galenus.de-simplicium-medicamentorum-temperamentis-ac-facultatibus-libri-xi 10.2.3
[ γ΄ . Περὶ αἵματος περιστερᾶς . ] Ἐπεὶ δ’ ὡς παραδείγματος ἐμνημόνευσα τοῦ τῶν περιστερῶν αἵματος , οὐδὲν ἂν εἴη χεῖρον ἤδη καὶ τοῦτο προχειρίσασθαι τῷ λόγῳ . καὶ γὰρ καὶ πρὸς ὑποσφάγματα κατὰ τοὺς ὀφθαλμοὺς γινόμενα χρῶνταί τινες αὐτῷ , παραχρῆμα δηλονότι λαμβάνοντες τὸ ἐκρέον τοῦ σφαττομένου ζώου . θερμὸν μὲν γὰρ κατὰ τῶν ὑποσφαγμάτων ἐγχέων αὐτὸ , τὰς κατὰ τὴν ἔκφυσιν τῶν πτερύγων διῄρει φλέβας , ὅπως ἐξαρκέσειεν αὐτὸ τὸ ζῶον εἰς πολλὰς χρήσεις . ἕτερος δὲ τῶν ἁπαλῶν νεοττῶν ἐξαίρων τὰ πτερὰ , μαλακὰ δ’ ἐστὶ ταῦτα καὶ τὰς σύριγγας ὑγροῦ πλήρεις ἔχει , τοῦτ’ αὐτὸ τὸ ὑγρὸν ἐκθλίβων , ἐνέσταξε τοῖς ὀφθαλμοῖς . ἑτέροις δὲ ἰατροῖς ἀμφισβήτησις ἐγένετο πότερον νεοττοῦ χρὴ τὸ αἷμα κατὰ τῆς μήνιγγος ἐπιστάζειν ἢ τελείας περιστερᾶς , καὶ πότερον ἄῤῥενος ἢ θήλεος . ἐγὼ δ’ ἐν Ῥώμῃ μυρίους οἶδα τῶν ἀνατρηθέντων ὀστᾶ κεφαλῆς οὐδὲν βλαβέντας ἐπὶ τῇ τοῦ ῥοδίνου χρήσει , χωρὶς αἵματος περιστερᾶς , εἶναι δὲ αὐτὸ χρὴ θερμὸν οὕτως ὡς τὸ τῆς περιστερᾶς αἷμα . καὶ ἴσως γε τῷ συμμέτρῳ τῆς κατὰ τὴν θίξιν θερμασίας ὠφέλιμόν ἐστιν , οὐκ ἐξαιρέτῳ τινὶ καὶ ἀγνώστῳ δυνάμει . συνϋπάρχει δ’ αὐτῷ καὶ ἡ κατὰ τὴν δύναμιν εὐκρασία , ἀλλὰ τί τοῦτο ; καὶ γὰρ καὶ τὸ ῥόδινον ἔχει ταύτην μετὰ τοῦ καὶ στύψεως βραχείας μετέχειν , ὥστε οὐδὲν ἕξεις μεῖζον ἐπί γε κεφαλῆς ἀνατρηθείσης ῥοδίνῳ καλῷ χρώμενος . ἐδήλωσα δ’ ἔμπροσθεν ὅπως ἐσκευάσθαι χρὴ τὸ ἄμεμπτον ῥόδινον . ἔστι δὲ καὶ τῶν ὑποσφαγμάτων ἰατικὰ κολλύρια πάμπολλα καὶ μάλιστα τὴν σμύρναν ἔχοντα πολλὴν , ὁποῖον καὶ τὸ Δημοκράτους ὀνομαζόμενον διάσμυρνον . ἑξῆς δὲ τούτων ἐστὶ τὰ διὰ λιβανωτοῦ πολλοῦ καὶ τούτων ἑξῆς τὰ διὰ κρόκου , καὶ χυλὸς δὲ τήλεως ἀμείνων ἐστὶν αἵματος περιστερᾶς εἰς τὰ τοιαῦτα . τί ἂν οὖν δέοι περιστερὰς ἢ φάττας ἢ τρυγόνας ἀναμένειν , εὐποριστότερον μὲν ἁπάντων ἔχοντας φάρμακον τῆλιν , ἕτοιμα δὲ τὰ εἰρημένα κολλύρια ; κατὰ δὲ τὸν αὐτὸν τρόπον οὐδὲ γλαυκὸς αἵματος δεηθησόμεθα πρὸς τοὺς δυσπνοοῦντας . ἔνιοί γε μὴν οὐ τὸ αἷμα διδόασι πίνειν , ἀλλ’ αὐτὴν ἑψήσαντες κελεύουσιν ἐσθίειν ἐν ἁπλῷ ζωμῷ . τὸ δ’ οὖν αἷμά τινες μὲν ἐπιστάξαντες ὕδατι , τινὲς δὲ οἴνῳ διδόασιν , καί τις ὑπερεπῄνει τὸ αἷμα τοῦτο παρὰ γυναικὶ συνεχῶς δυσπνοούσῃ , πυθομένου δέ μου ποίαν οἶδε δύσπνοιαν ὑπ’ αὐτοῦ τεθεραπευμένην , οὐδ’ ὅτι πλείους εἰσὶν ἠπίστατο . καὶ τοίνυν ἐχρήσατο μὲν ἐπὶ τῆς γυναικὸς , οὐδὲν δὲ ὤνησεν ,
Lemmas: [ Γ΄ . περι αἷμα περιστερά . ] ἐπεί δέ ὡς παράδειγμα μνημονεύω ὁ ὁ περιστερά αἷμα , οὐδείς ἄν εἰμί κακός ἤδη καί οὗτος προχειρίζω ὁ λόγος . καί γάρ καί πρός ὑπόσφαγμα κατά ὁ ὀφθαλμός γίγνομαι χράω τις αὐτός , παραχρῆμα δηλονότι λαμβάνω ὁ ἐκρέω ὁ σφάζω ζῷον . θερμός μέν γάρ κατά ὁ ὑπόσφαγμα ἐγχέω αὐτός , ὁ κατά ὁ ἔκφυσις ὁ πτέρυξ διαιρέω φλέψ , ὅπως ἐξαρκέω αὐτός ὁ ζῷον εἰς πολύς χρῆσις . ἕτερος δέ ὁ ἁπαλός νεοσσός ἐξαίρω ὁ πτερόν , μαλακός δέ εἰμί οὗτος καί ὁ σῦριγξ ὑγρός πλήρης ἔχω , οὗτος αὐτός ὁ ὑγρός ἐκθλίβω , ἐνστάζω ὁ ὀφθαλμός . ἕτερος δέ ἰατρός ἀμφισβήτησις γίγνομαι πότερος νεοσσός χρή ὁ αἷμα κατά ὁ μῆνιγξ ἐπιστάζω ἤ τέλειος περιστερά , καί πότερος ἄρσην ἤ θῆλυς . ἐγώ δέ ἐν Ῥώμη μυρίος οἶδα ὁ ἀνατάλρω ὀστέον κεφαλή οὐδείς βλάπτω ἐπί ὁ ὁ ῥόδινος χρῆσις , χωρίς αἷμα περιστερά , εἰμί δέ αὐτός χρή θερμός οὕτως ὡς ὁ ὁ περιστερά αἷμα . καί ἴσως γε ὁ σύμμετρος ὁ κατά ὁ θίξις θερμασία ὠφέλιμος εἰμί , οὐ ἐξαιρετός τις καί ἄγνωστος δύναμις . συνυπάρχω δέ αὐτός καί ὁ κατά ὁ δύναμις εὐκρασία , ἀλλά τίς οὗτος ; καί γάρ καί ὁ ῥόδινος ἔχω οὗτος μετά ὁ καί στῦψις βραχύς μετέχω , ὥστε οὐδείς ἔχω μέγας ἐπί γε κεφαλή ἀνατάλρω ῥόδινος καλός χράω . δηλόω δέ ἔμπροσθεν ὅπως σκευάζω χρή ὁ ἄμεμπτος ῥόδινος . εἰμί δέ καί ὁ ὑπόσφαγμα ἰατικός κολλύριον πάμπολυς καί μάλα ὁ σμύρνη ἔχω πολύς , ὁποῖος καί ὁ Δημοκράτης ὀνομάζω διάσμυρνον . ἑξῆς δέ οὗτος εἰμί ὁ διά λιβανωτός πολύς καί οὗτος ἑξῆς ὁ διά κρόκος , καί χυλός δέ τῆλις ἀγαθός εἰμί αἷμα περιστερά εἰς ὁ τοιοῦτος . τίς ἄν οὖν δέω περιστερά ἤ φάσσα ἤ τρυγών ἀναμένω , εὐπόριστος μέν ἅπας ἔχω φάρμακον τῆλις , ἑτοῖμος δέ ὁ λέγω κολλύριον ; κατά δέ ὁ αὐτός τρόπος οὐδέ γλαυκός αἷμα δέω πρός ὁ δυσπνοέω . ἔνιοι γε μήν οὐ ὁ αἷμα δίδωμι πίνω , ἀλλά αὐτός ἕψω κελεύω ἐσθίω ἐν ἁπλόος ζωμός . ὁ δέ οὖν αἷμα τις μέν ἐπίσταμαι ὕδωρ , τις δέ οἶνος δίδωμι , καί τις ὑπερεπαινέω ὁ αἷμα οὗτος παρά γυνή συνεχής δυσπνοέω , πυνθάνομαι δέ ἐγώ ποῖος οἶδα δύσπνοια ὑπό αὐτός θεραπεύω , οὐδέ ὅτι πολύς εἰμί ἐπίσταμαι . καί τοίνυν χράω μέν ἐπί ὁ γυνή , οὐδείς δέ ὀνίνημι ,