galenus.de-placitis-hippocratis-et-platonis 7.4
Πότερον οὖν , ὥσπερ ἐπὶ τῶν κοιλιῶν τοῦ ἐγκεφάλου κενωθέντος τοῦ πνεύματος ὅλον τὸ ζῶον ἀναίσθητον ἐγίνετο , καὶ διὰ τοῦτ’ ἔφαμεν αὐτὸ χρήσιμον ὑπάρχειν εἰς τὰς τῶν μορίων αἰσθήσεις τε καὶ κινήσεις , οὕτως ἡγητέον ἐστὶ , καὶ καθ’ ἕκαστον νεῦρον εἶναί τι πνεῦμα , καὶ πότερον ἐγχώριόν τέ τι καὶ σύμφυτον αὐτοῖς εἶναι τοῦτο τὸ πληττόμενον ὑπὸ τοῦ παρὰ τῆς ἀρχῆς ἥκοντος ὥσπερ ἀγγέλου τινὸς , ἢ σύμφυτον μέν ἐστιν αὐτοῖς οὐδὲν , ἐπιῤῥεῖ δ’ ἐξ ἐγκεφάλου κατ’ ἐκεῖνον τὸν καιρὸν , ἐν ᾧ κινῆσαι προαιρούμεθα τὸ μέρος , ἐγὼ μὲν οὐκ ἔχω προχείρως ἀποφῄνασθαι , προκείσθω δ’ ἐν κοινῷ σκοπεῖσθαι καὶ ταῦτα μὲν ἄμφω τὰ νῦν εἰρημένα , καὶ πρὸς τοῖσδε τρίτον ἡ κατὰ ποιότητα τῶν συνεχῶν ἀλλοίωσις , ὅπερ αἰνίττεσθαί μοι δοκοῦσιν οἱ κατὰ δύναμιν ἐπιῤῥεῖν τινα χωρὶς οὐσίας φάσκοντες . αἱ γὰρ κατ’ ἀλλοίωσιν εἰς τὰ συνεχῆ σώματα διαδόσεις τῶν ποιοτήτων ἐπιῤῥοαὶ δυνάμεως ὑπ’ αὐτῶν λέγονται , καθάπερ , ὅταν ἐπὶ τοῦ περιέχοντος ἀέρος ἐκ τῆς ἡλιακῆς αὐγῆς ὁρμηθεῖσά τις ποιότης εἰς ἅπαν αὐτοῦ μέρος ἀφικνῆται , διάδοσις αὐτῆς τῆς οὐσίας τοῦ ἡλίου μενούσης κατὰ χώραν . ἐπιδέδεικται γὰρ ἡμῖν τοῦτο κατὰ τὴν περὶ τῆς ἀποδείξεως πραγματείαν . οὔκουν οἷόν τε προχείρως ἀποφῄνασθαι , πότερον οὕτως ἐξ ἐγκεφάλου δύναμις ἐπιῤῥεῖ τοῖς μέλεσι διὰ νεύρων , ἢ τῆς τοῦ πνεύματος οὐσίας παραγινομένης ἄχρι τῶν αἰσθανομένων καὶ κινουμένων μορίων , ἢ μέχρι τινὸς ἐμπιπτούσης τοῖς νεύροις , ὡς ἀλλοιῶσαι σφοδρῶς αὐτὰ , κᾄπειθ’ οὕτως τῆς ἀλλοιώσεως ἄχρι τῶν κινουμένων μελῶν διαδιδομένης . τοιοῦτον γοῦν τι καὶ κατὰ τὴν ὀπτικὴν αἴσθησιν ἐν τοῖς περὶ τῆς ἀποδείξεως ἐδείχθη γιγνόμενον . ὅτι γὰρ ἐπ’ ἐκείνων τῶν νεύρων αὐγοειδὲς φέρεται πνεῦμα , τρήματα ἐχόντων σαφῆ κατά τε τὴν ἄνωθεν ἀρχὴν καὶ τὴν εἰς τοὺς ὀφθαλμοὺς ἔμφυσιν , ἐν ταῖς τῶν μεγάλων ζώων ἀνατομαῖς ἔστι