galenus.de-methodo-medendi-libri-xiv 8.6
Σχεδὸν εἴρηταί μοι πάντα περὶ τῶν ἐφημέρων πυρετῶν · οἱ γὰρ ἐπὶ βουβῶσι πυρέξαντες οὐδὲ πυνθάνονται τῶν ἰατρῶν ὅ τι χρὴ ποιεῖν · ἀλλὰ τοῦ θ’ ἕλκους ἐφ’ ᾧπερ ἂν ὁ βουβὼν αὐτοῖς εἴη γεγεννημένος , αὐτοῦ τε τοῦ βουβῶνος προνοησάμενοι , λούονται κατὰ τὴν παρακμὴν τοῦ γενομένου παροξυσμοῦ . κᾂν φθέγξηταί τις τηνικαῦτα διάτριτον , ἅπαντες καταγελῶσι καὶ σχολαστικὸν ἀποκαλοῦσι κατανοοῦντες , οἶμαι , φύσει μὴ δεῖν ὑπερβάλλειν τὸ μηδόλως ἐσόμενον . ἀξιοῦσί τε τοιούτους εἶναι τοὺς ἰατροὺς ἐν ἅπασι τοῖς ἄλλοις ὅσα διαφεύγει τὰς αἰσθήσεις , οἷοί περ αὐτοὶ περὶ τὰ φαινόμενα . τὸ δ’ ἐν ἅπασιν εἶναι τοιούτους οὐδὲν ἄλλο ἐστὶν ἢ τὸ γινώσκειν ὁπηνίκα μὲν ἔσοιτο διὰ τρίτης ὁ παροξυσμὸς , ὁπηνίκα δ’ οὐκ ἔσοιτο . καὶ μέν γε καὶ ψυχθέντες , ἢ ἐγκαυθέντες , ἢ κοπιάσαντες , ἤ τι τοιοῦτον ἕτερον παθόντες , ἐπειδὰν πυρέξαντες τύχωσιν , εἶτα τῆς ἐν ταῖς παρακμαῖς εὐφορίας αἴσθησιν ἔχωσιν ὑγιεινῆς , οὐδὲ τότ’ ἀνέχονται τῶν τὴν διάτριτον φθεγγομένων . ὃ γὰρ εἴωθα λέγειν πολλάκις , ὡς ἅπαντος σοφιστοῦ τῶν ἰδιωτῶν ἕκαστος , ὃς ἂν ἔχῃ κατὰ φύσιν , ἀληθέστερα δοξάζει , τοῦτο κᾀπὶ τῆς θειοτάτης αὐτῶν διατρίτου θεάσασθαί σοι πάρεστι , καταγελωμένης ὑπὸ πάντων τῶν κατὰ φύσιν ἐχόντων . ἔναγχος γοῦν τις ἰδιώτης ἐν δείπνῳ πολυτελεῖ πλείω προσενεγκάμενος καὶ πιὼν ἧκε μὲν οἴκαδε , σφαλλόμενός τε καὶ χειραγωγούμενος . ἐπιπολασάντων δὲ αὐτῷ τῶν βαρυνόντων τὴν γαστέρα , πάντ’ ἐξεμέσας αὐτὰ , διὰ νυκτὸς μὲν ἐπύρεξεν , ἐκοιμήθη δ’ ἐπὶ πολὺ τῆς ἐπιούσης ἡμέρας · εἶτα διαναστὰς καὶ βραχέα περιπατήσας ἐλούσατο καταγελάσας τοῦ τὴν διάτριτον αὐτῷ ἀναμένειν συμβουλεύσαντος · ὅσον μὲν γὰρ ἐπ’ ἐκείνῳ καὶ τὴν ἑξῆς ἡμέραν ἀσιτεῖν ἐχρῆν αὐτόν · ὅσον δ’ ἐπὶ τοῖς ἀληθέσι καὶ οἷς αὐτὸς ἔπραξε λουσάμενος καὶ μετρίως διαιτηθεὶς καὶ κοιμηθεὶς ἀμέμπτως , ἕωθεν ἀναστάντα τῶν συνηθῶν ἔχεσθαι ἐν αὐτῇ τῇ διατρίτῳ , καθ’ ἣν ἀσιτεῖν αὐτὸν ἐχρῆν πειθόμενον τοῖς διατριταρίοις ἰατροῖς , οὕτω γὰρ αὐτούς τις ἐπισκώπτων ὠνόμαζε χαριέντως , καὶ δεδειπνηκότος δὲ ἤδη κατὰ τὸ σύνηθες τοῦ ἀνθρώπου , παρὼν ὁ εὐτράπελος ἐκεῖνος ἐγελωτοποίει , ἀναμιμνήσκων τὸν ἐμημεκότα τρίτης ἑσπέρας ὡς ἐχρῆν αὐτὸν ἄρτι δυοῖν ἡμερῶν ἄσιτόν τε καὶ ξηρὸν καὶ ἄσης μεστὸν κατακεῖσθαι , εἰς τὰς ὥρας ἀποβλέποντα κατὰ τὴν τῶν διατριταρίων πρόσταξιν . ἔστι γὰρ , οἶμαι , καὶ τοῖς ἰδιώταις εὔδηλα τὰ παρὰ τὴν ἐνάργειαν ἀποτετολμημένα . κᾀκ τούτου δεόντως ἰατροὺς μὲν ἑτέρους εἶναί φασι , λογιατροὺς δ’ ἑτέρους . πῶς γὰρ οὐ δίκαιοι τούτου τοῦ προσρήματός εἰσι τυγχάνειν οἱ μὴ γινώσκοντες ἃ μηδεὶς ἰδιώτης ἀγνοεῖ ; πῶς δ’ οὐ καταγελᾶσθαι καὶ σκώπτεσθαι δικαιότατοι τυγχάνουσιν ὄντες οἱ πρὸς τῷ τὰ τοιαῦτα ἀγνοεῖν Ἱπποκράτει ἑαυτοὺς προκρίνοντες ; ἀλλὰ τὴν μὲν ἐκείνων ἀναισθησίαν οὐδ’ ἂν ὁ Ἑρμῆς ἅμα ταῖς Μούσαις ἰάσαιτο .
