galenus.de-simplicium-medicamentorum-temperamentis-ac-facultatibus-libri-xi 5.11
Ταῦτα δὲ ὁρᾶται σαφῶς πῶς ἐστι καὶ ἐπὶ τοῦ δέρματος μὲν , ὥσπερ καὶ πρὸς Ἱπποκράτους εἴρηται , δέρματος σκληροῦ μάλθαξις , συντεταμένου δὲ χάλασις , οὐ μὴν ἀλλὰ κᾀπὶ τῶν ἄρθρων πολλάκις . ἡ μὲν οὖν χάλασις ὑγρανθέντων ἀμέτρως τῶν ἀμφ’ αὐτὰ συνδέσμων ἀποτελεῖται καὶ τῶν τενόντων , ἡ δὲ σύντασις οὐκέθ’ ἁπλῶς , ἀλλ’ εἴ τι ξηραινομένων ἐπιπλέον , ἢ ψυχομένων , ἢ φλεγμαινόντων , ἢ σκιῤῥουμένων . κατ’ ἄρθρα μὲν οὕτως · ἐπὶ δὲ τοῦ δέρματος οὐχ οὕτω μόνον , ἀλλὰ καὶ τῶν ἐντὸς αὐτοῦ μυῶν καθ’ ὁντιναοῦν τρόπον εἰς ὄγκον αὐξανομένων , ὥστε καὶ διὰ πολυσαρκίαν τισὶν ἐκτείνεται πολλάκις . ὅτι δὲ κᾀν ταῖς φλεγμοναῖς ταὐτὸ τοῦτο πάσχει λέλεκται πρόσθεν , ὅθεν οὔθ’ ἁπλῶς ἕν τι τῶν χαλαστικῶν ἐστιν εἶδος βοηθημάτων , ἀλλὰ τὰ μὲν ὑγραίνοντα χαλᾷ , τὰ δὲ θερμαίνοντα , τὰ δὲ μαλάττοντα , τὰ δὲ κενοῦντα , τὰ δὲ τοὺς παρὰ φύσιν ὄγκους καθαίροντα , τὰ δέ τινα τούτων κατὰ συζυγίαν ἐργαζόμενα . Θεσσαλὸς δὲ καὶ οἱ ἀπ’ αὐτοῦ σχεδὸν ἅπαντες ὥσπερ ἐν ἄλλοις πολλοῖς , οὕτω κᾀν τούτοις συγχέουσι καὶ τὰς προσηγορίας καὶ τὰ πράγματα , τὸ ἐπελθὸν ἀβασανίστως γράφοντες · ὅθεν καὶ ἡμῖν , ἐπειδὰν τὰ προκείμενα συντελέσωμεν , ἀναγκαῖον ἴσως γράψαι ποτὲ πρὸς αὐτούς . ἐν δὲ τῷ παρόντι τὰ συνεχῆ τοῖς εἰρημένοις διερχώμεθα , τὴν ἀρχὴν αὖθις ἀπὸ τῶν ἐμπλαστικῶν ὀνομαζομένων ποιησάμενοι φαρμάκων , ἐπειδὴ καὶ περὶ αὐτῶν εἴρηται συχνάκις . συνελόντι μὲν οὖν εἰπεῖν ἐμπλαστικόν ἐστι φάρμακον ὅπερ ἂν ἐμπλάσσηται δυσαπολύτως τοῖς κατὰ τὸ σῶμα τοῦ ἀνθρώπου πόροις . εἴρηται δέ μοι περὶ τῆς φύσεως ὧν ἡμεῖς ὑποτιθέμεθα πόρων αὐτάρκως ἐν τοῖς περὶ κράσεων ὑπομνήμασιν . ἀπεδείχθη δὲ ἐν τῷ πρὸ τοῦδε ὡς καὶ ἄδηκτον εἶναι χρὴ πάντως τὸ ἐμπλαστικὸν φάρμακον . εἰ γάρ τι προσείη δακνῶδες αὐτῷ , μένειν οὐ δυνήσεται κατὰ τοὺς πόρους , ἀλλ’ ἐκκριθήσεται ῥᾳδίως , ἢ περιτῆξάν τι τῶν μορίων , ἢ πάντως ἐπισπασάμενον ἐκ τοῦ βάθους ὑγρότητα . δῆλον δὲ ὡς καὶ τῇ συστάσει γεῶδες , ἢ γλίσχρον γε πάντως εἶναι χρὴ τὸ ἐμπλαστικόν .
