galenus.de-methodo-medendi-libri-xiv 4.7
Ὁ γάρ τοι σύμπας λόγος ὑπὲρ τῆς τοιαύτης ἐνδείξεως , ἣν ἀπὸ τῆς ἰσχύος φαμὲν τοῦ νοσήματος λαμβάνεσθαι καὶ μετὰ ταῦθ’ ἡμᾶς ἀναμένει ῥηθῆναι , καθάπερ καὶ ἡ ἀπὸ τῆς ἡλικίας , καὶ προσέτι καὶ ἡ ἀπὸ τῆς τῶν χυμῶν ἰάσεως · οὕτω δὲ καὶ ἡ ἀπὸ τῶν πεπονθότων μορίων ἔνδειξις εἰς τὴν θεραπείαν γιγνομένη , τελεώτερον ἐν τοῖς ἐξῆς ὑπομνήμασιν ἀποδοθήσεται . νυνὶ μὲν γὰρ ὅσον ἀπὸ τῆς φύσεως αὐτῶν , τουτέστι τῆς κράσεώς τε καὶ οὐσίας , οἷόν τ’ ἐστὶν εἰς τὰς ἰάσεις λαμβάνεσθαι λέλεκται μόνον · ἡ δ’ ἀπὸ τῆς θέσεώς τε καὶ διαπλάσεως , ἔτι τε χρείας , ἀναισθησίας τε καὶ δυσαισθησίας ἔνδειξις οὐκ εἴρηται · λεγέσθω δὲ καὶ περὶ τούτων ὅσον εἰς τὴν τῶν ἑλκῶν ἴασιν διαφέρει . τὸ μὲν οὖν αἰσθητικὸν μόριον ἀνωδύνως ὅτι μάλιστα χρὴ πειρᾶσθαι θεραπεύειν εἴρηται δ’ ἐν τοῖς περὶ φαρμάκων ἡ τῶν ἀνωδύνων ὕλη . τὸ δὲ δυσαισθητότερον ἐγχωρεῖ καὶ διὰ τῶν σφοδροτέρων , εἰ ἡ διάθεσις οὕτω κελεύει · καὶ μὲν δὴ καὶ τοῦ μὲν κυρίου μορίου τὸν τόνον χρὴ φυλάττειν , ὡς ἐπὶ πλέον ἐν τοῖς περὶ φλεγμονῆς λογισμοῖς ἀποδείξομεν · εἰ δέ τι μὴ τοιοῦτον , ἐγχωρεῖ τοῦτο καὶ τὴν χαλαστικὴν ἀγωγὴν τῆς θεραπείας ἀλύπως δέχεσθαι . ταυτὶ μὲν οὖν ἐν τοῖς ἐφεξῆς ἐπιπλέον ἐροῦμεν , ἐν δὲ τῷ παρόντι λόγῳ τὴν ἀπὸ τῆς θέσεώς τε καὶ διαπλάσεως τῶν μορίων ἔνδειξιν ἔτι προσθέντες , οὕτω καταπαύσομεν καὶ τουτὶ τὸ τέταρτον βιβλίον . ἐντεῦθεν γοῦν ἐπενοήθη τὸν μὲν κατὰ τὴν κοιλίαν ἡλκωμένον πίνειν τὰ φάρμακα , τὸν δὲ κατὰ τὸν στόμαχον , οὐχ ἅπαξ οὐδ’ ἀθρόως ὅλα προσφέρειν , ἀλλὰ κατὰ βραχύ τε καὶ συνεχῶς · ἐν γὰρ τῷ παρέρχεσθαι καὶ ψαύειν ἡ ὠφέλεια τούτοις ἐστὶν , οὐκ ἐν τῷ περιέρχεσθαι καὶ πλησιάζειν ἐπὶ πλείονα χρόνον , ὥσπερ τῇ γαστρί . καὶ μὲν δὴ καὶ ὡς χρὴ παχύτερα προσφέρειν ταῦτα καὶ γλίσχρα , παρὰ τῆς θέσεώς τε καὶ διαπλάσεως ἡ ἔνδειξις . ἐπεὶ γὰρ δίοδός τις ὁ στόμαχός . ἐστι τῶν ἐσθιομένων τε καὶ πινομένων , διὰ τοῦτο πάντων τῶν ἔχεσθαί τε καὶ περιπήγνυσθαι καὶ προσκολλᾶσθαι δυναμένων ἐστὶ χρεία φαρμάκων , οὐ τῶν ἀποκλύζεσθαι καὶ διαῤῥεῖν ἑτοίμως πεφυκότων . περιπήγνυται μὲν οὖν παχέα , κολλᾶται δὲ τὰ γλίσχρα . τὰ δ’ ἐν τοῖς παχέσιν ἐντέροις ἕλκη τῶν διὰ τῆς ἕδρας ἐνιεμένων χρῄζει μᾶλλόν φαρμάκων ἐγγυτέρω γὰρ ταύτης ἐστί · τὰ δ’ ἐν τοῖς λεπτοῖς ἀμφοτέρων · ποῤῥωτέρω