galenus.de-usu-partium 13.7
Ὅτι μὲν οὖν ὁ θώραξ τὸ προσῆκον ἔσχε μέγεθος , ἐκ τῶν εἰρημένων δῆλον · ὅτι δὲ καὶ τῶν σπονδύλων τὰ μεγέθη κατὰ βραχὺ χρὴ προσαυξάνεσθαι , καὶ τοῦτ’ ἔμπροσθεν δέδεικται . καὶ μέντοι καὶ φαίνεται τοῦτο θαυμαστῶς τῇ φύσει πεφυλαγμένον , ἀεὶ γὰρ τῶν σπονδύλων οἱ κατωτέρω μείζους εἰσὶ τῶν ἐπικειμένων εἰς τοσοῦτον , ὡς ἀλύπως τε ἅμα βαστάζειν ἐκείνους , αὐτοί τε ἀοχλήτως ὀχεῖσθαι κατὰ τῶν ὑποτεταγμένων . ἀλλὰ τηλικούτων αὐτῶν γενομένων , ὁ θώραξ ὅλος ἐδεήθη δυοκαίδεκα . συνέβη γὰρ εἰς τοσοῦτον ὁμολογῆσαι τὸν ἀριθμὸν τήν τε τῶν σπονδύλων κατὰ βραχὺ προσαύξησιν καὶ τὴν ὅλου τοῦ θώρακος γένεσιν . οἱ δ’ ἐφεξῆς τῶνδε τῆς ῥάχεως σπόνδυλοι πέντε κατὰ τὸν αὐτὸν λόγον ἐγένοντο τοῖς ἐν τραχήλῳ . μεριζομένων γὰρ τῶν ἀπὸ τοῦ νωτιαίου νεύρων εἴς τε τοὺς ῥαχίτας μῦς καὶ τοὺς καθ’ ὑπογάστριον , ὅσοι τ’ ἄλλοι ταύτῃ τετάχαται , πρώτας μὲν ἐχρῆν ἐκφύσεις ἐπὶ ταῦτα γενέσθαι , μετὰ δὲ ταῦτα ἤδη τοῖς σκέλεσιν ἐπιπεμφθῆναι νεῦρα , καὶ τότ’ ἄρξασθαι γεννᾶσθαι τὸ ἱερὸν ὀστοῦν , ἅμα μὲν ὥσπερ τινὰ κρηπῖδα τῇ ῥάχει γενησόμενον , ἅμα δὲ ἕνεκα τοῦ δέξασθαι τὴν ἐπίβασιν τῶν κατ’ ἰσχία καὶ λαγόνας ὀστῶν . ὧν χωρὶς οὔτε τὰ τῆς ἥβης ὀστᾶ δυνατὸν ἦν δημιουργηθῆναι , χρείας ἀναγκαίας τῷ ζώῳ παρέξοντα , τῶν τε σκελῶν ἡ διάρθρωσις ἡ πρὸς ἰσχίον οὐκ ἂν ὅλως ἐγένετο . τούτων μὲν γὰρ πρώτων ἕνεκεν , ἤδη δὲ καὶ τῶν κατὰ κύστιν καὶ μήτραν καὶ ἀπευθυσμένον ἡ φύσις ἐδημιούργησε τὸ πλατὺ καλούμενον ὀστοῦν , ὅπερ ἱερὸν ἔνιοι προσαγορεύουσι . καὶ τοίνυν ὥσπερ ἐκ τοῦ πρώτου μεσοπλευρίου τὸ φυόμενον νεῦρον ὀλίγου δεῖν ὅλον ἐπὶ τὴν χεῖρα παραγίνεται , τὸν αὐτὸν τρόπον ἐνταῦθα τὸ διὰ τοῦ πρώτου τρήματος ἐκ τοῦ πλατέος ὀστοῦ νεῦρον ἐκπίπτον ἀναμίγνυται τοῖς ἐπὶ τὸ σκέλος φερομένοις , ὥστε τὰς μετὰ τὸ διάφραγμα συζυγίας τῶν ἀπὸ τοῦ νωτιαίου νεύρων εἴς τε τοὺς εἰρημένους μῦς