galenus.de-methodo-medendi-libri-xiv 12.5
Ὅτι μὲν οὖν ἡ συγκοπὴ κατάπτωσίς ἐστιν ὀξεῖα δυνάμεως εἴρηται τοῖς πρὸ ἡμῶν . ἐπεὶ δὲ ἡ οὐσία τῶν διοικουσῶν ἡμᾶς δυνάμεων ἔν τε τῷ πνεύματι καὶ τῇ τῶν στερεῶν σωμάτων ἐστὶ κράσει , ταῦθ’ ἡμῖν φυλακτέον ἐστὶ παρόντα καὶ ἀνασωστέον διαφθειρόμενα . πῶς μὲν οὖν χρὴ φυλάττειν αὐτὰ κατὰ τὸν τῆς ὑγείας χρόνον , ἐν τοῖς ὑγιεινοῖς δεδήλωται · πῶς δὲ ἐν ταῖς νόσοις , εἴρηται μὲν ἤδη καὶ διὰ τῶν ἔμπροσθεν ὑπομνημάτων , εἰρήσεται δὲ καὶ νῦν . οὐ μὴν ἤδη γέ πω τὸ σύμπαν εἰς πρέπουσαν ἥκει σύνοψιν , οὐδὲ τοιαύτην ἔχει μέθοδον οἵαν τἄλλα τὰ πρότερα . ὅπερ οὖν ἐνδεῖ , προσθεῖναι καιρός . τὴν τοῦ πνεύματος οὐσίαν ἅμα τοῖς στερεοῖς σώμασι φυλακτέον ἡμῖν ἐστιν ἐν ταῖς νόσοις , ὥστε καὶ τῇ ποιότητι καὶ τῇ ποσότητι καθ’ ὅσον ἐνδέχεται κατὰ φύσιν ἔχειν αὐτά . εἰ μὲν οὖν ἐνεχώρει τοῦ τε μὴ κενοῦσθαί τι τῆς οὐσίας αὐτῶν καὶ τοῦ μηδ’ ὅλως ἀλλοιοῦσθαι προνοήσασθαι , τοῦτο ἂν ἦν ἄριστον . ἐπεὶ δ’ ἐν τοῖς ὑγιεινοῖς ὑπομνήμασιν ἀδύνατον ἐδείχθη τὸ τοιοῦτον ὑπάρξαι ποτὲ τῷ γεννητῷ σώματι , πειρᾶσθαι χρὴ τὸ μὲν ἐκρέον τῆς οὐσίας ἐπανορθοῦσθαι προσθέσει , τὸ δὲ ἀλλοιούμενον εἰς εὐκρασίαν ἐπανάγειν δι’ ἐναντίας ἀλλοιώσεως . εἰ μὲν οὖν ἥ τε κένωσις ἥ τε ἀλλοίωσις γίγνοιτο κατὰ βραχὺ , καὶ ἡ ἐπανόρθωσις ἀμφοῖν ἔσται κατὰ βραχύ · καὶ τοῦτ’ ἐστὶν ἔργον , ὡς ἐδείχθη , τῆς ὑγιεινῆς τέχνης . εἰ δὲ καὶ ἀθρόως καὶ κατὰ μεγάλα μὴ μόνον αἱ κενώσεις , ἀλλὰ καὶ αἱ προσθέσεις ποτὲ γένοιντο , νόσος ἂν οὕτω γε συσταίη , θεραπευτικῆς δὲ ἂν εἰς τὴν ἴασιν αὐτῶν δεοίμεθα μεθόδου . ὥσπερ οὖν τῆς ὑγιεινῆς ἦν ἔργον τὸ κατὰ μικρὰ τὴν εἰς τὸ παρὰ φύσιν ἐκτροπὴν ἐπανορθοῦσθαι , οὕτω τῆς θεραπευτικῆς ἐστι τὸ κατὰ μεγάλα . τοῦ μὲν δὴ ψυχικοῦ πνεύματος ἐναργῶς ἐδείξαμεν οἷον πηγήν τινα οὖσαν τὸν ἐγκέφαλον , ἀρδομένου καὶ τρεφομένου διά τε τῆς εἰσπνοῆς καὶ τῆς ἐκ τοῦ δικτυοειδοῦς πλέγματος χορηγίας . τοῦ δὲ ζωτικοῦ πνεύματος οὐχ ὁμοίως μὲν ἐναργῶς ἡ ἀπόδειξις ἦν , οὐ μὴν ἀπίθανόν γε κατά τε τὴν καρδίαν αὐτὸ καὶ τὰς ἀρτηρίας δοκεῖν περιέχεσθαι , τρεφόμενον καὶ τοῦτο μάλιστα μὲν ἐκ τῆς ἀναπνοῆς , ἤδη δὲ καὶ τοῦ αἵματος . εἰ δέ ἐστί τι καὶ φυσικὸν πνεῦμα , περιέχοιτ’ ﻿ ἂν καὶ τοῦτο κατά τε τὸ ἧπαρ καὶ τὰς φλέβας . εἴρηται δὲ ἐπὶ πλεῖστον ὑπὲρ οὐσίας δυνάμεων ἐν τοῖς περὶ τῶν Ἱπποκράτους καὶ Πλάτωνος δογμάτων . ἡ δὲ τῶν στερεῶν σωμάτων οὐσία δεῖται μὲν δήπου ποσή τις ὑπάρχειν · καὶ διὰ τοῦτο αἱ τροφαὶ διασώζουσι τὸ θνητὸν γένος . οὐ μὴν ἧττον εὐκρασίας χρῄζει τῶν συνθετικῶν αὐτῶν στοιχείων · καὶ λέλεκται πολλάκις ἤδη δι’ ὧν χρὴ φυλάττειν αὐτὴν εὔκρατον . ἀλλ’ ἥ γε κατάπτωσις τῆς δυνάμεως , ὑπὲρ ἧς νῦν πρόκειται λέγειν , ἐπὶ μὲν τῇ στερεῶν οὐσίᾳ διαφορουμένῃ κατά γε τὰ χρονιώτατα νοσήματα γίγνεται πολλάκις , ἀτροφίᾳ λεπτυνθέντος τοῦ ζώου καὶ τῶν ὀξέων ἐν τοῖς συντηκτικοῖς πυρετοῖς . ἐπὶ δὲ τῇ κράσει μεταβαλλούσῃ θερμανθέντων αὐτῶν ἀμέτρως ἢ ψυχθέντων ἢ ὑγρανθέντων ἢ ξηρανθέντων ἢ κατὰ συζυγίαν τι τούτων παθόντων . ἡ δὲ τοῦ πνεύματος ἀλλοίωσις διά τε μοχθηροὺς γίγνεται χυμοὺς καὶ τὴν τοῦ περιέχοντος ἀέρος κακίαν ἄλλοτε ἐξ ἄλλης αἰτίας εἰς τοῦτ’ ἀχθέντος · ἔτι τε τὰς δηλητηρίους δυνάμεις ἢ τοὺς τῶν ἰοβόλων ζώων ἰούς . ἀλλ’ ἐξῃρήσθω γε ταῦτα τῆς ἐνεστώσης ὑποθέσεως . ἡ δὲ τῆς οὐσίας τοῦ πνεύματος φθορὰ γενήσεσθαί τε κινδυνεύουσα καὶ ἡ ἤδη γινομένη διά τε πάθος ψυχικὸν καὶ ὀδύνην ἰσχυρὰν καὶ κινήσεις πλείους · ἐξ οὗ γένους ἐστὶ καὶ ἀγρυπνία καὶ προσέτι δι’ ὑπερβάλλουσαν αὐτοῦ λεπτότητα καὶ τῶν περιεχόντων αὐτὸ σωμάτων ἀραίωσιν καὶ δὴ καὶ πρὸ τούτων ἁπάντων δι’ ἐπίσχεσιν τῆς ἀναπνοῆς καὶ τροφῆς ἀπορίαν ἐπανορθώσεως ἀκριβεστέρας δεῖται . τὰ μὲν οὖν πάθη τὰ ψυχικὰ φόβοι τέ εἰσιν ἐξαιφνίδιοι καὶ σφοδροὶ , οὓς ἐκπλήξεις καλοῦσιν · αἵ τ’ ἐναντίαι τοῖς φόβοις ἡδοναὶ μέγισται , καλοῦσι δὲ καὶ ταύτας περιχαρείας . ἴσμεν γὰρ ἐξ ἀμφοῖν ἀποθανόντας τινάς . ἤδη δὲ καὶ οἱ ἄλλοι φόβοι πάντες οἱ μεγάλοι σὺν ταῖς μεγίσταις ἡδοναῖς εἰ καὶ μὴ ἀπέκτειναν , ἀλλ’ ἔκλυτον ἐργάζονται καὶ ἄτονον τὸ πνεῦμα . καὶ λῦπαι δὲ καὶ ἀγωνίαι καὶ θυμοὶ καὶ φροντίδες , ἐν οἵῳ τρόπῳ καὶ αἱ πλείους ἀγρυπνίαι , βλάπτουσι καταλύουσαι τὴν δύναμιν . ἐν μὲν δὴ τούτοις ἅπασιν αὐτὴ καθ’ ἑαυτὴν ἡ ψυχὴ κινεῖται , κατὰ δὲ τὰς πρακτικὰς ἐνεργείας τὸ σῶμα κινεῖ · καταλύει δὲ αὐτῆς τὸν τόνον ἑκάτερα τὰ γένη τῶν οἰκείων κινήσεων εἰς ἀμετρίαν ἐκταθέντα . περὶ δὲ πόνων τί δεῖ λέγειν ; ὅπως ἀνεῖλον μέν τινας αὐξηθέντες ἐπὶ τὸ σφοδρότερον , ἔβλαψαν δὲ πάντας , εἰ καὶ μὴ τύχοιεν ἀποκτείναντες . ἐν τοῖς τοιούτοις ἅπασιν ἐναργῶς φαίνονται λειποδρανοῦντές τε καὶ καταλυόμενοι τὴν δύναμιν οἱ κάμνοντες · ἔνιοι δ’ , ὡς εἴρηται , καὶ ἀποθνήσκοντες , ἔσθ’ ὅτε μὲν ἀπολλυμένου τοῦ πνεύματος , ἔσθ’ ὅτε δὲ ἀλλοιουμένου , ποτὲ δὲ ἐκ μέρους διαφορουμένου , πολλάκις δ’ ἀμφότερα ταῦτα πάσχοντος . διῄρηται γὰρ ἐπὶ πλέον ὑπὲρ αὐτῶν ἐν ἄλλοις τέ τισι κᾀν τοῖς περὶ τῶν Ἱπποκράτους καὶ Πλάτωνος δογμάτων . εἰς δέ γε τὰ παρόντα τὸν μὲν τρόπον ᾧ βλάπτειν ἕκαστον πέφυκεν οὐκ ἀναγκαῖον ζητεῖν · τὸ δὲ ὅτι βλάπτει , λαβόντα παρὰ τῆς ἐναργείας χρῆσθαι συμφερόντως εἰς φυλακὴν δυνάμεως ἐν νόσοις . οὕτω δ’ εἰ καὶ λεπτυνθείη ποτὲ περαιτέρω τοῦ δέοντος ἡ τῶν διοικούντων ἡμᾶς πνευμάτων οὐσία , γίγνοιτ’ ἂν ἀσθενὴς κατ’ ἀμφότερα , καὶ ὡς ἠλλοιωμένη τὴν κρᾶσιν καὶ ὡς εὐσκέδαστος ἢ εὐδιαφόρητος ἢ ὅπως ἄν τις ὀνομάζειν ἐθέλῃ γεγενημένη . κατὰ δὲ τὸν αὐτὸν τρόπον εἰ καὶ τὸ σῶμα σύμπαν εἰς ἄμετρον ἐκτραπείη μανότητα , διαφοροῖτ’ ἂν ἡ τῶν πνευμάτων οὐσία ῥᾳδίως , αὐτή τε λεπτομερὴς ὑπάρχουσα καὶ τῶν σωμάτων μὴ στεγόντων αὐτήν . οὔκουν οὐδ’ ἀραιοῦν ἀμέτρως χρὴ τοῦ νοσοῦντος τὸ σῶμα , συνέχειν ἐν ἑαυτῷ τὸ πνεῦμα προαιρούμενον , οὔτε λεπτύνειν ἰσχυρῶς τὰ κατ’ αὐτὸ διὰ τῶν ἐσθιομένων τε καὶ πινομένων . ὅτι δὲ καὶ αὐτῶν τῶν τροφῶν ἅμα τοῖς ποτοῖς οὐ σμικρόν ἐστι φροντιστέον εἰς ῥώμην δυνάμεως , ὅπως τῇ τε ποσότητι σύμμετροι