γὰρ ἤδη ταῦτ’ ἐστὶ καὶ μέσα τῇ θέσει τῶν ἄνωθέν τε λαμβανομένων καὶ κάτωθεν ἐνιεμένων φαρμάκων . κοινὴ δ’ ἐπὶ πάντων τῶν ἐντὸς μορίων ἔνδειξις αἱρεῖσθαι μὲν τὰ συνηθέστατα τοῦ ζώου τῇ φύσει καὶ σιτία καὶ φάρμακα · φεύγειν δὲ καὶ ἀποτρέπεσθαι τἀναντία · καίτοι γ’ ἐπὶ τῶν ἐκτὸς ἑλκῶν ἄλυπος καὶ ἡ τῶν τοιούτων χρῆσις , ἰοῦ καὶ χαλκοῦ κεκαυμένου καὶ λεπίδος χαλκοῦ καὶ καδμείας καὶ πομφόλυγος καὶ λιθαργύρου καὶ ψιμμυθίου . ταῦτ’ οὖν καὶ τὰ τοιαῦτα μὴ προσφέρειν τοῖς ἐντός . εἴρηται δὲ περὶ τῆς φύσεως αὐτῶν ἔν τε τῷ τρίτῳ περὶ κράσεων κᾀν τοῖς περὶ φαρμάκων . αἱρεῖσθαι δὲ καὶ τὰς τροφὰς , εἰ μὲν εἰς οὐλὴν ἀγαγεῖν , ἢ κολλῆσαι βουλοίμεθα τὸ ἕλκος , αὐστηράς τε καὶ γλίσχρας καὶ ἀδήκτους · εἰ δ’ ἀνακαθῆραι , ῥυπτούσας μετρίως . εἰς μὲν δὴ τοῦτο πάντων ἄριστον μέλι ἄπεφθον , τὰ δ’ αὐστηρὰ πόματα καὶ αἱ τοιαῦται τροφαὶ πρόδηλοι παντί . καλῶ δ’ αὐστηρὸν ὅπερ καὶ στῦφον ὀνομάζεται , τὸ στρυφνὸν δὲ ἐπιτεταμένον ἐστὶν αὐστηρόν . ὅσα δὲ φάρμακα λαμβάνεται τοῖς ἐντὸς ἄλυπα γέγραπται μὲν ἐν τοῖς περὶ φαρμάκων , εἰρήσεται δὲ καὶ νῦν ὁ τύπος αὐτῶν . ὑποκυστὶς δὴ βαλαύστιον καὶ κύτινοι ῥοιῶν καὶ κηκὶς καὶ ῥοιᾶς λέμματα καὶ Σάμιος ἀστὴρ καὶ Λημνία-σφραγὶς καὶ χυλὸς ῥοῦ καὶ ῥόδων , ἀκακία τε καὶ τἄλλα ὅσα τοιαῦτα τοῖς ἐντὸς ἕλκεσιν ἀρήγοντα , βλάβην δ’ οὐδεμίαν ἐργάζεται περὶ τὰ σπλάγχνα . διδόναι δ’ αὐτὰ διά τινος τῶν στυφόντων ἀφεψήματος , ἢ μήλων κυδωνίων , ἢ σχίνου , ἢ βάτου ἀκρεμόνων , ἢ ἀμπέλων , ἢ μύρτων , ἢ καὶ δι’ οἴνου τινὸς τῶν αὐστηρῶν . εὔδηλος δὲ ἡ τοῦ οἴνου χρῆσις , ὡς πεφυλάχθαι χρὴ τὸν καιρὸν τῶν φλεγμονῶν · ἄλλως δ’ οὐδὲν κωλύει διδόναι . εὔδηλον δὲ ὡς καὶ ἀναλαμβάνειν χρὴ τὰ τοιαῦτα φάρμακα , παρασκευάζοντα διά τε τῶν εἰρημένων ὑγρῶν καὶ προσέτι τραγακάνθης τε καὶ κόμμεως ἐπιμιγνύντα καὶ μάλιστα τοῖς ἐν στομάχῳ προσάξειν μέλλοντα . καὶ μὲν δὴ καὶ ἀνακογχυλίζεσθαι μὲν τοῖς κατὰ τὴν φάρυγγα καὶ τὰ παρίσθμια προσφέροντα κελεύειν χρὴ , κατέχειν δ’ ὕπτιον ἐπὶ πλεῖστον ἐν τῷ στόματι χαλαροὺς ἐργασάμενον ἅπαντας τοὺς τῇδε μῦς , ἐπὶ τῶν κατὰ τὴν ἀρτηρίαν ἑλκῶν · παραῥῥεῖ γὰρ οὕτως ἀτρέμα καὶ κατὰ βραχὺ , σαφῶς καὶ αἰσθητῶς εἰς αὐτὴν τὴν ἀρτηρίαν τοῦ φαρμάκου · καὶ γὰρ κᾀν τῷ κατὰ φύσιν ἔχειν εὖ εἰδέναι χρὴ παρηθούμενον οὐκ ὀλίγον ἐνταῦθα τοῦ πόματος . ἀλλ’ ὥσπερ ὑγιαινόντων , οὕτω καὶ νοσούντων φυλάττεσθαι χρὴ τὸ πλέον , ὡς βηχῶν κινητικόν . ἄχρι μὲν γὰρ ἂν ἐν κύκλῳ παρὰ τὸν χιτῶνα τῆς ἀρτηρίας ὡσπερεὶ παρὰ τοῖχον ὕδωρ φέρηται τὸ ὑγρὸν , οὐκ ἐργάσεται βῆχα , τὸ δ’ εἰς τὰς ὁδοὺς μέσας τοῦ πνεύματος ἐμπῖπτον εὐθὺς βηχώδεις ἀποτελεῖ . ταῦτά γε οὖν ἀπὸ τῆς θέσεως καὶ διαπλάσεως τῶν μορίων εἴληπται πάντα · καὶ πρὸς τούτοις ἔτι τὸ συμμιγῆναι μέλιτος ἅπασι τοῖς πρὸς τὰς ἑλκώσεις φαρμάκοις ἐπὶ τὸν κατὰ τὸν θώρακα καὶ τὸν πνεύμονα · μόνα γὰρ εἴπερ ἐπὶ τούτων αὐστηρὰ προσφέροις φάρμακα , χρονίζει κατὰ τὴν γαστέρα . τῆς οὖν ἀναδόσεως αὐτῶν ὄργανον ὑπάρχει τὸ μέλι καὶ ἔστιν οἷον ὄχημά τι ταχείας φορᾶς , ἅμα τῷ μηδὲ βλάπτειν ἕλκη . κατὰ δὲ τὸν αὐτὸν λόγον αὐτό τε τὸ μέλι καὶ τῶν οὔρησιν κινούντων τινὰ μίγνυσθαι χρὴ τοῖς τῶν ἑλκῶν φαρμάκοις , ἐπειδὰν τὰ κατὰ τὴν κύστιν καὶ τοὺς νεφροὺς ᾖ πεπονθότα . τὸ δὲ καὶ τὰς διαγνώσεις τῶν ἡλκωμένων μορίων , ἀπό τε τῆς οὐσίας αὐτῶν καὶ τῆς ἐνεργείας καὶ χρείας γίγνεσθαι καὶ τῆς θέσεώς τε καὶ διαπλάσεως , εὔδηλον μὲν οἶμαι , κᾂν ἐγὼ μὴ λέγω , δείκνυται δ’ αὐτάρκως κᾀν ταῖς περὶ τῶν πεπονθότων τόπων διαγνώσεσιν · ἀλλ’ οὐ πρόκειται νῦν περὶ ἐκείνων λέγειν · αὖθις οὖν ἐπὶ τὴν θεραπευτικὴν μέθοδον ἐπάνειμι . φημὶ δὴ καὶ ταῦτα καὶ ἄλλα πολλὰ τὴν τῶν μορίων ἐνδείκνυσθαι θέσιν τε καὶ διάπλασιν · ἐπιδῆσαι γὰρ τὸ ἡλκωμένον μόριον οὐκ ἐγχωρεῖ καλῶς ἄνευ τοῦ λαβεῖν τὴν ἔνδειξιν ἢ ἐκ τῆς διαπλάσεως , ἢ ἐκ τῆς θέσεως , ἢ ἐκ συναμφοτέρων · ἐνιέναι τε τὸν αὐλίσκον τοῦ κλυστῆρος εἰς τὴν ἕδραν ἐπιτηδείως οὐχ οἷόν τε χωρὶς τῆς τοιαύτης ἐνδείξεως . καὶ μὴν καὶ διὰ τοῦ καυλοῦ φάρμακον ἐνιέναι πολλάκις εἰς τὴν κύστιν . ἀναγκαῖόν ἐστι . περὶ μὲν γὰρ τοῦ καθετῆρος οὐδὲν δέομαι λέγειν , ὡς οὐχ οἷόν τέ ἐστι καλῶς . χρήσασθαι αὐτῷ χωρὶς τοῦ καὶ θέσιν ἀκριβῶς ἐπίστασθαι καὶ διάπλασιν ὅλης τῆς κύστεως . ἐν μὲν δὴ τοῖς τοιούτοις ἅπασι πρόδηλον ὡς οὐκ ὀλίγον εἰς τὴν ὅλην θεραπείαν ὁ πεπονθὼς τόπος συνενδείκνυται . ἐπὶ δὲ τῶν καλουμένων ῥηγμάτων , πλέονες ἐνδείξεις φαίνονται συντρέχειν εἰς ταὐτό καὶ γὰρ καὶ ἡ ἀπὸ τῆς θέσεως ὀρθῶς ἂν ἐξετάζοντο · διότι γὰρ ἐν βάθει τοῦ σώματός ἐστι καὶ κατακέκρυπται , διὰ τοῦτο καὶ τῆς θεραπείας ἐξηλλαγμένης παρὰ τὰ φαινόμενα δεήσεται . διότι δὲ σὺν ἐκχυμώσει μὲν πάντως , ἐνίοτε