galenus.de-praenotione-ad-posthumum-epigenem 6
Λοιπὸν οὖν ὅπερ ὑπεσχόμην ἐφεξῆς σοι διηγήσομαι , ἣν λέξιν καὶ προσθεῖναι δὲ τῷ παρόντι λόγῳ , μάλιστ᾿ ἐπειδὰν καὶ τῶν σοφιστῶν ἰατρῶν ἔνιοι , ἀγνοούμενοι τίνι λόγῳ τὸν ἔρωτα τῆς παλλακῆς τοῦ πατρὸς Ἐρασίστρατος ἐγνώρισεν , ἔγραψαν τῶν ἀρτηριῶν τοὺς σφυγμοὺς τοῦ νεανίσκου , σφυζουσῶν ἐρωτικῶς ἐξευρεῖν αὐτὸν , οὐκέθ᾿ ὑπομείναντες εἰπεῖν ἐκ τῶν σφυγμῶν εὑρεθῆναι . ἐγὼ δ᾿ ὅπως μὲν Ἐρασίστρατος ἔγνω , τοῦτο λέγειν οὐκ ἔχω . ὅπως δὲ αὐτὸς ἔγνων ἤδη σοι φράσω . παρεκλήθημεν εἰς τὴν ἐπίσκεψίν τινος γυναικὸς , ὡς ἀγρυπνούσης ἐν ταῖς νυξὶ καὶ μεταβαλλούσης ἑαυτὴν ἄλλοτε εἰς ἄλλο σχῆμα κατακλίσεως , εὗρον δ᾿ ἀπύρετον , ἐπυθόμην ὑπὲρ ἑκάστου τῶν κατὰ μέρος αὐτῇ γεγονότων , ἐξ ὧν ἴσμεν ἀγρυπνίας συμβαινούσας . ἡ δὲ μόγις , ἢ οὐδ᾿ ὅλως ἀπεκρίνετο , ὡς μάτην ἐρωτωμένην ἐνδεικνυμένη καὶ τὸ τελευταῖον ἀποστραφεῖσα , τοῖς μὲν ἐπιβεβλημένοις ἱματίοις ὅλῳ τῷ σώματι σκεπάσασα πᾶσαν ἑαυτὴν , ἄλλῳ δέ τινι μικρῷ ταραντινιδίῳ τὴν κεφαλὴν ἔκειτο καθάπερ οἱ χρῄζοντες ὕπνου . χωρισθεὶς οὖν ἐγὼ δυοῖν θάτερον αὐτὴν ἐνόησα πάσχειν , ἢ μελαγχολικῶς δυσθυμεῖν , ἤ τι λυπουμένην οὐκ ἐθέλειν ὁμολογεῖν . εἰς τὴν ὑστεραίαν οὖν ἀνεβαλλόμην ἀκριβέστερον διασκέψασθαι περὶ αὐτῶν καὶ πορευθεὶς τὸ μὲν πρότερον ἤκουσα τῆς παραμενούσης οἰκέτιδος ὡς ἀδύνατον αὐτὴν ἄρτι θεάσασθαι · δεύτερον δ᾿ ἐπανελθὼν ὡς ἤκουσα πάλιν ταὐτὸ , τρίτον πάλιν ἧκον . εἰπούσης δέ μου τῆς θεραπαίνης ἀπαλλάττεσθαι , μὴ βούλεσθαι γὰρ ἐνοχλεῖσθαι τὴν γυναῖκα , καὶ γνοὺς αὐτὴν ἐμοῦ χωρισθέντος λελουμένην τε καὶ τὰ συνήθως προσενεγκαμένην , ἧκον τῇ ὑστεραίᾳ καὶ μόνος διαλεχθεὶς τῇ θεραπαίνῃ πολυειδῶς , ἔγνων σαφῶς τίνι λύπῃ τειρομένην , ἣν ἐξεῦρον κατὰ τύχην , ὁποίαν οἶμαι καὶ Ἐρασιστράτῳ γενέσθαι , προεγνωσμένου γάρ μοι τοῦ μηδὲν εἶναι κατὰ τὸ σῶμα πάθος , ἀλλὰ ἀπὸ ψυχικῆς τινος ἀηδίας ἐνοχλεῖσθαι τὴν γυναῖκα , συνέβη κατὰ τὸν αὐτὸν καιρὸν ὃν ἐσκόπουν αὐτὴν βεβαιωθῆναι τοῦτο , παραγενομένου τινὸς ἐκ τοῦ θεάτρου καὶ φάντος ὀρχούμενον ἑορακέναι Πυλάδην · ἠλλάγη γὰρ αὐτῆς καὶ τὸ βλέμμα καὶ τὸ χρῶμα τοῦ προσώπου , κᾀγὼ θεασάμενος τοῦτο , τῷ καρπῷ τῆς γυναικὸς ἐπιβαλὼν τὴν χεῖρα , τὸν σφυγμὸν εὗρον ἀνώμαλον ἐξαίφνης πολυειδῶς γενόμενον , ὅστις δηλοῖ τὴν ψυχὴν τεθορυβῆσθαι · ὁ αὐτὸς οὖν καὶ τοῖς ἀγωνιῶσι περί τι πρᾶγμα συμβαίνειν . κατὰ τὴν ὑστεραίαν οὖν εἰπὼν ἀκολούθῳ τινι τῶν ἐμῶν , ὅταν ἐπισκεψάμενος ἔλθω πρὸς τὴν γυναῖκα , μετ᾿ ὀλίγον ἀφικόμενος ἀνάγγειλόν μοι , Μόρφον ὀρχεῖσθαι σήμερον , εἶθ᾿ ὡς ἤγγειλεν , ἄτρεπτον εὗρον τὸν σφυγμόν . ὁμοίως δὲ καὶ κατὰ τὴν ἑξῆς ἡμέραν ποιήσας ἀγγελθῆναι περὶ τοῦ τρίτου τῶν ὀρχηστῶν , ὁμοίως μείναντος ἀτρέπτου τοῦ σφυγμοῦ . κατὰ τὴν τετάρτην ἠκρίβωσα νύκτα πάνυ παραφυλάξας , ἡνίκα Πυλάδης ὀρχούμενος ἠγγέλθη , ταραχθέντα πολυειδῶς αὐτὸν ὁρῶν , εὗρον οὕτως ἐρῶσαν τοῦ Πυλάδου τὴν γυναῖκα καὶ τοῦτο παραφυλαχθὲν ἀκριβῶς ἐν ταῖς ἐφεξῆς ἡμέραις εὑρέθη βεβαίως . καθάπερ γε καί τινος ἄλλου τῶν πλουσίων δοῦλος οἰκονόμος ὁμοίως κάμνων ἐγνώσθη μοι . λυπούμενος γὰρ ἐν τῷ μέλλειν ἀποδιδόναι λογισμοὺς ὧν διῴκησεν , ἐν οἷς ἠπίστατο λεῖπον οὐκ ὀλίγον ἀργύριον , ὑπὸ τῆς φροντίδος ἠγρύπνει τε καὶ λυπούμενος ἐτήκετο , προειπὼν δὲ αὐτοῦ τῷ δεσπότῃ μηδὲν εἶναι σωματικὸν πάθημα τῷ πρεσβύτῃ , σκέψασθαι συνεβουλευσάμην , ὅτι φοβοῖτο μέλλοντος αὐτοῦ τοὺς λόγους , ὧν ἐνεχείρισεν ﻿ ἀπαιτεῖν , καὶ διὰ τοῦτο λυποῖτο , γινώσκων οὐκ ὀλίγον ἐν αὐτοῖς εὑρήσεσθαι λεῖπον . ἐπειδὴ καλῶς ἔφη με στοχάζεσθαι , τοῦτο συνεβούλευσα βεβαίας ἕνεκεν διαγνώσεως , εἰπεῖν αὐτῷ ὅσον ἔχει παρακείμενον ἀργύριον αἰτῆσαι τοῦτο , μή πως ἐξ αἰφνιδίου τελευτήσαντος ἀπόληται , μεταστάσης εἰς ἄλλον