galenus.de-usu-partium 1.21
Νυνὶ δὲ , ἅπερ ἤδη τινὲς τῶν ἀσπαζομένων τοὺς Ἐπικούρου τε τοῦ φιλοσόφου καὶ Ἀσκληπιάδου τοῦ ἰατροῦ λόγους ἀμφισβητοῦντες ὑπὲρ τῶν τοιούτων λέγουσιν , ἄξιον μὴ παρελθεῖν , ἀλλ’ αὐτούς τε διελθεῖν ἀκριβῶς τοὺς λόγους , ὅπη τε σφάλλονται δεῖξαι . δοκεῖ δὴ τούτοις τοῖς ἀνδράσιν , οὔθ’ , ὅτι παχεῖς οἱ τένοντες ἐγένοντο , διὰ τοῦτο καὶ τὰς ἐνεργείας εἶναι αὐτῶν σφοδρὰς , οὔθ’ , ὅτι λεπτοὶ , διὰ τοῦτο ἀσθενεῖς , ἀλλὰ ταύτας μὲν ὑπὸ τῶν κατὰ τὸν βίον χρειῶν ἀναγκάζεσθαι τοίας ἢ τοίας γίγνεσθαι , τοὺς δ’ ὄγκους τῶν τενόντων τῷ ποσῷ τῆς κινήσεως ἕπεσθαι , τῶν μὲν γυμναζομένων , ὡς τὸ εἰκὸς , εὐεκτούντων τε καὶ παχυνομένων , τῶν δ’ ἀργούντων ἀτροφούντων τε καὶ κατισχνουμένων . οὔκουν , ὅτι βέλτιον ἦν , τῶν μὲν σφοδρῶν ἐνεργειῶν ἰσχυροὺς καὶ παχεῖς εἶναι τοὺς τένοντας , τῶν δ’ ἀσθενεστέρων ἰσχνοὺς καὶ ἀῤῥώστους , οὕτω διαπλασθῆναί φασι πρὸς τῆς φύσεως , ( οὐ γὰρ ἂν καὶ πιθήκοις γενέσθαι τοιούτους δακτύλους , ) ἀλλ’ , ὡς εἴρηται πρόσθεν , ἐξ ἀνάγκης ἀκολουθῆσαι τοῖς μὲν γυμναζομένοις τὴν παχύτητα , διότι τρέφονται καλῶς τοῖς δ’ ἀργοῦσι τὴν ἰσχνότητα , χεῖρον καὶ τούτοις τρεφομένοις . ἀλλ’ , ὦ θαυμάσιοι , φήσομεν , χρῆν ὑμᾶς πρῶτον μὲν , ὡς ὄγκους τῶν τενόντων οὐ μᾶλλον τεχνικῶς ἢ ἀτέχνως ἐδείξατε γεγονέναι , τὸν αὐτὸν τρόπον εἰπεῖν τι καὶ περὶ τοῦ πλήθους αὐτῶν , καὶ τῆς θέσεως , καὶ τῆς καταφύσεως , ἔπειτα δὲ καὶ τῆς περὶ τῆς ἡλικίας διαφορᾶς ἐπισκέψασθαί τι , καὶ πρὸς τούτοις ἔτι μὴ θρασύνεσθαι περὶ πιθήκων ἀποφαινομένους , ἅπερ οὐκ ἴστε . τένοντας μὲν γὰρ οὐ μεγάλους μόνον , ἀλλὰ καὶ διττοὺς ἑκάστῃ τῶν σφοδρῶν ἐνεργειῶν ἡγουμένους εὑρήσετε . κατὰ δ’ αὖ τὰς ἡλικίας εὑρήσομεν οὐδεμίαν αὐτῶν ἐν τῷ πλήθει διαφορὰν , ἀλλὰ καὶ τοῖς βρέφεσι , καὶ τοῖς τελείοις , καὶ τοῖς ἔτι κυουμένοις , καὶ τοῖς μηδεμίαν ἐνεργοῦσι μηδέπω ﻿ δι’ αὐτῶν ἐνέργειαν , ὁμοίως ἤδη