν θεάσασθαι , μεγάλην δὲ καὶ ἰσχυρὰν καὶ ἄπληστον ἡδονὴν παρὰ νόμον καὶ τυραννοῦσαν ἀδίκως τὴν χειρίστην καὶ θηριωδεστάτην ἔχουσαν δύναμιν ; ἀλλὰ γὰρ ἴσως εἰ ἐπὶ πλέον τοιούτων μνημονεύοιμι βοσκημάτων , οἱ σωφρονοῦντες ὀρθῶς ἄν μοι μέμφοιντο καὶ μιαίνειν φαῖεν ἱερὸν λόγον , ὃν ἐγὼ τοῦ δημιουργήσαντος ἡμᾶς ὕμνον ἀληθινὸν συντίθημι , καὶ νομίζω τοῦτ’ εἶναι τὴν ὄντως εὐσέβειαν , οὐχὶ εἰ ταύρων ἑκατόμβας αὐτοῦ παμπόλλας καταθύσαιμι , καὶ τὰ ἄλλα μυρία μύρα θυμιάσαιμι καὶ κασίας , ἀλλ’ εἰ γνοίην μὲν αὐτὸς πρῶτος , ἔπειτα δὲ καὶ τοῖς ἄλλοις ἐξηγησαίμην , οἷος μέν ἐστι τὴν σοφίαν , οἷος δὲ τὴν δύναμιν , ὁποῖος δὲ τὴν χρηστότητα . τὸ μὲν γὰρ ἐθέλειν κοσμεῖν ἅπαντα τὸν ἐνδεχόμενον ﻿ κόσμον , καὶ μηδενὶ φθονεῖν τῶν ἀγαθῶν , τῆς τελεωτάτης χρηστότητος ἐγὼ δεῖγμα τίθεμαι , καὶ ταύτῃ μὲν ὡς ἀγαθὸς ἡμῖν ὑμνείσθω · τὸ δ’ , ὡς ἂν μάλιστα κοσμηθείη , πᾶν ἐξευρεῖν ἄκρας σοφίας · τὸ δὲ καὶ δρᾶσαι πάνθ’ , ὅσα προείλετο , δυνάμεως ἀηττήτου . μὴ τοίνυν , ὅτι καλῶς ἥλιός τε καὶ σελήνη καὶ τῶν ἄστρων ὁ χορὸς ἅπας διατέτακται , θαυμάσῃς , μηδ’ ἐκπλήξῃ σε τὸ μέγεθος αὐτῶν , ἢ τὸ κάλλος , ἢ τὸ τῆς κινήσεως ἀκατάπαυστον , ἢ τῶν περιόδων αἱ τάξεις , ὥστε τὰ τῇδε παραβάλλοντα μικρὰ δοκεῖν εἶναι καὶ ἀκόσμητα · καὶ γὰρ σοφίαν καὶ δύναμιν καὶ πρόνοιαν ὁμοίαν εὑρήσεις ἐνταῦθα . σκόπει γάρ μοι τὴν ὕλην , ἐξ ἧς ἕκαστον ἐγένετο , καὶ μὴ μάτην ἐλπίσῃς , ἐκ καταμηνίου καὶ σπέρματος ἀθάνατον δύνασθαι συστῆναι ζῶον , ἢ ἀπαθὲς , ἢ ἀεικίνητον , ἢ λαμπρὸν οὕτω καὶ καλὸν , ὡς ἥλιον , ἀλλ’ , ὡς τὴν Φειδίου κρίνεις τέχνην , οὕτω καὶ τὴν τοῦ τούτων ἁπάντων ἐξέταζε δημιουργοῦ . σὲ μὲν οὖν ἴσως ἐκπλήττει τοῦ κατὰ τὴν Ὀλυμπίαν Διὸς ὁ πέριξ κόσμος , ἐλέφας στιλπνὸς καὶ χρυσὸς πολὺς , ἢ τὸ μέγεθος τοῦ παντὸς ἀγάλματος · εἰ δ’ ἐκ πηλοῦ τὸ τοιοῦτο θεάσαιο , καταφρονήσας ἂν ἴσως παρέλθοις . ἀλλ’ οὐχ ὅ γε τεχνίτης καὶ γνωρίζειν εἰδὼς ἐν ἔργοις τὴν τέχνην , ἀλλ’ ἐπαινεῖ τὸν Φειδίαν ὡσαύτως , κᾂν ξύλον εὐτελὲς , κᾂν λίθον τὸν ἐπιτυχόντα καὶ κηρὸν ὁμοίως καὶ πηλὸν ἴδῃ κεκοσμημένον · ἐκπλήττει γὰρ ἰδιώτην μὲν τὸ τῆς ὕλης κάλλος , τεχνίτην δὲ τὸ τῆς τέχνης αὐτοῦ . ἄγε δή μοι καὶ σὺ περὶ φύσιν γίνου δεινὸς , ἵνα σε μηκέτι ἰδιώτην , ἀλλὰ φυσικὸν ὀνομάζωμεν . ἀπόστηθι τῆς ἐν ταῖς ὕλαις διαφορᾶς , αὐτὴν δὲ ψιλὴν ὅρα τὴν τέχνην , ὅταν ὀφθαλμοῦ κατασκευὴν ἐπισκοπῇς , ὄργανον ὀπτικὸν ἐν νῷ τιθέμενος , ὅταν δὲ ποδὸς , ὄργανον βαδιστικόν . εἰ δ’ ἐκ τῆς ἡλιακῆς οὐσίας ὀφθαλμοὺς ἀξιοῖς ἔχειν , καὶ χρυσὸν ἀκήρατον ἐν τοῖν ποδοῖν , οὐκ ὀστᾶ καὶ δέρμα , τῆς ὕλης , ἐξ ἧς γέγονεν , ἐπιλέλησαι . ἀναμνησθεὶς οὖν ἐπίσκεψαι , πότερον φῶς ἐστιν οὐράνιον ἢ γήϊνος βόρβορος · ἐπιτρέψεις γάρ μοι καλέσαι τὸ τῆς μητρὸς οὕτως αἷμα τὸ εἰς τὴν ὑστέραν ἰόν . ὡς οὖν οὐκ ἄν ποτε , δοὺς τῷ Φειδίᾳ πηλὸν , ἐλεφάντινον ᾔτησας ἄγαλμα , τὸν αὐτὸν τρόπον , αἷμα δοὺς , οὐκ ἄν ποτε λάβοις ἥλιον ἢ σελήνην , ἢ τὸ λαμπρὸν τοῦτο καὶ καλὸν σῶμα . θεῖα μὲν γὰρ ἐκεῖνα καὶ οὐράνια , γήϊνα δὲ ἡμεῖς ἀγάλματα · τέχνη δ’ ἐν ἀμφοῖν ἴση τοῦ δημιουργοῦ . μικρὸν καὶ ἄτιμον ὁ ποὺς μέρος τοῦ ζώου , τίς δ’ οὐ φήσει ; μέγα δὲ καὶ κάλλιστον ἁπάντων κατὰ τὸν κόσμον ὁ ἥλιος , οὐδὲ τοῦτο ἀγνοοῦμεν . ἀλλ’ ἐκεῖνο σκόπει , ποῦ μὲν ἐχρῆν τετάχθαι τὸν ἥλιον ἐν ἅπαντι τῷ κόσμῳ , ποῦ δ’ ἐν τῷ ζώῳ τὸν πόδα . μέσον μὲν ἐκεῖνον εἶναι τῶν πλανωμένων ἀστέρων ἐν τῷ κόσμῳ , κατωτάτω δ’ ἐν τῷ ζώῳ τὸν πόδα . πόθεν τοῦτο δῆλον ; ἄλλην αὐτὸς θέσιν τῷ λόγῳ δοὺς , σκέψαι τὸ συμβαῖνον . εἰ μὲν