οἰκέτην τῆς διοικήσεως , οὗ μήπω πεῖραν ἔχει · παρὰ γὰρ ἐκείνου μὴ χρῄζειν ἀπαιτήσεως λογισμῶν . ὡς δὲ ὁ δεσπότης αὐτῷ ταῦτα διελέχθη , πεισθεὶς οὐκ ἐξετασθήσεσθαι καὶ διὰ τοῦτο γινόμενος ἄλυπος ἐν τῇ τρίτῃ τῶν ἡμερῶν τὴν κατὰ φύσιν ἕξιν τοῦ σώματος ἀνεκτήσατο . τί δή ποτ᾿ οὖν ἐλάνθανε τοὺς ἔμπροσθεν ἰατροὺς τήν τε προειρημένην γυναῖκα καὶ τὸν προειρημένον οἰκέτην ἐπισκοπουμένους ; ἐκ γὰρ κοινῶν ἐπιλογισμῶν εὑρίσκεται τὰ τοιαῦτα , κᾂν βραχεῖαν ἐπιστήμην ἔχῃ τῆς ἰατρικῆς θεωρίας . ἐγὼ μὲν ἡγοῦμαι διότι μηδεμίαν ἔχουσι διάγνωσιν , ὧν τὸ σῶμα διὰ τῆς ψυχῆς πάθη πάσχειν εἰώθει . ἴσως δὲ ὅτι οὐδὲ διὰ τοὺς ἀγῶνας καὶ τοὺς φόβους ἐξαίφνης τὴν ψυχὴν ταράξαντας οἱ σφυγμοὶ τρέπονται γινώσκουσιν . ὅπερ Ἐρασίστρατος ἐπιστάμενος ἐπὶ τῆς αὐτῆς οἰκίας τῷ νοσοῦντι τῆς γυναικὸς ὑπαρχούσης εὐκολώτερον ἐξεῦρεν , ὡς ἂν δυναμένου αὐτοῦ συνεχέστερον ὁρᾶσθαι τὸν νεανίσκον , μὴ διὰ πλειόνων ἡμερῶν καθάπερ ὁ Πυλάδης · οὐδ᾿ οὖν οὐδὲ τότε φαινομένου , ἀλλ᾿ ἀκουομένου ἐκταράττειν τὴν γυναῖκα . λῆρος οὖν μακρὸς ἐρωτικῶς κινούμενοι σφυγμοὶ τῶν οὐ γινωσκόντων ἔρωτος μὲν οὐδένα δηλωτικὸν σφυγμὸν εἶναι , θορυβουμένης δὲ ψυχῆς τοὺς σφυγμοὺς ἀλλοιοῦσθαι , μήτε τὴν κατὰ φύσιν ὁμαλότητα μήτε τὴν τάξιν ἀποσώζοντας .
Lemmas: λοιπός οὖν ὅς ὑπέχω ἐφεξῆς σύ διηγέομαι , ὅς λέξις καί προστίθημι δέ ὁ πάρειμι λόγος , μάλα ἐπειδάν καί ὁ σοφιστής ἰατρός ἔνιοι , ἀγνοέω τίς λόγος ὁ ἔρως ὁ παλλακή ὁ πατήρ Ἐρασίστρατος γνωρίζω , γράφω ὁ ἀρτηρία ὁ σφυγμός ὁ νεανίσκος , σφύζω ἐρωτικός ἐξευρίσκω αὐτός , οὐκέτι ὑπομένω λέγω ἐκ ὁ σφυγμός εὑρίσκω . ἐγώ δέ ὅπως μέν Ἐρασίστρατος γιγνώσκω , οὗτος λέγω οὐ ἔχω . ὅπως δέ αὐτός γιγνώσκω ἤδη σύ φράζω . παρακαλέω εἰς ὁ ἐπίσκεψις τις γυνή , ὡς ἀγρυπνέω ἐν ὁ νύξ καί μεταβάλλω ἑαυτοῦ ἄλλοτε εἰς ἄλλος σχῆμα κατάκλισις , εὑρίσκω δέ ἀπύρετος , πυνθάνομαι