galenus.de-simplicium-medicamentorum-temperamentis-ac-facultatibus-libri-xi 5.16
Συγκέχυται δὲ παρὰ τοῖς πολλοῖς τῶν ἰατρῶν οὐχ ἡ προσηγορία μόνον , ἀλλὰ καὶ ἡ τῆς δυνάμεως γνῶσις ἁπάντων τῶν τοιούτων φαρμάκων . ἐπουλωτικὰ γὰρ ὀνομάζουσιν ἐνίοτε καὶ τὰ καθαιρετικὰ καὶ συντηκτικὰ τῆς σαρκὸς , ὅτι χρωμένων ἡμῶν καὶ τούτοις πολλάκις εἰς οὐλὴν ἀφικνεῖται τὰ ἕλκη , ἀλλ’ οὔτε πρώτως οὔτε κατὰ τὴν οἰκείαν αὑτῶν δύναμιν , οὔτ’ ἐπὶ πάσῃ χρήσει τοῦτο γίνεται . χνοώδη γὰρ ἀκριβῶς τὰ τοιαῦτα φάρμακα διὰ τοῦ τῆς μύλης πυρῆνος ἐπικυλιομένου ταῖς σαρξὶν εἰς οὐλὴν ἄγει τὰ ἕλκη . εἰ δὲ βραχεῖ πλείονι χρήσαιο , καὶ δάκνει καὶ συντήκει τὴν σάρκα καὶ κοῖλον ἐργάζεται τὸ ἕλκος ἐναντίον τοῖς ὄντως ἐπουλωτικοῖς . εἰ μὴ γὰρ ἀξιόλογον ἐκείνων ἐπιθείης , οὐδὲν ἀνύσει . πρόκειται μὲν γὰρ ἐν ταῖς τῶν ἰσοπέδων ἑλκῶν ἐπουλώσεσιν ἀλλοιῶσαί τε τὴν σάρκα καὶ δέρμα ποιῆσαι . γίνεται δὲ τοῦτο διὰ τῶν συνάγειν αὐτὴν καὶ σφίγγειν καὶ πιλεῖν καὶ πυκνοῦν καὶ ξηραίνειν καὶ τυλοῦν δυναμένων . οἷον γὰρ τετυλωμένη τις σάρξ ἐστι τὸ δέρμα . τὰ μὲν οὖν οὕτως ἐνεργεῖν δυνάμενα φάρμακα πρώτως τε καὶ κυρίως ἐπουλωτικὰ λέγεται · τὰ δ’ ἄλλα τὰ καθαιρετικὰ δευτέρως τε καὶ κατὰ συμβεβηκὸς , ὥσπερ καὶ ὅσα χωρὶς τοῦ στύφειν ἀδήκτως ξηραίνει . καὶ γὰρ ταῦτα εἰς οὐλὴν ἄγει κατὰ συμβεβηκὸς , οἷόν τι φάρμακόν ἐστιν καὶ ἡ σμύρνα καὶ ἡ λιθάργυρος . καὶ εἰ καυθείη τό τε ὄστρεον καὶ τὸ διφρυγὲς , ἐπιπαττόμενα γὰρ καὶ ταῦτα ξηρὰ , πολλάκις ἐπούλωσεν . εἰδέναι δὲ χρὴ κᾀν τούτοις τοῖς λόγοις κᾀν τοῖς ἄλλοις ἅπασιν , ἔνθα τὸ πολλάκις προστίθημι , τοῦτό με δηλοῦν ἐθέλειν , ὅτι καὶ ἀποτυγχάνει τῆς ἐπαγγελίας ἐνίοτε τὰ τοιαῦτα , διὰ τὸ μὴ πρώτως αὐτὴν μηδὲ κατὰ τὴν ἑαυτῶν δύναμιν ἐργάζεσθαι . τὰ δ’ ἐπουλωτικὰ φάρμακα πᾶν μὲν ἕλκος ἰσόπεδον ἐπουλεῖν τι δύναται , καθάπερ καὶ τὰ ῥυπτικὰ μετρίως καὶ ἀδήκτως τῶν κοίλων ἐστὶ πληρωτικά . λεχθήσεται δ’ ἐπὶ πλεῖστον ὑπὲρ τῆς τῶν τοιούτων δυνάμεως ἐν ﻿ τοῖς τῆς θεραπευτικῆς μεθόδου γράμμασιν , ᾗ κεκοινώνηκε πολλαχόθι τουτὶ τὸ βιβλίον , ὡς καὶ κατὰ τὴν ἀρχὴν αὐτοῦ προείρηται . διό μοι δοκῶ καταπαύσας ἤδη τὸν περὶ τούτων λόγον ἐφ’ ἕτερόν τι γένος δυνάμεων μεταβήσεσθαι τῶν ἑλκτικῶν τε καὶ ἀποκρουστικῶν ὀνομαζομένων .
