galenus.de-purgantium-medicamentorum-facultate 5
Ὁ μὲν οὖν ἕλκεσθαι λέγων ὁμοτίμως ἅπαντας τοὺς χυμοὺς εἰς τοσοῦτον ἀναίσθητός τε καὶ ἀμαθής ἐστιν , ὁ δ’ ἀλλοιοῦσθαι θεασάσθω πάλιν εἰς ὅσον οὐδὲν διοίσει κατ’ αὐτὸν ἢ φλεβοτομεῖν ἢ καθαίρειν χολαγωγῷ φαρμάκῳ τὸν ἰκτεριῶντα . κατὰ δὲ τὸν αὐτὸν τρόπον ὁμότιμόν ἐστι φλεβοτομῆσαί τε τὸν ὑδεριῶντα καὶ κενῶσαι τινὶ τῶν ὑδραγωγῶν , εἶτα οὐκ αἰσχρὰ τὰ τοιαῦτα ; καταγελῶσιν οὐκ ὀρθῶς οἱ πολλοὶ τὰ τοιαῦτα ἀκούοντες ἀλλήλοις ἀντιλεγόντων τῶν ἰατρῶν , κατεγνώκασί τε τοῦ λόγου πάντες , ὀνομάζουσί τε τοὺς ὁπωσοῦν τι φθεγγομένους λογιατρούς . ὃ γὰρ εἴωθα λέγειν ἀεὶ , τοῦτο καὶ νῦν εἰπεῖν μοι καιρὸς , ἰδιώτης ἅπας τοῦ τοιούτου σοφιστοῦ κρείττων ἐστίν . εἰ γὰρ καὶ μηδὲν ἄλλο , τὰς γοῦν κατὰ φύσιν ἐννοίας οἱ ἰδιῶται διασώζουσιν , ἀπολλύντων καὶ ταύτας διὰ μοχθηροὺς ἐθισμοὺς τῶν σοφιστῶν . ἔναγχος γοῦν τις ἰδιώτης οὐκ ἄφρων ἐξανθημάτων αὐτῷ κατὰ πολλὰ μόρια τοῦ σώματος ἐξαίφνης γενομένων ἑλκωδῶν τε καὶ κακοχρόων ἧκεν ὡς τὸν ἰατρὸν , ἀξιῶν ὅτι τάχιστα καθαρθῆναι . τοῦ δὲ φλεβοτομεῖσθαι μᾶλλον αὐτὸν κελεύοντος , οὐ μαίνου , ἔφη , τῷ γὰρ διεφθαρμένῳ συνεκκενοῦσθαι τὸ χρηστὸν εὔλογον ὑπάρχει . ἀλλ’ οἱ πάντα μᾶλλον ἢ τὸν Ἱπποκράτειον λόγον ἀληθεύειν βουλόμενοι καὶ τὰς κοινὰς ἐννοίας προσαπολλύουσι τῇ φιλονεικίᾳ . κᾄπειτ’ ἐπιπηδῶσι μὲν ἡμῖν ὡς διασπασόμενοι , τοῖς δὲ ἐπ’ αὐτῶν τῶν ἔργων ἐλέγχοις ἄχθονται . δίκαιον δὲ ἦν ὡς ἡμεῖς ἐκείνους ἐπηρεάσοντας ὑπὲρ ὧν οὐκ ἴσασιν Ἱπποκράτην φέρομέν τε καὶ πείθειν ἐπιχειροῦμεν , οὕτω καὶ αὐτοὺς ὑπομένειν τοὺς ἐλέγχους , καὶ μάλιστα μὲν , εἰ οἷόν τε , στέργειν τοὺς διδάξαντας · εἰ δὲ μὴ , ἀλλὰ μὴ μισεῖν γε πάντως . ἀκούσας γοῦν τις τῶν ἀπὸ τῆς τοιαύτης ἐμπληξίας ἰατρῶν , ὡς ἐγὼ παμπόλλους ἐθεράπευσα μόνῃ καθάρσει . τούτων δὴ τῶν τὰς καλουμένας ἀλωπεκίας ἐχόντων τοὐντεῦθεν ἤρξατο μισεῖν με . καί τις ἄλλος ὅτι καρκινώδεις διαθέσεις ἀρχομένας , τούς τε καλουμένους ἐλέφαντας καὶ φαγεδαίνας , ἄλλα τε πολλὰ τῶν κακοήθων ἑλκῶν ὁμοίως ἐμίσησεν , ἄλλος δὲ ὅτι σκοτωματικοὺς ἐθεράπευσα καθάρσεσι μόναις , ἄλλος δ’ ὅτι μανιώδεις ἐπιλήπτους τε καὶ μελαγχολικοὺς , ἔτι δὲ καὶ κεφαλαίᾳ κάμνοντας οὐκ ὀλίγους ἐξιασάμην καθάρσεσι μόναις , ὥσπερ γε καὶ ἰσχιαδικούς . οὕτω δὲ καὶ ἀλγήματα χρόνια κατὰ πολλοὺς τόπους ἐσπαρμένα καὶ τοῦτον δὴ τὸν ἔναγχος ὡς κωλικὸν ἤδη τριῶν μηνῶν ὑπὸ τῶν ἰατρῶν θεραπευσάμενον , ἐπὶ τὸ χεῖρον προϊόντα , πάντα ἀποῤῥῖψαι κελεύσας ἐκεῖνα καθάρσεσι μόναις ἰασάμην . ἰασάμην δὲ καὶ ῥοῦν γυναικεῖον , οὐκ ἀφανοῦς τινος τῶν ἐν Ῥώμῃ γυναικῶν καθάρσεσι μόναις , ὥσπερ οὖν καὶ ἄλλων πολλῶν ἀφανεστέρων αὐτό τε τοῦτο τὸ πάθημα καὶ ἄλλα τινὰ τῶν κατὰ μήτραν συνισταμένων . ἐρυσιπελάτων δὲ τί δεῖ καὶ λέγειν , ὡς οὐδέν ἐστι δραστικώτερον βοήθημα χολαγωγοῦ φαρμάκου , καθάπερ ἐναντιώτατον αὐτοῖς τὸ τοῦ φλέγματος ἀγωγόν . δι’ ὅλης ἡμέρας ἔχω καὶ ἄλλα λέγειν ἔργα θαυμάσια καθάρσεσιν ἑπόμενα , περὶ ὧν ἀγνοεῖν εἰκός ἐστι τοὺς μηδέποτε τὴν περὶ τὰ καθαίροντα φάρμακα τέχνην μεμαθηκότας . ὅπου γὰρ οὐδ’ εἶναί τι νομίζουσιν ὅλως καθαῖρον φάρμακον , ἦ πού γε ἐπί τινων χρηστέον ἢ καθ’ ὅντινα τρόπον ἐπιστήσονται ; διὰ τοῦτο θεραπεύουσιν μὲν ἄλλοι τὰ παθήματα ψιλῇ καὶ μόνῃ ποδηγούμενοι τῇ πείρᾳ . σοφοὶ δὲ ἡμῖν οὗτοι καὶ τὸν λόγον , οὐκ ἐφ’ ᾧ τι προσθεῖναι τοῖς διὰ τῆς ἐμπειρίας εὑρημένοις , ἀλλ’ ἀνατρέψαι καὶ ταύτην μεταχειριζόμενοι , πολὺ χεῖρον ἰατρεύουσι τῶν ἐπὶ ψιλαῖς καὶ μόναις ὁρμώντων ταῖς ἀλόγοις τριβαῖς . ἁπάντων δὲ τούτων ἀρχὴ καὶ πηγὴ μία τὸ πρὸς Ἱπποκράτην μῖσος , ἐξ ἧς πηγῆς ἐῤῥύη μὲν καὶ ἄλλα πολλὰ , καὶ τουτὶ δὲ αὐτὸ τὸ ἐνεστὸς σκέμμα , τὸ περὶ τῆς ἑλκτικῆς δυνάμεως , ἧς μέρος ἢ εἶδος ἢ ὡς ἄν τις ἐθέλοι καλεῖν ἡ τῶν καθαιρόντων φαρμάκων δύναμις .
Lemmas: ὁ μέν οὖν ἕλκω λέγω ὁμότιμος ἅπας ὁ χυμός εἰς τοσοῦτος ἀναίσθητος τε καί ἀμαθής εἰμί , ὁ δέ ἀλλοιόω θεάομαι πάλιν εἰς ὅσος οὐδείς διαφέρω κατά αὐτός ἤ φλεβοτομέω ἤ καθαίρω χολαγωγός φάρμακον ὁ ἰκτεριάω . κατά δέ ὁ αὐτός τρόπος ὁμότιμος εἰμί φλεβοτομέω τε ὁ ὑδεριάω καί κενόω τις ὁ ὑδραγωγός , εἶτα οὐ αἰσχρός ὁ τοιοῦτος ; καταγελάω οὐ ὀρθός ὁ πολύς ὁ τοιοῦτος ἀκούω ἀλλήλων ἀντιλέγω ὁ ἰατρός , καταγιγνώσκω τε ὁ λόγος πᾶς , ὀνομάζω τε ὁ ὁπωσοῦν τις φθέγγομαι λογιατρός . ὅς γάρ εἴωθα λέγω ἀεί , οὗτος καί νῦν λέγω ἐγώ καιρός , ἰδιώτης ἅπας ὁ τοιοῦτος σοφιστής κρατύς εἰμί . εἰ γάρ καί μηδείς ἄλλος , ὁ γοῦν κατά φύσις ἔννοια ὁ ἰδιώτης διασῴζω , ἀπόλλυμι καί οὗτος διά μοχθηρός ἐθισμός ὁ σοφιστής . ἔναγχος γοῦν τις ἰδιώτης οὐ ἄφρων ἐξάνθημα αὐτός κατά πολύς μόριον ὁ σῶμα ἐξαίφνης γίγνομαι ἑλκώδης τε καί κακόχροος ἥκω ὡς ὁ ἰατρός , ἀξιόω ὅτι ταχύς καθαίρω . ὁ δέ φλεβοτομέω