galenus.de-methodo-medendi-libri-xiv 6.2
Ἵνα γὰρ ἤδη τινὸς ἐχώμεθα τῶν ἀκολούθων τοῖς ἔμπροσθεν , ὑποκείσθω τις ἥκων πρὸς ἡμᾶς νενυγμένος αὐτὸ μόνον τὸ δέρμα βελόνῃ · τοῦτον τὸν ἄνθρωπον , εἰ μὲν εὐελκὴς εἴη , κᾂν χωρὶς φαρμάκου , γυμνὸν ἔχοντα τὸ μέλος , ἐπὶ τὰς συνήθεις ἀπολύσῃς πράξεις , οὐδὲν πείσεται φαῦλον · εἰ δὲ δυσελκὴς εἴη , πρῶτα μὲν ὀδυνήσεται , μετὰ ταῦτα δὲ ἤδη καὶ σφύξει καὶ φλεγμανεῖ τὸ μέρος . ὁ μὲν οὖν ἐμπειρικὸς ἐξ ἀνακρίσεως εἴσεται τὴν φύσιν τοῦ ἀνθρώπου · ἡμεῖς δὲ κᾀκ ταύτης μὲν ἅπασί γε χρώμενοι τοῖς ἐκ τῆς πείρας εὑρισκομένοις , οὐδὲν δὲ ἧττον καὶ ἐξ ὧν ἔχομεν γνωρισμάτων εὐχύμου καὶ κακοχύμου φύσεως , εὐαισθήτου τε καὶ δυσαισθήτου , πληθωρικῆς τε καὶ συμμέτρως ἐχούσης χυμῶν , εὖ εἰδότες ὡς ὁ μὲν πληθωρικὸς , ἢ κακόχυμος , ἤ εὐαίσθητος , ἤ τινα τούτων , ἢ πάντα ἔχων , φλεγμαίνει · ὅτῳ δ’ ὑπάρχει τἀναντία , δεινὸν οὐδὲν πείσεται . καὶ ταῦτα προγνόντες , οὐ μὰ Δία τὸ κολλητικὸν ἐπιθήσομεν φάρμακον , ὁποῖα τὰ πλεῖστα τῶν καλουμένων ἐναίμων ἐστὶν , ἃ προσφάτοις ἐπιτίθενται τραύμασιν , ἀλλὰ μαλακόν τε καὶ παρηγορικὸν καὶ ἀνώδυνον . ἔνθα μὲν γὰρ ἡ διαίρεσις ᾖ μεγάλη , σπουδὴν χρὴ ποιεῖσθαι ξηραντικωτέροις φαρμάκοις εἰς σύμφυσίν τε καὶ ἕνωσιν ἄγειν τὰ χείλη τοῦ ἕλκους · ἔνθα δ’ ἐκ βελόνης ἢ γραφίου διαίρεσις , ἑνὸς μόνου χρὴ φροντίζειν τοῦ μὴ φλεγμῆναι . κᾀν τῷδε δῆλον ὡς ὁ γεγραμμένος ὑπὸ Θεσσαλοῦ σκοπὸς τῶν ἐναίμων · ἑλκῶν οὐδὲν ἡμᾶς οὐδέπω διδάσκει πλέον οὗ καὶ τοῖς ἰδιώταις μέτεστιν . οὐ γὰρ ὃ χρὴ ποιεῖσθαι γιγνώσκειν μέγα , φύσει γε ὑπάρχον ἅπασιν ἀνθρώποις , δι’ ὧν δ’ ἄν τις αὐτὸ ποιήσειεν ἐπίστασθαι τῶν τεχνικῶν ἐστι . καὶ γὰρ εἰ ναῦν τις μέλλει πήξεσθαι καλῶς , ἴσμεν δήπου καὶ ἡμεῖς ἅπαντες οὐκ ὄντες ναυπηγοὶ , ποῦ μὲν χρὴ τάξαι τὰ πηδάλια , ποῦ δὲ τὴν πρύμναν καὶ τὴν πρῶραν , ἕκαστόν τε τῶν ἄλλων · ἀλλ’ οὐδὲν ἡμῖν πλέον πρόσεστιν ἀγνοοῦσι πῶς αὐτὰ δημιουργήσομεν . οὕτω δὲ καὶ οἰκίαν κατασκευαζόμενός τις οὐκ ἀγνοεῖ δήπουθεν οὔθ’ ὡς πρῶτα χρὴ θέσθαι τὰ θεμέλια τῶν τοίχων , οὔθ’ ὡς ἐπ’ αὐτοῖς καὶ ἀκλινεῖς ἐγεῖραι τοὺς τοίχους , οὔθ’ ὡς κατὰ τοῦτον πήξασθαι τὴν ὀροφὴν , οὔθ’ ὡς θύρας τε καὶ θυρίδας , ἕκαστόν τε τῶν ἄλλων μερῶν τῆς οἰκίας ἐν οἰκείῳ τάξαι χωρίῳ · ἀλλ’ οὐδὲν ﻿ τοῦτο πλέον οὐδὲν εἰς οἰκίας κατασκευὴν , ἄχρι περ ἂν ἀμαθὴς ὑπάρχων οἰκοδομικῆς , ἀγνοεῖ δημιουργεῖν αὐτά . μόνῳ τοίνυν τῶν ἁπάντων ἀνθρώπων σοφωτάτῳ ἀρκεῖ Θεσσαλῷ πρὸς ἐπιστήμην τεχνικὴν ὃ χρὴ ποιῆσαι γινώσκειν . ἀλλ’ ἡμεῖς καὶ διὰ τῶν ἔμπροσθεν ἐδείξαμεν , ὡς ἀρχὴ μέν τίς ἐστι τοῦτο τῶν κατὰ τὰς τέχνας πράξεων , οὔπω μὴν ἴδιον οὐδὲν αὐτῶν μόριον , ἀλλ’ ἔτι κοινὸν ἰδιώταις ἅπασιν · αἱ γὰρ ἐνδείξεις αἱ πρῶται κατὰ πᾶσαν τέχνην φύσει πᾶσιν ἀνθρώποις ὑπάρχουσιν . ὥστε εἴπερ εἰσὶν ἱκαναὶ τεχνίτας αὗται ποιεῖν , οὐδὲν κωλύει καὶ ναυπηγεῖν ἡμᾶς καὶ τεκταίνεσθαι καὶ δύνασθαι πάντας ὑποδήματά τε κατασκευάζειν καὶ ἱμάτια καὶ οἰκίας ἀρχιτεκτονεῖν τε καὶ κιθαρίζειν καὶ ῥητορεύειν . ἀλλ’ οὐχ οὕτως ἔχει τὸ ἀληθές οὐδ’ ὁ γινώσκων ὅτι τῷ τρωθέντι μορίῳ τὴν κατὰ φύσιν ἕνωσιν ἐκποριστέον ἰατρός ἐστιν , ἀλλ’ ὁ δι’ ὧν ἐκπορισθήσεται · καίτοί γε οὐδὲ τοῦτό γ’ αὐτὸ μόνον ἱκανὸν , ἐὰν ἀγνοῇ τις ὅπως χρηστέον αὐτοῖς ἐστιν , ἀλλ’ ὁ τὴν ὁδὸν ἅπασαν ἐπιστάμενος τῆς θεραπείας , ἄχρι τοῦ τυχεῖν τοῦ σκοποῦ , μόνος οὗτός ἐστιν ὁ γινώσκων ἰᾶσθαι . συμβαίνει τοιγαροῦν γε τοῖς ἀμεθόδοις Θεσσαλείοις ἐξ ὧν μείζω τολμῶσιν ἢ δύνανται μηδὲ τῶν δυνατῶν ἐφικνεῖσθαι . γραφείῳ γοῦν τινος ἔναγχος εἰς τὴν χεῖρα πληγέντος , ὡς διαιρεθῆναι μὲν ὅλον τὸ δέρμα , νυχθῆναι δέ τι τῶν ὑποκειμένων αὐτῷ νεύρων , ἐν ἀρχῇ μὲν ἐπέθηκεν ἔμπλαστόν τι φάρμακον ὁ σοφώτατος Θεσσάλειος , ᾧ πολλάκις ἐπὶ μεγίστων τραυμάτων εὐδοκίμει χρώμενος . ᾤετο γὰρ , οἶμαι , τῆς αὐτῆς δεῖσθαι θεραπείας ἅπαν τραῦμα . φλεγμονῆς δὲ ἐπιγενομένης , ἐπὶ · τὸ δι’ ἀλεύρου πυρίνου κατάπλασμα μεταβὰς , ἐν τούτῳ τε σήπων τὸν ἄνθρωπον , ἀπέκτεινεν ἐντὸς τῆς ἑβδόμης ἡμέρας . οὐδ’ ἀριθμήσασθαι δυνατὸν ὅσοι σπασθέντες ἀπέθανον , εἰς τὰς Παιωνείας χεῖρας ἐμπεσόντες αὐτῶν · ἵνα δηλαδὴ σώζηται τὸ Θεσσάλειον θέσπισμα , πᾶν ἕλκος ἔναιμον ὁμοίως θεραπευθῆναι , μηδὲν τῶν πεπονθότων μορίων συνενδεικνυμένων . ἀλλ’ οὐχ ἥ γε ὄντως μέθοδος εἰς τοσοῦτον ἀμέθοδός ἐστιν εἰς . ὅσον ἡ Θεσσάλειος · εὑρίσκειν δὲ δύναται καὶ νῦν ἔτι μετὰ τοσούτους τε καὶ τηλικούτους ἰατροὺς οὐ μόνον φάρμακα βελτίω τῶν ἔμπροσθεν , ἀλλὰ καὶ τὸν σύμπαντα τῆς θεραπείας τρόπον . οὐδεὶς γοῦν χρώμενος εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς οἷς ἡμεῖς εὕρομεν φαρμάκοις ἐπὶ νεύρων τρώσεσιν ἐσπάσθη . κατενόησα γὰρ ὡς , ἐπειδὰν νυγῇ νεῦρον , ἀναγκαῖον αὐτῷ διὰ περιττὸν τῆς αἰσθήσεως ὀδυνᾶσθαί τε μειζόνως ἢ τἄλλα καὶ φλεγμαίνειν ἐξ ἀνάγκης , εἰ μή τις ἐξεύροι ἄκος τῶν ὀδυνῶν , ἐπίσχοι τε τὴν γένεσιν τῆς φλεγμονῆς . εὔλογον οὖν ἐφαίνετό μοι τὴν μὲν τοῦ δέρματος τρῶσιν ἀκόλλητον φυλάττειν , ὅπως ἐκρέοιεν δι’ αὐτῆς οἱ ἐκ τῖς τοῦ νεύρου τρώσεως ἰχῶρες , ἀπέριττον δ’ ἐργάζεσθαι τὸ σύμπαν σῶμα καὶ τοῦ μηδεμίαν ὀδύνην ἐπιγίνεσθαι τῷ τετρωμένῳ μορίῳ , μεγάλην ποιεῖσθαι φροντίδα . καὶ τοίνυν ἐξεῦρον οὐκ ὀλίγα φάρμακα κατὰ τοῦ τραύματος ἐπιτιθέμενα πρὸς ἄμφω θαυμαστῶς παρεσκευασμένα , τό τε τὴν ὀδύνην ἰᾶσθαι καὶ τὴν ἐκροὴν ἀναστομοῦν τοῖς ἰχῶρσιν . ἀσφαλέστερον δ’ ἂν εἴη καὶ προσανατέμνειν τὸ δέρμα , τὸ δ’ ὅλον σῶμα διὰ φλεβοτομίας ἐκκενοῦν , ἐῤῥωμένης τῆς δυνάμεως · εἰ δ’ εἴη κακόχυμον , ἐκαθαίρειν αὐτίκα . τὸ δὲ τὰς ἄλλας φλεγμονὰς ἱκανῶς παραμυθούμενον ὕδωρ θερμὸν πολεμιώτατον ἡγεῖσθαι νεύρου τρώσει , γεγενημένης γε τῆς οὐσίας αὐτοῦ κατὰ ψύξιν τε καὶ πῆξιν ἐξ ὑγροτέρας ὕλης · ἅπασαι γὰρ αἱ τοιαῦται συστάσεις ὑπὸ τῶν θερμαινόντων τε καὶ ὑγραινόντων ἅμα διαλύονταί τε καὶ σήπονται . τοῦ μὲν οὖν ὕδατος τοῦ θερμοῦ παντάπασιν ἀπέσχον τοὺς οὕτω τρωθέντας · ἐλαίῳ δὲ καταιονᾷν ἄμεινον εἶναι κρίνας θερμῷ · διότι καὶ τοῦτο ἀποδέδεικταί μοι , ψυχρὸν μὲν προσφερόμενον ἐμπλάττειν , θερμὸν δὲ διαφορεῖν . ἔφυγον μὲν οὖν καὶ τούτου τό τε ὠμοτριβὲς ὀνομαζόμενον καὶ ὅλως τὸ στῦφον , εἱλόμην δὲ τὸ λεπτομερέστατον , οἷόν πέρ ἐστι τὸ Σαβῖνον · ἄμεινον δὲ εἴη , εἰ καὶ δυοῖν , ἢ τριῶν ἐτῶν εἴη · διαφορητικώτερον γὰρ τοῦτο τοῦ προσφάτου · τὸ δ’ ἔτι παλαιότερον , ἀεὶ μὲν καὶ μᾶλλον ἑαυτοῦ γίνεται διαφορητικώτερον , ἀνώδυνον δὲ ἧττον . ἐν δὲ τοῖς φαρμάκοις ἐθέμην σκοπὸν , ὧν ἡ δύναμις λεπτομερής τέ ἐστι καὶ θερμὴ συμμέτρως καὶ ξηραίνειν ἀλύπως ἱκανή · μόνη γὰρ αὕτη δύναιτ’ ἂν ἐκ βάθους ἕλκειν ἰχῶρας ἄνευ τοῦ συντείνειν καὶ δάκνειν τὸ μόριον . ἐχρησάμην δὲ πρῶτον μὲν τῇ τερμινθίνῃ ῥητίνῃ , καθ’ ἑαυτήν τε καὶ βραχὺ προσμίξας εὐφορβίου . καθ’ ἑαυτὴν μὲν ἐπί τε παίδων καὶ γυναικῶν καὶ ὅλως τῶν ἁπαλοσάρκων · σὺν εὐφορβίῳ δὲ ἐπὶ τῶν σκληροσάρκων . οὕτω καὶ προπόλει καθ’ ἑαυτήν τε καὶ σὺν εὐφορβίῳ μαλάττων αὐτήν · εἴπερ δ’ εἴη σκληροτέρα , σύν τινι τῶν λεπτομερῶν ἐλαίων . καὶ σαγαπηνῷ δὲ ἐχρησάμην κατὰ τὰ σκληρὰ σώματα μετ’ ἐλαίου τε καὶ τῇ τερεβινθίνῃ μιγνύς · καὶ ὀποπάνακί τε κατὰ τὸν αὐτὸν τρόπον , ὡς καὶ ὁ Κυρηναῖος