galenus.de-sanitate-tuenda-libri-vi 3.4
Καιρὸς δ᾿ ἤδη περὶ λουτρῶν διέρχεσθαι , πρῶτον μὲν , ὁπόσα γλυκέων ὑδάτων ἐστὶ θερμαινόμενα , ἐπειδὴ τούτων ἡ χρεία πλείων , ἐξῆς δὲ τῶν ψυχρῶν , εἶθ᾿ οὕτως τῶν αὐτοφυῶν ὀνομαζομένων , καὶ αὐτῶν δή που τὰ μὲν εὔκρατα , τὰ δὲ ζέοντα , τὰ δὲ χλιαρὰ , τὰ δὲ ψυχρὰ παντάπασιν ὑπάρχει . ἔστι δὴ τῶν γλυκέων ὑδάτων τῶν θερμῶν ἡ δύναμις , εὐκράτων μὲν ὄντων , ὑγρὰ καὶ θερμὴ , χλιαρωτέρων δὲ γενομένων , ὑγρὰ καὶ ψυχρὰ , θερμοτέρων δὲ τοῦ δέοντος ἀποτελεσθέντων , θερμὰ μὲν , οὐκέτι δ᾿ ὁμοίως ὑγρά . φρίττειν γὰρ ἀνάγκάζει τὰ σώματα , καὶ πυκνοῦσθαι τοὺς πόρους αὐτῶν , ὡς μήτ᾿ ἀπολαύειν ἔτι τῆς ἔξωθεν ὑγρότητος , μήτ᾿ ἐκκενοῦσθαί τι τῶν ἔνδον περιττωμάτων . ἀλλ᾿ ἀπὸ τῶν εὐκράτων ἀρκτέον , ἃ διὰ παντὸς ὑγραίνει , καὶ θερμαίνει διὰ παντὸς καθ᾿ ἑαυτά . συμβαίνει δ᾿ αὐτοῖς ἐνίοτε κατὰ τὸ συμβεβηκὸς ἤτοι διαφορεῖν τὰς ὑγρότητας , ἢ πληροῦν ῥεύματος περιττοῦ τὰ μόρια τοῦ σώματος , ἢ μαλάττειν , ἢ πέττειν , ἢ ῥωννύναι τὴν δύναμιν , ἢ καταλύειν . εἰς ταῦτα μέν γε καὶ ἡ ποσότης αὐτῶν οὐκ ὀλίγα συντελεῖ . πολλὰ δὲ καὶ ἄλλα τῶν τοῖς εἰρημένοις ἑπομένων ἔνεστι καταλέγειν ἔργα τῶν εὐκράτων ποτίμων λουτρῶν , ὧν τὰ πρέποντα τῇ νῦν ἡμῖν ἐνεστώσῃ πραγματείᾳ λεχθήσεται καθ᾿ ὅσον ἐγχωρεῖ διὰ βραχέων , ἀναβεβλημένης ἐν τῷ παρόντι τῆς εἰς τὰ νοσήματα χρείας αὐτῶν . εἰς δὲ τὴν ὑγιεινὴν χρῆσιν ὁ προκείμενος ἐν τῷ λόγῳ νεανίσκος ἡκέτω γεγυμνασμένος , ὡς εἴρηται πρόσθεν . ἐπὶ τούτου τοίνυν ὀλίγη μὲν ἡ ἐξ αὐτοῦ ὠφέλεια · πάντα γὰρ φθάνει ἔχων ἐκεῖνος ἔκ τε τῶν συμμέτρων γυμνασίων καὶ τῆς εἰρημένης ἀποθεραπείας . ὅμως δ᾿ οὖν , εἰ καλῶς παραλαμβάνοιτο τὰ λουτρὰ , μέρος ἄν τι γένοιτο καὶ αὐτὰ τῆς ἀποθεραπείας , εἴ γε δὴ μαλάττει μὲν τὰ σκληρὰ καὶ τεταμένα μόρια , διαφορεῖ δ᾿ , εἴ τι περίττωμα καὶ σύντηγμα πρὸς τοῦ δέρματος ἐντὸς ἴσχοιτο . ἀλλὰ τούτων γε