καὶ ταῖς ποιότησιν ἠκριβωμένοι εἶεν , πρόδηλον εἶναι νομίζω . πρόδηλον δὲ οὐδὲν ἧττον , ὡς καὶ τῆς εἰσπνεομένης οὐσίας φροντιστέον , ὅπως εὐκρατοτάτη τ’ εἴη καὶ παντὸς τοῦ μιαίνοντος αὐτὴν καθαρωτάτη , μήτ’ ἐκ μετάλλων ἢ καμίνων ἢ βαράθρων ἐπιμιξίαν τινὰ λαμβάνουσα , μήτε ἐκ σηπεδόνος ὀσπρίων ἢ λαχάνων ἢ ζώων ἢ ὁτουδήποτε , μήτ’ ἀτμοὺς ἐκ λιμνῶν ἢ ἑλῶν ἢ ποταμῶν δεχομένη . ταῦτ’ οὖν ἅπαντα προνοεῖσθαι χρὴ , διασώζειν βουλόμενον τὴν δύναμιν ἀβλαβῆ , ἔτι τε πρὸς τούτοις αὐτῶν τῶν στερεῶν σωμάτων , ἐν οἷς δὴ καὶ μάλιστα ἔοικεν ἡ οὐσία τῶν δυνάμεων ὑπάρχειν , οὐ σμικρῶς προνοητέον , ὅπως ὑγιεινὰ ταῖς κράσεσιν εἴη · τοῦτο μὲν οὖν ἁπάντων μορίων κοινὸν ἀγαθόν . ἐξαίρετον δὲ εἰς ῥώμην δυνάμεως καὶ προφυλακὴν τοῦ μή ποτ’ ἐξαιφνίδιον ἐπιπεσεῖν παροξυσμὸν συγκοπτικὸν ἡ φυλακὴ τῆς εὐκρασίας ἐστὶ , πρῶτον μὲν τῶν τριῶν ἀρχῶν , ἔπειτα δὲ καὶ τῶν ἄλλων μορίων ὅσα τὰς ἀρχὰς εἰς συμπάθειαν ἐπισπᾶται ῥᾳδίως , οἷόν πέρ ἐστι καὶ τὸ τῆς γαστρὸς στόμα τῷ περιττῷ τῆς αἰσθήσεως , ἄλλα τε πολλὰ συμπτώματα καὶ συγκοπὰς ἐπιφέρον . ἡ μὲν οὖν προειρημένη διάθεσις τῶν ὠμῶν χυμῶν , εἰ μὲν καὶ τῷ πλήθει βαρύνοιεν οὗτοι τὴν δύναμιν , ἐμφράττοιέν τε διὰ πλῆθος καὶ πάχος τοῦ ζώου τοὺς πόρους κατὰ πολλὰς προφάσεις , ὀλέθριός τέ ἐστι καὶ συγκοπτικὴ , καὶ τῷ μὴ τρέφεσθαι τὸ ζῶον καὶ τῷ καταπνίγεσθαι καὶ ἀλλοιοῦσθαι καὶ διαφθείρεσθαι τῆς κράσεως τὴν συμμετρίαν . οἱ μὲν γὰρ ὠμοὶ τρέφειν οὐ δύνανται πρὶν πεφθῆναι , οἱ δὲ πολλοὶ ﻿ βαρύνουσιν · εἰ δ’ ἐμφράττουσι τὰς διαπνοὰς , σβεννύουσι τὸ θερμόν · εἰ δὲ μήτ’ ἐμφράττοιεν μήτε βαρύνοιεν , οὐ συγκοπὰς οὗτοί γε φέρουσιν , ἀλλὰ τὰς καλουμένας λειποψυχίας · ἐκλύονται γὰρ , εἰ μὴ τρέφοιντο συνεχέστερον , οἱ τοιοῦτοι . διδόναι δὲ οὐ χρὴ πλῆθος εἰς ἅπαξ αὐτοῖς , οὐ μὴν οὐδὲ παχείας ἢ ψυχρὰς τὴν δύναμιν τροφὰς , ἀλλ’ ὡς εἴρηται πρόσθεν , ἐκ τοῦ γένους τῶν λεπτυνουσῶν τε καὶ θερμαινουσῶν . οὕτω δὲ αὐτοῖς καὶ τὰ φάρμακα δοτέον , ὅσα γε λαβεῖν δύναται πυρέττων ἄνθρωπος , φάρμακα λεπτύνοντα καὶ θερμαίνοντα . τούτοις ὁ ὑδατώδης οἶνος εὐθέως ἐξ ἀρχῆς ἐπιτήδειος , εἰ μὴ σφοδρῶς πυρέττοιεν , ὅπερ οὐ πάνυ τι συμβαίνει κατὰ τὴν εἰρημένην διάθεσιν · ἔτι δὲ μᾶλλον εἰ πρεσβῦται τύχοιεν ὄντες , οἶνον αὐτοῖς δοτέον ἐφ’ ἑκάστῃ τροφῇ καὶ μᾶλλον εἰ τὰ διαλείμματα εἴη μέτρια . παροξύνονται δὲ ἐπὶ τοῖς τοιούτοις χυμοῖς καθ’ ἑκάστην ἡμέραν καὶ μᾶλλον εἰς ἑσπέραν τε καὶ νύκτωρ , οὐχ ἕωθεν δὲ οὐδ’ ἄχρι μεσημβρίας . περὶ μὲν δὴ τούτων καὶ ταῦθ’ ἱκανά ἐστι .
Lemmas: ὅτι μέν οὖν ὁ συγκοπή κατάπτωσις εἰμί ὀξύς δύναμις λέγω ὁ πρό ἐγώ . ἐπεί δέ ὁ οὐσία ὁ διοικέω ἐγώ δύναμις ἐν τε ὁ πνεῦμα καί ὁ ὁ στερεός σῶμα εἰμί κρᾶσις , οὗτος ἐγώ φυλάσσω εἰμί πάρειμι καί οἀνασῶδα διαφθείρω . πῶς μέν οὖν χρή φυλάσσω αὐτός κατά ὁ ὁ ὑγεία χρόνος , ἐν ὁ ὑγιεινός δηλόω · πῶς δέ ἐν ὁ νόσος , λέγω μέν ἤδη καί διά ὁ ἔμπροσθεν ὑπόμνημα , λέγω δέ καί νῦν . οὐ μήν ἤδη γε πω ὁ σύμπας εἰς πρέπω ἥκω σύνοψις , οὐδέ τοιοῦτος ἔχω μέθοδος οἷος ἄλλος ὁ πρότερος . ὅς οὖν ἐνδέω , προστίθημι καιρός . ὁ ὁ πνεῦμα οὐσία ἅμα ὁ στερεός σῶμα φυλάσσω ἐγώ εἰμί ἐν ὁ νόσος , ὥστε καί ὁ ποιότης καί ὁ ποσότης κατά ὅσος ἐνδέχομαι κατά φύσις ἔχω αὐτός . εἰ μέν οὖν ἐγχωρέω ὁ τε μή κενόω τις ὁ οὐσία αὐτός καί ὁ μηδέ ὅλος ἀλλοιόω προνοέω , οὗτος ἄν εἰμί ἀγαθός . ἐπεί δέ ἐν ὁ ὑγιεινός ὑπόμνημα ἀδύνατος δείκνυμι ὁ τοιοῦτος ὑπάρχω ποτέ ὁ γεννητός σῶμα , πειράω χρή ὁ μέν ἐκρέω ὁ οὐσία ἐπανορθόω πρόσθεσις , ὁ δέ ἀλλοιόω εἰς εὐκρασία ἐπανάγω διά ἐναντίος ἀλλοίωσις . εἰ μέν οὖν ὁ τε κένωσις ὁ τε ἀλλοίωσις γίγνομαι κατά βραχύς , καί ὁ ἐπανόρθωσις ἄμφω εἰμί κατά βραχύς · καί οὗτος εἰμί ἔργον , ὡς δείκνυμι , ὁ ὑγιεινός τέχνη . εἰ δέ καί ἀθρόος καί κατά μέγας μή μόνος ὁ κένωσις , ἀλλά καί ὁ πρόσθεσις ποτέ γίγνομαι , νόσος ἄν οὕτως γε συνίστημι , θεραπευτικός δέ ἄν εἰς ὁ ἴασις αὐτός δέω μέθοδος . ὥσπερ οὖν ὁ ὑγιεινός εἰμί ἔργον ὁ κατά μικρός ὁ εἰς