galenus.de-ossibus-ad-tirones 5
Ἐν τοῖς ὀστοῖς ἀριθμητέον ἐστὶ καὶ τοὺς ὀδόντας , εἰ καί τισι τῶν σοφιστῶν οὐ δοκεῖ . καίτοιγε δίκαιοι ἦσαν , εἰ μὴ τοῦτο καλεῖν αὐτοὺς ἐπιτρέπουσιν ἡμῖν , ἑτέραν δοῦναι προσηγορίαν αὐτοῖς . ὅτι μὲν γὰρ οὔτε χόνδρους , οὔτε ἀρτηρίας , οὔτε φλέβας , οὔτε νεῦρα προσῆκεν ὀνομάζειν αὐτοὺς , ἄντικρυς δῆλον · πολὺ δὲ δὴ μᾶλλον , οὔτε πιμελὰς , ἢ τρίχας , ἢ σάρκας , ἢ ἀδένας , οὐδ’ ἄλλο οὐδὲν ἁπλῶς τῶν κατὰ τὸ σῶμα μορίων . εἴπερ οὖν μήτ’ ἐν τῇ τῶν φλεβῶν ἀνατομῇ , μήτ’ ἐν τῇ τῶν ἀρτηριῶν , μήτ’ ἐν τῇ τῶν νεύρων , ἢ μυῶν , ἢ σπλάγχνων ἐροῦμεν ὑπὲρ αὐτῶν , ἀλλὰ μηδὲ ἐν τῇ νῦν ἐνεστώσῃ τῇ περὶ ὀστῶν , οὐδ’ ὅλως ἐροῦμεν οὐδέποτε περὶ αὐτῶν . τοῖς μὲν δὴ σοφισταῖς μακρὰν χαίρειν ῥητέον . ὀδόντες δ’ ἑκκαίδεκα ὑπάρχουσι καθ’ ἑκατέραν τὴν γένυν , ἔμπροσθεν μὲν τέσσαρες , οἱ τομεῖς ὀνομαζόμενοι , μονόῤῥιζοι πάντες · ἐφεξῆς δὲ αὐτῶν ἑκατέρωθέν εἰσιν οἱ κυνόδοντες , μονόῤῥιζοι καὶ αὐτοί · εἶθ’ οἱ γόμφιοι τούτων ἑξῆς ἑκατέρωθεν πέντε , τρίῤῥιζοι μὲν οἱ ἐν τῇ ἄνω γένυϊ , δυοῖν δὲ ῥιζῶν οἱ ἐν τῇ κάτω . πλὴν πολλάκις εὑρίσκονται τετράῤῥιζοι μέν τινες τῶν ἄνω , τρίῤῥιζοι δὲ τῶν κάτω , καὶ μάλιστα οἱ πρῶτοι πάντων ἔσωθεν δύο , σπανιώτερον δὲ ὁ τρίτος . τισὶ δὲ οὐ πέντε καθ’ ἑκάτερον , ἀλλὰ τέσσαρες ἢ ἓξ ἔφυσαν οἱ γόμφιοι . καλοῦνται δὲ οὐχ οὕτω μόνον , ἀλλὰ καὶ μύλαι θηλυκῶς , ἐκ μεταφορᾶς , οἶμαι , τοὔνομα λαβόντες , ὅτι τρίβομεν ἐν αὐτοῖς καὶ λειοῦμεν τὰ σιτία , καθάπερ ταῖς μύλαις τοὺς Δημητρίους καρπούς . ἀλλὰ καὶ οἱ κυνόδοντες , ὁμοιότατοι τοῖς τῶν κυνῶν ὑπάρχοντες , ἀπ’ ἐκείνων ὠνομάσθησαν . οἱ δὲ τομεῖς ἀπὸ τοῦ τέμνειν αὐτοὺς , ὥσπερ σμίλῃ , ὅσα δύναται τέμνεσθαι σιτία . δύναται δὲ δηλονότι τὰ μαλακὰ , πρὸς ἃ δὴ γεγόνασιν ὑπὸ τῆς φύσεως , ὥσπερ καὶ πρὸς τὰ σκληρὰ τοὺς κυνόδοντας ἐποίησεν , οὐ τέμνειν , ἀλλὰ θλᾷν ἱκανῶς . γεγόμφωνται δ’ ἅπαντες ἐν τοῖς τῶν φατνίων βοθρίοις . φάτνια μὲν γὰρ αὐτὰ τὰ περιέχοντα αὐτοὺς ὀστᾶ , βόθρια δὲ αἱ κοιλότητες , ἐν αἷς ἐμπεπήγασιν , ὀνομάζονται . μετειλήφασι δὲ τῶν ἀπὸ ἐγκεφάλου νεύρων τῶν μαλακῶν ὀδόντες μόνοι τῶν ἄλλων ὀστῶν , ὅθεν περ καὶ σαφῶς αἰσθάνονται μόνοι .