θεάσασθαι . τὸ μὲν οὖν κάτωθεν καὶ πρὸς τοῖς ὀφθαλμοῖς οἱ πλεῖστοι τῶν ἀνατομικῶν ἐγνώκασιν , ἡ δ’ ἄνωθεν ἀρχὴ τῶνδε τῶν νεύρων σχεδὸν ἅπασιν αὐτοῖς ἠγνόηται κατὰ τὴν εἰς τὸ πλάγιον ἐπιστροφὴν οὖσαν τῶν προσθίων κοιλιῶν , ἑκατέρας γε αὐτῶν στενὴν καὶ προμήκη τὴν κάτω τελευτὴν ἐχούσης , ἔνθα τῶν τῆς ῥινὸς πόρων ἐστὶν ἡ ῥίζα . τὸ δὲ ἄνω πέρας , ὃ πρὸς τὴν μέσην ἀνήκει κοιλίαν εὐρυνόμενον , ἐπιστροφή τις ἐντεῦθεν εἰς τὸ πλάγιον γίγνεται ῥέπουσα βραχὺ πρός τε τὸ κάτω καὶ τὴν βάσιν . οὐ μὴν ἐξικνοῦνταί γ’ ἐπ’ ἐκείνην , ἀλλὰ κατ’ ὀλίγον στενωθεῖσαι παύονται κέρατος δίκην , οὐκ ἀκριβῶς εὐθέως , ἀλλ’ ἀτρέμα πως ἀποστρεφομένου . πρὸς τοῦτο οὖν τὸ πέρας τῶν κοιλιῶν ἀνήκει τῶν ὀπτικῶν νεύρων ἡ ἀρχὴ , τρῆμα δυσθεώρητον ἔχουσα . θεάσῃ δὲ αὐτὸ τριῶν τούτων στοχασάμενος , ἑνὸς μὲν τοῦ μέγα τὸ ζῶον εἶναι , δευτέρου δὲ τοῦ παραχρῆμα μετὰ τὸν θάνατον ἀνατέμνεσθαι , καὶ τρίτου τοῦ τὸν πέριξ ἀέρα φωτεινὸν εἶναι . ἐὰν γὰρ ἐπὶ τούτοις οὕτω παρεσκευασμένοις γυμνώσῃς , ἐπιτηδείως τὸ πέρας τῆς κοιλίας ἀφελὼν , ἅπαντα τὰ κατ’ αὐτῆς ἐπικείμενα σώματα χωρὶς τοῦ διασπάσαι τε καὶ θλάσαι τὴν ἔκφυσιν τοῦ νεύρου , θεάσῃ τὸ κατὰ τὴν ἀρχὴν αὐτοῦ τρῆμα . ὅτι μὲν οὖν φέρεταί τι πνεῦμα διὰ τῶν πόρων τούτων ἐπὶ τοὺς ὀφθαλμοὺς , ἥ τε κατασκευή σε διδάσκει καὶ προσέτι τὸ κλεισθέντος μὲν αὐτῶν ἑνὸς εὐρύνεσθαι θατέρου τὴν κόρην , ἀνοιχθέντος δὲ παραχρῆμα πάλιν εἰς τὸ κατὰ φύσιν ἐπανέρχεσθαι μέγεθος . ὅτι τε γὰρ ὑπό τινος οὐσίας διατεινομένου τοῦ ῥαγοειδοῦς χιτῶνος ἐν τῷ πληροῦσθαι τὴν ἔνδον αὐτοῦ χώραν ἀναγκαῖόν ἐστιν εὐρύνεσθαι τῷ κατὰ τὴν κόρην τρήματι καὶ ἄλλως ἀμήχανον , ὅτι τε τὸ τάχος τῆς κενώσεώς τε καὶ πληρώσεως οὐχ ὑγροῦ τινος ἐπιῤῥέοντος , ἀλλὰ μόνης ἐστὶ πνευματικῆς ἔργον οὐσίας , οὐ χαλεπὸν συνιδεῖν . ἐπεὶ δ’ ἐς ταὐτὸ ἀμφότεροι οἱ πόροι παραγίγνονται , ( καὶ γὰρ καὶ τοῦτ’ ἐναργῶς