galenus.de-placitis-hippocratis-et-platonis 4.5
Καὶ οἵ γε νῦν αὐτῶν ἐνδοξότατοι , πυνθανομένων ἡμῶν ἑκάστοτε , τίνα ποτὲ χρὴ τίθεσθαι τὴν αἰτίαν τῆς κατὰ τὰ πάθη κινήσεως , ἄνω μὲν καὶ κάτω τοὺς λόγους ἑλίττουσιν , ἀποσαφοῦσι δ’ οὐδὲν , ἀλλ’ ἐνίοτε μὲν τὸν ἡμαρτημένον λόγον φασὶν καὶ τὴν δόξαν τὴν ψευδῆ τῶν κατὰ τὰ πάθη κινήσεων αἴτιον ὑπάρχειν , δυσωπούμενοι δ’ αὖθις ὑπὸ τῶν Χρυσίππου ῥήσεων ὑποχωροῦσί τε τούτων , καὶ κινήσεις τινὰς ἀναιτίους ὑποτίθενται , καὶ μένουσιν οὐδέποτ’ ἐπὶ τῶν αὐτῶν ἀποκρίσεων , ἀλλ’ Εὐρίπου δίκην ἑκάστοτε μεταῤῥέουσιν , ἀπὸ μὲν τοῦ τὸν λόγον τε καὶ τὴν δόξαν αἰτιᾶσθαι τῶν παθῶν ἐπὶ τὸ χωρὶς αἰτίας οὑτωσί πως κινουμένην τὴν ψυχὴν ἐμπίπτειν τοῖς πάθεσιν , ἀπὸ δ’ αὖ τῆς εἰκαίας τε καὶ ἀναιτίου κινήσεως ἐπὶ τὸ λογικὰς εἶναι τὰς κινήσεις τῶν παθῶν . ὁ γὰρ ἔλεγχος ἑκατέρων τῶν ἀποκρίσεων ἐκ προχείρου παρακείμενος οὐκ ἐᾷ καταμένειν ἐπ’ οὐδετέρας αὐτῶν , ἐν μὲν τῷ τὰς κατὰ τὰ πάθη κινήσεις ὑπὸ τοῦ λόγου γίγνεσθαι φάσκειν οὐκ ἐχόντων αὐτῶν ἁμάρτημα διακρῖναι πάθους , ἐν δὲ τῷ καὶ τοῦτον ἀφελεῖν εἰς ἀναίτιόν τινα κίνησιν ἐμπιπτόντων , ἐνὸν αὐτοῖς ἐξ ἑτοίμου φυγεῖν ἀμφοτέρας τὰς ἀτοπίας , τὴν μὲν τοῦ μὴ δύνασθαι διορίσαι πάθους ἁμάρτημα , χωρίζοντας τοῦ λόγου τὰ πάθη , τὴν δὲ τοῦ γίνεσθαί τι χωρὶς αἰτίας , ὁμολογήσαντας , ἀλόγους τινὰς εἶναι δυνάμεις ἐν τῇ ψυχῇ τῶν κατ’ αὐτὴν παθῶν αἰτίας . οὐ μόνον τοίνυν οἱ ἄλλοι , ἀλλὰ καὶ ὁ Χρύσιππος αὐτὸς ἐν τοῖς περὶ παθῶν συγγράμμασιν ἐπ’ οὐδεμιᾶς ὁρίζει βεβαίως δόξης , ἀλλ’ ἀεὶ σαλεύει καθάπερ ἐν κλύδωνι . καὶ γὰρ καὶ χωρὶς λόγου παντὸς γίγνεσθαί φησι τὰ πάθη , καὶ αὖθις τῆς λογικῆς εἶναι δυνάμεως μόνης , ὥστε διὰ τοῦτο μηδὲ ἐν τοῖς ἀλόγοις ζώοις συνίστασθαι , καὶ χωρὶς κρίσεως γίνεσθαι , καὶ αὖθις κρίσεις εἶναι . ἐμπίπτει δέ ποτε καὶ εἰς τὸ φάσκειν , εἰκῆ γίνεσθαι τὰς κατὰ τὰ πάθη κινήσεις , ὅπερ οὐδὲν ἄλλο ἐστὶν , ἢ ἀναιτίως , εἴ τις ἀκριβῶς ἐξετάζοι τὸ ῥῆμα . αἷς γοῦν ὀλίγον ἔμπροσθεν γέγραφε ῥήσεσιν ἐφεξῆς φησιν · οἰκείως δὲ τῷ τῶν παθῶν γένει ἀποδίδοται καὶ ἡ πτοιὰ κατὰ τὸ ἐνσεσοβημένον τοῦτο καὶ φερόμενον εἰκῆ . ἀλλ’ εἰ μὲν τὸ ἀναιτίως εἰκῆ λέγεις , ὦ Χρύσιππε , καὶ σεαυτῷ μάχῃ , καὶ Ἀριστοτέλει , καὶ Πλάτωνι , καὶ ταῖς ἁπάντων ἀνθρώπων ἐννοίαις , καὶ πολὺ πρότερον αὐτῇ τῶν πραγμάτων τῇ φύσει , μηδενὸς ἀναιτίως γίγνεσθαι δυναμένου . εἰ δὲ τὸ χωρὶς λόγου σημαίνει σοι τὸ εἰκῆ , τὸ μὲν ἄλογον οὕτω γε μετειλημμένον ἂν εἴη , τὸ δ’ ἐξ ἀρχῆς ζητούμενον ἔτι μένει . τὴν παράλογον ταύτην κίνησιν , ὑπὸ λόγου μὲν μὴ γινομένην , ὑπ’ αἰτίας δέ τινος γινομένην , ἐρωτῶμέν σε , τίς ἐδημιούργησεν αἰτία ; ἡμεῖς μὲν γάρ φαμεν ἐνίοτε μὲν τὴν θυμοειδῆ δύναμιν , ἐνίοτε δὲ τὴν ἐπιθυμητικήν . σὺ δὲ οὔτε ταῦτα ὁμολογεῖς , οὔτε τὴν λογικὴν εἰπεῖν τολμᾷς , ἀλλ’ εἰκῆ γίνεσθαι φήσας ἀπηλλάχθαι νομίζεις τοῦ ζητήματος , οὐκ εἰδὼς , ὅτι πᾶν , ὅ τί περ ἂν εἰκῆ καὶ ἀπὸ ταὐτομάτου γίνεσθαι λέγηται , κατὰ τὴν ὡς πρὸς ἡμᾶς γνῶσιν οὕτω προσαγορεύεται , ταῖς δ’ ἀληθείαις οὐδὲν αὐτῶν οὕτω γίγνεται , καθάπερ καὶ ὁ θειότατος Ἱπποκράτης εἶπεν · ἡμῖν μὲν αὐτόματον , αἰτίᾳ δ’ οὐκ αὐτόματον . οὕτω δὲ καὶ τὸ πλεονάζουσαν ὁρμὴν εἶναι τὸ πάθος ἐξηγούμενος ὁ Χρύσιππος ἔν τε τῷ περὶ παθῶν ἠθικῷ κᾀν τῷ πρώτῳ τῶν λογικῶν ὑπὲρ τὴν τοῦ λόγου συμμετρίαν γίνεσθαί φησιν τὴν ὑπερβολὴν τῆς κινήσεως , οὐ μὴν τήν γ’ αἰτίαν αὐτῆς προστίθησιν . ἐχρῆν δέ γε κᾀνταῦθα μὴ περιπλέκειν καὶ ταράττειν τὸν λόγον εἰς περιττὸν ἐκτείνοντα μῆκος , ἀλλὰ τοῦ πλεονάζεσθαι τὴν ὁρμὴν εἰπόντα τὴν αἰτίαν ἀπηλλάχθαι . ὡς γὰρ ἐπὶ τῶν εἰς τὸ κάταντες θεόντων ἅμα τῇ βουλήσει τὸ βάρος τοῦ σώματος αἴτιον ὑπάρχει τῆς κινήσεως , οὕτως ἐν τοῖς τῆς ψυχῆς πάθεσιν ὅ τί ποτ’ ἄλλο τῇ λογικῇ δυνάμει προσιὸν αἴτιον γίνεται τῆς ἀμέτρου καὶ , ὡς αὐτὸς εἴωθεν ὀνομάζειν , ἐκφόρου κινήσεως , ἐχρῆν αὐτὸν διελθεῖν . ἡ δ’ οὖν ῥῆσις ἡ κατὰ τὸ θεραπευτικὸν τῶν παθῶν βιβλίον ᾧδ’ ἔχει · οἰκείως δὲ καὶ ὁρμὴ πλεονάζουσα λέγεται εἶναι τὸ πάθος , ὡς ἄν τις ἐπὶ τῶν ἐκφερομένων κινήσεων πλεονάζουσαν κίνησιν εἴποι , τοῦ πλεονασμοῦ ἐν αὐτῇ γινομένου κατὰ τὴν τοῦ λόγου ἀποστροφὴν καὶ τὸ ἄνευ τοῦ πλεονασμοῦ τούτου σωστικόν . ὑπερβαίνουσα γὰρ τὸν λόγον ἡ ὁρμὴ καὶ παρὰ τοῦτον ἀθρόως φερομένη οἰκείως τ’ ἂν πλεονάζειν ῥηθείη καὶ κατὰ τοῦτο παρὰ φύσιν γίγνεσθαι καὶ εἶναι ἄλογος , ὡς ὑπογράφομεν . ὑπερβαίνουσα , φησὶ , τὸν λόγον ἡ ὁρμὴ καὶ παρὰ τοῦτον ἀθρόως φερομένη τὴν κατὰ τὸ πάθος ἔκφορον ἀπεργάζεται κίνησιν . οὔκουν ὁ λόγος αἴτιος , ὦ Χρύσιππε , τῆς ἐκφόρου τε καὶ ἀμέτρου κινήσεως . αὐτὸς γὰρ ὁμολογεῖς , αὐτὴν γίνεσθαι παρὰ τὸν λόγον , οὐκ ἐγχωρεῖ δ’ ἅμα τε παρὰ τὸν λόγον γίνεσθαί τι καὶ ὑπὸ τοῦ λόγου , πάντως δ’ ὑπό τινος αἰτίας . οὐκ ἔστι δ’ ἐκείνη λογικὴ , ἄλογος ἄρα τις ἡ τὸ πάθος ἐργαζομένη δύναμις . καὶ τάχ’ οὐχ ὑπ’ ἄλλων , ἀλλὰ τοῖς αὑτῶν πτεροῖς ἁλισκόμεθα , καίτοι γ’ ἐνὸν ἡμῖν λέγειν , ὦ γενναιότατε Χρύσιππε , δυοῖν θάτερον , ἢ ὡς οὐδὲν διαφέρει πάθος ἁμαρτήματος , ἢ ὡς ἐπιγίνεται τοῖς ἁμαρτήμασι τὰ πάθη . τούτων γὰρ ὁποτερονοῦν εἰπόντες οὐκ ἀναγκαζόμεθα τὴν αἰτίαν οὐκ ἀποκρίνεσθαι τῆς παρὰ τὸν λόγον ἀμέτρου κινήσεως . ἀλλὰ τούτων μὲν οὐδέτερον ὑπέμεινας εἰπεῖν , αἰδούμενος ἐναντία λέγειν τοῖς ἐναργῶς φαινομένοις , αὐτὸς δὲ πρὸς αὑτὸν ἐναντιολογούμενος οὐκ αἰσθάνῃ παρὰ τὸν λόγον γίνεσθαι φάσκων τινὰς κινήσεις , καὶ ἀπεστράφθαι τὸν λόγον καὶ ἀφηνιάζειν αὐτὸν , κᾄπειτα μικρὸν ὕστερον τὰς αὐτὰς ταύτας ὑπὸ λογικῆς γίνεσθαι δυνάμεως φάσκων . ἡ δ’ αὐτὴ μάχη κᾂν ἐν τῷ κρίσεις τε φάσκειν εἶναι τὰ πάθη τῆς ψυχῆς καὶ χωρὶς κρίσεως γίνεσθαι . τὴν μὲν οὖν ἐκ τοῦ πρώτου περὶ παθῶν ῥῆσιν , ἔνθα φησὶν χωρὶς κρίσεως γίνεσθαι τὰ πάθη , παρεθέμην ἔμπροσθεν . ὅτι δὲ καὶ κατὰ τὸ θεραπευτικὸν αὑτοῦ βιβλίον , ὃ δὴ καὶ ἠθικὸν ἐπιγράφεται , τῆς αὐτῆς δόξης ἔχεται , μαθεῖν ἔστιν ἐκ τῆσδε τῆς ῥήσεως . οὐ γὰρ ἐν τῷ κρίνειν ἀγαθὰ ἕκαστα τούτων λέγεται ἀῤῥωστήματα ταῦτα , ἀλλὰ κατὰ τὸ ἐπὶ πλέον ἐκπεπτωκέναι πρὸς ταῦτα τοῦ κατὰ φύσιν . ἴσως δ’ ἄν τινος ἐν τῇδε τῇ ῥήσει λέξαντος , οὐκ ἀπεστέρηκε μὲν τοῦ κρίσιν εἶναι τὸ ἀῤῥώστημα , οὐ μὴν ἐν αὐτῇ γε μόνῃ τῇ ψευδεῖ κρίσει τὴν γένεσιν αὐτοῦ τίθεται , ἀλλὰ προσέρχεσθαί φησι τὸ ἐπὶ πλέον , ἐκ τῶν ἐπιφερομένων ἡ γνώμη τοῦ Χρυσίππου καταφανήσεται , ὅθεν οὐκ ἀλόγως γυναικομανεῖς τινες λέγονται καὶ ὀρνιθομανεῖς . εἰ γὰρ δὴ μὴ μάτην ἐγκείσεται τὸ τῆς μανίας ὄνομα τῷ τοῦ ἀῤῥωστήματος προσαρτήματι , μανία δ’ ὑπὸ τῆς ἀλόγου κατὰ τὸ σῶμα γίνεται δυνάμεως , οὐδὲν ἧττον τὸ ἀῤῥώστημα τῶν λογικῶν . ἀλλὰ νὴ Δία ἴσως ἄν τις φήσειε , τὸ μανιῶδες οὐ διὰ τὴν ἄλογον γίνεσθαι δύναμιν , ἀλλὰ διὰ τὸ ἐπὶ πλέον ἢ προσῆκεν ἐξῆχθαι τήν τε κρίσιν καὶ τὴν δόξαν , ὡς εἰ καὶ οὕτως ἔλεγεν , ἀῤῥωστήματα γίνεσθαι κατὰ τὴν ψυχὴν , οὐχ ἁπλῶς τῷ ψευδῶς ὑπειληφέναι περί τινων , ὡς ἀγαθῶν ἢ κακῶν , ἀλλὰ τῷ μέγιστα νομίζειν αὐτά · μηδέπω γὰρ ἀῤῥώστημα τὴν περὶ τῶν χρημάτων εἶναι δόξαν , ὡς ἀγαθῶν , ἀλλ’ ἐπειδάν τις αὐτὰ μέγιστον ἀγαθὸν εἶναι νομίζῃ καὶ μηδὲ ζῇν ἄξιον ὑπολαμβάνῃ τῷ στερηθέντι χρημάτων · ἐν τούτῳ γὰρ συνίστασθαι τήν τε φιλοχρηματίαν καὶ τὴν φιλαργυρίαν ἀῤῥωστήματα οὔσας . ἀλλὰ τῷ ταῦτα φάσκοντι Ποσειδώνιος ἀντιλέγων ᾧδέ πώς φησι · τοιούτων δ’ ὑπὸ τοῦ Χρυσίππου λεγομένων , διαπορήσειεν ἄν τις , πρῶτον μὲν , πῶς οἱ σοφοὶ , μέγιστα καὶ ἀνυπέρβλητα νομίζοντες εἶναι ἀγαθὰ τὰ καλὰ πάντα , οὐκ ἐμπαθῶς κινοῦνται ὑπ’ αὐτῶν ἐπιθυμοῦντές τε ὧν ὀρέγονται καὶ περιχαρεῖς γινόμενοι ἐπὶ τοῖς αὐτοῖς , ὅταν τύχωσιν αὐτῶν . εἰ γὰρ τὸ μέγεθος τῶν φαινομένων ἀγαθῶν ἢ κακῶν κινεῖ τὸ νομίζειν καθῆκον καὶ κατ’ ἀξίαν εἶναι παρόντων αὐτῶν ἢ παραγινομένων , καὶ μηδένα λόγον προσίεσθαι περὶ τοῦ ἄλλως δεῖν ὑπ’ αὐτῶν κινεῖσθαι , τοὺς ἀνυπέρβλητα νομίζοντας εἶναι τὰ περὶ αὑτοὺς τοῦτ’ ἔδει πάσχειν , ὅπερ οὐχ ὁρᾶται γινόμενον . ὁμοίως δὲ καὶ εἰς τοὺς προκόπτοντας ἢ μεγάλας βλάβας ὑπὸ τῆς κακίας ὑπολαμβάνοντας παρεῖναι , ἔδει δὲ καὶ ὑποφέρεσθαι φόβοις , καὶ λύπαις περιπίπτειν μὴ μετρίαις , ὅπερ οὐδ’ αὐτὸ συμβαίνει . τούτοις δ’ ἐφεξῆς ὁ Ποσειδώνιος καὶ τάδε γράφει · εἴτε πρὸς τῷ μεγέθει τῶν φαινομένων καὶ τὴν ἀσθένειαν τῆς ψυχῆς αἰτιάσοιντο , καὶ διὰ τοῦτο τοὺς μὲν σοφοὺς τὸ παράπαν ἐροῦσιν ἀπηλλάχθαι τῶν παθῶν , τοὺς δὲ φαύλους , ὅτε ἀσθενεῖς ὦσι μὴ κατὰ τὴν κοινὴν ἀσθένειαν , ἀλλὰ κατὰ τὴν ἐπὶ πλεῖον ἐῤῥυκυῖαν , οὐδ’ οὕτως λέλυται τὸ ζητούμενον . ὅτι γὰρ διὰ τὴν νόσον τῆς ψυχῆς ἐν τοῖς πάθεσι γίνονται , πάντες ὁμολογοῦσι · πῶς μέντοι γε κινηθείσης , καὶ πῶς κινούσης , ζητεῖται μὲν , οὐχ ὑποδείκνυται δέ . εἶτ’ ἐφεξῆς καὶ τάδε γράφει · οὐ μόνον δ’ οἱ ἐπὶ πλέον ἐῤῥυκυῖαν ἔχοντες τὴν κακίαν καὶ ἐν ταῖς εὐεμπτωσίαις ὄντες ἐμπίπτουσιν εἰς τὰ πάθη , ἀλλὰ πάντας οἱ ἄφρονες , ἕως ἂν ἔχωσι τὴν κακίαν , καὶ εἰς μεγάλα πάθη καὶ εἰς μικρὰ ἐμπίπτουσι . καὶ τούτων ἑξῆς τάδε · τὸ δ’ ὑπολαμβάνειν , κατ’ ἀξίαν εἶναι τῶν συμβεβηκότων οὕτως κεκινῆσθαι , ὥστε ἀποστρέφεσθαι τὸν λόγον , μέγα πάθος ἐμφαίνει , οὐ καλῶς ὑπολαμβάνειν ἐστί . γίνεται δὲ καὶ διὰ σύμμετρον καὶ μικρόν . ἐχόμενα δὲ τούτων ὁ Ποσειδώνιος καὶ τάδε γράφει · δυοῖν τε τὴν αὐτὴν ἀσθένειαν ἐχόντων καὶ τὴν ὁμοίαν λαμβανόντων