galenus.de-locis-affectis-libri-vi 2.9
Μεταβῶμεν δ’ ἐφ’ ἑτέραν , διδάσκουσαν καὶ αὐτὴν ἐκ τῆς τῶν πόνων διαφορᾶς διάγνωσιν τῶν πεπονθότων μορίων · ἔστι δ’ ἡ ῥῆσις ἥδε · ὁ δὲ τοῦ ἥπατος ὅλκιμος , ἐμπεφυκὼς καὶ ναρκώδης ἐστὶ καὶ ἀτειρότερον ἐγκείμενος · ὁ δὲ τοῦ σπληνὸς οὐκ ὀξὺς , βάρος δ’ ἅμα καὶ διάτασιν ἔχει , ἀντεντεινομένῳ πρὸς ἔνθλιψιν καὶ ἀποπίεσίν τινα ἔξωθεν ἐπικειμένην ἐοικώς . νεφροὶ δὲ αὐστηρούς τε τοὺς πόνους ἐπιφέρουσι καὶ μετ’ ἐμμόνου σφίγξεως ἐπινύσσοντας . κύστις δὲ στύφουσι σφόδρα χρῆται τοῖς ἀλγήμασι καὶ σὺν διατάσεσιν νυγματώδεσιν · ὑστέρα δὲ ὀξέσι , διαΐσσουσι , νυγματώδεσι , διατείνουσιν , ἐμπίπτουσι στροφωδῶς · τοιούτῳ μίγματι πέφυκε πονεῖν , καθ’ ὃ καὶ ἀπορίαν τοῦ ἰδιώματος ἐμποιεῖ . ἐν ταύτῃ τῇ ῥήσει πάλιν ὁ Ἀρχιγένης εὐθέως κατὰ τὴν ἀρχὴν ὅλκιμον εἶναί φησι τὸν πόνον τοῦ ἥπατος . ἔστι μὲν οὖν ἄηθες τοὔνομα τοῖς Ἕλλησιν τὸ ὅλκιμον , ὥστ’ οὐδὲ τί σημαίνει ῥᾴδιον εὑρεῖν · ἐκ γὰρ πολλῆς χρήσεως ἡ τῶν σημαινομένων εὕρεσις γίνεται · τοὺς δ’ οὖν χρησαμένους αὐτῷ τὸ γλίσχρον οἶδα δηλοῦντας , ὃ ὥσπερ ὁ ἰξός ἐστιν , ὥστε μέρους λαβόμενον ἕλκειν δι’ αὐτοῦ δύνασθαι τὸ συνεχές . οὕτω δὲ καὶ τὸ σταὶς ὅλκιμον εἴρηται τὸ τῶν πυρῶν , καὶ μάλιστα τὸ κάλλιστα πεφυραμένον · οὐχ ὅλκιμον δὲ τὸ τῶν κριθῶν καὶ τὸ τῆς κέγχρου . τό γε μὴν τοῦ ἥπατος ἄλγημα κατὰ τοῦτο τὸ σημαινόμενον οὔκ ἄν ποτε γένοιθ’ ὅλκιμον , ὥστ’ ἄλλό τι ζητητέον ἡμῖν ἐστιν . εἷς μὲν δή τις τῶν πρεσβευόντων τὴν Ἀρχιγένους αἵρεσιν ὅλκιμον ἔφησεν πόνον εἰρῆσθαι τὸν τοῦ ἥπατος , ἐπειδὴ καθέλκει φλεγμαῖνόν τε καὶ σκληρούμενον τὴν κλεῖν · ἕτερος δὲ τὸ χρονίζον · ἄλλος δὲ τὸ μέτριον · εἰσὶ δ’ οἳ τὸ βραδὺ , τοῦτο δ’ εἶναι τὸ ἀντικείμενον τῷ ὀξεῖ , καί φασι τὸ μὲν κατεπεῖγον καὶ σφοδρὸν , ὡς μηδεμίαν ἀνάπαυλαν ποιεῖσθαι , καλεῖν αὐτὸν ὀξὺ , τὸ δ’ ἐναντίον , ὅπερ ἐστι τὸ βραδὺ , ὅλκιμον εἰρηκέναι · τινὲς δὲ τὸν βάρους ἔμφασιν ἔχοντα φασὶν εἰρῆσθαι ὅλκιμον ἤτοι βαρὺν πόνον · ὀνομάζεσθαι γὰρ ἐν τῇ συνηθείᾳ κατὰ τοῦ βάρους τὴν ὁλκήν . πολλὰ δὲ καὶ ἄλλα διαφόρως ἐξηγούμενοι λέγουσιν οἱ θαυμάζοντες ἃ μηδεὶς νοεῖ . τὸ μὲν οὖν ὅλκιμον ὄνομα , τὸ κατὰ τὴν ἀρχὴν τῆς ῥήσεως εἰρημένον , ὅτι μηδὲν ἡμᾶς διδάσκει , πρόδηλον ἤδη γέγονεν · ἐπισκεψώμεθα δ’ ἐφεξῆς , τί ποτ’ ἐστὶν ὁ ἐμπεφυκὼς πόνος , ἥπατος ἴδιος εἶναι καὶ αὐτὸς εἰρημένος . ἐμοὶ μὲν δὴ πιθανώτερον εἶναι δοκεῖ , τῷ διαΐσσοντι τὸν ἐμπεφυκότα κατ’ ἐναντίωσιν εἰρῆσθαι πρὸς αὐτοῦ · τί γὰρ ἂν ἄλλο τις ὑπολάβοι ; καὶ μὴν εἴ τις ἄλλος πόνος εἰς συμπάθειαν ἄγει πολλὰ τῶν πέριξ σωμάτων , οὕτω καὶ ὁ τοῦ ἥπατος , ὅς γε καὶ μέχρι τῆς κλειδὸς ἐκτείνεται , καὶ δύσπνοιαν ἐπιφέρει πολλάκις , ἐνίοτε δὲ καὶ βῆχα καὶ δυσεντερίαν , εἴς γε μὴν τὰς νόθας πλευρὰς οὐκ ὀλιγάκις ἐναργῶς διικνεῖται · πῶς ἂν οὖν ἀληθῶς λέγοιτο κατὰ χώραν μένειν ; ἆρ’ οὖν ἄμεινόν ἐστιν τὸν ἐμπεφυκότα πόνον εἰρῆσθαι δοκεῖν , τὸν οἷον ἐμπεπαρμένον ; καὶ μὴν ἥκιστα τοιοῦτός ἐστιν ὁ τοῦ ἥπατος , ὡς ἀρτίως ἐπιδέδεικται . ἐδείχθη δ’ ἔμπροσθεν , ὅτι μηδ’ ὁ ναρκώδης πόνος ἴδιός ἐστι μορίου τινὸς , ἀλλὰ διαθέσεως μᾶλλον · εἰ δὲ δὴ καὶ μορίου τινὸς , οὐδαμῶς ἥπατος , ἀλλ’ , εἴπερ ἄρα , τῶν νευρωδῶν σωμάτων . ὁ δ’ ἀτειρῶς ἐγκείμενος μάχεται τῷ ναρκώδει , βίαιός τις ὢν καὶ συνεχής · ἔστι δ’ οὐ τοιοῦτος ὁ τοῦ ἥπατος , ἀλλὰ μᾶλλον βαρύς · οὐ μὴν οὐδὲ ὁ βαρὺς ἴδιος ἥπατος ἐξαιρέτως , ἀλλὰ κοινὸς σπληνὶ καὶ νεφροῖς φλεγμαίνουσιν . ὁ δ’ Ἀρχιγένης οὐκ οἶδα πῶς ἐπὶ μόνου τοῦ σπληνὸς ἐμνημόνευσεν τῆς τοιαύτης ἰδέας τοῦ πόνου , μηδ’ Ἱπποκράτους ἀκούσας εἰπόντος , καὶ ἐς νεφρὸν ὀδύνη βαρεῖα . τοῦτο μὲν οὖν ἔλαττον ἁμάρτημα , μέγιστον δὲ , ὅπερ εἴωθε ποιεῖν , ὀνόματα γράφων ἑτέρων αἰσθήσεων οἰκεῖα , καθάπερ καὶ νῦν ἐπὶ νεφρῶν μὲν τοὺς αὐστηροὺς πόνους , ἐπὶ κύστεως δὲ τοὺς στύφοντας · ἔστι γὰρ ταῦτα χυμῶν ὀνόματα , δι’ ὀργάνου μὲν τῆς γλώττης , αἰσθήσεως δὲ τῆς γευστικῆς διαγινωσκόμενα . γενικώτερον μὲν οὖν τι πρᾶγμα δηλοῦται πρὸς τῆς στῦφον φωνῆς , εἰδικώτερον δὲ ﻿ πρός τε τῆς αὐστηρὸν καὶ στρυφνόν · ἄμφω μὲν γὰρ στύφει , μᾶλλον δὲ τὸ στρυφνὸν , οἷόν πέρ ἐστιν ἡ ὀμφακῖτις ὀνομαζομένη κηκίς · αὐστηραὶ δ’ εἰσὶ καὶ ῥοαὶ πολλαὶ καὶ τὰ κυδώνια μῆλα καὶ ἄλλα πάμπολλα τῶν ἐδωδίμων , ἀηδῆ γε μὴν τὰ στρυφνὰ , μὴ ὅτι τὰ φάρμακα μόνον , καθάπερ ὑποκιστὶς καὶ βαλαύστιον καὶ κηκὶς καὶ ῥοῦς , ἀλλὰ καὶ τῶν ἐδωδίμων ὅσα τοιαῦτα . διόπερ οὐδὲ νοῆσαι δυνατόν ἐστιν , ὁποῖόν τινα βούλεται τὸν αὐστηρὸν ἢ τὸν στρυφνὸν εἶναι πόνον ὁ Ἀρχιγένης , οὐ μᾶλλον ἢ τὸν κυανοῦν , ἢ τὸν ἐρυθρὸν , ἢ φαιὸν , ἤ τινα ἄλλον ἀπὸ τῶν χρωμάτων ὀνομαζόμενον . ὅπερ δέ τις ἔλεγεν τῶν Ἀρχιγενείων διδασκάλων , ἐπισκέψασθαι καιρός · ἐδόκει γὰρ αὐτῷ τὰς ἰδιότητας τῶν πόνων ἑρμηνεύειν ὁ Ἀρχιγένης φιλοτιμούμενος , ἀῤῥήτους κατά γε τἀληθὲς οὔσας , εἰς τὴν τοιαύτην ἀτοπίαν ἀφικνεῖσθαι τῶν ὀνομάτων · οὐκ εἰδὼς ὅτι μία μὲν ἑκάστη τῶν ποιοτήτων ἐστὶ ῥητὴ κατά τε τὴν ἁφὴν καὶ τὴν γεῦσιν , ἔνθα δ’ ἅμα πολλαὶ ποιότητες ἐμφαίνονται κατὰ μίαν οὐσίαν , ἐνταῦθα καὶ γενέσθαι συμβαίνει τὴν ἰδιότητα , καὶ μάλιστ’ ἐπὶ τῆς γεύσεως , ὁπόταν , εἰ τύχοι , καὶ πικρότητός τε καὶ γλυκύτητος αὐστηρότητός τε καὶ δριμύτητος ἐμφαίνηταί τι κατὰ μίαν οὐσίαν · ἰδιότης γάρ τις οὕτως γίνεται περὶ τὴν γεῦσιν , ἄῤῥητος μὲν , εἴ τις ἐθέλοι δι’ ἑνὸς ὀνόματος αὐτὴν δηλῶσαι , ῥητὴ δ’ , εἰ καθ’ ἑκάστην τῶν ποιοτήτων διέρχοιτο μετὰ τοῦ καὶ τὸ μᾶλλόν τε καὶ ἧττον οὐκ ἀδύνατον εἶναι προσδηλοῦν . οὕτω δὲ καὶ τὰς βοτάνας ἁπάσας τε καὶ τὴν ἄλλην ὕλην ἐδήλωσαν οὐκ ὀλίγοι τῶν ἰατρῶν , ἐξηγούμενοι τῶν ποιοτήτων ἑκάστην , ὅσαι ταῖς ἑρμηνευομέναις οὐσίαις ὑπάρχουσιν . ὥστε καὶ ὁ Ἀρχιγένης , εἰ μὲν ἑνὶ περιλαβεῖν ὀνόματι τὴν ὅλην ἰδιότητα τῆς οὐσίας ἐπεχείρει , παντάπασιν ἀμαθὴς ὑπῆρχεν , ὅπερ οὐ προσήκει λέγειν ἐπ’ Ἀρχιγένους · εἰ δὲ τὰς ἁπλᾶς ποιότητας , αὗται μὲν οὐκ εἰσὶν ἄῤῥητοι , τὸ δὲ ποσὸν ἐν αὐταῖς ἄῤῥητον μὲν ἀκριβεῖ μέτρῳ , ῥητὸν δ’ ὡς ἐν πλάτει . οὔκουν ἔτι χρὴ μηκύνειν , πεφηνυίας σαφῶς τῆς ἰδέας τῶν λόγων ᾗ χρῆσθαι δεῖ τὸν ἑρμηνεύειν ἐπιχειροῦντα τῶν αἰσθητῶν πραγμάτων ὁτιοῦν . ἴδια μὲν γὰρ ἔχομεν ἁπασῶν τῶν ἁπτῶν ποιοτήτων ὀνόματα , καθάπερ γε καὶ τῶν γευστῶν · ἴδια δὲ τῶν ὁρατῶν , ὥσπερ καὶ τῶν ἀκουστῶν , καὶ χρῆσθαι προσήκει πᾶσιν αὐτοῖς , ὡς ἔθος ἐστὶν τοῖς Ἕλλησι , μήτε στύφοντα μήτ’ αὐστηρὸν ὀνομάζοντα πόνον , ἴδιαι γὰρ αὗται χυμῶν προσηγορίαι . καὶ πάμπολλοι πρὸ Ἀρχιγένους ἰατροὶ τὰς διαφορὰς τῶν πόνων γράψαντες οὐκ ἐτόλμησαν ἑτέροις ὀνόμασι χρήσασθαι τῶν συνηθῶν , ἃ καὶ παρ’ αὐτῶν τῶν καμνόντων ἐστὶν ἀκοῦσαι · καὶ γὰρ οὕτως ἀλγεῖν ποτε λέγουσιν , ὡς ὑπὸ βελόνης νύττεσθαι δοκεῖν · οὕτως αὖ πάλιν , ὡς ὑπὸ τρυπάνου τιτρᾶσθαι καὶ θλᾶσθαι δοκεῖν καὶ διασπᾶσθαι καὶ τείνεσθαι καὶ ἀνασπᾶσθαι καὶ κατασπᾶσθαι , καὶ βάρους τινὸς αἴσθησιν ἔχειν , ἐνίοτε μὲν ἐκκρεμαμένου τῶν ὑπερκειμένων , ἐνίοτε δ’ ἐγκειμένου τοῖς περιέχουσιν . τὰ μὲν οὖν τοιαῦτα πάντα συνετὰ , στύφοντες δὲ καὶ στρυφνοὶ καὶ αὐστηροὶ πόνοι τῶν ἀσυνέτων τε ἅμα καὶ ἀχρήστων εἰσίν · ὅπερ ἐχρῆν ἐννενοηκέναι τὸν Ἀρχιγένην , διδάσκειν γε βουλόμενον ἡμᾶς διαγνωστικοὺς γίνεσθαι τῶν πεπονθότων τόπων . εἰ μὴ γὰρ ἐξ ὧν οἱ κάμνοντες αὐτοὶ λέγουσι διαγνωσόμεθα , λῆρος ἂν εἴη μακρὸς ὁ περὶ τῶν ἀλγημάτων λόγος · εἰ δὲ παρ’ ἐκείνων χρὴ πυνθάνεσθαι , τίνα τρόπον ἀλγοῦσι , λέγουσι δ’ οὐδέποτε στρυφνὸν ἢ αὐστηρὸν ἢ ἀτειρὸν ἢ ὅλκιμον πόνον , πάλιν ἄχρηστος τοιαύτη διδασκαλία . καὶ μὲν δὴ καὶ κατ’ ἐκεῖνον τὸν λόγον , ἐν ᾧ φασι τὰς ἰδιότητας τῶν πόνων ἐπιχειρεῖν ἑρμηνεύειν τὸν Ἀρχιγένην , τὸ τῆς τοιαύτης διδασκαλίας ἀδύνατόν τε ἅμα καὶ ἄχρηστον ἐμφαίνεται . πρῶτον μὲν ἄῤῥητός ἐστιν ἡ ἰδιότης πᾶσα κατ’ αὐτούς · εἰ δὲ τοῦτο , πάντως δήπου καὶ ἀδύνατον εἰς διδασκαλίαν ἐλθεῖν , ὡς ἂν μόνοις γινωσκομένην τοῖς αἰσθητῶς αὐτὴν ἐγνωκόσιν . ἔπειτα δὲ καὶ ἄγνωστος ἡμῖν τοῖς μὴ πεπονθόσιν ἐστὶν , εἰ μὴ ἄρα πάντ’ ἔπαθεν ὁ Ἀρχιγένης τὰ τοῦ σώματος μόρια · κᾂν συγχωρηθῇ δὲ τοῦτο , τίς ἂν πιστεύσειεν ὅτι καὶ πάντα τὰ κάθ’ ἕκαστον μόριον ἔπαθεν εἷς ἄνθρωπος ; ὑποκείσθω δ’ , εἰ βούλει , καὶ τοῦτο , καίτοι γ’ ἀδύνατόν ἐστιν · ἀλλ’ ὅτι κατὰ τὴν μήτραν οὐκ ἔπαθεν ὁ Ἀρχιγένης ἄντικρυς δῆλον · καὶ μὴν καὶ τὰς κατ’ αὐτὴν ἰδιότητας γράφει , μόναις ταῖς πεπονθυίαις γυναιξὶν γιγνωσκομένας · ὥστε με νὴ τοὺς θεοὺς , ἀπορεῖν πολλάκις , ἐκ τίνος ποτὲ λογισμοῦ τὴν ἀλλόκοτον ταύτην ἐπετήδευσεν διδασκαλίαν , ἣν εἰ καὶ ἀληθεύειν τις ὑπόθοιτο , τό γε χρήσιμον οὐχ οἷόν τε συνυποθέσθαι , μηδενὸς τῶν νοσούντων ἑρμηνεύοντος ἃ πάσχει διὰ τῶν Ἀρχιγενείων ὀνομάτων · ἀσᾶσθαι μὲν γὰρ λέγουσι τὸν στόμαχον ἔνιοι τῶν νοσούντων , ὅπερ ἐστιν ἡμῖν διὰ τὸ πεπονθέναι σαφῶς δῆλον · ὥσπέρ γε καὶ τὸ ἀλύειν , καὶ γὰρ καὶ τοῦτο τῷ πεπονθέναι δῆλον · αὐστηρὸν δὲ πόνον , οὐδ’ εἰ πεπονθώς τις εἴη , νοῆσαι δύναται λεγόμενον ὑπ’ Ἀρχιγένους , ὡς ἂν οὐκ εἰδὼς καθ’ ὅτου ποτε πράγματος ἐπιφέρει τοὔνομα . τὸν μὲν γὰρ νυγματώδη καὶ διατείνοντα καὶ τοὺς ὁμοειδῶς αὐτοῖς λεγομένους , ἔτι δὲ μᾶλλον τὸν σφοδρὸν καὶ τὸν ἰσχυρὸν καὶ τὸν βίαιον καὶ τὸν συνεχῆ καὶ τὸν διαλείποντα νοοῦμεν ἅπαντες , ὡς ἂν ὑπὸ συνηθῶν τε τῶν ὀνομάτων ἑρμηνευομένους αὐτούς τε γινομένους ὁσημέραι παμπόλλοις · αὐστηρὸν δὲ καὶ στύφοντα καὶ ἀτειρὸν καὶ ὅλκιμον οὔτε λέγει τις οὔτ’ ἀκούων ἑτέρου λέγοντος νοεῖ . χρὴ δὲ καὶ τὸ πάθος εἶναι κοινὸν καὶ τὴν δηλωτικὴν αὐτοῦ προσηγορίαν συνήθη τοῖς ἀκούουσιν , ὥσπερ ἐπὶ τοῦ θλίβεσθαι τὸν στόμαχον , ﻿ ὃ δὴ λέγουσιν πάμπολλοι τῶν ἀνθρώπων . οὕτως γὰρ οἷον ἔξωθέν τινος ἐπικειμένου βαρέος ἡ αἴσθησις ἡμῖν γίνεται πολλάκις ἔν τισι διαθέσεσιν τοῦ στόματος τῆς κοιλίας , ὃ δὴ καταχρώμενοι προσαγορεύουσι στόμαχον οὐχ οἱ πολλοὶ τῶν ἀνθρώπων μόνον , ἀλλὰ καὶ τῶν ἰατρῶν οἱ δοκιμώτατοι . καὶ μὴν καὶ κατὰ δεξιὸν ὑποχόνδριον ἐν τῷ σφοδρότερον ἀναπνεῖν αἴσθησίς ποθ’ ἡμῖν βάρους γίνεται , κᾀπειδὰν χωρὶς πυρετοῦ συμβῇ τοῦτο , δυοῖν θάτερον , ἢ ἔμφραξίν τινα κατὰ τὸ ἧπαρ ἢ σκιῤῥώδη διάθεσιν , ἢ γένεσιν ἀποστήματος εἶναι λογιζόμεθα , καθάπερ ὅτ’ ἂν φλεγμονὴ ᾖ , πυρετὸν ἐξ ἀνάγκης ἕπεσθαι . πάντα μὲν οὖν τὰ τοιαῦτα καὶ ῥητὰ καὶ σαφῆ καὶ γνώριμα πᾶσι τοῖς πρὸ Ἀρχιγένους ἰατροῖς ἐστιν , ἄνευ τῶν ἀλλοκότων ὀνομάτων διδασκόμενα · τῆς δ’ Ἀρχιγένους διδασκαλίας ἴδιον ἐξαίρετόν ἐστιν οὐ πραγμάτων ὑφήγησις καινῶν , ἀλλ’ ὀνομάτων οὐδὲν πρᾶγμα δηλούντων . τοιούτων ὀνομάτων καὶ τὴν περὶ τῶν σφυγμῶν ἐπλήρωσε πραγματείαν , οὐδ’ αὐτὴν δεομένην μεταφορᾶς ὀνομάτων ἀκύρων , ὡς ἐπεδείξαμεν ἐν τοῖς περὶ σφυγμῶν ὑπομνήμασιν .
Lemmas: μεταβαίνω δέ ἐπί ἕτερος , διδάσκω καί αὐτός ἐκ ὁ ὁ πόνος διαφορά διάγνωσις ὁ πάσχω μόριον · εἰμί δέ ὁ ῥῆσις ὅδε · ὁ δέ ὁ ἧπαρ ὅλκιμος , ἐμφύω καί ναρκώδης εἰμί καί ἄτιρος ἔγκειμαι · ὁ δέ ὁ σπλήν οὐ ὀξύς , βάρος δέ ἅμα καί διάτασις ἔχω , ἀντεντείνω πρός ἔνθλιψις καί ἀποπίεσις τις ἔξωθεν ἐπίκειμαι ἔοικα . νεφρός δέ αὐστηρός τε ὁ πόνος ἐπιφέρω καί μετά ἔμμονος σφίγξις ἐπινύσσω . κύστις δέ στύφω σφόδρα χράω ὁ ἄλγημα καί σύν διάτασις νυγματώδης · ὑστέρα δέ ὀξύς , διαίσσω , νυγματώδης , διατείνω , ἐμπίπτω στροφώδης · τοιοῦτος μίγμα φύω πονέω , κατά ὅς καί ἀπορία ὁ ἰδίωμα ἐμποιέω . ἐν οὗτος ὁ ῥῆσις πάλιν ὁ Ἀρχιγένης εὐθύς κατά ὁ ἀρχή ὅλκιμος εἰμί φημί ὁ πόνος ὁ ἧπαρ . εἰμί μέν οὖν ἀήθης ὄνομα ὁ Ἕλλην ὁ ὅλκιμος , ὥστε οὐδέ τίς σημαίνω ῥᾴδιος εὑρίσκω · ἐκ γάρ πολύς χρῆσις ὁ ὁ σημαίνω εὕρεσις γίγνομαι · ὁ δέ οὖν χράω αὐτός ὁ γλίσχρος οἶδα δηλόω , ὅς ὥσπερ ὁ ἰξός εἰμί , ὥστε μέρος λαμβάνω ἕλκω διά αὐτός δύναμαι ὁ συνεχής . οὕτως δέ καί ὁ σταῖς ὅλκιμος λέγω ὁ ὁ πυρός , καί μάλα ὁ καλός φυράω · οὐ ὅλκιμος δέ ὁ ὁ κριθή καί ὁ ὁ κέγχρος . ὁ γε μήν ὁ ἧπαρ ἄλγημα κατά οὗτος ὁ σημαίνω οὐ ἄν ποτέ γίγνομαι ὅλκιμος , ὥστε ἄλλος τις ζητέω ἐγώ εἰμί . εἷς μέν δή τις ὁ πρεσβεύω ὁ Ἀρχιγένης αἵρεσις ὅλκιμος φημί πόνος λέγω ὁ ὁ ἧπαρ , ἐπειδή καθέλκω φλεγμαίνω τε καί σκληρόω ὁ κλείς · ἕτερος δέ ὁ χρονίζω · ἄλλος δέ ὁ μέτριος · εἰμί δέ ὅς ὁ βραδύς , οὗτος δέ εἰμί ὁ ἀντίκειμαι ὁ ὀξύς , καί φημί ὁ μέν κατεπείγω καί σφοδρός , ὡς μηδείς ἀνάπαυλα ποιέω , καλέω αὐτός ὀξύς , ὁ δέ ἐναντίος , ὅς εἰμί ὁ βραδύς , ὅλκιμος λέγω · τις δέ ὁ βάρος ἔμφασις ἔχω φημί λέγω ὅλκιμος ἤτοι βαρύς πόνος · ὀνομάζω γάρ ἐν ὁ συνήθεια κατά ὁ βάρος ὁ ὁλκή . πολύς δέ καί ἄλλος διάφορος ἐξηγέομαι λέγω ὁ θαυμάζω ὅς μηδείς νοέω . ὁ μέν