κατωτέρω θείης τὸν ἥλιον , ἵνα νῦν ἐστιν ἡ σελήνη , καταφλέξεις τὰ τῇδε σύμπαντα · εἰ δ’ ἀνωτέρω κατὰ μὲν τοῦ Πυρόεντος ἢ τὴν τοῦ Φαέθοντος χώραν , οὐδὲν ἕξεις οἰκούμενον μέρος τῆς γῆς διὰ ψυχρότητα . τὸ μὲν οὖν τηλικούτῳ τε καὶ τοιούτῳ τῷ ἡλίῳ , οἷός πέρ ἐστι καὶ ἡλίκος , οἴκοθεν ὑπάρχει καὶ παρ’ ἑαυτοῦ · τὸ δ’ ἐν τῷδε τῷ κόσμῳ τετάχθαι τοῦ διακοσμοῦντος ἔργον . τηλικούτῳ γὰρ ὄντι καὶ τοιούτῳ χώραν οὐκ ἂν αὐτοῦ βελτίονα καθ’ ὅλον ἐξεύροις τὸν κόσμον . ἀτὰρ οὖν οὐδὲ τῷ ποδὶ χώραν οὐκ ἂν εὕροις ἐν ζώου σώματι τῆς νῦν οὔσης βελτίω . τὴν ἴσην ἐν ἀμφοῖν ὅρα τῆς θέσεως τέχνην · οὐ γὰρ δὴ μάτην παραβάλλω τὸ τιμιώτατον ἄστρον τῷ πάντων ἀτιμοτάτῳ τοῦ χώου μορίῳ . τί φαυλότερον πτέρνης ; οὐδέν · ἀλλ’ οὐκ ἂν ἑτέρωθι βέλτιον κέοιτο . τί δὲ ἡλίου τιμιώτερον ; οὐδέν · ἀλλ’ οὐδ’ ἂν οὗτος ἐν τῷ παντὶ κόσμῳ τεθείη βέλτιον . μέγιστον καὶ κάλλιστον τῶν ὄντων ὁ κόσμος · τίς δ’ οὔ φησιν ; ἀλλὰ καὶ τὸ ζῶον οἷον μικρόν τινα κόσμον εἶναί φασιν ἄνδρες παλαιοὶ περὶ φύσεως ἱκανοί . τὴν αὐτὴν ἀμφοῖν εὑρήσεις σοφίαν τοῦ δημιουργοῦ . δεῖξον οὖν μοι , φησὶν , ἥλιον ἐν ζώου σώματι . τί τοῦτο λέγεις ; οὐκ ἐξ αἱματικῆς οὐσίας οὕτως εὐσήπτου τε καὶ βορβορώδους ἥλιον βούλει γεννηθῆναι ; μαίνῃ , ὦ ταλαίπωρε . τοῦτό ἐστιν ὄντως ἀσεβεῖν , οὐ τὸ μὴ θύειν τε καὶ μὴ θυμιᾷν . ἥλιον μὲν οὐκ ἄν σοι δείξαιμι κατὰ τὸ ζώου σῶμα , δείξαιμι δ’ ἂν ὀφθαλμὸν , ὄργανον αὐγοειδέστατόν τε καὶ ἡλιοειδέστατον , ὡς ἐν ζώου μορίῳ . διηγήσομαι δὲ καὶ θέσιν αὐτοῦ , καὶ μέγεθος , καὶ σχῆμα , καὶ τἄλλα σύμπαντα , καὶ δείξω πάνθ’ οὕτως ἔχοντα καλῶς , ὡς οὐκ ἂν ἐνεδέχετο ἔχειν ἄλλως βέλτιον . ἀλλὰ ταῦτα μὲν ὕστερον .
Lemmas: ἀλλά ὁ γε κινέω ὁ σκέλος τοιοῦτος τε καί τοσοῦτος κίνησις , ὅσος καί οἷος φαίνω κινέω , καί ὡς οὔτε πολύς , οὔτε ἐλαχύς , οὔτε ἄλλος διατάσσω ἀγαθός εἰμί αὐτός γίγνομαι , νῦν ἄν εἰμί ῥητός , ἀναμιμνῄσκω ἅμα καί ὁ ἐν χείρ κίνησις , ὅτι τε δισσός εἰμί ὁ σκοπός ὁ φύσις ὁ κατασκευή ὁ σκέλος , οὐ εἰς τάχος μόνος , ὥσπερ ὁ ἵππος , ἀλλά καί εἰς ἀσφάλεια ἕδρα παρασκευάζω αὐτός , καί διά οὗτος καί ἀντιληπτικός πως ἐργάζομαι , ὥσπερ καί ὁ χείρ . οὕτως τε θάττιον ἄν ἐγώ ὁ σύμπας περαίνω λόγος , εἰ ὁ μέν κοινός οὖς ὁ πρός ὁ χείρ κατασκευή ἐπισημαίνω μόνος ἐν τάχος παρατρέχω , ἐνδιατρίβω δέ ὁ ἴδιος . οὕτως δέ ἄν καί ὁ τέχνη ὁ φύσις ἐναργής ὁράω , ὁ ἀναλογία ὁ κατασκευή ὁ κῶλον ἅπας ἐγώ ἐπεξεργάζομαι ὁ λόγος , καί δείκνυμι οὔτε λείπω οὐδείς οὔτε πλεονάζω αὐτός οὐδέτερος . καίτοι περί μέν χείρ ὁ πρόσθεν λόγος ἱκανός ἐξηγέομαι · καί ὅστις οὐ θαυμάζω ὁ τέχνη ὁ φύσις , ἤ ἀσύνετος εἰμί , ﻿ ἤ ἴδιος τις αὐτός διαφέρω · καιρός γάρ ἄν εἰμί ἐγώ ὁ ὁ Θουκυδίδης χράω λέξις . ἀσύνετος μέν οὖν εἰμί , εἰς ἄν ὁ ἐνέργεια , ὅσος ἀγαθός εἰμί ὑπάρχω ὁ χείρ , ἤ οὐ νοέω , ἤ ἐκ ἄλλος κατασκευή ἀγαθός εἰμί προσδοκέω · ἴδιος δέ αὐτός διαφέρω φθάνω μοχθηρός ἐντρέπω δόγμα , ὅς οὐ ἕπομαι τεχνικός ἅπας ὁ φύσις ἀπεργάζομαι . οὗτος μέν ἐλεέω χρή δυστυχέω ἐκ ἀρχή περί ὁ μέγας , διδάσκω δέ ὁ συνετός ἅμα καί ἀλήθεια ἐραστής , ὅς καί νῦν ἀναμιμνῄσκω , ὡς ἐν ὁ ὁ χείρ κατασκευή τέσσαρες διδάσκω ἕκαστος ὁ δάκτυλος ὑπάρχω χρή κίνησις ὑπό δισσός μέν καί μέγας τένων κάμπτω , ὑπό ἕτερος δέ ἁπλόος ἥσσων ἤ κατά ὁ μέγας ἐκτείνω , ὑπό ἄλλος δέ ἔτι μικρός ἔξω τε καί ὡς ἐπί ὁ μικρός δάκτυλος ἀπάγω , καί πρός ὁ μικρός , ὅς ἀπό ὁ κατά ὁ χείρ μῦς φημί γεννάω , ὁ λοιπός κίνησις ὁ ἐντός ὡς ἐπί ὁ μέγας δάκτυλος ἐπιστρέφω , ἑξῆς ἐπιδείκνυμι , ὡς ἐν ὁ πούς εὔλογος μέν εἰμί ὁ τέσσαρες οὗτος κίνησις ἕκαστος ὁ δάκτυλος , ὑπό μέγας μέν τένων κάμπτω , ὑπό ἐλαχύς δέ ἐντός ἐπιστρέφω , μεταξύ δέ ἄμφω ὁ μέγεθος ὁ ἐκτείνω τε καί ὁ ἔξω περιάγω · οὐ μήν μέγας εἰμί ὁ κάμπτω , ὥσπερ ἐν ὁ χείρ , ὅτι μηδέ ὅμοιος ἐκεῖνος ἀντιληπτικός ὄργανον χρή ἀποδείκνυμι ὁ πούς · καί μέν γε καί ὡς ὁ χώρα ὁ ἔμφυσις αὐτός ὁ αὐτός φυλάσσω , διά ὅς ἐπί ὁ χείρ δηλόω αἰτία , κωλύω ὁ μέγεθος . οὐ γάρ , ὅσος μέγας ὁ πούς ὑπάρχω ἄκρος ὁ χείρ , τοσοῦτος καί ὁ τένων αὐτός ὑπερέχω , ἀλλά ἐλαχύς πολύς · μέγας γάρ ὁ χρεία καί συνεχής καί σφοδρός ἐνέργεια δέω ὁ ὁ ἐν ὁ χείρ δάκτυλος . εὔλογος οὖν ἔμπαλιν ἔχω μέγεθος οὐ ὁ δάκτυλος μόνος , ἀλλά καί ὁ κατά οὗτος τένων ἐν πούς τε καί χείρ · ὅσος γάρ ὁ πούς ἄκρος χείρ μέγας ὅλος ὅλος , τοσοῦτος καί ὁ δάκτυλος ὁ δάκτυλος καί ὁ τένων ὁ τένων ἐλαχύς εἰμί . ὁ μέν γάρ χείρ ὁ κῦρος ὁ ἐνέργεια ἐν ὁ δάκτυλος εἰμί , ἀντιληπτικός ὄργανον γίγνομαι · ὁ δέ πούς , οὐ εἰς ἀντίληψις ὁ σύμπας , ἀλλά εἰς ἕδρα ἀσφαλής παρασκευάζω καί μέλλω ὅλος ἐπί ἑαυτοῦ ὀχέω ὁ ζῷον , αὐτός μέν πολύς μέγας ἤ κατά ὁ χείρ γίγνομαι , μικρός δέ ἔχω ἀγαθός εἰμί ὁ δάκτυλος . ὥστε καί ὁ τένων αὐτός μικρός πολύς ὁ ἐν ὁ χείρ ἀγαθός εἰμί γίγνομαι τένων , ὅσος ὄργανον τε μικρός καί πρός ἐλαχύς τε καί ἀσθενής ἐνέργεια παρασκευάζω κινέω μέλλω . οὐ οὖν τέσσαρες εὔλογος εἰμί γένος ὁ κινέω ὁ δάκτυλος τένων ἀπό ὁ ἐν ὁ κνήμη γεννάω μῦς , ὥσπερ ἐπί ὁ χείρ ἀπό ὁ ἐπί ὁ πῆχυς , ἀλλά δύο μόνος , ὁ τε ὁ ἔκτασις ἐργάζομαι αὐτός καί ὁ ὁ κάμψις ὁ πρῶτος τε καί τρίτος ὁ ἐν ὁ τέσσαρες δάκτυλος ἄρθρον . καί μάλα γε ἐν οὗτος εἰμί θαυμάζω ὁ φύσις ὁ τέχνη , ἐν ὅς ὁμοιότης ἅμα καί ἀνομοιότης εἰμί , ἀνάλογος μέν κοσμέω ἀλλήλων ὁ ὁμοιότης , οὐ ἀνάλογος δέ ὁ ἑτερότης . ὅτι μέν γάρ εἰς τέσσαρες ἄγω κίνησις ἕκαστος ὁ δάκτυλος κατά ἕκαστος ὁ ἄρθρον χρή , καί ὡς πλεονεκτέω ἀεί ὁ ἔσω , καί διά οὗτος γε καί δισσός ἔχω ὁ ἀρχή , ὁμοιότης ἄν εἰμί κατά οὗτος πούς τε καί χείρ · ὅτι δέ μικρός ἅπας δέω ὁ τένων ὁ ἐν ὁ πούς δάκτυλος , καί ὅτι ὁ μόριον μέγας τε καί πολύς ὁ πούς , ἀνομοιότης κατά οὗτος ἄν ὁ μέλος εἰμί . πῶς οὖν αὐτός δίκαιος ὁ φύσις κοσμέω , λεκτέος ἄν εἰμί . ὁ μέν κίνησις ἕκαστος ὁ ἄρθρον ἐργάζομαι τέσσαρες , καί ὁ ἀρχή αὐτός πέντε ποιέω , καθά ἐπί ὁ χείρ , οὐ μήν ἐκ γε ὁ ἀνάλογος ἅπας ὁρμάω χωρίον . ἐν μέν γάρ ὁ χείρ , ὡς ἐπιδείκνυμι , ἀπό ὁ ἐν αὐτός μῦς ὁ μικρός ὁ ὁ λοξός ἔσω κίνησις ἐξηγέομαι τένων ἀποφύω μόνος , ὁ ἄλλος ἅπας ἀπό ὁ πῆχυς καταφέρω . ἐν δέ αὖ ὁ πούς οὐ οὕτως , ἀλλά ὁ τρεῖς μέν ἐκ αὐτός ὁ πούς ἄρχω , δύο δέ ἐκ ὁ κνήμη καταφέρω . ἐπί μέν γάρ ὁ ἄκρος χείρ οὐ εἰμί ἕτερος χώρα σχολάζω · ὁ δέ γε πούς , ὡς ἄν ἐπιμήκης ὑπάρχω , ἐν μέν ὁ κατά ὁ πεδίον χωρίον ὁ ὁ λοξός ἔσω κίνησις ἐξηγέομαι μῦς κατατίθημι , κατά δέ ὁ λοιπός αὐτός πᾶς ὁ μέχρι ὁ πτέρνα ὁ ὁ δεύτερος ἄρθρον ἕκαστος ὁ τέσσαρες δάκτυλος κάμπτω · οὕτως ἐͅκ ὁ ἄνω μέρος ὁ πούς ἄλλος ἐπιτίθημι μῦς , ὁ λοξός ὁ ἐκτός ἡγέομαι κίνησις . ἐπί δέ ὁ χείρ , ὅτι καί μέγας χρή εἰμί ὁ ἀνάλογος αὐτός μῦς , καί αὐτός ὁ μέλος ὁ μέλος μικρός εἰμί , ἀδύνατος γίγνομαι οὗτος ὁ δύο γένος περιτίθημι ὁ μῦς , ἀλλά ὁ πρῶτος λέγω εἰμί μόνος . διά οὗτος οὖν ἑπτά μέν ἄκρος ὁ χείρ γίγνομαι ὁ σύμπας μῦς , ὡς ἄν ὁ πέντε ὁ ἔσω περιάγω δύο προστίθημι , ὁ τε κατά ὁ μικρός δάκτυλος ἔξωθεν καί ὁ προσάγω ὁ λιχανός ὁ μέγας . ἐπί δέ οὖν ὁ πούς οὐ οὗτος μόνος , ἀλλά ὁ τε περιάγω αὐτός ἐκτός ὁ τε ὁ δεύτερος ἄρθρον ἕκαστος ὁ δάκτυλος ὁ τέσσαρες κάμπτω . ὁ γάρ δή μέγας ἐν αὐτός μόνος ἅπας μέγας τένων ἀποβλάστημα καταφύω εἰς τε ὁ ﻿ δεύτερος ἄρθρον ἐπί αὐτός καί ὁ τρίτος ἔχω παραπλήσιος ὁ κατά ὁ χείρ . οὗτος οὖν ὅμοιος τε ἅμα καί διαφερόντως ἔχω ὁ ἐν ὁ πούς τένων ὁ ἐν ὁ χείρ · ὅμοιος μέν , ὅτι πέντε αὐτός εἰμί γένος καί τέσσαρες ἕκαστος δάκτυλος κίνησις ἐκπορίζω , διαφερόντως δέ κατά ὁ ἀρχή . ἐν μέν γάρ ὁ χείρ μόνος ὁ λοξός κίνησις ὁ ἔσω ὁ ἀρχή ἐκ ὁ κατά αὐτός ἔχω μῦς , ὁ δέ ἄλλος τέσσαρες ἀπό ὁ ἀνώτερος τε καί κατά ὁ πῆχυς · ἐπί δέ αὖ ὁ πούς ἄνωθεν μέν ἐκ ὁ κνήμη ὁ δύο καθήκω , κάτωθεν δέ ἐκ αὐτός ὁ πούς ὁ τρεῖς ὁρμάω . καί ὁ αἰτία λέγω · ὅτι τε γάρ μικρός αὐτός δέω τένων , καί διά οὗτος καί ὁ μῦς , καί ὅτι κατά αὐτός ὁ πούς εἰμί χώρα σχολάζω , διά οὗτος ἐνταῦθα τάσσω . ἀλλά μέν δή καί οὗτος γε ἀνόμοιος ἔχω ὁ τένων ὁ διανομή κατά τε ὁ πούς καί ὁ χείρ , ὅτι ὁ μέν ἐν ὁ χείρ ὁ πρῶτος τε καί τρίτος ἄρθρον ἕκαστος ὁ δάκτυλος κάμπτω οὐδείς ἕτερος ἀπό ἕτερος μῦς ἄρχω ἐπιμείγνυμι τένων , ὁ δέ ἐν ὁ πούς , ὁ ἀνάλογος αὐτός , οὐ ἐκ εἷς ἄρχω μῦς , ἀλλά ὅμοιος ὁ εἰς ὅλος ὁ χείρ ἀπό ὁ κατά ὁ τράχηλος νωτιαῖος νεῦρον ἐκφύω ἐπιπλέκω τε καί ἀναμείγνυμι πρός ἀλλήλων . οὕτως δέ πως ἔχω καί ὁ εἰς ὁ σκέλος ὁ νεῦρον ἔκφυσις ἀπό ὁ κατά ὁ ὀσφῦς νωτιαῖος . καί γίγνομαι οὗτος ὑπό ὁ φύσις , ἵνα ἕκαστος ὁ οὕτως κινέω ὄργανον οἷος διπλόος τις ἀρχή κίνησις ὑπάρχω πρός ὁ , ἔͅν ὁ ἕτερος ποτέ πάσχω , ὁ γοῦν λοιπός αὐτός ὑπηρετέω . καί διά οὗτος , ἔνθα ἤτοι μῆκος ἱκανός ἀπόστασις , ἤ ὁ χωρίον εἰμί σφαλερός , ἐνταῦθα ὁ τοιοῦτος ἐπιτεχνάομαι μίξις . ἐπί μέν οὖν ὁ χείρ τε καί σκέλος ἀξιόλογος ὁ ἐν μέσος διάστημα ὁ ἀρχή ὁ νεῦρον καί ὁ τελευτή · ἐπί δέ ὁ κάτω ὁ πούς ἐπικίνδυνος ὁ χωρίον · ἀεί γάρ ἐπί οὗτος πούς βαίνω ὁ ζῷον , ὥστε καί τέμνω , καί θλάω , καί παντοίως πονέω ἑτοῖμος ὁ ταύτῃ τένων ὁ ἀνάλογος αὐτός ἔχω ἐν χείρ · καί διά οὗτος ὁ προλέγω ὁ ἐνταῦθα τένων ἐπιμιξία γίγνομαι . ὁ μέντοι πάνυ μικρός μῦς , ὁ παροράω ὁ ἀνατομικός , ὥσπερ ἐͅγώ μέχρι πολύς , ὁ πρῶτος ἄρθρον ἕκαστος δάκτυλος κάμπτω ὡσαύτως ἐν χείρ τε καί πούς . οὗτος οὖν ἕνεκα θαυμάζω χρή ὁ φύσις · καί οὗτος δέ οὐ ἥσσων , ὅτι μηδείς μῦς λοξός ἐκ ὁ κνήμη ἐμφύω εἰς ὁ περόνη ἀνάλογος ὁ ἐν χείρ ὁ πῆχυς ὁ κερκίς συνάπτω . ἐπί μέν γάρ ὁ χείρ ὅτι μή μόνος ἐκτείνω τε καί κάμπτω ὅλος ὁ κῶλον , ἀλλά καί περιάγω ἐπί ἑκάτερος ἀγαθός εἰμί , ἀποδείκνυμι πρόσθεν . ἐπί δέ ὁ σκέλος , σκοπός ἔχω ὁ κατασκευή οὐ ὁ πολυειδής ὁ ἀντίληψις , ἀλλά ὁ ὁ βάσις ἑδραῖος , οὐ μόνος οὐδείς μέλλω ἐκ ὁ τοιοῦτος κίνησις εἰμί πολύς , ἀλλά καί προσαπόλλυμι τις ὁ ἀσφάλεια . μικρός τε γάρ ἄρθρον καί ἁπλόος ὁ κίνησις δέω ὁ μηδαμόσε μέλλω ἐπιτραπέω κατά μηδείς ἐνέργεια σφοδρός . οὔκουν οὔτε κατά γόνυ δισσός διάρθρωσις ποιέω πρός μηρός ἑκάτερος ὁ ὀστέον , ἴδιος μέν κνήμη , ἴδιος δέ περόνη , ὡς ἐν χείρ πρός βραχίων πῆχυς μέν ἕτερος , κερκίς δέ ἕτερος , οὔτε διΐστημι ἀπό ἀλλήλων ἄμφω ὁ πέρας κνήμη καί περόνη , ἀλλά ἑκατέρωθεν συμφύω . περισσός γάρ εἰμί , ὅς οὐ χρῄζω ὁ κῶλον κίνησις , ἤ διάρθρωσις οὗτος , ἤ μῦς παρασκευάζω , ὥσπερ γε καί ῥᾴθυμος , ὅς δέω παραλείπω ὁστισοῦν . ἀλλά οὔτε παραλείπω τις ὁ φύσις κατά οὐδέτερος ὁ κῶλον , οὔτε εἰς πλῆθος ἀργός καί μάταιος ἐκτείνω , σύμπας δέ ὁ ἄλλος καί ὁ ὁ μῦς ἀριθμός εἰς ἄκρος ἥκω ὁ ζῷον πρόνοια . περί μέν οὖν ὁ κατά ὁ πῆχυς λέγω πρόσθεν , ὡς οὔτε ἐλαχύς , οὔτε πολύς , ὡς τε οὐδέ μικρός ἤ μέγας , ἤ ἄλλος τις θέσις ἔχω χρή αὐτός γίγνομαι . κατά δέ ὁ κνήμη τρεισκαίδεκα τένων εἰμί