galenus.de-usu-partium 11.4
Αὕτη μὲν ἡ τῆς κατασκευῆς ἀσφάλεια τοῖς κροταφίταις μυσίν . τελευτῶν δ’ ἑκάτερος εἰς ἕνα τένοντα ﻿ μέγαν ἐμφύεται τῇ κορώνῃ τῆς κάτω γένυος , ἀνασπῶν αὐτὴν , εἰ ταθείη , κᾀν τούτῳ κλείεται τοῦ ζώου τὸ στόμα . χρὴ τοίνυν εἶναί τινας αὐτῷ τοὺς διοίγοντας μῦς , ἀντισπῶντας ἐπὶ τἀναντία , καὶ τούτους ἐν τοῖς κάτω τετάχθαι τῆς γένυος , εἴ γε δὴ δέδεικται καλῶς ἡμῖν ἕκαστος τῶν μυῶν ἐφ’ ἑαυτὸν ἕλκειν τὸ μόριον , εἰς ὃ καταφύεται . τίνες οὖν οὗτοι καὶ πόσοι , καὶ πόθεν ἐκφυόμενοι , καὶ τίς αὐτοῖς ἀρχὴ τῆς κινήσεως ; οἱ μὲν μύες αὐτοὶ δύο τὸν ἀριθμόν εἰσιν , ὅσοι περ καὶ οἱ κροταφῖται , ἑκάτερος ἑκατέρῳ κατὰ θάτερον μέρος τῆς κάτω γένυος ἀντιτεταγμένοι , τὴν δ’ ἀρχὴν τῆς γενέσεως ἔχουσιν ἐκ τῶν ὀπισθίων μερῶν τῆς κεφαλῆς , ἵνα περ αἱ στυλοειδεῖς ἐκφύσεις . οὕτω γὰρ ἔθος ὀνομάζειν τοῖς ἀνατομικοῖς τὰ κατὰ ταῦτα τὰ μέρη λεπτὰ τῶν ὀστῶν τῆς κεφαλῆς ἀποβλαστήματα · σοὶ δ’ ἔξεστιν , εἰ βούλοιο , καλεῖν αὐτὰ γραφιοειδῆ τε καὶ βελονοειδῆ . καταφύονται δὲ τῇ κάτω γένυϊ μετὰ τὴν καμπὴν εὐθὺς ἄχρι τοῦ κατὰ τὸν ἀνθερεῶνα χωρίου παραφυόμενος εἶς ἑκατέρωθεν ἐκ τῶν ἔνδον μερῶν . οὗτοι μὲν οὖν , εἰ ταθεῖεν , ἀνοιγνύουσι τὸ στόμα , καθάπερ οἱ κροταφῖται κλείουσιν . ἄλλοι δέ τινες εἰς τὰς ἐν ταῖς μασήσεσι περιφορὰς τῆς γένυος ὑπὸ τῆς φύσεως ἐγένοντο δύο μύες , οἱ καὶ τῶν γνάθων τὸ σαρκῶδες ἐργαζόμενοι . τούτους τινὲς οὐχ ἕνα μῦν ἑκάτερον , ἀλλὰ τρεῖς εἶναι νομίζουσιν , ὅτι τρεῖς αὐτῶν οἶον ἀρχαί τινές εἰσιν ἀπονευρώσεις , ἢ τένοντες , ἢ καταφύσεις εἰς τὰς γένυας . ὀνομάζουσι γὰρ οἱ μὲν οὕτως , οἱ δὲ ἐκείνως , ἑρμηνεῦσαι μὲν σαφῶς ἕκαστος ὀριγνώμενοι τὴν ἰδέαν τῶν μυῶν , ἀνόμοιον οὖσαν τοῖς ἄλλοις ἅπασιν , ὑποψίαν δ’ ἂν τινι παρέξοντες , ὡς διαφέροιντο περὶ αὐτῶν , εἰ ὁ μὲν ἀρχὰς λέγει τρεῖς ἑκατέρῳ τῶν μυῶν ὑπάρχειν , ὁ δὲ τελευτὰς , ἢ κεφαλὰς , ἢ ἀπονευρώσεις , ἢ τένοντας , ἢ καταφύσεις . ἔστι