galenus.de-locis-affectis-libri-vi 3.4
Νυνὶ δ’ εἰρήσεται μόνα τὰ πρὸς τὴν ἐνεστῶσαν ὑπόθεσιν χρήσιμα . τὰς γάρ τοι τῶν ἐνεργειῶν βλάβας εὗρον οὐ μόνον ἐπὶ τοῖς ὁμοιομερέσιν , ὑφ’ ὧν γίγνονται , νοσοῦσιν βλαπτομένας , ἀλλὰ κᾀπὶ τοῖς ἄλλοις μορίοις , ὧν χρεία μέν τίς ἐστιν , ἐνέργεια δ’ οὐκ ἔστιν · εὗρον δὲ καὶ τὰ τῶν ὀργανικῶν μορίων νοσήματα βλάπτοντα τὰς ἐνεργείας . ἐπὶ τούτοις προεγνωσμένοις ἑξῆς εὗρον ἔνια μὲν νοσήματα συνεχῶς γινόμενα τοῖς πολλοῖς τῶν ἀνθρώπων , ἔνια δὲ σπανίως · τὴν δ’ ἐμπειρικὴν ἰατρείαν ἑώρων οὐ τὸ σπάνιον , ἀλλὰ τὸ πολλάκις ἀποβαῖνον ἐν μνήμῃ τε καὶ μιμήσει τιθεμένην , καὶ διὰ τοῦτ’ ἠμελημένας τῶν σπανίων διαθέσεων οὐ μόνον τὰς θεραπείας , ἀλλὰ καὶ τὰς προηγουμένας αὐτῶν διαγνώσεις . ὅπως οὖν χρὴ διαγιγνώσκειν αὐτὰς πρῶτον ἐζήτησα , καὶ τούτων τινὰς μὲν ἐπιστημονικὴν διάγνωσιν ἐχούσας εὗρον , ἐνίας δ’ ὑποπεπτωκυίας τῷ καλουμένῳ τεχνικῷ στοχασμῷ , καὶ διὰ τοῦτο καὶ αὐτὰς ὡς τὸ πολὺ κατορθουμένας , ἡ γὰρ τοῦ τεχνικοῦ στοχασμοῦ δύναμις τοιαύτη τίς ἐστιν · ἀλλὰ καὶ ταύτας καὶ πρὸ τούτων ὅσαι τῶν σπανίων διαθέσεων ἐπιστημονικὴν διάγνωσιν ἔχουσιν , εὗρον ἀεὶ δεομένας τῆς τῶν πεπονθότων μορίων διαγνώσεως . ἐγὼ μὲν οὕτως ἰατρεύων ἄχρι γήρως οὐδαμόθι μέχρι σήμερον ἠσχημόνησα ﻿ κατὰ θεραπείαν , ἢ πρόγνωσιν , ὡς ἄλλους πολλοὺς εἶδον ἐνδοξοτάτους ἰατρούς · εἰ δέ τις ἐθέλει καὶ αὐτὸς ἀπὸ τῶν ἔργων τῆς τέχνης , οὐκ ἀπὸ λόγων σοφιστικῶν ἔνδοξος γενέσθαι , πάρεστι τούτῳ χωρὶς ταλαιπωρίας ἀναλέγεσθαι τὰ πρὸς ἡμῶν ηὑρημένα μετὰ πολλῆς ζητήσεως ἐν ὅλῳ τῷ βίῳ . γινωσκέτω τοιγαροῦν οὗτος ἐν τοῖς σπανίοις πάθεσιν , ἐν οἷς οὔτε διδάσκαλον εἶδον ἰασάμενόν τινα τῶν πασχόντων οὔτ’ αὐτός ποτε ἐπειράθην βοηθήματος , ὁδῷ τοιαύτῃ με χρησάμενον εἰς τὴν τῶν ἰαμάτων εὕρεσιν . ἔστωσαν οὖν μοι καὶ νῦν θεοὶ τοῦ λόγου μάρτυρες · ἐζήτησα γὰρ ἀεὶ , τίνος τόπου πεπονθότος , ἢ τίνος αὐτῷ συμπάσχοντος ἡ τῆς ἐνεργείας ἐγένετο βλάβη , καὶ πείσας ἐμαυτὸν εὑρηκέναι τὸ μόριον , ἐφεξῆς ἐζήτησα τὴν διάθεσιν αὐτοῦ , κᾀκ τούτων εὐθὺς ἀμφοτέρων ἔλαβον ἔνδειξιν ὅλου τοῦ τῆς θεραπείας γένους , εἴς τε τὸ ποσὸν καὶ τὸ ποιὸν τῶν βοηθημάτων , καὶ τὴν τῶν ἐπιτηδείων ὑλῶν εὕρεσιν , ἐπισκοπούμενος ἅμα τοῖσδε τὴν ἡλικίαν τε καὶ φύσιν τοῦ κάμνοντος , ὥραν τε καὶ χώραν , καὶ τἄλλα ὅσα πολλάκις ἤδη λέλεκται κατὰ τὴν Ἱπποκρατείων βιβλίων ἐξήγησιν . ἀλλ’ ὁ πεπονθὼς τόπος , εἴ τι μεμνήμεθα τῶν ἐν τοῖς πρὸ τοῦδε δύο βιβλίοις , ἔκ τε τῶν ἐκκρινομένων ἐγνωρίζετο καὶ τῶν ἐπιτρεφομένων τοῖς πάσχουσι μέρεσι καὶ τῶν ἐνεργειῶν τῆς βλάβης , ἐν οἷς περιέχεται καὶ τὰ παρὰ φύσιν χρώματά τε καὶ σχήματα · ὄντων τε τῶν ἐκκρινομένων καὶ αὐτῶν τῷ γένει τριττῶν · ἤτοι γὰρ τῶν πεπονθότων τόπων ἐκκρίνεται μέρη , διαλυομένης αὐτῶν ἢ ἀποθρυπτομένης τῆς οὐσίας , ἤ τι τῶν περιεχομένων ἐν αὐτοῖς , ἤ τι τῶν ταῖς νοσώδεσι διαθέσεσιν ἑπομένων ἢ μόναις , ἢ διὰ παντὸς , ἢ ὡς ἐπὶ τὸ πολύ · τῶν μὲν ἄλλων οὐδὲν εὕρισκον ἐπί τινων παθῶν , μόνη δέ μοι τηνικαῦτα τῆς εὑρέσεως τῶν πεπονθότων μορίων ὁδὸς ὑπελείπετο ἡ διὰ τῆς βεβλαμμένης ἐνεργείας .
Lemmas: νυνί δέ λέγω μόνος ὁ πρός ὁ ἐνίστημι ὑπόθεσις χρήσιμος . ὁ γάρ τοι ὁ ἐνέργεια βλάβη εὑρίσκω οὐ μόνος ἐπί ὁ ὁμοιομερής , ὑπό ὅς γίγνομαι , νοσέω βλάπτω , ἀλλά εἰͅπί ὁ ἄλλος μόριον , ὅς χρεία μέν τις εἰμί , ἐνέργεια δέ οὐ εἰμί · εὑρίσκω δέ καί ὁ ὁ ὀργανικός μόριον νόσημα βλάπτω ὁ ἐνέργεια . ἐπί οὗτος προγιγνώσκω ἑξῆς εὑρίσκω ἔνιοι μέν νόσημα συνεχής γίγνομαι ὁ πολύς ὁ ἄνθρωπος , ἔνιοι δέ σπάνιος · ὁ δέ ἐμπειρικός ἰατρεία ὁράω οὐ ὁ σπάνιος , ἀλλά ὁ πολλάκις ἀποβαίνω ἐν μνήμη τε καί μίμησις τίθημι , καί διά οὗτος ἀμελέω ὁ σπάνιος διάθεσις οὐ μόνος ὁ θεραπεία , ἀλλά καί ὁ προηγέομαι αὐτός διάγνωσις . ὅπως οὖν χρή διαγιγνώσκω αὐτός πρῶτος ζητέω , καί οὗτος τις μέν ἐπιστημονικός διάγνωσις