ὁ παρά φύσις ἐκτροπή ἐπανορθόω , οὕτως ὁ θεραπευτικός εἰμί ὁ κατά μέγας . ὁ μέν δή ψυχικός πνεῦμα ἐναργής δείκνυμι οἷος πηγή τις εἰμί ὁ ἐγκέφαλος , ἄρδω καί τρέφω διά τε ὁ εἰσπνοή καί ὁ ἐκ ὁ δικτυοειδής πλέγμα χορηγία . ὁ δέ ζωτικός πνεῦμα οὐ ὅμοιος μέν ἐναργής ὁ ἀπόδειξις εἰμί , οὐ μήν ἀπίθανος γε κατά τε ὁ καρδία αὐτός καί ὁ ἀρτηρία δοκέω περιέχω , τρέφω καί οὗτος μάλα μέν ἐκ ὁ ἀναπνοή , ἤδη δέ καί ὁ αἷμα . εἰ δέ εἰμί τις καί φυσικός πνεῦμα , περιέχω ﻿ ἄν καί οὗτος κατά τε ὁ ἧπαρ καί ὁ φλέψ . λέγω δέ ἐπί πολύς ὑπέρ οὐσία δύναμις ἐν ὁ περί ὁ Ἱπποκράτης καί Πλάτων δόγμα . ὁ δέ ὁ στερεός σῶμα οὐσία δέω μέν δήπου ποσός τις ὑπάρχω · καί διά οὗτος ὁ τροφή διασῴζω ὁ θνητός γένος . οὐ μήν ἥσσων εὐκρασία χρῄζω ὁ συνθετικός αὐτός στοιχεῖον · καί λέγω πολλάκις ἤδη διά ὅς χρή φυλάσσω αὐτός εὔκρατος . ἀλλά ὁ γε κατάπτωσις ὁ δύναμις , ὑπέρ ὅς νῦν πρόκειμαι λέγω , ἐπί μέν ὁ στερεός οὐσία διαφορέω κατά γε ὁ χρόνιος νόσημα γίγνομαι πολλάκις , ἀτροφία λεπτύνω ὁ ζῷον καί ὁ ὀξύς ἐν ὁ συντηκτικός πυρετός . ἐπί δέ ὁ κρᾶσις μεταβάλλω θερμαίνω αὐτός ἄμετρος ἤ ψύχω ἤ ὑγραίνω ἤ ξηραίνω ἤ κατά συζυγία τις οὗτος πάσχω . ὁ δέ ὁ πνεῦμα ἀλλοίωσις διά τε μοχθηρός γίγνομαι χυμός καί ὁ ὁ περιέχω ἀήρ κακία ἄλλοτε ἐκ ἄλλος αἰτία εἰς οὗτος ἄγω · ἔτι τε ὁ δηλητήριος δύναμις ἤ ὁ ὁ ἰοβόλος ζῷον ἰός . ἀλλά ἐξαιρέω γε οὗτος ὁ ἐνίστημι ὑπόθεσις . ὁ δέ ὁ οὐσία ὁ πνεῦμα φθορά γίγνομαι τε κινδυνεύω καί ὁ ἤδη γίγνομαι διά τε πάθος ψυχικός καί ὀδύνη ἰσχυρός καί κίνησις πολύς · ἐκ ὅς γένος εἰμί καί ἀγρυπνία καί προσέτι διά ὑπερβάλλω αὐτός λεπτότης καί ὁ περιέχω αὐτός σῶμα ἀραίωσις καί δή καί πρό οὗτος ἅπας διά ἐπίσχεσις ὁ ἀναπνοή καί τροφή ἀπορία ἐπανόρθωσις ἀκριβής δέω . ὁ μέν οὖν πάθος ὁ ψυχικός φόβος τε εἰμί ἐξαιφνίδιος καί σφοδρός , ὅς ἔκπληξις καλέω · ὁ τε ἐναντίος ὁ φόβος ἡδονή μέγας , καλέω δέ καί οὗτος περιχάρεια . οἶδα γάρ ἐκ ἄμφω ἀποθνῄσκω τις . ἤδη δέ καί ὁ ἄλλος