καὶ τὰ σκέλη φερομένας πέντε μὲν δεηθῆναι σπονδύλων , ἕκτης δ’ ἐπ’ αὐτοῖς συζυγίας τῶν πρώτων καθ’ ἱερὸν ὀστοῦν τρημάτων . εἰσὶ δὲ καὶ ἄλλαι τρεῖς συζυγίαι κατ’ αὐτὸ , τοῖς ἐπικειμένοις διασπειρόμεναι μορίοις . εὔλογον γὰρ ἦν κᾀκείνοις ἐκ τῶν πλησίον μερῶν δοθῆναι νεῦρα . ῥηθήσεται δ’ ἡ νομὴ πᾶσα τῶν νεύρων ἰδίᾳ καθ’ ἑαυτήν · οὐ γὰρ τοῦτο πρόκειται νῦν , ἀλλὰ τῶν σπονδύλων ἐξηγήσασθαι τὸν ἀριθμὸν ἅπαντα σὺν τῷ καθ’ ἱερὸν ὀστοῦν μεγέθει . καὶ δὴ καὶ πέφῃνεν ἤδη δεόντως μὲν ὁ τράχηλος ἐξ ἑπτὰ σπονδύλων γεγονὼς , ἀκολούθως δ’ ὁ θώραξ ἐκ δυοῖν καὶ δέκα , καὶ μετὰ τοῦτον ἡ μὲν ὀσφὺς ἐκ πέντε , τὸ δ’ ἱερὸν ὀστοῦν τηλικοῦτον , ἡλίκον νῦν ἐστι , τὰ δ’ ἄλλα τὰ κατὰ ῥάχιν . αὐτὸ μέντοι τὸ ἱερὸν ὀστοῦν ἐπίφυσιν ἔχει κατὰ τὸ πέρας χόνδρου τῆς αὐτῆς ἕνεκα χρείας , ἧς τό τε στέρνον ἔσχε , καὶ ὅλης τῆς ῥάχεως ἡ ἄκανθα , καὶ τῶν νόθων πλευρῶν αἱ κεφαλαὶ , καὶ πάνθ’ , ὅσα προπετῆ τέ ἐστι καὶ γυμνὰ μόρια τοῦ σώματος · εἴρηται γὰρ ὑπὲρ αὐτῶν ἤδη πολλάκις . διήρθρωται δὲ τῷ τελευταίῳ τῆς ὀσφύος σπονδύλῳ τὸν αὐτὸν τρόπον , ὃν κᾀκεῖνος τοῖς ἄλλοις .
Lemmas: ὅτι μέν οὖν ὁ θώραξ ὁ προσήκω ἔχω μέγεθος , ἐκ ὁ λέγω δῆλος · ὅτι δέ καί ὁ σφόνδυλος ὁ μέγεθος κατά βραχύς χρή προσαυξάνω , καί οὗτος ἔμπροσθεν δείκνυμι . καί μέντοι καί φαίνω οὗτος θαυμαστός ὁ φύσις φυλάσσω , ἀεί γάρ ὁ σφόνδυλος ὁ κάτω μέγας εἰμί ὁ ἐπίκειμαι εἰς τοσοῦτος , ὡς ἄλυπος τε ἅμα βαστάζω ἐκεῖνος , αὐτός τε ἀόχλητος ὀχέω κατά ὁ ὑποτάσσω . ἀλλά τηλικοῦτος αὐτός γίγνομαι , ὁ θώραξ ὅλος δέω δυοκαίδεκα . συμβαίνω γάρ εἰς τοσοῦτος ὁμολογέω ὁ ἀριθμός ὁ τε ὁ σφόνδυλος κατά βραχύς προσαύξησις καί ὁ ὅλος ὁ θώραξ γένεσις . ὁ δέ ἐφεξῆς ὅδε ὁ ῥάχις σφόνδυλος πέντε κατά ὁ αὐτός λόγος γίγνομαι ὁ ἐν τράχηλος . μερίζω γάρ ὁ ἀπό ὁ νωτιαῖος νεῦρον εἰς τε ὁ ῥαχίτης μῦς καί ὁ κατά ὑπογάστριον , ὅσος τε ἄλλος ταύτῃ τάσσω , πρῶτος