οὐδετέρων χρῄζειν ἔοικεν ὁ ὑποκείμενος ἄνθρωπος ἐν τῷ λόγῳ , οὔτε σύντηγμα σαρκὸς ἁπαλῆς ἢ πιμελῆς εἰκὸς αὐτῷ γεγονέναι τι κατὰ τὰ γυμνάσια . ταῖς γὰρ ἀμέτροις τε καὶ σφοδραῖς κινήσεσιν εἵπετο τὰ τοιαῦτα , κεκένωται δὲ πάντ᾿ αὐτῷ τὰ περιττώματα καὶ μεμάλακται τὰ στερεὰ μόρια κατὰ τὸν τῆς ἀποθεραπείας καιρὸν , ὥστ᾿ ἀποπλύνασθαι τὸν ἱδρῶτα καὶ τὴν κόνιν , εἰ καὶ ταύτῃ ποτὲ χρήσαιτο , δεῖται μᾶλλον ἢ θερμανθῆναι κατὰ τὸ βαλανεῖον . διαβαδίσαι τοιγαροῦν χρῄζει μόνον ἄχρι τῆς δεξαμενῆς , οὐκ ἐνδιατρῖψαι τῷ βαλανείῳ , καθάπερ οἱ χωρὶς τοῦ γυμνάσασθαι καθέψοντες ἑαυτούς . οὐ μὴν οὐδ᾿ ἐγχρονίζειν ἐν τῇ κολυμβήθρᾳ δεῖται , περιπλυνάμενος δ᾿ , ὡς εἴρηται , πρὸς τὸ ψυχρὸν ὕδωρ ἐπειγέσθω . σύμμετρον δ᾿ ἔστω καὶ τοῦτο τῆ συμμέτρῳ φύσει τοῦ σώματος . ἐφ᾿ ὧν γὰρ ἤτοι σφόδρα ψυχροῦ χρεία τοῦ ὕδατος , ἢ μαλακοῦ τε καὶ οἷον εἰληθεροῦς , αὖθις εἰρήσεται . τὸ δ᾿ ἄριστα πεφυκὸς σῶμα , μέχρι μὲν αὐξάνεται , λέλεκταί που καὶ πρόσθεν , ὡς οὐ χρὴ ψυχρῷ λούειν , ἵνα μή τι τῆς αὐξήσεως αὐτοῦ κωλύσωμεν · ηὐξημένου δ᾿ ἱκανῶς , ἐθίζειν ἤδη καὶ τῷδε · κρατύνει τε γὰρ ἅπαν σῶμα , καὶ τὸ δέρμα πυκνὸν καὶ σκληρὸν ἀποτελεῖ · κράτιστον δὲ τοῦτο πρὸς τὴν ἀπὸ τῶν ἔξωθεν βλάβην . ὡς δ᾿ ἄν τις ὑπάρξαιτο λούεσθαι ψυχρῷ , μηδενὸς ἀπὸ τῆς ἐξαιφνιδίας μεταβολῆς ἀπολαύσας βλαβεροῦ , παντὸς μᾶλλον ἐπίστασθαι χρή . πολλοὶ γὰρ κακῶς ἀρξάμενοι διεβλήθησαν οὕτω πρὸς ὅλον τὸ ἐπιτήδευμα τῆς ψυχρολουσίας , ὥστε μηδὲ τοῖς ἀσφαλῶς αὐτὸ μεταχειριζομένοις ὑπομένειν ἑαυτούς ποτε παρασχεῖν . ἔστω τοιγαροῦν ὁ μὲν τοῦ ἔτους καιρὸς ἀρχομένου θέρους , ἵνα πρὸ τοῦ χειμῶνος ἐν ἅπαντι τῷ μεταξὺ χρόνῳ γένηταί τις ἐθισμὸς ἀξιόλογος . ἔστω δὲ δή που καὶ ἡ ἡμέρα , καθ᾿ ἣν ἀρχόμεθα , νήνεμος ὡς ἔνι μάλιστα , καὶ εἰς ὅσον οἷόν τε κατ᾿ ἐκεῖνον τὸν καιρὸν θερμοτάτη . δῆλον δ᾿ , ὡς καὶ τῆς ἡμέρας αὐτῆς ἐκλέγεσθαι χρὴ τὸ θερμότατον , ὥσπερ γε καὶ τὸ γυμναστήριον εὐκρατότατον . ἡ μὲν ἔξωθεν αὕτη παρασκευή . σῶμα δ᾿ αὐτὸ τὸ μέλλον χρῆσθαι τῷ ψυχρῷ παρεσκευάσθω κατὰ τάδε . τῇ μὲν ἡλικίᾳ ἔστω κατὰ τετάρτην ἑβδομάδα μεσοῦσαν μάλιστα , μηδὲν ὑπὸ μηδενὸς ἠλλοιωμένος αἰτίου προσφάτου κατ᾿ ἐκείνην τὴν ἡμέραν ἢ τὴν πρὸ αὐτῆς νύκτα , τὴν δ᾿ ὑγιεινὴν κατάστασιν , ἣν εἶχεν ἔμπροσθεν , ἀκριβῶς διαφυλάττων . ἔστω δὲ καὶ τὴν ψυχὴν εὔθυμός τε καὶ φαιδρὸς ὁ μέλλων χρήσασθαι τῷ ψυχρῷ νεανίσκος , εἴπερ ποτὲ ἄλλοτε , καὶ τότε μάλιστα . πρῶτον μὲν οὖν ἀνατριβέσθω σινδόσιν ἐπιπλέον · ἔστωσαν δὲ καὶ σφοδρότεραι νῦν μᾶλλον , ἢ πρόσθεν , τρίψεις , καὶ διὰ σκληροτέρων ὀθονίων · εἰ δὲ καὶ χειρῖδας ῥαπτὰς περιθέμενοι ταῖς χερσὶν οἱ προγυμνασταὶ τρίβοιεν , ὡς ὁμαλωτέραν γενέσθαι τὴν ἐνέργειαν , οὐδὲν ἂν εἴη χεῖρον . ἐφεξῆς δὲ δἰ ἐλαίου τριβέσθω , καθότι σύνηθες ἦν αὐτῷ · κᾄπειτα γυμναζέσθω τῷ πλήθει μὲν ἴσα γυμνάσια , θάττονα δὲ νῦν , ἢ πρόσθεν · ἔπειθ᾿ οὕτως εἰς τὸ ψυχρὸν ὕδωρ καταβαινέτω μὴ βλακεύων , ἀλλ᾿ ἐπωκύνων τὴν ἐνέργειαν , ἢ ἀθρόως ἐναλλέσθω , σκοπὸν ἐν ἀμφοῖν ἔχων , ὡς μάλιστα καθ᾿ ἕνα χρόνον ἅπασι τοῖς τοῦ σώματος μέλεσι περιχυθῆναι τὸ ὕδωρ · τὸ γὰρ κατὰ βραχὺ πλησιάζειν αὐτῷ φρίκης ἐστὶ ποιητικόν . ἔστω δὲ μήτε χλιαρὸν τὸ ὕδωρ , μήτε ἀτέραμνόν τε καὶ παγετῶδες · τὸ μὲν γὰρ οὐ ποιεῖται θερμασίας ἐπανάκλησιν , τὸ δὲ πλήττει καὶ καταψύχει τοὺς ἀήθεις . ὡς ἔν γε τῷ χρόνῳ προϊόντι καὶ τοιούτῳ ποτὲ χρήσαιτ᾿ ἂν ἡμῶν ὁ νεανίσκος , ἀνάγκης καταλαβούσης · ἀλλὰ κατά γε τὴν πρώτην ἡμέραν ἀκριβῶς χρὴ φυλάττεσθαι τὸ λίαν ψυχρόν . ἐξελθόντι δὲ τοῦ ὕδατος ὑπὸ πλειόνων ἀνατρίβεσθαι προσήκει δἰ ἐλαίου , μέχρις ἂν ἐκθερμανθῇ τὸ δέρμα · καὶ μετὰ ταῦτα σιτία μὲν πλείω τῶν εἰωθότων , ἔλαττον δὲ προσφερέσθω τὸ πόμα . ταῦτα δ᾿ , εἰ καὶ σὺ μὴ κελεύσειας , αὐτὸς ἂν οὕτω ποιήσειεν , ὀρθῶς ἁπάντων γενομένων . καὶ γὰρ ὀρέγονται πλεόνων ἐπὶ τῇ ψυχρολουσίᾳ , καὶ πέπτουσιν ἄμεινον , καὶ διψῶσιν ἧττον · ἀφικνοῦνταί τε κατὰ τὴν ὑστεραίαν ἐπὶ τὰ γυμνάσια σαφῶς εὐεκτικώτεροι , τὸν μὲν τοῦ σώματος ὄγκον ἴσον ἔχοντες τῷ πρόσθεν , ἐσφιγμένον δὲ καὶ μυωδέστερον καὶ συντονώτερον , καὶ τὸ δέρμα σκληρότερόν τε καὶ πυκνότερον . ὁμοίως οὖν ἐπ᾿ αὐτοῦ κατὰ τὴν δευτέραν ἡμέραν πρακτέον ἅπαντα , καὶ κατὰ τὴν τρίτην τε καὶ τετάρτην . εἶθ᾿ οὕτως ἐπὶ προήκοντι τῷ χρόνῳ κελεύσομεν αὐτὸν ἐμβαίνειν τὸ δεύτερον τῷ ψυχρῷ μετὰ τὴν ἐπὶ τῷ προτέρῳ τρίψιν , ὡς εἴρηται πρόσθεν . τὸ δὲ καὶ τρίτον ἔτι τοῦτο ποιεῖν , ὡς ἔνιοί τινες ἐκέλευσαν , οὐκ ἐπαινῶ · καὶ γὰρ τὸ δεύτερον αὔταρκες εἶναί μοι δοκεῖ , δυναμένων γε ἡμῶν , εἰς ὅσον ἂν ἐθέλωμεν , ἐν αὐτῷ κελεῦσαι διατρίβειν . ὁ δὲ σκοπὸς κᾀνταῦθα τοῦ χρόνου τῆς διατριβῆς ἐκ τῆς καθ᾿ ἑκάστην ἡμέραν λαμβανέσθω πείρας . εἰ μὲν γὰρ ἀνελθὼν ἐκ τοῦ ὕδατος ἐπὶ ταῖς ἀνατρίψεσιν εὔχρους ἐν τάχει γίγνοιτο , μετρίως ἐν αὐτῷ διατρίψας · εἰ δὲ δυσεκθέρμαντός τε καὶ ἄχρους διαμείνῃ μέχρι πλείονος , ἀμετρότερον ἐχρήσατο τῷ ψυχρῷ . τοῦ χρωτὸς τοίνυν προσέχων τοῖς γνωρίσμασιν ἐξευρήσεις ῥᾳδίως , εἴτε τὸν ἴσον χρόνον αὖθις ἐν τῷ ψυχρῷ διατρίβειν προσήκει , εἴτε καὶ μετακινῆσαί τι πρὸς τὸ ἔλαττον ἢ πλέον . καὶ περὶ μὲν ψυχρολουσίας ὡς πρὸς τὴν ἀρίστην φύσιν ἱκανὰ καὶ ταῦτα .
Lemmas: καιρός δέ ἤδη περί λουτρόν διέρχομαι , πρῶτος μέν , ὁπόσος γλυκύς ὕδωρ εἰμί θερμαίνω , ἐπειδή οὗτος ὁ χρεία πολύς , ἑξῆς δέ ὁ ψυχρός , εἶτα οὕτως ὁ αὐτοφυής ὀνομάζω , καί αὐτός δή που ὁ μέν εὔκρατος , ὁ δέ ζέω , ὁ δέ χλιαρός , ὁ δέ ψυχρός παντάπασι ὑπάρχω . εἰμί δή ὁ γλυκύς ὕδωρ ὁ θερμός ὁ δύναμις , εὔκρατος μέν εἰμί , ὑγρός καί θερμός , χλιαρός δέ γίγνομαι , ὑγρός καί ψυχρός , θερμός δέ ὁ δέω ἀποτελέω , θερμός μέν , οὐκέτι δέ ὅμοιος ὑγρός . φρίσσω γάρ ἀνάγκαζω ὁ σῶμα , καί πυκνόω ὁ πόρος