φαίνεται διὰ τῆς ἀνατομῆς , ) εἰκός ἐστι , τὴν κοινὴν χώραν ἐξ ἀμφοτέρων τῶν πόρων τὸ πνεῦμα δεχομένην ἐν τῷ μῦσαι τὸν ἕτερον ὀφθαλμὸν ἐπιπέμπειν τῷ λοιπῷ σύμπαν αὐτό . μέγιστον δὲ μαρτύριον τοῦ λεγομένου καὶ τὸ τῶν ὑποκεχυμένων , οἷς μὲν ἂν εὐρύνηται τὸ τρῆμα , κλεισθέντος θατέρου τῶν ὀφθαλμῶν , ἔτι σώζεσθαι τὴν ὀπτικὴν δύναμιν , οἷς δ’ ἂν μὴ γίγνηται τοῦτο , τελέως ἀπολωλέναι , καὶ διὰ τοῦτο , κᾂν καλῶς καταχθῇ τὸ ὑπόχυμα , μὴ βλέπειν αὐτούς . ἄλλοις δέ τισι συνέβη μὴ βλέπειν ὑποχύματος χωρὶς , ἐφ’ ὧν εἰ κλεισθείη θατέρου τὸ βλέφαρον , ἡ κόρη τὸν ἴσον ὁρᾶται κύκλον ἔχουσα τῷ πρόσθεν , ὡς ἂν μηκέτι πνευματικῆς οὐσίας ἀφικνουμένης εἰς τὸν ὀφθαλμὸν , ὑφ’ ἧς διατείνεται πληρούμενος ἔνδοθεν ὁ ῥαγοειδὴς χιτών . εἰκότως οὖν ἐπὶ τούτων ἐμπεφράχθαι τοὺς πόρους τῶν ὀπτικῶν νεύρων ὑπὸ πολλῶν εὐδοκίμων ἰατρῶν εἴρηται . καὶ οἶδά γέ τινα τῶν οὕτω παθόντων διηγούμενον ἡμῖν , ὡς , πρὶν μὲν παθεῖν , ἐπὶ τοῖς ὕπνοις , ἀνοιχθέντων τῶν βλεφάρων , ἑώρα φῶς πολὺ πρὸ τῶν ὀφθαλμῶν , ὅπερ ἀμέλει κᾀμοὶ καὶ πολλοῖς ἄλλοις ὑπάρχειν , κατὰ βραχὺ δ’ ἔφη μειωθῆναι τό τε φῶς αὐτοῦ μέχρι τοῦ μηδ’ ὅλως ἔτι φαίνεσθαι , καὶ τὴν ὀπτικὴν αἴσθησιν ἀμαυρουμένην ὁμοίως εἰς ἀπώλειαν ἀφικέσθαι παντελῶς . λέουσι δὲ καὶ παρδάλεσι , καὶ τῶν ἄλλων ζώων οἷς αὐγοειδής ἐστιν ἱκανῶς ὁ ὀφθαλμὸς , ἔνεστί σοι θεάσασθαι νύκτωρ , ὅταν ἐπιστρέψωσι τὴν κόρην ἐπὶ τὴν ῥῖνα , κύκλον αὐγῆς ἐπ’ αὐτῆς φαινόμενον , ὡς ἀναλογίσασθαι , τοσοῦτον ἀπὸ τῆς κόρης ἐν τῷ μεταξὺ τὸν ὀπτικὸν ηὐξῆσθαι κῶνον , ἡλίκος ἂν ᾖ κατὰ τὴν ἀναλογίαν τοῦ διαστήματος ὁ κύκλος αὐτῆς . τοῖς μὲν γὰρ μείζονα τοῦτον ἔχουσι φύσει καὶ ὁ τῆς αὐγῆς κύκλος μείζων φαίνεται , τοῖς δ’ ἐλάττονα τοσοῦτον ἀνάλογον ἐλάττων , ὅσον κᾀκεῖνος . πότερον οὖν , ὥσπερ ἐπὶ τοὺς ὀφθαλμοὺς ἀφικνεῖταί τι πνεῦμα διὰ τῶν ὀπτικῶν νεύρων , οὕτω καὶ κατὰ τἄλλα ἔχει