δὲ καὶ σὺν περιθλάσει τῆς ἐῤῥωγυίας σαρκὸς ἀποτελεῖται , διὰ τοῦτο πλείους ἰάσεις ἐνδείξεται · ἀεὶ γὰρ τῷ πλήθει τῶν διαθέσεων οἱ πρῶτοι σκοποὶ τῶν ἰάσεων ἰσάριθμοι . λεχθήσεται μὲν οὖν ἐπὶ πλέον ἐν τοῖς περὶ τῆς φλεγμονῆς λογισμοῖς ὡς ἰσχυροτέρων δεῖται φαρμάκων ἅπαντα τὰ διὰ βάθος πεπονηκότα σώματα τῶν ἐπιπολῆς ἀῤῥωστούντων . δῆλον δ’ οἶμαι καὶ νῦν ἤδη τό γε τοσοῦτον , ὡς ἐκλύεσθαι τὴν δύναμιν ἀναγκαῖόν ἐστι τῶν ἐπιτιθεμένων ἔξωθεν φαρμάκων , ὅταν ἐν τῷ βάθει κατακεκρυμμένον ᾖ τὸ δεόμενον τῆς ἀπ’ αὐτῶν ὠφελείας · ἐπιτείνειν οὖν αὐτὴν εἰς τοσοῦτον προσήκει εἰς ὅσον ἐκλύεσθαι μέλλει κατὰ τὴν εἰς τὸ βάθος ὁδόν . αἱ δ’ ἐκχυμώσεις ἅπασαι τὸν σκοπὸν τῆς ἰάσεως κένωσιν ἕξουσιν · ὥστε θερμαινόντων αὐταῖς καὶ μετρίως ξηραινόντων ἐστὶ χρεία φαρμάκων . ὅσα γὰρ ἰσχυρῶς ξηραίνει , διαφορεῖ μὲν εὐθὺς κατ’ ἀρχὰς ἐπιδηλότερον τῶν ἀσθενεστέρων , ἀπολείπει δέ τι λείψανον τῆς . διαθέσεως · σκιῤῥῶδες καὶ δυσίατον . εἰρήσεται μὲν οὖν κᾀν τοῖς ἑξῆς περὶ τούτων ἀκριβέστερον , ἀλλὰ καὶ νῦν ὅσον εἰς τὰ παρόντα χρήσιμον αὐτάρκως λέλεκται . τά τε γὰρ ὑγραίνοντα καὶ θερμαίνοντα , φάρμακα καὶ ταῦτα δὴ τὰ συνήθως ἅπασιν ὀνομαζόμενα χαλαστικὰ καὶ τούτων ὅσα βραχὺ μὲν πρὸς τὸ ξηρότερον ἀποκεχώρηκεν , οὔπω δὲ σαφῶς οὐδ’ ἐναργῶς ἐστι συντατικὰ , τῶν ἐκχυμωμάτων ἁπάντων ἐστὶν ἰάματα . χρὴ δὲ δηλονότι καὶ , ταῦτα τοῖς τῷ ἐν βάθει τοῦ σώματος ῥήγμασι συνεπιτείνεσθαί τε τῇ δυνάμει καὶ δριμύτερα προσφέρεσθαι καὶ τμητικώτερα καὶ τὸ σύμπαν εἰπεῖν ἐνεργέστερα τοσοῦτον εἰς ὅσον τοῦ δέρματος ἀποκεχώρηκε πρὸς τὸ βάθος ἡ ἐκχύμωσις . ἐκ τῶν τοιούτων εἴη ἂν καὶ ἡ τῆς σικύας χρῆσις ὠφέλιμος ὄργανον δὲ καὶ αὕτη τοῖς ἰατροῖς ἐξεύρηται βιαίας ὁλκῆς . ἐπειδὰν μέντοι διαφορηθῇ τὸ σύμπαν ἐκχύμωμα , ξηραίνειν ἤδη σφοδρότερον ἐγχωρεῖ τὸ ῥῆγμα καὶ συνάγειν ἐπιδέσει καὶ τὸ σύμπαν εἰπεῖν ἅπαντα πράττειν ὑπὲρ τοῦ συμφῦναι τὸ ἕλκος . εἰ μὲν οὖν ἐν τάχει διαφορηθείη τὸ ἐκχύμωμα , προσίεται ῥᾳδίως τὴν σύμφυσιν ἡ ἐῤῥωγνῖα σάρξ · εἰ δ’ ἐν χρόνῳ πλείονι διαφοροῖτο ῥύπος ἀξιόλογον ὑποτρεφόμενον ἐν τῷ μεταξὺ τῶν χειλῶν ἵσταται τοῦ ἕλκους · ὥστ’ οὐκέθ’ οἷόν τε συμφῦναι τῷ ῥήγματι . καὶ διὰ τοῦτο πᾶν ὁτιοῦν αἴτιον ὑπομιμνήσκει ταῦτα καὶ γὰρ ῥιγώσαντες καὶ ἀπεπλήσαντες καὶ πυρέξαντες καὶ σφοδρότερον ἐνεργήσαντες τοῖς