galenus.de-symptomatum-causis-libri-iii 1.6
Ἥδεσθαι δὲ καὶ ἀλγεῖν ἁπάσαις μὲν ἐγγίγνεται ταῖς αἰσθήσεσιν , οὐχ ὁμοίως δὲ ἐναργῶς , ἀλλ’ ἐν μὲν τῇ τῆς ὄψεως ἥκιστα , μάλιστα δὲ ἐν τῇ τῆς ἁφῆς τε καὶ γεύσεως · ἐφεξῆς δὲ τούτων ἐν ὀσφρήσει · καὶ μετὰ ταύτας ἐν ἀκοῇ . τίς οὖν ἥ τε κοινὴ πάντων αἰτία καὶ τίς ἡ καθ’ ἕκαστον ἰδία ; κοινὴ μὲν , ἥνπερ καὶ Πλάτων ἐν Τιμαίῳ φησὶ γράφων οὕτως · τὸ μὲν παρὰ φύσιν καὶ βιαίως γιγνόμενον ἀθρόως ἐν ἡμῖν πάθος , ἀλγεινόν · τὸ δὲ εἰς φύσιν ἀπιὸν αὖ πάλιν ἀθρόον , ἡδύ · τὸ δὲ ἠρέμα καὶ κατὰ μικρὸν , ἀναίσθητον . οὕτω μὲν ὁ Πλάτων · ὁ δὲ Ἱπποκράτης ἔτι παλαιότερος ὢν , τοῖς τὴν φύσιν , ἔφη , διαλλαττομένοισι καὶ διαφθειρομένοισιν αἱ ὀδύναι γίγνονται . τὸ μὲν γὰρ διαφθειρομένοισι τάχος τε ἅμα καὶ μέγεθος ἐνδείκνυται τῆς μεταβολῆς . εἰσὶ δὲ καὶ κατὰ τὴν ἁφὴν αἱ μεγάλαι μεταλλαγαὶ τῆς φύσεως ὑπὸ ψυχροῦ καὶ θερμοῦ βιαίας προσβολῆς , ὅσα τε θλᾷν , ἢ τέμνειν , ἢ διατείνειν , ἢ διαβιβρώσκειν πέφυκε . τὸ γὰρ ὑγρὸν ἢ ξηρὸν ἄνευ τοῦ θερμαίνειν ἢ ψύχειν ἀβίαστον ἔχει τὴν ὁμιλίαν , ὡς ἔνεστί σοι μαθεῖν ἀναλεξαμένῳ τὴν περὶ τῶν ἁπλῶν φαρμάκων πραγματείαν , ἔνθα καὶ τὸ ψυχρὸν ἐδείχθη καθ’ ἕτερον μὲν τρόπον ἧδον ἢ τὸ θερμὸν , ἀλλὰ καὶ αὐτὸ τῷ διασπᾷν τὴν οὐσίαν ὀδυνηρὸν γίγνεσθαι . φαίνεται δὲ καὶ τὰ θλῶντα καὶ τὰ τείνοντα κίνδυνον τοῦ ῥαγῆναι φέροντα τοῖς σώμασιν ἀλγημάτων αἴτια γίγνεσθαι , καθάπερ γε καὶ τὰ νύττοντα καὶ τὰ τέμνοντα . οὐ γὰρ δὴ μετὰ τὸ τμηθῆναί τε καὶ ῥαγῆναι τὴν ὀδύνην ἐπιφέρει , ἀλλ’ ἐν τῷ γίγνεσθαι τὰ τοιαῦτα πάντα πόνων αἴτια καθίσταται , πλὴν εἰ μὴ κατά τι συμβεβηκὸς ἀκολουθήσειε τοῖς οὕτω παθοῦσιν ὀδύνη , ποτὲ μὲν ὑγρῶν δριμέων δακνόντων τὸ ἡλκωμένον σῶμα , ποτὲ δὲ φλεγμονῆς ἐπιγενομένης , ἥ τις καὶ αὐτὴ διαπαντὸς μὲν τῷ διατείνειν ὀδυνᾷ , πολλάκις δὲ καὶ διὰ τὴν θερμασίαν ἢ διὰ τὴν τῶν ὑγρῶν δριμύτητα . διασπᾶται δὲ καὶ τὸ τῆς γεύσεως ὄργανον , ᾗ μὲν τῆς ἁφῆς μετέσχηκεν , ὑπὸ τῶν εἰρημένων , ᾗ δὲ καὶ τῆς γεύσεώς ἐστιν ἴδιον , ὑπό τε τῶν ὀξέων καὶ πικρῶν καὶ στρυφνῶν καὶ δριμέων , ὅτι καὶ τούτων ἕκαστον , ὡς ἀποδέδεικται , διαιρεῖ τὸ συνεχές . ἀνιαροὶ δέ εἰσι καὶ κατὰ τὴν ὄσφρησιν οἱ τῶν εἰρημένων χυμῶν ἀποῤῥέοντες ἀτμοὶ , διότι καὶ οὗτοι διασπῶσι τὸ συνεχές . ἐν ἀκοῇ δὲ ἥ τε τραχεῖα καὶ ἡ μεγίστη καὶ ἡ ταχίστη φωνὴ , ὧν καὶ συνελθουσῶν εἰς ταὐτὸν ἐν ταῖς φοβερωτάταις βρονταῖς , ἀνάπηροι παντάπασιν ἔνιοι τὴν ἀκουστικὴν αἴσθησιν ἐγένοντο τῷ διασπασθῆναι τῇ βίᾳ τοῦ ψόφου τὸ ὄργανον αὐτῆς . καὶ μέντοι γε καὶ τὴν ὄψιν αἱ λαμπρόταται τῶν αὐγῶν ἀνιῶσί τε ἅμα καὶ διαφθείρουσι τῷ διακρίνειν ἐπὶ πλεῖστον . ἔστι δὲ δήπου καὶ τὸ διακρίνειν ἐκ τοῦ τῶν διαιρούντων γένους , καὶ φαίνεται κοινὸν ἐν ἁπάσαις ταῖς αἰσθήσεσι τὸ ἀνιαρὸν πάθος , ἐκ διακρίσεώς τε καὶ διαιρέσεως τοῦ συνεχοῦς καὶ ἡνωμένου σώματος ἀποτελούμενον , ἐπειδὰν ἀθρόως συμπίπτῃ . καλῶ δὲ ἀθρόως τὸ κατὰ τὰ μεγάλα ἅμα καὶ ταχέως . τοῦτο δὲ δήπου καὶ ὁ Πλάτων ἐβούλετο , σύνθετον ἐκ βιαίου τε ἅμα καὶ ἀθρόου παθήματος ἐγγινομένου τοῖς αἰσθητικοῖς σώμασι τὴν ἀνιαρὰν αἴσθησιν ἀποτελεῖσθαι φάσκων . οὐδὲν γὰρ διοίσει λέγειν ἀνιαρὰν ἢ λυπηρὰν ἢ ἀλγεινὴν ἢ ὀδυνηρὰν ἢ ἐπίπονον αἴσθησιν · ὥσπερ οὐδὲ αὐτὸ τὸ πάθος , ἀνίαν ἢ λύπην ἢ ὀδύνην ἢ πόνον ἢ ἀλγηδόνα . δηλοῖ δὲ καὶ αὐτὸς ὁ Πλάτων ὁμοτίμως χρώμενος ἐπὶ ταὐτοῦ πράγματος ἅπασι τοῖς εἰρημένοις ὀνόμασιν ἔν τε Τιμαίῳ καὶ Φιλήβῳ καὶ καθ’ ὅ τι ἂν ἕτερον αὐτῷ σύγγραμμα περὶ τῶν αὐτῶν ὁ λόγος ἦν . ὅτι δὲ καὶ ἡ Ἱπποκράτους δόξα τῆς αὐτῆς ἔχεται διανοίας ἔν τε τοῖς ὀνόμασι καὶ τοῖς πράγμασιν , εὔδηλον ἔκ τε τῶν ἔμπροσθεν ὀλίγον εἰρημένων καὶ τῶν ἐν ἅπασι τοῖς βιβλίοις αὐτοῦ γεγραμμένων . οὕτω μὲν δὴ πᾶν πάθος λυπηρὸν ἐν ἁπάσαις γίγνεται ταῖς αἰσθήσεσι · τὸ δ’ ἐναντίον αὐτῷ τὸ ἡδὺ διὰ τὴν ἐναντίαν αἰτίαν . τοῦ γὰρ κινδυνεύοντος διασπασθῆναι ἡ εἰς τὸ κατὰ φύσιν ἐπάνοδος ἀθρόα τὴν ἡδονὴν ἀπεργάζεται . διὰ τοῦτο τοῖς ὀφθαλμοῖς ἥδιστον θέαμα τὸ κυανοῦν , ὥσπερ ὀδυνηρότατον τό τε λαμπρὸν ἅμα καὶ λευκὸν , οἷον ὁ ἥλιος . ἐφεξῆς δὲ τούτων ἐν μὲν τοῖς λυποῦσι τὸ λευκὸν , ἐν δὲ τοῖς ἥδουσι τὸ φαιόν . τὸ μὲν γὰρ τῷ διακρίνειν τε ἅμα καὶ διαλύειν τὴν οὐσίαν αὐτῆς , τὸ δὲ τῷ ἀβιάστως συνάγειν . οὐ γὰρ δή που τὸ συνάγειν γε μόνον ἱκανὸν καὶ αὔταρκες · οὕτω γὰρ ἂν ἦν που καὶ τὸ μέλαν ἡδὺ , νῦν δ’ οὐκ ἔστιν · ἐναντίον γὰρ ὑπάρχον τῇ τῆς ὄψεως οὐσίᾳ συνάγει βιαιότερον αὐτὴν , ἢ ὡς εἰς τὴν φύσιν ἐπανάγειν . ἧττον δέ ἐστι τὸ μελάντατον τοῦ λαμπροτάτου ἀνιαρὸν , οὐχ ὅτι τὸ ἐναντίον ἧττον λυπεῖ τῆς κατὰ τὸ συγγενὲς ἀμετρίας , ( κατὰ τοῦτο μὲν γὰρ μᾶλλον ἀνιαρὸν ἦν τοῦ λαμπροτάτου τὸ μέλαν ) ἀλλ’ ὅτι τὸ μὲν τῆς ὄψεως ὄργανον αὐγοειδὲς , αὐγὴ δὲ πᾶσα λεπτομερὴς οὐσία · τὸ δὲ μέλαν ἀεὶ παχυμερές · ἀεὶ δ’ ἐν τῇ φύσει δραστικώτερόν ἐστι τὸ λεπτομερὲς · ἀεὶ δ’ ἐν τῇ φύσει δραστικώτερόν ἐστι τὸ λεπτομερὲς τοῦ παχυμεροῦς . ὅταν μὲν οὖν εἰς ταὐτὸν ἀλλήλοις ἥκῃ τὸ λεπτομερὲς καὶ παχυμερὲς , ἧττον εἰς τὸ λεπτομερὲς ἐνεργεῖ τὸ παχυμερὲς , εἴπερ μᾶλλον πάσχειν ὑπ’ ἐκείνου πέφυκεν . οὕτως οὖν καὶ ὁ ἥλιος ἀνιᾷ τὴν ὄψιν , ὅτι λεπτομερέστερος ὤν ἑτοίμως αὐτὴν διακρίνει . τῇ μὲν οὖν οἰκειότητι τῆς οὐσίας ἧττόν ἐστι τῶν ἐναντίων ἀνιαρὸς , τῷ δὲ ἰσχυρῷ τῆς ἐνεργείας βιαιότερος ὑπάρχων , τούτῳ καὶ τὸ τάχος ἴσχει τῆς εἰς τὴν ὄψιν βλάβης . ﻿ ὃ γὰρ ἐν ἐλαχίστῳ χρόνῳ πρὸς τῆς ἡλιακῆς αὐγῆς ἡ ὄψις ἡμᾶν πάσχει , τοῦτο ἐν παμπόλλῳ , μηδ’ ὅλως αὐγὴν θεασαμένη μηδεμίαν , ἀλλ’ ἐν βαθεῖ σκότῳ διαιτηθεῖσα · καὶ γὰρ καὶ αὕτη πρὸς τὸ φῶς ἀναχθεῖσα βλέπειν οὐ δύναται , τῷ κατεσβέσθαι τρόπον τινὰ καὶ πεπαχύνθαι καὶ σκοτώδης γεγονέναι . ἥδιστόν γε οὖν εἰκότως ἐστὶ καὶ ὠφελιμώτατον ὄψει τὸ κυανοῦν χρῶμα , πλὴν τῆς ὑφ’ ἡλίου διαπεφορημένης . ἐκείνῃ μὲν γὰρ , ὡς ἂν ἤδη νοσούσῃ , τὸ ἐναντίον ἴαμα · τῇ δὲ ὑγιαινούσῃ μὲν , κεκμηκυίᾳ δὲ , τὸ κυανοῦν ἢ τὸ φαιὸν ὑγιεινότατον θέαμα , μήτε διακρῖνον αὐτὸν ὡς τὸ λευκόν τε καὶ λαμπρὸν , ἀλλὰ μήτε συνάγον καὶ σβεννύον , ὡς τὸ μέλαν . τὸ μὲν οὖν φαιὸν ἐκ λευκοῦ τε ἅμα καὶ μέλανος κραθέντων γίγνεται · τὸ κυανοῦν δὲ , λευκοῦ καὶ λαμπροῦ συνελθόντων , καὶ εἰς μέλαν κατακορὲς ἐμπεσόντων . οὕτω γὰρ ἡμᾶς καὶ ὁ Πλάτων ὑπὲρ ἀμφοῖν ἐδίδαξεν . ὥστ’ ἐκ τῶν ἐναντίων τε καὶ ἄκρων κραθέντων ἔμμεσά τε καὶ σύμμετρα γίγνεται ταυτὶ τὰ χρώματα , τήν θ’ ὑπερβολὴν ἑκατέραν ἐκφυγόντα , καθ’ ἣν ἡ ὄψις ἐβλάπτετο , καὶ τοὺς μετρίους αὐτῆς ἐπανορθούμενα καμάτους , ὥσπερ τὰς ἐπὶ τῇ διακρίσει νόσους τὸ μέλαν . τὸ δ’ ἐναργὲς τῆς ἡδονῆς τῆς ἀπ’ αὐτῶν οὐχ ὅμοιόν ἐστι τῇ κατὰ τὰς ἄλλας αἰσθήσεις , ὅτι μηδὲ τὸ τῆς ὀδύνης ἶσον ὑπῆρχεν . ἡ γὰρ λεπτομέρεια τῆς ὄψεως οὔτ’ ἐν τῷ διακρίνεσθαι βίαιόν τι πάσχει , διὰ τὴν οἰκειότητα τῆς οὐσίας ( ἐφ’ ὃ γὰρ ἄγεται , φθάνουσα σπεύδει καὶ καθ’ ἑαυτὴν ) οὔτ’ ἐν τῷ συγκρίνεσθαι , διὰ τὴν ἀσθένειαν τῆς μεταβολῆς . ἐδείχθη γὰρ ἀσθενῶς συναγόμενον ὑπὸ τοῦ παχυμεροῦς τὸ λεπτομερές . οὕτω μὲν ἔχει τὰ κατὰ τὴν ὄψιν ἡδονῆς τε καὶ λύπης . ἐπὶ δὲ τῆς ἀκοῆς ἡδίστη μὲν ἡ λειοτάτη καὶ ἡ βραδυτάτη φωνὴ , διότι καὶ ἡ τραχυτάτη καὶ ταχίστη λυπηροτάτη . ἀλλὰ ταῦτα μὲν ὑγιαινούσης ἀκριβῶς τῆς αἰσθήσεως ἡδέα τε καὶ λυπηρά · κεκμηκυίας δὲ , πρὸς τῇ λείᾳ τε καὶ βραδείᾳ , καὶ ἡ σμικρὰ προσφιλής · νοσούσης δὲ , ἡ λειοτάτη τε ἅμα καὶ βραδυτάτη καὶ σμικροτάτη , καὶ ταύτης ἔτι μᾶλλον ἡ εὔρυθμος . ἡ γὰρ παντελὴς ἡσυχία ἀνάλογον ἔχει τι τοῦτο τῷ σκότει τῷ κατὰ τὴν ὄψιν , ὅθεν καὶ ζήτησιν ἔσχεν , εἴτ’ ἐναντίον τῷ φωτὶ τὸ σκότος ἐστὶν , εἴτε στέρησις · ὥσπερ φωνῆς μὲν ἡσυχία , κινήσεως δὲ ἠρεμία . τὸ δὲ τῆς ἡδονῆς ἐναργέστερον ἐνταῦθα , διότι καὶ τὸ τῆς οὐσίας παχυμερέστερον . ἔτι δὲ ἐναργέστερον ἐν τῇ τῆς ὀσφρήσεως αἰσθήσει τὸ τερπνὸν , ὅτι καὶ ἡ οὐσία παχυμερεστέρα . εἰς ὅσον γὰρ ἀὴρ αὐγῆς παχύτερος , εἰς τοσοῦτον ἀέρος ἀτμός . ἔστι δὲ αὐγῆς μὲν , ἡ τῆς ὅψεως αἴσθησις · ἀέρος δὲ , ἡ τῆς ἀκοῆς · ἀτμοῦ δὲ , ἡ τῆς ὀσφρήσεως · ὥσπέρ γε καὶ ἡ μὲν τῆς γεύσεως , ὑγρᾶς φύσεως · ἡ δὲ ἁφῆς , στερεοῦ σώματος . ἐπεὶ δὲ ὁμογενής ἐστιν ἡ τῆς ὀσφρήσεως αἴσθησις τῇ τῆς γεύσεως , ἑνὶ μόνῳ διαφέρουσα τῷ λεπτομερεστέρῳ τῆς οὐσίας , ( ὁ γὰρ ἀτμὸς ὑγρόν ἐστι λελεπτυσμένον ) ὑπὲρ ἀμφοῖν ἅμα ῥηθήσεται , τὴν ἀρχὴν ἀπὸ τῆς γεύσεως ποιησαμένοις , ἕνεκα σαφηνείας . ἥδιστοι τοίνυν εἰσὶ ταύτῃ χυμοὶ , κατὰ φύσιν μὲν ἐχούσῃ πάντες οἱ γλυκεῖς καὶ λιπαροὶ , οὗτοι γὰρ πάντες ἐδείχθησαν οἰκειότατοι τῇ τοῦ σώματος οὐσίᾳ · κεκακωμένῃ δ’ ἔναγχος ὑπό τινος τῶν ἀνιώντων αὐτὴν , οἱ λιπαροί · μάλιστα γὰρ οὗτοι τὸ τετραχυσμένον ἐκλεαίνουσι · νοσούσῃ δὲ , οἱ ἐναντίοι τοῖς νοσάζουσι , τοῖς μὲν παχέσιν οἱ λεπτύνοντες , τοῖς δὲ λεπτοῖς οἱ παχύνοντες , τοῖς δὲ γλίσχροις οἱ τέμνοντες , τοῖς δὲ τραχύνουσιν οἱ ἐκλεαίνοντες , οὕτω δὲ καὶ τοῖς μὲν θερμοῖς οἱ ψυχροὶ , τοῖς δὲ ψυχροῖς οἱ θερμοὶ , καὶ τοῖς μὲν ξηροῖς οἱ ὑγροὶ , τοῖς δὲ ὑγροῖς οἱ ξηροί . εἴρηται δὲ περὶ τῆς φύσεως αὐτῶν ἐν τῷ τετάρτῳ περὶ τῆς τῶν ἁπλῶν φαρμάκων δυνάμεως , καὶ χρὴ μὲν μὴ παρέργως ἀναλέγεσθαι τὸν λόγον ἐκεῖθεν εἴς τε διάγνωσιν καὶ εῖς θεραπείαν ὄντα ὠφέλιμον . ἡ μὲν γὰρ κοιλία τοῖς τε σπλάγχνοις ὑπηρετεῖ καὶ ταῖς φλεψὶν , ὥστε οἵων ἂν ἐκεῖνα δέηται χυμῶν , τοιούτων ὀρέγεσθαι · ταύτης δ’ αὖ γνώμων ἡ γλῶττα προβέβληται , τούτοις μάλιστα χαίρουσα τῶν χυμῶν , ὧν ἂν ἡ κοιλία δέηται . τῆς κοινωνίας δὲ ὁ περιαλείφων αὐτὴν χιτὼν μάλιστα αἴτιος . ἥδεται μὲν οὖν ἡ γλῶττα κατὰ διαφέροντας καιροὺς , ἄλλοις ἄλλοτε τῶν ἔξωθεν αὐτῇ προσπιπτόντων χυμῶν · ἥδεται οὖν ἐνίοτε καὶ τῶν ἐν αὐτῇ γλυκέων αἰσθανομένη , ( φλέγματος δέ ἐστιν εἶδος ὁ γλυκὺς οὗτος χυμὸς ) ὥσθ’ ὁσάκις γε ἀπὸ τῶν φλεβῶν ἐγχυθέντος αἵματος αἴσθησιν ὡς γλυκέος ἔλαβεν ἡ γλῶττα , τοῖς ἔξωθεν αὐτῇ προσπίπτουσιν ἀνάλογον ἔπαθεν . ἐπὶ μέντοι τῆς ὀσφρητικῆς δυνάμεως , ἡ μὲν τῶν ἔξωθεν ἡδέων τε καὶ ἀνιαρῶν αἴσθησις ἀνάλογον ἔχει τῇ γευστικῇ · τῶν δὲ κατ’ αὐτὴν ἀτμῶν ἀηδῶν μὲν ὄντων , ὡς εἴρηται πρόσθεν , αἰσθάνεταί ποτε · γλυκέων δὲ ἢ ὅλως ἡδέων οὐκ αἰσθάνεται , καθάπερ οὐδὲ ἡ ὄψις , οὐδὲ ἡ ἀκοή . τῷ γὰρ εἶναι λεπτομεροῦς οὐσίας αἰσθήσεις οὐ πάσχουσι πάθος οὐδὲν ἰσχυρὸν ἐν αὐταῖς . ἡ δὲ ἀφὴ καὶ ἡ γεῦσις , σφοδρὸν μὲν οὐδὲν οὐδὲ αὗται · πάσχουσι δ’ ἐνίοτε καὶ τοιοῦτόν τι πάθος ἀμυδρὸν , ἡ μέντοι γλῶττα πρὸς γλυκέος , ὡς εἴρηται , φλέγματος , ὅνπερ ὁ Πραξαγόρας τε καὶ Φιλότιμος ἰδιώτερον ὀνομάζουσι γλυκὺν χυμόν · ἡ δὲ ἁφὴ τῆς ἐν αὐτῇ κινήσεως αἰσθάνεται πολλάκις , ἐπειδὰν εἰς τὸ κατὰ φύσιν ἐπανέρχηται , τῶν τραχυνόντων γε αὐτὴν ἔνδον ἤτοι πεττομένων ἢ διαπνεομένων ἢ αἰσθητῶς ἐκκρινομένων . καὶ μὴν καὶ οἱ κοπωθέντες , ἐπειδὰν τρίψεσί τε μαλακαῖς ἢ λουτροῖς ἁπαλυνθέντες τὸ σῶμα μετὰ ταῦθ’ ἡσυχάζωσιν , ἐναργῶς αἰσθάνονται τῆς ἡδονῆς . ἔτι δὲ δὴ μᾶλλον ἐν αὐταῖς ταῖς εἰρημέναις κινήσεσιν ἥδονται τοῖς κεκμηκόσι μορίοις εἰς τὸ κατὰ φύσιν ἐπανερχομένοις . οὐ μόνον δὲ ἐν τῷ λούεσθαι καὶ ἀνατρίβεσθαι μαλακῶς ἐλαίῳ ﻿ δαψιλεῖ συμβαίνουσιν ἡδοναὶ τοῖς κεκοπωμένοις μέρεσιν , ἀλλὰ κᾀν ταῖς μείζοσιν ὀδύναις ἐπαφὴ μαλακὴ καὶ πραεῖα καὶ λεία φέρει τινὰ παραμυθίαν οὐ σμικράν . ἔξωθεν δὲ ἤδη τὰ τοιαῦτα , καὶ λεκτέον ἑξῆς ὑπὲρ ἁπάντων αὐτῶν . οὐδὲν γὰρ ἔτι δεόμεθα περὶ τῶν ὀσφρητῶν διεξέρχεσθαι , τοῖς γευστικοῖς ἀνάλογον ἐχόντων . ἡδόμεθα τοίνυν ἐν τούτῳ τῷ γένει τῆς αἰσθήσεως , ἁπλῶς μὲν εἰπεῖν , εἰς τὸ κατὰ φύσιν ἐπανερχόμενοι · καὶ γίγνεται τοῦθ’ ἡμῖν ἀεὶ διὰ τῶν ἐναντίων , ἐάν γέ τις , ὡς προσήκει , λαμβάνῃ τὸ ἐναντίον . προσήκει δὲ δήπου τὸ πρώτως τε καὶ καθ’ ἑαυτὸ , καὶ μὴ δι’ ἑτέρου μέσου , τοῦ τέλους αἴτιον , οὐ τὸ προκατάρχον τε καὶ προκαταρκτικὸν ὀνομαζόμενον , ἐν τοῖς τοιούτοις ἅπασι σκοπεῖν , ὅπερ Ἱπποκράτης ἡμᾶς ἐν ἄλλοις τε πολλάκις ἀναμιμνήσκειν ἔοικε κᾀν τῷ φάναι , ἔστι δὲ ὅκου ἐπὶ τετάνου ἄνευ ἕλκεος , νέῳ εὐσάρκῳ , θέρεος μέσου , ψυχροῦ πολλοῦ κατάχυσις ἐπανάκλησιν θέρμης ποιέεται · θέρμη δὲ ῥύεται ταῦτα . δόξειε μὲν γὰρ ὅ γέ τις ὑπὲρ τῶν τοιούτων ἀσκεπτότερον ἀποφαινόμενος ὑπὸ τῶν ὁμοίων ἐνίοτε θεραπεύεσθαί τι τῶν παρὰ φύσιν , ὥσπερ καὶ τὸν τέτανον ὑπὸ τῆς ψυχρολουσίας . ἔχει δὲ οὐχ οὕτως τἀληθές · ἀλλ’ ἀεὶ πάντα πρὸς τὸ κατὰ φύσιν ἐπανέρχεται διὰ τῶν ἐναντίων , ὥσπερ καὶ ὁ τέτανος διὰ τῆς κατὰ τὴν θερμασίαν ἐπανακλήσεως . εἰ μὲν οὖν ἀθρόως τοῦτο γίγνοιτο , μεθ’ ἡδονῆς ἡ θεραπεία συντελεῖται · κατὰ μικρὸν δὲ συμβάντος , ἀναίσθητος ἡ εἰς τὸ κατὰ φύσιν ἐπάνοδος ἔσται . οὕτω δὲ καὶ ἡ ἐκ τοῦ κατὰ φύσιν εἰς τὸ παρὰ φύσιν ὁδὸς , ἡ μὲν ἀθρόως γιγνομένη βίαιός τε καὶ ὀδυνηρὰ πάντως ἐστίν · ἡ δὲ κατὰ μικρὸν , ἀναίσθητος . καὶ διὰ τοῦτο τῆς κατ’ ὀλίγον ἀθροιζομένης ἐν τῷ σώματι διαθέσεως οὐ κατὰ φύσιν , ἀναισθήτου παντάπασιν οὔσης , ἡ εἰς τὰ κατὰ φύσιν ἐπάνοδος , ἐπειδὰν ἀθρόως ἐπιτελῆται , μετ’ αἰσθήσεώς τε ἅμα καὶ ἡδεῖα γίγνεται . καὶ μάλιστα ἐπὶ τῶν οἰκειοτάτων ἡμῖν , οἷά περ ἐστὶν ἐν μὲν τῇ γεύσει τὰ γλυκέα · κατὰ δὲ τὴν ὄσφρησιν , ὅσα τούτοις μὲν ἀνάλογον ἔχει , καλεῖται