ὑπέρ ἕκαστος ὁ κατά μέρος αὐτός γίγνομαι , ἐκ ὅς οἶδα ἀγρυπνία συμβαίνω . ὁ δέ μόγις , ἤ οὐδέ ὅλος ἀποκρίνω , ὡς μάτην ἐρωτάω ἐνδείκνυμι καί ὁ τελευταῖος ἀποστράπτω , ὁ μέν ἐπιβάλλω ἱμάτιον ὅλος ὁ σῶμα σκεπάζω πᾶς ἑαυτοῦ , ἄλλος δέ τις μικρός ταραντινίδιον ὁ κεφαλή κεῖμαι καθά ὁ χρῄζω ὕπνος . χωρίζω οὖν ἐγώ δύο ἕτερος αὐτός νοέω πάσχω , ἤ μελαγχολικός δυσθυμέω , ἤ τις λυπέω οὐ ἐθέλω ὁμολογέω . εἰς ὁ ὑστεραῖος οὖν ἀναβάλλω ἀκριβής διασκοπέω περί αὐτός καί πορεύω ὁ μέν πρότερος ἀκούω ὁ παραμένω οἴκετις ὡς ἀδύνατος αὐτός ἄρτι θεάομαι · δεύτερος δέ ἐπανέρχομαι ὡς ἀκούω πάλιν αὐτός , τρίτος πάλιν ἥκω . λέγω δέ ἐγώ ὁ θεράπαινα ἀπαλλάσσω , μή βούλομαι γάρ ἐνοχλέω ὁ γυνή , καί γιγνώσκω αὐτός ἐγώ χωρίζω λούω τε καί ὁ συνήθης προσφέρω , ἥκω ὁ ὑστεραῖος καί μόνος διαλέγω ὁ θεράπαινα πολυειδής , γιγνώσκω σαφής τίς λύπη τείρω , ὅς ἐξευρίσκω κατά τύχη , ὁποῖος οἴομαι καί Ἐρασίστρατος γίγνομαι , προγιγνώσκω γάρ ἐγώ ὁ μηδείς εἰμί κατά ὁ σῶμα πάθος , ἀλλά ἀπό ψυχικός τις ἀηδία ἐνοχλέω ὁ γυνή , συμβαίνω κατά ὁ αὐτός καιρός ὅς σκοπέω αὐτός βεβαιόω οὗτος , παραγίγνομαι τις ἐκ ὁ θέατρον καί φημί ὀρχέομαι ὁράω Πυλάδης · ἀλλάσσω γάρ αὐτός καί ὁ βλέμμα καί ὁ χρῶμα ὁ πρόσωπον , ἐͅγώ θεάομαι οὗτος , ὁ καρπός ὁ γυνή ἐπιβάλλω ὁ χείρ , ὁ σφυγμός εὑρίσκω ἀνώμαλος ἐξαίφνης πολυειδής γίγνομαι , ὅστις δηλόω ὁ ψυχή θορυβέω · ὁ αὐτός οὖν καί ὁ ἀγωνιάω περί τις πρᾶγμα συμβαίνω . κατά ὁ ὑστεραῖος οὖν λέγω ἀκόλουθος τις ὁ ἐμός , ὅταν ἐπισκοπέω ἔρχομαι πρός ὁ γυνή , μετά ὀλίγος ἀφικνέομαι ἀναγγέλλω ἐγώ , Μόρφος ὀρχέομαι σήμερον , εἶτα ὡς ἀγγέλλω , ἄτρεπτος εὑρίσκω ὁ σφυγμός . ὅμοιος δέ καί κατά ὁ ἑξῆς ἡμέρα ποιέω ἀγγέλλω περί ὁ τρίτος ὁ ὀρχηστής , ὅμοιος μένω ἄτρεπτος ὁ σφυγμός . κατά ὁ τέταρτος ἀκριβόω νύξ πάνυ παραφυλάσσω , ἡνίκα Πυλάδης ὀρχέομαι ἀγγέλλω , ταράσσω πολυειδής αὐτός ὁράω , εὑρίσκω οὕτως ἐράω ὁ Πυλάδης ὁ γυνή καί οὗτος παραφυλάσσω ἀκριβής ἐν ὁ ἐφεξῆς ἡμέρα εὑρίσκω βέβαιος . καθά γε καί τις ἄλλος ὁ πλούσιος δοῦλος οἰκονόμος ὅμοιος κάμνω γιγνώσκω ἐγώ . λυπέω γάρ ἐν ὁ μέλλω ἀποδίδωμι λογισμός ὅς διοικέω , ἐν ὅς ἐπίσταμαι λείπω οὐ ὀλίγος ἀργύριον , ὑπό ὁ φροντίς ἀγρυπνέω τε καί λυπέω τήκω , προλέγω δέ αὐτός ὁ δεσπότης μηδείς εἰμί σωματικός πάθημα ὁ πρεσβύτης , σκοπέω συμβουλεύω , ὅτι φοβέω μέλλω αὐτός ὁ λόγος , ὅς ἐγχειρίζω ﻿ ἀπαιτέω , καί διά οὗτος λυπέω , γιγνώσκω οὐ ὀλίγος ἐν αὐτός εὑρίσκω λείπω . ἐπειδή καλός φημί ἐγώ στοχάζομαι , οὗτος συμβουλεύω βέβαιος ἕνεκα διάγνωσις , λέγω αὐτός ὅσος ἔχω παράκειμαι ἀργύριον αἰτέω οὗτος , μή πως ἐκ αἰφνίδιος τελευτάω ἀπόλλυμι , μεθίστημι εἰς ἄλλος οἰκέτης ὁ διοίκησις , ὅς μήπω πεῖρα ἔχω · παρά γάρ ἐκεῖνος μή χρῄζω ἀπαίτησις λογισμός . ὡς δέ ὁ δεσπότης αὐτός οὗτος διαλέγω , πείθω οὐ ἐξετάζω καί διά οὗτος γίγνομαι ἄλυπος ἐν ὁ τρίτος ὁ ἡμέρα ὁ κατά φύσις ἕξις ὁ σῶμα ἀνακτάομαι . τίς δή ποτέ οὖν λανθάνω ὁ ἔμπροσθεν ἰατρός ὁ τε προλέγω γυνή καί ὁ προλέγω οἰκέτης ἐπισκοπέω ; ἐκ γάρ κοινός ἐπιλογισμός εὑρίσκω ὁ τοιοῦτος , ἔͅν βραχύς ἐπιστήμη ἔχω ὁ ἰατρικός θεωρία . ἐγώ μέν ἡγέομαι διότι μηδείς ἔχω διάγνωσις , ὅς ὁ σῶμα διά ὁ ψυχή πάθος πάσχω εἴωθα . ἴσως δέ ὅτι οὐδέ διά ὁ ἀγών καί ὁ φόβος ἐξαίφνης ὁ ψυχή ταράσσω ὁ σφυγμός τρέπω γιγνώσκω . ὅς Ἐρασίστρατος ἐπίσταμαι ἐπί ὁ αὐτός οἰκία ὁ νοσέω ὁ γυνή ὑπάρχω εὔκολος ἐξευρίσκω , ὡς ἄν δύναμαι αὐτός συνεχής ὁράω ὁ νεανίσκος , μή διά πολύς ἡμέρα καθά ὁ Πυλάδης · οὐδέ οὖν οὐδέ τότε φαίνω , ἀλλά ἀκούω ἐκταράσσω ὁ γυνή . λῆρος οὖν μακρός ἐρωτικός κινέω σφυγμός ὁ οὐ γιγνώσκω ἔρως μέν οὐδείς δηλωτικός σφυγμός εἰμί , θορυβέω δέ ψυχή ὁ σφυγμός ἀλλοιόω , μήτε ὁ κατά φύσις ὁμαλότης μήτε ὁ τάξις ἀποσῴζω .