galenus.de-optima-doctrina 5
Φαβωρῖνος δέ μοι δοκεῖ παραπλήσιόν τι ποιεῖν τῷ φάσκοντί σε εἶναι τυφλὸν , δύνασθαι δὲ κρίνειν , πότερος ἡμῶν ἐστι ῥυπαρώτερος ἢ λευκότερος · οὐκ ἐννοῶν , ὅτι τῷ μὲν μέλλοντι τὰ τοιαῦτα κρίνειν ὑπάρχειν χρὴ πρότερον ὄψιν . οὐ μὴν οὐδὲ διαφέρει πρὸς τὴν κρίσιν , ἢ μήδ’ ὅλως ἔχειν ὄψιν , ἢ ἔχοντα μὴ πιστεύειν αὐτῇ . κατὰ δὲ τὸν αὐτὸν τρόπον , ὅτι ᾧ κρίνομεν , ὁποῖόν ἐστί τι , καὶ ὅτι τῷ αὐτῷ ἴσα , καὶ ἀλλήλοις ἴσα ὑπάρχει , καθάπερ τοῖς ὄνοις οὐκ ἄν τις ἐπιτρέψειεν , ὅτι μήδ’ ὅλως ἔχουσι νοῦν , οὕτως οὐδὲ τοῖς ἀνθρώποις , εἰ μηδὲ οὖτοι πιστὸν ἔχουσι τὸν νοῦν . οὐδὲν γὰρ διαφέρει πρὸς τὴν τῶν κρινομένων διδασκαλιῶν ἀπιστίαν , ἢ μήδ’ ὅλως ἔχειν τὶ κριτήριον , ἀλλ’ ἢ ἀπιστεῖν αὐτῷ . γελοῖος οὖν ἐστὶν ὁ Φαβωρῖνος ἐπιτρέπων κρίνειν τοῖς μαθηταῖς , ἄνευ τοῦ συγχωρῆσαι τὴν πίστιν τοῖς κριτηρίοις . εἰ γὰρ οὐδέν ἐστιν ἐναργὲς τῷ νῷ , ἢ πιστὸν ἐξ ἑαυτοῦ , διέφθαρται πάντων ἡ κρίσις . εἰ δ’ ἔστι μὲν , ὥσπερ ὀφθαλμὸς τῷ σώματι , τοιοῦτος ἐν τῇ ψυχῇ νοῦς , οὐ μὴν ἅπασί γε ὁμοίως ὀξὺς , ἐγχωρεῖ , καθάπερ ὁ βλέπων ὀξύτερον ἐπάγει πρὸς τὸ θέαμα τὸν ἀμβλύτερον ὁρῶντα , κατὰ τὸν αὐτὸν τρόπον καὶ ἐπὶ τῶν νοημάτων , ὑπὸ τῶν φθασάντων ἰδεῖν ἐναργῶς τὸ νοητὸν , ἐπάγεσθαι πρὸς τὴν θέασιν αὐτοῦ τὸν ἀμβλύτατον , καὶ τοῦτ’ ἐστὶν ὁ διδάσκαλος , ὡς ὁ Πλάτων τε φησὶ , κᾀγὼ πείθομαι . καὶ γέγραπταί γέ μοι περὶ τούτων ἐπὶ πλέον ἐν τῇ τῆς ἀποδείξεως πραγματείᾳ , ὅτι τοιαύτη τις οὖσα ἦν πρὸς τὴν νόησιν ἐναργὴς ἡ διδασκαλία . γέγραπται δὲ καὶ , ὅπως ἄν τις ὁρμώμενος ἀπὸ τῶν ἐν ἑκάστῳ στοιχείων τε καὶ ἀρχῶν ἀποδεικνὺς εἴη μάλιστα πᾶν , ὅσον ἀποδειχθῆναι δυνατὸν , οὐχ ὡς ὁ θαυμαστὸς Φαβωρῖνος , ἓν ὅλον γράψας βιβλίον , ἐν ᾧ δείκνυσι μηδὲ τὸν ἥλιον εἶναι καταληπτὸν , ὡς ἐπιλήσμοσιν ἡμῖν ἑτέρωθι διαλέγεται , συγχωρεῖ τέ τι βεβαίως εἶναι γνωστὸν καὶ τοῦτ’ ἐπιτρέπων αἱρεῖσθαι τοῖς μαθηταῖς .