δ’ οὐκ ἐν τῷ πράγματι μάχη κατά γε τοῦτο τοῖς ἀνατομικοῖς ἀνδράσιν , ἀλλ’ ἐν τῷ τρόπῳ τῆς διδασκαλίας . τρίγωνος μὲν γάρ πώς ἐστιν ἑκάτερος τῶν μυῶν , οἷον κορυφήν τινα τοῦ τριγώνου πρὸς τῷ καλουμένῳ μήλῳ κεκτημένος . ἐνταῦθα δὲ μία μὲν ὡς ἐπὶ τὸ τοῦ ζυγώματος πέρας ἀποτείνεται πλευρὰ τοῦ τριγώνου , μία δ’ ὡς ἐπὶ τὴν κάτω γένυν . ἡ λοιπὴ δὲ καὶ τρίτη καθάπερ τις βάσις ἀμφοτέρας ἐπιζευγνύουσα τὰς εἰρημένας πλευρὰς ὅλοις τοῖς εἰρημένοις μέρεσι τῆς κάτω γένυος ἐπιτέταται κατὰ τὸ μῆκος αὐτῆς . ἔστι μὲν οὖν νευρωδέστατος ἑαυτοῦ κατὰ τὸν ὑπὸ τῷ μήλῳ τόπον ὁ μῦς οὗτος , ἔνθα τὴν οἷον κορυφὴν ἔχει . κινεῖται δὲ καὶ περιφέρει τὴν γένυν ἄλλο τ’ ἄλλων τῶν ἰνῶν τε καὶ καταφύσεως ἐργασαμένης ἀπὸ τῆς φύσεως , ἵν’ ἀλλήλας διαδεχομένων τῶν κινήσεων ἡ ἐν ταῖς μασήσεσιν ἐνέργεια πολυειδὴς γίνοιτο . δεόντως οὖν ὀνομάζουσι τοὺς μῦς τούτους μασητῆρας , εἰ καὶ ὅτι μάλιστα καὶ αὐτοῖς τοῖς κροταφίταις μέτεστι τῆς προσηγορίας . ἐκεῖνοι μὲν γὰρ ἓν τοῦτ’ ἔργον μόνον ἐν ταῖς μασήσεσι παρέχονται , σφοδρῶς ἀλλήλοις συμβάλλειν τοὺς ὀδόντας , ᾧ συνέπεται θραύειν , εἴ τι μεταξὺ παρακέοιτο · τὸ δ’ ὥσπερ ὑπὸ μύλων τῶν γομφίων λειοῦσθαι τὴν τροφὴν τῶν μασητήρων ἔργον μυῶν . οὗτοι δ’ αὐτοὶ καὶ μεταβάλλουσι τὰ σιτία , καὶ τὰ τῶν ὀδόντων ἀποπίπτοντα παράγειν αὐτοῖς ἐπιβάλλουσι , τεινόμενοί τε καὶ προστελλόμενοι , τῶν κροταφιτῶν μυῶν μηδὲν εἰς τοῦτο συμβαλλομένων . ἀλλ’ ἡ γλῶττα μὲν οὐ σμικρὰ διαπράττεται περὶ τὴν ἐνέργειαν αὐτὴν , οἷα χεὶρ ἀεὶ μεταβάλλουσα καὶ στρέφουσα τὴν ἐν τῷ στόματι τροφὴν ὑπὲρ τοῦ πᾶν ὁμοίως αὐτῆς καταθραύεσθαι μέρος · ἔξωθεν δ’ εἷς ἑκατέρωθεν ὁ μασητὴρ οὗτος μῦς οἷον ἑτέρα τις χεὶρ ἐπίκουρος τῇ γλώττῃ παρεσκεύασται . μεγίστην δ’ εἰς τοῦτο βοήθειαν αὐτῇ παρέχει τὰ κάτω πέρατα τῶν γνάθων , τὶ δερματώδη , τὰ πρὸς τοῖς χείλεσιν , εἰς ἃ καθήκουσιν οἱ λοιποὶ καὶ παχεῖς μύες , εἷς καθ’ ἑκάτερον μέρος ἅπαντι τῷ τραχήλῳ περιβεβλημένοι . κινοῦνται δὲ ὑπὸ τούτων αἱ γνάθοι μετὰ τῶν χειλῶν , εἰ καὶ παντάπασιν ἀκίνητος ἡ γένυς ἡ γένυς εἴη , καί πως ἅπαντες οἱ μύες οἱ κινοῦντες αὐτὴν ἴδιον ἕκαστος καὶ οἷον οὐκ ἄλλος μῦς ἐπεκτήσατο . περὶ μέν γε τῶν μασητήρων πέπαυμαι λέγων .
