galenus.de-methodo-medendi-libri-xiv 3.9
Τὸ μὲν οὖν καὶ τὰς κράσεις τῶν σωμάτων καὶ τὰς ὥρας τοῦ ἔτους καὶ τὰς φύσεις τῶν μορίων ἐπιβλέπειν χρῆναι τὸν μέλλοντα καλῶς ἕλκος ἰάσασθαι δεδεῖχθαί μοι νομίζω σαφῶς · καὶ ὡς μὲν πρῶτος σκοπὸς τῆς ἰάσεως ἐκ τῆς διαθέσεως λαμβάνεται μόνης , ἐξευρεῖν δὲ οὐκ ἔτι ἐντεῦθεν ἐγχωρεῖ τὰ βοηθήματα , πρὶν ἐπί τε τὰ στοιχεῖα τῶν σωμάτων ἀναβῆναι καὶ τοῦ κάμνοντος ἐπισκέψασθαι τὴν κρᾶσιν , ὅλου τε τοῦ σώματος καὶ τοῦ πεπονθότος μέρους , εὐθὺς αὐτῷ καὶ τὴν τοῦ περιέχοντος κρᾶσιν συνεπισκεπτομένους · ἥτις ἐκτείνεται κᾀπὶ τὰς ἐπιδήμους καταστάσεις καὶ προσέτι τὰς χώρας . ὅτι δὲ πολλάκις ἐναντίαι ἐνδείξεις γίγνονταί κατὰ μίαν θεραπείαν , ὅπως τε χρὴ μεταχειρίζεσθαι τὰς τοιαύτας , εἰρήσεται μὲν ἐπιπλέον ἐν τοῖς ἐφεξῆς , εἴη δ’ ἂν οὐκ ἄπο , τρόπου καὶ νῦν ἐπὶ βραχὺ διελθεῖν ὑπὲρ αὐτῶν . οὐδὲν γὰρ οἶμαι θαυμαστὸν ὑγροτέραν μὲν ὑπάρχειν τὴν κρᾶσιν τοῦ κάμνοντος , αὐτὸ δὲ τὸ πεπονθὸς μόριον ξηρότερον , ἢ τοῦτο μὲν ὑγρότερον , ἅπασαν δὲ τὴν κρᾶσιν ξηροτέραν · ὡσαύτως δὲ καὶ κατὰ θερμότητα καὶ ψύξιν ὑπεναντίως ἔχειν τῇ κράσει τὸ μόριον πρὸς τὸ ὅλον . ὥσπερ οὖν εἰ τὸ πᾶν σῶμα τῆς μέσης ὑπῆρχε κράσεως , ἣν ἀρίστην ἐδείκνυμεν , οὐδὲν ἂν ἕνεκά γε τῆς τοῦ κάμνοντος φύσεως ἐνεωτερίζομεν ἐν τοῖς φαρμάκοις , οὕτως ἐπειδὰν ἤτοι ξηρότερον ἢ ὑγρότερον , ἢ ψυχρότερον ἢ θερμότερον ᾖ τοῦ δέοντος , ἐπιτείνειν εἰς τοσοῦτον χρὴ τὰς δυνάμεις τῶν φαρμάκων , εἰς ὅσον καὶ τὸ σῶμα φυσικῆς ἐπείληπται δυσκρασίας . οὐ γὰρ δὴ ἐπιλελήσμεθά γε , τίς μὲν ἡ φυσικὴ δυσκρασία , τίς δ’ ἡ παρὰ φύσιν . εἴρηται γὰρ ὑπὲρ αὐτῶν ἐν ἄλλοις καὶ μάλιστ’ ἐν τῷ περὶ τῆς ἀνωμάλου δυσκρασίας γράμματι . φέρε τοίνυν ὅλην τὴν κρᾶσιν τοῦ κάμνοντος σώματος ὑγροτέραν εἶναι καὶ διὰ τοῦτο δεῖσθαι τῶν ἧττον ξηραινόντων φαρμάκων , αὐτὸ δὲ τὸ πεπονθὸς μόριον τῶν φύσει ξηροτέρων ὑπάρχειν , οἷά περ ἐλέγομεν εἶναι τὰ ἧττον σαρκώδη . τοιαῦτα δ’ ἐστὶ τά τε