ὀπὸς ὀνήσειν , εἴ τις δι’ αὐτοῦ σκευάσειε φάρμακον ἐπίπαστον ἐμπλαστὸν , ὁποῖον ἡμεῖς τὸ δι’ εὐφορβίου συνεθήκαμεν , ἀλλ’ οὐδέπω τοῦθ’ ἡμῖν ἐκρίθη τῇ πείρᾳ , καθάπερ τὰ ἄλλα σύμπαντα . χρὴ γὰρ ἡγεῖσθαι μὲν τὴν ἐκ τῆς ἀληθινῆς μεθόδου τῶν ἰασομένων εὕρεσιν , ἐπιμαρτυρεῖν δ’ αὐτῇ καὶ τὴν πεῖραν εἰς ἀκριβεστέραν πίστιν . ἀπὸ γοῦν τῆς τοιαύτης μεθόδου καὶ τὸ θεῖον τὸ ἄπυρον , ὅταν γε ﻿ μὴ λιθῶδες , ἀλλ’ ἱκανῶς ὑπάρχῃ λεπτομερὲς , ἠλπίσαμεν ὀνήσειν τοὺς τὰ νεῦρα τρωθέντας εἰς τοσοῦτον ἐλαίῳ λεπτομερεῖ μιγνύντες , ὡς ἐργάσεσθαι γλοιῶδες τὸ μικτὸν ἐξ ἀμφοῖν . ἐπὶ δὲ τῶν ἰσχυροτέρων τε καὶ σκληροτέρων σωμάτων , εἰ καὶ μελιτῶδες ἐργάσαιο τῇ συστάσει , καὶ οὕτως ὀνήσεις , ἐκρίθη γὰρ καὶ τοῦτο τῇ πείρᾳ . καὶ τὴν πεπλυμένην δὲ τίτανον ἐπενοήσαμεν ὁμοίως μιγνύντες ἐλαίῳ προσφέρειν αὐτοῖς · καὶ μᾶλλόν γε ὀνίνησιν , ἐπειδὰν θαλάττῃ πλυθῇ · καλλίστη δὲ ἡ πλύσις ὥρᾳ θέρους ἐν τοῖς ὑπὸ κύνα καύμασιν · εἰ δὲ καὶ δὶς αὐτὴν ἢ τρὶς ἐκπλύναις , ἄμεινον ἐργάσῃ τὸ φάρμακον · ὅπως δὲ χρὴ σκευάζειν τὰ τοιαῦτα διὰ τῆς τῶν περὶ φαρμάκων συνθέσεως ὑπομνημάτων εἴρηται νυνὶ δὲ ἀρκέσει μοι λεχθῆναι τοσοῦτον , ὡς καὶ ταῦτα καὶ τἄλλα πλείω φάρμακα πρὸς νεύρων τρώσεις ἐξεῦρον , οὔτε τῶν διδασκάλων τινὰ θεασάμενος χρώμενον οὔτε ἀναγνούς που γεγραμμένα κατά τι θεραπευτικὸν σύγγραμμα τῶν πρεσβυτέρων , ἢ τούτων δή τι τῶν ἐπιγεγραμμένων αὐτοῖς δυνάμεων ἐξ ἰδίας σοφίας , ἀλλ’ ἐξ αὐτῆς τῶν πραγμάτων τῆς φύσεως ἐνδεκτικῶς ὁρμηθεὶς , ὅπερ ἐστὶν ἴδιον ἰατροῦ μεθόδῳ χρωμένου . Θεσσαλὸς δὲ ὁ θαυμασιώτατος οὐδὲν φάρμακον εὑρὼν ἐγνῶσθαί φησι τὴν ὕλην αὐτῶν ἐκ πολλοῦ . καὶ μὴν οὐκ ἔγνωσταί τι παμπόλλων φαρμάκων ὧν ἡμεῖς εὑρήκαμεν , οὐ μόνον Θεσσαλῷ καὶ τοῖς πρὸ αὐτοῦ πᾶσιν ἰατροῖς , ἀλλ’ οὐδὲ τοῖς μετ’ αὐτὸν ἄχρι δεῦρο . ὑπαχθεὶς γοῦν ἐγὼ πρὸς τινά ποτε τῶν σηπομένων ὑπὸ Θεσσαλείων ἰατρῶν ἀμεθόδων καὶ θεασάμενος αὐτὸν μέλλοντα καταπλάττεσθαι τῷ δι’ ἀλεύρου πυρίνου καταπλάσματι , μηδὲν ἐν τῷ παραχρῆμα φάρμακον ἔχων , ᾔτησα΄ κονίαν στακτὴν , ἑωρακὼς ἐκ γειτόνων τοῦ κάμνοντος πηλοποιὸν , ἑψήσας δὲ δι’ αὐτῆς ἄλευρον κρίθινον , οὐχ ὡς ἐκεῖνοι δι’ ὑδρελαίου τὸ πύρινον ἑψοῦσιν , ἐπέθηκα . καὶ αὖθις ὀρόβινον ἄλευρον ὁμοίως ἑψήσας , ἐπὶ φλεγμαίνοντός τε καὶ σηπομένου τοῦ νεύρου , διὰ τὰς καλὰς αὐτῶν θεραπείας ἐπιθεὶς , ἔπαυσα ταύτης τῆς σηπεδόνος τὸν ἄνθρωπον . ἀλλὰ περὶ μὲν τῶν φλεγμαινόντων καὶ σηπομένων ἕτερος μὲν λόγος ἐκδέχεται μακρὸς , ἐν . ἰδίῳ καιρῷ τῆς πραγματείας . τῆς δὲ τοῦ νεύρου τρώσεως ἀρκεῖ τὰ εἰρημένα φάρμακα . καὶ πάμπολλοί γε τῶν εὑρημένων ἡμῖν ἑνὶ χρῶνται , μάλιστα τῷ δι’ εὐφορβίου καὶ κηροῦ καὶ φρυκτῆς ῥητίνης ἐμπλαστῷ φαρμάκῳ · εἶτα οὐκ οἶδ’ ὅπως ἔνιοι μὲν ἔμιξαν αὐτῷ Σινώπιδος , ἔνιοι δ’ ὤχρας , ὑπὲρ τοῦ χρωσθὲν ἐκ τίνων σύγκειται λανθάνειν , ἵνα μὴ δοκῇ εἶναι τὸ ἐμὸν φθονοῦντες · οὐ μὴν ὑπ’ ἐμοῦ γε ἐξ ἀρχῆς οὕτως συνετέθη . τινὲς δ’ ἂν ἴσως αὐτῷ μίξειαν ἁλὸς ἄνθος , ἤ τι τοιοῦτον ἕτερον ὃ καὶ τὴν χροιὰν ὑπαλλάξει καὶ τὴν δύναμιν οὐ βλάψει · δύναιτο δ’ ἄν τις ὑπ’ ἀγνοίας μῖξαί τι καὶ τοιοῦτον , ὅπερ βλάψει τὴν δύναμιν . ἀλλ’ ἡμεῖς γε συνεθήκαμεν αὐτὸ διὰ κηροῦ καὶ ῥητίνης τερμινθίνης καὶ πίττης καὶ εὐφορβίου , τοῦ μὲν κηροῦ βάλλοντες μέρος ἓν , τῆς τερμινθίνης δὲ καὶ τῆς πίττης ἑκατέρας ἥμισυ · ὥστε τὸ ἐξ ἀμφοῖν ἶσον εἶναι τῷ κηρῷ . δύναιτο δ’ ἄν ποτε καὶ πλέον γίγνεσθαι τὸ ἐξ ἀμφοῖν τοῦ κηροῦ · δύναιτο δ’ ἂν καὶ τὸ ἕτερον αὐτῶν μόνον μίγνυσθαι τῷ κηρῷ . καὶ μέντοι καὶ μὴ παρούσης τερμινθίνης ἥ τ’ ἐκ τῶν κεραμίων ὑγρὰ καὶ ἡ φρυκτὴ καλῶς ἂν μιχθεῖεν · οὐδὲν δὲ ἧττον αὐτῶν καὶ ἐλατίνη μιγνύοιτ’ ἄν . ἡ δὲ στροβιλίνη μόνον τῶν σκληρῶν σωμάτων ἐστὶ φάρμακον · ἐπὶ δὲ τῶν μαλακωτέρων [ οὐ χρὴ μιγνύειν . εἰ μὲν οὖν ὑγρὰ ῥητίνη μιγνύοιτο , κόψας καὶ διασείσας τὸ εὐφόρβιον ἀναμίγνυε τοῖς ἄλλοις τακεῖσιν · ἔστω δὲ ὁ σταθμὸς αὐτοῦ τὸ δωδέκατον μέρος τοῦ κηροῦ καί ποτε καὶ πλέον , εἰ βούλοιο ποιεῖν ἰσχυρότερον · εἰ δὲ ξηρὰ , καθάπερ ἡ φρυκτὴ δεήσεται βραχέος ἐλαίου τὸ εὐφόρβιον . ὥστ’ ἔγωγε τηνικαῦτα λεῖον αὐτὸ σὺν ἐλαίῳ καὶ γλοιῶδες ἐργαζόμενος ἐψυγμένοις τοῖς ἄλλοις μετὰ τὸ τακῆναι ξύσας μιγνύω , πολλάκις δὲ καὶ ὕδατος ἔμιξα σκευαζομένῳ τῷ φαρμάκῳ τοσοῦτον ὅσον ἐν αὐτῷ τῷ τήκεσθαι τὰ μιγνύμενα , δαπανηθῆναί τε δύναται καὶ ἀφανισθῆναι τελέως . ἀλλὰ τὰ . μὲν τοιαῦτα σύμπαντα τῆς περὶ φαρμάκων πραγματείας ἐστὶν οἰκειότερα . νυνὶ δ’ ἀρκεῖ , καθάπερ ἔμπροσθεν ἐποιήσαμεν , ὁποῖον εἶναι χρὴ τὸ γένος τῶν φαρμάκων δηλώσαντας , ὀλίγα προστιθέναι τῶν κατὰ μέρος ἕνεκα παραδείγματος . ἄφθονον γὰρ ἁπάντων τὴν ὕλην ἐν τῇ περὶ τῶν ἁπλῶν φαρμάκων ἔχεις πραγματείᾳ · σκευάζειν δ’ ὡς ἐν τῇ περὶ συνθέσεως εἴρηται . νῦν οὖν ἀρκεῖ τοῦτο εἰπόντι μόνον ἐπ’ ἄλλα μεταβαίνειν . ἡ τοῦ τετρωμένου νεύρου θεραπεία φαρμάκων δεῖται , θερμασίαν μὲν ἐγειρόντων χλιαρὰν , ξηραινόντων δ’ ἱκανῶς , καὶ τῇ φύσει δὲ τῆς οὐσίας ἑλκτικῶν τε ἅμα καὶ λεπτομερῶν . οὐ μόνον δὲ εἰς εὕρεσιν φαρμάκων τε καὶ διαιτημάτων ἡ θεραπευτικὴ μέθοδος ἐπιτήδειός ἐστιν , ἀλλὰ καὶ εἰς τὴν τῶν εὑρημένων χρῆσιν . ὥσπερ γὰρ ἐν τοῖς ἔμπροσθεν ἐδείκνυμεν οὐδὲ τῷ τυχόντι φαρμάκῳ τῶν πρὸς ἕλκη καλῶς δύνασθαι χρήσασθαι τὸν ἄνευ μεθόδου μεταχειριζόμενον αὐτὰ , τὸν αὐτὸν τρόπον ἔνεστι καὶ νῦν ἐπιδεικνύναι . γνωρίζειν γὰρ εἰς ὅσον ἤ τί γε ἐξήρανεν , ἢ ἐθέρμηνεν , ἢ παρηγόρησεν , ἢ ἠρέθισε τὴν διάθεσιν ἡ τοῦ φαρμάκου προσφορὰ , μόνος ὁ κατὰ μέθοδον ἰατρεύων ἱκανός ἐστιν . οὗτος δ’ αὐτὸς οἶδε μόνος ἤ τί γ’ ἐπιτεῖναι τὴν ἐξ ἀρχῆς χρῆσιν , ἢ ἐκλῦσαι . τὸ γοῦν δι’ εὐφορβίου φάρμακον ἐπιθείς τις παραχρῆμα νευροτρώτῳ , ﻿ πολλάκις δὲ ἄρα πρόσθεν εὐδοκιμοῦντος αὐτοῦ πεπείρατο , τριταῖον ἐπεδείκνυέ μοι τὸ τετρωμένον μόριον , ὀδυνώμενόν τε ἅμα καὶ φλεγμαῖνον , ἀπορῶν ὅπως οὐδὲν ἤνυσε τὸ φάρμακον . ἠρόμην οὖν τὸν τετρωμένον εἰ θερμασίας τινὸς οἷον ἐξ ἡλίου πραέος ᾔσθετο , τῇ πρώτῃ τῶν ἡμερῶν ἐπιβληθέντος αὐτοῦ · ὁ δὲ ἀπεκρίνατο μηδενὸς ᾐσθῆσθαι τοιούτου . πάλιν οὖν ἠρόμην τὸν ἰατρὸν ἐκ πόσου τε χρόνου τὸ φάρμακον ἐσκευασμένον ἔχει καὶ τίνας αὐτῷ θεραπεύσειεν . ὁ δὲ τὸν μὲν χρόνον ἐνιαυτοῦ πλέονα , τοὺς , δὲ θεραπευθέντας ἔλεγε δύο μὲν παῖδας , ἓν δὲ μειράκιον εἶναι . πυθομένου δέ μου καὶ περὶ τῆς τοῦ μειρακίου σχέσεως τῆς κατὰ τὸ σῶμα , λευκὸν ἔφρασεν αὐτὸ καὶ μαλακὸν εἶναι . τούτων ἀκούσας ἐγὼ καὶ συνεὶς ἐλλείπειν ὡς πρὸς τὴν τοῦ παρόντος νεανίσκου κρᾶσιν τὸ εὐφόρβιον , αἰτήσας τε τὸ ἐμπλαστὸν φάρμακον καὶ τὸ εὐφόρβιον ἀνελόμενος , ὅσον ἤλπιζον αὐτάρκως αὐτῶν ἀλλήλοις μιχθήσεσθαι ; μαλάττειν μὲν ταῖν χεροῖν ἐκέλευσα τὸ φάρμακον , ἀκριβῶς δὲ λειῶσαι τὸ εὐφόρβιον . ὡς δὲ ταῦτα ἐγένετο , μιγνύειν αὐτὰ πρὸς ἄλληλα κελεύσας , εἶτ’ αὐτὸς ἔλαιον Σαβῖνον ἠρέμα παλαιὸν θερμήνας συμμέτρως , κατήντλησα τὸ τετρωμένον μόριον , ἀνακείρας τε βραχὺ μεμυκυῖαν αὐτοῦ τὴν ὀπὴν τῆς νύξεως , ἐπέθηκα τὸ φάρμακον , ἀσιτῆσαι προστάξας τὸν ἄνθρωπον · ἐς ἑσπέραν τε πάλιν ἐκέλευσα τὸν ἰατρὸν ἐπιλῦσαί τε καὶ χρήσασθαι κατὰ τὸν αὐτὸν τρόπον ἐλαίῳ καθ’ ὃν ἐμὲ χρώμενον ἐθεάσατο . τούτων οὖν γενομένων ἀνώδυνόν τε ἅμα