φαντασίαν ἀγαθοῦ ἢ κακοῦ ὁ μὲν ἐν πάθει γίνεται , ὁ δὲ οὒ , καὶ ὁ μὲν ἧττον , ὁ δὲ μᾶλλον . καὶ ἐνίοτε ὁ ἀσθενέστερος μεῖζον ὑπολαμβάνων τὸ προσπεπτωκὸς οὐ κινεῖται , καὶ ὁ αὐτὸς ἐπὶ τοῖς αὐτοῖς ὁτὲ μὲν ἐν πάθεσι γίνεται , ἔστιν ὅτε δ’ οὒ , καὶ ὁτὲ μὲν μᾶλλον , ὁτὲ δ’ ἧττον . οἱ οὖν ἀήθεις μᾶλλον πάσχουσιν ἐν φόβοις , ἐν λύπαις , ἐν ἐπιθυμίαις , ἐν ἡδοναῖς , καὶ οἱ κακώτεροι συναρπάζονται ταχέως ὑπὸ τῶν παθῶν . ἐφεξῆς δὲ τούτων ὁ Ποσειδώνιος ῥήσεις τε ποιητικὰς παρατίθεται καὶ ἱστορίας παλαιῶν πράξεων μαρτυρούσας οἷς λέγει . καὶ μετὰ ταῦτα ἐπιφέρων φησί · τὸ μὲν ἄρα κακὸν ὑπὸ τοῦ ἀσυνήθους ταχὺ συναρπάζεται , τὸ δ’ ἐναντίως ἠγμένον χρόνῳ μετασυνεθιζόμενον · ἐν οἷς αἱ μὲν ὑπολήψεις ἴσαι πολλάκις καὶ τὰ τῆς ἀσθενείας , τὰ πάθη δ’ οὔτ’ ἐπ’ ἴσης οὔτ’ ἴσα γίγνεται . καὶ μὴν καὶ τούτων ἑξῆς τοιάσδε τινὰς ἐρωτήσεις ἐρωτᾷ · παραγράψω δὲ καὶ ταύτας αὐτοῖς ὀνόμασι , κᾂν μακρότεραί πως αἱ ῥήσεις ὦσι . διὰ τί δέ τινες τῶν μεγάλων νομιζόντων , καί περ ἀσθενεῖς ὄντες ταῖς γνώμαις , βουλεύονταί τε καὶ συμφράδμονας ἄλλους παραλαμβάνουσιν , ὡς ὁ διαγρυπνῶν Ἀγαμέμνων ; οὗτος γὰρ διὰ τὴν τροπὴν εὐθὺς ἅμα τοῖς ἄλλοις ἀριστεῦσιν ἀῤῥήτῳ τινὶ πένθει βέβλητο κατὰ τὸν ποιητήν . λωφήσαντος δὲ τοῦ πάθους , καί περ τῆς τῶν συμβεβηκότων ὑπολήψεως ἅμα καὶ τῆς τῶν λογισμῶν ἀσθενείας διαμενούσης , οὐδαμῶς ἡσυχάζειν ἐδοκίμαζεν . Ἥδε δέ οἱ κατὰ θυμὸν ἀρίστη φαίνετο βουλὴ , Νέστορ’ ἐπὶ πρῶτον Νηλήϊον ἐλθέμεν ἀνδρῶν , Εἴ τινά οἱ σὺν μῆτιν ἀμύμονα τεκτῄναιτο , Ἥτις ἀλεξίκακος πᾶσιν Δαναοῖσι γένοιτο . ἐπεὶ δὲ καὶ αὐτὸς ὁ Νέστωρ θεασάμενος διὰ τῆς ὁρμῆς πόῤῥωθεν προσιόντα τίς ἐστιν ἐπερωτᾷ , δηλώσας μετά τινος σχετλιασμοῦ φησί · Πλάζομαι ᾧδ’ , ἐπεὶ οὔ μοι ἐπ’ ὄμμασι νήδυμος ὕπνος Ἱζάνει , ἀλλὰ μέλει πόλεμος καὶ κήδε’ Ἀχαιῶν . Αἰνῶς γὰρ Δαναῶν περιδείδια , οὐδέ μοι ἦτορ Ἔμπεδον , ἀλλ’ ἀλαλύκτημαι , κραδίη δέ μοι ἔξω Στηθέων ἐκθρώσκει , τρομέει δ’ ὕπο φαίδιμα γυῖα . εἰ μὲν δὴ τὴν καρδίαν σαλευόμενος οὕτως ὑπὸ τοῦ φόβου πάρεστι συμβουλευσόμενος , οἱ ἐν τοῖς πάθεσιν ὄντες , οὐ κατ’ ἀξίαν τῶν συμβεβηκότων καθήκειν νομίζοντες μηδένα λόγον προσίεσθαι , κινοῦνται κατὰ τὰ πάθη · εἰ δὲ μηκέτι φοβούμενος , ἀνανεούμενος δὲ τὰ ἐν τῷ φόβῳ ταῦτά φησι , διὰ τί ποτε , τῆς αὐτῆς ὑπολήψεως καὶ ἀσθενείας ὑποκειμένης , οἱ μὲν ἀποκλίνουσι τὸν λόγον , οἱ δὲ προσίενται , διαπορήσειεν ἄν τις εὐλόγως . τὸ δ’ αἴτιον τοῦ πάθους παντὸς οὐκ εἴρηκεν . ἑξῆς τούτοις ὁ Ποσειδώνιος καὶ τάδε φησί · τὸ δὲ δὴ μὴ μόνον ἀποστρέφεσθαι τὸν λόγον ἐν ταῖς ἐπιθυμίαις , ὥς φησιν , ἀλλὰ καὶ προσυπολαμβάνειν , ὅτι , εἰ καὶ μὴ συμφέρον ἐστὶ , καὶ οὕτως ἑκτέον , μάχην περιέχει φέρεσθαί τε , ὡς ἐπὶ μέγα συμφέρον , καὶ διὰ τὸ μέγεθος αὐτοῦ , εἰ καὶ ἀσύμφορόν ἐστιν , ἄξιον ἡγεῖσθαι τοῦ μεγέθους αὐτοῦ , εἰ καὶ μηδὲν ἔχει μέγεθος , ἀλλὰ καὶ τοὐναντίον , ὅμως ἀντέχεσθαι οὕτως αὐτοῦ . ἔστω γὰρ τοὺς λέγοντας , ὅτι οὐκ ἔστι συμφέρον ἀποστρέφεσθαι , καὶ τοὺς ἐπαγγελλομένους δείξειν , ὅτι ἀσύμφορόν ἐστι , λήρους ἡγεῖσθαι , καὶ διὰ τὸ μέγα ὄφελος εἶναι τὸ διωκόμενον . ἀλλ’ ἐκεῖνό γε ἀπίθανον , διὰ τὸ μέγα αὐτὸ ἀγαθὸν ὑπολαμβάνειν οἴεσθαι δεῖν , κᾂν ᾖ μέγιστον κακὸν , ὅμως αὐτὸ λαμβάνειν ἐπιφωνοῦντας , ἐὰν ἀπολέσθαι τοῦτό μοι νῦν συμφέρῃ . τούτου γὰρ τὴν αἰτίαν οὐ πιθανόν ἐστιν ἐν τῇ ὑπολήψει κεῖσθαι τοῦ μέγα ἀγαθὸν ὑπάρχειν , ἐφ’ ὃ ὠθοῦνται . ζητητέον δέ . ἐγὼ μὲν οὐκ ἔχω πρὸς ταῦτα οὐ δὴ ἀποκρίνασθαι τῷ Ποσειδωνίῳ , νομίζω δὲ μηδ’ ἄλλον τινὰ ἕξειν , εἴ γε χρὴ τεκμαίρεσθαι τῇ τε φύσει τῶν πραγμάτων αὐτῇ καὶ τοῖς νῦν οὖσι Στωϊκοῖς . οὐκ ὀλίγων γὰρ οὐδὲ τῶν ἐπιτυχόντων ἐν τοῖς καθ’ ἡμᾶς χρόνοις γεγονότων , οὐδενὸς αὐτῶν οὐδὲν ἤκουσα πιθανὸν εἰπόντος εἰς τὰς ὑπὸ τοῦ Ποσειδωνίου προβληθείσας ἀπορίας . ἀλλὰ περὶ μὲν ἐκείνων καὶ αὖθις ἐροῦμεν .
Lemmas: καί ὁ γε νῦν αὐτός ἔνδοξος , πυνθάνομαι ἐγώ ἑκάστοτε , τίς ποτέ χρή τίθημι ὁ αἰτία ὁ κατά ὁ πάθος κίνησις , ἄνω μέν καί κάτω ὁ λόγος ἑλίσσω , ἀποσαφέω δέ οὐδείς , ἀλλά ἐνίοτε μέν ὁ ἁμαρτάνω λόγος φημί καί ὁ δόξα ὁ ψευδής ὁ κατά ὁ πάθος κίνησις αἴτιος ὑπάρχω , δυσωπέω δέ αὖθις ὑπό ὁ Χρύσιππος ῥῆσις ὑποχωρέω τε οὗτος , καί κίνησις τις ἀναίτιος ὑποτίθημι , καί μένω οὐδέποτε ἐπί ὁ αὐτός ἀπόκρισις , ἀλλά Εὔριπος δίκη ἑκάστοτε μεταρρέω , ἀπό μέν ὁ ὁ λόγος τε καί ὁ δόξα αἰτιάομαι ὁ πάθος ἐπί ὁ χωρίς αἰτία οὕτως πως κινέω ὁ ψυχή ἐμπίπτω ὁ πάθος , ἀπό δέ αὖ ὁ εἰκαῖος τε καί ἀναίτιος κίνησις ἐπί ὁ λογικός εἰμί ὁ κίνησις ὁ πάθος . ὁ γάρ ἔλεγχος ἑκάτερος ὁ ἀπόκρισις ἐκ πρόχειρος παράκειμαι οὐ ἐάω καταμένω ἐπί οὐδέτερος αὐτός , ἐν μέν ὁ ὁ κατά ὁ πάθος κίνησις ὑπό ὁ λόγος γίγνομαι φάσκω οὐ ἔχω αὐτός ἁμάρτημα διακρίνω πάθος , ἐν δέ ὁ καί οὗτος ἀφαιρέω εἰς ἀναίτιος τις κίνησις ἐμπίπτω , ἔνειμι αὐτός ἐκ ἑτοῖμος φεύγω ἀμφότερος ὁ ἀτοπία , ὁ μέν ὁ μή δύναμαι διορίζω πάθος ἁμάρτημα , χωρίζω ὁ λόγος ὁ πάθος , ὁ δέ ὁ γίγνομαι τις χωρίς αἰτία , ὁμολογέω , ἄλογος τις εἰμί δύναμις ἐν ὁ ψυχή ὁ κατά αὐτός πάθος αἰτία . οὐ μόνος τοίνυν ὁ ἄλλος , ἀλλά καί ὁ Χρύσιππος αὐτός ἐν ὁ περί πάθος σύγγραμμα ἐπί οὐδείς ὁρίζω βέβαιος δόξα , ἀλλά ἀεί σαλεύω καθά ἐν κλύδων . καί γάρ καί χωρίς λόγος πᾶς γίγνομαι φημί ὁ πάθος , καί αὖθις ὁ λογικός εἰμί δύναμις μόνος , ὥστε διά οὗτος μηδέ ἐν ὁ ἄλογος ζῷον συνίστημι , καί χωρίς κρίσις γίγνομαι , καί αὖθις κρίσις εἰμί . ἐμπίπτω δέ ποτέ καί εἰς ὁ φάσκω , εἰκῇ γίγνομαι ὁ κατά ὁ πάθος κίνησις , ὅς οὐδείς ἄλλος εἰμί , ἤ ἀναίτιος , εἰ τις ἀκριβής ἐξετάζω ὁ ῥῆμα . ὅς γοῦν ὀλίγος ἔμπροσθεν γράφω ῥῆσις ἐφεξῆς φημί · οἰκεῖος δέ ὁ ὁ πάθος γένος ἀποδίδωμι καί ὁ πτοιά κατά ὁ ἐνσοβέω οὗτος καί φέρω εἰκῇ . ἀλλά εἰ μέν ὁ ἀναίτιος εἰκῇ λέγω , ὦ Χρύσιππος , καί σεαυτοῦ μάχη , καί Ἀριστοτέλης , καί Πλάτων , καί ὁ ἅπας ἄνθρωπος ἔννοια , καί πολύς πρότερος αὐτός ὁ πρᾶγμα ὁ φύσις , μηδείς ἀναίτιος γίγνομαι δύναμαι . εἰ δέ ὁ χωρίς λόγος σημαίνω σύ ὁ εἰκῇ , ὁ μέν ἄλογος οὕτως γε μεταλαμβάνω ἄν εἰμί , ὁ δέ ἐκ ἀρχή ζητέω ἔτι μένω . ὁ παράλογος οὗτος κίνησις , ὑπό λόγος μέν μή γίγνομαι , ὑπό αἰτία δέ τις γίγνομαι , ἐρωτάω σύ , τίς