καὶ τούτοις διττοὺς μὲν τοὺς διττοὺς , μεγάλους δὲ τοὺς μεγάλους . εἰ μή τι τοῖς οὕτω μὲν γυμναζομένοις διπλάσια τὸν ἀριθμὸν ἡγεῖσθε γίνεσθαι τὰ μόρια , τοῖς δ’ ἀργοῦσιν ἀπόλλυσθαι τὰ ἡμίσεα . εἰ γὰρ τοῦτο , τέτταρας μὲν ἴσως ἕξουσιν οἱ διαπονοῦντες πόδας καὶ τέτταρας χεῖρας , οἱ δ’ ἐφ’ ἡσυχίᾳ βιοῦντες ἓν μὲν τὸ σκέλος , μίαν δὲ καὶ τὴν χεῖρα . ἢ ταῦτα πάντα λῆρος μακρὸς οὐχ εὑρεῖν τἀληθὲς ἐφιεμένων ἀνθρώπων , ἀλλ’ εἰ καὶ καλῶς εὕρηταί τι , καὶ τοῦτο ἐγκαλύψαι τε καὶ κατακρύψαι σπευδόντων ; τί γὰρ ὅτι , τριάκοντα τῶν κατὰ τοὺς ἐν ἀμφοτέραις ταῖς χερσὶ δακτύλους ἄρθρων ὑπαρχόντων , ἑκάστου δ’ αὐτῶν κατὰ τοὺς τέτταρας τόπους ἐμφύσεις καὶ παραφύσεις τενόντων ἔχοντος , ὡς καὶ πρόσθεν εἴρηται , μόνῳ πάντων ἄρθρων τῷ τοῦ μεγάλου κατὰ μὲν τὰ πλάγια κᾀκ τῶν ἐκτὸς αἱ καταφύσεις εἰσὶ τῶν τενόντων , ἐντὸς δ’ οὐδεμία ; καίτοι γε , εἰ λογίσαιο τὸν ἀριθμὸν ἅπαντα τῶν εἰς τοὺς δακτύλους ἐμφύσεων , εἴκοσιν αὐτὰς ἐπὶ ταῖς ἑκατὸν εὑρήσεις · οὕτω γὰρ συμβαίνει , τριάκοντα μὲν ἄρθρων ὄντων , τεττάρων δὲ καθ’ ἕκαστον ἐμφύσεων · ἀλλὰ τῆς μιᾶς ἀπολλυμένης καθ’ ἑκάτερον τῶν μεγάλων δακτύλων , αἱ λοιπαὶ ὀκτωκαίδεκα καὶ ἑκατόν εἰσιν . εἶτ’ , ὦ πρὸς θεῶν , οὐδὲν ἔχοντες ἐν τοσαύταις καταφύσεσι μέμψασθαι , οὔτ’ οὖν τὸν ὄγκον τῶν τενόντων , οὔτε τὸν τόπον , οὔτε τὸν τρόπον τῆς ἐμφύσεως , ἀλλ’ ἐν ἁπάσαις αὐταῖς θαυμαστὴν ἀναλογίαν ὁρῶντες , μιᾶς μόνης ἀπολλυμένης κατὰ τὸν αὐτὸν τρόπον ἐν ἀμφοτέροις τοῖς μεγάλοις δακτύλοις , καὶ ταύτης οὐκ ἀλόγως , ἀλλ’ ὅτι μηδὲν αὐτῆς ἐχρῄζομεν , εἰκῆ φατε καὶ χωρὶς τέχνης ἅπαντα τὰ τοιαῦτα γεγονέναι ; καὶ μήν εἴπερ ἐκάμπτομεν ὁμοίως τοῖς ἄλλοις καὶ τοῦτο τὸ ἄρθρον , οἶδ’ ὅτι πικρῶς ἂν τότε καὶ σφοδρῶς ἐξηλέγχετε τὴν ματαιοπονίαν τῆς φύσεως , ὡς ἂν καὶ κίνησιν ἄχρηστον καὶ τένοντα περιττὸν ἐργασαμένης . ἐπεὶ δ’ ὀκτωκαίδεκα μὲν καὶ ἑκατὸν χώρας δεομένας τενόντων