σύμπαντα , καί τις ὁδός ἐστι καθ’ ἕκαστον αὐτῶν ἀόρατος ὑπὸ σμικρότητος , ἢ τοῦτο ἀδύνατον ἐπὶ τῶν ἐν τοῖς νεύροις λεπτοτάτων ὑπάρχειν ἰνῶν;δεήσει γὰρ ἡμᾶς ἐπινοῆσαι τῷ πόρῳ περικείμενον ἐν κύκλῳ τι τοῦ νεύρου σῶμα , λεπτότερον καὶ τῶν ἀραχνίων , ὥστ’ αὐτό τε διασπασθήσεται τάχιστα , καὶ ὁ πόρος ἐμφραχθήσεται μόνον οὐ καθ’ ἑκάστην ῥοπήν . διὰ ταῦτα μὲν ἡγοῦμαι μὴ πᾶσι τοῖς νεύροις ὑπάρχειν πόρους . ἴσως οὖν ἐρεῖ τις , εἴπερ ὅλως ἓν νεῦρον οἷόν τ’ ἐστὶ διακομίζειν τοῖς κάτω μέλεσι τὰς ἀπὸ τῆς ἀρχῆς δυνάμεις , ἀκοίλιον ὑπάρχον , ἐγχωρήσειν καὶ πάντα . τί δήποτ’ οὖν ὅγε κατὰ τὴν ἔκφυσιν τοῦ νωτιαίου πόρος αἰσθητός ἐστιν οὕτως , ὡς ἐν τοῖς ὀπτικοῖς νεύροις ; ἢ ὅτι τῷ μὲν συνεχεῖ ἡ μετάδοσις ἀσθενὴς γίγνεται τῶν δυνάμεων , καὶ μάλισθ’ ὅταν ἤτοι μεῖζον ἢ σκληρότερον ᾖ τὸ δεχόμενον ἢ σφοδροτέρας ἀλλοιώσεως δεόμενον , εἰ δέ γε λεπτομεροῦς οὐσίας ἄχρι τινὸς ἔμπτωσις γίγνοιτο μετὰ βίας τε καὶ πληγῆς , αὐξηθήσεται τὰ τῆς ἀλλοιώσεως ; ἐλέχθη γὰρ , ὅτι τοῦτο δὴ τὸ καλούμενον ὑπὸ τῶν πολλῶν διάδοσις δυνάμεως ἀλλοιώσεώς ἐστι μετάδοσις , οἵα καὶ κατὰ τὸν ἀέρα γίγνεται πρὸς τῆς ἡλιακῆς αὐγῆς . οὕτως γοῦν εἰκός ἐστι καὶ τὸ παραγιγνόμενον εἰς ὀφθαλμοὺς πνεῦμα κατὰ μὲν τὴν πρώτην ἔμπτωσιν ἑνοῦσθαί τε τῷ περιέχοντι καὶ συναλλοιοῦν αὐτὸ πρὸς τὴν ἰδιότητα τῆς ἑαυτοῦ φύσεως , οὐ μὴν ἐπὶ πλεῖστόν γ’ ἐκτείνεσθαι .
Lemmas: πότερος οὖν , ὥσπερ ἐπί ὁ κοιλία ὁ ἐγκέφαλος κενόω ὁ πνεῦμα ὅλος ὁ ζῷον ἀναίσθητος γίγνομαι , καί διά οὗτος φημί αὐτός χρήσιμος ὑπάρχω εἰς ὁ ὁ μόριον αἴσθησις τε καί κίνησις , οὕτως ἡγέομαι εἰμί , καί κατά ἕκαστος νεῦρον εἰμί τις πνεῦμα , καί πότερος ἐγχώριος τε τις καί σύμφυτος αὐτός εἰμί οὗτος ὁ πλήσσω ὑπό ὁ παρά ὁ ἀρχή ἥκω ὥσπερ ἄγγελος τις , ἤ σύμφυτος μέν εἰμί αὐτός οὐδείς , ἐπιρρέω δέ ἐκ ἐγκέφαλος κατά ἐκεῖνος ὁ καιρός , ἐν ὅς κινέω προαιρέω ὁ μέρος , ἐγώ μέν οὐ ἔχω πρόχειρος ἀποφῄνομαι , πρόκειμαι δέ ἐν κοινός σκοπέω καί οὗτος μέν ἄμφω ὁ νῦν λέγω , καί πρός ὅδε τρίτος ὁ κατά ποιότης ὁ συνεχής ἀλλοίωσις , ὅς αἰνίσσομαι ἐγώ δοκέω ὁ κατά δύναμις ἐπιρρέω τις χωρίς οὐσία φάσκω . ὁ γάρ κατά ἀλλοίωσις εἰς ὁ συνεχής σῶμα διάδοσις ὁ ποιότης ἐπιρροή δύναμις ὑπό αὐτός λέγω , καθά , ὅταν ἐπί ὁ περιέχω ἀήρ ἐκ ὁ ἡλιακός αὐγή ὁρμάω τις ποιότης εἰς ἅπας αὐτός μέρος ἀφικνέομαι , διάδοσις αὐτός ὁ οὐσία ὁ ἥλιος μένω κατά χώρα . ἐπιδείκνυμι γάρ ἐγώ οὗτος κατά ὁ περί ὁ ἀπόδειξις πραγματεία . οὔκουν οἷος τε πρόχειρος ἀποφῄνομαι , πότερος οὕτως ἐκ ἐγκέφαλος δύναμις ἐπιρρέω ὁ μέλος διά νεῦρον , ἤ ὁ ὁ πνεῦμα οὐσία παραγίγνομαι ἄχρι ὁ αἰσθάνομαι καί κινέω μόριον , ἤ μέχρι τις ἐμπίπτω ὁ νεῦρον , ὡς ἀλλοιόω σφοδρός αὐτός , ἔͅπειτα οὕτως ὁ ἀλλοίωσις ἄχρι ὁ κινέω μέλος διαδίδωμι . τοιοῦτος γοῦν τις καί κατά ὁ ὀπτικός αἴσθησις ἐν ὁ περί ὁ ἀπόδειξις δείκνυμι γίγνομαι . ὅτι γάρ ἐπί ἐκεῖνος ὁ νεῦρον αὐγοειδής φέρω πνεῦμα , τρῆμα ἔχω σαφής κατά τε ὁ ἄνωθεν ἀρχή καί ὁ εἰς ὁ ὀφθαλμός ἔμφυσις , ἐν ὁ ὁ μέγας ζῷον ἀνατομή εἰμί θεάομαι . ὁ μέν οὖν κάτωθεν καί πρός ὁ ὀφθαλμός ὁ πολύς ὁ ἀνατομικός γιγνώσκω , ὁ δέ ἄνωθεν ἀρχή ὅδε ὁ νεῦρον σχεδόν ἅπας αὐτός ἀγνοέω κατά ὁ εἰς ὁ πλάγιος ἐπιστροφή εἰμί ὁ πρόσθιος κοιλία , ἑκάτερος γε αὐτός στενός καί προμήκης ὁ κάτω τελευτή ἔχω , ἔνθα ὁ ὁ ῥίς πόρος εἰμί ὁ ῥίζα . ὁ δέ ἄνω πέρας , ὅς πρός ὁ μέσος ἀνήκω κοιλία εὐρύνω , ἐπιστροφή τις ἐντεῦθεν εἰς ὁ πλάγιος γίγνομαι ῥέπω βραχύς πρός τε ὁ κάτω καί ὁ βάσις . οὐ μήν ἐξικνέομαι γε ἐπί ἐκεῖνος , ἀλλά κατά ὀλίγος στενόω παύω κέρας δίκη , οὐ ἀκριβής εὐθύς , ἀλλά ἀτρέμας πως ἀποστρέφω . πρός οὗτος οὖν ὁ πέρας ὁ κοιλία ἀνήκω ὁ ὀπτικός νεῦρον ὁ ἀρχή , τρῆμα δυσθεώρητος ἔχω . θεάομαι δέ αὐτός τρεῖς οὗτος στοχάζομαι , εἷς μέν ὁ μέγας ὁ ζῷον εἰμί , δεύτερος