Lemmas: οὗτος δέ ὁράω σαφής πῶς εἰμί καί ἐπί ὁ δέρμα μέν , ὥσπερ καί πρός Ἱπποκράτης λέγω , δέρμα σκληρός μάλθαξις , συντείνω δέ χάλασις , οὐ μήν ἀλλά εἰͅπί ὁ ἄρθρον πολλάκις . ὁ μέν οὖν χάλασις ὑγραίνω ἄμετρος ὁ ἀμφί αὐτός σύνδεσμος ἀποτελέω καί ὁ τένων , ὁ δέ σύντασις οὐκέτι ἁπλῶς , ἀλλά εἰ τις ξηραίνω ἐπιπολύ , ἤ ψύχω , ἤ φλεγμαίνω , ἤ σκιρρέω . κατά ἄρθρον μέν οὕτως · ἐπί δέ ὁ δέρμα οὐ οὕτως μόνος , ἀλλά καί ὁ ἐντός αὐτός μῦς κατά ὅστις τρόπος εἰς ὄγκος αὐξάνω , ὥστε καί διά πολυσαρκία τις ἐκτείνω πολλάκις . ὅτι δέ εἰͅν ὁ φλεγμονή αὐτός οὗτος πάσχω λέγω πρόσθεν , ὅθεν οὔτε ἁπλῶς εἷς τις ὁ χαλαστικός εἰμί εἶδος βοήθημα , ἀλλά ὁ μέν ὑγραίνω χαλάω , ὁ δέ θερμαίνω , ὁ δέ μαλάσσω , ὁ δέ κενόω , ὁ δέ ὁ παρά φύσις ὄγκος καθαίρω , ὁ δέ τις οὗτος κατά συζυγία ἐργάζομαι . Θεσσαλός δέ καί ὁ ἀπό αὐτός σχεδόν ἅπας ὥσπερ ἐν ἄλλος πολύς , οὕτως εἰͅν οὗτος συγχέω καί ὁ προσηγορία καί ὁ πρᾶγμα , ὁ ἐπέρχομαι ἀβασάνιστος γράφω · ὅθεν καί ἐγώ , ἐπειδάν ὁ πρόκειμαι συντελέω , ἀναγκαῖος ἴσως γράφω ποτέ πρός αὐτός . ἐν δέ ὁ πάρειμι ὁ συνεχής ὁ λέγω διέρχομαι , ὁ ἀρχή αὖθις ἀπό ὁ ἐμπλαστικός ὀνομάζω ποιέω φάρμακον , ἐπειδή καί περί αὐτός λέγω συχνάκις . συναιρέω μέν οὖν λέγω ἐμπλαστικός εἰμί φάρμακον ὅς ἄν ἐμπλάσσω δυσαπόλυτος ὁ κατά ὁ σῶμα ὁ ἄνθρωπος πόρος . λέγω δέ ἐγώ περί ὁ φύσις ὅς ἐγώ ὑποτίθημι πόρος αὔταρκος ἐν ὁ περί κρᾶσις ὑπόμνημα . ἀποδείκνυμι δέ ἐν ὁ πρό ὅδε ὡς καί ἄδηκτος εἰμί χρή πάντως ὁ ἐμπλαστικός φάρμακον . εἰ γάρ τις πρόσειμι δακνώδης αὐτός , μένω οὐ δύναμαι κατά ὁ πόρος , ἀλλά ἐκκρίνω ῥᾴδιος , ἤ περιτήκω τις ὁ μόριον , ἤ πάντως ἐπισπάω ἐκ ὁ βάθος ὑγρότης . δῆλος δέ ὡς καί ὁ σύστασις γεώδης , ἤ γλίσχρος γε πάντως εἰμί χρή ὁ ἐμπλαστικός .