ἐμφύσεων ἐκόσμησε παντοίως , μίαν δὲ καθ’ ἑκάτερον δάκτυλον οὐδὲν δεομένην παρέλιπεν , οὐκ ἄρα θαυμάσετε ; καὶ μὴν πολλῷ γε ἦν ἄμεινον , ἑτοιμοτέρους εἰς ἔπαινον εἶναι τῶν κατωρθωμένων , ἢ ψόγον τῶν διημαρτημένων , εἰ μή τι χρείαν τινὰ μεγάλην τῆς κατὰ τὸ πρῶτον ἄρθρον ἐπιπολῆς κάμψεως τοῦ μεγάλου δακτύλου λέγειν ἡμῖν ἔχετε . μόνως γὰρ ἂν οὕτως ἐξελέγχοιτε τὴν φύσιν ὡς ἄτεχνον , εἰ χρηστὴν κίνησιν φαίνοιτε παραλελοιπυῖαν · ἀλλ’ οὐκ ἔχετε . καμπτομένων γὰρ εἰς ἔσχατον τῶν τεττάρων δακτύλων , ὡς καὶ πρόσθεν ἐῤῥέθη , διττῆς ἐν ταῖς τοιαύταις ἁπάσαις ἐνεργείαις χρῄζομεν κινήσεως τοῦ μεγάλου δακτύλου , τῆς μὲν ἑτέρας , ὅταν οἷον ἐπίθημα γίγνηται τῆς κατὰ τὸν λιχανὸν εὐρυχωρίας , τῆς δ’ ἑτέρας , ὅταν ἄνωθεν αὐτοῖς ἐπιβῇ σφίγγων τε καὶ πιέζων ἔσω . ἀλλὰ καὶ τῆς μὲν προτέρας ὁ ἕτερος τῶν τὴν λοξὴν κίνησιν αὐτοῦ δημιουργούντων τενόντων ἐπιτροπεύει , τῆς δευτέρας δὲ ὁ κάμπτειν δυνάμενος τὸ δεύτερον ἄρθρον , ὃν ἀπὸ μὲν τῆς κοινῆς κεφαλῆς τῶν καμπτόντων τοὺς δακτύλους τενόντων ἐλέγομεν ἄρχεσθαι , καταφύεσθαι δ’ εἰς τὰ ἐντὸς τοῦ δευτέρου τῶν κατὰ τὸν μέγαν δάκτυλον ὀστῶν . ἀλλὰ περὶ μὲν τῆς κατὰ τοῦτον τὸν τένοντα δημιουργίας , ὥσπερ οὖν καὶ περὶ τῆς κατὰ τοὺς ἄλλους ἅπαντας , τὰ μέν που προείρηται , τὰ δὲ καὶ ὁ ἐφεξῆς διδάξει λόγος .
Lemmas: νυνί δέ , ὅς ἤδη τις ὁ ἀσπάζομαι ὁ Ἐπίκουρος τε ὁ φιλόσοφος καί Ἀσκληπιάδης ὁ ἰατρός λόγος ἀμφισβητέω ὑπέρ ὁ τοιοῦτος λέγω , ἄξιος μή παρέρχομαι , ἀλλά αὐτός τε διέρχομαι ἀκριβής ὁ λόγος , ὅπῃ τε σφάλλω δείκνυμι . δοκέω δή οὗτος ὁ ἀνήρ , οὔτε , ὅτι παχύς ὁ τένων γίγνομαι , διά οὗτος καί ὁ ἐνέργεια εἰμί αὐτός σφοδρός , οὔτε , ὅτι λεπτός , διά οὗτος ἀσθενής , ἀλλά οὗτος μέν ὑπό ὁ κατά ὁ βίος χρεώ ἀναγκάζω τοῖος ἤ τοῖος γίγνομαι , ὁ δέ ὄγκος ὁ τένων ὁ πός ὁ κίνησις ἕπομαι , ὁ μέν γυμνάζω , ὡς ὁ ἔοικα , εὐεκτέω τε καί παχύνω , ὁ δέ ἀργέω ἀτροφέω