μάλα αὐτός κελεύω , οὐ μαίνομαι , φημί , ὁ γάρ διαφθείρω συνεκκενόω ὁ χρηστός εὔλογος ὑπάρχω . ἀλλά ὁ πᾶς μάλα ἤ ὁ Ἱπποκράτειος λόγος ἀληθεύω βούλομαι καί ὁ κοινός ἔννοια προσαπόλλυμι ὁ φιλονικία . ἔͅπειτα ἐπιπηδάω μέν ἐγώ ὡς διασπάω , ὁ δέ ἐπί αὐτός ὁ ἔργον ἔλεγχος ἄχθομαι . δίκαιος δέ εἰμί ὡς ἐγώ ἐκεῖνος ἐπηρεάζω ὑπέρ ὅς οὐ οἶδα Ἱπποκράτης φέρω τε καί πείθω ἐπιχειρέω , οὕτως καί αὐτός ὑπομένω ὁ ἔλεγχος , καί μάλα μέν , εἰ οἷος τε , στέργω ὁ διδάσκω · εἰ δέ μή , ἀλλά μή μισέω γε πάντως . ἀκούω γοῦν τις ὁ ἀπό ὁ τοιοῦτος ἐμπληξία ἰατρός , ὡς ἐγώ πάμπολυς θεραπεύω μόνος κάθαρσις . οὗτος δή ὁ ὁ καλέω ἀλωπεκία ἔχω ἐντεῦθεν ἄρχω μισέω ἐγώ . καί τις ἄλλος ὅτι καρκινώδης διάθεσις ἄρχω , ὁ τε καλέω ἐλέφας καί φαγέδαινα , ἄλλος τε πολύς ὁ κακοήθης ἕλκος ὅμοιος μισέω , ἄλλος δέ ὅτι σκοτωματικός θεραπεύω κάθαρσις μόνος , ἄλλος δέ ὅτι μανιώδης ἐπίληπτος τε καί μελαγχολικός , ἔτι δέ καί κεφάλαιος κάμνω οὐ ὀλίγος ἐξιάομαι κάθαρσις μόνος , ὥσπερ γε καί ἰσχιαδικός . οὕτως δέ καί ἄλγημα χρόνιος κατά πολύς τόπος σπείρω καί οὗτος δή ὁ ἔναγχος ὡς κωλικός ἤδη τρεῖς μείς ὑπό ὁ ἰατρός θεραπεύω , ἐπί ὁ κακός προέρχομαι , πᾶς ἀπορρίπτω κελεύω ἐκεῖνος κάθαρσις μόνος ἰάομαι . ἰάομαι δέ καί ῥόος γυναικεῖος , οὐ ἀφανής τις ὁ ἐν Ῥώμη γυνή κάθαρσις μόνος , ὥσπερ οὖν καί ἄλλος πολύς ἀφανής αὐτός τε οὗτος ὁ πάθημα καί ἄλλος τις ὁ κατά μήτρα συνίστημι . ἐρυσίπελας δέ τίς δέω καί λέγω , ὡς οὐδείς εἰμί δραστικός βοήθημα χολαγωγός φάρμακον , καθά ἐναντίος αὐτός ὁ ὁ φλέγμα ἀγωγός . διά ὅλος ἡμέρα ἔχω καί ἄλλος λέγω ἔργον θαυμάσιος κάθαρσις ἕπομαι , περί ὅς ἀγνοέω ἔοικα εἰμί ὁ μηδέποτε ὁ περί ὁ καθαίρω φάρμακον τέχνη μανθάνω . ὅπου γάρ οὐδέ εἰμί τις νομίζω ὅλος καθαίρω φάρμακον , ἦ που γε ἐπί τις χράω ἤ κατά ὅστις τρόπος ἐπίσταμαι ; διά οὗτος θεραπεύω μέν ἄλλος ὁ πάθημα ψιλός καί μόνος ποδηγέω ὁ πεῖρα . σοφός δέ ἐγώ οὗτος καί ὁ λόγος , οὐ ἐπί ὅς τις προστίθημι ὁ διά ὁ ἐμπειρία εὑρίσκω , ἀλλά ἀνατρέπω καί οὗτος μεταχειρίζομαι , πολύς κακός ἰατρεύω ὁ ἐπί ψιλός καί μόνος ὁρμάω ὁ ἄλογος τριβή . ἅπας δέ οὗτος ἀρχή καί πηγή εἷς ὁ πρός Ἱπποκράτης μῖσος , ἐκ ὅς πηγή ῥέω μέν καί ἄλλος πολύς , καί οὗτος δέ αὐτός ὁ ἐνίστημι σκέμμα , ὁ περί ὁ ἑλκτικός δύναμις , ὅς μέρος ἤ εἶδος ἤ ὡς ἄν τις ἐθέλω καλέω ὁ ὁ καθαίρω φάρμακον δύναμις .