galenus.de-placitis-hippocratis-et-platonis 9.2
Ἐρῶ δὲ καὶ παράδειγμά σοι παρ’ ἑκατέρου τῶν ἀνδρῶν ἕνεκα νοήσεως ἐναργεστέρας . ὁ μὲν οὖν Ἱπποκράτης οὕτως φησὶν ἐν Προγνωστικῷ · σκέπτεσθαι δὲ χρὴ ᾧδε ἐν τοῖσι τῶν ὑγιαινόντων , μάλιστα δὲ εἰ αὐτὸ ἑαυτῷ , οὕτως γὰρ ἂν εἴη ἄριστον , τὸ δὲ ἐναντιώτατον τοῦ ὁμοίου δεινότατον . εἴη δ’ ἂν τὸ τοιοῦτον ῥὶς ὀξεῖα , ὀφθαλμοὶ κοῖλοι , καὶ τὰ ἄλλα τὰ ἐφεξῆς εἰρημένα . φαίνεται γὰρ ἐν τούτοις τὴν ἀρχὴν τῆς διαγνώσεως τῶν προγνωστικῶν χωρίων ἀπὸ τῶν ἐναντιωτάτων τοῖς κατὰ φύσιν ἔχουσι πεποιημένος , ἅπερ καὶ μέγιστ’ ἐστὶ , καὶ πᾶσι γνωσθήσεται ῥᾴδια . ταῦτα δέ τις προμαθὼν δυνήσεται κατὰ βραχὺ μεταβαίνων ἐπὶ τὰ πλησίον ἀλλήλοις ἀφικέσθαι ποτὲ , καθάπερ ἐπεδείξαμεν ἐν τῷ Προγνωστικῷ πεποιηκότα τὸν Ἱπποκράτην . ἀλλὰ καὶ ὁ Πλάτων οὕτως ἔγραψε περὶ αὐτῶν , ἡνίκα πεποίηκεν ἐν Πολιτείᾳ παρακαλούμενον Σωκράτην ὑπὸ Γλαύκωνός τε καὶ Ἀδειμάντου διελεῖν αὐτοῖς πάντα τὸν περὶ δικαιοσύνης λόγον . ἐπειδὴ γὰρ ἠπίστατο δεησόμενον αὐτὸν εἰς τὸ δεῖξαι τὸ προτεθὲν , ὡς οὐκ ἔστι μία τῆς ὅλης ἡμῶν ψυχῆς ἡ οὐσία , διὰ τοῦτο πρότερον ἐπὶ πόλεως ἀξιοῖ ποιήσασθαι τὸν λόγον . ἔχει δ’ ἡ λέξις ᾧδε . εἶπον οὖν , ὅπερ μοι ἔδοξεν , ὅτι τὸ ζήτημα , ᾧ ἐπιχειροῦμεν , οὐ φαῦλον , ἀλλ’ ὀξὺ βλέποντος , ὡς ἐμοὶ φαίνεται . ἐπειδὴ μὲν οὖν ἡμεῖς οὐ δεινοὶ , δοκῶ μοι , ἦν δ’ ἐγὼ , τοιαύτην ποιήσασθαι ζήτησιν αὐτοῦ , οἵαν περ ἂν εἰ προσέταξέ τις γράμματα σμικρὰ πόῤῥωθεν ἀναγνῶναι μὴ πάνυ ὀξὺ βλέπουσιν , ἔπειτά τις ἐνενόησεν , ὅτι τὰ αὐτὰ γράμματά ἐστί που καὶ ἄλλοθι μείζω τε καὶ ἐν μείζονι , ἕρμαιον ἂν ἐφάνη , οἶμαι , ἐκεῖνα πρῶτον ἀναγνόντας οὕτως ἐπισκοπεῖν τὰ ἐλάττω , εἰ τὰ αὐτὰ ὄντα τυγχάνει . πάνυ μὲν οὖν , ἔφη ὁ Ἀδείμαντος . ἀλλὰ τί τοιοῦτον , ὦ Σώκρατες , ἐν τῇ περὶ δικαίου ζητήσει καθορᾷς ; ἐγώ σοι , ἔφην , ἐρῶ . δικαιοσύνη , φαμὲν , ἔστιν ἑνὸς ἀνδρὸς , ἔστι δέ που πάλιν τῆς ὅλης πόλεως ; πάνυ γε , ἦ δ’ ὅς . οὐκοῦν μείζων πόλις ἑνὸς ἀνδρός ; μείων , ἔφη . ἴσως τοίνυν πλείων ἂν