καὶ ἀφλέγμαντον ἐφάνη κατὰ τὴν ὑστεραίαν τὸ πεπονθὸς μόριον , ἔγνωσάν τε πάντες οἱ παραγενόμενοι τῷ ἔργῳ τῷδε τὸ πολλάκις ἡμῖν λεγόμενον ἀληθέστατον ὑπάρχειν , ὡς οὐδέν τι μέγα δύναιτο τὰ φάρμακα χωρὶς τῶν χρωμένων ἐπιτηδείως αὐτοῖς . τοῦτο δ’ αὐτὸ τὸ χρῆσθαι δεξιῶς , εὔδηλον δήπου μεθόδῳ γιγνόμενον , οἵαν ἡμεῖς ἤδη πολλάκις ἐν τοῖς πρὸ τοῦδε διήλθομεν ὑπομνήμασιν , ἐπὶ τὸ θερμὸν καὶ ψυχρὸν καὶ ξηρὸν καὶ ὑγρὸν ἁπάσης χρήσεως φαρμάκων ὡς ἐπὶ κανόνας ἀναφερομένης . ἣν οὐ μόνον οἱ ἀμέθοδοι Θεσσάλειοι μεταχειρίζεσθαι καλῶς ἀδυνατοῦσιν , ἀλλὰ καὶ οἱ περὶ τὸν Ἐρασίστρατόν τε καὶ τοὺς ἄλλους ἰατροὺς ὅσοι τὰ στοιχεῖα τοῦ σώματος ἢ οὐδ’ ὅλως ἐζήτησαν , ἢ ἄλλ’ ἄττα τῶν εἰρημένων ἔθεντο . περὶ μὲν δὴ τούτων ἅλις .
Lemmas: ἵνα γάρ ἤδη τις ἔχω ὁ ἀκόλουθος ὁ ἔμπροσθεν , ὑπόκειμαι τις ἥκω πρός ἐγώ νύσσω αὐτός μόνος ὁ δέρμα βελόνη · οὗτος ὁ ἄνθρωπος , εἰ μέν εὐελκής εἰμί , ἔͅν χωρίς φάρμακον , γυμνός ἔχω ὁ μέλος , ἐπί ὁ συνήθης ἀπολύω πρᾶξις , οὐδείς πάσχω φαῦλος · εἰ δέ δυσελκής εἰμί , πρῶτος μέν ὀδυνάω , μετά οὗτος δέ ἤδη καί σφύζω καί φλεγμαίνω ὁ μέρος . ὁ μέν οὖν ἐμπειρικός ἐκ ἀνάκρισις οἶδα ὁ φύσις ὁ ἄνθρωπος · ἐγώ δέ ἐͅκ οὗτος μέν ἅπας γε χράω ὁ ἐκ ὁ πεῖρα εὑρίσκω , οὐδείς δέ ἥσσων καί ἐκ ὅς ἔχω γνώρισμα εὔχυμος καί κακόχυμος φύσις , εὐαίσθητος τε καί δυσαίσθητος , πληθωρικός τε καί σύμμετρος ἔχω χυμός , εὖ οἶδα ὡς ὁ μέν πληθωρικός , ἤ κακόχυμος , ἤ εὐαίσθητος , ἤ τις οὗτος , ἤ πᾶς ἔχω , φλεγμαίνω · ὅστις δέ ὑπάρχω ἐναντίος , δεινός οὐδείς πάσχω . καί οὗτος προγιγνώσκω , οὐ μά Ζεύς ὁ κολλητικός ἐπιτίθημι φάρμακον , ὁποῖος ὁ πολύς ὁ καλέω ἔναιμος εἰμί , ὅς πρόσφατος ἐπιτίθημι τραῦμα , ἀλλά μαλακός τε καί παρηγορικός καί ἀνώδυνος . ἔνθα μέν γάρ ὁ διαίρεσις εἰμί μέγας , σπουδή χρή ποιέω ξηραντικός φάρμακον εἰς σύμφυσις τε καί ἕνωσις ἄγω ὁ χεῖλος ὁ ἕλκος · ἔνθα δέ ἐκ ῥαφίς ἤ γράφιον διαίρεσις , εἷς μόνος χρή φροντίζω ὁ μή φλεγμαίνω . εἰͅν ὅδε δῆλος ὡς ὁ γράφω ὑπό Θεσσαλός σκοπός ὁ ἔναιμος · ἕλκος οὐδείς ἐγώ οὐδέπω διδάσκω πολύς ὅς καί ὁ ἰδιώτης μέτειμι . οὐ γάρ ὅς χρή ποιέω γιγνώσκω μέγας , φύσις γε ὑπάρχω ἅπας ἄνθρωπος , διά ὅς δέ ἄν τις αὐτός ποιέω ἐπίσταμαι ὁ τεχνικός εἰμί . καί γάρ εἰ ναῦς τις μέλλω πήγνυμι καλός , οἶδα δήπου καί ἐγώ ἅπας οὐ εἰμί ναυπηγός , ποῦ μέν χρή τάσσω ὁ πηδάλιον , ποῦ δέ ὁ πρύμνα καί ὁ πρῶρα , ἕκαστος τε ὁ ἄλλος · ἀλλά οὐδείς ἐγώ πολύς πρόσειμι ἀγνοέω πῶς αὐτός δημιουργέω . οὕτως δέ καί οἰκία κατασκευάζω τις οὐ ἀγνοέω δήπουθεν οὔτε ὡς πρῶτος χρή τίθημι ὁ θεμέλιος ὁ τοῖχος , οὔτε ὡς ἐπί αὐτός καί ἀκλινής ἐγείρω ὁ τοῖχος , οὔτε ὡς κατά οὗτος πήγνυμι ὁ ὀροφή , οὔτε ὡς θύρα τε καί θυρίς , ἕκαστος τε ὁ ἄλλος μέρος ὁ οἰκία ἐν οἰκεῖος τάσσω χωρίον · ἀλλά οὐδείς ﻿ οὗτος πολύς οὐδείς εἰς οἰκία κατασκευή , ἄχρι περ ἄν ἀμαθής ὑπάρχω οἰκοδομικός , ἀγνοέω δημιουργέω αὐτός . μόνος τοίνυν ὁ ἅπας ἄνθρωπος σοφός ἀρκέω Θεσσαλός πρός ἐπιστήμη τεχνικός ὅς χρή ποιέω γιγνώσκω . ἀλλά ἐγώ καί διά ὁ ἔμπροσθεν δείκνυμι , ὡς ἀρχή μέν τις εἰμί οὗτος ὁ κατά ὁ τέχνη πρᾶξις , οὔπω μήν ἴδιος οὐδείς αὐτός μόριον , ἀλλά ἔτι κοινός ἰδιώτης ἅπας · ὁ γάρ ἔνδειξις ὁ πρῶτος κατά πᾶς τέχνη φύσις πᾶς ἄνθρωπος ὑπάρχω . ὥστε εἴπερ εἰμί ἱκανός τεχνίτης οὗτος ποιέω , οὐδείς κωλύω καί ναυπηγέω ἐγώ καί τεκταίνομαι καί δύναμαι πᾶς ὑπόδημα τε κατασκευάζω καί ἱμάτιον καί οἰκία ἀρχιτεκτονέω τε καί κιθαρίζω καί ῥητορεύω . ἀλλά οὐ οὕτως ἔχω ὁ ἀληθής οὐδέ ὁ γιγνώσκω ὅτι ὁ τιτρώσκω μόριον ὁ κατά φύσις ἕνωσις ἐκποριστέον