galenus.de-locis-affectis-libri-vi 3.1
Περὶ τῶν πεπονθότων τόπων , οὕτω γὰρ ὀνομάζουσι τὰ μόρια τοῦ σώματος , ὀλίγοι τε τῶν ἰατρῶν ἐπραγματεύσαντο πλέον τε παρέλιπον ἀνεξέργαστον ἢ μετεχειρίσαντο · καταλιπὼν οὖν ἐγὼ τοὺς ἄλλους , Ἀρχιγένους ἐμνημόνευσα μόνου δικαίως ὑπὲρ ἐκείνους ἅπαντας ἐπῃνημένου · λέγοντος δ’ αὐτοῦ βλάπτεσθαί τινας ἐνεργείας , ἄνευ τοῦ βλάπτεσθαι τὸ μόριον τοῦ σώματος ἐν ᾧ γίνονται , διορισμοῦ τὸν λόγον ἔφην δεῖσθαι · δύνασθαι γάρ τινα λέγειν ὀρθῶς , εἰ καὶ μὴ μόνιμον ἤδη διάθεσιν ἔχοι τὸ κατὰ συμπάθειαν ἑτέρου βλαπτόμενον , ἀλλ’ ὡς αὐτὸς ἔφη , καθάπερ τινα σκιὰν αὐτὸ τοῦτο τὸ πάθος ὑπάρχειν αὐτοῦ . πυρὶ γοῦν οὕτω πλησιάσαντες , ὡς ἐγγὺς μὲν ἥκειν τοῦ καίεσθαι , μὴ μέντοι γε καίεσθαι , σφοδρῶς ἀλγοῦμεν , οὐ δήπου μηδὲν πάσχοντος τοῦ θερμαινομένου μέρους . οὕτω δὲ καὶ κρύος ἰσχυρὸν ἐν τῷ περιέχοντι γενόμενον , ἢ ψυχρὸν ὕδωρ ἀκραιφνὲς , ἢ χιὼν προσπεσοῦσα , σφοδρὰν ὀδύνην ἐργάζεται · κᾂν ἀποστήσῃς τὸ λυποῦν , εὐθέως σὺν αὐτῷ παύεται τὸ πάθημα . βέλτιον οὖν ἐδόκει λέγειν , ὥσπερ καὶ αὐτὸ τοὔνομα ἐνδείκνυται , τὸ πάσχειν ἀμηγέπη τὸ συμπάσχον · οὐ γὰρ τὸ μηδόλως πάσχον , ἀλλὰ τὸ σὺν ἑτέρῳ πάσχον ὑπὸ τῆς συμπάσχον ἑρμηνεύεται φωνῆς . ὥσθ’ ὅταν ἐπὶ στομαχικαῖς διαθέσεσιν ὅμοια τοῖς τῶν ὑποχεομένων κατὰ τοὺς ὀφθαλμοὺς γίνηται συμπτώματα , πάσχειν μὲν αὐτοὺς λεκτέον , ἀναφερομένης ἐπὶ τὴν κεφαλὴν ἀναθυμιάσεώς τινος καπνώδους τῶν ἐν τῇ γαστρὶ περιεχομένων χυμῶν , οὐ μὴν ἤδη γέ πω διάθεσιν ἔχειν τοιαύτην , ὡς ἀπελθόντος τοῦ λυποῦντος ἰδίας ἐπιμελείας δεῖσθαι . τὰ μὲν οὖν τοιαῦτα λογικώτερά πως ἔφην εἶναι · λογικὰ γὰρ ὄντως ἐστὶν ὅσα τῆς χρείας ἐπέκεινα προερχόμενα τὴν φύσιν ἀθρεῖ τῶν πραγμάτων , ὁποία τις ὑπάρχει κατὰ τὴν οἰκείαν οὐσίαν . οὕτως γοῦν καὶ Χρύσιππος ὁ φιλόσοφος ἔγραψεν περὶ τῶν τῆς ψυχῆς παθῶν ἓν μὲν τὸ θεραπευτικὸν βιβλίον , οὗ μάλιστα χρῄζομεν εἰς τὴν ἴασιν αὐτῶν , ἕτερα δὲ τρία λογικὰς ἔχοντα ζητήσεις .
Lemmas: περί ὁ πάσχω τόπος , οὕτως γάρ ὀνομάζω ὁ μόριον ὁ σῶμα , ὀλίγος τε ὁ ἰατρός πραγματεύομαι πολύς τε παραλείπω ἀνεξέργαστος ἤ μεταχειρίζω · καταλείπω οὖν ἐγώ ὁ ἄλλος , Ἀρχιγένης μνημονεύω μόνος δίκαιος ὑπέρ ἐκεῖνος ἅπας ἐπαινέω · λέγω δέ αὐτός βλάπτω τις ἐνέργεια , ἄνευ ὁ βλάπτω ὁ μόριον ὁ σῶμα ἐν ὅς γίγνομαι , διορισμός ὁ λόγος φημί δέω · δύναμαι γάρ τις λέγω ὀρθός , εἰ καί μή μόνιμος ἤδη διάθεσις ἔχω ὁ κατά συμπάθεια ἕτερος βλάπτω , ἀλλά ὡς αὐτός φημί , καθά τις σκιά αὐτός οὗτος ὁ πάθος ὑπάρχω αὐτός . πῦρ γοῦν οὕτως πλησιάζω , ὡς ἐγγύς μέν ἥκω ὁ καίω , μή μέντοι γε καίω , σφοδρός ἀλγέω , οὐ δήπου μηδείς πάσχω ὁ θερμαίνω μέρος . οὕτως δέ καί κρύος ἰσχυρός ἐν ὁ περιέχω γίγνομαι , ἤ ψυχρός ὕδωρ ἀκραιφνής , ἤ χιών προσπίπτω , σφοδρός ὀδύνη ἐργάζομαι · ἔͅν ἀφίστημι ὁ λυπέω , εὐθύς σύν αὐτός παύω ὁ πάθημα . ἀγαθός οὖν δοκέω λέγω , ὥσπερ καί αὐτός ὄνομα ἐνδείκνυμι , ὁ πάσχω ἄμηγεπυς ὁ συμπάσχω · οὐ γάρ ὁ μηδόλως πάσχω , ἀλλά ὁ σύν ἕτερος πάσχω ὑπό ὁ συμπάσχω ἑρμηνεύω φωνή . ὥστε ὅταν ἐπί στομαχικός διάθεσις ὅμοιος ὁ ὁ ὑποχέω κατά ὁ ὀφθαλμός γίγνομαι σύμπτωμα , πάσχω μέν αὐτός λεκτέος , ἀναφέρω ἐπί ὁ κεφαλή ἀναθυμίασις τις καπνώδης ὁ ἐν ὁ γαστήρ περιέχω χυμός , οὐ μήν ἤδη γε πω διάθεσις ἔχω τοιοῦτος , ὡς ἀπέρχομαι ὁ λυπέω ἴδιος ἐπιμέλεια δέω . ὁ μέν οὖν τοιοῦτος λογικός πως φημί εἰμί · λογικός γάρ ὄντως εἰμί ὅσος ὁ χρεία ἐπέκεινα προέρχομαι ὁ φύσις ἀθρέω ὁ πρᾶγμα , ὁποῖος τις ὑπάρχω κατά ὁ οἰκεῖος οὐσία . οὕτως γοῦν καί Χρύσιππος ὁ φιλόσοφος γράφω περί ὁ ὁ ψυχή πάθος εἷς μέν ὁ θεραπευτικός βιβλίον , ὅς μάλα χρῄζω εἰς ὁ ἴασις αὐτός , ἕτερος δέ τρεῖς λογικός ἔχω ζήτησις .