δέ ὁ παραχρῆμα μετά ὁ θάνατος ἀνατέμνω , καί τρίτος ὁ ὁ πέριξ ἀήρ φωτεινός εἰμί . ἐάν γάρ ἐπί οὗτος οὕτως παρασκευάζω γυμνόω , ἐπιτήδειος ὁ πέρας ὁ κοιλία ἀφαιρέω , ἅπας ὁ κατά αὐτός ἐπίκειμαι σῶμα χωρίς ὁ διασπάω τε καί θλάω ὁ ἔκφυσις ὁ νεῦρον , θεάομαι ὁ κατά ὁ ἀρχή αὐτός τρῆμα . ὅτι μέν οὖν φέρω τις πνεῦμα διά ὁ πόρος οὗτος ἐπί ὁ ὀφθαλμός , ὁ τε κατασκευή σύ διδάσκω καί προσέτι ὁ κλείω μέν αὐτός εἷς εὐρύνω ἕτερος ὁ κόρη , ἀνοίγνυμι δέ παραχρῆμα πάλιν εἰς ὁ κατά φύσις ἐπανέρχομαι μέγεθος . ὅτι τε γάρ ὑπό τις οὐσία διατείνω ὁ ῥαγοειδής χιτών ἐν ὁ πληρόω ὁ ἔνδον αὐτός χώρα ἀναγκαῖος εἰμί εὐρύνω ὁ κατά ὁ κόρη τρῆμα καί ἄλλος ἀμήχανος , ὅτι τε ὁ τάχος ὁ κένωσις τε καί πλήρωσις οὐ ὑγρός τις ἐπιρρέω , ἀλλά μόνος εἰμί πνευματικός ἔργον οὐσία , οὐ χαλεπός συνοράω . ἐπεί δέ εἰς αὐτός ἀμφότερος ὁ πόρος παραγίγνομαι , ( καί γάρ καί οὗτος ἐναργής φαίνω διά ὁ ἀνατομή , ) ἔοικα εἰμί , ὁ κοινός χώρα ἐκ ἀμφότερος ὁ πόρος ὁ πνεῦμα δέχομαι ἐν ὁ μύω ὁ ἕτερος ὀφθαλμός ἐπιπέμπω ὁ λοιπός σύμπας αὐτός . μέγας δέ μαρτύριον ὁ λέγω καί ὁ ὁ ὑποχέω , ὅς μέν ἄν εὐρύνω ὁ τρῆμα , κλείω ἕτερος ὁ ὀφθαλμός , ἔτι σῴζω ὁ ὀπτικός δύναμις , ὅς δέ ἄν μή γίγνομαι οὗτος , τέλειος ἀπόλλυμι , καί διά οὗτος , ἔͅν καλός κατάσσω ὁ ὑπόχυμα , μή βλέπω αὐτός . ἄλλος δέ τις συμβαίνω μή βλέπω ὑπόχυμα χωρίς , ἐπί ὅς εἰ κλῄζω ἕτερος ὁ βλέφαρον , ὁ κόρη ὁ ἴσος ὁράω κύκλος ἔχω ὁ πρόσθεν , ὡς ἄν μηκέτι πνευματικός οὐσία ἀφικνέομαι εἰς ὁ ὀφθαλμός , ὑπό ὅς διατείνω πληρόω ἔνδοθεν ὁ ῥαγοειδής χιτών . ἔοικα οὖν ἐπί οὗτος ἐμφράσσω ὁ πόρος ὁ ὀπτικός νεῦρον ὑπό πολύς εὐδόκιμος ἰατρός λέγω . καί οἶδα γε τις ὁ οὕτως πάσχω διηγέομαι ἐγώ , ὡς , πρίν μέν πάσχω , ἐπί ὁ ὕπνος , ἀνοίγνυμι ὁ βλέφαρον , ὁράω φάος πολύς πρό ὁ ὀφθαλμός , ὅς ἀμέλει ἐͅγώ καί πολύς ἄλλος ὑπάρχω , κατά βραχύς δέ φημί μειόω ὁ τε φάος αὐτός