φόβος πᾶς ὁ μέγας σύν ὁ μέγας ἡδονή εἰ καί μή ἀποκτείνω , ἀλλά ἔκλυτος ἐργάζομαι καί ἄτονος ὁ πνεῦμα . καί λύπη δέ καί ἀγωνία καί θυμός καί φροντίς , ἐν οἷος τρόπος καί ὁ πολύς ἀγρυπνία , βλάπτω καταλύω ὁ δύναμις . ἐν μέν δή οὗτος ἅπας αὐτός κατά ἑαυτοῦ ὁ ψυχή κινέω , κατά δέ ὁ πρακτικός ἐνέργεια ὁ σῶμα κινέω · καταλύω δέ αὐτός ὁ τόνος ἑκάτερος ὁ γένος ὁ οἰκεῖος κίνησις εἰς ἀμετρία ἐκτείνω . περί δέ πόνος τίς δέω λέγω ; ὅπως ἀναιρέω μέν τις αὐξάνω ἐπί ὁ σφοδρός , βλάπτω δέ πᾶς , εἰ καί μή τυγχάνω ἀποκτείνω . ἐν ὁ τοιοῦτος ἅπας ἐναργής φαίνω λειποδρανοέω τε καί καταλύω ὁ δύναμις ὁ κάμνω · ἔνιοι δέ , ὡς λέγω , καί ἀποθνῄσκω , εἰμί ὅτε μέν ἀπόλλυμι ὁ πνεῦμα , εἰμί ὅτε δέ ἀλλοιόω , ποτέ δέ ἐκ μέρος διαφορέω , πολλάκις δέ ἀμφότερος οὗτος πάσχω . διαιρέω γάρ ἐπί πολύς ὑπέρ αὐτός ἐν ἄλλος τε τις εἰͅν ὁ περί ὁ Ἱπποκράτης καί Πλάτων δόγμα . εἰς δέ γε ὁ πάρειμι ὁ μέν τρόπος ὅς βλάπτω ἕκαστος φύω οὐ ἀναγκαῖος ζητέω · ὁ δέ ὅτι βλάπτω , λαμβάνω παρά ὁ ἐνάργεια χράω συμφερόντως εἰς φυλακή δύναμις ἐν νόσος . οὕτως δέ εἰ καί λεπτύνω ποτέ πέρα ὁ δέω ὁ ὁ διοικέω ἐγώ πνεῦμα οὐσία , γίγνομαι ἄν ἀσθενής κατά ἀμφότερος , καί ὡς ἀλλοιόω ὁ κρᾶσις καί ὡς εὐσκέδαστος ἤ εὐδιαφόρητος ἤ ὅπως ἄν τις ὀνομάζω ἐθέλω γίγνομαι . κατά δέ ὁ αὐτός τρόπος εἰ καί ὁ σῶμα σύμπας εἰς ἄμετρος ἐκτρέπω μανότης , διαφορέω ἄν ὁ ὁ πνεῦμα οὐσία ῥᾴδιος , αὐτός τε λεπτομερής ὑπάρχω καί ὁ σῶμα μή στέγω αὐτός . οὔκουν οὐδέ ἀραιόω ἄμετρος χρή ὁ νοσέω ὁ σῶμα , συνέχω ἐν ἑαυτοῦ ὁ πνεῦμα προαιρέω , οὔτε λεπτύνω ἰσχυρός ὁ κατά αὐτός διά ὁ ἐσθίω τε καί πίνω . ὅτι δέ καί αὐτός ὁ τροφή ἅμα ὁ ποτόν οὐ μικρός εἰμί φροντίζω εἰς ῥώμη δύναμις , ὅπως ὁ τε ποσότης σύμμετρος καί ὁ ποιότης ἀκριβόω εἰμί , πρόδηλος εἰμί νομίζω . πρόδηλος δέ οὐδείς ἥσσων , ὡς καί ὁ εἰσπνέω οὐσία φροντίζω , ὅπως εὔκρατος τε εἰμί καί πᾶς ὁ μιαίνω αὐτός καθαρός , μήτε ἐκ μέταλλον ἤ κάμινος ἤ βάραθρον ἐπιμιξία τις λαμβάνω , μήτε