αὐτός , ὡς μήτε ἀπολαύω ἔτι ὁ ἔξωθεν ὑγρότης , μήτε ἐκκενόω τις ὁ ἔνδον περίσσωμα . ἀλλά ἀπό ὁ εὔκρατος ἄρχω , ὅς διά πᾶς ὑγραίνω , καί θερμαίνω διά πᾶς κατά ἑαυτοῦ . συμβαίνω δέ αὐτός ἐνίοτε κατά ὁ συμβαίνω ἤτοι διαφορέω ὁ ὑγρότης , ἤ πληρόω ῥεῦμα περισσός ὁ μόριον ὁ σῶμα , ἤ μαλάσσω , ἤ πέσσω , ἤ ῥώννυμι ὁ δύναμις , ἤ καταλύω . εἰς οὗτος μέν γε καί ὁ ποσότης αὐτός οὐ ὀλίγος συντελέω . πολύς δέ καί ἄλλος ὁ ὁ λέγω ἕπομαι ἔνειμι καταλέγω ἔργον ὁ εὔκρατος πότιμος λουτρόν , ὅς ὁ πρέπω ὁ νῦν ἐγώ ἐνίστημι πραγματεία λέγω κατά ὅσος ἐγχωρέω διά βραχύς , ἀναβάλλω ἐν ὁ πάρειμι ὁ εἰς ὁ νόσημα χρεία αὐτός . εἰς δέ ὁ ὑγιεινός χρῆσις ὁ πρόκειμαι ἐν ὁ λόγος νεανίσκος ἥκω γυμνάζω , ὡς λέγω πρόσθεν . ἐπί οὗτος τοίνυν ὀλίγος μέν ὁ ἐκ αὐτός ὠφέλεια · πᾶς γάρ φθάνω ἔχω ἐκεῖνος ἐκ τε ὁ σύμμετρος γυμνάσιον καί ὁ λέγω ἀποθεραπεία . ὅμως δέ οὖν , εἰ καλός παραλαμβάνω ὁ λουτρόν , μέρος ἄν τις γίγνομαι καί αὐτός ὁ ἀποθεραπεία , εἰ γε δή μαλάσσω μέν ὁ σκληρός καί τείνω μόριον , διαφορέω δέ , εἰ τις περίσσωμα καί σύντηγμα πρός ὁ δέρμα ἐντός ἴσχω . ἀλλά οὗτος γε οὐδέτερος χρῄζω ἔοικα ὁ ὑπόκειμαι ἄνθρωπος ἐν ὁ λόγος , οὔτε σύντηγμα σάρξ ἁπαλός ἤ πιμελή ἔοικα αὐτός γίγνομαι τις κατά ὁ γυμνάσιον . ὁ γάρ ἄμετρος τε καί σφοδρός κίνησις ἕπομαι ὁ τοιοῦτος , κενόω δέ πᾶς αὐτός ὁ περίσσωμα καί μαλάσσω ὁ στερεός μόριον κατά ὁ ὁ ἀποθεραπεία καιρός , ὥστε ἀποπλύνω ὁ ἱδρώς καί ὁ κόνις , εἰ καί οὗτος ποτέ χράω , δέω μάλα ἤ θερμαίνω κατά ὁ βαλανεῖον . διαβαδίζω τοιγαροῦν χρῄζω μόνος ἄχρι ὁ δεξαμενή , οὐ ἐνδιατρίβω ὁ βαλανεῖον , καθά ὁ χωρίς ὁ γυμνάζω καθέψω ἑαυτοῦ . οὐ μήν οὐδέ ἐγχρονίζω ἐν ὁ κολυμβήθρα δέω , περιπλύνω δέ , ὡς λέγω , πρός ὁ ψυχρός ὕδωρ ἐπείγω . σύμμετρος δέ εἰμί καί οὗτος ὁ σύμμετρος φύσις ὁ σῶμα . ἐπί ὅς γάρ ἤτοι σφόδρα ψυχρός χρεία ὁ ὕδωρ , ἤ μαλακός τε καί οἷος εἰληθερώ , αὖθις λέγω . ὁ δέ ἀγαθός φύω σῶμα , μέχρι μέν αὐξάνω , λέγω που καί πρόσθεν , ὡς οὐ χρή ψυχρός λούω , ἵνα μή τις ὁ αὔξησις αὐτός κωλύω · αὐξάνω δέ ἱκανός , ἐθίζω ἤδη καί ὅδε · κρατύνω τε γάρ ἅπας σῶμα , καί ὁ δέρμα πυκνός καί σκληρός ἀποτελέω · κρατύς δέ οὗτος πρός ὁ ἀπό ὁ ἔξωθεν βλάβη . ὡς δέ ἄν τις ὑπάρχω λούω ψυχρός , μηδείς ἀπό ὁ ἐξαιφνίδιος μεταβολή ἀπολαύω βλαβερός , πᾶς μάλα ἐπίσταμαι χρή . πολύς γάρ κακός ἄρχω διαβάλλω οὕτως πρός ὅλος ὁ ἐπιτήδευμα ὁ ψυχρολουσία , ὥστε μηδέ ὁ ἀσφαλής αὐτός μεταχειρίζω ὑπομένω ἑαυτοῦ ποτέ παρέχω . εἰμί τοιγαροῦν ὁ μέν ὁ ἔτος καιρός ἄρχω θέρος , ἵνα πρό ὁ χειμών ἐν ἅπας ὁ μεταξύ χρόνος γίγνομαι τις ἐθισμός ἀξιόλογος . εἰμί δέ δή που καί ὁ ἡμέρα , κατά ὅς ἄρχω , νήνεμος ὡς ἔνειμι μάλα , καί εἰς ὅσος οἷος τε κατά ἐκεῖνος ὁ καιρός θερμός . δῆλος δέ , ὡς καί ὁ ἡμέρα αὐτός ἐκλέγω χρή ὁ θερμός , ὥσπερ γε καί ὁ γυμναστήριον εὔκρατος . ὁ μέν ἔξωθεν οὗτος παρασκευή . σῶμα δέ αὐτός ὁ μέλλω χράω ὁ ψυχρός παρασκευάζω κατά ὅδε . ὁ μέν ἡλικία εἰμί κατά τέταρτος ἑβδομάς μεσόω μάλα , μηδείς ὑπό μηδείς ἀλλοιόω αἴτιος πρόσφατος κατά ἐκεῖνος ὁ ἡμέρα ἤ ὁ πρό αὐτός νύξ , ὁ δέ ὑγιεινός κατάστασις , ὅς ἔχω ἔμπροσθεν , ἀκριβής διαφυλάσσω . εἰμί δέ καί ὁ ψυχή εὔθυμος τε καί φαιδρός ὁ μέλλω χράω ὁ ψυχρός νεανίσκος , εἴπερ ποτέ ἄλλοτε , καί τότε μάλα . πρῶτος μέν οὖν ἀνατρίβω σινδών ἐπιπολύ · εἰμί δέ καί σφοδρός νῦν μάλα , ἤ πρόσθεν , τρῖψις , καί διά σκληρός ὀθόνιον · εἰ δέ καί χειρίς ῥαπτός περιτίθημι ὁ χείρ ὁ προγυμναστής τρίβω , ὡς ὁμαλός γίγνομαι ὁ ἐνέργεια , οὐδείς ἄν εἰμί κακός . ἐφεξῆς δέ διά ἔλαιον τρίβω , καθότι συνήθης εἰμί αὐτός · ᾄπειτη γυμνάζω ὁ πλῆθος μέν ἴσος γυμνάσιον , ταχύς δέ νῦν , ἤ πρόσθεν · ἔπειτα οὕτως εἰς ὁ ψυχρός ὕδωρ καταβαίνω μή βλακεύω , ἀλλά ἐπωκύνω ὁ ἐνέργεια , ἤ ἀθρόος ἐνάλλομαι , σκοπός ἐν ἄμφω ἔχω , ὡς