δικαιοσύνη ἐν τῷ μείζονι ἂν εἴη , καὶ ἐστι καταμαθεῖν . εἰ οὖν βούλεσθε , πρῶτον ἐν ταῖς πόλεσι ζητήσωμεν , ποῖόν τί ἐστιν , ἔπειτα οὕτως ἐπισκεψώμεθα καὶ ἐν ἑνὶ ἑκάστῳ τὴν τοῦ μείζονος ὁμοιότητα , ἐν τῇ τοῦ ἐλάττονος ἰδέᾳ ἐπισκοποῦντες . προγυμνάσας οὖν ἡμᾶς ἐπὶ πόλεως ὁ Πλάτων , καὶ δείξας , ὅτι ἄλλο μέν τι τὸ ἄρχον , ἄλλο δέ τι τὸ προπολεμοῦν , καὶ τρίτον ἄλλο τὸ δημιουργικὸν ἔθνος ἐν αὐτῇ , μεταβὰς ἐπὶ τὴν ψυχὴν , καὶ κατ’ αὐτὴν ἐπιδείκνυσιν ἒν μέν τι μέρος εἶναι τὸ ἄρχον , ὅταν εὖ ἔχῃ , ἕτερον δὲ τὸ ὑπηρετοῦν αὐτῇ , καθάπερ ἐν ταῖς πόλεσιν ὑπηρετεῖ τὸ στρατιωτικὸν , τρίτον δὲ τὸ λοιπὸν , ὃ τοῦ τρέφεσθαι τὸ σῶμα χάριν οἱ δημιουργοῦντες ἡμᾶς προσέθεσαν , κᾂν οἱ ἀγύμναστοι τοῦ διακρίνειν ἀπ’ ἀλλήλων τὰς ὁμοιότητας ἓν εἶναι νομίζουσιν , οὐ τρία τὰ εἰρημένα μόρια τῆς ψυχῆς . ὅπως οὖν χρὴ γυμνάζεσθαι περὶ τὴν διάκρισιν αὐτῶν , ἐδίδαξεν ὁ Πλάτων ἐπί τε τῆς πόλεως διὰ πάσης σχεδόν τι τῆς Πολιτείας , ἐπί τε τῆς ψυχῆς τὸ μὲν κυριώτατον τῆς διανοίας ἐν τῷ τετάρτῳ βιβλίῳ , τὸ δὲ ἑπόμενον αὐτῇ κατὰ τὰ ἄλλα . καιρὸς οὖν ἤδη καὶ τῶν εἰρημένων αὐτῷ κατὰ τὸν Φαῖδρον ἀκοῦσαι . ἡ ἀπάτη πότερον ἐν πολὺ διαφέρουσι γίγνεται μᾶλλον , ἢ ὀλίγον ; ἐν τοῖς ὀλίγον . ἀλλὰ μὴν κατὰ σμικρὸν καταβαίνων μᾶλλον λήσεις ἐλθὼν ἐπὶ τὸ ἐναντίον ἢ κατὰ μέγα . πῶς δ’ οὔ ; δεῖ ἄρα τὸν μέλλοντα ἀπατήσειν μὲν ἄλλον , αὐτὸν δὲ μὴ ἀπατηθήσεσθαι τὴν ὁμοιότητα τῶν ὄντων καὶ ἀνομοιότητα ἀκριβῶς διϊδεῖν . ἀνάγκη μὲν οὖν . ἦ οὖν οἷός τ’ ἔσται ἀλήθειαν ἀγνοῶν ἑκάστου τὴν τοῦ ἀγνοουμένου ὁμοιότητα μικράν τε καὶ μεγάλην ἐν τοῖς ἄλλοις διαγιγνώσκειν ; ἀδύνατον . οὐκ οὖν τοῖς παρὰ τὰ ὄντα δοξάζουσι καὶ ἀπατωμένοις δῆλον ὡς τὸ πάθος τοῦτο δι’ ὁμοιοτήτων τινῶν εἰσεῤῥύη ; γίγνεται οὖν οὕτω . ἔστιν οὖν ὅπως τεχνικὸς ἔσται μεταβιβάζειν κατὰ σμικρὸν διὰ τῶν ὁμοιοτήτων ἀπὸ τοῦ ὄντος ἑκάστοτε ἐπὶ τοὐναντίον ἀπάγων , ἢ αὐτὸς τοῦτο διαφεύγειν ὁ μὴ ἐγνωρικὼς , ὅ ἐστιν ἕκαστον τῶν ὄντων ; οὐ μή ποτε . λόγων ἄρα τέχνην , ὦ ἑταῖρε , ὁ τὴν ἀλήθειαν μὴ εἰδὼς , δόξας δὲ τεθηρευκὼς , γελοίαν τινὰ , ὡς ἔοικε , καὶ ἄτεχνον παρέξεται . ὅτι δ’ , ὡς Ἱπποκράτης ἔλεγε , τινὰ μέν ἐστι ῥᾷστα γνωσθῆναι , τινὰ δ’ οὐκ ἔστι , τὴν ἀρχὴν ἀπὸ τῶν ῥᾴστων ποιητέον , ἃ καὶ πᾶσιν ἀνθρώποις ὡμολόγηται διὰ τὴν ἐνάργειαν . οὕτω καὶ ὁ Πλάτων ἐγίγνωσκεν · μάθοις δ’ ἂν ἐκ τῆσδε τῆς ῥήσεως αὐτοῦ . ἆρ’ οὖν οὐ παντὶ δῆλον τό γε τοιόνδε , ὡς περὶ μὲν ἔνια τῶν τοιούτων ὁμονοητικῶς ἔχομεν , περὶ δ’ ἔνια στασιαστικῶς ; δοκῶ μὲν ὃ λέγεις μανθάνειν , ἔτι δ’ εἰπὲ σαφέστερον . ὅταν τις ὄνομα εἴπῃ σιδήρου ἢ ἀργύρου , ἆρ’ οὐ τὸ αὐτὸ πάντες διενοήθημεν ; καὶ μάλα . τί δ’ , ὅταν δικαίου ἢ ἀγαθοῦ ; οὐκ ἄλλος ἄλλῃ φέρεται , καὶ ἀμφισβητοῦσιν ἀλλήλοις τε καὶ ἡμῖν αὐτοῖς ; πάνυ μὲν οὖν . ἐν μὲν ἄρα τοῖς συμφωνοῦμεν , ἐν δὲ τοῖς οὔ . οὕτω . ποτέρωθεν οὖν εὐαπατητότεροί ἐσμεν , καὶ ἡ ῥητορικὴ ὲν ποτέροις μεῖζον δύναται εἶναι ; δηλονότι ἐν οἷς πλανώμεθα . οὐκοῦν τὸν μέλλοντα τέχνην ῥητορικὴν μετιέναι πρῶτον μὲν δεῖ ταῦτα ὁδῷ ηὑρῆσθαι , καὶ εἰληφέναι τινὰ χαρακτῆρα ἑκατέρου τοῦ εἴδους , ἐν ᾧ τε ἀνάγκη τὸ πλῆθος πλανᾶσθαι , καὶ ἐν ᾧ μή . καλὸν γοῦν , ὦ Σώκρατες , εἶδος εἴη ἂν κατανενοηκὼς ὁ τοῦτο λαβών . ἔπειτά γε οἶμαι πρὸς ἑκάστῳ γιγνόμενον μὴ λανθάνειν , ἀλλ’ ὀξέως αἰσθάνεσθαι , περὶ οὗ ἂν μέλλῃ ἐρεῖν , ποτέρου ὂν τοῦ γένους τυγχάνει . τί μήν ; τί οὖν ; τὸν ἔρωτα πότερον φῶμεν εἶναι τῶν ἀμφισβητησίμων , ἢ τῶν μή ; ἀμφισβητησίμων δήπου . ἢ οἴει ἄν σοι συγχωρῆσαι εἰπεῖν , ἃ δὴ εἶπες περὶ αὐτοῦ , ὡς βλάβη τέ ἐστι τῷ ἐρωμένῳ καὶ ἐρῶντι , καὶ αὖθις ὡς μέγιστον τῶν ἀγαθῶν τυγχάνει ; ἄριστα λέγεις . αὕτη μὲν ἡ ῥῆσις ἐν τῷ Φαίδρῳ γέγραπται , διδάσκοντος αὐτοῦ , μηδεμίαν ἀμφισβήτησιν ἔχειν τὰ τοῖς φυσικοῖς κριτηρίοις ἐναργῶς ὑποπίπτοντα , ἐν οἷς δή τοι μηδ’ ὅλως ὑποπίπτει τοῖς κριτηρίοις τούτοις , ἢ ἀμυδρῶς ὑποπίπτει , τὴν ἀμφισβήτησιν γίγνεσθαι , καὶ χρὴ γεγυμνάσθαι κατὰ ταῦτα διακρίνοντα τὰς τῶν πραγμάτων ὁμοιότητας . ἔνια γὰρ οὕτως ἔχει πρὸς ἄλληλα κατὰ τὰς τῶν ἐν αὐτοῖς ὁμοιότητας , ἢ τὴν παραλλαγὴν , ὡς κατά τι μὲν ὑπάρχειν ὅμοια , κατά τι δ’ ἀνόμοια . καὶ χρὴ τῶν τοιούτων διαγνωστικὸν τὸν τεχνίτην εἶναι , ὡς ἀκριβῶς τε ἅμα καὶ ταχέως δύνασθαι γνωρίζειν , εἰ ὅμοιά ἐστιν ἀλλήλοις ἢ ἀνόμοια . ὅπερ οὖν ἀεὶ καὶ λέγοντός μου καὶ γράφοντος ἀκούεις , ἀκούσῃ πάντως καὶ νῦν . ἡ καθόλου μέθοδος χωρὶς τοῦ γυμνασθῆναι κατὰ πολλὰ τῶν ἐν μέρει τεχνίτην ἀγαθὸν οὐχ οἵα τέ ἐστιν ἐργάσασθαι . καὶ τοῦτ’ ἐπὶ πασῶν ἔνεστί σοι θεάσασθαι τῶν τοιούτων , ἐπ’ ἐνιά γε μὴν οὕτως ἰσχυρὰν δύναμιν ἔχον , ὡς τὴν μὲν καθόλου μέθοδον ἐνιαυτῷ μόνῳ δύνασθαι τελεώτατα μαθεῖν , τὴν δ’ ἄσκησιν , εἰ μὴ δι’ ὅλου τοῦ βίου γένοιτο , κολούειν εἰς τὰ τῆς τέχνης ἔργα . καὶ φαίνεταί γε σαφῶς οὖσα τοιαύτη τέχνη λογιστική τε καὶ ῥητορικὴ , καὶ ἡ διὰ τῶν ὀργάνων ἐνεργοῦσα μουσική . τοσαύτης μὲν οὖν ἀσκήσεως ἀποδεικτικὴ μέθοδος οὐ δεῖται · χρῄζει γοῦν οὐκ ὀλίγης καὶ αὐτή . γυμνάζεσθαι γοῦν χρὴ γυμνασίαν καθ’ ἑκάστην ἄσκησιν τέχνης ἐν ὕλαις , ὧν τὰς χρησίμους τῷ βίῳ πράξεις δεόμεθα . κᾂν γὰρ ὅτι μάλιστα τὴν φύσιν ἀρίστην τις ἔχων εἰς ὁτιοῦν ἔργον ἀμελήσῃ τῆς ἀσκήσεως , οὐδενὸς τῶν ἀπολειπομένων μὲν τῇ φύσει , πλεονεκτούντων δὲ τῇ κατὰ τὴν ἄσκησιν ἐπιμελείᾳ βελτίων ἐστί . νόησον γοῦν τινα τῇ τε τῶν σκελῶν κατασκευῇ καὶ τῇ τοῦ παντὸς σώματος ῥώμῃ κάλλιστα διακείμενον , ἠμεληκότα δὲ τῆς φύσεως εἰς τοσοῦτον , ὡς πρὸς τῷ μηδέποτε δραμεῖν ἔτι κᾀν τῷ περιπατεῖν ἀεὶ βλακεύοντα διατελεῖν , ὡς ἀδύνατόν ἐστι τοῦτον Ὀλυμπιονίκην γενέσθαι χωρὶς τοῦ τὴν ἔμπροσθεν ἀργίαν ἀποθέμενον εἰς ἔθος ἑαυτὸν μεταστῆσαι γυμνασίων τῶν κατὰ φύσιν , οὐδὲ τούτων τῶν τυχόντων , ἀλλὰ μάλιστα οἷά ἐστιν οἰκεῖα σκέλεσιν , ὡς , ἐάν γέ τις παραλαβὼν τὸν οὕτως πεφυκότα μεταβαίνειν μὲν ἐπὶ λεπτοῦ σχοινίου διδάξῃ , πρὸς ξύλον δὲ ὄρθιον ἀναῤῥιχᾶσθαι , καθάπερ οἱ θαυματοποιοὶ διδάσκουσι τοὺς μαθητὰς , οὐ μόνον οὐκ ἂν ἕλοιτο νίκην Ὀλυμπιονίκην , ἀλλ’ οὐδὲ τῶν ἐπιτυχόντων ἀνθρώπων ὠκύτερος ἄν ποτε ὀφθείη . τοῦτ’ οὖν Ἱπποκράτει τε καὶ Πλάτωνι γέγραπται , παραδείγματα γράψασιν εἴς τε τὰς τέχνας καὶ πάσας τὰς κατὰ τὸν βίον πράξεις χρήσιμα . παραθήσομαι δὲ ὀλίγα χάριν τοῦ συνοφθῆναι τὴν ἰδέαν αὐτῶν . οὐ μὴν καὶ ἀρκεσθῆναί γε τούτοις ἀξιῶ τοὺς βουλομένους γενέσθαι τεχνίτας κατὰ τὰς τέχνας , ἃς ἂν αὐτοὶ τυγχάνωσιν ἀσκοῦντες , ἀλλὰ γυμνάζεσθαι διὰ παντὸς , ὥσπερ οἱ ῥητορικοὶ γυμνάζονται καθ’ ἑκάστην ἡμέραν , ὑποθέσεις εὑρίσκοντες ἐπιτηδείους εἰς τὴν προκειμένην ἄσκησιν .
Lemmas: λέγω δέ καί παράδειγμα σύ παρά ἑκάτερος ὁ ἀνήρ ἕνεκα νόησις ἐναργής . ὁ μέν οὖν Ἱπποκράτης οὕτως φημί ἐν Προγνωστικός · σκοπέω δέ χρή ὧδε ἐν ὁ ὁ ὑγιαίνω , μάλα δέ εἰ αὐτός ἑαυτοῦ , οὕτως γάρ ἄν εἰμί ἀγαθός , ὁ δέ ἐναντίος ὁ ὅμοιος δεινός . εἰμί δέ ἄν ὁ τοιοῦτος ῥίς ὀξύς , ὀφθαλμός κοῖλος , καί ὁ ἄλλος ὁ ἐφεξῆς λέγω . φαίνω γάρ ἐν οὗτος ὁ ἀρχή ὁ διάγνωσις ὁ προγνωστικός χωρίον ἀπό ὁ ἐναντίος ὁ κατά φύσις ἔχω ποιέω , ὅς καί μέγας εἰμί , καί πᾶς γιγνώσκω ῥᾴδιος . οὗτος δέ τις προμανθάνω δύναμαι κατά βραχύς μεταβαίνω ἐπί ὁ πλησίον ἀλλήλων ἀφικνέομαι ποτέ , καθά ἐπιδείκνυμι ἐν ὁ Προγνωστικός ποιέω ὁ Ἱπποκράτης . ἀλλά καί ὁ Πλάτων οὕτως γράφω περί αὐτός , ἡνίκα ποιέω ἐν Πολιτεία παρακαλέω Σωκράτης ὑπό Γλαύκων τε καί Ἀδείμαντος διαιρέω αὐτός πᾶς ὁ περί δικαιοσύνη λόγος . ἐπειδή γάρ ἐπίσταμαι δέω αὐτός εἰς ὁ δείκνυμι ὁ προτίθημι , ὡς οὐ εἰμί εἷς ὁ ὅλος ἐγώ ψυχή ὁ οὐσία , διά οὗτος πρότερος ἐπί πόλις ἀξιόω ποιέω ὁ λόγος . ἔχω δέ ὁ λέξις ὧδε . λέγω οὖν , ὅς ἐγώ δοκέω , ὅτι ὁ ζήτημα , ὅς ἐπιχειρέω , οὐ φαῦλος , ἀλλά ὀξύς βλέπω , ὡς ἐγώ φαίνω . ἐπειδή μέν οὖν ἐγώ οὐ δεινός , δοκέω ἐγώ , εἰμί δέ ἐγώ , τοιοῦτος ποιέω ζήτησις αὐτός , οἷος περ ἄν εἰ προστάσσω τις γράμμα μικρός πρόσωθεν ἀναγιγνώσκω μή πάνυ ὀξύς βλέπω , ἔπειτα τις ἐννοέω , ὅτι ὁ αὐτός γράμμα εἰμί που καί ἄλλοθι μέγας τε καί ἐν μέγας , ἕρμαιον ἄν φαίνω , οἴομαι , ἐκεῖνος πρῶτος ἀναγιγνώσκω οὕτως ἐπισκοπέω ὁ ἐλαχύς , εἰ ὁ αὐτός εἰμί τυγχάνω . πάνυ μέν οὖν , φημί ὁ Ἀδείμαντος . ἀλλά τίς τοιοῦτος , ὦ Σωκράτης , ἐν