δὲ εὐώδη . ἴδιον δέ τι πέπονθεν ἐξαίρετον ἡ τῶν γεννητικῶν μορίων αἴσθησις , ὅτι καὶ δύναμιν ἰσχυροτάτην ἔχει , κατὰ μὲν τὸ ἄῤῥεν γένος ἀποκριτικὴν τοῦ σπέρματος , κατὰ δὲ τὸ θῆλυ καὶ ταύτην μὲν ἔν τε τοῖς ὄρχεσι καὶ τοῖς σπερματικοῖς ἀγγείοις , ἀλλὰ καὶ τὴν ἑλκτικὴν ἐν ὅλῃ τῇ μήτρᾳ · συνῆψε γὰρ ἡ φύσις ὑπερέχουσαν ἐπιθυμίαν τε ἅμα καὶ ἡδονὴν τῇ τε προέσει καὶ τῇ συλλήψει τοῦ σπέρματος . ἀλλ’ ἡ μὲν ἀνία , τοῦ περιττοῦ σπέρματος μένοντος ἔσω , ἀθροίζεται κατ’ ὀλίγον ἐν χρόνῳ πλείονι , καὶ διὰ τοῦτο , καὶ τοι μεγάλα λυποῦσα ( περὶ ὧν ἑτέρωθι λέξομεν ) ἀπολείπεται τῷ μεγέθει τῆς ἡδονῆς , ἣν ἐν τοῖς ἀφροδισίοις ἴσχοι . ἡ δ’ ἀπόκρισις ἡ τοῦ λυποῦντος ἀθρόως γιγνομένη τῷ τάχει τῆς εἰς τὸ κατὰ φύσιν ἐπανόδου καὶ τὸ τῆς ἡδονῆς μέγεθος ἀνάλογον ἔχει .
Lemmas: ἥδομαι δέ καί ἀλγέω ἅπας μέν ἐγγίγνομαι ὁ αἴσθησις , οὐ ὅμοιος δέ ἐναργής , ἀλλά ἐν μέν ὁ ὁ ὄψις ἦκα , μάλα δέ ἐν ὁ ὁ ἁφή τε καί γεῦσις · ἐφεξῆς δέ οὗτος ἐν ὄσφρησις · καί μετά οὗτος ἐν ἀκοή . τίς οὖν ὁ τε κοινός πᾶς αἰτία καί τίς ὁ κατά ἕκαστος ἴδιος ; κοινός μέν , ὅς καί Πλάτων ἐν Τίμαιος φημί γράφω οὕτως · ὁ μέν παρά φύσις καί βίαιος γίγνομαι ἀθρόος ἐν ἐγώ πάθος , ἀλγεινός · ὁ δέ εἰς φύσις ἀπέρχομαι αὖ πάλιν ἀθρόος , ἡδύς · ὁ δέ ἠρέμα καί κατά μικρός , ἀναίσθητος . οὕτως μέν ὁ Πλάτων · ὁ δέ Ἱπποκράτης ἔτι παλαιός εἰμί , ὁ ὁ φύσις , φημί , διαλλάσσω καί διαφθείρω ὁ ὀδύνη γίγνομαι . ὁ μέν γάρ διαφθείρω τάχος τε ἅμα καί μέγεθος ἐνδείκνυμι ὁ μεταβολή . εἰμί δέ καί κατά ὁ ἁφή ὁ μέγας μεταλλαγή ὁ φύσις ὑπό ψυχρός καί θερμός βίαιος προσβολή , ὅσος τε θλάω , ἤ τέμνω , ἤ διατείνω , ἤ διαβιβρώσκω φύω . ὁ γάρ ὑγρός ἤ ξηρός ἄνευ ὁ θερμαίνω ἤ ψύχω ἀβίαστος ἔχω ὁ ὁμιλία , ὡς ἔνειμι σύ μανθάνω ἀναλέγω ὁ περί ὁ ἁπλόος φάρμακον πραγματεία , ἔνθα καί ὁ ψυχρός δείκνυμι κατά ἕτερος μέν τρόπος ἧδον ἤ ὁ θερμός , ἀλλά καί αὐτός ὁ διασπάω ὁ οὐσία ὀδυνηρός γίγνομαι . φαίνω δέ καί ὁ θλάω καί ὁ τείνω κίνδυνος ὁ ῥήγνυμι φέρω ὁ σῶμα ἄλγημα αἴτιος γίγνομαι , καθά γε καί ὁ νύσσω καί ὁ τέμνω . οὐ γάρ δή μετά ὁ τέμνω τε καί ῥήγνυμι ὁ ὀδύνη ἐπιφέρω , ἀλλά ἐν ὁ γίγνομαι ὁ τοιοῦτος πᾶς πόνος αἴτιος καθίστημι , πλήν εἰ μή κατά τις συμβαίνω ἀκολουθέω ὁ οὕτως πάσχω ὀδύνη , ποτέ μέν ὑγρός δριμύς δάκνω ὁ ἑλκόω σῶμα , ποτέ δέ φλεγμονή ἐπιγίγνομαι , ὅς τις καί αὐτός διαπαντός μέν ὁ διατείνω ὀδυνάω , πολλάκις δέ καί διά ὁ θερμασία ἤ διά ὁ ὁ ὑγρός δριμύτης . διασπάω δέ καί ὁ ὁ γεῦσις ὄργανον , ᾗ μέν ὁ ἁφή μετέχω , ὑπό ὁ λέγω , ᾗ δέ καί ὁ γεῦσις εἰμί ἴδιος , ὑπό τε ὁ ὀξύς καί πικρός καί στρυφνός καί δριμύς , ὅτι καί οὗτος ἕκαστος , ὡς ἀποδείκνυμι , διαιρέω ὁ συνεχής . ἀνιαρός δέ εἰμί καί κατά ὁ ὄσφρησις ὁ ὁ λέγω χυμός ἀπορρέω ἀτμός , διότι καί οὗτος διασπάω ὁ συνεχής . ἐν ἀκοή δέ ὁ τε τραχύς καί ὁ μέγας καί ὁ ταχύς φωνή , ὅς καί συνέρχομαι εἰς αὐτός ἐν ὁ φοβερός βροντή , ἀνάπηρος παντάπασι ἔνιοι ὁ ἀκουστικός αἴσθησις γίγνομαι ὁ διασπάω ὁ βία ὁ ψόφος ὁ ὄργανον αὐτός . καί μέντοι γε καί ὁ ὄψις ὁ λαμπρός ὁ αὐγή ἀνιάω τε ἅμα καί διαφθείρω ὁ διακρίνω ἐπί πολύς . εἰμί δέ δήπου καί ὁ διακρίνω ἐκ ὁ ὁ διαιρέω γένος , καί φαίνω κοινός ἐν ἅπας ὁ αἴσθησις ὁ ἀνιαρός πάθος , ἐκ διάκρισις