δημιουργέω αἰτία ; ἐγώ μέν γάρ φημί ἐνίοτε μέν ὁ θυμοειδής δύναμις , ἐνίοτε δέ ὁ ἐπιθυμητικός . σύ δέ οὔτε οὗτος ὁμολογέω , οὔτε ὁ λογικός λέγω τολμάω , ἀλλά εἰκῇ γίγνομαι φημί ἀπαλλάσσω νομίζω ὁ ζήτημα , οὐ οἶδα , ὅτι πᾶς , ὅς τίς περ ἄν εἰκῇ καί ἀπό αὐτόματος γίγνομαι λέγω , κατά ὁ ὡς πρός ἐγώ γνῶσις οὕτως προσαγορεύω , ὁ δέ ἀλήθεια οὐδείς αὐτός οὕτως γίγνομαι , καθά καί ὁ θεῖος Ἱπποκράτης λέγω · ἐγώ μέν αὐτόματος , αἰτία δέ οὐ αὐτόματος . οὕτως δέ καί ὁ πλεονάζω ὁρμή εἰμί ὁ πάθος ἐξηγέομαι ὁ Χρύσιππος ἐν τε ὁ περί πάθος ἠθικός εἰͅν ὁ πρῶτος ὁ λογικός ὑπέρ ὁ ὁ λόγος συμμετρία γίγνομαι φημί ὁ ὑπερβολή ὁ κίνησις , οὐ μήν ὁ γε αἰτία αὐτός προστίθημι . χρή δέ γε ᾀνταῦθη μή περιπλέκω καί ταράσσω ὁ λόγος εἰς περισσός ἐκτείνω μῆκος , ἀλλά ὁ πλεονάζω ὁ ὁρμή λέγω ὁ αἰτία ἀπαλλάσσω . ὡς γάρ ἐπί ὁ εἰς ὁ κατάντης θέω ἅμα ὁ βούλησις ὁ βάρος ὁ σῶμα αἴτιος ὑπάρχω ὁ κίνησις , οὕτως ἐν ὁ ὁ ψυχή πάθος ὅς τίς ποτέ ἄλλος ὁ λογικός δύναμις προσέρχομαι αἴτιος γίγνομαι ὁ ἄμετρος καί , ὡς αὐτός εἴωθα ὀνομάζω , ἔκφορος κίνησις , χρή αὐτός διέρχομαι . ὁ δέ οὖν ῥῆσις ὁ κατά ὁ θεραπευτικός ὁ πάθος βιβλίον ὧδε ἔχω · οἰκεῖος δέ καί ὁρμή πλεονάζω λέγω εἰμί ὁ πάθος , ὡς ἄν τις ἐπί ὁ ἐκφέρω κίνησις πλεονάζω κίνησις λέγω , ὁ πλεονασμός ἐν αὐτός γίγνομαι κατά ὁ ὁ λόγος ἀποστροφή καί ὁ ἄνευ ὁ πλεονασμός οὗτος σωστικός . ὑπερβαίνω γάρ ὁ λόγος ὁ ὁρμή καί παρά οὗτος ἀθρόος φέρω οἰκεῖος τε ἄν πλεονάζω λέγω καί κατά οὗτος παρά φύσις γίγνομαι καί εἰμί ἄλογος , ὡς ὑπογράφω . ὑπερβαίνω , φημί , ὁ λόγος ὁ ὁρμή καί παρά οὗτος ἀθρόος φέρω ὁ κατά ὁ πάθος ἔκφορος ἀπεργάζομαι κίνησις . οὔκουν ὁ λόγος αἴτιος , ὦ Χρύσιππος , ὁ ἔκφορος τε καί ἄμετρος κίνησις . αὐτός γάρ ὁμολογέω , αὐτός γίγνομαι παρά ὁ λόγος , οὐ ἐγχωρέω δέ ἅμα τε παρά ὁ λόγος γίγνομαι τις καί ὑπό ὁ λόγος , πάντως δέ ὑπό τις αἰτία . οὐ εἰμί δέ ἐκεῖνος λογικός , ἄλογος ἄρα τις ὁ ὁ πάθος ἐργάζομαι δύναμις . καί τάχα οὐ ὑπό ἄλλος , ἀλλά ὁ ἑαυτοῦ πτερόν ἁλίσκομαι , καίτοι γε ἔνειμι ἐγώ λέγω , ὦ γενναῖος Χρύσιππος , δύο ἕτερος , ἤ ὡς οὐδείς διαφέρω πάθος ἁμάρτημα , ἤ ὡς ἐπιγίγνομαι ὁ ἁμάρτημα ὁ πάθος . οὗτος γάρ ὁπότερος λέγω οὐ ἀναγκάζω ὁ αἰτία οὐ ἀποκρίνω ὁ παρά ὁ λόγος ἄμετρος κίνησις . ἀλλά οὗτος μέν οὐδέτερος ὑπομένω λέγω , αἰδέομαι ἐναντίος λέγω ὁ ἐναργής φαίνω , αὐτός δέ πρός ἑαυτοῦ ἐναντιολογέω οὐ αἰσθάνομαι παρά ὁ λόγος γίγνομαι φάσκω τις κίνησις , καί ἀποστρέφω ὁ λόγος καί ἀφηνιάζω αὐτός , ᾄπειτη μικρός ὕστερον ὁ αὐτός οὗτος ὑπό λογικός γίγνομαι δύναμις φάσκω . ὁ δέ αὐτός μάχη ἔͅν ἐν ὁ κρίσις τε φάσκω εἰμί ὁ πάθος ὁ ψυχή καί χωρίς κρίσις γίγνομαι . ὁ μέν οὖν ἐκ ὁ πρῶτος περί πάθος ῥῆσις , ἔνθα φημί χωρίς κρίσις γίγνομαι ὁ πάθος , παρατίθημι ἔμπροσθεν . ὅτι δέ καί κατά ὁ θεραπευτικός ἑαυτοῦ βιβλίον , ὅς δή καί ἠθικός ἐπιγράφω , ὁ αὐτός δόξα ἔχω , μανθάνω εἰμί ἐκ ὅδε ὁ ῥῆσις . οὐ γάρ ἐν ὁ κρίνω ἀγαθός ἕκαστος οὗτος λέγω ἀρρώστημα οὗτος , ἀλλά κατά ὁ ἐπί πολύς ἐκπίπτω πρός οὗτος ὁ κατά φύσις . ἴσως δέ ἄν τις ἐν