ἐκ σηπεδών ὄσπριον ἤ λάχανον ἤ ζῷον ἤ ὅστις , μήτε ἀτμός ἐκ λίμνη ἤ ἕλη ἤ ποταμός δέχομαι . οὗτος οὖν ἅπας προνοέω χρή , διασῴζω βούλομαι ὁ δύναμις ἀβλαβής , ἔτι τε πρός οὗτος αὐτός ὁ στερεός σῶμα , ἐν ὅς δή καί μάλα ἔοικα ὁ οὐσία ὁ δύναμις ὑπάρχω , οὐ μικρός προνοητέον , ὅπως ὑγιεινός ὁ κρᾶσις εἰμί · οὗτος μέν οὖν ἅπας μόριον κοινός ἀγαθός . ἐξαιρετός δέ εἰς ῥώμη δύναμις καί προφυλακή ὁ μή ποτέ ἐξαιφνίδιος ἐπιπίπτω παροξυσμός συγκοπτικός ὁ φυλακή ὁ εὐκρασία εἰμί , πρῶτος μέν ὁ τρεῖς ἀρχή , ἔπειτα δέ καί ὁ ἄλλος μόριον ὅσος ὁ ἀρχή εἰς συμπάθεια ἐπισπάω ῥᾴδιος , οἷος περ εἰμί καί ὁ ὁ γαστήρ στόμα ὁ περισσός ὁ αἴσθησις , ἄλλος τε πολύς σύμπτωμα καί συγκοπή ἐπιφέρω . ὁ μέν οὖν προλέγω διάθεσις ὁ ὠμός χυμός , εἰ μέν καί ὁ πλῆθος βαρύνω οὗτος ὁ δύναμις , ἐμφράσσω τε διά πλῆθος καί πάχος ὁ ζῷον ὁ πόρος κατά πολύς πρόφασις , ὀλέθριος τε εἰμί καί συγκοπτικός , καί ὁ μή τρέφω ὁ ζῷον καί ὁ καταπνίγω καί ἀλλοιόω καί διαφθείρω ὁ κρᾶσις ὁ συμμετρία . ὁ μέν γάρ ὠμός τρέφω οὐ δύναμαι πρίν πέσσω , ὁ δέ πολύς ﻿ βαρύνω · εἰ δέ ἐμφράσσω ὁ διαπνοή , σβέννυμι ὁ θερμός · εἰ δέ μήτε ἐμφράσσω μήτε βαρύνω , οὐ συγκοπή οὗτος γε φέρω , ἀλλά ὁ καλέω λειποψυχία · ἐκλύω γάρ , εἰ μή τρέφω συνεχής , ὁ τοιοῦτος . δίδωμι δέ οὐ χρή πλῆθος εἰς ἅπαξ αὐτός , οὐ μήν οὐδέ παχύς ἤ ψυχρός ὁ δύναμις τροφή , ἀλλά ὡς λέγω πρόσθεν , ἐκ ὁ γένος ὁ λεπτύνω τε καί θερμαίνω . οὕτως δέ αὐτός καί ὁ φάρμακον δίδωμι , ὅσος γε λαμβάνω δύναμαι πυρέσσω ἄνθρωπος , φάρμακον λεπτύνω καί θερμαίνω . οὗτος ὁ ὑδατώδης οἶνος εὐθύς ἐκ ἀρχή ἐπιτήδειος , εἰ μή σφοδρός πυρέσσω , ὅς οὐ πάνυ τις συμβαίνω κατά ὁ λέγω διάθεσις · ἔτι δέ μάλα εἰ πρεσβύτης τυγχάνω εἰμί , οἶνος αὐτός δίδωμι ἐπί ἕκαστος τροφή καί μάλα εἰ ὁ διάλειμμα εἰμί μέτριος . παροξύνω δέ ἐπί ὁ τοιοῦτος χυμός κατά ἕκαστος ἡμέρα καί μάλα εἰς ἑσπέρα τε καί νύκτωρ , οὐ ἕωθεν δέ οὐδέ ἄχρι μεσημβρία . περί μέν δή οὗτος καί οὗτος ἱκανός εἰμί .