galenus.de-methodo-medendi-libri-xiv 13.18
Οὔτ’ οὖν ταῦτα γινώσκουσιν οἱ Θεσσάλειοι , καὶ διὰ τοῦτο πάντας ὁμοίως θεραπεύουσιν , οὔθ’ ὅτι πᾶν τὸ φλεγμαῖνον μέλος , ἐὰν μὴ στεγνὸν ἔχῃ τὸ περικείμενον ἑαυτῷ δέρμα , χαλᾷ τι καὶ μεθίησιν ἔξω τῶν λεπτομερῶν ἰχώρων . καὶ διὰ τοῦτ’ ἔκ τε τῶν κατὰ τὸ στόμα καὶ τὴν ῥῖνα καὶ τὴν φάρυγγα καὶ στόμαχον , ἔντερά τε καὶ γαστέρα καὶ τὰ σπλάγχνα πάντα , ῥεῖ τι πρὸς τοὐκτός . οὕτω δὲ καὶ κατὰ τὴν ἔνδον ἐπιφάνειαν τοῦ θώρακος ἐκκρίνεταί τις ἰχὼρ , ὅταν φλεγμαίνῃ . καθάπερ οὖν ὁ μὲν σπλὴν καὶ τὰ σιμὰ τοῦ ἥπατος ἐκκαθαίρεται διὰ τῶν ἐντέρων , οἱ νεφροὶ δὲ καὶ κυρτὰ τοῦ ἥπατος διὰ τῶν οὔρων , οὕτως ὁ θώραξ , ὅταν γε τὰ ἔνδον αὐτοῦ φλεγμαίνῃ , κατὰ τὸν ὑπεζωκότα μεθίησί τι πρὸς τὴν μεταξὺ χώραν ἑαυτοῦ καὶ τοῦ πνεύμονος · ἐκκαθαρθῆναι δὲ τοῦτο δεήσεται διὰ τῶν αὐτῶν ὁδῶν τῷ πνεύμονι . δώσομεν οὖν τοῖς οὕτω κάμνουσι φάρμακα τῆς λεπτυνούσης δυνάμεως , ὅπως ἀναστομῶνται μὲν αἱ ὁδοὶ , τέμνωνται δὲ τὰ ﻿ δι’ αὐτῶν ὁδοιπορήσειν μέλλοντα , καὶ μάλισθ’ ὅταν ᾖ παχέα ταῖς συστάσεσιν ἢ γλίσχρα , καθάπερ ἐπὶ τῶν ἐμπύων ἐστίν . ἐκλεξώμεθα δὲ καὶ τούτων ὅσα μὲν μέτρια , φλεγμαινόντων ἔτι τῶν πεπονθότων μελῶν , ὅσα δὲ ἰσχυρότερα , κατὰ τὰς ἀκριβεῖς παρακμὰς τῶν φλεγμονῶν ἢ καὶ τελέως μὲν αὐτῶν πεπαυμένων , ἐκκριθῆναι δὲ τῶν περιττῶν δεομένων . μέτριον μὲν οὖν ἐν τοῖς τοιούτοις ἐστὶν ὅ τε τῆς πτισάνης χυλὸς καὶ τὸ μελίκρατον , ἰσχυρότερον δὲ τὸ τῆς ἀκαλήφης σπέρμα , καὶ ὅταν ἐμβληθῇ βραχύ τι τῷ μελικράτῳ τῶν δριμέων βοτανῶν , οἷον ὀριγάνου καὶ ὑσσώπου καὶ καλαμίνθης καὶ γλήχωνος , ἵρεώς τε τῆς Ἰλλυρίδος ἡ ῥίζα . πλέον δ’ εἰ μίξαις τούτων ἢ καὶ τὴν ἴριν οὕτω κόψαις καὶ σήσαις ὡς χνοώδη ποιῆσαι , κᾄπειτα ἐπιβάλλοις τῷ μελικράτῳ , τμητικώτατον ἕξεις φάρμακον . οὕτω δὲ καὶ τὸ διὰ πρασίου σκευαζόμενον ὀξύμελί τε καὶ ἄλλα τοιαῦτα , τέμνειν ἱκανῶς πέφυκε τὰ παχύτερα τῶν ἐν θώρακι καὶ πνεύμονι περιττῶν . καὶ πάντων αὐτῶν τὴν εὐπορίαν ἔχεις ἐν ταῖς περὶ τῶν φαρμάκων πραγματείαις .