ὁ περί δίκαιος ζήτησις καθοράω ; ἐγώ σύ , φημί , λέγω . δικαιοσύνη , φημί , εἰμί εἷς ἀνήρ , εἰμί δέ που πάλιν ὁ ὅλος πόλις ; πάνυ γε , ἠμί δέ ὅς . οὐκοῦν μέγας πόλις εἷς ἀνήρ ; μείων , φημί . ἴσως τοίνυν πολύς ἄν δικαιοσύνη ἐν ὁ μέγας ἄν εἰμί , καί εἰμί καταμανθάνω . εἰ οὖν βούλομαι , πρῶτος ἐν ὁ πόλις ζητέω , ποῖος τις εἰμί , ἔπειτα οὕτως ἐπισκοπέω καί ἐν εἷς ἕκαστος ὁ ὁ μέγας ὁμοιότης , ἐν ὁ ὁ ἐλαχύς ἰδέα ἐπισκοπέω . προγυμνάζω οὖν ἐγώ ἐπί πόλις ὁ Πλάτων , καί δείκνυμι , ὅτι ἄλλος μέν τις ὁ ἄρχω , ἄλλος δέ τις ὁ προπολεμέω , καί τρίτος ἄλλος ὁ δημιουργικός ἔθνος ἐν αὐτός , μεταβαίνω ἐπί ὁ ψυχή , καί κατά αὐτός ἐπιδείκνυμι ἐν μέν τις μέρος εἰμί ὁ ἄρχω , ὅταν εὖ ἔχω , ἕτερος δέ ὁ ὑπηρετέω αὐτός , καθά ἐν ὁ πόλις ὑπηρετέω ὁ στρατιωτικός , τρίτος δέ ὁ λοιπός , ὅς ὁ τρέφω ὁ σῶμα χάριν ὁ δημιουργέω ἐγώ προστίθημι , ᾄν ὁ ἀγύμναστος ὁ διακρίνω ἀπό ἀλλήλων ὁ ὁμοιότης εἷς εἰμί νομίζω , οὐ τρεῖς ὁ λέγω μόριον ὁ ψυχή . ὅπως οὖν χρή γυμνάζω περί ὁ διάκρισις αὐτός , διδάσκω ὁ Πλάτων ἐπί τε ὁ πόλις διά πᾶς σχεδόν τις ὁ Πολιτεία , ἐπί τε ὁ ψυχή ὁ μέν κύριος ὁ διάνοια ἐν ὁ τέταρτος βιβλίον , ὁ δέ ἕπομαι αὐτός κατά ὁ ἄλλος . καιρός οὖν ἤδη καί ὁ λέγω αὐτός κατά ὁ Φαῖδρος ἀκούω . ὁ ἀπάτη πότερος ἐν πολύς διαφέρω γίγνομαι μάλα , ἤ ὀλίγος ; ἐν ὁ ὀλίγος . ἀλλά μήν κατά μικρός καταβαίνω μάλα λανθάνω ἔρχομαι ἐπί ὁ ἐναντίος ἤ κατά μέγας . πῶς δέ οὐ ; δέω ἄρα ὁ μέλλω ἀπατάω μέν ἄλλος , αὐτός δέ μή ἀπατάω ὁ ὁμοιότης ὁ εἰμί καί ἀνομοιότης ἀκριβής διοράω . ἀνάγκη μέν οὖν . ἦ οὖν οἷος τε εἰμί ἀλήθεια ἀγνοέω ἕκαστος ὁ ὁ ἀγνοέω ὁμοιότης μικρός τε καί μέγας ἐν ὁ ἄλλος διαγιγνώσκω ; ἀδύνατος . οὐ οὖν ὁ παρά ὁ εἰμί δοξάζω καί ἀπατάω δῆλος ὡς ὁ πάθος οὗτος διά ὁμοιότης τις εἰσρέω ; γίγνομαι οὖν οὕτως . εἰμί οὖν ὅπως τεχνικός εἰμί μεταβιβάζω κατά μικρός διά ὁ ὁμοιότης ἀπό ὁ εἰμί ἑκάστοτε ἐπί ἐναντίος ἀπάγω , ἤ αὐτός οὗτος διαφεύγω ὁ μή γνωρίζω , ὅς εἰμί ἕκαστος ὁ εἰμί ; οὐ μή ποτέ . λόγος ἄρα τέχνη , ὦ ἑταῖρος , ὁ ὁ ἀλήθεια μή οἶδα , δοκέω δέ θηρεύω , γέλοιος τις , ὡς ἔοικα , καί ἄτεχνος πάρειμι . ὅτι δέ , ὡς Ἱπποκράτης λέγω , τις μέν εἰμί ῥᾴδιος γιγνώσκω , τις δέ οὐ εἰμί , ὁ ἀρχή ἀπό ὁ ῥᾴδιος ποιέω , ὅς καί πᾶς ἄνθρωπος ὁμολογέω διά ὁ ἐνάργεια . οὕτως καί ὁ Πλάτων γιγνώσκω · μανθάνω δέ ἄν ἐκ ὅδε ὁ ῥῆσις αὐτός . ἆρα οὖν οὐ πᾶς δῆλος ὁ γε τοιόσδε , ὡς περί μέν ἔνιοι ὁ τοιοῦτος ὁμονοητικός ἔχω , περί δέ ἔνιοι στασιαστικός ; δοκέω μέν ὅς λέγω μανθάνω , ἔτι δέ λέγω σαφής . ὅταν τις ὄνομα λέγω σίδηρος ἤ ἄργυρος , ἆρα οὐ ὁ αὐτός πᾶς διανοέομαι ; καί μάλα . τίς δέ , ὅταν δίκαιος ἤ ἀγαθός ; οὐ ἄλλος ἄλλῃ φέρω , καί ἀμφισβητέω ἀλλήλων τε καί ἐγώ αὐτός ; πάνυ μέν οὖν . ἐν μέν ἄρα ὁ συμφωνέω , ἐν δέ ὁ οὐ . οὕτως . ποτέρωθεν οὖν εὐαπάτητος εἰμί , καί ὁ ῥητορικός εἰμί πότερος μέγας δύναμαι εἰμί ; δηλονότι ἐν ὅς πλανάω . οὐκοῦν ὁ μέλλω τέχνη ῥητορική μεθίημι πρῶτος μέν δέω οὗτος ὁδός εὑρίσκω , καί λαμβάνω τις χαρακτήρ ἑκάτερος ὁ εἶδος , ἐν ὅς τε ἀνάγκη ὁ πλῆθος πλανάω , καί ἐν ὅς μή . καλός γοῦν , ὦ Σωκράτης , εἶδος εἰμί ἄν κατανοέω ὁ οὗτος λαμβάνω . ἔπειτα γε οἴομαι πρός ἕκαστος γίγνομαι μή λανθάνω , ἀλλά ὀξύς αἰσθάνομαι , περί ὅς ἄν μέλλω λέγω , πότερος εἰμί ὁ γένος τυγχάνω . τίς μήν ; τίς οὖν ; ὁ ἔρως πότερος φημί εἰμί ὁ ἀμφισβητήσιμος , ἤ ὁ μή ; ἀμφισβητήσιμος δήπου . ἤ οἴομαι ἄν σύ συγχωρέω λέγω , ὅς δή λέγω περί αὐτός , ὡς βλάβη τε εἰμί ὁ ἐράω καί ἐράω , καί αὖθις ὡς μέγας ὁ ἀγαθός τυγχάνω ; ἀγαθός λέγω . οὗτος μέν ὁ ῥῆσις ἐν ὁ Φαῖδρος γράφω , διδάσκω αὐτός , μηδείς ἀμφισβήτησις ἔχω ὁ ὁ φυσικός κριτήριον ἐναργής ὑποπίπτω , ἐν ὅς δή τοι μηδέ ὅλος ὑποπίπτω ὁ κριτήριον οὗτος , ἤ ἀμυδρός ὑποπίπτω , ὁ ἀμφισβήτησις γίγνομαι , καί χρή γυμνάζω κατά οὗτος διακρίνω ὁ ὁ πρᾶγμα ὁμοιότης . ἔνιοι γάρ οὕτως ἔχω πρός ἀλλήλων κατά ὁ ὁ ἐν αὐτός ὁμοιότης , ἤ ὁ παραλλαγή , ὡς κατά τις μέν ὑπάρχω ὅμοιος , κατά τις δέ ἀνόμοιος . καί χρή ὁ τοιοῦτος διαγνωστικός ὁ τεχνίτης εἰμί , ὡς ἀκριβής τε ἅμα καί ταχύς δύναμαι γνωρίζω , εἰ ὅμοιος εἰμί ἀλλήλων ἤ ἀνόμοιος . ὅς οὖν ἀεί καί λέγω ἐγώ καί γράφω ἀκούω , ἀκούω πάντως καί νῦν . ὁ καθόλου μέθοδος χωρίς ὁ γυμνάζω κατά πολύς ὁ ἐν μέρος τεχνίτης ἀγαθός οὐ οἷος τε εἰμί ἐργάζομαι . καί οὗτος ἐπί πᾶς ἔνειμι σύ θεάομαι ὁ τοιοῦτος , ἐπί ἑνιάς γε μήν οὕτως ἰσχυρός δύναμις ἔχω , ὡς ὁ μέν καθόλου μέθοδος ἐνιαυτός μόνος δύναμαι τέλειος μανθάνω , ὁ δέ ἄσκησις , εἰ μή διά ὅλος ὁ βίος γίγνομαι , κολούω εἰς ὁ ὁ τέχνη ἔργον . καί φαίνω γε σαφής εἰμί τοιοῦτος τέχνη λογιστικός τε καί ῥητορικός , καί ὁ διά ὁ ὄργανον ἐνεργέω μουσική . τοσοῦτος μέν οὖν ἄσκησις ἀποδεικτικός μέθοδος οὐ δέω · χρῄζω γοῦν οὐ ὀλίγος καί αὐτός . γυμνάζω γοῦν χρή γυμνασία κατά ἕκαστος ἄσκησις τέχνη ἐν ὕλη , ὅς ὁ χρήσιμος ὁ βίος πρᾶξις δέω . ἔͅν γάρ ὅτι μάλα ὁ φύσις ἀγαθός τις ἔχω εἰς ὁστισοῦν ἔργον ἀμελέω ὁ ἄσκησις , οὐδείς ὁ ἀπολείπω μέν ὁ φύσις , πλεονεκτέω δέ ὁ κατά ὁ ἄσκησις ἐπιμέλεια ἀγαθός εἰμί . νοέω γοῦν τις ὁ τε ὁ σκέλος κατασκευή καί ὁ ὁ πᾶς σῶμα ῥώμη καλός διάκειμαι , ἀμελέω δέ ὁ φύσις εἰς τοσοῦτος , ὡς πρός ὁ μηδέποτε τρέχω ἔτι εἰͅν ὁ περιπατέω ἀεί βλακεύω διατελέω , ὡς ἀδύνατος εἰμί οὗτος Ὀλυμπιονίκης γίγνομαι χωρίς ὁ ὁ ἔμπροσθεν ἀργία ἀποτίθημι εἰς ἔθος ἑαυτοῦ μεθίστημι γυμνάσιον ὁ κατά φύσις , οὐδέ οὗτος ὁ τυγχάνω , ἀλλά μάλα οἷος εἰμί οἰκεῖος σκέλος , ὡς , ἐάν γε τις παραλαμβάνω ὁ οὕτως φύω μεταβαίνω μέν ἐπί λεπτός σχοινίον διδάσκω , πρός ξύλον δέ ὄρθιος ἀναρριχάομαι , καθά ὁ θαυματοποιός διδάσκω ὁ μαθητής , οὐ μόνος οὐ ἄν αἱρέω νίκη Ὀλυμπιονίκης , ἀλλά οὐδέ ὁ ἐπιτυγχάνω ἄνθρωπος ὠκύς ἄν ποτέ ὁράω . οὗτος οὖν Ἱπποκράτης τε καί Πλάτων γράφω , παράδειγμα γράφω εἰς τε ὁ τέχνη καί πᾶς ὁ κατά ὁ βίος πρᾶξις χρήσιμος . παρατίθημι δέ ὀλίγος χάριν ὁ συνοράω ὁ ἰδέα αὐτός . οὐ μήν καί ἀρκέω γε οὗτος ἀξιόω ὁ βούλομαι γίγνομαι τεχνίτης κατά ὁ τέχνη , ὅς ἄν αὐτός τυγχάνω ἀσκέω , ἀλλά γυμνάζω διά πᾶς , ὥσπερ ὁ ῥητορικός γυμνάζω κατά ἕκαστος ἡμέρα , ὑπόθεσις εὑρίσκω ἐπιτήδειος εἰς ὁ πρόκειμαι ἄσκησις .