galenus.de-plenitudine-liber 8
Καὶ εἴπερ ταῦθ’ οὕτως ἔχει , καθάπερ οὖν ἔχει , καιρὸς ἤδη διορίσασθαι περί τινος ὧν ἔμπροσθεν ἀνεβαλλόμεθα , ἐπειδὴ ἐσκοπούμεθα μέχρι τοῦ δεῦρο τὰ ὑπ’ Ἐρασιστράτου γεγραμμένα σημεῖα . τὸ γάρτοι πλῆθος , εἴτ’ οὖν πρὸς τὴν δύναμιν , εἴτε πρὸς τὴν τῶν περιεχόντων χώραν νοοῖτο , βέλτιον μὲν ἦν δήπου διορίσασθαι , πότερον ἐν αἵματι μόνῳ , ἢ καὶ τοῖς ἄλλοις ἅπασι χυμοῖς συνίστασθαι πέφυκε · παραλέλειπται δὲ καὶ τοῦτ’ αὐτοῖς ἀδιόριστον . ἐπεὶ τοίνυν οὐ μόνον ταῦτα τὰ παθήματα καταλαμβάνει τοὺς χυμοὺς , ἔνδειά τε καὶ πλῆθος , ἀλλὰ καὶ ποιότης ἄτοπος , πάντας ἠρώτησα τοὺς ἰατροὺς , ὅσοι τε πρὸς τὴν δύναμιν νοοῦσι τὸ πλῆθος ὅσοι τε πρὸς τὴν αὔξησιν τῶν ὑγρῶν , πότερον αὐξηθέντος μόνου τοῦ αἵματος τοσοῦτον , ὡς μὴ στέγεσθαι , τείνεσθαι συμβήσεται ταῖς φλεψί · εἰ δ’ ἤτοι φλέγμα εἰς ὁτιοῦν ἄλλο μόριον , ἢ καὶ αὐτὰς τὰς φλέβας , ἢ καὶ σὺν τούτῳ τε καὶ χωρὶς τούτου χολά τις , ἢ ἰχὼρ , ἢ πνεῦμα φυσῶδες ἐς πλῆθος ἀθροισθείη τοσοῦτον , ὡς μὴ χωρεῖσθαι μηκέτι πρὸς τοῦ περιέχοντος , οὐχὶ καὶ νῦν ἀναγκαῖον ἔσται , τάσεως αἰσθέσθαι τὸ ζῶον ; ἂν ὑπάρχῃ τὸ τεινόμενον μόριον αἰσθητικὸν , ἀναγκαῖόν ἐστιν ἐπὶ παντὶ τῷ διατείνοντι καὶ μὴ στεγομένῳ τὴν αἴσθησιν τῆς τάσεως τῷ ζώῳ γενέσθαι , καὶ τὸ πάθημα αὐτὸ καταλαμβάνειν τὰ μόρια , τὴν ὀνομαζομένην τάσιν , ἧς ἐπὶ πλέον αὐξανομένης , ἀνάγκη τε καὶ ῥαγῆναι τὸ τεινόμενον . ἐμοὶ μὲν τοιοῦτον δοκεῖ τοῖς ἐναργῶς φαινομένοις ὁμολογεῖν . ὁρῶνται γὰρ οὐ νεῦρα μόνον , ἢ σχοινία ῥηγνύμενα τῷ βιαίῳ τῆς τάσεως , ἀλλὰ καὶ πίθοι πολλάκις ὑπὸ γλεύκους πνευματωθέντος . ἔναγχος γοῦν ἀγγεῖον κασσιτέρινον εἰς τοσοῦτον διεφυσήθη πρὸς τοῦ περιεχομένου κατ’ αὐτὸ φαρμάκου τοῦ διὰ τῶν ἐχιδνῶν , ὥστε καὶ τὸ περικείμενον αὐτῷ δέρμα καὶ τὸ σχοινίον ᾧ κατεδέδετο ῥαγῆναι καὶ τὸ πῶμα κυρτωθῆναι . καὶ μὲν δὴ καὶ ὅτι μεγίσταις ὀδύναις ἐνίοτε καταλαμβάνονταί τινες , ὑπὸ φυσώδους πνεύματος καταληφθέντος ἔν τισι τοῦ ζώου μέρεσι , καὶ ὡς ἕν τῷ κώλῳ μάλιστα συμβαίνειν εἴωθε τοῦτο , γινώσκειν ἡγοῦμαι πάντας , οἷς ἐπιμελές ἐστιν ἀκολουθεῖν τε καὶ διασκέπτεσθαι τὰ καθ’ ἑκάστην ἡμέραν ἐπὶ τῶν καμνόντων ὁρώμενα . βέλτιον οὖν