κεφαλή , ὄπισθεν μέν ἕξ , ἔμπροσθεν δέ ἑπτά , καί κινέω ὁ πούς ὁ προσήκω ἅπας κίνησις . προσήκω δέ ὅλος μέν αὐτός χωρίς ὁ δάκτυλος τέσσαρες , ὥσπερ καί ὁ καρπός · καί χρή ὁ ἐπί ἐκεῖνος λέγω ἀναμιμνῄσκω , ὑπέρ ὁ μή μακρός γίγνομαι ὁ λόγος , ἀκούω ὁ ἀναλογία αὐτός . ὡς γάρ ἐπί ἐκεῖνος δύο μέν ἀπονεύρωσις μῦς ἔσωθεν ἐμφύω , δύο δέ ἔξωθεν , ὁ τέσσαρες κινέω ὁ καρπός κίνησις , οὕτως ᾀνταῦθη ὁ μέν ἐπιτείνω ὁ κνήμη μῦς ἔμπροσθεν ἀποφύω τις τένων εὔρωστος ἱκανός δίχα σχίζω ἐμφύω ὁ πρό ὁ μέγας δάκτυλος μέρος ὁ πούς , ὁ δέ περιτείνω ὁ περόνη ὁ πρό ὁ μικρός . καί εἰ μέν ἀμφοτέρως τείνω , ἀναρτάω τε καί σιμόω ἅπας ὁ πούς , καθά ὁ ἐπί ὁ χείρ ἀνάλογος αὐτός ἔχω ἐκτείνω ὁ καρπός λέγω · ἕτερος δέ ἐνεργέω , ὁ ἐπί ὁ πλάγιος κίνησις ὡσαύτως ὁ ἐν καρπός γίγνομαι . καί μέν τοι ἐͅκ ὁ ὄπισθεν ἀνάλογος ὁ ἐν χείρ ἀντιτάσσω ὁ φύσις ἀποβλάστημα δύο μῦς , ὁ ἐναντίος ὁ λέγω ἐργάζομαι κίνησις ὁ πούς . ὅς ὁ μέν ἐλαχύς , ἀπό ὁ διά βάθος φέρω μῦς ἄρχω , εἰς ὁ πρό ὁ μέγας δάκτυλος χώρα ἐμφύω κάτωθεν · ﻿ ὁ δέ ἕτερος ὁ μέγας ὁ ἐπιφανής οὗτος εἰμί τένων , ὁ εἰς ὁ πτέρνα ὄπισθεν ἀναφύω , ἱκανός εὔρωστος τε καί μέγας , ὅς εἰ καί μόνος ποτέ πάσχω , χωλεύω ἀνάγκη ὁ πούς . ὁ γάρ ὑποτάσσω ὅλος ὁ σκέλος κατά εὐθύς ὀστέον , ὅς δή καλέω πτέρνα , μέγας καί ἰσχυρός ὑπάρχω ἅπας ὁ ἐν ὁ πούς ὀστέον , ὁ τένων οὗτος ἐπί ἑαυτοῦ ἕλκω , ἑδράζω σύμπας οὕτως ὁ κῶλον , ὥστε καί εἰ κατά ἕτερος ὁ πούς ἵστημι ποτέ ἐθέλω ὑψόω ὁ ἕτερος , οὐ ἄν περιτρέπω , οὐδέ καταπίπτω , οὐδέ εἰ ὁ ἄλλος τις πάσχω τένων · οὕτως μέγας τε καί ἀντίρροπος ἅπας ὁ ἄλλος ἔχω ὁ δύναμις . πῶς δέ οὐ μέλλω , εἰς ὁ πρῶτος καί κύριος ὄργανον ὁ βάδισις ἐμφύω , ὁ πτέρνα , καί συνάπτω αὐτός ὁ κνήμη μόνος ; ἄχρι μέν δή ὁ θέσις τε καί ὁ ἐνέργεια , ὅς πιστεύω , ὁ πρό ὁ μικρός δάκτυλος ὁ χείρ ἔσωθεν ἐμφύω τένων κατά πᾶς ἀνάλογος ἔχω · ὁ δέ πρός ἐξαιρετός εἰς ἀξίωμα χρεία ἑαυτοῦ παρά ὁ ὁ πτέρνα ὀστέον προσκτάομαι , οὐδείς οὔτε ἀνάλογος ἐν ὁ χείρ μόριον ἔχω , ὡς καί πρόσθεν λέγω , καί μόνος πᾶς ὀχέω ὁ σῶμα . οὗτος οὖν ὁ φύσις γιγνώσκω τρίτος αὐτός ὁ ἀρχή ὁ κίνησις ποιέω . διό καί θαυμάζω οἴομαι σύ μάλα ὁ τέχνη αὐτός , εἰ προσέχω ὁ νόος ὁ ἐν ὁ ἀνατομή φαίνω , καί θεάομαι ὁ μέν ἐκτείνω ὁ δάκτυλος μῦς εἷς πολύς ὑπηρετέω μόριον , ὡσαύτως δέ καί ὁ ἄλλος ἕκαστος ὁ κατά ὁ πούς καί ὁ κνήμη ὅλος εἰς πολύς τελευτάω τένων , ἤ , εἰ μικρός εἰμί , πάντως γε εἰς εἷς , καθά γε καί ὁ ἐν ὁ πούς , μόνος δέ ὁ εἰς ὁ πτέρνα καθήκω τρεῖς εἰς αὐτός ἔρχομαι μέγας μῦς ἐκφύω , ἵνα , εἰ καί ποτέ ἐκ αὐτός εἷς τις ἤ καί δύο πάσχω , ὁ λοιπός γοῦν ἤ ὁ λοιπός ὑπηρετέω . καί πολλαχόθεν μέν οὖν καί ἄλλοθεν ὁ σῶμα ὁ φύσις ἀποδείκνυμι ὁ τοιοῦτος πρόνοια , ἔνθα κίνησις εἰμί εἰς μέγας διαφέρω ὁ ζῷον , πολύς αὐτός ἐνεργάζομαι ὁ ἀρχή · ἀτάρ οὖν ᾀνταῦθη κατά ὁ ἐκ ὁ δύο μῦς ὁ μέγας , ὁ ὄπισθεν ὁ κνήμη τάσσω , ἐκφύω τένων εἰς ὁ πτέρνα καθήκω διάδηλος εἰμί ὁ ὁ χρεία ἀξίωμα προοράω τε καί ὡς ἔνειμι μάλα ὁ δυσπάθεια αὐτός προνοέω . νομίζω μέν οὖν ὁ πρό ἐγώ πᾶς ἀνατομικός , ὁ ὁ γαστροκνημία ἐργάζομαι τρεῖς μῦς εἰς ὁ πτέρνα ἐμβάλλω · ἔχω δέ οὐ οὕτως ἀληθής . εἷς γάρ αὐτός οὐ μικρός μοῖρα ὁ τένων ὑπερβαίνω ὁ πτέρνα ὑποφύω πᾶς ὁ κάτω ὁ πούς , ὅς ἀγαθός ἴσως οὐ μέρος τίθημι ὁ τρίτος μῦς , ἀλλά αὐτός κατά ἑαυτοῦ ἴδιος τέταρτος μῦς . ἀλλά , ὡς λέγω ἐγώ καί πρόσθεν , ἅπας ὅς ἀγνοέω ἐν ὁ ἀνατομικός ἐγχείρησις λέγω ὁ αἰτία . οὔτε γάρ οὐδέ ὅτι ὁ ὄντως ἐμφύω ὁ πτέρνη μῦς ὁ μέν ἐκ ὁ ὁ περόνη ὀστέον φύω ὑψηλός