οὖν ὅλκιμος ὄνομα , ὁ κατά ὁ ἀρχή ὁ ῥῆσις λέγω , ὅτι μηδείς ἐγώ διδάσκω , πρόδηλος ἤδη γίγνομαι · ἐπισκοπέω δέ ἐφεξῆς , τίς ποτέ εἰμί ὁ ἐμφύω πόνος , ἧπαρ ἴδιος εἰμί καί αὐτός λέγω . ἐγώ μέν δή πιθανός εἰμί δοκέω , ὁ διαίσσω ὁ ἐμφύω κατά ἐναντίωσις λέγω πρός αὐτός · τίς γάρ ἄν ἄλλος τις ὑπολαμβάνω ; καί μήν εἰ τις ἄλλος πόνος εἰς συμπάθεια ἄγω πολύς ὁ πέριξ σῶμα , οὕτως καί ὁ ὁ ἧπαρ , ὅς γε καί μέχρι ὁ κλείς ἐκτείνω , καί δύσπνοια ἐπιφέρω πολλάκις , ἐνίοτε δέ καί βήξ καί δυσεντερία , εἰς γε μήν ὁ νόθος πλευρά οὐ ὀλιγάκις ἐναργής διϊκνέομαι · πῶς ἄν οὖν ἀληθής λέγω κατά χώρα μένω ; ἆρα οὖν ἀγαθός εἰμί ὁ ἐμφύω πόνος λέγω δοκέω , ὁ οἷος ἐμπείρω ; καί μήν ἦκα τοιοῦτος εἰμί ὁ ὁ ἧπαρ , ὡς ἄρτιος ἐπιδείκνυμι . δείκνυμι δέ ἔμπροσθεν , ὅτι μηδέ ὁ ναρκώδης πόνος ἴδιος εἰμί μόριον τις , ἀλλά διάθεσις μάλα · εἰ δέ δή καί μόριον τις , οὐδαμῶς ἧπαρ , ἀλλά , εἴπερ ἄρα , ὁ νευρώδης σῶμα . ὁ δέ ἀτειρής ἔγκειμαι μάχομαι ὁ ναρκώδης , βίαιος τις εἰμί καί συνεχής · εἰμί δέ οὐ τοιοῦτος ὁ ὁ ἧπαρ , ἀλλά μάλα βαρύς · οὐ μήν οὐδέ ὁ βαρύς ἴδιος ἧπαρ ἐξαιρετός , ἀλλά κοινός σπλήν καί νεφρός φλεγμαίνω . ὁ δέ Ἀρχιγένης οὐ οἶδα πῶς ἐπί μόνος ὁ σπλήν μνημονεύω ὁ τοιοῦτος ἰδέα ὁ πόνος , μηδέ Ἱπποκράτης ἀκούω λέγω , καί εἰς νεφρός ὀδύνη βαρύς . οὗτος μέν οὖν ἐλαχύς ἁμάρτημα , μέγας δέ , ὅς εἴωθα ποιέω , ὄνομα γράφω ἕτερος αἴσθησις οἰκεῖος , καθά καί νῦν ἐπί νεφρός μέν ὁ αὐστηρός πόνος , ἐπί κύστις δέ ὁ στύφω · εἰμί γάρ οὗτος χυμός ὄνομα , διά ὄργανον μέν ὁ γλῶσσα , αἴσθησις δέ ὁ γευστικός διαγιγνώσκω . γενικός μέν οὖν τις πρᾶγμα δηλόω πρός ὁ στύφω φωνή , εἰδικός δέ ﻿ πρός τε ὁ αὐστηρός καί στρυφνός · ἄμφω μέν γάρ στύφω , μάλα δέ ὁ στρυφνός , οἷος περ εἰμί ὁ ὀμφακῖτις ὀνομάζω κηκίς · αὐστηρός δέ εἰμί καί ῥοή πολύς καί ὁ κυδώνιος μῆλον καί ἄλλος πάμπολυς ὁ ἐδώδιμος , ἀηδής γε μήν ὁ στρυφνός , μή ὅτι ὁ φάρμακον μόνος , καθά ὑποκιστίς καί βαλαύστιον καί κηκίς καί ῥόος , ἀλλά καί ὁ ἐδώδιμος ὅσος τοιοῦτος . διόπερ οὐδέ νοέω δυνατός εἰμί , ὁποῖος τις βούλομαι ὁ αὐστηρός ἤ ὁ στρυφνός εἰμί πόνος ὁ Ἀρχιγένης , οὐ μάλα ἤ ὁ κυάνεος , ἤ ὁ ἐρυθρός , ἤ φαιός , ἤ τις ἄλλος ἀπό ὁ χρῶμα ὀνομάζω . ὅς δέ τις λέγω ὁ Ἀρχιγένειος διδάσκαλος , ἐπισκοπέω καιρός · δοκέω γάρ αὐτός ὁ ἰδιότης ὁ πόνος ἑρμηνεύω ὁ Ἀρχιγένης φιλοτιμέομαι , ἄρρητος κατά γε ἀληθής εἰμί , εἰς ὁ τοιοῦτος ἀτοπία ἀφικνέομαι ὁ ὄνομα · οὐ οἶδα ὅτι εἷς μέν ἕκαστος ὁ ποιότης