τοιούτοις μορίοις εὐθέως ἀλγοῦσιν · οὐ γὰρ συνέφυ τὰ χείλη τοῦ ῥήγματος , ἀλλὰ παράκειται μόνον · ὥστε μικρὰ πρόφασις ἀφίστησί τε ῥᾳδίως ἀπ’ ἀλλήλων αὐτὰ καὶ τὴν μεταξὺ χώραν ἐμπίπλησιν , ὑγρότητος περιττῆς . καὶ τί γὰρ ἄλλο ἢ ἐκχύμωμα γίνεται συνεχῶς αὐτοῖς ὅμοιον τῷ κατ’ ἀρχὰς , ἡνίκα τὸ πρότερον ἡ σὰρξ ἐῤῥάγη , πλὴν ὅτι νῦν ἰχῶρός τινος μᾶλλον λεπτοῦ , κατ’ ἀρχὰς δ’ αἵματος ἦν τὸ ἐκχύμωμα ; διὰ τοῦτο καὶ ῥᾷον νῦν ἡ κατ’ ἀρχὰς διαφορεῖταί . ταῦτα μὲν οὖν εἴρηταί μοι πρός τε τὴν περὶ τῶν ἑλκῶν λόγον ἀποχρήσοντα , καὶ ἤδη τέλος ἐπιτίθημι καὶ τῷδε τετάρτῳ γράμματι .
Lemmas: ὁ γάρ τοι σύμπας λόγος ὑπέρ ὁ τοιοῦτος ἔνδειξις , ὅς ἀπό ὁ ἰσχύς φημί ὁ νόσημα λαμβάνω καί μετά οὗτος ἐγώ ἀναμένω λέγω , καθά καί ὁ ἀπό ὁ ἡλικία , καί προσέτι καί ὁ ἀπό ὁ ὁ χυμός ἴασις · οὕτως δέ καί ὁ ἀπό ὁ πάσχω μόριον ἔνδειξις εἰς ὁ θεραπεία γίγνομαι , τέλειος ἐν ὁ ἑξῆς ὑπόμνημα ἀποδίδωμι . νυνί μέν γάρ ὅσος ἀπό ὁ φύσις αὐτός , τουτέστι ὁ κρᾶσις τε καί οὐσία , οἷος τε εἰμί εἰς ὁ ἴασις λαμβάνω λέγω μόνος · ὁ δέ ἀπό ὁ θέσις τε καί διάπλασις , ἔτι τε χρεία , ἀναισθησία τε καί δυσαισθησία ἔνδειξις οὐ λέγω · λέγω δέ καί περί οὗτος ὅσος εἰς ὁ ὁ ἕλκος ἴασις διαφέρω . ὁ μέν οὖν αἰσθητικός μόριον ἀνώδυνος ὅτι μάλα χρή πειράω θεραπεύω λέγω δέ ἐν ὁ περί φάρμακον ὁ ὁ ἀνώδυνος ὕλη . ὁ δέ δυσαίσθητος ἐγχωρέω καί διά ὁ σφοδρός , εἰ ὁ διάθεσις οὕτως κελεύω · καί μέν δή καί ὁ μέν κύριος μόριον ὁ τόνος χρή φυλάσσω , ὡς ἐπί πολύς ἐν ὁ περί φλεγμονή λογισμός ἀποδείκνυμι · εἰ δέ τις μή τοιοῦτος , ἐγχωρέω οὗτος καί ὁ χαλαστικός ἀγωγή ὁ θεραπεία ἄλυπος δέχομαι . οὗτος μέν οὖν ἐν ὁ ἐφεξῆς ἐπιπολύ λέγω , ἐν δέ ὁ πάρειμι λόγος ὁ ἀπό ὁ θέσις τε καί διάπλασις ὁ μόριον ἔνδειξις ἔτι προστίθημι , οὕτως καταπαύω καί οὗτος ὁ τέταρτος βιβλίον . ἐντεῦθεν γοῦν ἐπινοέω ὁ μέν κατά ὁ κοιλία ἑλκόω πίνω ὁ φάρμακον , ὁ δέ κατά ὁ στόμαχος , οὐ ἅπαξ οὐδέ ἀθρόος ὅλος προσφέρω , ἀλλά κατά βραχύς τε καί συνεχής · ἐν γάρ ὁ παρέρχομαι καί ψαύω ὁ ὠφέλεια οὗτος εἰμί , οὐ ἐν ὁ περιέρχομαι καί πλησιάζω ἐπί πολύς χρόνος , ὥσπερ ὁ γαστήρ . καί μέν δή καί ὡς χρή παχύς προσφέρω οὗτος καί γλίσχρος , παρά ὁ θέσις τε καί διάπλασις ὁ ἔνδειξις . ἐπεί γάρ δίοδος τις ὁ στόμαχος . εἰμί ὁ ἐσθίω τε καί πίνω , διά οὗτος πᾶς ὁ ἔχω τε καί περιπήγνυμι καί προσκολλάω δύναμαι εἰμί χρεία φάρμακον , οὐ ὁ ἀποκλύζω καί διαρρέω ἑτοῖμος φύζω . περιπήγνυμι μέν οὖν παχύς , κολλάω δέ ὁ γλίσχρος . ὁ δέ ἐν ὁ παχύς ἔντερον ἕλκος ὁ διά ὁ ἕδρα ἐνίημι χρῄζω μάλα φάρμακον ἐγγύς γάρ οὗτος εἰμί · ὁ δέ ἐν ὁ λεπτός ἀμφότερος · πρόσω γάρ ἤδη οὗτος εἰμί καί μέσος ὁ θέσις ὁ ἄνωθεν τε λαμβάνω καί κάτωθεν ἐνίημι φάρμακον . κοινός δέ ἐπί πᾶς ὁ ἐντός μόριον ἔνδειξις αἱρέω μέν ὁ συνήθης ὁ ζῷον ὁ φύσις καί σιτίον καί φάρμακον · φεύγω δέ καί ἀποτρέπω ἐναντίος · καίτοι γε ἐπί ὁ ἐκτός ἕλκος ἄλυπος καί ὁ ὁ τοιοῦτος χρῆσις , ἰός καί χαλκός καίω καί λεπίς χαλκός καί καδμία καί πομφόλυξ καί λιθάργυρος καί ψιμύθιον . οὗτος οὖν καί ὁ τοιοῦτος μή προσφέρω ὁ ἐντός . λέγω δέ περί ὁ φύσις αὐτός ἐν τε ὁ τρίτος περί κρᾶσις εἰͅν ὁ περί φάρμακον . αἱρέω δέ καί ὁ τροφή , εἰ μέν εἰς οὐλή ἄγω , ἤ κολλάω βούλομαι ὁ ἕλκος , αὐστηρός τε καί γλίσχρος καί ἄδηκτος · εἰ δέ ἀνακαθαίρω , ῥύπτω μέτριος . εἰς μέν δή οὗτος πᾶς ἀγαθός μέλι ἄπεφθος , ὁ δέ αὐστηρός πόμα καί ὁ τοιοῦτος τροφή πρόδηλος πᾶς . καλέω δέ αὐστηρός ὅς καί στύφω ὀνομάζω , ὁ στρυφνός δέ ἐπιτείνω εἰμί αὐστηρός . ὅσος δέ φάρμακον λαμβάνω ὁ ἐντός ἄλυπος γράφω μέν ἐν ὁ περί φάρμακον , λέγω δέ καί νῦν ὁ τύπος αὐτός . ὑποκιστίς δή βαλαύστιον καί κύτινος ῥοιά καί κηκίς καί ῥοιά λέμμα καί Σάμιος ἀστήρ καί Λημνία-σφραγις καί χυλός ῥόος καί ῥόδον , ἀκακία τε καί ἄλλος ὅσος τοιοῦτος ὁ ἐντός ἕλκος ἀρήγω , βλάβη δέ οὐδείς ἐργάζομαι περί ὁ σπλάγχνον . δίδωμι δέ αὐτός διά τις ὁ στύφω ἀφέψημα , ἤ μῆλον κυδώνιος , ἤ σχῖνος , ἤ βάτος ἀκρέμων , ἤ ἄμπελος , ἤ μύρτον , ἤ καί διά οἶνος τις ὁ αὐστηρός . εὔδηλος δέ ὁ ὁ οἶνος χρῆσις , ὡς φυλάσσω χρή ὁ καιρός ὁ φλεγμονή · ἄλλος δέ οὐδείς κωλύω δίδωμι . εὔδηλος δέ ὡς καί ἀναλαμβάνω χρή ὁ τοιοῦτος φάρμακον , παρασκευάζω διά τε ὁ λέγω ὑγρός καί προσέτι τραγάκανθα τε καί κόμμι ἐπιμείγνυμι καί μάλα ὁ ἐν στόμαχος προσάγω μέλλω . καί μέν δή καί ἀνακογχυλίζω μέν ὁ κατά ὁ φάρυγξ καί ὁ παρίσθμιον προσφέρω κελεύω χρή , κατέχω δέ ὕπτιος ἐπί πολύς ἐν ὁ στόμα χαλαρός ἐργάζομαι ἅπας ὁ τῇδε μῦς , ἐπί ὁ κατά ὁ ἀρτηρία ἕλκος · παραρρέω γάρ οὕτως ἀτρέμας καί κατά βραχύς , σαφής καί αἰσθητός εἰς αὐτός ὁ ἀρτηρία ὁ φάρμακον · καί γάρ εἰͅν ὁ κατά φύσις ἔχω εὖ οἶδα χρή παρηθέω οὐ ὀλίγος