ἰατρός εἰμί , ἀλλά ὁ διά ὅς ἐκπορίζω · καίτοι γε οὐδέ οὗτος γε αὐτός μόνος ἱκανός , ἐάν ἀγνοέω τις ὅπως χράω αὐτός εἰμί , ἀλλά ὁ ὁ ὁδός ἅπας ἐπίσταμαι ὁ θεραπεία , ἄχρι ὁ τυγχάνω ὁ σκοπός , μόνος οὗτος εἰμί ὁ γιγνώσκω ἰάομαι . συμβαίνω τοιγαροῦν γε ὁ ἀμέθοδος Θεσσάλειος ἐκ ὅς μέγας τολμάω ἤ δύναμαι μηδέ ὁ δυνατός ἐφικνέομαι . γραφεῖον γοῦν τις ἔναγχος εἰς ὁ χείρ πλήσσω , ὡς διαιρέω μέν ὅλος ὁ δέρμα , νύσσω δέ τις ὁ ὑπόκειμαι αὐτός νεῦρον , ἐν ἀρχή μέν ἐπιτίθημι ἔμπλαστος τις φάρμακον ὁ σοφός Θεσσάλειος , ὅς πολλάκις ἐπί μέγας τραῦμα εὐδοκιμέω χράω . οἴομαι γάρ , οἴομαι , ὁ αὐτός δέω θεραπεία ἅπας τραῦμα . φλεγμονή δέ ἐπιγίγνομαι , ἐπί · ὁ διά ἄλευρον πύρινος κατάπλασμα μεταβαίνω , ἐν οὗτος τε σήπω ὁ ἄνθρωπος , ἀποκτείνω ἐντός ὁ ἕβδομος ἡμέρα . οὐδέ ἀριθμέω δυνατός ὅσος σπάω ἀποθνῄσκω , εἰς ὁ Παιωνία χείρ ἐμπίπτω αὐτός · ἵνα δηλαδή σῴζω ὁ Θεσσάλειος θέσπισμα , πᾶς ἕλκος ἔναιμος ὅμοιος θεραπεύω , μηδείς ὁ πάσχω μόριον συνενδείκνυμι . ἀλλά οὐ ὁ γε ὄντως μέθοδος εἰς τοσοῦτος ἀμέθοδος εἰμί εἰς . ὅσος ὁ Θεσσάλειος · εὑρίσκω δέ δύναμαι καί νῦν ἔτι μετά τοσοῦτος τε καί τηλικοῦτος ἰατρός οὐ μόνος φάρμακον ἀγαθός ὁ ἔμπροσθεν , ἀλλά καί ὁ σύμπας ὁ θεραπεία τρόπος . οὐδείς γοῦν χράω εὐθύς ἐκ ἀρχή ὅς ἐγώ εὑρίσκω φάρμακον ἐπί νεῦρον τρῶσις σπάω . κατανοέω γάρ ὡς , ἐπειδάν νύσσω νεῦρον , ἀναγκαῖος αὐτός διά περισσός ὁ αἴσθησις ὀδυνάω τε μέγας ἤ ἄλλος καί φλεγμαίνω ἐκ ἀνάγκη , εἰ μή τις ἐξευρίσκω ἄκος ὁ ὀδύνη , ἐπίσχω τε ὁ γένεσις ὁ φλεγμονή . εὔλογος οὖν φαίνω ἐγώ ὁ μέν ὁ δέρμα τρῶσις ἀκόλλητος φυλάσσω , ὅπως ἐκρέω διά αὐτός ὁ ἐκ τί ὁ νεῦρον τρῶσις ἰχώρ , ἀπέριττος δέ ἐργάζομαι ὁ σύμπας σῶμα καί ὁ μηδείς ὀδύνη ἐπιγίγνομαι ὁ τιτρώσκω μόριον , μέγας ποιέω φροντίς . καί τοίνυν ἐξευρίσκω οὐ ὀλίγος φάρμακον κατά ὁ τραῦμα ἐπιτίθημι πρός ἄμφω θαυμαστός παρασκευάζω , ὁ τε ὁ ὀδύνη ἰάομαι καί ὁ ἐκροή ἀναστομόω ὁ ἰχώρ . ἀσφαλής δέ ἄν εἰμί καί προσανατέμνω ὁ δέρμα , ὁ δέ ὅλος σῶμα διά φλεβοτομία ἐκκενόω , ῥώννυμι ὁ δύναμις · εἰ δέ εἰμί εκόχυμος , γικαθαίσρω αὐτίκα . ὁ δέ ὁ ἄλλος φλεγμονή ἱκανός παραμυθέομαι ὕδωρ θερμός πολέμιος ἡγέομαι νεῦρον τρῶσις , γίγνομαι γε ὁ οὐσία αὐτός κατά ψῦξις τε καί πῆξις ἐκ ὑγρός ὕλη · ἅπας γάρ ὁ τοιοῦτος σύστασις ὑπό ὁ θερμαίνω τε καί ὑγραίνω ἅμα διαλύω τε καί σήπω . ὁ μέν οὖν ὕδωρ ὁ θερμός παντάπασι ἀπέχω ὁ οὕτως τιτρώσκω · ἔλαιον δέ καταιονάω ἀγαθός εἰμί κρίνω θερμός · διότι καί οὗτος ἀποδείκνυμι ἐγώ , ψυχρός μέν προσφέρω ἐμπλήσσω , θερμός δέ διαφορέω . φεύγω μέν οὖν καί οὗτος ὁ τε ὠμοτριβής ὀνομάζω καί ὅλος ὁ στύφω , αἱρέω δέ ὁ λεπτομερής , οἷος περ εἰμί ὁ Σαβῖνος · ἀγαθός δέ εἰμί , εἰ καί δύο , ἤ τρεῖς ἔτος εἰμί · διαφορητικός γάρ οὗτος ὁ πρόσφατος · ὁ δέ ἔτι παλαιός , ἀεί μέν καί μάλα ἑαυτοῦ γίγνομαι διαφορητικός , ἀνώδυνος δέ ἥσσων . ἐν δέ ὁ φάρμακον τίθημι σκοπός , ὅς ὁ δύναμις λεπτομερής τε εἰμί καί θερμός σύμμετρος καί ξηραίνω ἄλυπος ἱκανός · μόνος γάρ οὗτος δύναμαι ἄν ἐκ βάθος ἕλκω ἰχώρ ἄνευ ὁ συντείνω καί δάκνω ὁ μόριον . χράω δέ πρῶτος μέν ὁ τερμίνθινος ῥητίνη , κατά ἑαυτοῦ τε καί βραχύς προσμείγνυμι εὐφόρβιον . κατά ἑαυτοῦ μέν ἐπί τε παῖς καί γυνή καί ὅλος ὁ ἁπαλόσαρκος · σύν εὐφόρβιον δέ ἐπί ὁ σκληρόσαρκος . οὕτως καί προπολέω κατά ἑαυτοῦ τε καί σύν εὐφόρβιον μαλάσσω αὐτός · εἴπερ δέ εἰμί σκληρός , σύν τις ὁ λεπτομερής ἔλαιον . καί σαγαπηνός δέ χράω κατά ὁ σκληρός σῶμα μετά ἔλαιον τε καί ὁ τέρεβινθινα μείγνυμι · καί ὀποπάναξ τε κατά ὁ αὐτός τρόπος , ὡς καί ὁ Κυρηναῖος ὄψ ὀνίνημι , εἰ τις διά αὐτός σκευάζω φάρμακον ἐπίπαστος ἐμπλαστός , ὁποῖος ἐγώ ὁ διά εὐφόρβιον συντίθημι , ἀλλά οὐδέπω οὗτος ἐγώ κρίνω ὁ πεῖρα , καθά ὁ ἄλλος σύμπας . χρή γάρ ἡγέομαι μέν ὁ ἐκ ὁ ἀληθινός μέθοδος ὁ ἰάζω εὕρεσις , ἐπιμαρτυρέω δέ αὐτός καί ὁ πεῖρα εἰς ἀκριβής πίστις . ἀπό γοῦν ὁ τοιοῦτος μέθοδος καί ὁ θεῖος ὁ ἄπυρος , ὅταν γε ﻿ μή λιθώδης , ἀλλά ἱκανός ὑπάρχω λεπτομερής , ἐλπίζω ὀνίνημι ὁ ὁ νεῦρον τιτρώσκω εἰς τοσοῦτος ἔλαιον λεπτομερής μείγνυμι , ὡς ἐργάζομαι γλοιώδης ὁ μικτός ἐκ ἄμφω . ἐπί δέ ὁ ἰσχυρός τε καί σκληρός σῶμα , εἰ καί μελιτώδης ἐργάζομαι ὁ σύστασις , καί οὕτως ὀνίνημι , κρίνω γάρ καί οὗτος ὁ πεῖρα . καί ὁ πλύνω δέ τίτανος ἐπινοέω ὅμοιος μείγνυμι ἔλαιον προσφέρω αὐτός · καί μάλα γε ὀνίνημι , ἐπειδάν θάλασσα πλύνω · καλός δέ ὁ πλύσις ὥρα θέρος ἐν ὁ ὑπό κύων καῦμα · εἰ δέ καί δίς αὐτός ἤ τρίς ἐκπλύνω , ἀγαθός ἐργάζομαι ὁ φάρμακον · ὅπως δέ χρή σκευάζω ὁ τοιοῦτος διά ὁ ὁ περί φάρμακον σύνθεσις ὑπόμνημα λέγω νυνί δέ ἀρκέω ἐγώ λέγω τοσοῦτος , ὡς καί οὗτος καί ἄλλος πολύς φάρμακον πρός νεῦρον τρῶσις ἐξευρίσκω , οὔτε ὁ διδάσκαλος τις θεάομαι χράω οὔτε ἀναγιγνώσκω που γράφω κατά τις θεραπευτικός σύγγραμμα ὁ πρέσβυς , ἤ οὗτος δή τις ὁ ἐπιγράφω αὐτός δύναμις ἐκ ἴδιος σοφία , ἀλλά ἐκ αὐτός ὁ πρᾶγμα ὁ φύσις ἐνδεκτικός ὁρμάω , ὅς εἰμί ἴδιος ἰατρός μέθοδος χράω . Θεσσαλός δέ ὁ θαυμάσιος οὐδείς φάρμακον εὑρίσκω γιγνώσκω φημί ὁ ὕλη αὐτός ἐκ πολύς . καί μήν οὐ γιγνώσκω τις πάμπολυς φάρμακον ὅς ἐγώ εὑρίσκω , οὐ μόνος Θεσσαλός καί ὁ πρό αὐτός πᾶς ἰατρός , ἀλλά οὐδέ ὁ μετά αὐτός ἄχρι δεῦρο . ὑπάγω γοῦν ἐγώ πρός τις ποτέ ὁ σήπω ὑπό Θεσσάλειος ἰατρός ἀμέθοδος καί θεάομαι αὐτός μέλλω καταπλήσσω ὁ διά ἄλευρον πύρινος κατάπλασμα , μηδείς ἐν ὁ παραχρῆμα φάρμακον ἔχω , αἰτέω κονία στακτός , ὁράω ἐκ γείτων ὁ κάμνω πηλοποιός , ἑψέω δέ διά αὐτός ἄλευρον κρίθινος , οὐ ὡς ἐκεῖνος διά ὑδρέλαιον ὁ πύρινον ἑψέω , ἐπιτίθημι . καί αὖθις ὀρόβινος ἄλευρον ὅμοιος ἑψέω , ἐπί φλεγμαίνω τε καί σήπω ὁ νεῦρον , διά ὁ καλός αὐτός θεραπεία ἐπιτίθημι , παύω οὗτος ὁ σηπεδών ὁ ἄνθρωπος . ἀλλά περί μέν ὁ φλεγμαίνω καί σήπω ἕτερος μέν λόγος ἐκδέχομαι μακρός , ἐν . ἴδιος καιρός ὁ πραγματεία . ὁ δέ ὁ νεῦρον τρῶσις ἀρκέω ὁ λέγω φάρμακον . καί πάμπολυς γε ὁ εὑρίσκω ἐγώ εἷς χράω , μάλα ὁ διά εὐφόρβιον καί κηρός καί φρυκτός ῥητίνη ἐμπλαστός φάρμακον · εἶτα οὐ οἶδα ὅπως ἔνιοι μέν μείγνυμι αὐτός Σινῶπις , ἔνιοι δέ ὤχρα , ὑπέρ ὁ χιγρώσκω ἐκ τίς σύγκειμαι λανθάνω , ἵνα μή δοκέω εἰμί ὁ ἐμός φθονέω · οὐ μήν ὑπό ἐγώ γε ἐκ ἀρχή οὕτως συντίθημι . τις δέ ἄν ἴσως αὐτός μείγνυμι ἅλς ἄνθος , ἤ τις τοιοῦτος ἕτερος ὅς καί ὁ χροιά ὑπαλλάσσω καί ὁ δύναμις οὐ βλάπτω · δύναμαι δέ ἄν τις ὑπό ἄγνοια μείγνυμι τις καί τοιοῦτος , ὅς βλάπτω ὁ δύναμις . ἀλλά ἐγώ γε συντίθημι αὐτός διά κηρός καί ῥητίνη τερμίνθινος καί πίσσα καί εὐφόρβιον , ὁ μέν κηρός βάλλω μέρος εἷς , ὁ τερμίνθινος δέ καί ὁ πίσσα ἑκάτερος ἥμισυς · ὥστε ὁ ἐκ ἄμφω ἴσος εἰμί ὁ κηρός . δύναμαι δέ ἄν ποτέ καί πολύς γίγνομαι ὁ ἐκ ἄμφω ὁ κηρός · δύναμαι δέ ἄν καί ὁ ἕτερος αὐτός μόνος μείγνυμι ὁ κηρός . καί μέντοι καί μή πάρειμι τερμίνθινος ὁ τε ἐκ ὁ κεράμιον ὑγρός καί ὁ φρυκτός καλός ἄν μείγνυμι · οὐδείς δέ ἥσσων αὐτός καί ἐλάτινος μείγνυμι ἄν . ὁ δέ στροβίλινος μόνος ὁ σκληρός σῶμα εἰμί φάρμακον · ἐπί δέ ὁ μαλακός [ οὐ χρή μείγνυμι . εἰ μέν οὖν ὑγρός ῥητίνη μείγνυμι , κόπτω καί διασείω ὁ εὐφόρβιον ἀναμίσγω ὁ ἄλλος τήκω · εἰμί δέ ὁ σταθμός αὐτός ὁ δωδέκατος μέρος