ὑπὸ πάσης οὐσίας ὑγρᾶς καὶ πνευματώδους εἰς τονώδη διάθεσιν ἄγεσθαι νομίζειν τὰ μόρια , ἢ μόνῳ τῶν χυμῶν αἵματι πληθύνοντι τοιοῦτον ἕπεσθαι πάθημα . μεταβῶμεν οὖν αὖθις πρὸς τοὺς ὡς πρὸς τὴν δύναμιν ἡγουμένους ἀεὶ συνίστασθαι τὸ πλῆθος , ἐρωτήσωμέν τε καὶ τούτους ἕν τι τῶν προχειροτάτων , ὑποθέμενοι τοιάνδε τινα ὑπόθεσιν , ὡς ἐπὶ παραδείγματι . ( μόρια ) βασταζέτωσαν ἄνθρωποι δύο κατὰ τῶν ὤμων ἀναθέμενοι ὁ μὲν ξύλον , ἢ λίθον , ἤ τι φορτίον βαρύτατον , ὁ δὲ ἕτερος ἀκάνθας ὀλιγίστας , ὀξυτάτας · εἶτ’ ἐρωτήσωμεν ἐπὶ τῷ τοιούτῳ θεάματι τοὺς πρὸς τὴν δύναμιν ἀεὶ νοοῦντας τὸ πλῆθος , εἰ καὶ τὰς ὀλίγας ἀκάνθας ὀνομάζουσι φορτίον , ἢ τὸ μὲν ἀνιᾶσθαι πρὸς ἑκατέρου τῶν βασταζομένων κοινόν τι σύμπτωμα τοῖς ἀνθρώποις ἐστὶν , ἡ δὲ τῆς ἀνίας ἰδέα πάμπολυ διαλλάττουσα · τῷ μὲν γὰρ βαρύνεσθαι χωρὶς τοῦ νύττεσθαι , τῷ δὲ νύττεσθαι χωρὶς τοῦ βαρύνεσθαι συμβέβηκεν . ὅλως δ’ ἄν τις τὸ νύττεσθαι , ἢ δάκνεσθαι , ἢ ὁπωσοῦν ἀνιῶν φορτίον καλῇ καὶ πλῆθος , ἀναγκασθήσεταί ποτε καὶ μίαν ἄκανθαν ἢ βελόνην λεπτοτάτην καλεῖν φορτίον , οὗ τί ἂν εἴη γελοιότερον ; ἔστιν οὖν ἄτοπα ταῦτα καὶ παρὰ τὰς κοινὰς ἁπάντων ἀνθρώπων ἐννοίας . ἡμῖν δὲ οὐκ ἀνατρέπειν , ἀλλὰ φυλάττειν τὰς κοινὰς ἐννοίας πρόκειται . πολὺ μὲν οὖν ἡγούμεθα τὸ βαρῦνον , ἀνιαρὸν δὲ τὸ δάκνον , ἢ νύττον , ἢ ὅπως ἄν τις ὀνομάζειν ἐθέλῃ . καὶ μὴν ὅτι δακνώδεις πολλοὶ τῶν χυμῶν εἰσιν , οἱ μὲν ἐν ἡμῖν αὐτοῖς τὴν γένεσιν ἔχοντες , οἱ δὲ ἔξωθεν ἡμῖν ἐπιφερόμενοι , παντὶ τοῦτο πρόδηλον . εἰσὶ δ’ αὐτῶν τέτταρες ἐν τῷ μᾶλλόν τε καὶ ἧττον διαφοραί · μετρίως μὲν γὰρ δάκνοντες κνησμώδεις εἰσὶν , ὥσπερ ἡ σκίλλα · σφοδρότερον δὲ , δακνώδεις , ὥσπερ τὸ κρόμμυον · εἰ γὰρ ἐπὶ πλέον ὁμιλήσειεν ἡμῶν τὸ σῶμα τοιαύτῃ φύσει σώματος , ἑλκωθήσεται · τὰ δὲ ἔτι μᾶλλόν ἐστι τούτου δριμέα , καὶ μάλιστα ὅταν ἡλκωμένοις προσφέρηται , φρίκην ἐργάζεται . φρίκης δὲ ἐκταθείσης τε καὶ αὐξηθείσης τὸ σύμπτωμα ῥῖγος ὀνομάζεται . κατὰ δὲ τὴν αὐτὴν ἀναλογίαν ἐν ἡμῖν συνίστανται δακνώδεις χυμοὶ κατὰ τέτταρας ἰδέας · κνησμώδεις μὲν γὰρ ἐξ αὐτῶν εἰσιν οἱ μετρίως ἀμύττοντες , ἑλκώδη δὲ αἴσθησιν ἐμποιοῦσιν οἱ τούτων δακνωδέστεροι , φρίκην δὲ οἱ τούτων