τε καί κατέχω . οὔκουν , ὅτι ἀγαθός εἰμί , ὁ μέν σφοδρός ἐνέργεια ἰσχυρός καί παχύς εἰμί ὁ τένων , ὁ δέ ἀσθενής ἰσχνός καί ἄρρωστος , οὕτως διαπλάσσω φημί πρός ὁ φύσις , ( οὐ γάρ ἄν καί πίθηκος γίγνομαι τοιοῦτος δάκτυλος , ) ἀλλά , ὡς λέγω πρόσθεν , ἐκ ἀνάγκη ἀκολουθέω ὁ μέν γυμνάζω ὁ παχύτης , διότι τρέφω καλός ὁ δέ ἀργέω ὁ ἰσχνότης , κακός καί οὗτος τρέφω . ἀλλά , ὦ θαυμάσιος , φημί , χρή σύ πρῶτος μέν , ὡς ὄγκος ὁ τένων οὐ μάλα τεχνικός ἤ ἄτεχνος δείκνυμι γίγνομαι , ὁ αὐτός τρόπος λέγω τις καί περί ὁ πλῆθος αὐτός , καί ὁ θέσις , καί ὁ κατάφυσις , ἔπειτα δέ καί ὁ περί ὁ ἡλικία διαφορά ἐπισκοπέω τις , καί πρός οὗτος ἔτι μή θρασύνω περί πίθηκος ἀποφαίνω , ὅς οὐ οἶδα . τένων μέν γάρ οὐ μέγας μόνος , ἀλλά καί δισσός ἕκαστος ὁ σφοδρός ἐνέργεια ἡγέομαι εὑρίσκω . κατά δέ αὖ ὁ ἡλικία εὑρίσκω οὐδείς αὐτός ἐν ὁ πλῆθος διαφορά , ἀλλά καί ὁ βρέφος , καί ὁ τέλειος , καί ὁ ἔτι κυέω , καί ὁ μηδείς ἐνεργέω μηδέπω ﻿ διά αὐτός ἐνέργεια , ὅμοιος ἤδη καί οὗτος δισσός μέν ὁ δισσός , μέγας δέ ὁ μέγας . εἰ μή τις ὁ οὕτως μέν γυμνάζω διπλάσιος ὁ ἀριθμός ἡγέομαι γίγνομαι ὁ μόριον , ὁ δέ ἀργέω ἀπόλλυμι ὁ ἥμισυς . εἰ γάρ οὗτος , τέσσαρες μέν ἴσως ἔχω ὁ διαπονέω πούς καί τέσσαρες χείρ , ὁ δέ ἐπί ἡσυχία βιάζω εἷς μέν ὁ σκέλος , εἷς δέ καί ὁ χείρ . ἤ οὗτος πᾶς λῆρος μακρός οὐ εὑρίσκω ἀληθής ἐφίημι ἄνθρωπος , ἀλλά εἰ καί καλός εὑρίσκω τις , καί οὗτος ἐγκαλύπτω τε καί κατακρύπτω σπεύδω ; τίς γάρ ὅτι , τριάκοντα ὁ κατά ὁ ἐν ἀμφότερος ὁ χείρ δάκτυλος ἄρθρον ὑπάρχω , ἕκαστος δέ αὐτός κατά ὁ τέσσαρες τόπος ἔμφυσις καί παράφυσις τένων ἔχω , ὡς καί πρόσθεν λέγω , μόνος πᾶς ἄρθρον ὁ ὁ μέγας κατά μέν ὁ πλάγιος ἐͅκ ὁ ἐκτός ὁ κατάφυσις εἰμί ὁ τένων , ἐντός δέ οὐδείς ; καίτοι γε , εἰ λογίζομαι ὁ ἀριθμός ἅπας ὁ εἰς ὁ δάκτυλος ἔμφυσις , εἴκοσι αὐτός ἐπί ὁ ἑκατόν εὑρίσκω · οὕτως γάρ συμβαίνω , τριάκοντα μέν