ὁ κηρός καί ποτέ καί πολύς , εἰ βούλομαι ποιέω ἰσχυρός · εἰ δέ ξηρός , καθά ὁ φρυκτός δέω βραχύς ἔλαιον ὁ εὐφόρβιον . ὥστε ἐγώ τηνικαῦτα λεῖος αὐτός σύν ἔλαιον καί γλοιώδης ἐργάζομαι ψύχω ὁ ἄλλος μετά ὁ τήκω ξύω μείγνυμι , πολλάκις δέ καί ὕδωρ μείγνυμι σκευάζω ὁ φάρμακον τοσοῦτος ὅσος ἐν αὐτός ὁ τήκω ὁ μείγνυμι , δαπανάω τε δύναμαι καί ἀφανίζω τέλειος . ἀλλά ὁ . μέν τοιοῦτος σύμπας ὁ περί φάρμακον πραγματεία εἰμί οἰκεῖος . νυνί δέ ἀρκέω , καθά ἔμπροσθεν ποιέω , ὁποῖος εἰμί χρή ὁ γένος ὁ φάρμακον δηλόω , ὀλίγος προστίθημι ὁ κατά μέρος ἕνεκα παράδειγμα . ἄφθονος γάρ ἅπας ὁ ὕλη ἐν ὁ περί ὁ ἁπλόος φάρμακον ἔχω πραγματεία · σκευάζω δέ ὡς ἐν ὁ περί σύνθεσις λέγω . νῦν οὖν ἀρκέω οὗτος λέγω μόνος ἐπί ἄλλος μεταβαίνω . ὁ ὁ τιτρώσκω νεῦρον θεραπεία φάρμακον δέω , θερμασία μέν ἐγείρω χλιαρός , ξηραίνω δέ ἱκανός , καί ὁ φύσις δέ ὁ οὐσία ἑλκτικός τε ἅμα καί λεπτομερής . οὐ μόνος δέ εἰς εὕρεσις φάρμακον τε καί διαίτημα ὁ θεραπευτικός μέθοδος ἐπιτήδειος εἰμί , ἀλλά καί εἰς ὁ ὁ εὑρίσκω χρῆσις . ὥσπερ γάρ ἐν ὁ ἔμπροσθεν δείκνυμι οὐδέ ὁ τυγχάνω φάρμακον ὁ πρός ἕλκος καλός δύναμαι χράω ὁ ἄνευ μέθοδος μεταχειρίζω αὐτός , ὁ αὐτός τρόπος ἔνειμι καί νῦν ἐπιδείκνυμι . γνωρίζω γάρ εἰς ὅσος ἤ τίς γε ξηραίνω , ἤ θερμαίνω , ἤ παρηγορέω , ἤ ἐρεθίζω ὁ διάθεσις ὁ ὁ φάρμακον προσφορά , μόνος ὁ κατά μέθοδος ἰατρεύω ἱκανός εἰμί . οὗτος δέ αὐτός οἶδα μόνος ἤ τίς γε ἐπιτείνω ὁ ἐκ ἀρχή χρῆσις , ἤ ἐκλύω . ὁ γοῦν διά εὐφόρβιον φάρμακον ἐπιτίθημι τις παραχρῆμα νευρότρωτος , ﻿ πολλάκις δέ ἄρα πρόσθεν εὐδοκιμέω αὐτός πειράω , τριταῖος ἐπιδείκνυμι ἐγώ ὁ τιτρώσκω μόριον , ὀδυνάω τε ἅμα καί φλεγμαίνω , ἀπορέω ὅπως οὐδείς ἀνύω ὁ φάρμακον . ἔρομαι οὖν ὁ τιτρώσκω εἰ θερμασία τις οἷος ἐκ ἥλιος πρᾶος αἰσθάνομαι , ὁ πρῶτος ὁ ἡμέρα ἐπιβάλλω αὐτός · ὁ δέ ἀποκρίνω μηδείς αἰσθάνομαι τοιοῦτος . πάλιν οὖν ἔρομαι ὁ ἰατρός ἐκ πόσος τε χρόνος ὁ φάρμακον σκευάζω ἔχω καί τίς αὐτός θεραπεύω . ὁ δέ ὁ μέν χρόνος ἐνιαυτός πολύς , ὁ , δέ θεραπεύω λέγω δύο μέν παῖς , εἷς δέ μειράκιον εἰμί . πυνθάνομαι δέ ἐγώ καί περί ὁ ὁ μειράκιον σχέσις ὁ κατά ὁ σῶμα , λευκός φράζω αὐτός καί μαλακός εἰμί . οὗτος ἀκούω ἐγώ καί συνίημι ἐλλείπω ὡς πρός ὁ ὁ πάρειμι νεανίσκος κρᾶσις ὁ εὐφόρβιον , αἰτέω τε ὁ ἐμπλαστός φάρμακον καί ὁ εὐφόρβιον ἀναιρέω , ὅσος ἐλπίζω αὔταρκος αὐτός ἀλλήλων μείγνυμι ; μαλάσσω μέν ὁ χείρ κελεύω ὁ φάρμακον , ἀκριβής δέ λειόω ὁ εὐφόρβιον . ὡς δέ οὗτος γίγνομαι , μείγνυμι αὐτός πρός ἀλλήλων κελεύω , εἶτα αὐτός ἔλαιον Σαβῖνος ἠρέμα παλαιός θερμαίνω σύμμετρος , καταντλέω ὁ τιτρώσκω μόριον , ἀνακείρω τε βραχύς μύω αὐτός ὁ ὀπή ὁ νύξις , ἐπιτίθημι ὁ φάρμακον , ἀσιτέω προστάσσω ὁ ἄνθρωπος · εἰς ἑσπέρα τε πάλιν κελεύω ὁ ἰατρός ἐπιλύω τε καί χράω κατά ὁ αὐτός τρόπος ἔλαιον κατά ὅς ἐγώ χράω θεάομαι . οὗτος οὖν γίγνομαι ἀνώδυνος τε ἅμα καί ἀφλέγμαντος φαίνω κατά ὁ ὑστεραῖος ὁ πάσχω μόριον , γιγνώσκω τε πᾶς ὁ παραγίγνομαι ὁ ἔργον ὅδε ὁ πολλάκις ἐγώ λέγω ἀληθής ὑπάρχω , ὡς οὐδείς τις μέγας δύναμαι ὁ φάρμακον χωρίς ὁ χράω ἐπιτήδειος αὐτός . οὗτος δέ αὐτός ὁ χράω δεξιός , εὔδηλος δήπου μέθοδος γίγνομαι , οἷος ἐγώ ἤδη πολλάκις ἐν ὁ πρό ὅδε διέρχομαι ὑπόμνημα , ἐπί ὁ θερμός καί ψυχρός καί ξηρός καί ὑγρός ἅπας χρῆσις φάρμακον ὡς ἐπί κανών ἀναφέρω . ὅς οὐ μόνος ὁ ἀμέθοδος Θεσσάλειος μεταχειρίζω καλός ἀδυνατέω , ἀλλά καί ὁ περί ὁ Ἐρασίστρατος τε καί ὁ ἄλλος ἰατρός ὅσος ὁ στοιχεῖον ὁ σῶμα ἤ οὐδέ ὅλος ζητέω , ἤ ἄλλος τις ὁ λέγω τίθημι . περί μέν δή οὗτος ἅλις .