galenus.de-diebus-decretoriis-libri-iii 2.5
Καὶ γὰρ οὖν καὶ τὸ διαγνῶναι ποίας ἐστὶν ἡμέρας ἴδιος ἡ κρίσις , ἐπειδὰν εἰς πλείονας τύχῃ μερισθεῖσα , διορισμοῦ δεῖται , καθότι κᾀν τῷ πρώτῳ δέδεικται λόγῳ . συμβαίνει δὲ καὶ χρονιζόντων τῶν νοσημάτων τὰς κρίσεις ἀποτίθεσθαι μὲν τὸ τῆς ταραχῆς σφοδρὸν καὶ τῆς ἀλλοιώσεως τὸ σύντομον , καὶ εἰς δύο δὲ πολλάκις ἡμέρας , ἢ τρεῖς ἐκτείνεσθαι . πρόχειρον οὖν ἐν τούτῳ προσνέμειν τὴν κρίσιν τῶν τριῶν ἡμερῶν ᾗ τις ἂν βουληθῇ . πολλοὶ μὲν γὰρ τῶν ἰατρῶν οὐδ’ ἀριθμοῦσιν ἔτι μετὰ τὴν ιδ΄ ποσταῖος ὁ κάμνων ἐστὶ , καὶ μάλιστα ἢν ἐν τῷ μεταξὺ δόξας ἀπύρετος γεγονέναι πάλιν ἀναπυρέξειεν . ἔνιοι δὲ κᾂν ἀριθμήσωσι τὸ μερίζεσθαι τὰς κρίσεις εἰς πλείους ἡμέρας , ἀδιορίστως τε καὶ προπετῶς ᾗ βούλονται τῶν ἡμερῶν ἀνατιθέασι . διὰ ταῦτα γοῦν αὐτὰ καὶ ὁ Ἱπποκράτης ἐπὶ τῶν ἀῤῥώστων ἐνίοτε μὲν ζ΄ φησὶν , ἢ ἑνδεκάτῃ , ἢ τεσσαρεσκαιδεκάτῃ κριθῆναι τὴν νόσον , ἐνίοτε δὲ περὶ τὴν εἰκοστὴν , ἢ μ΄ , ἤ τινα ἄλλην , ὥσπερ εὐθὺς ἐν τῇ πρώτῃ καὶ δευτέρᾳ καταστάσει τοῦ πρώτου τῶν ἐπιδημιῶν . ἐν μὲν γὰρ τῇ πρώτῃ φησίν · ἔκρινε δὲ τούτων οἷσι τὰ βραχύτατα γένοιτο περὶ τὴν εἰκοστὴν , τοῖσι δὲ πλείστοισι περὶ τὴν μ΄ , πολλοῖσι δὲ περὶ τὴν ὀγδοηκοστήν . ἐν δ’ αὖ τῇ δευτέρᾳ καταστάσει , ἔστι δ’ οἷσι , φησὶν , ἔκρινεν αὐτῶν ὀλίγοισιν , οἷσι τὰ βραχύτατα γένοιτο περὶ εἰκοστήν . ἐν δὲ τῇ τρίτῃ αἱμοῤῥαγέειν , φησὶ , μικρὸν ἤρξατο περὶ τετάρτην καὶ εἰκοστὴν , καὶ ἐγένοντο εἰς αἱμοῤῥαγίην αἱ ἀποστάσιες Ἀντιφῶντι Κριτοβούλου . ἀπεκρίθη καὶ ἐπαύετο τελείως περὶ τὴν τεσσαρακοστήν . οὐκ ἐμνημόνευσα δὲ κατ’ ἀρχὰς εὐθὺς τούτων τῶν ῥήσεων , ὁπότε κᾀκ τοῦ πρώτου τῶν ἐπιδημιῶν παρετιθέμην , ἄμεινον εἶναι νομίσας ἁπάσας πρότερον ἐκθέσθαι τὰς ἡμέρας ἐν αἷς ἀκριβῶς μόναις ἐθεάσατο τὰ νοσήματα κρινόμενα . διὰ τοῦτο οὐδὲ γέγραπται τοὐπίπαν οὐδαμόθι τῶν συγγραμμάτων αὐτοῦ περὶ τὴν ε΄ ἢ τὴν ἑβδόμην , ἢ τὴν θ΄ κριθεὶς οὐδεὶς , ἀλλ’ ἁπλῶς ἢ πεμπταῖος , ἢ ἑβδομαῖος , ἢ ἐνναταῖος . ἀθρόως γὰρ αὗται κρίνουσιν . ὅσῳ δ’ ἂν ἐξωτέρω προΐῃ τὰ νοσήματα καὶ χρονίζῃ , παύεται μὲν ἡ πρὸ τῆς ὀξείας ἀλλοιώσεως ταραχὴ , κατὰ βραχὺ δὲ αἱ κρίσεις γινόμεναι δύο που ἢ τρεῖς ἡμέρας ἐπιλαμβάνουσι τοὐπίπαν . ὡς γὰρ οὐδὲ μετὰ ἐκκρίσεως εἴωθε λύεσθαι τὰ πλεῖστα τῶν χρονισάντων , ἀλλ’ ἤτοι δι’ ἀποστάσεων , ἢ πέψεων , οὕτως οὐδ’ ὅταν ἐπὶ σαφέσιν ἐκκρίσεσιν , ἢ ἀποστάσεσιν ἡ λύσις αὐτῶν γίνηται , διὰ μιᾶς ἡμέρας τελειοῦται μόνης . ὅθεν , οἶμαι , τῶν ἰατρῶν ἔνιοι τὴν ἀρχὴν οὐδὲ κρίνεσθαί φασι τὰ χρονίζοντα τῶν νοσημάτων . οὐ γὰρ τὴν λύσιν ἁπλῶς εἶναι κρίσιν , ἀλλ’ ἤτοι τὴν ἀθρόαν ἢ τὸν πρὸ ταύτης σάλον . ἀλλ’ ὅτι γε τὸ σημαινόμενον τῆς κρίσεως οὐκ ἀπηκριβωμένον φυλάττεται διὰ παντὸς , ἀλλὰ τὴν λύσιν αὐτὴν μόνην , ὅπως ἂν γένηται , κρίσιν ὀνομάζουσιν οἱ πλεῖστοι τῶν ἰατρῶν , ἐξ αὐτῶν τε τῶν Ἱπποκράτους ἔνεστι μαθεῖν γραμμάτων , οὐχ ἥκιστα δὲ κᾀξ ὧν οἱ ἄλλοι παλαιοὶ γράφουσιν . οὕτως οὖν καὶ Διοκλῆς τὴν πρώτην ἡμέραν ἐν ταῖς κρινούσαις ἀριθμεῖ , σαφῶς ἐνδεικνύμενος ὡς οὐδὲν ἄλλο τὴν κρίσιν ὅ τι μὴ τὴν λύσιν ὀνομάζει τοῦ νοσήματος . ἔσται δὲ δῆλον ἐξ αὐτῆς τῆς λέξεως ἐχούσης ᾧδε · αὐτῶν δὲ τῶν πυρετῶν , ὧν τὰ αἴτια μήτ’ ἐν αὐτῷ τῷ σώματι διαλύεται κενούμενα καὶ μειούμενά πως · μήτ’ ἐξικμάζεται μήτ’ ἀθρόως ὠμὰ ἐξάγεται , κατὰ δέ τινας χρόνων περιόδους πεφθέντα φαίνεται , ὁ μὲν ἐπιπολαιότατος ἐν νυκτὶ καὶ ἡμέρᾳ κρίνεται , ἐν ἐλαχίστῳ γὰρ χρόνῳ τούτῳ τὰ αἴτια αὐτῶν διαλύεται . καὶ γὰρ τὰ σηπόμενα καὶ πῦον γινόμενα , ἔτι δὲ καὶ γάλα καὶ σὰρξ πᾶσα ἀποτελουμένη καὶ ὅλως τὰ πολλὰ τῶν κατὰ τὸ σῶμα