κατὰ τοὺς δακτύλους καὶ τὰ ἄρθρα καὶ τὰ ὦτα καὶ τὴν ῥῖνα καὶ τοὺς ὀφθαλμοὺς καὶ τοὺς ὀδόντας , ἁπλῶς δ’ εἰπεῖν ἵνα χόνδροι πολλοὶ καὶ ὑμένες καὶ σύνδεσμοι καὶ ὀστᾶ καὶ νεῦρα , πιμελὴ δὲ καὶ σὰρξ ἢ οὐδ’ ὅλως , ἢ ἐλαχίστη , διάφορος δ’ ἐν τούτοις ἡ ἔνδειξις ἀπό τε τοῦ πεπονθότος μέρους ἐστὶ καὶ τῆς φύσεως τοῦ κάμνοντος . ὥστε εἰ μὲν ὅσῳ τοῦ κάμνοντος ἡ κρᾶσις ὑγροτέρα πέφυκε τοῦ συμμέτρου , τοσούτῳ καὶ τὸ μόριον εἴη ξηρότερον τοῦ συμμέτρου , μήτε προστιθέναι τι μήτ’ ἀφαιρεῖν τοῦ φαρμάκου , τοιοῦτον δὲ προσφέρειν , οἷον ἂν ἐπὶ τοῦ συμμέτρου τῇ κράσει σώματος ἐν συμμέτρῳ τῇ κράσει μορίῳ γεγονότος ἕλκους παρελάβομεν . εἰ δὲ πλέον εἴη τὸ μόριον τοῦ μετρίου ξηρότερον , ἢ ὅσῳ τοῦ σώματος ἡ κρᾶσις ὑγροτέρα , τοσοῦτον ἐπιτείνεσθαι χρὴ ξηρότητι τὸ φάρμακον , ὅσον ὑπερβάλλει τὸ μόριον τῆς ὅλης κράσεως . οἷον εἰ τέσσαρσι μὲν ἀριθμοῖς εἴη τὸ ἡλκωμένον μέρος ξηρότερον τοῦ συμμέτρου , τρισὶ δ’ ἀριθμοῖς ἡ φύσις τοῦ νοσοῦντος ὑγροτέρα τῆς εὐκράτου , πρόδηλον ὡς ἑνὶ τοῦ συμμέτρου μορίου τὸ νῦν ἡλκωμένων ἔσται , ξηροτέρου δεόμενον φαρμάκου . ὅτι δὲ ἅπαντα ταῦτα στοχασμῷ λαμβάνεται καὶ ὅτι κάλλιστα δυνατός ἐστι στοχάζεσθαι ὁ γεγυμνασμένος ἐν τοῖς . περὶ τούτων λογισμοῖς ἄντικρυς δῆλον . ἐπὶ μὲν δὴ τῶν τοιούτων ἁπάντων ἐναντίαι πολλάκις ἐνδείξεις καθ’ ἕνα γίνονται χρόνον · οὐδὲν γὰρ ἔτι δέομαι λέγειν ὑπὲρ τῶν κατὰ θερμόν τε καὶ ψυχρὸν ἐνδείξεων ἀνάλογον τοῖς εἰρημένοις νοεῖσθαι δυναμένων · ἐφ’ ἑτέρων δὲ καὶ τοῖς χρόνοις ἐφ’ οἷς εὐθὺς αἱ ἐνδείξεις τέμνονται , καὶ χρὴ τὴν μὲν ἡσυχάσαι κατά γε τὴν ἀρχὴν τῆς θεραπείας , ἐνεργῆσαι δὲ ἑτέραν · οἷον ὅταν ἕλκος ᾖ κοῖλόν τε ἅμα καὶ ἱκανῶς ῥυπαρόν · αἱ μὲν γὰρ διαθέσεις αἱ παρὰ φύσιν ἐν τούτοις τρεῖς εἰσιν , ἕλκος καὶ κοιλότης καὶ ῥύπος . ἡ δὲ τῆς ἰάσεως τάξις ἀπὸ τῆς ἀναιρέσεως τοῦ ῥύπου τὴν ἀρχὴν ἔχει , τῷ μήτε κολληθῆναί τι , μήτε σαρκωθῆναι δύνασθαι , πρὶν καθαρὸν γενέσθαι . δευτέραν δὲ χώραν ἡ τῆς κοιλότητος ἴασις ἕξει · εἰ γὰρ ἤτοι κολλήσαιμεν , ἢ ἐπουλώσαιμεν , ἢ καθόλου φάναι θεραπεύσαιμεν τὸ ἕλκος , οὐκέτι ἐγχωρεῖ πληρῶσαι τὴν κοιλότητα . φέρε τοίνυν μὴ μόνον ταῦτ’ εἶναι τὰ τρία περὶ τὸ μέρος , ἀλλὰ καὶ φλεγμονὴν , ἢ ἐρυσίπελας , ἢ γάγγραναν , ἤ τινα δυσκρασίαν ἁπλῆν ἢ σύνθετον , ἆρ’ οὐκ ἐνταῦθα πρόδηλον ὡς εἰ μή τις πρότερον ἐκείνην ἰάσαιτο , πληρῶσαι σαρκὶ τὸ κοῖλον ἕλκος οὐκ ἐγχωρεῖ ; λέλεκται γὰρ καὶ πρόσθεν ὡς ἡ τῆς σαρκὸς γένεσις ἐκ τῆς ὑποκειμένης ἄρχεται τῆς ὑγιοῦς · ἐκ φλεγμαινούσης δὲ καὶ δυσκράτου καὶ ἁπλῶς εἰπεῖν νοσούσης , οὐκ ἐγχωρεῖ γεννηθῆναι νέαν σάρκα . σκοπὸς οὖν ἐν ἁπάσαις ταῖς τοιαύταις ἐπιπλοκαῖς ἔστω σοι τριττός . εἷς μὲν ὡς ὁ ἐξ αἰτίων τοῦ μέλλοντος ἔσεσθαι λαμβανόμενος · ὁ δὲ ἕτερος ὡς ὅ τὸν ὧν οὐκ ἄνευ λόγον ἔχων · ὁ δὲ τρίτος ὡς ὁ τῶν ἐπειγόντων τε καὶ κατεπειγόντων ὀνομαζόμενος . ἡ μὲν γὰρ εὐκρασία τῆς ὑποκειμένης σαρκὸς αἰτίας λόγον ἔχει , συμφύουσά τε τὸ ἡλκωμένον αὐτῇ καὶ ἀναπληροῦσα τὸ κοῖλον . ἡ δὲ καθαρότης · τοῦ ἕλκους τὸν ὧν οὐκ ἄνευ λόγον · καὶ ταύτην ὁ ῥύπος διακόπτων κωλύει τὴν θεραπείαν . ἔχει δὲ καὶ αὐτὸ τὸ ἕλκος ὡς πρὸς τὴν κοιλότητα τὸν ὧν οὐκ ἄνευ λόγον . εἰ γὰρ εἰς οὐλὴν ἀχθείη τὸ ἕλκος , οὐκέθ’ οἷόν τε σαρκῶσαι τὴν κοιλότητα . πρὸς ταῦτ’ οὖν ἀποβλέπων ἐξευρήσεις τὴν τάξιν τῆς ἰάσεως · οἷον ἡ φλεγμονὴ καὶ κοιλότης καὶ ἕλκος καὶ ῥύπος ἅμα κατὰ ταὐτὸν ὑπάρχει μόριον · ὅτι χρὴ πρῶτον μὲν τὴν φλεγμονὴν , δεύτερον δὲ τὸν ῥύπον , τρίτον δὲ ἰάσασθαι τὴν κοιλότητα , καὶ τέταρτον τὸ ἕλκος . ἐν μὲν δὴ τοῖς εἰρημένοις ἥ τε τάξις καὶ ἡ τῶν σκοπῶν εὕρεσις ἐντεῦθεν . ὁ δὲ τοῦ κατεπείγοντος σκοπὸς ἐν τούτοις μὲν οὐκ ἔστιν , ἐν ἄλλοις δ’ ἐστίν · ἀφ’ ἧς γὰρ κινδυνεύει πρώτης καὶ μάλιστα διαθέσεως ὁ ἄνθρωπος , ἐκείνην πρῶτον ἰατέον . ἐνίοτε δὲ οὐ πρώτην μόνον , ἀλλὰ καὶ μόνην αὐτὴν · οἷον εἰ νυγείσης κεφαλῆς μυὸς ἀκολουθήσειε σπασμὸς , εἶτα πρὸς μηδενὸς τῶν οἰκείων