μᾶλλον δάκνοντες , οἱ δ’ ἱκανῶς δακνώδεις τὸ ῥῖγος . λέλεκται δὲ περὶ τούτων ἐν πολλαῖς πραγματείαις , ἀλλ’ ἱκανὰ τῷ βουληθέντι σύνοψίν τινα λαβεῖν αὐτῶν τὰ ἐν τῷ δευτέρῳ τῶν ἐν τοῖς συμπτώμασιν αἰτιῶν εἰρημένα καὶ τῷ τετάρτῳ τῶν ὑγιεινῶν · εἰ δὲ καὶ τὸ περὶ τῆς τῶν φαρμάκων δυνάμεως ἀναλέξαιτό τις γράμμα καὶ τὴν προηγουμένην αὐτῶν πραγματείαν τὴν περὶ κράσεων , ἐπιστημονικώτερον ἂν οὕτως πεισθείη περὶ τῆς τῶν δακνωδῶν φύσεως . ἀλλὰ οἱ πολλοὶ τῶν ἰατρῶν ὅμοιόν τι πεπόνθασι τῷ πρὸς Ἱπποκράτους εἰρημένῳ περὶ τῶν ἐπὶ κατάγμασιν ἢ τοιούτοις τισὶ παθήμασι τὰ προσταττόμενα μὴ ποιούντων · καὶ γὰρ κᾀκεῖνοι , καίτοι ὑγιεῖς ἐθέλοντες γενέσθαι , ﻿ τὸν ἐν τῇ θεραπείᾳ κάματον οὐχ ὑπομένουσιν , ὥσπερ οὗτοι τὸν ἐν τῷ μανθάνειν . ἀλλ’ οὔτε ἐξαίφνης ὑγιεῖς οἷόν τε γενέσθαι μόνῳ τῷ βούλεσθαι τυχόντας τοῦ τέλους , οὔτε τούτους ἐπιστημονικοὺς , ἄνευ τοῦ διελθεῖν ἅπασαν τὴν ὁδὸν , ἣν ἀρτίως ἐδήλωσα . γνώσονται γὰρ , εἰ βουληθεῖεν , ὡς ἡ ἑλκώδης ὅλου τοῦ σώματος αἴσθησις , ἥ τε ἐπὶ πλέοσι γυμνασίοις ἀήθως παραληφθεῖσι γιγνομένη καὶ ἡ χωρὶς γυμνασίων ἄφνω συστᾶσα , δακνώδους ἔγγονος ὑπάρχει χυμοῦ . καὶ διὰ τοῦτο τοὺς πλέον γυμνασαμένους ἐλαίῳ τε πλείονι καὶ τρίψει μαλακῇ καὶ λουτροῖς γλυκέων ὑδάτων θερμοῖς ἀκριβῶς εὐκράτοις οἱ γυμνασταὶ θεραπεύουσιν , ὡς διαφορηθῆναι τοὺς δακνώδεις χυμοὺς , ὅσοι γυμνασαμένων ἀμετρότερον ἐγεννήθησαν ἐπὶ συντήξει πιμελῆς καὶ σαρκὸς μαλακῆς , ἢ δι’ αὐτοὺς τοὺς ἐν τῷ σώματι χυμοὺς ἰσχυρῶς θερμανθέντας . εἴ τις οὖν ὑπομείνειε τὰς τούτων ἀποδείξεις ἐκμανθάνειν , ἐκεῖνος ἂν μόνος πεισθείη βεβαίως , τὴν μὲν ἑλκώδη διάθεσιν ἐπὶ δακνώδεσι γίγνεσθαι χυμοῖς , τὴν δὲ τοῦ βάρους ἐπὶ πολλοῖς πρὸς τὴν δύναμιν , τὴν δὲ τῆς τάσεως ἐπὶ πολλοῖς μὲν καὶ ταύτην , ἀλλ’ ὡς πρὸς τὴν περιέχουσαν ἑαυτοὺς χώραν , οὐ τὴν δύναμιν τῶν ( περιεχομένων ) σωμάτων . Ἐρασίστρατος δὲ ἐν τῷ προτέρῳ τῶν ὑγιεινῶν , αὐτὴν μὲν τὴν γένεσιν τῆς πληθώρας διερχόμενος , ἐναργέστατα διδάσκει τὴν τρίτην τῶν εἰρημένων διάθεσιν , ἑξῆς δὲ ἐπὶ τὰ γνωρίσματα τρεπόμενος , οὐ μᾶλλόν τι ταύτης ἢ τὰ τῶν ἄλλων ἔγραψεν . ἡ μὲν γὰρ τάσις ταύτης μόνης , ὅπερ ἐκεῖνος ὠνόμασε παρεμπίμπλασθαι · τὸ δὲ ἑλκώδη γενέσθαι τὴν αἴσθησιν οὔτε τοῦ προειρημένου πλήθους οὔτε τοῦ πρὸς τὴν δύναμιν ἴδιον γνώρισμα · πολὺ δὲ μᾶλλον οὐδὲ τὸ βαρυτέρους τε καὶ δυσκινητοτέρους ἀποτελεῖσθαι · καὶ γὰρ καὶ τοῦτο ἴδιόν ἐστι τοῦ πρὸς τὴν δύναμιν πλήθους . ὀλίγου τοίνυν ἐδέησεν αὐτῷ πᾶσαν ἡμῖν γράψαι τὴν τῶν ἐμπειρικῶν συνδρομήν · ἀμέλει καὶ μέρος τι τῆς τριχρόνου λεγομένης σημειώσεως , ἣν οἱ περὶ τὸν Ἡρόφιλον εἰσήγαγον ὁμοίως τοῖς ἐμπειρικοῖς , ἔγραψεν ἐν τῷ οὕτω φάναι · τῆς γὰρ ἀναδιδομένης τροφῆς μήτε καταπεττομένης μήτε ἐκπονουμένης κατὰ τὸ εἰθισμένον ἑκάστῳ , μήτε ἄλλως πως ἐκκρινομένης οὐδὲν γὰρ διήνεγκεν ἢ ταῦτα εἰπεῖν , ἢ ὡς ἐκεῖνοι λέγουσιν , ἀργὸν βίον , ἐπίσχεσίν τε συνήθων ἐκκρίσεων . ἀργὸν μὲν γὰρ τὸν ἔμπροσθεν βίον ἐνεδείξατο , μήτε ἐκπονουμένης , φήσας , κατὰ τὸ εἰθισμένον ἑκάστῳ · τὴν δὲ τῶν ἐκκρίσεων ἐπίσχεσιν ἐν τῷ προσγράψαι , μήτε ἄλλως ἐκκρινομένης , ( ἡ διὰ χρόνον σημείωσις τοῦ πλήθους ) ἐκ μὲν τοῦ προγεγονότος χρόνου λαμβάνων τὸν ἀργὸν βίον ἅμα τῇ τῶν ἐκκρίσεων ἐπισχέσει · ἐκ δὲ τοῦ νῦν ἐνεστῶτος τό τε παρεμπίμπλασθαι καὶ τὴν ἑλκώδη διάθεσιν , ὄκνον τε πρὸς τὰς κινήσεις , καὶ βάρος ὅλου τοῦ σώματος , ὅσα τε ἄλλα τοιαῦτα προστιθέασιν · ἐκ δὲ τοῦ μέλλοντος , ὅτι περ κενωθέντες οἱ οὕτως ἔχοντες καλῶς ὤνηνται , ὅπερ Ἐρασιστράτῳ παραλέλειπται . μαρτύριον μὲν γὰρ τοῦτο τῆς ὀρθῆς διαγνώσεώς τε ἅμα καὶ θεραπείας ἐστί · διαγνώσεως δὲ , ἢ ὡς ἐκεῖνοι καλοῦσι , σημειώσεως , οὐδὲν ἂν εἴη μέρος , εἴ γε διὰ τῆς σημειώσεως σημειοῦσθαι βουλόμεθα τὰς διαθέσεις , ἵνα ἐξεύρωμεν τὴν προσήκουσαν θεραπείαν . ὥστε εἴ γε ἐξ ἄλλου τινὸς οἷόν τ’ ἦν ὁρμηθέντας θεραπεῦσαι προσηκόντως , ἡ σημείωσις ἂν ἦν περιττή . τοῦ δ’ ἐνεστῶτος χρόνου μεμνημένος , ἔρευθός τε καὶ διάτασιν ἀγγείων παραλέλοιπεν , ἃ καὶ αὐτὰ προστιθέασιν οἱ ἐμπειρικοὶ σχεδὸν ἅπαντες , οὐκ ὀλίγοι δὲ τῶν δογματικῶν , ὥσπερ καὶ ἄλλα τινὰ , καθάπερ εἴρηται . καίτοι γε ὧν ὡς ἐν αἵματι μόνῳ τὴν τῆς πληθώρας ὑποτίθεται γένεσιν , οὐ κακῶ , ἐπ’ ἐκείνων πρόσκειται τῇ διαγνώσει τὸ ἔρευθος ἥ τε διάτασις τῶν ἀγγείων · ἔτι γε μὴν μᾶλλον , ὡς τὸ παρεμπίμπλασθαι φάναι βραχίονάς τε καὶ χεῖρας καὶ κνήμας , οὐ μᾶλλον τοῦ κατὰ τὰς σάρκας τε καὶ ὅλους τοὺς μύας πλήθους , ἢ τοῦ τῶν φλεβῶν θήσεται , ἰδίαις ὑποθέσεσιν ἑπόμενος . ἀλλά τοι καὶ οὕτως ἀναγκαῖον ἦν διττὴν ποιήσασθαι διάγνωσιν , ἑτέραν μὲν τοῦ τῶν αἰσθητῶν τούτων φλεβῶν , ἃς ἅπαντες ἄνθρωποι βλέπομεν · ἑτέραν δὲ , ἣν ἐκεῖνος ἐθεάσατο μόνος . οἶμαι τοίνυν ἤδη πρόδηλον γεγονέναι τοῖς γε προσέχουσι τὸν νοῦν , ὡς οὐ μικρὸν εἴη πρᾶγμα διαγνῶναι πλῆθος . ὅπου δ’ ἂν οὐδ’ ἄχρι λόγου διαγνῶναι ῥᾴδιον , ἀλλ’ ἄπορον παντοίως ἐστὶ , σχολῇ γ’ ἂν ἐπὶ τῶν ἔργων ἀπὸ ταὐτομάτου κατορθωθείη μήτε προδιασκεψαμένοις τι περὶ αὐτοῦ μήτ’ ἐξευροῦσιν .
Lemmas: καί εἴπερ οὗτος οὕτως ἔχω , καθά οὖν ἔχω , καιρός ἤδη διορίζω περί τις ὅς ἔμπροσθεν ἀναβάλλω , ἐπειδή σκοπέω μέχρι ὁ δεῦρο ὁ ὑπό Ἐρασίστρατος γράφω σημεῖον . ὁ γάρ πλῆθος , εἴτε οὖν πρός ὁ δύναμις , εἴτε πρός ὁ ὁ περιέχω χώρα νοέω , ἀγαθός μέν εἰμί δήπου διορίζω , πότερος ἐν αἷμα μόνος , ἤ καί ὁ ἄλλος ἅπας χυμός συνίστημι φύω · παραλείπω δέ καί οὗτος αὐτός ἀδιόριστος . ἐπεί τοίνυν οὐ μόνος οὗτος ὁ πάθημα καταλαμβάνω ὁ χυμός , ἔνδεια τε καί πλῆθος , ἀλλά καί ποιότης ἄτοπος , πᾶς ἐρωτάω ὁ ἰατρός , ὅσος τε πρός ὁ δύναμις νοέω ὁ πλῆθος ὅσος τε πρός ὁ αὔξησις ὁ ὑγρός , πότερος αὐξάνω μόνος ὁ αἷμα τοσοῦτος , ὡς μή στέγω , τείνω συμβαίνω ὁ φλέψ · εἰ δέ ἤτοι φλέγμα εἰς ὁστισοῦν ἄλλος μόριον , ἤ καί αὐτός ὁ φλέψ , ἤ καί σύν οὗτος τε καί χωρίς οὗτος χολή τις , ἤ ἰχώρ , ἤ πνεῦμα φυσώδης εἰς πλῆθος ἀθροίζω τοσοῦτος , ὡς μή χωρέω μηκέτι πρός ὁ περιέχω , οὐ καί νῦν ἀναγκαῖος εἰμί , τάσις αἰσθάνομαι ὁ ζῷον ; ἐάν ὑπάρχω ὁ τείνω μόριον αἰσθητικός , ἀναγκαῖος εἰμί ἐπί πᾶς ὁ διατείνω καί μή στέγω ὁ αἴσθησις ὁ τάσις ὁ ζῷον γίγνομαι , καί ὁ πάθημα αὐτός καταλαμβάνω ὁ μόριον , ὁ ὀνομάζω τάσις , ὅς ἐπί πολύς αὐξάνω , ἀνάγκη τε καί ῥήγνυμι ὁ τείνω . ἐγώ μέν τοιοῦτος δοκέω ὁ ἐναργής φαίνω ὁμολογέω . ὁράω γάρ οὐ νεῦρον μόνος , ἤ σχοινίον ῥήγνυμι ὁ βίαιος ὁ τάσις , ἀλλά καί πίθος πολλάκις ὑπό γλεῦκος πνευματόω . ἔναγχος γοῦν ἀγγεῖον κασσιτέρινος εἰς τοσοῦτος διαφυσάω πρός ὁ περιέχω κατά αὐτός φάρμακον ὁ διά ὁ ἔχιδνα , ὥστε καί ὁ περίκειμαι αὐτός δέρμα καί ὁ σχοινίον ὅς καταδέω ῥήγνυμι καί