ἐνταῦθα ὁ πόμα . ἀλλά ὥσπερ ὑγιαίνω , οὕτως καί νοσέω φυλάσσω χρή ὁ πολύς , ὡς βήξ κινητικός . ἄχρι μέν γάρ ἄν ἐν κύκλος παρά ὁ χιτών ὁ ἀρτηρία ὡσπερεί παρά τοῖχος ὕδωρ φέρω ὁ ὑγρός , οὐ ἐργάζομαι βήξ , ὁ δέ εἰς ὁ ὁδός μέσος ὁ πνεῦμα ἐμπίπτω εὐθύς βηχώδης ἀποτελέω . οὗτος γε οὖν ἀπό ὁ θέσις καί διάπλασις ὁ μόριον λαμβάνω πᾶς · καί πρός οὗτος ἔτι ὁ συμμείγνυμι μέλι ἅπας ὁ πρός ὁ ἕλκωσις φάρμακον ἐπί ὁ κατά ὁ θώραξ καί ὁ πνεύμων · μόνος γάρ εἴπερ ἐπί οὗτος αὐστηρός προσφέρω φάρμακον , χρονίζω κατά ὁ γαστήρ . ὁ οὖν ἀνάδοσις αὐτός ὄργανον ὑπάρχω ὁ μέλι καί εἰμί οἷος ὄχημα τις ταχύς φορά , ἅμα ὁ μηδέ βλάπτω ἕλκος . κατά δέ ὁ αὐτός λόγος αὐτός τε ὁ μέλι καί ὁ οὔρησις κινέω τις μείγνυμι χρή ὁ ὁ ἕλκος φάρμακον , ἐπειδάν ὁ κατά ὁ κύστις καί ὁ νεφρός εἰμί πάσχω . ὁ δέ καί ὁ διάγνωσις ὁ ἑλκόω μόριον , ἀπό τε ὁ οὐσία αὐτός καί ὁ ἐνέργεια καί χρεία γίγνομαι καί ὁ θέσις τε καί διάπλασις , εὔδηλος μέν οἴομαι , ἔͅν ἐγώ μή λέγω , δείκνυμι δέ αὔταρκος εἰͅν ὁ περί ὁ πάσχω τόπος διάγνωσις · ἀλλά οὐ πρόκειμαι νῦν περί ἐκεῖνος λέγω · αὖθις οὖν ἐπί ὁ θεραπευτικός μέθοδος ἐπανέρχομαι . φημί δή καί οὗτος καί ἄλλος πολύς ὁ ὁ μόριον ἐνδείκνυμι θέσις τε καί διάπλασις · ἐπιδέω γάρ ὁ ἑλκόω μόριον οὐ ἐγχωρέω καλός ἄνευ ὁ λαμβάνω ὁ ἔνδειξις ἤ ἐκ ὁ διάπλασις , ἤ ἐκ ὁ θέσις , ἤ ἐκ συναμφότεροι · ἐνίημι τε ὁ αὐλίσκος ὁ κλυστήρ εἰς ὁ ἕδρα ἐπιτήδειος οὐ οἷος τε χωρίς ὁ τοιοῦτος ἔνδειξις . καί μήν καί διά ὁ καυλός φάρμακον ἐνίημι πολλάκις εἰς ὁ κύστις . ἀναγκαῖος εἰμί . περί μέν γάρ ὁ καθετήρ οὐδείς δέω λέγω , ὡς οὐ οἷος τε εἰμί καλός . χράω αὐτός χωρίς ὁ καί θέσις ἀκριβής ἐπίσταμαι καί διάπλασις ὅλος ὁ κύστις . ἐν μέν δή ὁ τοιοῦτος ἅπας πρόδηλος ὡς οὐ ὀλίγος εἰς ὁ ὅλος θεραπεία ὁ πάσχω τόπος συνενδείκνυμι . ἐπί δέ ὁ καλέω ῥῆγμα , πολύς ἔνδειξις φαίνω συντρέχω εἰς αὐτός καί γάρ καί ὁ ἀπό ὁ θέσις ὀρθός ἄν ἐξετάζω · διότι γάρ ἐν βάθος ὁ σῶμα εἰμί καί κατακρύπτω , διά οὗτος καί ὁ θεραπεία ἐξαλλάσσω παρά ὁ φαίνω δέω . διότι δέ σύν ἐκχύμωσις μέν πάντως , ἐνίοτε δέ καί σύν περίθλασις ὁ ῥήγνυμι σάρξ ἀποτελέω , διά οὗτος πολύς ἴασις ἐνδείκνυμι · ἀεί γάρ ὁ πλῆθος ὁ διάθεσις ὁ πρῶτος σκοπός ὁ ἴασις ἰσάριθμος . λέγω μέν οὖν ἐπί πολύς ἐν ὁ περί ὁ φλεγμονή λογισμός ὡς ἰσχυρός δέω φάρμακον ἅπας ὁ διά