μάλα κατά εἷς χρόνος ἅπας ὁ ὁ σῶμα μέλος περιχέω ὁ ὕδωρ · ὁ γάρ κατά βραχύς πλησιάζω αὐτός φρίκη εἰμί ποιητικός . εἰμί δέ μήτε χλιαρός ὁ ὕδωρ , μήτε ἀτέραμνος τε καί παγετώδης · ὁ μέν γάρ οὐ ποιέω θερμασία ἐπανάκλησις , ὁ δέ πλήσσω καί καταψύχω ὁ ἀήθης . ὡς ἐν γε ὁ χρόνος προέρχομαι καί τοιοῦτος ποτέ χράω ἄν ἐγώ ὁ νεανίσκος , ἀνάγκη καταλαμβάνω · ἀλλά κατά γε ὁ πρῶτος ἡμέρα ἀκριβής χρή φυλάσσω ὁ λίαν ψυχρός . ἐξέρχομαι δέ ὁ ὕδωρ ὑπό πολύς ἀνατρίβω προσήκω διά ἔλαιον , μέχρι ἄν ἐκθερμαίνω ὁ δέρμα · καί μετά οὗτος σιτίον μέν πολύς ὁ εἴωθα , ἐλαχύς δέ προσφέρω ὁ πόμα . οὗτος δέ , εἰ καί σύ μή κελεύω , αὐτός ἄν οὕτως ποιέω , ὀρθός ἅπας γίγνομαι . καί γάρ ὀρέγω πολύς ἐπί ὁ ψυχρολουσία , καί πέσσω ἀγαθός , καί διψάω ἥσσων · ἀφικνέομαι τε κατά ὁ ὑστεραῖος ἐπί ὁ γυμνάσιον σαφής εὐεκτικός , ὁ μέν ὁ σῶμα ὄγκος ἴσος ἔχω ὁ πρόσθεν , σφίγγω δέ καί μυώδης καί σύντονος , καί ὁ δέρμα σκληρός τε καί πυκνός . ὅμοιος οὖν ἐπί αὐτός κατά ὁ δεύτερος ἡμέρα πράσσω ἅπας , καί κατά ὁ τρίτος τε καί τέταρτος . εἶτα οὕτως ἐπί προήκω ὁ χρόνος κελεύω αὐτός ἐμβαίνω ὁ δεύτερος ὁ ψυχρός μετά ὁ ἐπί ὁ πρότερος τρῖψις , ὡς λέγω πρόσθεν . ὁ δέ καί τρίτος ἔτι οὗτος ποιέω , ὡς ἔνιοι τις κελεύω , οὐ ἐπαινέω · καί γάρ ὁ δεύτερος αὐτάρκης εἰμί ἐγώ δοκέω , δύναμαι γε ἐγώ , εἰς ὅσος ἄν ἐθέλω , ἐν αὐτός κελεύω διατρίβω . ὁ δέ σκοπός ᾀνταῦθη ὁ χρόνος ὁ διατριβή ἐκ ὁ κατά ἕκαστος ἡμέρα λαμβάνω πεῖρα . εἰ μέν γάρ ἀνέρχομαι ἐκ ὁ ὕδωρ ἐπί ὁ ἀνάτριψις εὔχρους ἐν τάχος γίγνομαι , μέτριος ἐν αὐτός διατρίβω · εἰ δέ δυσεκθέρμαντος τε καί ἄχρους διαμένω μέχρι πολύς , ἄμετρος χράω ὁ ψυχρός . ὁ χρώς τοίνυν προσέχω ὁ γνώρισμα ἐξευρίσκω ῥᾴδιος , εἴτε ὁ ἴσος χρόνος αὖθις ἐν ὁ ψυχρός διατρίβω προσήκω , εἴτε καί μετακινέω τις πρός ὁ ἐλαχύς ἤ πολύς . καί περί μέν ψυχρολουσία ὡς πρός ὁ ἀγαθός φύσις ἱκανός καί οὗτος .