ἐμβάλλω , σαρκοειδής διαμένω , ὁ δέ ἐκ ὁ μηρός κεφαλή , εἰς εὔρωστος τένων τελευτάω , ἐφεξῆς ὁ προλέγω καταφύζω εἰς ἄκρος ὁ πτέρνα , γιγνώσκω ὁ ἔμπροσθεν . ἀλλά περί μέν ὁ ὁ μῦς ἀκριβής ἀνατομή οὐ ἐν ὁ ἀνατομικός ἐγχείρησις μόνος , ἀλλά καί κατά εἷς ἴδιος γράφω βιβλίον · ἐκ ὅς ὁ βούλομαι ῥᾴδιος , ὅθεν ἐκφύω καί οὗ καταφύω , μανθάνω γιγνώσκω , ὡς ὁ λέγω ἐν ὁ πρό οὗτος γράμμα πᾶς μάλα ἀληθής εἰμί , ὅτι λοξός μέν ἐπί ὁ κῶλον ὁ φύσις τίθημι ὁ ὁ λοξός κίνησις ἐξηγέομαι , εὐθύς δέ ἐκτείνω κατά ὁ μῆκος , ὅς ἀκριβής κάμψις ἤ ἔκτασις ἐπιτρέπω . καί τοίνυν ἤδη ὁ θέσις ἅπας ὁ περί ὁ κνήμη μῦς , καί ὁ μέγεθος αὐτός ἕκαστος , καί ὁ πλῆθος οὐ χαλεπός ἐξευρίσκω ὁ αἰτία . εἴπερ γάρ ὁ μέν τρεῖς οὗτος ὁ πτέρνα τε κινέω καί ὁ ἄτριχος ἐργάζομαι ὁ πούς , ἐπί αὐτός δέ ἕτερος τρεῖς ὁ τε δάκτυλος κάμπτω καί ὁ ἀνάλογος ἐργάζομαι ὁ πούς κίνησις , ὅς ἐν ὁ χείρ ὁ τένων ὁ πρό ὁ μέγας δάκτυλος καταφύω δείκνυμι ἔχω , εὔλογος ὁ πᾶς ὄπισθεν ὁ κνήμη ἕξ ὑπάρχω , κατά εὐθύς κεῖμαι ἕκαστος ὅς κινέω μέλλω μόριον . δύναμαι δέ ὁ ς# οὗτος μῦς οὐ ἕξ , ἀλλά πέντε νομίζω , καθά δοκέω ὁ πρό ἐγώ ἀνατομικός , ὁ ὕστερος δύο μῦς εἷς τίθημι ἐκ ὁ συμφυής εἰμί κατά ὁ πολύς . καί μέν δή καί ὁ πρόσθιος ὁ κνήμη δοκέω αὐτός τρεῖς εἰμί διά ὁ αὐτός αἰτία , καίτοι γε ἕξ ἤ ἑπτά καλός ἄν λέγω . ὁ μέν οὖν ἐκτείνω ὁ τέσσαρες δάκτυλος εἷς αὐτός εἰμί δοκέω , καθά καί εἰμί εἷς . ἑκατέρωθεν δέ αὐτός πάλιν ἕτερος εἷς , εἰς τρισσός τένων κεφαλή τελευτάω . ὅς εἰ τις αὐτός τε καί ὁ χρεία αὐτός προσέχω ὁ νόος , ἕξ ἤ ἑπτά ὁ πᾶς τίθημι , καθά ἐν ὁ ἀνατομικός ἐγχείρησις δείκνυμι . προέρχομαι δέ ὁ λόγος ἐν ὁ πάρειμι , τρεῖς ὀνομάζω ἐγώ αὐτός . δύο μέν οὖν εἰμί ὁ προλέγω σιμόω ὁ πούς , καθήκω ὁ μέν εἰς ὁ ὑπέρ ὁ μέγας , ὁ δέ εἰς ὁ ὑπέρ ὁ μικρός δάκτυλος χώρα αὐτός , ὁ δέ λοιπός καί τρίτος , ὁ μέσος ἄμφω κεῖμαι , ὁ ὁ δάκτυλος ἐκτείνω . εἰμί δέ δή που καί μικρός οὗτος , ὡς ἄν καί μικρός κινέω ﻿ ὄργανον , καί διά μέσος ὁ κνήμη εὐθύς ὁ δάκτυλος ἔρχομαι , οὗτος γάρ κινέω μέλλω . ἕκαστος δέ ὁ μῦς ἀγαθός ὁ θέσις ὁ κατά εὐθύς ὁ κινέω εἰμί μόριον . οὔκουν ἔτι ζητέω οὐδέ διά τίς ὁ μέν ὁ περόνη ὀστέον παρατείνω ὁ ὁ ἔξω ὁ πούς ὅλος κίνησις ἐργάζομαι μῦς καταφέρω , ὁ δέ ὁ κνήμη ἕτερος ὁ ὁ λοιπός ὁ ἔσω · κατά εὐθύς γάρ χρή εἰμί καί οὗτος ὅς δημιουργέω κίνησις · οὐδέ διά τίς μικρός μέν ὁ ἔξωθεν , πολύς δέ αὐτός μέγας ὁ ἔσωθεν ὁ ὁ κνήμη παραφύω · μετρέω γάρ καί οὗτος ὁ μέγεθος ὁ πάντῃ δίκαιος φύσις ὁ χρεία ὁ ἐνέργεια , ὅς ἑκάτερος ἐνεργέω μέλλω . διά τίς δέ ὁ μέν παρά ὁ περόνη μῦς ἀποβλάστημα τις ὁ ἔξωθεν ἐμφύω μέρος ὁ μικρός δάκτυλος , ὁ δέ παρά ὁ κνήμη εἰς ὁ μέγας ἕτερος τις οὗτος μέγας καί διπλόος ; ὁ μέν γάρ πρόχειρος φαντασία τάχα ἄν τις συναρπάζω , ὡς ἴδιος τις οὗτος εἰμί ὁ πούς καί παντοίως ἐναντίος ὁ κατά ὁ χείρ . εἰ δέ ἐφίστημι καί προσέχω ὁ νόος ὁ πρᾶγμα , πᾶς μάλα ἀνάλογος αὐτός δοκέω ἔχω καί οὗτος ὁ πούς ὁ χείρ . πλεονεκτέω γάρ ἐν ἐκεῖνος ὁ ἄλλος δάκτυλος ὁ τε μικρός λέγω εἷς κίνησις καί ὁ μέγας · καί τοίνυν εἰͅν ὁ πούς αὐτός οὗτος ὑπάρχω αὐτός χρή . καί μήν εἰ μή πάνυ προστίθημι ὁ λέγω νῦν , οὐ ἄν ἔτι πλεονεκτέω , ἀλλά εἰς τέσσαρες ὅμοιος ὁ ἄλλος ἄγω κίνησις , καί οὕτως οὔτε ἄν ἐπί πολύς ἀπάγω ὁ ἄλλος , ὅς μόνος αὐτός ἐξαιρετός ὑπάρχω , οὔτε ἄν ὁ μέγας ὁ ἄνωθεν κτάομαι δύο ὁ λοξός ἀντί ὁ εἷς ὁ ὁ ἄλλος ἐκτείνω . ὥστε καί κατά οὗτος ὁ ἐν ὁ πούς δάκτυλος ὁ ἀναλογία πᾶς σῴζω πρός ὁ ἐν ὁ χείρ . ὅτι δέ καί κατά ὁ ὄνυξ ἀνάλογος ἔχω , οὐδείς δέω λόγος , καί ὅτι οὗτος ὡς ἀντιληπτικός ὑπάρχω μόριον αὐτός . ἆρα οὖν ἐν οὗτος μόνος ὅς λέγω , ὅσος μέν χρή ἀνάλογος εἰμί ὁ πούς πρός ὁ χείρ , καί ὅσος διαφέρω , δίκαιος ὁ φύσις ἅπας διατάσσω , ὀλιγωρέω δέ ὁ περί ὁ δέρμα κατασκευή , ἤ δυσαίσθητος , ἤ χαλαρός , ἤ μαλακός ὑποτείνω ὁ πούς ; καί μήν εἰ καί οὗτος γε προσέχω ὁ νόος , ἐπί αὐτός ὁ ἀνατομή οἴομαι σύ , ἔͅν εἰ τις ὁ ἀτεχνία ὁ φύσις εἰμί καταγιγνώσκω ἄγνοια ὁ ἔργον αὐτός , αἰδέομαι τε καί μεταγιγνώσκω , καί πρός ὁ ἀγαθός μεταθέω , ὁ γε δόξα Ἱπποκράτης πείθω , διά πᾶς ὑμνέω ὁ δικαιοσύνη αὐτός καί ὁ εἰς ὁ ζῷον πρόνοια . ἤ μάτην οἴομαι συμφύω ὁ τε ὁ χείρ ἐντός δέρμα ὁ ὑπόκειμαι καί ὁ κάτω ὁ πούς , ἤ ὁ ἀρχή οὐδέ γιγνώσκω οὕτως ἀκριβής ἑνόω ὁ ὑπόκειμαι αὐτός τένων , ὡς μηδέ ἀποδέρω δύναμαι , καθά ὁ λοιπός πᾶς δέρμα ὁ κατά ὅλος ὁ ζῷον ; ἤ οὗτος μέν γιγνώσκω , ἀγαθός δέ εἰμί νομίζω χαλαρός ὑποβάλλω ὁ πούς ὁ δέρμα καί ῥᾴδιος περιτρέπω δύναμαι ; εἰ γάρ δή ὁ τοιοῦτος ἀγαθός εἰμί φημί , οἴομαι σύ καί ὁ ὑπόδημα αἱρέω πρό ὁ πάντοθεν σφίγγω τε καί ἀκριβής περιτείνω ὁ χαλαρός τε καί πάντῃ περιρρέω , ἵνα εἰς ἅπας ὁ σοφία ἐκτείνω ὑπερφθέγγομαι μηκέτι ὀκνέω μηδέ ὁ πᾶς ἄνθρωπος ἐναργής γιγνώσκω . ἤ δηλαδή ὁ μέν ἔξωθεν ὑπόδημα περισκευάζω ὁ πούς πανταχόθεν σφίγζω χρή συγχωρέω , εἰ μέλλω ὁ ἑαυτοῦ χρεία ἐκπληρόω καλός , αὐτός δέ ὁ συμφυής οὐ πολύς μάλα σφίγγω τε καί συνέχω βέβαιος , ἑνόω ἀκριβής ὅς ὑποτάσσω ; κόροιβος ὄντως ἄν εἰμί τις ὁ πρός ὁ μή θαυμάζω ὁ τοιοῦτος ὁ φύσις ἔργον καί μέμφομαι τολμάω . ὥρα δέ καί σύ , ὅδε ὁ γράμμα ὁμιλέω , σκοπέω , πότερος μετέχω χορός , πότερος ὁ περί Πλάτων τε καί Ἱπποκράτης καί ὁ ἄλλος ἀνήρ , ὅς ὁ ὁ φύσις ἔργον θαυμάζω , ἤ ὁ ὁ μέμφομαι , ὅτι μή διά ὁ πούς ποιέω ἐκρέω ὁ περίσσωμα . διαθρύπτω γάρ ὑπό τρυφή εἰς τοσοῦτος ὁ οὗτος πρός ἐγώ τολμάω λέγω , ὥστε δεινός εἰμί νομίζω ἀνίστημι ὁ κλίνη ἀποπατέω · ἀγαθός γάρ ἄν οὕτως κατασκευάζω ὁ ἄνθρωπος , εἰ μόνος ὁ πούς προτείνω ἐκκρίνω διά αὐτός ὁ περίσσωμα . τίς δή ὁ τοιοῦτος οἴομαι πάσχω , ἤ δράω κατά μόνος , ἤ πῶς ἐξυβρίζω εἰς πᾶς ὁ σῶμα ὁ πόρος , ἤ πῶς λωβάομαι τε καί διαφθείρω ὁ καλός ὁ ψυχή , ἀνάπηρος μέν αὐτός καί τυφλός ὁ θεῖος ἀπεργάζομαι δύναμις , ἧ μόνος φύω ἄνθρωπος ἀλήθεια θεάομαι , μέγας δέ καί ἰσχυρός καί ἄπληστος ἡδονή παρά νόμος καί τυραννεύω ἄδικος ὁ κακός καί θηριώδης ἔχω δύναμις ; ἀλλά γάρ ἴσως εἰ ἐπί πολύς τοιοῦτος μνημονεύω βόσκημα , ὁ σωφρονέω ὀρθός ἄν ἐγώ μέμφομαι καί μιαίνω φημί ἱερός λόγος , ὅς ἐγώ ὁ δημιουργέω ἐγώ ὕμνος ἀληθινός συντίθημι , καί νομίζω οὗτος εἰμί ὁ ὄντως εὐσέβεια , οὐ εἰ ταῦρος ἑκατόμβη αὐτός πάμπολυς καταθύω , καί ὁ ἄλλος μυρίος μύρον θυμιάζω καί κασία , ἀλλά εἰ γιγνώσκω μέν αὐτός πρῶτος , ἔπειτα δέ καί ὁ ἄλλος ἐξηγέομαι , οἷος μέν εἰμί ὁ σοφία , οἷος δέ ὁ δύναμις , ὁποῖος δέ ὁ χρηστότης . ὁ μέν γάρ ἐθέλω κοσμέω ἅπας ὁ ἐνδέχομαι ﻿ κόσμος , καί μηδείς φθονέω ὁ ἀγαθός , ὁ τέλειος χρηστότης ἐγώ δεῖγμα τίθημι , καί ταύτῃ μέν ὡς ἀγαθός ἐγώ ὑμνέω · ὁ δέ , ὡς ἄν μάλα κοσμέω , πᾶς ἐξευρίσκω ἄκρος σοφία · ὁ δέ καί δράω πᾶς , ὅσος προαιρέω , δύναμις ἀήσσητος . μή τοίνυν , ὅτι καλός ἥλιος τε καί σελήνη καί ὁ ἄστρον ὁ χορός ἅπας διατάσσω , θαυμάζω , μηδέ ἐκπλήσσω σύ ὁ μέγεθος αὐτός , ἤ ὁ κάλλος , ἤ ὁ ὁ κίνησις ἀκατάπαυστος , ἤ ὁ περίοδος ὁ τάξις , ὥστε ὁ τῇδε παραβάλλω μικρός δοκέω εἰμί καί ἀκόσμητος · καί γάρ σοφία καί δύναμις καί πρόνοια ὅμοιος εὑρίσκω ἐνταῦθα . σκοπέω γάρ ἐγώ ὁ ὕλη , ἐκ ὅς ἕκαστος