Lemmas: οὔτε οὖν οὗτος γιγνώσκω ὁ Θεσσάλειος , καί διά οὗτος πᾶς ὅμοιος θεραπεύω , οὔτε ὅτι πᾶς ὁ φλεγμαίνω μέλος , ἐάν μή στεγνός ἔχω ὁ περίκειμαι ἑαυτοῦ δέρμα , χαλάω τις καί μεθίημι ἔξω ὁ λεπτομερής ἰχώρ . καί διά οὗτος ἐκ τε ὁ κατά ὁ στόμα καί ὁ ῥίς καί ὁ φάρυγξ καί στόμαχος , ἔντερον τε καί γαστήρ καί ὁ σπλάγχνον πᾶς , ῥέω τις πρός ἑκτός . οὕτως δέ καί κατά ὁ ἔνδον ἐπιφάνεια ὁ θώραξ ἐκκρίνω τις ἰχώρ , ὅταν φλεγμαίνω . καθά οὖν ὁ μέν σπλήν καί ὁ σιμός ὁ ἧπαρ ἐκκαθαίρω διά ὁ ἔντερον , ὁ νεφρός δέ καί κυρτός ὁ ἧπαρ διά ὁ ὅρος , οὕτως ὁ θώραξ , ὅταν γε ὁ ἔνδον αὐτός φλεγμαίνω , κατά ὁ ὑποζώννυμι μεθίημι τις πρός ὁ μεταξύ χώρα ἑαυτοῦ καί ὁ πνεύμων · ἐκκαθαίρω δέ οὗτος δέω διά ὁ αὐτός ὁδός ὁ πνεύμων . δίδωμι οὖν ὁ οὕτως κάμνω φάρμακον ὁ λεπτύνω δύναμις , ὅπως ἀναστομόω μέν ὁ ὁδός , τέμνω δέ ὁ ﻿ διά αὐτός ὁδοιπορέω μέλλω , καί μάλα ὅταν εἰμί παχύς ὁ σύστασις ἤ γλίσχρος , καθά ἐπί ὁ ἔμπυος εἰμί . ἐκλέγω δέ καί οὗτος ὅσος μέν μέτριος , φλεγμαίνω ἔτι ὁ πάσχω μέλος , ὅσος δέ ἰσχυρός , κατά ὁ ἀκριβής παρακμή ὁ φλεγμονή ἤ καί τέλειος μέν αὐτός παύω , ἐκκρίνω δέ ὁ περισσός δέω . μέτριος μέν οὖν ἐν ὁ τοιοῦτος εἰμί ὁ τε ὁ πτισάνη χυλός καί ὁ μελίκρατον , ἰσχυρός δέ ὁ ὁ ἀκαλήφη σπέρμα , καί ὅταν ἐμβάλλω βραχύς τις ὁ μελίκρατον ὁ δριμύς βοτάνη , οἷος ὀρίγανος καί ὕσσωπος καί καλαμίνθη καί βλήχων , ἵρις τε ὁ Ἰλλυρίς ὁ ῥίζα . πολύς δέ εἰ μείγνυμι οὗτος ἤ καί ὁ ἴρις οὕτως κόπτω καί σέω ὡς χνοώδης ποιέω , ᾄπειτη ἐπιβάλλω ὁ μελίκρατον , τμητικός ἔχω φάρμακον . οὕτως δέ καί ὁ διά πράσιον σκευάζω ὀξύμελι τε καί ἄλλος τοιοῦτος , τέμνω ἱκανός φύω ὁ παχύς ὁ ἐν θώραξ καί πνεύμων περισσός . καί πᾶς αὐτός ὁ εὐπορία ἔχω ἐν ὁ περί ὁ φάρμακον πραγματεία .