Lemmas: Φαβωρῖνος δέ ἐγώ δοκέω παραπλήσιος τις ποιέω ὁ φάσκω σύ εἰμί τυφλός , δύναμαι δέ κρίνω , πότερος ἐγώ εἰμί ῥυπαρός ἤ λευκός · οὐ ἐννοέω , ὅτι ὁ μέν μέλλω ὁ τοιοῦτος κρίνω ὑπάρχω χρή πρότερος ὄψις . οὐ μήν οὐδέ διαφέρω πρός ὁ κρίσις , ἤ μηδέ ὅλος ἔχω ὄψις , ἤ ἔχω μή πιστεύω αὐτός . κατά δέ ὁ αὐτός τρόπος , ὅτι ὅς κρίνω , ὁποῖος εἰμί τις , καί ὅτι ὁ αὐτός ἴσος , καί ἀλλήλων ἴσος ὑπάρχω , καθά ὁ ὄνος οὐ ἄν τις ἐπιτρέπω , ὅτι μηδέ ὅλος ἔχω νόος , οὕτως οὐδέ ὁ ἄνθρωπος , εἰ μηδέ οὗτος πιστός ἔχω ὁ νόος . οὐδείς γάρ διαφέρω πρός ὁ ὁ κρίνω διδασκαλία ἀπιστία , ἤ μηδέ ὅλος ἔχω τίς κριτήριον , ἀλλά ἤ ἀπιστέω αὐτός . γέλοιος οὖν εἰμί ὁ Φαβωρῖνος ἐπιτρέπω κρίνω ὁ μαθητής , ἄνευ ὁ συγχωρέω ὁ πίστις ὁ κριτήριον . εἰ γάρ οὐδείς εἰμί ἐναργής ὁ νόος , ἤ πιστός ἐκ ἑαυτοῦ , διαφθείρω πᾶς ὁ κρίσις . εἰ δέ εἰμί μέν , ὥσπερ ὀφθαλμός ὁ σῶμα , τοιοῦτος ἐν ὁ ψυχή νόος , οὐ μήν ἅπας γε ὅμοιος ὀξύς , ἐγχωρέω , καθά ὁ βλέπω ὀξύς ἐπάγω πρός ὁ θέαμα ὁ ἀμβλύς ὁράω , κατά ὁ αὐτός τρόπος καί ἐπί ὁ νόημα , ὑπό ὁ φθάνω ὁράω ἐναργής ὁ νοητός , ἐπάγω πρός ὁ θέασις αὐτός ὁ ἀμβλύς , καί οὗτος εἰμί ὁ διδάσκαλος , ὡς ὁ Πλάτων τε φημί , ἐͅγώ πείθω . καί γράφω γε ἐγώ περί οὗτος ἐπί πολύς ἐν ὁ ὁ ἀπόδειξις πραγματεία , ὅτι τοιοῦτος τις εἰμί εἰμί πρός ὁ νόησις ἐναργής ὁ διδασκαλία . γράφω δέ καί , ὅπως ἄν τις ὁρμάω ἀπό ὁ ἐν ἕκαστος στοιχεῖον τε καί ἀρχή ἀποδείκνυμι εἰμί μάλα πᾶς , ὅσος ἀποδείκνυμι δυνατός , οὐ ὡς ὁ θαυμαστός Φαβωρῖνος , εἷς ὅλος γράφω βιβλίον , ἐν ὅς δείκνυμι μηδέ ὁ ἥλιος εἰμί καταληπτός , ὡς ἐπιλήσμων ἐγώ ἑτέρωθι διαλέγω , συγχωρέω τε τις βέβαιος εἰμί γνωστός καί οὗτος ἐπιτρέπω αἱρέω ὁ μαθητής .