ἔχω εὑρίσκω , ἔνιοι δέ ὑποπίπτω ὁ καλέω τεχνικός στοχασμός , καί διά οὗτος καί αὐτός ὡς ὁ πολύς κατορθόω , ὁ γάρ ὁ τεχνικός στοχασμός δύναμις τοιοῦτος τις εἰμί · ἀλλά καί οὗτος καί πρό οὗτος ὅσος ὁ σπάνιος διάθεσις ἐπιστημονικός διάγνωσις ἔχω , εὑρίσκω ἀεί δέω ὁ ὁ πάσχω μόριον διάγνωσις . ἐγώ μέν οὕτως ἰατρεύω ἄχρι γῆρας οὐδαμόθι μέχρι σήμερον ἀσχημονέω ﻿ κατά θεραπεία , ἤ πρόγνωσις , ὡς ἄλλος πολύς ὁράω ἔνδοξος ἰατρός · εἰ δέ τις ἐθέλω καί αὐτός ἀπό ὁ ἔργον ὁ τέχνη , οὐ ἀπό λόγος σοφιστικός ἔνδοξος γίγνομαι , πάρειμι οὗτος χωρίς ταλαιπωρία ἀναλέγω ὁ πρός ἐγώ εὑρίσκω μετά πολύς ζήτησις ἐν ὅλος ὁ βίος . γιγνώσκω τοιγαροῦν οὗτος ἐν ὁ σπάνιος πάθος , ἐν ὅς οὔτε διδάσκαλος ὁράω ἰάομαι τις ὁ πάσχω οὔτε αὐτός ποτέ ἐπιλέγω βοήθημα , ὁδός τοιοῦτος ἐγώ χράω εἰς ὁ ὁ ἴαμα εὕρεσις . εἰμί οὖν ἐγώ καί νῦν θεός ὁ λόγος μάρτυς · ζητέω γάρ ἀεί , τίς τόπος πάσχω , ἤ τίς αὐτός συμπάσχω ὁ ὁ ἐνέργεια γίγνομαι βλάβη , καί πείθω ἐμαυτοῦ εὑρίσκω ὁ μόριον , ἐφεξῆς ζητέω ὁ διάθεσις αὐτός , ἐͅκ οὗτος εὐθύς ἀμφότερος λαμβάνω ἔνδειξις ὅλος ὁ ὁ θεραπεία γένος , εἰς τε ὁ ποσός καί ὁ ποιός ὁ βοήθημα , καί ὁ ὁ ἐπιτήδειος ὕλη εὕρεσις , ἐπισκοπέω ἅμα ὅδε ὁ ἡλικία τε καί φύσις ὁ κάμνω , ὥρα τε καί χώρα , καί ἄλλος ὅσος πολλάκις ἤδη λέγω κατά ὁ Ἱπποκράτειος βιβλίον ἐξήγησις . ἀλλά ὁ πάσχω τόπος , εἰ τις μιμνῄσκω ὁ ἐν ὁ πρό ὅδε δύο βιβλίον , ἐκ τε ὁ ἐκκρίνω γνωρίζω καί ὁ ἐπιτρέφω ὁ πάσχω μέρος καί ὁ ἐνέργεια ὁ βλάβη , ἐν ὅς περιέχω καί ὁ παρά φύσις χρῶμα τε καί σχῆμα · εἰμί τε ὁ ἐκκρίνω καί αὐτός ὁ γένος τρισσός · ἤτοι γάρ ὁ πάσχω τόπος ἐκκρίνω μέρος , διαλύω αὐτός ἤ ἀποθρύπτω ὁ οὐσία , ἤ τις ὁ περιέχω ἐν αὐτός , ἤ τις ὁ ὁ νοσώδης διάθεσις ἕπομαι ἤ μόνος , ἤ διά πᾶς , ἤ ὡς ἐπί ὁ πολύς · ὁ μέν ἄλλος οὐδείς εὑρίσκω ἐπί τις πάθος , μόνος δέ ἐγώ τηνικαῦτα ὁ εὕρεσις ὁ πάσχω μόριον ὁδός ὑπολείπω ὁ διά ὁ βλάπτω ἐνέργεια .