ὅδε ὁ ῥῆσις λέγω , οὐ ἀποστερέω μέν ὁ κρίσις εἰμί ὁ ἀρρώστημα , οὐ μήν ἐν αὐτός γε μόνος ὁ ψευδής κρίσις ὁ γένεσις αὐτός τίθημι , ἀλλά προσέρχομαι φημί ὁ ἐπί πολύς , ἐκ ὁ ἐπιφέρω ὁ γνώμη ὁ Χρύσιππος καταφαίνω , ὅθεν οὐ ἄλογος γυναικομανής τις λέγω καί ὀρνιθομανής . εἰ γάρ δή μή μάτην ἔγκειμαι ὁ ὁ μανία ὄνομα ὁ ὁ ἀρρώστημα προσάρτημα , μανία δέ ὑπό ὁ ἄλογος κατά ὁ σῶμα γίγνομαι δύναμις , οὐδείς ἥσσων ὁ ἀρρώστημα ὁ λογικός . ἀλλά νή Ζεύς ἴσως ἄν τις φημί , ὁ μανιώδης οὐ διά ὁ ἄλογος γίγνομαι δύναμις , ἀλλά διά ὁ ἐπί πολύς ἤ προσήκω ἐξάγω ὁ τε κρίσις καί ὁ δόξα , ὡς εἰ καί οὕτως λέγω , ἀρρώστημα γίγνομαι κατά ὁ ψυχή , οὐ ἁπλῶς ὁ ψευδής ὑπολαμβάνω περί τις , ὡς ἀγαθός ἤ κακός , ἀλλά ὁ μέγας νομίζω αὐτός · μηδέπω γάρ ἀρρώστημα ὁ περί ὁ χρῆμα εἰμί δόξα , ὡς ἀγαθός , ἀλλά ἐπειδάν τις αὐτός μέγας ἀγαθός εἰμί νομίζω καί μηδέ ζάω ἄξιος ὑπολαμβάνω ὁ στερέω χρῆμα · ἐν οὗτος γάρ συνίστημι ὁ τε φιλοχρηματία καί ὁ φιλαργυρία ἀρρώστημα εἰμί . ἀλλά ὁ οὗτος φάσκω Ποσειδώνιος ἀντιλέγω ὧδε πως φημί · τοιοῦτος δέ ὑπό ὁ Χρύσιππος λέγω , διαπορέω ἄν τις , πρῶτος μέν , πῶς ὁ σοφός , μέγας καί ἀνυπέρβλητος νομίζω εἰμί ἀγαθός ὁ καλός πᾶς , οὐ ἐμπαθής κινέω ὑπό αὐτός ἐπιθυμέω τε ὅς ὀρέγω καί περιχαρής γίγνομαι ἐπί ὁ αὐτός , ὅταν τυγχάνω αὐτός . εἰ γάρ ὁ μέγεθος ὁ φαίνω ἀγαθός ἤ κακός κινέω ὁ νομίζω καθήκω καί κατά ἀξία εἰμί πάρειμι αὐτός ἤ παραγίγνομαι , καί μηδείς λόγος προσίημι περί ὁ ἄλλος δέω ὑπό αὐτός κινέω , ὁ ἀνυπέρβλητος νομίζω εἰμί ὁ περί ἑαυτοῦ οὗτος δέω πάσχω , ὅς οὐ ὁράω γίγνομαι . ὅμοιος δέ καί εἰς ὁ προκόπτω ἤ μέγας βλάβη ὑπό ὁ κακία ὑπολαμβάνω πάρειμι , δέω δέ καί ὑποφέρω φόβος , καί λύπη περιπίπτω μή μέτριος , ὅς οὐδέ αὐτός συμβαίνω . οὗτος δέ ἐφεξῆς ὁ Ποσειδώνιος καί ὅδε γράφω · εἴτε πρός ὁ μέγεθος ὁ φαίνω καί ὁ ἀσθένεια ὁ ψυχή αἰτιάομαι , καί διά οὗτος ὁ μέν σοφός ὁ παράπαν λέγω ἀπαλλάσσω ὁ πάθος , ὁ δέ φαῦλος , ὅτε ἀσθενής εἰμί μή κατά ὁ κοινός ἀσθένεια , ἀλλά κατά ὁ ἐπί πολύς ἐρρυκίσκω , οὐδέ οὕτως λύω ὁ ζητέω . ὅτι γάρ διά ὁ νόσος ὁ ψυχή ἐν ὁ πάθος γίγνομαι , πᾶς ὁμολογέω · πῶς μέντοι γε κινέω , καί πῶς κινέω , ζητέω μέν , οὐ ὑποδείκνυμι δέ . εἶτα ἐφεξῆς καί ὅδε γράφω · οὐ μόνος δέ ὁ ἐπί πολύς ἐρρυκίσκω ἔχω ὁ κακία καί ἐν ὁ εὐεμπτωσία εἰμί ἐμπίπτω εἰς ὁ πάθος , ἀλλά πᾶς ὁ ἄφρων , ἕως ἄν ἔχω ὁ κακία , καί εἰς μέγας πάθος καί εἰς μικρός ἐμπίπτω . καί οὗτος ἑξῆς ὅδε · ὁ δέ ὑπολαμβάνω , κατά ἀξία εἰμί ὁ συμβαίνω οὕτως κινέω , ὥστε ἀποστρέφω ὁ λόγος , μέγας πάθος ἐμφαίνω , οὐ καλός ὑπολαμβάνω εἰμί . γίγνομαι δέ καί διά σύμμετρος καί μικρός . ἔχω δέ οὗτος ὁ Ποσειδώνιος καί ὅδε γράφω · δύο τε ὁ αὐτός ἀσθένεια ἔχω καί ὁ ὅμοιος λαμβάνω φαντασία ἀγαθός ἤ κακός ὁ μέν ἐν πάθος γίγνομαι , ὁ δέ οὐ , καί ὁ μέν ἥσσων , ὁ δέ μάλα . καί ἐνίοτε ὁ ἀσθενής μέγας ὑπολαμβάνω ὁ προσπίπτω οὐ κινέω , καί ὁ αὐτός ἐπί ὁ αὐτός ὅτε μέν ἐν πάθος γίγνομαι , εἰμί ὅτε δέ οὐ , καί ὅτε μέν μάλα , ὅτε δέ ἥσσων . ὁ οὖν ἀήθης μάλα πάσχω ἐν φόβος , ἐν λύπη , ἐν ἐπιθυμία , ἐν