Lemmas: σχεδόν λέγω ἐγώ πᾶς περί ὁ ἐφήμερος πυρετός · ὁ γάρ ἐπί βουβών πυρέσσω οὐδέ πυνθάνομαι ὁ ἰατρός ὅς τις χρή ποιέω · ἀλλά ὁ τε ἕλκος ἐπί ὅς ἄν ὁ βουβών αὐτός εἰμί γεννάω , αὐτός τε ὁ βουβών προνοέω , λούω κατά ὁ παρακμή ὁ γίγνομαι παροξυσμός . ἔͅν φθέγγομαι τις τηνικαῦτα διάτριτος , ἅπας καταγελάω καί σχολαστικός ἀποκαλέω κατανοέω , οἴομαι , φύσις μή δέω ὑπερβάλλω ὁ μηδόλως εἰμί . ἀξιόω τε τοιοῦτος εἰμί ὁ ἰατρός ἐν ἅπας ὁ ἄλλος ὅσος διαφεύγω ὁ αἴσθησις , οἷος περ αὐτός περί ὁ φαίνω . ὁ δέ ἐν ἅπας εἰμί τοιοῦτος οὐδείς ἄλλος εἰμί ἤ ὁ γιγνώσκω ὁπηνίκα μέν εἰμί διά τρίτος ὁ παροξυσμός , ὁπηνίκα δέ οὐ εἰμί . καί μέν γε καί ψύχω , ἤ ἐγκαίω , ἤ κοπιάω , ἤ τις τοιοῦτος ἕτερος πάσχω , ἐπειδάν πυρέσσω τυγχάνω , εἶτα ὁ ἐν ὁ παρακμή εὐφορία αἴσθησις ἔχω ὑγιεινός , οὐδέ τότε ἀνέχω ὁ ὁ διάτριτος φθέγγομαι . ὅς γάρ εἴωθα λέγω πολλάκις , ὡς ἅπας σοφιστής ὁ ἰδιώτης ἕκαστος , ὅς ἄν ἔχω κατά φύσις , ἀληθής δοξάζω , οὗτος εἰͅπί ὁ θεῖος αὐτός διάτριτος θεάομαι σύ πάρειμι , καταγελάω ὑπό πᾶς ὁ κατά φύσις ἔχω . ἔναγχος γοῦν τις ἰδιώτης ἐν δεῖπνον πολυτελής πολύς προσφέρω καί πίνω ἵημι μέν οἴκαδε , σφάλλω τε καί χειραγωγέω . ἐπιπολάζω δέ αὐτός ὁ βαρύνω ὁ γαστήρ , πᾶς ἐξεμέω αὐτός , διά νύξ μέν πυρέσσω , κοιμάω δέ ἐπί πολύς ὁ ἐπέρχομαι ἡμέρα · εἶτα διανίσταμαι καί βραχύς περιπατέω λούω καταγελάω ὁ ὁ διάτριτος αὐτός ἀναμένω συμβουλεύω · ὅσος μέν γάρ ἐπί ἐκεῖνος καί ὁ ἑξῆς ἡμέρα ἀσιτέω χρή αὐτός · ὅσος δέ ἐπί ὁ ἀληθής καί ὅς αὐτός πράσσω λούω καί μέτριος διαιτέω καί κοιμάω ἄμεμπτος , ἕωθεν ἀνίστημι ὁ συνήθης ἔχω ἐν αὐτός ὁ διάτριτος , κατά ὅς ἀσιτέω αὐτός χρή πείθω ὁ διατριτάριος ἰατρός , οὕτως γάρ αὐτός τις ἐπισκώπτω ὀνομάζω χαρίεις , καί δειπνέω δέ ἤδη κατά ὁ συνήθης ὁ ἄνθρωπος , πάρειμι ὁ εὐτράπελος ἐκεῖνος γελωτοποιέω , ἀναμιμνῄσκω ὁ ἐμέω τρίτος ἑσπέρα ὡς χρή αὐτός ἄρτι δύο ἡμέρα ἄσιτος τε καί ξηρός καί ἄση μεστός κατάκειμαι , εἰς ὁ ὥρα ἀποβλέπω κατά ὁ ὁ διατριτάριος πρόσταξις . εἰμί γάρ , οἴομαι , καί ὁ ἰδιώτης εὔδηλος ὁ παρά ὁ ἐνάργεια ἀποτολμάω . ἐͅκ οὗτος δεόντως ἰατρός μέν ἕτερος εἰμί φημί , λογιατρός δέ ἕτερος . πῶς γάρ οὐ δίκαιος οὗτος ὁ πρόσρημα εἰμί τυγχάνω ὁ μή γιγνώσκω ὅς μηδείς ἰδιώτης ἀγνοέω ; πῶς δέ οὐ καταγελάω καί σκώπτω δίκαιος τυγχάνω εἰμί ὁ πρός ὁ ὁ τοιοῦτος ἀγνοέω Ἱπποκράτης ἑαυτοῦ προκρίνω ; ἀλλά ὁ μέν ἐκεῖνος ἀναισθησία οὐδέ ἄν ὁ Ἑρμῆς ἅμα ὁ Μοῦσα ἰάομαι .