βάθος πονέω σῶμα ὁ ἐπιπολή ἀρρωστέω . δῆλος δέ οἴομαι καί νῦν ἤδη ὁ γε τοσοῦτος , ὡς ἐκλύω ὁ δύναμις ἀναγκαῖος εἰμί ὁ ἐπιτίθημι ἔξωθεν φάρμακον , ὅταν ἐν ὁ βάθος κατακρύπτω εἰμί ὁ δέω ὁ ἀπό αὐτός ὠφέλεια · ἐπιτείνω οὖν αὐτός εἰς τοσοῦτος προσήκω εἰς ὅσος ἐκλύω μέλλω κατά ὁ εἰς ὁ βάθος ὁδός . ὁ δέ ἐκχύμωσις ἅπας ὁ σκοπός ὁ ἴασις κένωσις ἔχω · ὥστε θερμαίνω αὐτός καί μέτριος ξηραίνω εἰμί χρεία φάρμακον . ὅσος γάρ ἰσχυρός ξηραίνω , διαφορέω μέν εὐθύς κατά ἀρχή ἐπίδηλος ὁ ἀσθενής , ἀπολείπω δέ τις λείψανον ὁ . διάθεσις · σκιρρώδης καί δυσίατος . λέγω μέν οὖν εἰͅν ὁ ἑξῆς περί οὗτος ἀκριβής , ἀλλά καί νῦν ὅσος εἰς ὁ πάρειμι χρήσιμος αὔταρκος λέγω . ὁ τε γάρ ὑγραίνω καί θερμαίνω , φάρμακον καί οὗτος δή ὁ συνήθης ἅπας ὀνομάζω χαλαστικός καί οὗτος ὅσος βραχύς μέν πρός ὁ ξηρός ἀποχωρέω , οὔπω δέ σαφής οὐδέ ἐναργής εἰμί συντατικός , ὁ ἐκχύμωμα ἅπας εἰμί ἴαμα . χρή δέ δηλονότι καί , οὗτος ὁ ὁ ἐν βάθος ὁ σῶμα ῥῆγμα συνεπιτείνω τε ὁ δύναμις καί δριμύς προσφέρω καί τμητικός καί ὁ σύμπας λέγω ἐνεργός τοσοῦτος εἰς ὅσος ὁ δέρμα ἀποχωρέω πρός ὁ βάθος ὁ ἐκχύμωσις . ἐκ ὁ τοιοῦτος εἰμί ἄν καί ὁ ὁ σικύα χρῆσις ὠφέλιμος ὄργανον δέ καί οὗτος ὁ ἰατρός ἐξευρίσκω βίαιος ὁλκή . ἐπειδάν μέντοι διαφορέω ὁ σύμπας ἐκχύμωμα , ξηραίνω ἤδη σφοδρός ἐγχωρέω ὁ ῥῆγμα καί συνάγω ἐπίδεσις καί ὁ σύμπας λέγω ἅπας πράσσω ὑπέρ ὁ συμφύω ὁ ἕλκος . εἰ μέν οὖν ἐν τάχος διαφορέω ὁ ἐκχύμωμα , προσίημι ῥᾴδιος ὁ σύμφυσις ὁ ἔρρωγνιος σάρξ · εἰ δέ ἐν χρόνος πολύς διαφορέω ῥύπος ἀξιόλογος ὑποτρέφω ἐν ὁ μεταξύ ὁ χεῖλος ἵστημι ὁ ἕλκος · ὥστε οὐκέτι οἷος τε συμφύω ὁ ῥῆγμα . καί διά οὗτος πᾶς ὁστισοῦν αἴτιος ὑπομιμνῄσκω οὗτος καί γάρ ῥιγόω καί ἀπεπλέω καί πυρέσσω καί σφοδρός ἐνεργέω ὁ τοιοῦτος μόριον εὐθύς ἀλγέω · οὐ γάρ συμφύω ὁ χεῖλος ὁ ῥῆγμα , ἀλλά παράκειμαι μόνος · ὥστε μικρός πρόφασις ἀφίστημι τε ῥᾴδιος ἀπό ἀλλήλων αὐτός καί ὁ μεταξύ χώρα ἐμπίμπλημι , ὑγρότης περισσός . καί τίς γάρ ἄλλος ἤ ἐκχύμωμα γίγνομαι συνεχής αὐτός ὅμοιος ὁ κατά ἀρχή , ἡνίκα ὁ πρότερος ὁ σάρξ ῥήγνυμι , πλήν ὅτι νῦν ἰχώρ τις μάλα λεπτός , κατά ἀρχή δέ αἷμα εἰμί ὁ ἐκχύμωμα ; διά οὗτος καί ῥᾴδιος νῦν ὁ κατά ἀρχή διαφορέω . οὗτος μέν οὖν λέγω ἐγώ πρός τε ὁ περί ὁ ἕλκος λόγος ἀποχράω , καί ἤδη τέλος ἐπιτίθημι καί ὅδε τέταρτος γράμμα .