Lemmas: οὗτος μέν ὁ ὁ κατασκευή ἀσφάλεια ὁ κροταφίτης μῦς . τελευτάω δέ ἑκάτερος εἰς εἷς τένων ﻿ μέγας ἐμφύω ὁ κορώνη ὁ κάτω γένυς , ἀνασπάω αὐτός , εἰ τείνω , εἰͅν οὗτος κλέω ὁ ζῷον ὁ στόμα . χρή τοίνυν εἰμί τις αὐτός ὁ διοίγνυμι μῦς , ἀντισπάω ἐπί ἐναντίος , καί οὗτος ἐν ὁ κάτω τάσσω ὁ γένυς , εἰ γε δή δείκνυμι καλός ἐγώ ἕκαστος ὁ μῦς ἐπί ἑαυτοῦ ἕλκω ὁ μόριον , εἰς ὅς καταφύω . τίς οὖν οὗτος καί πόσος , καί πόθεν ἐκφύω , καί τίς αὐτός ἀρχή ὁ κίνησις ; ὁ μέν μῦς αὐτός δύο ὁ ἀριθμός εἰμί , ὅσος περ καί ὁ κροταφίτης , ἑκάτερος ἑκάτερος κατά ἕτερος μέρος ὁ κάτω γένυς ἀντιτάσσω , ὁ δέ ἀρχή ὁ γένεσις ἔχω ἐκ ὁ ὀπίσθιος μέρος ὁ κεφαλή , ἵνα περ ὁ στυλοειδής ἔκφυσις . οὕτως γάρ ἔθος ὀνομάζω ὁ ἀνατομικός ὁ κατά οὗτος ὁ μέρος λεπτός ὁ ὀστέον ὁ κεφαλή ἀποβλάστημα · σύ δέ ἔξεστι , εἰ βούλομαι , καλέω αὐτός γραφιοειδής τε καί βελονοειδής . καταφύω δέ ὁ κάτω γένυς μετά ὁ καμπή εὐθύς ἄχρι ὁ κατά ὁ ἀνθερεών χωρίον παραφύω εἷς ἑκατέρωθεν ἐκ ὁ ἔνδον μέρος . οὗτος μέν οὖν , εἰ τείνω , ἀνοίγνυμι ὁ στόμα , καθά ὁ κροταφίτης κλείω . ἄλλος δέ τις εἰς ὁ ἐν ὁ μάσησις περιφορά ὁ γένυς ὑπό ὁ φύσις γίγνομαι δύο μῦς , ὁ καί ὁ γνάθων ὁ σαρκώδης ἐργάζομαι . οὗτος τις οὐ εἷς μῦς ἑκάτερος , ἀλλά τρεῖς εἰμί νομίζω , ὅτι τρεῖς αὐτός οἷος ἀρχή τις εἰμί ἀπονεύρωσις , ἤ τένων , ἤ κατάφυσις εἰς ὁ γένυς . ὀνομάζω γάρ ὁ μέν οὕτως , ὁ δέ ἐκεῖνος , ἑρμηνεύω μέν σαφής ἕκαστος ὀριγνάομαι ὁ ἰδέα ὁ μῦς , ἀνόμοιος εἰμί ὁ ἄλλος ἅπας , ὑποψία δέ ἄν τις παρέχω , ὡς διαφέρω περί αὐτός , εἰ ὁ μέν ἀρχή λέγω τρεῖς ἑκάτερος ὁ μῦς ὑπάρχω , ὁ δέ τελευτή , ἤ κεφαλή , ἤ ἀπονεύρωσις , ἤ τένων , ἤ κατάφυσις . εἰμί δέ οὐ ἐν ὁ πρᾶγμα μάχη κατά γε οὗτος ὁ ἀνατομικός ἀνήρ , ἀλλά ἐν ὁ τρόπος ὁ διδασκαλία . τρίγωνος μέν γάρ πως εἰμί ἑκάτερος ὁ μῦς , οἷος κορυφή τις ὁ τρίγωνον πρός ὁ καλέω μῆλον κτάομαι . ἐνταῦθα δέ εἷς μέν ὡς ἐπί ὁ ὁ ζύγωμα πέρας ἀποτείνω πλευρόν ὁ τρίγωνον , εἷς δέ ὡς ἐπί ὁ κάτω γένυς . ὁ λοιπός δέ καί τρίτος καθά τις βάσις ἀμφότερος ἐπιζεύγνυμι ὁ λέγω πλευρά ὅλος ὁ λέγω μέρος ὁ κάτω γένυς ἐπιτείνω κατά ὁ μῆκος αὐτός . εἰμί μέν οὖν νευρώδης ἑαυτοῦ κατά ὁ ὑπό ὁ μῆλον τόπος ὁ μῦς οὗτος , ἔνθα ὁ οἷος κορυφή ἔχω . κινέω δέ καί περιφέρω ὁ γένυς ἄλλος τε ἄλλος ὁ ἴνη τε καί κατάφυσις ἐργάζομαι ἀπό ὁ φύσις , ἵνα ἀλλήλων διαδέχομαι ὁ κίνησις ὁ ἐν ὁ μάσησις ἐνέργεια πολυειδής γίγνομαι . δεόντως οὖν ὀνομάζω ὁ μῦς οὗτος μασητήρ , εἰ καί ὅτι μάλα καί αὐτός ὁ κροταφίτης μέτειμι ὁ προσηγορία . ἐκεῖνος μέν γάρ εἷς οὗτος ἔργον μόνος ἐν ὁ μάσησις παρέχω , σφοδρός ἀλλήλων συμβάλλω ὁ ὀδούς , ὅς συνέπομαι θραύω , εἰ τις μεταξύ παράκειμαι · ὁ δέ ὥσπερ ὑπό μύλος ὁ γομφίος λειόω ὁ τροφή ὁ μασητήρ ἔργον μῦς . οὗτος δέ αὐτός καί μεταβάλλω ὁ σιτίον , καί ὁ ὁ ὀδούς ἀποπίπτω παράγω αὐτός ἐπιβάλλω , τείνω τε καί προστέλλω , ὁ κροταφίτης μῦς μηδείς εἰς οὗτος συμβάλλω . ἀλλά ὁ γλῶσσα μέν οὐ μικρός διαπράσσω περί ὁ ἐνέργεια αὐτός , οἷος χείρ ἀεί μεταβάλλω καί στρέφω ὁ ἐν ὁ στόμα τροφή ὑπέρ ὁ πᾶς ὅμοιος αὐτός καταθραύω μέρος · ἔξωθεν δέ εἷς ἑκατέρωθεν ὁ μασητήρ οὗτος μῦς οἷος ἕτερος τις χείρ ἐπίκουρος ὁ γλῶσσα παρασκευάζω . μέγας δέ εἰς οὗτος βοήθεια αὐτός παρέχω ὁ κάτω πέρας ὁ γνάθων , τίς δερματώδης , ὁ πρός ὁ χεῖλος , εἰς ὅς καθήκω ὁ λοιπός καί παχύς μῦς , εἷς κατά ἑκάτερος μέρος ἅπας ὁ τράχηλος περιβάλλω . κινέω δέ ὑπό οὗτος ὁ γνάθος μετά ὁ χεῖλος , εἰ καί παντάπασι ἀκίνητος ὁ γένυς ὁ γένυς εἰμί , καί πως ἅπας ὁ μῦς ὁ κινέω αὐτός ἴδιος ἕκαστος καί οἷος οὐ ἄλλος μῦς ἐπικτάομαι . περί μέν γε ὁ μασητήρ παύω λέγω .