εἰμί ῥητός κατά τε ὁ ἁφή καί ὁ γεῦσις , ἔνθα δέ ἅμα πολύς ποιότης ἐμφαίνω κατά εἷς οὐσία , ἐνταῦθα καί γίγνομαι συμβαίνω ὁ ἰδιότης , καί μάλα ἐπί ὁ γεῦσις , ὁπόταν , εἰ τυγχάνω , καί πικρότης τε καί γλυκύτης αὐστηρότης τε καί δριμύτης ἐμφαίνω τις κατά εἷς οὐσία · ἰδιότης γάρ τις οὕτως γίγνομαι περί ὁ γεῦσις , ἄρρητος μέν , εἰ τις ἐθέλω διά εἷς ὄνομα αὐτός δηλόω , ῥητός δέ , εἰ κατά ἕκαστος ὁ ποιότης διέρχομαι μετά ὁ καί ὁ μάλα τε καί ἥσσων οὐ ἀδύνατος εἰμί προσδηλόω . οὕτως δέ καί ὁ βοτάνη ἅπας τε καί ὁ ἄλλος ὕλη δηλόω οὐ ὀλίγος ὁ ἰατρός , ἐξηγέομαι ὁ ποιότης ἕκαστος , ὅσος ὁ ἑρμηνεύω οὐσία ὑπάρχω . ὥστε καί ὁ Ἀρχιγένης , εἰ μέν εἷς περιλαμβάνω ὄνομα ὁ ὅλος ἰδιότης ὁ οὐσία ἐπιχειρέω , παντάπασι ἀμαθής ὑπάρχω , ὅς οὐ προσήκω λέγω ἐπί Ἀρχιγένης · εἰ δέ ὁ ἁπλόος ποιότης , οὗτος μέν οὐ εἰμί ἄρρητος , ὁ δέ ποσός ἐν αὐτός ἄρρητος μέν ἀκριβής μέτρον , ῥητός δέ ὡς ἐν πλάτος . οὔκουν ἔτι χρή μηκύνω , φαίνω σαφής ὁ ἰδέα ὁ λόγος ὅς χράω δέω ὁ ἑρμηνεύω ἐπιχειρέω ὁ αἰσθητός πρᾶγμα ὁστισοῦν . ἴδιος μέν γάρ ἔχω ἅπας ὁ ἁπτός ποιότης ὄνομα , καθά γε καί ὁ γευστός · ἴδιος δέ ὁ ὁρατός , ὥσπερ καί ὁ ἀκουστός , καί χράω προσήκω πᾶς αὐτός , ὡς ἔθος εἰμί ὁ Ἕλλην , μήτε στύφω μήτε αὐστηρός ὀνομάζω πόνος , ἴδιος γάρ οὗτος χυμός προσηγορία . καί πάμπολυς πρό Ἀρχιγένης ἰατρός ὁ διαφορά ὁ πόνος γράφω οὐ τολμάω ἕτερος ὄνομα χράω ὁ συνήθης , ὅς καί παρά αὐτός ὁ κάμνω εἰμί ἀκούω · καί γάρ οὕτως ἀλγέω ποτέ λέγω , ὡς ὑπό ῥαφίς νύσσω δοκέω · οὕτως αὖ πάλιν , ὡς ὑπό τρύπανον τιτράομαι καί θλάω δοκέω καί διασπάω καί τείνω καί ἀνασπάω καί κατασπάω , καί βάρος τις αἴσθησις ἔχω , ἐνίοτε μέν ἐκκρεμάννυμι ὁ ὑπέρκειμαι , ἐνίοτε δέ ἔγκειμαι ὁ περιέχω . ὁ μέν οὖν τοιοῦτος πᾶς συνετός , στύφω δέ καί στρυφνός καί αὐστηρός πόνος ὁ ἀσύνετος τε ἅμα καί ἄχρηστος εἰμί · ὅς χρή ἐννοέω ὁ Ἀρχιγένης , διδάσκω γε βούλομαι ἐγώ διαγνωστικός γίγνομαι ὁ πάσχω τόπος . εἰ μή γάρ ἐκ ὅς ὁ κάμνω αὐτός λέγω διαγιγνώσκω , λῆρος ἄν εἰμί μακρός ὁ περί ὁ ἄλγημα λόγος · εἰ δέ παρά ἐκεῖνος χρή πυνθάνομαι , τίς τρόπος ἀλγέω , λέγω δέ οὐδέποτε στρυφνός ἤ αὐστηρός ἤ ἀτειρός ἤ ὅλκιμος πόνος , πάλιν ἄχρηστος τοιοῦτος διδασκαλία . καί μέν δή καί κατά ἐκεῖνος ὁ λόγος , ἐν ὅς φημί ὁ ἰδιότης ὁ πόνος ἐπιχειρέω ἑρμηνεύω ὁ Ἀρχιγένης , ὁ ὁ τοιοῦτος διδασκαλία ἀδύνατος τε ἅμα καί ἄχρηστος ἐμφαίνω . πρῶτος μέν ἄρρητος εἰμί ὁ ἰδιότης πᾶς κατά αὐτός · εἰ δέ οὗτος , πάντως δήπου καί ἀδύνατος εἰς διδασκαλία ἔρχομαι , ὡς ἄν μόνος γιγνώσκω ὁ αἰσθητός αὐτός γιγνώσκω . ἔπειτα δέ καί ἄγνωστος ἐγώ ὁ μή πάσχω εἰμί , εἰ μή ἄρα πᾶς πάσχω ὁ Ἀρχιγένης ὁ ὁ σῶμα μόριον · ᾄν συγχωρέω δέ οὗτος , τίς ἄν πιστεύω ὅτι καί πᾶς ὁ κατά ἕκαστος μόριον πάσχω εἷς ἄνθρωπος ; ὑπόκειμαι δέ , εἰ βούλομαι , καί οὗτος , καίτοι γε ἀδύνατος εἰμί · ἀλλά ὅτι κατά ὁ μήτρα οὐ πάσχω ὁ Ἀρχιγένης ἄντικρυς δῆλος · καί μήν καί ὁ κατά αὐτός ἰδιότης γράφω , μόνος ὁ πάσχω γυνή γιγνώσκω · ὥστε ἐγώ νή ὁ θεός , ἀπορέω πολλάκις , ἐκ τίς ποτέ λογισμός ὁ ἀλλόκοτος οὗτος ἐπιτηδεύω διδασκαλία , ὅς εἰ καί ἀληθεύω τις ὑποτίθημι , ὁ γε χρήσιμος οὐ οἷος τε συνυποτίθεμαι , μηδείς ὁ νοσέω ἑρμηνεύω ὅς πάσχω διά ὁ Ἀρχιγενείος ὄνομα · ἀσάω μέν γάρ λέγω ὁ στόμαχος ἔνιοι ὁ νοσέω , ὅς εἰμί ἐγώ διά ὁ πάσχω σαφής δῆλος · ὥσπερ γε καί ὁ ἀλύω , καί γάρ καί οὗτος ὁ πάσχω δῆλος · αὐστηρός δέ πόνος , οὐδέ εἰ πάσχω τις εἰμί , νοέω δύναμαι λέγω ὑπό Ἀρχιγένης , ὡς ἄν οὐ οἶδα κατά ὅστις ποτέ πρᾶγμα ἐπιφέρω ὄνομα . ὁ μέν γάρ νυγματώδης καί διατείνω καί ὁ ὁμοειδής αὐτός λέγω , ἔτι δέ μάλα ὁ σφοδρός καί ὁ ἰσχυρός καί ὁ βίαιος καί ὁ συνεχής καί ὁ διαλείπω νοέω ἅπας , ὡς ἄν ὑπό συνήθης τε ὁ ὄνομα ἑρμηνεύω αὐτός τε γίγνομαι ὁσημέραι πάμπολυς · αὐστηρός δέ καί στύφω καί ἀτειρός καί ὅλκιμος οὔτε λέγω τις οὔτε ἀκούω ἕτερος λέγω νοέω . χρή δέ καί ὁ πάθος εἰμί κοινός καί ὁ δηλωτικός αὐτός προσηγορία συνήθης ὁ ἀκούω , ὥσπερ ἐπί ὁ θλίβω ὁ στόμαχος , ﻿ ὅς δή λέγω πάμπολυς ὁ ἄνθρωπος . οὕτως γάρ οἷος ἔξωθεν τις ἐπίκειμαι βαρύς ὁ αἴσθησις ἐγώ γίγνομαι πολλάκις ἐν τις διάθεσις ὁ στόμα ὁ κοιλία , ὅς δή καταχράομαι προσαγορεύω στόμαχος οὐ ὁ πολύς ὁ ἄνθρωπος μόνος , ἀλλά καί ὁ ἰατρός ὁ δόκιμος . καί μήν καί κατά δεξιός ὑποχόνδριος ἐν ὁ σφοδρός ἀναπνέω αἴσθησις ποτέ ἐγώ βάρος γίγνομαι , ἐͅπειδάν χωρίς πυρετός συμβαίνω οὗτος , δύο ἕτερος , ἤ ἔμφραξις τις κατά ὁ ἧπαρ ἤ σκιρρόδερος διάθεσις , ἤ γένεσις ἀπόστημα εἰμί λογίζομαι , καθά ὅτε ἄν φλεγμονή εἰμί , πυρετός ἐκ ἀνάγκη ἕπομαι . πᾶς μέν οὖν ὁ τοιοῦτος καί ῥητός καί σαφής καί γνώριμος πᾶς ὁ πρό Ἀρχιγένης ἰατρός εἰμί , ἄνευ ὁ ἀλλόκοτος ὄνομα διδάσκω · ὁ δέ Ἀρχιγένης διδασκαλία ἴδιος ἐξαιρετός εἰμί οὐ πρᾶγμα ὑφήγησις καινός , ἀλλά ὄνομα οὐδείς πρᾶγμα δηλόω . τοιοῦτος ὄνομα καί ὁ περί ὁ σφυγμός πληρόω πραγματεία , οὐδέ αὐτός δέω μεταφορά ὄνομα ἄκυρος , ὡς ἐπιδείκνυμι ἐν ὁ περί σφυγμός ὑπόμνημα .