ἰαμάτων καθίσταιτο · διατεμὼν γὰρ ὅλον τὸν μῦν ἐγκάρσιον , ἰάσῃ μὲν τὸν σπασμὸν , ἀλλὰ πηρώσεις τινὰ τῶν τοῦ μορίου κινήσεων . οὕτω δὲ καὶ φλεβὸς ἢ ἀρτηρίας αἱμοῤῥαγούσης ἀμέτρως ὁ διατεμὼν ὅλον ἐγκάρσιον τὸ ἀγγεῖον οὐκέτι μὲν ἰάσασθαι δύναται τὸ ἕλκος αὐτοῦ · τὸν δ’ ἐκ τῆς αἱμοῤῥαγίας κίνδυνον ἐπέσχεν . ἀλλὰ καὶ νεῦρον νυγὲν ἀναγκαζόμεθα πολλάκις ἐγκάρσιον διακόπτειν , ὅταν ἤτοι σπασμοὺς , ἢ παραφροσύνας , ἢ ἀμφότερα μεγάλα καὶ δυσίατα βλέπωμεν ἑπόμενα τῇ τρώσει . κατὰ δὲ τὸν αὐτὸν τρόπον ἐξάρθρημα μεθ’ ἕλκους ἐπειδὰν γένηται κατά τι τῶν μειζόνων ἄρθρων , τὸ μὲν ἕλκος ἰώμεθα , τὸ δὲ ἐξάρθρημα καταλείπομεν ἀνίατον · ὅτι καὶ τοῦτ’ ἐγχειρούντων ἰάσασθαι , σπασμοὶ τοὐπίπαν ἕπονται . τρίτος οὖν οὗτος σκοπός ἐστιν ὁ πρὸς τὸ κατεπεῖγον γιγνόμενος , ἕτερος ἐκείνων τῶν δύο τῶν ὀλίγον ἔμπροσθεν εἰρημένων . οὐ γὰρ ταὐτόν ἐστιν ἢ ὡς αἴτιόν τι σκοπεῖν , ἢ ὡς τὸν ὧν οὐκ ἄνευ λόγον ἔχον , ἢ ὡς κατεπεῖγον . ἀλλὰ καὶ ὡς τὸ κατεπεῖγον ἐνίοτε τοιοῦτόν ἐστιν , ὡς ἀνίατον ἀναγκάζειν ἑτέραν ἀπολιπέσθαι διάθεσιν , εἴρηται , καὶ ὡς ἡ διάθεσις αὕτη πολλάκις ὑφ’ ἡμῶν αὐτῶν γίνεται , τοῦτο μὲν ἐπὶ τῶν νενυγμένων νεύρων , ἢ τενόντων , ἢ αἱμοῤῥαγούντων ἀγγείων , τοῦτο δὲ ἐπὶ τῶν κατὰ τὰς κεφαλὰς τετρωμένων μυῶν · ἐπὶ μὲν γὰρ ἐξαρθρήματος ἅμα καὶ ἕλκους οὐκ αὐτὸ ποιοῦμεν , ἀλλὰ μόνον οὐκ ἰώμεθα τὸ γενόμενον . εἰρήσεται δὲ κᾀν τοῖς ἑξῆς ἔτι περὶ τούτων ἐπιμελέστερον .
Lemmas: ὁ μέν οὖν καί ὁ κρᾶσις ὁ σῶμα καί ὁ ὥρα ὁ ἔτος καί ὁ φύσις ὁ μόριον ἐπιβλέπω χρή ὁ μέλλω καλός ἕλκος ἰάομαι δείκνυμι ἐγώ νομίζω σαφής · καί ὡς μέν πρῶτος σκοπός ὁ ἴασις ἐκ ὁ διάθεσις λαμβάνω μόνος , ἐξευρίσκω δέ οὐ ἔτι ἐντεῦθεν ἐγχωρέω ὁ βοήθημα , πρίν ἐπί τε ὁ στοιχεῖον ὁ σῶμα ἀναβαίνω καί ὁ κάμνω ἐπισκοπέω ὁ κρᾶσις , ὅλος τε ὁ σῶμα καί ὁ πάσχω μέρος , εὐθύς αὐτός καί ὁ ὁ περιέχω κρᾶσις συνεπισκέπτομαι · ὅστις ἐκτείνω εἰͅπί ὁ ἐπίδημος κατάστασις καί προσέτι ὁ χώρα . ὅτι δέ πολλάκις ἐναντίος ἔνδειξις γίγνομαι κατά εἷς θεραπεία , ὅπως τε χρή μεταχειρίζω ὁ τοιοῦτος , λέγω μέν ἐπιπολύ ἐν ὁ ἐφεξῆς , εἰμί δέ ἄν οὐ ἀπό , τρόπος καί νῦν ἐπί βραχύς διέρχομαι ὑπέρ αὐτός . οὐδείς γάρ οἴομαι θαυμαστός ὑγρός μέν ὑπάρχω ὁ κρᾶσις ὁ κάμνω , αὐτός δέ ὁ πάσχω μόριον ξηρός , ἤ οὗτος μέν ὑγρός , ἅπας δέ ὁ κρᾶσις ξηρός · ὡσαύτως δέ καί κατά θερμότης καί ψῦξις ὑπεναντίος ἔχω ὁ κρᾶσις ὁ μόριον πρός ὁ ὅλος . ὥσπερ οὖν εἰ ὁ πᾶς σῶμα ὁ μέσος ὑπάρχω κρᾶσις , ὅς ἀγαθός δείκνυμι , οὐδείς ἄν ἕνεκα γε ὁ ὁ κάμνω φύσις νεωτερίζω ἐν ὁ φάρμακον , οὕτως ἐπειδάν ἤτοι ξηρός ἤ ὑγρός , ἤ ψυχρός ἤ θερμός εἰμί ὁ δέω , ἐπιτείνω εἰς τοσοῦτος χρή ὁ δύναμις ὁ φάρμακον , εἰς ὅσος καί ὁ σῶμα φυσικός ἐπιλαμβάνω δυσκρασία . οὐ γάρ δή ἐπιλανθάνομαι γε , τίς μέν ὁ φυσικός δυσκρασία , τίς δέ ὁ παρά φύσις . λέγω γάρ ὑπέρ αὐτός ἐν ἄλλος καί μάλα ἐν ὁ περί ὁ ἀνώμαλος δυσκρασία γράμμα . φέρω τοίνυν ὅλος ὁ κρᾶσις ὁ κάμνω σῶμα ὑγρός εἰμί καί διά οὗτος δέω ὁ ἥσσων ξηραίνω φάρμακον , αὐτός δέ ὁ πάσχω μόριον ὁ φύσις ξηρός ὑπάρχω , οἷος περ λέγω εἰμί ὁ ἥσσων σαρκώδης . τοιοῦτος δέ εἰμί ὁ τε κατά ὁ δάκτυλος καί ὁ ἄρθρον καί ὁ οὖς καί ὁ ῥίς καί ὁ ὀφθαλμός καί ὁ ὀδούς , ἁπλῶς δέ λέγω ἵνα χόνδρος πολύς καί ὑμήν καί σύνδεσμος καί ὀστέον καί νεῦρον , πιμελή δέ καί σάρξ ἤ οὐδέ ὅλος , ἤ ἐλαχύς , διάφορος δέ ἐν οὗτος ὁ ἔνδειξις ἀπό τε ὁ πάσχω μέρος εἰμί καί ὁ φύσις ὁ κάμνω . ὥστε εἰ μέν ὅσος ὁ κάμνω ὁ κρᾶσις ὑγρός φύω ὁ σύμμετρος , τοσοῦτος καί ὁ μόριον εἰμί ξηρός ὁ σύμμετρος , μήτε προστίθημι τις μήτε ἀφαιρέω ὁ φάρμακον , τοιοῦτος δέ προσφέρω , οἷος ἄν ἐπί ὁ σύμμετρος ὁ κρᾶσις σῶμα ἐν σύμμετρος ὁ κρᾶσις μόριον γίγνομαι ἕλκος παραλαμβάνω . εἰ δέ πολύς εἰμί ὁ μόριον ὁ μέτριος ξηρός , ἤ ὅσος ὁ σῶμα ὁ κρᾶσις ὑγρός , τοσοῦτος ἐπιτείνω χρή ξηρότης ὁ φάρμακον , ὅσος ὑπερβάλλω ὁ μόριον ὁ ὅλος κρᾶσις . οἷον εἰ τέσσαρες μέν ἀριθμός εἰμί ὁ ἑλκόω μέρος ξηρός ὁ σύμμετρος , τρεῖς δέ ἀριθμός ὁ φύσις ὁ νοσέω ὑγρός ὁ εὔκρατος , πρόδηλος ὡς εἷς ὁ σύμμετρος μόριον ὁ νῦν ἑλκόω εἰμί , ξηρός δέω φάρμακον . ὅτι δέ ἅπας οὗτος στοχασμός λαμβάνω καί ὅτι καλός δυνατός εἰμί στοχάζομαι ὁ γυμνάζω ἐν ὁ . περί οὗτος λογισμός ἄντικρυς δῆλος . ἐπί μέν δή ὁ τοιοῦτος ἅπας ἐναντίος πολλάκις ἔνδειξις κατά εἷς γίγνομαι χρόνος · οὐδείς γάρ ἔτι δέω λέγω ὑπέρ ὁ κατά θερμός τε καί ψυχρός ἔνδειξις ἀνάλογος ὁ λέγω νοέω δύναμαι · ἐπί ἕτερος δέ καί ὁ χρόνος ἐπί ὅς εὐθύς ὁ ἔνδειξις τέμνω , καί χρή ὁ μέν ἡσυχάζω κατά γε ὁ ἀρχή ὁ θεραπεία , ἐνεργέω δέ ἕτερος · οἷος ὅταν ἕλκος εἰμί κοῖλος τε ἅμα καί ἱκανός ῥυπαρός · ὁ μέν γάρ διάθεσις ὁ παρά φύσις ἐν οὗτος τρεῖς εἰμί , ἕλκος καί κοιλότης καί ῥύπος . ὁ δέ ὁ ἴασις τάξις ἀπό ὁ ἀναίρεσις ὁ ῥύπος ὁ ἀρχή ἔχω , ὁ μήτε κολλάω τις , μήτε σαρκόω δύναμαι , πρίν καθαρός γίγνομαι . δεύτερος δέ χώρα ὁ ὁ κοιλότης ἴασις ἔχω · εἰ γάρ ἤτοι κολλάω , ἤ ἐπουλόω , ἤ καθόλου φημί θεραπεύω ὁ ἕλκος , οὐκέτι ἐγχωρέω πληρόω ὁ κοιλότης . φέρω τοίνυν μή μόνος οὗτος εἰμί ὁ τρεῖς περί ὁ μέρος , ἀλλά καί φλεγμονή , ἤ ἐρυσίπελας , ἤ γάγγραινα , ἤ τις δυσκρασία ἁπλόος ἤ σύνθετος , ἆρα οὐ ἐνταῦθα πρόδηλος ὡς εἰ μή τις πρότερος ἐκεῖνος ἰάομαι , πληρόω σάρξ ὁ κοῖλος ἕλκος οὐ ἐγχωρέω ; λέγω γάρ καί πρόσθεν ὡς ὁ ὁ σάρξ γένεσις ἐκ ὁ ὑπόκειμαι ἄρχω ὁ ὑγιής · ἐκ φλεγμαίνω δέ καί δύσκρατος καί ἁπλῶς λέγω νοσέω , οὐ ἐγχωρέω γεννάω νέος σάρξ . σκοπός οὖν ἐν ἅπας ὁ τοιοῦτος ἐπιπλοκή εἰμί σύ τρισσός . εἷς μέν ὡς ὁ ἐκ αἴτιος ὁ μέλλω εἰμί λαμβάνω · ὁ δέ ἕτερος ὡς ὅς ὁ ὅς οὐ ἄνευ λόγος ἔχω · ὁ δέ τρίτος ὡς ὁ ὁ ἐπείγω τε καί κατεπείγω ὀνομάζω . ὁ μέν γάρ εὐκρασία ὁ ὑπόκειμαι σάρξ αἰτία λόγος ἔχω , συμφύω τε ὁ ἑλκόω αὐτός καί ἀναπληρόω ὁ κοῖλος . ὁ δέ καθαρότης · ὁ ἕλκος ὁ ὅς οὐ ἄνευ λόγος · καί οὗτος ὁ ῥύπος διακόπτω κωλύω ὁ θεραπεία . ἔχω δέ καί αὐτός ὁ ἕλκος ὡς πρός ὁ κοιλότης ὁ ὅς οὐ ἄνευ λόγος . εἰ γάρ εἰς