τε καί διαίρεσις ὁ συνεχής καί ἑνόω σῶμα ἀποτελέω , ἐπειδάν ἀθρόος συμπίπτω . καλέω δέ ἀθρόος ὁ κατά ὁ μέγας ἅμα καί ταχύς . οὗτος δέ δήπου καί ὁ Πλάτων βούλομαι , σύνθετος ἐκ βίαιος τε ἅμα καί ἀθρόος πάθημα ἐγγίγνομαι ὁ αἰσθητικός σῶμα ὁ ἀνιαρός αἴσθησις ἀποτελέω φάσκω . οὐδείς γάρ διαφέρω λέγω ἀνιαρός ἤ λυπηρός ἤ ἀλγεινός ἤ ὀδυνηρός ἤ ἐπίπονος αἴσθησις · ὥσπερ οὐδέ αὐτός ὁ πάθος , ἀνία ἤ λύπη ἤ ὀδύνη ἤ πόνος ἤ ἀλγηδών . δηλόω δέ καί αὐτός ὁ Πλάτων ὁμότιμος χράω ἐπί αὐτός πρᾶγμα ἅπας ὁ λέγω ὄνομα ἐν τε Τίμαιος καί Φίληβος καί κατά ὅς τις ἄν ἕτερος αὐτός σύγγραμμα περί ὁ αὐτός ὁ λόγος εἰμί . ὅτι δέ καί ὁ Ἱπποκράτης δόξα ὁ αὐτός ἔχω διάνοια ἐν τε ὁ ὄνομα καί ὁ πρᾶγμα , εὔδηλος ἐκ τε ὁ ἔμπροσθεν ὀλίγος λέγω καί ὁ ἐν ἅπας ὁ βιβλίον αὐτός γράφω . οὕτως μέν δή πᾶς πάθος λυπηρός ἐν ἅπας γίγνομαι ὁ αἴσθησις · ὁ δέ ἐναντίος αὐτός ὁ ἡδύς διά ὁ ἐναντίος αἰτία . ὁ γάρ κινδυνεύω διασπάω ὁ εἰς ὁ κατά φύσις ἐπάνοδος ἀθρόος ὁ ἡδονή ἀπεργάζομαι . διά οὗτος ὁ ὀφθαλμός ἡδύς θέαμα ὁ κυάνεος , ὥσπερ ὀδυνηρός ὁ τε λαμπρός ἅμα καί λευκός , οἷος ὁ ἥλιος . ἐφεξῆς δέ οὗτος ἐν μέν ὁ λυπέω ὁ λευκός , ἐν δέ ὁ ἥδω ὁ φαιός . ὁ μέν γάρ ὁ διακρίνω τε ἅμα καί διαλύω ὁ οὐσία αὐτός , ὁ δέ ὁ ἀβίαστος συνάγω . οὐ γάρ δή που ὁ συνάγω γε μόνος ἱκανός καί αὐτάρκης · οὕτως γάρ ἄν εἰμί που καί ὁ μέλας ἡδύς , νῦν δέ οὐ εἰμί · ἐναντίος γάρ ὑπάρχω ὁ ὁ ὄψις οὐσία συνάγω βίαιος αὐτός , ἤ ὡς εἰς ὁ φύσις ἐπανάγω . ἥσσων δέ εἰμί ὁ μελάνς ὁ λαμπρός ἀνιαρός , οὐ ὅτι ὁ ἐναντίος ἥσσων λυπέω ὁ κατά ὁ συγγενής ἀμετρία , ( κατά οὗτος μέν γάρ μάλα ἀνιαρός εἰμί ὁ λαμπρός ὁ μέλας ) ἀλλά ὅτι ὁ μέν ὁ ὄψις ὄργανον αὐγοειδής , αὐγή δέ πᾶς λεπτομερής οὐσία · ὁ δέ μέλας ἀεί παχυμερής · ἀεί δέ ἐν ὁ φύσις δραστικός εἰμί ὁ λεπτομερής · ἀεί δέ ἐν ὁ φύσις δραστικός εἰμί ὁ λεπτομερής ὁ παχυμερής . ὅταν μέν οὖν εἰς αὐτός ἀλλήλων ἥκω ὁ λεπτομερής καί παχυμερής , ἥσσων εἰς ὁ λεπτομερής ἐνεργέω ὁ παχυμερής , εἴπερ μάλα πάσχω ὑπό ἐκεῖνος φύω . οὕτως οὖν καί ὁ ἥλιος ἀνιάω ὁ ὄψις , ὅτι λεπτομερής εἰμί ἑτοῖμος αὐτός διακρίνω . ὁ μέν οὖν οἰκειότης ὁ οὐσία ἥσσων εἰμί ὁ ἐναντίος ἀνιαρός , ὁ δέ ἰσχυρός ὁ ἐνέργεια βίαιος ὑπάρχω , οὗτος καί ὁ τάχος ἴσχω ὁ εἰς ὁ ὄψις βλάβη . ﻿ ὅς γάρ ἐν ἐλαχύς χρόνος πρός ὁ ἡλιακός αὐγή ὁ ὄψις ἡμός πάσχω , οὗτος ἐν πάμπολυς , μηδέ ὅλος αὐγή θεάομαι μηδείς , ἀλλά ἐν βαθύς σκότος διαιτέω · καί γάρ καί οὗτος πρός ὁ φάος ἀνάγω βλέπω οὐ δύναμαι , ὁ κατασβέννυμι τρόπος τις καί παχύνω καί σκοτώδης γίγνομαι . ἡδύς γε οὖν ἔοικα εἰμί καί ὠφέλιμος ὄψις ὁ κυάνεος χρῶμα , πλήν ὁ ὑπό ἥλιος διαφορέω . ἐκεῖνος μέν γάρ , ὡς ἄν ἤδη νοσέω , ὁ ἐναντίος ἴαμα · ὁ δέ ὑγιαίνω μέν , κάμνω δέ , ὁ κυάνεος ἤ ὁ φαιός ὑγιεινός θέαμα , μήτε διακρίνω αὐτός ὡς ὁ λευκός τε καί λαμπρός , ἀλλά μήτε συνάγω καί σβέννυμι , ὡς ὁ μέλας . ὁ μέν οὖν φαιός ἐκ λευκός τε ἅμα καί μέλας κεράννυμι γίγνομαι · ὁ κυάνεος δέ , λευκός καί λαμπρός συνέρχομαι , καί εἰς μέλας κατακορής ἐμπίπτω . οὕτως γάρ ἐγώ καί ὁ Πλάτων ὑπέρ ἄμφω διδάσκω . ὥστε ἐκ ὁ ἐναντίος τε καί ἄκρος κεράννυμι ἔμμεσος τε καί σύμμετρος γίγνομαι οὗτος ὁ χρῶμα , ὁ τε ὑπερβολή ἑκάτερος ἐκφεύγω , κατά ὅς ὁ ὄψις βλάπτω , καί ὁ μέτριος αὐτός ἐπανορθόω κάματος , ὥσπερ ὁ ἐπί ὁ διάκρισις νόσος ὁ μέλας . ὁ δέ ἐναργής ὁ ἡδονή ὁ ἀπό αὐτός οὐ ὅμοιος εἰμί ὁ κατά ὁ ἄλλος αἴσθησις , ὅτι μηδέ ὁ ὁ ὀδύνη ἴσος ὑπάρχω . ὁ γάρ λεπτομέρεια ὁ ὄψις οὔτε ἐν ὁ διακρίνω βίαιος τις πάσχω , διά ὁ οἰκειότης ὁ οὐσία ( ἐπί ὅς γάρ ἄγω , φθάνω σπεύδω καί κατά ἑαυτοῦ ) οὔτε ἐν ὁ συγκρίνω , διά ὁ ἀσθένεια ὁ μεταβολή . δείκνυμι γάρ ἀσθενής συνάγω ὑπό ὁ παχυμερής ὁ λεπτομερής . οὕτως μέν ἔχω ὁ κατά ὁ ὄψις ἡδονή τε καί λύπη . ἐπί δέ ὁ ἀκοή ἡδύς μέν ὁ λεῖος καί ὁ βραδύς φωνή , διότι καί ὁ τραχύς καί ταχύς λυπηρός . ἀλλά οὗτος μέν ὑγιαίνω ἀκριβής ὁ αἴσθησις ἡδύς τε καί λυπηρός · κάμνω δέ , πρός ὁ λεία τε καί βραδύς , καί ὁ μικρός προσφιλής · νοσέω δέ , ὁ λεῖος τε ἅμα καί βραδύς καί μικρός , καί οὗτος ἔτι μάλα ὁ εὔρυθμος . ὁ γάρ παντελής ἡσυχία ἀνάλογος ἔχω τις οὗτος ὁ σκότος ὁ κατά ὁ ὄψις , ὅθεν καί ζήτησις ἔχω , εἴτε ἐναντίος ὁ φώς ὁ σκότος εἰμί , εἴτε στέρησις · ὥσπερ φωνή μέν ἡσυχία , κίνησις δέ ἠρεμία . ὁ δέ ὁ ἡδονή ἐναργής ἐνταῦθα , διότι καί ὁ ὁ οὐσία παχυμερής . ἔτι δέ ἐναργής ἐν ὁ ὁ ὄσφρησις αἴσθησις ὁ τερπνός , ὅτι καί ὁ οὐσία παχυμερής . εἰς ὅσος γάρ ἀήρ αὐγή παχύς , εἰς τοσοῦτος ἀήρ ἀτμός . εἰμί δέ αὐγή μέν , ὁ ὁ ὅψις αἴσθησις · ἀήρ δέ , ὁ ὁ ἀκοή · ἀτμός δέ , ὁ ὁ ὄσφρησις · ὥσπερ γε καί ὁ μέν ὁ γεῦσις , ὑγρός φύσις · ὁ δέ ἁφή , στερεός σῶμα . ἐπεί δέ ὁμογενής εἰμί ὁ ὁ ὄσφρησις αἴσθησις ὁ ὁ γεῦσις , εἷς μόνος διαφέρω ὁ λεπτομερής ὁ οὐσία , ( ὁ γάρ ἀτμός ὑγρός εἰμί λεπτύνω ) ὑπέρ ἄμφω ἅμα λέγω , ὁ ἀρχή ἀπό ὁ γεῦσις ποιέω , ἕνεκα σαφήνεια . ἡδύς τοίνυν εἰμί οὗτος χυμός , κατά φύσις μέν ἔχω πᾶς ὁ γλυκύς καί λιπαρός , οὗτος γάρ πᾶς δείκνυμι οἰκεῖος ὁ ὁ σῶμα οὐσία · κακόω δέ ἔναγχος ὑπό τις ὁ ἀνιάω αὐτός , ὁ λιπαρός · μάλα γάρ οὗτος ὁ τραχύνω ἐκλεαίνω · νοσέω δέ , ὁ ἐναντίος ὁ νοσάζω , ὁ μέν παχύς ὁ λεπτύνω , ὁ δέ λεπτός ὁ παχύνω , ὁ δέ γλίσχρος ὁ τέμνω , ὁ δέ τραχύνω ὁ ἐκλεαίνω , οὕτως δέ καί ὁ μέν θερμός ὁ ψυχρός , ὁ δέ ψυχρός ὁ θερμός , καί ὁ μέν ξηρός ὁ ὑγρός , ὁ δέ ὑγρός ὁ ξηρός . λέγω δέ περί ὁ φύσις αὐτός ἐν ὁ τέταρτος περί ὁ ὁ ἁπλόος φάρμακον δύναμις , καί χρή μέν μή πάρεργος ἀναλέγω ὁ λόγος ἐκεῖθεν εἰς τε διάγνωσις καί ἔρχομαι θεραπεία εἰμί ὠφέλιμος . ὁ μέν γάρ κοιλία ὁ τε σπλάγχνον ὑπηρετέω καί ὁ φλέψ , ὥστε οἷος ἄν ἐκεῖνος δέω χυμός , τοιοῦτος ὀρέγω · οὗτος δέ αὖ γνώμων ὁ γλῶσσα προβάλλω , οὗτος μάλα χαίρω ὁ χυμός , ὅς ἄν ὁ κοιλία δέω . ὁ κοινωνία δέ ὁ περιαλείφω αὐτός χιτών μάλα αἴτιος . ἥδομαι μέν οὖν ὁ γλῶσσα κατά διαφέρω καιρός , ἄλλος ἄλλοτε ὁ ἔξωθεν αὐτός προσπίπτω χυμός · ἥδομαι οὖν ἐνίοτε καί ὁ ἐν αὐτός γλυκύς αἰσθάνομαι , ( φλέγμα δέ εἰμί εἶδος ὁ γλυκύς οὗτος χυμός ) ὥστε ὁσάκις γε ἀπό ὁ φλέψ ἐγχύνω αἷμα αἴσθησις ὡς γλυκύς λαμβάνω ὁ γλῶσσα , ὁ ἔξωθεν αὐτός προσπίπτω ἀνάλογος πάσχω . ἐπί μέντοι ὁ ὀσφρητικός δύναμις , ὁ μέν ὁ ἔξωθεν ἡδύς τε καί ἀνιαρός αἴσθησις ἀνάλογος ἔχω ὁ γευστικός · ὁ δέ κατά αὐτός ἀτμός ἀηδής μέν εἰμί , ὡς λέγω πρόσθεν , αἰσθάνομαι ποτέ · γλυκύς δέ ἤ ὅλος ἡδύς οὐ αἰσθάνομαι , καθά οὐδέ ὁ ὄψις , οὐδέ ὁ ἀκοή . ὁ γάρ εἰμί λεπτομερής οὐσία αἴσθησις οὐ πάσχω πάθος οὐδείς ἰσχυρός ἐν αὐτός . ὁ δέ ἀλφή καί ὁ γεῦσις , σφοδρός μέν οὐδείς οὐδέ οὗτος · πάσχω δέ ἐνίοτε καί τοιοῦτος τις πάθος ἀμυδρός , ὁ μέντοι γλῶσσα πρός γλυκύς , ὡς λέγω , φλέγμα , ὅς ὁ Πραξαγόρας τε καί Φιλότιμος ἴδιος ὀνομάζω γλυκύς χυμός · ὁ δέ ἁφή ὁ ἐν αὐτός κίνησις αἰσθάνομαι πολλάκις , ἐπειδάν εἰς ὁ κατά φύσις ἐπανέρχομαι , ὁ τραχύνω γε αὐτός ἔνδον ἤτοι πέσσω ἤ διαπονέω ἤ αἰσθητός ἐκκρίνω . καί μήν καί ὁ κοπιάω , ἐπειδάν τρῖψις τε μαλακός ἤ λουτρόν ἁπαλύνω ὁ σῶμα μετά οὗτος ἡσυχάζω , ἐναργής αἰσθάνομαι ὁ ἡδονή . ἔτι δέ δή μάλα ἐν αὐτός ὁ λέγω κίνησις ἥδομαι ὁ κάμνω μόριον εἰς ὁ κατά φύσις ἐπανέρχομαι . οὐ μόνος δέ ἐν ὁ λούω καί ἀνατρίβω μαλακός ἔλαιον ﻿ δαψιλής συμβαίνω ἡδονή ὁ κοπόω μέρος , ἀλλά εἰͅν ὁ μέγας ὀδύνη ἐπαφή μαλακός καί πρᾶος καί λεῖος φέρω τις παραμυθία οὐ μικρός . ἔξωθεν δέ ἤδη ὁ τοιοῦτος , καί λεκτέος ἑξῆς ὑπέρ ἅπας αὐτός . οὐδείς γάρ ἔτι δέω περί ὁ ὀσφρητός διεξέρχομαι , ὁ γευστικός ἀνάλογος ἔχω . ἥδομαι τοίνυν ἐν οὗτος ὁ γένος ὁ αἴσθησις , ἁπλῶς μέν λέγω , εἰς ὁ κατά φύσις ἐπανέρχομαι · καί γίγνομαι οὗτος ἐγώ ἀεί διά ὁ ἐναντίος , ἐάν γε τις , ὡς προσήκω , λαμβάνω ὁ ἐναντίος . προσήκω δέ δήπου ὁ πρῶτος τε καί κατά ἑαυτοῦ , καί μή διά ἕτερος μέσος , ὁ τέλος αἴτιος , οὐ ὁ προκατάρχομαι τε καί προκαταρκτικός ὀνομάζω , ἐν ὁ τοιοῦτος ἅπας σκοπέω , ὅς Ἱπποκράτης ἐγώ ἐν ἄλλος τε πολλάκις ἀναμιμνῄσκω ἔοικα εἰͅν ὁ φημί , εἰμί δέ ὅπου ἐπί τέτανος ἄνευ ἕλκος , νέος εὔσαρκος , θέρος μέσος , ψυχρός πολύς κατάχυσις ἐπανάκλησις θέρμη ποιέω · θέρμη δέ ἐρύω οὗτος . δοκέω μέν γάρ ὁ γε τις ὑπέρ ὁ τοιοῦτος ἄσκεπτος ἀποφαίνω ὑπό ὁ ὅμοιος ἐνίοτε θεραπεύω τις ὁ παρά φύσις , ὥσπερ καί ὁ τέτανος ὑπό ὁ ψυχρολουσία . ἔχω δέ οὐ οὕτως ἀληθής · ἀλλά ἀεί πᾶς πρός ὁ κατά φύσις ἐπανέρχομαι διά ὁ ἐναντίος , ὥσπερ καί ὁ τέτανος διά ὁ κατά ὁ θερμασία ἐπανάκλησις . εἰ μέν οὖν ἀθρόος οὗτος γίγνομαι , μετά ἡδονή ὁ θεραπεία συντελέω · κατά μικρός δέ συμβαίνω , ἀναίσθητος ὁ εἰς ὁ κατά φύσις ἐπάνοδος εἰμί . οὕτως δέ καί ὁ ἐκ ὁ κατά φύσις εἰς ὁ παρά φύσις ὁδός , ὁ μέν ἀθρόος γίγνομαι βίαιος τε καί ὀδυνηρός πάντως εἰμί · ὁ δέ κατά μικρός , ἀναίσθητος . καί διά οὗτος ὁ κατά ὀλίγος ἀθροίζω ἐν ὁ σῶμα διάθεσις οὐ κατά φύσις , ἀναίσθητος παντάπασι εἰμί , ὁ εἰς ὁ κατά φύσις ἐπάνοδος , ἐπειδάν ἀθρόος ἐπιτελέω , μετά αἴσθησις τε ἅμα καί ἡδύς γίγνομαι . καί μάλα ἐπί ὁ οἰκεῖος ἐγώ , οἷος περ εἰμί ἐν μέν ὁ γεῦσις ὁ γλυκύς · κατά δέ ὁ ὄσφρησις , ὅσος οὗτος μέν ἀνάλογος ἔχω , καλέω δέ εὐώδης . ἴδιος δέ τις πάσχω ἐξαιρετός ὁ ὁ γεννητικός μόριον αἴσθησις , ὅτι καί δύναμις ἰσχυρός ἔχω , κατά μέν ὁ ἄρσην γένος ἀποκριτικός ὁ σπέρμα , κατά δέ ὁ θῆλυς καί οὗτος μέν ἐν τε ὁ ὄρχις καί ὁ σπερματικός ἀγγεῖον , ἀλλά καί ὁ ἑλκτικός ἐν ὅλος ὁ μήτρα · συνάπτω γάρ ὁ φύσις ὑπερέχω ἐπιθυμία τε ἅμα καί ἡδονή ὁ τε πρόεσις καί ὁ σύλληψις ὁ σπέρμα . ἀλλά ὁ μέν ἀνία , ὁ περισσός σπέρμα μένω ἔσω , ἀθροίζω κατά ὀλίγος ἐν χρόνος πολύς , καί διά οὗτος , καί τοι μέγας λυπέω ( περί ὅς ἑτέρωθι λέγω ) ἀπολείπω ὁ μέγεθος ὁ ἡδονή , ὅς ἐν ὁ ἀφροδίσιος ἴσχω . ὁ δέ ἀπόκρισις ὁ ὁ λυπέω ἀθρόος γίγνομαι ὁ τάχος ὁ εἰς ὁ κατά φύσις ἐπάνοδος καί ὁ ὁ ἡδονή μέγεθος ἀνάλογος ἔχω .