μέν χρή ἔκφυσις ἐπί οὗτος γίγνομαι , μετά δέ οὗτος ἤδη ὁ σκέλος ἐπιπέμπω νεῦρον , καί τότε ἄρχω γεννάω ὁ ἱερός ὀστέον , ἅμα μέν ὥσπερ τις κρηπίς ὁ ῥάχις γίγνομαι , ἅμα δέ ἕνεκα ὁ δέχομαι ὁ ἐπίβασις ὁ κατά ἰσχίον καί λαγών ὀστέον . ὅς χωρίς οὔτε ὁ ὁ ἥβη ὀστέον δυνατός εἰμί δημιουργέω , χρεία ἀναγκαῖος ὁ ζῷον παρέχω , ὁ τε σκέλος ὁ διάρθρωσις ὁ πρός ἰσχίον οὐ ἄν ὅλος γίγνομαι . οὗτος μέν γάρ πρῶτος ἕνεκα , ἤδη δέ καί ὁ κατά κύστις καί μήτρα καί ἀπευθύνω ὁ φύσις δημιουργέω ὁ πλατύς καλέω ὀστέον , ὅς ἱερός ἔνιοι προσαγορεύω . καί τοίνυν ὥσπερ ἐκ ὁ πρῶτος μεσοπλεύριος ὁ φύω νεῦρον ὀλίγος δέω ὅλος ἐπί ὁ χείρ παραγίγνομαι , ὁ αὐτός τρόπος ἐνταῦθα ὁ διά ὁ πρῶτος τρῆμα ἐκ ὁ πλατύς ὀστέον νεῦρον ἐκπίπτω ἀναμείγνυμι ὁ ἐπί ὁ σκέλος φέρω , ὥστε ὁ μετά ὁ διάφραγμα συζυγία ὁ ἀπό ὁ νωτιαῖος νεῦρον εἰς τε ὁ λέγω μῦς καί ὁ σκέλος φέρω πέντε μέν δέω σφόνδυλος , ἕκτος δέ ἐπί αὐτός συζυγία ὁ πρῶτος κατά ἱερός ὀστέον τρῆμα . εἰμί δέ καί ἄλλος τρεῖς συζυγία κατά αὐτός , ὁ ἐπίκειμαι διασπείρω μόριον . εὔλογος γάρ εἰμί κᾀκείνος ἐκ ὁ πλησίον μέρος δίδωμι νεῦρον . λέγω δέ ὁ νομή πᾶς ὁ νεῦρον ἴδιος κατά ἑαυτοῦ · οὐ γάρ οὗτος πρόκειμαι νῦν , ἀλλά ὁ σφόνδυλος ἐξηγέομαι ὁ ἀριθμός ἅπας σύν ὁ κατά ἱερός ὀστέον μέγεθος . καί δή καί φαίͅνω ἤδη δεόντως μέν ὁ τράχηλος ἐκ ἑπτά σφόνδυλος γίγνομαι , ἀκόλουθος δέ ὁ θώραξ ἐκ δύο καί δέκα , καί μετά οὗτος ὁ μέν ὀσφῦς ἐκ πέντε , ὁ δέ ἱερός ὀστέον τηλικοῦτος , ἡλίκος νῦν εἰμί , ὁ δέ ἄλλος ὁ κατά ῥάχις . αὐτός μέντοι ὁ ἱερός ὀστέον ἐπίφυσις ἔχω κατά ὁ πέρας χόνδρος ὁ αὐτός ἕνεκα χρεία , ὅς ὁ τε στέρνον ἔχω , καί ὅλος ὁ ῥάχις ὁ ἄκανθα , καί ὁ νόθος πλευρά ὁ κεφαλή , καί πᾶς , ὅσος προπετής τε εἰμί καί γυμνός μόριον ὁ σῶμα · λέγω γάρ ὑπέρ αὐτός ἤδη πολλάκις . διαρθρόω δέ ὁ τελευταῖος ὁ ὀσφῦς σφόνδυλος ὁ αὐτός τρόπος , ὅς κᾀκεῖνος ὁ ἄλλος .