οὐλή ἄγω ὁ ἕλκος , οὐκέτι οἷος τε σαρκόω ὁ κοιλότης . πρός οὗτος οὖν ἀποβλέπω ἐξευρίσκω ὁ τάξις ὁ ἴασις · οἷος ὁ φλεγμονή καί κοιλότης καί ἕλκος καί ῥύπος ἅμα κατά αὐτός ὑπάρχω μόριον · ὅτι χρή πρῶτος μέν ὁ φλεγμονή , δεύτερος δέ ὁ ῥύπος , τρίτος δέ ἰάομαι ὁ κοιλότης , καί τέταρτος ὁ ἕλκος . ἐν μέν δή ὁ λέγω ὁ τε τάξις καί ὁ ὁ σκοπός εὕρεσις ἐντεῦθεν . ὁ δέ ὁ κατεπείγω σκοπός ἐν οὗτος μέν οὐ εἰμί , ἐν ἄλλος δέ εἰμί · ἀπό ὅς γάρ κινδυνεύω πρῶτος καί μάλα διάθεσις ὁ ἄνθρωπος , ἐκεῖνος πρῶτος ἰατέον . ἐνίοτε δέ οὐ πρῶτος μόνος , ἀλλά καί μόνος αὐτός · οἷον εἰ νύσσω κεφαλή μῦς ἀκολουθέω σπασμός , εἶτα πρός μηδείς ὁ οἰκεῖος ἴαμα καθίστημι · διατέμνω γάρ ὅλος ὁ μῦς ἐγκάρσιος , ἰάομαι μέν ὁ σπασμός , ἀλλά πηρόω τις ὁ ὁ μόριον κίνησις . οὕτως δέ καί φλέψ ἤ ἀρτηρία αἱμορραγέω ἄμετρος ὁ διατέμνω ὅλος ἐγκάρσιος ὁ ἀγγεῖον οὐκέτι μέν ἰάομαι δύναμαι ὁ ἕλκος αὐτός · ὁ δέ ἐκ ὁ αἱμορραγία κίνδυνος ἐπέχω . ἀλλά καί νεῦρον νύσσω ἀναγκάζω πολλάκις ἐγκάρσιος διακόπτω , ὅταν ἤτοι σπασμός , ἤ παραφροσύνη , ἤ ἀμφότερος μέγας καί δυσίατος βλέπω ἕπομαι ὁ τρῶσις . κατά δέ ὁ αὐτός τρόπος ἐξάρθρημα μετά ἕλκος ἐπειδάν γίγνομαι κατά τις ὁ μέγας ἄρθρον , ὁ μέν ἕλκος ἰάομαι , ὁ δέ ἐξάρθρημα καταλείπω ἀνίατος · ὅτι καί οὗτος ἐγχειρέω ἰάομαι , σπασμός ἐπίπαν ἕπομαι . τρίτος οὖν οὗτος σκοπός εἰμί ὁ πρός ὁ κατεπείγω γίγνομαι , ἕτερος ἐκεῖνος ὁ δύο ὁ ὀλίγος ἔμπροσθεν λέγω . οὐ γάρ αὐτός εἰμί ἤ ὡς αἴτιος τις σκοπέω , ἤ ὡς ὁ ὅς οὐ ἄνευ λόγος ἔχω , ἤ ὡς κατεπείγω . ἀλλά καί ὡς ὁ κατεπείγω ἐνίοτε τοιοῦτος εἰμί , ὡς ἀνίατος ἀναγκάζω ἕτερος ἀπολείπω διάθεσις , λέγω , καί ὡς ὁ διάθεσις οὗτος πολλάκις ὑπό ἐγώ αὐτός γίγνομαι , οὗτος μέν ἐπί ὁ νύσσω νεῦρον , ἤ τένων , ἤ αἱμορραγέω ἀγγεῖον , οὗτος δέ ἐπί ὁ κατά ὁ κεφαλή τιτρώσκω μῦς · ἐπί μέν γάρ ἐξάρθρημα ἅμα καί ἕλκος οὐ αὐτός ποιέω , ἀλλά μόνος οὐ ἰάομαι ὁ γίγνομαι . λέγω δέ εἰͅν ὁ ἑξῆς ἔτι περί οὗτος ἐπιμελής .