galenus.de-usu-partium 2.13
Περὶ δὲ θέσεως καὶ διαπλάσεως τῆς κερκίδος ἑξῆς ἂν εἴη ῥητέον · ἐν ταὐτῷ δὲ καὶ περὶ πήχεως εἰρήσεται . ἡ μὲν δὴ θέσις αὐτῆς εὐλόγως λοξὴ γέγονε , καθότι καὶ ἡ τοῦ πήχεως εὐθεῖα . κατὰ γὰρ τὴν φύσιν ἑκατέρας τῶν κινήσεων ἐχρῆν εἶναι καὶ τὴν θέσιν ἑκατέρου τῶν ὀστῶν . ἀλλ’ ἡ μὲν κατ’ ἔκτασίν τε καὶ κάμψιν κίνησις τοῦ κώλου κατὰ τὸ μῆκος αὐτοῦ γίγνεται , ἡ δ’ ἐπὶ τὸ πρανὲς καὶ τὸ ὕπτιον ἐπὶ τὰ πλάγια . ταῦτ’ ἄρα λοξὴ μὲν ἡ κερκὶς , εὐθὺς δ’ ὁ πῆχύς ἐστι · ὁ μὲν γὰρ ταῖς ἐκτάσεσί τε καὶ κάμψεσιν , ἡ δὲ ταῖς εἰς τὰ πλάγια περιστροφαῖς ὑπηρετεῖ . διὰ τοῦτο δὲ καὶ ἡ πρὸς τὸν βραχίονα διάρθρωσις ἑκατέρων τῶν ὀστῶν ἀνόμοιος ἐγένετο . ἀλλὰ περὶ μὲν ἐκείνης ὀλίγον ὕστερον εἰρήσεται . ἡ δὲ θέσις ἡ τῆς κερκίδος ὅτι μὲν λοξὴ , καὶ δὴ λέλεκται . διότι δὲ , διττῆς οὔσης ἐν ἅπασι τῆς λοξῆς θέσεως , ἤτοι γὰρ ἔσωθεν ἀρχομένη τελευτᾷ πρὸς τοὐκτὸς , ἢ ἔμπαλιν ἔξωθεν μὲν ἄρχεται , τελευτᾷ δ’ ἔσωθεν , τὴν ἑτέραν αὐτῶν τὴν δευτέραν εἰρημένην ἐπὶ τῆς κερκίδος ἡ φύσις προείλετο , νῦν εἰρήσεται . τῶν ὅλης τῆς χειρὸς εἰς τὰ πλάγια κινήσεων εἴρηται καὶ πρόσθεν ὡς αἱ μὲν ἐπὶ τὸ ὕπτιον εἰς ἐλάττους ἐνεργείας , αἱ δ’ ἐπὶ τὸ πρανὲς εἰς πολὺ πλείους τε καὶ ἀναγκαιοτέρας εἰσὶ χρησταί . διὰ τοῦτ’ οὖν καὶ τὴν τῆς κερκίδος θέσιν ἑτοιμοτέραν ὑπακούειν ταῖς ἐπὶ τὸ πρανὲς κινήσεσιν ἡ φύσις ἀπειργάσατο , τὸ μὲν ἄνω πέρας αὐτῆς ἐπὶ τὴν ἔξω κεφαλὴν τοῦ βραχίονος ἄγουσα , τὸ κάτω δ’ ἐπὶ τὸν μέγαν ἐκτείνουσα δάκτυλον . ἐναντίως δ’ εἴπερ ἔσχε , ῥᾷον ἂν ἐπὶ τὸ ὕπτιον ἢ ἐπὶ τὸ πρανὲς ἐκινεῖτο · τῇ μὲν γὰρ νῦν θέσει τὸ πρανὲς σχῆμα πλησιαίτερον , τῇ δ’ ἐναντίᾳ τὸ ὕπτιον · ἐπὶ δὲ τὸ πλησίον ἑτοιμοτέρα τε καὶ ῥᾴων ἅπασι τοῖς κινουμένοις ἡ φορὰ , ὥσπερ ἡ ἐπὶ τὰ πόῤῥω χαλεπωτέρα . διὰ ταῦτα μὲν δὴ λοξή τε καὶ ὡδί πως λοξή . διὰ τί δ’ ἐπίκειται τῷ πήχει ; ὅτι μακρότερος αὐτῆς ἐκεῖνος , καὶ τὸ πλεῖστον τῆς πρὸς τὸν βραχίονα διαρθρώσεως αὐτὸς ἐπέχει · εὔλογον δ’ ἦν ὀχεῖσθαι τὸ βραχύτατον ὀστοῦν ἐπὶ τοῦ μακροτέρου . διὰ τί δ’ ἀμφοτέρων τὰ μὲν ἐν τῷ μέσῳ λεπτότερα , τὰ δὲ κατ’ ἀγκῶνά τε καὶ καρπὸν παχύτερα ; διότι τὰ μὲν ἐχρῆν τοῖς μυσὶ χώραν παρέχειν , τὰ δ’ ὀγκωθῆναι ταῖς ἐπιφύσεσιν · αὗται δὲ ὅτι πρὸς τὰς διαρθρώσεις εἰσὶ χρήσιμοι , πρόσθεν εἴρηται . διὰ τί δ’ αὐτῶν τῶν περάτων , πήχεως μὲν τὸ κατ’ ἀγκῶνα παχύτερον , κερκίδος δὲ τὸ πρὸς καρπῷ ; ἢ ὅτι κοινὴ μὲν ἀμφοῖν ἐστιν ἡ πρὸς τὸν καρπὸν διάρθρωσις , ἐν δὲ τῇ πρὸς τὸν βραχίονα πλεονεκτεῖν ἀναγκαῖον ἦν τὸν πῆχυν εἰς τοσοῦτον τῆς κερκίδος , εἰς ὅσον περ ἡ διάρθρωσις αὐτοῦ χρησιμωτέρα ταῖς ὅλαις τῆς χειρὸς ἐνεργείαις ὑπάρχει ;