ἄρθρον εἰμί , τέσσαρες δέ κατά ἕκαστος ἔμφυσις · ἀλλά ὁ εἷς ἀπόλλυμι κατά ἑκάτερος ὁ μέγας δάκτυλος , ὁ λοιπός ὀκτωκαίδεκα καί ἑκατόν εἰμί . εἶτα , ὦ πρός θεός , οὐδείς ἔχω ἐν τοσοῦτος κατάφυσις μέμφομαι , οὔτε οὖν ὁ ὄγκος ὁ τένων , οὔτε ὁ τόπος , οὔτε ὁ τρόπος ὁ ἔμφυσις , ἀλλά ἐν ἅπας αὐτός θαυμαστός ἀναλογία ὁράω , εἷς μόνος ἀπόλλυμι κατά ὁ αὐτός τρόπος ἐν ἀμφότερος ὁ μέγας δάκτυλος , καί οὗτος οὐ ἄλογος , ἀλλά ὅτι μηδείς αὐτός χρῄζω , εἰκῇ φημί καί χωρίς τέχνη ἅπας ὁ τοιοῦτος γίγνομαι ; καί μήν εἴπερ κάμπτω ὅμοιος ὁ ἄλλος καί οὗτος ὁ ἄρθρον , οἶδα ὅτι πικρός ἄν τότε καί σφοδρός ἐξελέγχω ὁ ματαιοπονία ὁ φύσις , ὡς ἄν καί κίνησις ἄχρηστος καί τένων περισσός ἐργάζομαι . ἐπεί δέ ὀκτωκαίδεκα μέν καί ἑκατόν χώρα δέω τένων ἔμφυσις κοσμέω παντοίως , εἷς δέ κατά ἑκάτερος δάκτυλος οὐδείς δέω παραλείπω , οὐ ἄρα θαυμάζω ; καί μήν πολύς γε εἰμί ἀγαθός , ἑτοῖμος εἰς ἔπαινος εἰμί ὁ κατορθόω , ἤ ψόγος ὁ διαμαρτάνω , εἰ μή τις χρεία τις μέγας ὁ κατά ὁ πρῶτος ἄρθρον ἐπιπολή κάμψις ὁ μέγας δάκτυλος λέγω ἐγώ ἔχω . μόνος γάρ ἄν οὕτως ἐξελέγχω ὁ φύσις ὡς ἄτεχνος , εἰ χρηστός κίνησις φαίνω παραλείπω · ἀλλά οὐ ἔχω . κάμπτω γάρ εἰς ἔσχατος ὁ τέσσαρες δάκτυλος , ὡς καί πρόσθεν λέγω , δισσός ἐν ὁ τοιοῦτος ἅπας ἐνέργεια χρῄζω κίνησις ὁ μέγας δάκτυλος , ὁ μέν ἕτερος , ὅταν οἷος ἐπίθημα γίγνομαι ὁ κατά ὁ λιχανός εὐρυχωρία , ὁ δέ ἕτερος , ὅταν ἄνωθεν αὐτός ἐπιβαίνω σφίγγω τε καί πιέζω ἔσω . ἀλλά καί ὁ μέν πρότερος ὁ ἕτερος ὁ ὁ λοξός κίνησις αὐτός δημιουργέω τένων ἐπιτροπεύω , ὁ δεύτερος δέ ὁ κάμπτω δύναμαι ὁ δεύτερος ἄρθρον , ὅς ἀπό μέν ὁ κοινός κεφαλή ὁ κάμπτω ὁ δάκτυλος τένων λέγω ἄρχω , καταφύω δέ εἰς ὁ ἐντός ὁ δεύτερος ὁ κατά ὁ μέγας δάκτυλος ὀστέον . ἀλλά περί μέν ὁ κατά οὗτος ὁ τένων δημιουργία , ὥσπερ οὖν καί περί ὁ κατά ὁ ἄλλος ἅπας , ὁ μέν που προλέγω , ὁ δέ καί ὁ ἐφεξῆς διδάσκω λόγος .