γίγνομαι , καί μή μάτην ἐλπίζω , ἐκ καταμήνιος καί σπέρμα ἀθάνατος δύναμαι συνίστημι ζῷον , ἤ ἀπαθής , ἤ ἀεικίνητος , ἤ λαμπρός οὕτως καί καλός , ὡς ἥλιος , ἀλλά , ὡς ὁ Φειδίας κρίνω τέχνη , οὕτως καί ὁ ὁ οὗτος ἅπας ἐξετάζω δημιουργός . σύ μέν οὖν ἴσως ἐκπλήσσω ὁ κατά ὁ Ὀλυμπία Ζεύς ὁ πέριξ κόσμος , ἐλέφας στιλπνός καί χρυσός πολύς , ἤ ὁ μέγεθος ὁ πᾶς ἄγαλμα · εἰ δέ ἐκ πηλός ὁ τοιοῦτος θεάομαι , καταφρονέω ἄν ἴσως παρέρχομαι . ἀλλά οὐ ὁ γε τεχνίτης καί γνωρίζω οἶδα ἐν ἔργον ὁ τέχνη , ἀλλά ἐπαινέω ὁ Φειδίας ὡσαύτως , ἔͅν ξύλον εὐτελής , ἔͅν λίθος ὁ ἐπιτυγχάνω καί κηρός ὅμοιος καί πηλός ὁράω κοσμέω · ἐκπλήσσω γάρ ἰδιώτης μέν ὁ ὁ ὕλη κάλλος , τεχνίτης δέ ὁ ὁ τέχνη αὐτός . ἄγε δή ἐγώ καί σύ περί φύσις γίγνομαι δεινός , ἵνα σύ μηκέτι ἰδιώτης , ἀλλά φυσικός ὀνομάζω . ἀφίστημι ὁ ἐν ὁ ὕλη διαφορά , αὐτός δέ ψιλός ὁράω ὁ τέχνη , ὅταν ὀφθαλμός κατασκευή ἐπισκοπέω , ὄργανον ὀπτικός ἐν νόος τίθημι , ὅταν δέ πούς , ὄργανον βαδιστικός . εἰ δέ ἐκ ὁ ἡλιακός οὐσία ὀφθαλμός ἀξιόω ἔχω , καί χρυσός ἀκήρατος ἐν ὁ πούς , οὐ ὀστέον καί δέρμα , ὁ ὕλη , ἐκ ὅς γίγνομαι , ἐπιλανθάνω . ἀναμιμνῄσκω οὖν ἐπισκοπέω , πότερος φάος εἰμί οὐράνιος ἤ γήϊνος βόρβορος · ἐπιτρέπω γάρ ἐγώ καλέω ὁ ὁ μήτηρ οὕτως αἷμα ὁ εἰς ὁ ὑστέρα ἔρχομαι . ὡς οὖν οὐ ἄν ποτέ , δίδωμι ὁ Φειδίας πηλός , ἐλεφάντινος αἰτέω ἄγαλμα , ὁ αὐτός τρόπος , αἷμα δίδωμι , οὐ ἄν ποτέ λαμβάνω ἥλιος ἤ σελήνη , ἤ ὁ λαμπρός οὗτος καί καλός σῶμα . θεῖος μέν γάρ ἐκεῖνος καί οὐράνιος , γήϊνος δέ ἐγώ ἄγαλμα · τέχνη δέ ἐν ἄμφω ἴσος ὁ δημιουργός . μικρός καί ἄτιμος ὁ πούς μέρος ὁ ζῷον , τίς δέ οὐ φημί ; μέγας δέ καί καλός ἅπας κατά ὁ κόσμος ὁ ἥλιος , οὐδέ οὗτος ἀγνοέω . ἀλλά ἐκεῖνος σκοπέω , ποῦ μέν χρή τάσσω ὁ ἥλιος ἐν ἅπας ὁ κόσμος , ποῦ δέ ἐν ὁ ζῷον ὁ πούς . μέσος μέν ἐκεῖνος εἰμί ὁ πλανάω ἀστήρ ἐν ὁ κόσμος , κάτω δέ ἐν ὁ ζῷον ὁ πούς . πόθεν οὗτος δῆλος ; ἄλλος αὐτός θέσις ὁ λόγος δίδωμι , σκοπέω ὁ συμβαίνω . εἰ μέν κάτω τίθημι ὁ ἥλιος , ἵνα νῦν εἰμί ὁ σελήνη , καταφλέγω ὁ τῇδε σύμπας · εἰ δέ ἀνώτερος κατά μέν ὁ Πυρόεις ἤ ὁ ὁ Φαέθων χώρα , οὐδείς ἔχω οἰκέω μέρος ὁ γῆ διά ψυχρότης . ὁ μέν οὖν τηλικοῦτος τε καί τοιοῦτος ὁ ἥλιος , οἷος περ εἰμί καί ἡλίκος , οἴκοθεν ὑπάρχω καί παρά ἑαυτοῦ · ὁ δέ ἐν ὅδε ὁ κόσμος τάσσω ὁ διακοσμέω ἔργον . τηλικοῦτος γάρ εἰμί καί τοιοῦτος χώρα οὐ ἄν αὐτός ἀγαθός κατά ὅλος ἐξευρίσκω ὁ κόσμος . ἀτάρ οὖν οὐδέ ὁ πούς χώρα οὐ ἄν εὑρίσκω ἐν ζῷον σῶμα ὁ νῦν εἰμί ἀγαθός . ὁ ἴσος ἐν ἄμφω ὁράω ὁ θέσις τέχνη · οὐ γάρ δή μάτην παραβάλλω ὁ τίμιος ἄστρον ὁ πᾶς ἄτιμος ὁ χώομαι μόριον . τίς φαῦλος πτέρνα ; οὐδείς · ἀλλά οὐ ἄν ἑτέρωθι ἀγαθός κεῖμαι . τίς δέ ἥλιος τίμιος ; οὐδείς · ἀλλά οὐδέ ἄν οὗτος ἐν ὁ πᾶς κόσμος τίθημι ἀγαθός . μέγας καί καλός ὁ εἰμί ὁ κόσμος · τίς δέ οὐ φημί ; ἀλλά καί ὁ ζῷον οἷος μικρός τις κόσμος εἰμί φημί ἀνήρ παλαιός περί φύσις ἱκανός . ὁ αὐτός ἄμφω εὑρίσκω σοφία ὁ δημιουργός . δείκνυμι οὖν ἐγώ , φημί , ἥλιος ἐν ζῷον σῶμα . τίς οὗτος λέγω ; οὐ ἐκ αἱματικός οὐσία οὕτως εὔσηπτος τε καί βορβορώδης ἥλιος βούλομαι γεννάω ; μαίνομαι , ὦ ταλαίπωρος . οὗτος εἰμί ὄντως ἀσεβέω , οὐ ὁ μή θύω τε καί μή θυμιάω . ἥλιος μέν οὐ ἄν σύ δείκνυμι κατά ὁ ζῷον σῶμα , δείκνυμι δέ ἄν ὀφθαλμός , ὄργανον αὐγοειδής τε καί ἡλιοειδής , ὡς ἐν ζῷον μόριον . διηγέομαι δέ καί θέσις αὐτός , καί μέγεθος , καί σχῆμα , καί ἄλλος σύμπας , καί δείκνυμι πᾶς οὕτως ἔχω καλός , ὡς οὐ ἄν ἐνδέχομαι ἔχω ἄλλος ἀγαθός . ἀλλά οὗτος μέν ὕστερον .