Lemmas: συγχέω δέ παρά ὁ πολύς ὁ ἰατρός οὐ ὁ προσηγορία μόνος , ἀλλά καί ὁ ὁ δύναμις γνῶσις ἅπας ὁ τοιοῦτος φάρμακον . ἐπουλωτικός γάρ ὀνομάζω ἐνίοτε καί ὁ καθαιρετικός καί συντηκτικός ὁ σάρξ , ὅτι χράω ἐγώ καί οὗτος πολλάκις εἰς οὐλή ἀφικνέομαι ὁ ἕλκος , ἀλλά οὔτε πρῶτος οὔτε κατά ὁ οἰκεῖος ἑαυτοῦ δύναμις , οὔτε ἐπί πᾶς χρῆσις οὗτος γίγνομαι . χνοώδης γάρ ἀκριβής ὁ τοιοῦτος φάρμακον διά ὁ ὁ μύλη πυρήν ἐπικυλίω ὁ σάρξ εἰς οὐλή ἄγω ὁ ἕλκος . εἰ δέ βραχύς πολύς χράω , καί δάκνω καί συντήκω ὁ σάρξ καί κοῖλος ἐργάζομαι ὁ ἕλκος ἐναντίος ὁ ὄντως ἐπουλωτικός . εἰ μή γάρ ἀξιόλογος ἐκεῖνος ἐπιτίθημι , οὐδείς ἀνύω . πρόκειμαι μέν γάρ ἐν ὁ ὁ ἰσόπεδος ἕλκος ἐπούλωσις ἀλλοιόω τε ὁ σάρξ καί δέρμα ποιέω . γίγνομαι δέ οὗτος διά ὁ συνάγω αὐτός καί σφίγγω καί πιλέω καί πυκνόω καί ξηραίνω καί τυλόω δύναμαι . οἷος γάρ τυλόω τις σάρξ εἰμί ὁ δέρμα . ὁ μέν οὖν οὕτως ἐνεργέω δύναμαι φάρμακον πρῶτος τε καί κύριος ἐπουλωτικός λέγω · ὁ δέ ἄλλος ὁ καθαιρετικός δεύτερος τε καί κατά συμβαίνω , ὥσπερ καί ὅσος χωρίς ὁ στύφω ἄδηκτος ξηραίνω . καί γάρ οὗτος εἰς οὐλή ἄγω κατά συμβαίνω , οἷος τις φάρμακον εἰμί καί ὁ σμύρνα καί ὁ λιθάργυρος . καί εἰ καίω ὁ τε ὄστρεον καί ὁ διφρυγής , ἐπιπάσσω γάρ καί οὗτος ξηρός , πολλάκις ἐπουλόω . οἶδα δέ χρή εἰͅν οὗτος ὁ λόγος ἐͅν ὁ ἄλλος ἅπας , ἔνθα ὁ πολλάκις προστίθημι , οὗτος ἐγώ δηλόω ἐθέλω , ὅτι καί ἀποτυγχάνω ὁ ἐπαγγελία ἐνίοτε ὁ τοιοῦτος , διά ὁ μή πρῶτος αὐτός μηδέ κατά ὁ ἑαυτοῦ δύναμις ἐργάζομαι . ὁ δέ ἐπουλωτικός φάρμακον πᾶς μέν ἕλκος ἰσόπεδος ἐπουλέω τις δύναμαι , καθά καί ὁ ῥυπτικός μέτριος καί ἄδηκτος ὁ κοῖλος εἰμί πληρωτικός . λέγω δέ ἐπί πολύς ὑπέρ ὁ ὁ τοιοῦτος δύναμις ἐν ﻿ ὁ ὁ θεραπευτικός μέθοδος γράμμα , ὅς κοινωνέω πολλαχόθι οὗτος ὁ βιβλίον , ὡς καί κατά ὁ ἀρχή αὐτός προλέγω . διό ἐγώ δοκέω καταπαύω ἤδη ὁ περί οὗτος λόγος ἐπί ἕτερος τις γένος δύναμις μεταβαίνω ὁ ἑλκτικός τε καί ἀποκρουστικός ὀνομάζω .