ὁ πῶμα κυρτόω . καί μέν δή καί ὅτι μέγας ὀδύνη ἐνίοτε καταλαμβάνω τις , ὑπό φυσώδης πνεῦμα καταλαμβάνω ἐν τις ὁ ζῷον μέρος , καί ὡς εἷς ὁ κῶλον μάλα συμβαίνω εἴωθα οὗτος , γιγνώσκω ἡγέομαι πᾶς , ὅς ἐπιμελής εἰμί ἀκολουθέω τε καί διασκοπέω ὁ κατά ἕκαστος ἡμέρα ἐπί ὁ κάμνω ὁράω . ἀγαθός οὖν ὑπό πᾶς οὐσία ὑγρός καί πνευματώδης εἰς τονώδης διάθεσις ἄγω νομίζω ὁ μόριον , ἤ μόνος ὁ χυμός αἷμα πληθύνω τοιοῦτος ἕπομαι πάθημα . μεταβαίνω οὖν αὖθις πρός ὁ ὡς πρός ὁ δύναμις ἡγέομαι ἀεί συνίστημι ὁ πλῆθος , ἐρωτάω τε καί οὗτος εἷς τις ὁ πρόχειρος , ὑποτίθημι τοιόσδε τις ὑπόθεσις , ὡς ἐπί παράδειγμα . ( μόριον ) βαστάζω ἄνθρωπος δύο κατά ὁ ὦμος ἀνατίθημι ὁ μέν ξύλον , ἤ λίθος , ἤ τις φορτίον βαρύς , ὁ δέ ἕτερος ἄκανθα ὀλίγος , ὀξύς · εἶτα ἐρωτάω ἐπί ὁ τοιοῦτος θέαμα ὁ πρός ὁ δύναμις ἀεί νοέω ὁ πλῆθος , εἰ καί ὁ ὀλίγος ἄκανθα ὀνομάζω φορτίον , ἤ ὁ μέν ἀνιάω πρός ἑκάτερος ὁ βαστάζω κοινός τις σύμπτωμα ὁ ἄνθρωπος εἰμί , ὁ δέ ὁ ἀνία ἰδέα πάμπολυς διαλλάσσω · ὁ μέν γάρ βαρύνω χωρίς ὁ νύσσω , ὁ δέ νύσσω χωρίς ὁ βαρύνω συμβαίνω . ὅλος δέ ἄν τις ὁ νύσσω , ἤ δάκνω , ἤ ὁπωσοῦν ἀνιάω φορτίον καλέω καί πλῆθος , ἀναγκάζω ποτέ καί εἷς ἄκανθα ἤ βελόνη λεπτός καλέω φορτίον , ὅς τίς ἄν εἰμί γέλοιος ; εἰμί οὖν ἄτοπος οὗτος καί παρά ὁ κοινός ἅπας ἄνθρωπος ἔννοια . ἐγώ δέ οὐ ἀνατρέπω , ἀλλά φυλάσσω ὁ κοινός ἔννοια πρόκειμαι . πολύς μέν οὖν ἡγέομαι ὁ βαρύνω , ἀνιαρός δέ ὁ δάκνω , ἤ νύσσω , ἤ ὅπως ἄν τις ὀνομάζω ἐθέλω . καί μήν ὅτι δακνώδης πολύς ὁ χυμός εἰμί , ὁ μέν ἐν ἐγώ αὐτός ὁ γένεσις ἔχω , ὁ δέ ἔξωθεν ἐγώ ἐπιφέρω , πᾶς οὗτος πρόδηλος . εἰμί δέ αὐτός τέσσαρες ἐν ὁ μάλα τε καί ἥσσων διαφορά · μέτριος μέν γάρ δάκνω κνησμώδης εἰμί , ὥσπερ ὁ σκίλλα · σφοδρός δέ , δακνώδης , ὥσπερ ὁ κρόμμυον · εἰ γάρ ἐπί πολύς ὁμιλέω ἐγώ ὁ σῶμα τοιοῦτος φύσις σῶμα , ἑλκόω · ὁ δέ ἔτι μάλα εἰμί οὗτος δριμύς , καί μάλα ὅταν ἑλκόω προσφέρω , φρίκη ἐργάζομαι . φρίκη δέ ἐκτείνω τε καί αὐξάνω ὁ σύμπτωμα ῥῖγος ὀνομάζω . κατά δέ ὁ αὐτός ἀναλογία ἐν ἐγώ συνίστημι δακνώδης χυμός κατά τέσσαρες ἰδέα · κνησμώδης μέν γάρ ἐκ αὐτός εἰμί ὁ μέτριος ἀμύσσω , ἑλκώδης δέ αἴσθησις ἐμποιέω ὁ οὗτος δακνώδης , φρίκη δέ ὁ οὗτος μάλα δάκνω , ὁ δέ ἱκανός δακνώδης ὁ ῥῖγος . λέγω δέ περί οὗτος ἐν πολύς πραγματεία , ἀλλά ἱκανός ὁ βούλομαι σύνοψις τις λαμβάνω αὐτός ὁ ἐν ὁ δεύτερος ὁ ἐν ὁ σύμπτωμα αἰτία λέγω καί ὁ τέταρτος ὁ ὑγιεινός · εἰ δέ καί ὁ περί ὁ ὁ φάρμακον δύναμις ἀναλέγω τις γράμμα καί ὁ προηγέομαι αὐτός πραγματεία ὁ περί κρᾶσις , ἐπιστημονικός ἄν οὕτως πείθω περί ὁ ὁ δακνώδης φύσις . ἀλλά ὁ πολύς ὁ ἰατρός ὅμοιος τις πάσχω ὁ πρός Ἱπποκράτης λέγω περί ὁ ἐπί κάταγμα ἤ τοιοῦτος τις πάθημα ὁ προστάσσω μή ποιέω · καί γάρ κᾀκεῖνος , καίτοι ὑγιής ἐθέλω γίγνομαι , ﻿ ὁ ἐν ὁ θεραπεία κάματος οὐ ὑπομένω , ὥσπερ οὗτος ὁ ἐν ὁ μανθάνω . ἀλλά οὔτε ἐξαίφνης ὑγιής οἷος τε γίγνομαι μόνος ὁ βούλομαι τυγχάνω ὁ τέλος , οὔτε οὗτος ἐπιστημονικός , ἄνευ ὁ διέρχομαι ἅπας ὁ ὁδός , ὅς ἄρτιος δηλόω . γιγνώσκω γάρ , εἰ βούλομαι , ὡς ὁ ἑλκώδης ὅλος ὁ σῶμα αἴσθησις , ὁ τε ἐπί πολύς γυμνάσιον ἀήθης παραλαμβάνω γίγνομαι καί ὁ χωρίς γυμνάσιον ἄφνω συνίστημι , δακνώδης ἔγγονος ὑπάρχω χυμός . καί διά οὗτος ὁ πολύς γυμνάζω ἔλαιον τε πολύς καί τρῖψις μαλακός καί λουτρόν γλυκύς ὕδωρ θερμός ἀκριβής εὔκρατος ὁ γυμναστής θεραπεύω , ὡς διαφορέω ὁ δακνώδης χυμός , ὅσος γυμνάζω ἄμετρος γεννάω ἐπί σύντηξις πιμελή καί σάρξ μαλακός , ἤ διά αὐτός ὁ ἐν ὁ σῶμα χυμός ἰσχυρός θερμαίνω . εἰ τις οὖν ὑπομένω ὁ οὗτος ἀπόδειξις ἐκμανθάνω , ἐκεῖνος ἄν μόνος πείθω βέβαιος , ὁ μέν ἑλκώδης διάθεσις ἐπί δακνώδης γίγνομαι χυμός , ὁ δέ ὁ βάρος ἐπί πολύς πρός ὁ δύναμις , ὁ δέ ὁ τάσις ἐπί πολύς μέν καί οὗτος , ἀλλά ὡς πρός ὁ περιέχω ἑαυτοῦ χώρα , οὐ ὁ δύναμις ὁ ( περιέχω ) σῶμα . Ἐρασίστρατος δέ ἐν ὁ πρότερος ὁ ὑγιεινός , αὐτός μέν ὁ γένεσις ὁ πληθώρα διέρχομαι , ἐναργής διδάσκω ὁ τρίτος ὁ λέγω διάθεσις , ἑξῆς δέ ἐπί ὁ γνώρισμα τρέπω , οὐ μάλα τις οὗτος ἤ ὁ ὁ ἄλλος γράφω . ὁ μέν γάρ τάσις οὗτος μόνος , ὅς ἐκεῖνος ὀνομάζω παρεμπίμπλημι · ὁ δέ ἑλκώδης γίγνομαι ὁ αἴσθησις οὔτε ὁ προλέγω πλῆθος οὔτε ὁ πρός ὁ δύναμις ἴδιος γνώρισμα · πολύς δέ μάλα οὐδέ ὁ βαρύς τε καί δυσκίνητος ἀποτελέω · καί γάρ καί οὗτος ἴδιος εἰμί ὁ πρός ὁ δύναμις πλῆθος . ὀλίγος τοίνυν δέω αὐτός πᾶς ἐγώ γράφω ὁ ὁ ἐμπειρικός συνδρομή · ἀμέλει καί