ἡδονή , καί ὁ κακός συναρπάζω ταχύς ὑπό ὁ πάθος . ἐφεξῆς δέ οὗτος ὁ Ποσειδώνιος ῥῆσις τε ποιητικός παρατίθημι καί ἱστορία παλαιός πρᾶξις μαρτυρέω ὅς λέγω . καί μετά οὗτος ἐπιφέρω φημί · ὁ μέν ἄρα κακός ὑπό ὁ ἀσυνήθης ταχύς συναρπάζω , ὁ δέ ἐναντίος ἄγω χρόνος μετασυνεθίζομαι · ἐν ὅς ὁ μέν ὑπόληψις ἴσος πολλάκις καί ὁ ὁ ἀσθένεια , ὁ πάθος δέ οὔτε ἐπί ἴσος οὔτε ἴσος γίγνομαι . καί μήν καί οὗτος ἑξῆς τοιόσδε τις ἐρώτησις ἐρωτάω · παραγράφω δέ καί οὗτος αὐτός ὄνομα , ἔͅν μακρός πως ὁ ῥῆσις εἰμί . διά τίς δέ τις ὁ μέγας νομίζω , καί περ ἀσθενής εἰμί ὁ γνώμη , βουλεύω τε καί συμφράδμων ἄλλος παραλαμβάνω , ὡς ὁ διαγρυπνέω Ἀγαμέμνων ; οὗτος γάρ διά ὁ τροπή εὐθύς ἅμα ὁ ἄλλος ἀριστάω ἄρρητος τις πένθος βάλλω κατά ὁ ποιητής . λωφάω δέ ὁ πάθος , καί περ ὁ ὁ συμβαίνω ὑπόληψις ἅμα καί ὁ ὁ λογισμός ἀσθένεια διαμένω , οὐδαμῶς ἡσυχάζω δοκιμάζω . ὅδε δέ ἕ κατά θυμός ἀγαθός φαίνω βουλή , Νέστωρ ἐπί πρῶτος Νηλεύς ἔρχομαι ἀνήρ , Ἕς τις ἕ σύν μῆτις ἀμύμων τεκτῃνάναμαι , Ἥτις ἀλεξίκακος πᾶς Δαναοί γίγνομαι . ἐπεί δέ καί αὐτός ὁ Νέστωρ θεάομαι διά ὁ ὁρμή πρόσωθεν προσέρχομαι τις εἰμί ἐπερωτάω , δηλόω μετά τις σχετλιασμός φημί · πλάζω ὧδε , ἐπεί οὐ ἐγώ ἐπί ὄμμα νήδυμος ὕπνος Ἱζάνω , ἀλλά μέλω πόλεμος καί κῆδος Ἀχαιός . αἰνός γάρ Δαναοί περιδείδω , οὐδέ ἐγώ ἦτορ Ἔμπεδος , ἀλλά ἀλαλύκτημαι , καρδία δέ ἐγώ ἔξω Στῆθος ἐκθρῴσκω , τρομέω δέ ὑπό φαίδιμος γυῖον . εἰ μέν δή ὁ καρδία σαλεύω οὕτως ὑπό ὁ φόβος πάρειμι συμβουλεύω , ὁ ἐν ὁ πάθος εἰμί , οὐ κατά ἀξία ὁ συμβαίνω καθήκω νομίζω μηδείς λόγος προσίημι , κινέω κατά ὁ πάθος · εἰ δέ μηκέτι φοβέω , ἀνανεόομαι δέ ὁ ἐν ὁ φόβος οὗτος φημί , διά τίς ποτέ , ὁ αὐτός ὑπόληψις καί ἀσθένεια ὑπόκειμαι , ὁ μέν ἀποκλίνω ὁ λόγος , ὁ δέ προσίημι , διαπορέω ἄν τις εὔλογος . ὁ δέ αἴτιος ὁ πάθος πᾶς οὐ λέγω . ἑξῆς οὗτος ὁ Ποσειδώνιος καί ὅδε φημί · ὁ δέ δή μή μόνος ἀποστρέφω ὁ λόγος ἐν ὁ ἐπιθυμία , ὡς φημί , ἀλλά καί προσυπολαμβάνω , ὅτι , εἰ καί μή συμφέρω εἰμί , καί οὕτως ἔχω , μάχη περιέχω φέρω τε , ὡς ἐπί μέγας συμφέρω , καί διά ὁ μέγεθος αὐτός , εἰ καί ἀσύμφορος εἰμί , ἄξιος ἡγέομαι ὁ μέγεθος αὐτός , εἰ καί μηδείς ἔχω μέγεθος , ἀλλά καί ἐναντίος , ὅμως ἀντέχω οὕτως αὐτός . εἰμί γάρ ὁ λέγω , ὅτι οὐ εἰμί συμφέρω ἀποστρέφω , καί ὁ ἐπαγγέλλω δείκνυμι , ὅτι ἀσύμφορος εἰμί , λῆρος ἡγέομαι , καί διά ὁ μέγας ὄφελος εἰμί ὁ διώκω . ἀλλά ἐκεῖνος γε ἀπίθανος , διά ὁ μέγας αὐτός ἀγαθός ὑπολαμβάνω οἴομαι δέω , ἔͅν εἰμί μέγας κακός , ὅμως αὐτός λαμβάνω ἐπιφωνέω , ἐάν ἀπόλλυμι οὗτος ἐγώ νῦν συμφέρω . οὗτος γάρ ὁ αἰτία οὐ πιθανός εἰμί ἐν ὁ ὑπόληψις κεῖμαι ὁ μέγας ἀγαθός ὑπάρχω , ἐπί ὅς ὠθέω . ζητέω δέ . ἐγώ μέν οὐ ἔχω πρός οὗτος οὐ δή ἀποκρίνω ὁ Ποσειδώνιον , νομίζω δέ μηδέ ἄλλος τις ἔχω , εἰ γε χρή τεκμαίρομαι ὁ τε φύσις ὁ πρᾶγμα αὐτός καί ὁ νῦν εἰμί Στωϊκός . οὐ ὀλίγος γάρ οὐδέ ὁ ἐπιτυγχάνω ἐν ὁ κατά ἐγώ χρόνος γίγνομαι , οὐδείς αὐτός οὐδείς ἀκούω πιθανός λέγω εἰς ὁ ὑπό ὁ Ποσειδώνιον προβάλλω ἀπορία . ἀλλά περί μέν ἐκεῖνος καί αὖθις λέγω .