Lemmas: ἐν ὁ ὀστέον ἀριθμητέος εἰμί καί ὁ ὀδούς , εἰ καί τις ὁ σοφιστής οὐ δοκέω . καίτοι δίκαιος εἰμί , εἰ μή οὗτος καλέω αὐτός ἐπιτρέπω ἐγώ , ἕτερος δίδωμι προσηγορία αὐτός . ὅτι μέν γάρ οὔτε χόνδρος , οὔτε ἀρτηρία , οὔτε φλέψ , οὔτε νεῦρον προσήκω ὀνομάζω αὐτός , ἄντικρυς δῆλος · πολύς δέ δή μάλα , οὔτε πιμελή , ἤ θρίξ , ἤ σάρξ , ἤ ἀδήν , οὐδέ ἄλλος οὐδείς ἁπλῶς ὁ κατά ὁ σῶμα μόριον . εἴπερ οὖν μήτε ἐν ὁ ὁ φλέψ ἀνατομή , μήτε ἐν ὁ ὁ ἀρτηρία , μήτε ἐν ὁ ὁ νεῦρον , ἤ μῦς , ἤ σπλάγχνον λέγω ὑπέρ αὐτός , ἀλλά μηδέ ἐν ὁ νῦν ἐνίστημι ὁ περί ὀστέον , οὐδέ ὅλος λέγω οὐδέποτε περί αὐτός . ὁ μέν δή σοφιστής μακρός χαίρω λέγω . ὀδούς δέ ἑκκαίδεκα ὑπάρχω κατά ἑκάτερος ὁ γένυς , ἔμπροσθεν μέν τέσσαρες , ὁ τομεύς ὀνομάζω , μονόρριζος πᾶς · ἐφεξῆς δέ αὐτός ἑκατέρωθεν εἰμί ὁ κυνόδους , μονόρριζος καί αὐτός · εἶτα ὁ γόμφος οὗτος ἑξῆς ἑκατέρωθεν πέντε , τρίρριζος μέν ὁ ἐν ὁ ἄνω γένυς , δύο δέ ῥίζα ὁ ἐν ὁ κάτω . πλήν πολλάκις εὑρίσκω τετράρριζος μέν τις ὁ ἄνω , τρίρριζος δέ ὁ κάτω , καί μάλα ὁ πρῶτος πᾶς ἔσωθεν δύο , σπάνιος δέ ὁ τρίτος . τις δέ οὐ πέντε κατά ἑκάτερος , ἀλλά τέσσαρες ἤ ἕξ φύω ὁ γόμφος . καλέω δέ οὐ οὕτως μόνος , ἀλλά καί μύλη θηλυκός , ἐκ μεταφορά , οἴομαι , ὄνομα λαμβάνω , ὅτι τρίβω ἐν αὐτός καί λειόω ὁ σιτίον , καθά ὁ μύλη ὁ Δημήτριος καρπός . ἀλλά καί ὁ κυνόδους , ὅμοιος ὁ ὁ κύων ὑπάρχω , ἀπό ἐκεῖνος ὀνομάζω . ὁ δέ τομεύς ἀπό ὁ τέμνω αὐτός , ὥσπερ σμίλη , ὅσος δύναμαι τέμνω σιτίον . δύναμαι δέ δηλονότι ὁ μαλακός , πρός ὅς δή γίγνομαι ὑπό ὁ φύσις , ὥσπερ καί πρός ὁ σκληρός ὁ κυνόδους ποιέω , οὐ τέμνω , ἀλλά θλάω ἱκανός . γομφόω δέ ἅπας ἐν ὁ ὁ φατνίον βοθρίον . φάτνιον μέν γάρ αὐτός ὁ περιέχω αὐτός ὀστέον , βόθρος δέ ὁ κοιλότης , ἐν ὅς ἐμπήγνυμι , ὀνομάζω . μεταλαμβάνω δέ ὁ ἀπό ἐγκέφαλος νεῦρον ὁ μαλακός ὀδούς μόνος ὁ ἄλλος ὀστέον , ὅθεν περ καί σαφής αἰσθάνομαι μόνος .