μέρος τις ὁ τρίχρονος λέγω σημείωσις , ὅς ὁ περί ὁ Ἡρόφιλος εἰσάγω ὅμοιος ὁ ἐμπειρικός , γράφω ἐν ὁ οὕτως φημί · ὁ γάρ ἀναδίδωμι τροφή μήτε καταπέσσω μήτε ἐκπονέω κατά ὁ ἐθίζω ἕκαστος , μήτε ἄλλος πως ἐκκρίνω οὐδείς γάρ διαφέρω ἤ οὗτος λέγω , ἤ ὡς ἐκεῖνος λέγω , ἀργός βίος , ἐπίσχεσις τε συνήθης ἔκκρισις . ἀργός μέν γάρ ὁ ἔμπροσθεν βίος ἐνδείκνυμι , μήτε ἐκπονέω , φημί , κατά ὁ ἐθίζω ἕκαστος · ὁ δέ ὁ ἔκκρισις ἐπίσχεσις ἐν ὁ προσγράφω , μήτε ἄλλος ἐκκρίνω , ( ὁ διά χρόνος σημείωσις ὁ πλῆθος ) ἐκ μέν ὁ προγίγνομαι χρόνος λαμβάνω ὁ ἀργός βίος ἅμα ὁ ὁ ἔκκρισις ἐπίσχεσις · ἐκ δέ ὁ νῦν ἐνίστημι ὁ τε παρεμπίμπλημι καί ὁ ἑλκώδης διάθεσις , ὄκνος τε πρός ὁ κίνησις , καί βάρος ὅλος ὁ σῶμα , ὅσος τε ἄλλος τοιοῦτος προστίθημι · ἐκ δέ ὁ μέλλω , ὅτι περ κενόω ὁ οὕτως ἔχω καλός ὠνέομαι , ὅς Ἐρασίστρατος παραλείπω . μαρτύριον μέν γάρ οὗτος ὁ ὀρθός διάγνωσις τε ἅμα καί θεραπεία εἰμί · διάγνωσις δέ , ἤ ὡς ἐκεῖνος καλέω , σημείωσις , οὐδείς ἄν εἰμί μέρος , εἰ γε διά ὁ σημείωσις σημειόω βούλομαι ὁ διάθεσις , ἵνα ἐξευρίσκω ὁ προσήκω θεραπεία . ὥστε εἰ γε ἐκ ἄλλος τις οἷος τε εἰμί ὁρμάω θεραπεύω προσηκόντως , ὁ σημείωσις ἄν εἰμί περισσός . ὁ δέ ἐνίστημι χρόνος μιμνῄσκω , ἔρευθος τε καί διάτασις ἀγγεῖον παραλείπω , ὅς καί αὐτός προστίθημι ὁ ἐμπειρικός σχεδόν ἅπας , οὐ ὀλίγος δέ ὁ δογματικός , ὥσπερ καί ἄλλος τις , καθά λέγω . καίτοι γε ὅς ὡς ἐν αἷμα μόνος ὁ ὁ πληθώρα ὑποτίθημι γένεσις , οὐ κακόω , ἐπί ἐκεῖνος πρόσκειμαι ὁ διάγνωσις ὁ ἔρευθος ὁ τε διάτασις ὁ ἀγγεῖον · ἔτι γε μήν μάλα , ὡς ὁ παρεμπίμπλημι φημί βραχίων τε καί χείρ καί κνήμη , οὐ μάλα ὁ κατά ὁ σάρξ τε καί ὅλος ὁ μῦς πλῆθος , ἤ ὁ ὁ φλέψ τίθημι , ἴδιος ὑπόθεσις ἕπομαι . ἀλλά τοι καί οὕτως ἀναγκαῖος εἰμί δισσός ποιέω διάγνωσις , ἕτερος μέν ὁ ὁ αἰσθητός οὗτος φλέψ , ὅς ἅπας ἄνθρωπος βλέπω · ἕτερος δέ , ὅς ἐκεῖνος θεάομαι μόνος . οἴομαι τοίνυν ἤδη πρόδηλος γίγνομαι ὁ γε προσέχω ὁ νόος , ὡς οὐ μικρός εἰμί πρᾶγμα διαγιγνώσκω πλῆθος . ὅπου δέ ἄν οὐδέ ἄχρι λόγος διαγιγνώσκω ῥᾴδιος , ἀλλά ἄπορος παντοίως εἰμί , σχολή γε ἄν ἐπί ὁ ἔργον ἀπό αὐτόματος κατορθόω μήτε προδιασκέπτομαι τις περί αὐτός μήτε ἐξευρίσκω .