Lemmas: περί δέ θέσις καί διάπλασις ὁ κερκίς ἑξῆς ἄν εἰμί λέγω · ἐν αὐτός δέ καί περί πῆχυς λέγω . ὁ μέν δή θέσις αὐτός εὔλογος λοξός γίγνομαι , καθότι καί ὁ ὁ πῆχυς εὐθύς . κατά γάρ ὁ φύσις ἑκάτερος ὁ κίνησις χρή εἰμί καί ὁ θέσις ἑκάτερος ὁ ὀστέον . ἀλλά ὁ μέν κατά ἔκτασις τε καί κάμψις κίνησις ὁ κῶλον κατά ὁ μῆκος αὐτός γίγνομαι , ὁ δέ ἐπί ὁ πρανής καί ὁ ὕπτιος ἐπί ὁ πλάγιος . οὗτος ἄρα λοξός μέν ὁ κερκίς , εὐθύς δέ ὁ πῆχυς εἰμί · ὁ μέν γάρ ὁ ἔκτασις τε καί κάμψις , ὁ δέ ὁ εἰς ὁ πλάγιον περιστροφή ὑπηρετέω . διά οὗτος δέ καί ὁ πρός ὁ βραχίων διάρθρωσις ἑκάτερος ὁ ὀστέον ἀνόμοιος γίγνομαι . ἀλλά περί μέν ἐκεῖνος ὀλίγος ὕστερον λέγω . ὁ δέ θέσις ὁ ὁ κερκίς ὅτι μέν λοξός , καί δή λέγω . διότι δέ , δισσός εἰμί ἐν ἅπας ὁ λοξός θέσις , ἤτοι γάρ ἔσωθεν ἄρχω τελευτάω πρός ἑκτός , ἤ ἔμπαλιν ἔξωθεν μέν ἄρχω , τελευτάω δέ ἔσωθεν , ὁ ἕτερος αὐτός ὁ δεύτερος λέγω ἐπί ὁ κερκίς ὁ φύσις προαιρέω , νῦν λέγω . ὁ ὅλος ὁ χείρ εἰς ὁ πλάγιον κίνησις λέγω καί πρόσθεν ὡς ὁ μέν ἐπί ὁ ὕπτιος εἰς ἐλαχύς ἐνέργεια , ὁ δέ ἐπί ὁ πρανής εἰς πολύς πολύς τε καί ἀναγκαῖος εἰμί χρηστός . διά οὗτος οὖν καί ὁ ὁ κερκίς θέσις ἑτοῖμος ὑπακούω ὁ ἐπί ὁ πρανής κίνησις ὁ φύσις ἀπεργάζομαι , ὁ μέν ἄνω πέρας αὐτός ἐπί ὁ ἔξω κεφαλή ὁ βραχίων ἄγω , ὁ κάτω δέ ἐπί ὁ μέγας ἐκτείνω δάκτυλος . ἐναντίος δέ εἴπερ ἔχω , ῥᾴδιος ἄν ἐπί ὁ ὕπτιος ἤ ἐπί ὁ πρανής κινέω · ὁ μέν γάρ νῦν θέσις ὁ πρανής σχῆμα πλησίος , ὁ δέ ἐναντίος ὁ ὕπτιος · ἐπί δέ ὁ πλησίον ἑτοῖμος τε καί ῥᾴδιος ἅπας ὁ κινέω ὁ φορά , ὥσπερ ὁ ἐπί ὁ πρόσω χαλεπός . διά οὗτος μέν δή λοξός τε καί ὡδί πως λοξός . διά τίς δέ ἐπίκειμαι ὁ πῆχυς ; ὅτι μακρός αὐτός ἐκεῖνος , καί ὁ πολύς ὁ πρός ὁ βραχίων διάρθρωσις αὐτός ἐπέχω · εὔλογος δέ εἰμί ὀχέω ὁ βραχύς ὀστέον ἐπί ὁ μακρός . διά τίς δέ ἀμφότερος ὁ μέν ἐν ὁ μέσος λεπτός , ὁ δέ κατά ἀγκών τε καί καρπός παχύς ; διότι ὁ μέν χρή ὁ μῦς χώρα παρέχω , ὁ δέ ὀγκόω ὁ ἐπίφυσις · οὗτος δέ ὅτι πρός ὁ διάρθρωσις εἰμί χρήσιμος , πρόσθεν λέγω . διά τίς δέ αὐτός ὁ πέρας , πῆχυς μέν ὁ κατά ἀγκών παχύς , κερκίς δέ ὁ πρός καρπός ; ἤ ὅτι κοινός μέν ἄμφω εἰμί ὁ πρός ὁ καρπός διάρθρωσις , ἐν δέ ὁ πρός ὁ βραχίων πλεονεκτέω ἀναγκαῖος εἰμί ὁ πῆχυς εἰς τοσοῦτος ὁ κερκίς , εἰς ὅσος περ ὁ διάρθρωσις αὐτός χρήσιμος ὁ ὅλος ὁ χείρ ἐνέργεια ὑπάρχω ;