μέχρι ὁ μηδέ ὅλος ἔτι φαίνω , καί ὁ ὀπτικός αἴσθησις ἀμαυρόω ὅμοιος εἰς ἀπώλεια ἀφικνέομαι παντελής . λέων δέ καί πάρδαλις , καί ὁ ἄλλος ζῷον ὅς αὐγοειδής εἰμί ἱκανός ὁ ὀφθαλμός , ἔνειμι σύ θεάομαι νύκτωρ , ὅταν ἐπιστρέφω ὁ κόρη ἐπί ὁ ῥίς , κύκλος αὐγή ἐπί αὐτός φαίνω , ὡς ἀναλογίζομαι , τοσοῦτος ἀπό ὁ κόρη ἐν ὁ μεταξύ ὁ ὀπτικός αὐξάνω κῶνος , ἡλίκος ἄν εἰμί κατά ὁ ἀναλογία ὁ διάστημα ὁ κύκλος αὐτός . ὁ μέν γάρ μέγας οὗτος ἔχω φύσις καί ὁ ὁ αὐγή κύκλος μέγας φαίνω , ὁ δέ ἐλαχύς τοσοῦτος ἀνάλογος ἐλαχύς , ὅσος κᾀκεῖνος . πότερος οὖν , ὥσπερ ἐπί ὁ ὀφθαλμός ἀφικνέομαι τις πνεῦμα διά ὁ ὀπτικός νεῦρον , οὕτως καί κατά ἄλλος ἔχω σύμπας , καί τις ὁδός εἰμί κατά ἕκαστος αὐτός ἀόρατος ὑπό μικρότης , ἤ οὗτος ἀδύνατος ἐπί ὁ ἐν ὁ νεῦρον λεπτός ὑπάρχω ἰνώδης γάρ ἐγώ ἐπινοέω ὁ πόρος περίκειμαι ἐν κύκλος τις ὁ νεῦρον σῶμα , λεπτός καί ὁ ἀράχνιον , ὥστε αὐτός τε διασπάω ταχύς , καί ὁ πόρος ἐμφράσσω μόνος οὐ κατά ἕκαστος ῥοπή . διά οὗτος μέν ἡγέομαι μή πᾶς ὁ νεῦρον ὑπάρχω πόρος . ἴσως οὖν λέγω τις , εἴπερ ὅλος εἷς νεῦρον οἷος τε εἰμί διακομίζω ὁ κάτω μέλος ὁ ἀπό ὁ ἀρχή δύναμις , ἀκοίλιος ὑπάρχω , ἐγχωρέω καί πᾶς . τίς δήποτε οὖν ὅσγε κατά ὁ ἔκφυσις ὁ νωτιαῖος πόρος αἰσθητός εἰμί οὕτως , ὡς ἐν ὁ ὀπτικός νεῦρον ; ἤ ὅτι ὁ μέν συνεχής ὁ μετάδοσις ἀσθενής γίγνομαι ὁ δύναμις , καί μάλα ὅταν ἤτοι μέγας ἤ σκληρός εἰμί ὁ δέχομαι ἤ σφοδρός ἀλλοίωσις δέω , εἰ δέ γε λεπτομερής οὐσία ἄχρι τις ἔμπτωσις γίγνομαι μετά βία τε καί πληγή , αὐξάνω ὁ ὁ ἀλλοίωσις ; λέγω γάρ , ὅτι οὗτος δή ὁ καλέω ὑπό ὁ πολύς διάδοσις δύναμις ἀλλοίωσις εἰμί μετάδοσις , οἷος καί κατά ὁ ἀήρ γίγνομαι πρός ὁ ἡλιακός αὐγή . οὕτως γοῦν ἔοικα εἰμί καί ὁ παραγίγνομαι εἰς ὀφθαλμός πνεῦμα κατά μέν ὁ πρῶτος ἔμπτωσις ἑνόω τε ὁ περιέχω καί συναλλοιόω αὐτός πρός ὁ ἰδιότης ὁ ἑαυτοῦ φύσις , οὐ μήν ἐπί πολύς γε ἐκτείνω .