γινομένων καὶ κινουμένων καὶ ἀλλοιουμένων κατ’ εἶδος , ἐν τούτῳ τῷ χρόνῳ φαίνεται πρῶτον . καὶ ταυτὶ μὲν ὁ Διοκλῆς . ὁ δ’ Ἱπποκράτης οὐχ ἅπαξ οὐδὲ δὶς , ἀλλὰ πάνυ πολλάκις ἔν τε τῷ πρώτῳ τῶν ἐπιδημιῶν καὶ μάλιστα κᾀν τῷ τρίτῳ τὴν λύσιν μόνην τοῦ νοσήματος ὀνομάζει κρίσιν , οὐδεμιᾶς οὔτ’ ἐκκρίσεως οὔτ’ ἀποστάσεως σαφῶς προγεγενημένης . οὐ μὴν τούτου γ’ ἕνεκεν ἡγητέον ἄνευ ἐκκρίσεως πάσης φανερᾶς κρίνεσθαι τὰς χρονιζούσας νόσους , ὥσπερ οὐδὲ τὸ πλείους ἡμέρας ἐξ ἀνάγκης ἐπιλαμβάνειν . ὀγδοηκοστῇ γοῦν κριθῆναί τινα γράφων ὁ Ἱπποκράτης ἐν τῷ τρίτῳ τῶν ἐπιδημιῶν , ῥιγῶσαί τέ φησιν αὐτὸν καὶ ὀξέως πυρέξαι καὶ ἱδρῶσαι πολλῷ . παρεθέμην δὲ τὴν λέξιν ὀλίγον ἔμπροσθεν , ὁπότε τοῦ Κλεονακτίδου , κατὰ τὸ πρῶτον τῶν ἐπιδημιῶν ἕκτου τὴν τάξιν γεγραμμένου , τὴν διήγησιν ἐποιούμην . εὕροις δ’ ἂν καὶ ἄλλους ἀῤῥώστους , οὕς τ’ ἤδη παρεθέμην ἐν τῷδε τῷ λόγῳ καὶ ὧν οὐδ’ ὅλως ἐμνημόνευσα κεκριμένους ἐναργῶς ἡμέρᾳ μιᾷ δι’ ἐκκρίσεως ἐπὶ προήκοντι καὶ χρονίῳ νοσήματι . ταύταις οὖν μάλιστα προσέχειν χρὴ τὸν νοῦν ὡς ἀκριβῶς διδασκούσαις τὴν τάξιν τῶν κρισίμων ἡμερῶν . εἰ γὰρ ὁ Κλεονακτίδης οὗτος ὀγδοηκοστῇ ῥιγώσας τε καὶ ὀξέως πυρέξας ἐκρίθη ἱδρώσας , δῆλον ὡς μεγάλην τινὰ δύναμιν ὁ τῆς εἰκοστῆς ἀριθμὸς ἔχει . τούτου γὰρ πολλαπλασιαζομένου τὴν ὀγδοηκοστὴν , ὥσπερ καὶ τὴν μ΄ καὶ τὴν ἑξηκοστὴν καὶ τὴν ἑκατοστὴν εἰκοστὴν γενέσθαι συμβέβηκεν . εὑρήσεις δὲ καὶ ἄλλους ἀῤῥώστους ἐξωτέρω τῆς ιδ΄ κεκριμένους δι’ ἐκκρίσεως ἐν τοῖς τῶν ἐπιδημιῶν βιβλίοις , ὧν ἐνίους ἤδη παρεθέμην , οἵ γε τοὺς μὴ νομίζοντας ἀθρόαν γενέσθαι ﻿ κρίσιν ἐξωτέρω τῆς μ΄ ἐξελέγχουσι καὶ τῶν κρισίμων ἡμερῶν ἐνδείκνυνται τὴν τάξιν . ὅτι μὲν γὰρ ἐκλύεται κατὰ βραχὺ τὸ δι’ ἀγῶνός τε καὶ σάλου παύεσθαι τὰ νοσήματα χρονίζοντα καλῶς εἴρηται · τὸ δὲ μηδεπώποτε διὰ μιᾶς ἡμέρας ὀξεῖαν αὐτῶν γενέσθαι μεταβολὴν , οὐκέτ’ ὀρθῶς . ὅταν γὰρ καὶ ῥῖγος εἰσβάλλῃ σφοδρὸν , ἅμα τῷ παροξυσμῷ τέως οὐ γεγενημένον , ὅ τε πυρετὸς ὀξύτατός τε καὶ σφοδρότατος καὶ θερμότατος καὶ δύσφορος ἐπιγένηται , καὶ μετὰ ταῦθ’ ἱδρὼς ἐξεκρίθη πολὺς , ἀπύρετον ἀκριβῶς τὸν ἄνθρωπον ἐργαζόμενος , εἴ τις οὐ φήσει τοῦτο κρίσιν εἶναι , προδήλως ἐρίζει . ἐγὼ δ’ οὐκ εἴωθα τοῖς ἐριστικοῖς ἐπὶ πλέον ἀντιλέγειν , ἀλλ’ ἐκεῖνο χρὴ μᾶλλον εἰδέναι γινόμενον . ὡς ἡμῖν τε γὰρ παραφυλάττουσιν ἐφάνη πολλάκις ἔν τε τοῖς ὑφ’ Ἱπποκράτους ἀναγεγραμμένοις ἀῤῥώστοις ἔστιν εὑρεῖν , τὸ τὰς τοιαύτας λύσεις τῶν χρονιζόντων νοσημάτων , οὐχ ὅταν ἐφεξῆς εἴη μηδαμόθεν διακοπτόμενα , συμπίπτειν , ἀλλ’ ἐπειδὰν λελύσθαι δοκοῦντα , πάλιν δευτέρας ὑποστροφῆς ἐνάρξηται . συμβαίνει δὲ πολλάκις καὶ αὐτὰς τὰς κατὰ μέρος ὑποστροφὰς ἐν ἡμέραις τέ τισι κρισίμοις ἄρχεσθαι καί τινα κρισίμων ἡμερῶν ἀριθμὸν προελθούσας , αὖθις ἐν ἑτέρᾳ τινὶ τῶν κρισίμων ἡμερῶν κρίνεσθαι , καὶ οὕτω γίνεται τὰ μὲν κατὰ μέρος ἅπαντ’ ὀξέα , τὸ σύμπαν δὲ χρόνιον . ἐνίοτε δὲ καὶ τὰ διαλείμματα αὐτῶν ἀριθμῷ τινι τῶν κρισίμων ἡμερῶν περιγράφεται , καθάπερ εἴ τις ἑνδεκαταῖος κριθεὶς ἀτελῆ κρίσιν , ὑποστρέψειε τεσσαρεσκαιδεκαταῖος , εἶτ’ αὖθις εἰκοσταῖος κριθεὶς ἐλλιπῶς ὑποστρέψειεν ζ΄ καὶ κ΄ , κᾄπειτ’ ἐντεῦθεν ὀξέως πάλιν διανοσήσας αὖθις ἐν μ΄ κριθείη . ταῦτα μὲν οὖν αὐτὸς ἕκαστος ἐπί γε τῶν νοσούντων ὄψεται , προσεδρεύειν αὐτοῖς ἐπιμελῶς ἐθελήσας ἔν τε τοῖς ὑφ’ Ἱπποκράτους γεγραμμένοις ἀῤῥώστοις ἐπισκοπούμενος . ὅτι δὲ καὶ τὴν ἑπτακαιδεκάτην μὲν τῆς ιη΄ καὶ τὴν εἰκοστὴν τῆς κα΄ ἰσχυροτέραν ἡγητέον εἶναι δέδεικται σαφῶς ἤδη τῆς πείρας ἕνεκεν τῆς Ἱπποκράτους . εἰ δὲ καὶ τῆς ἐμῆς πείρας ἐφεξῆς ἀναμνημονεύσαιμι , μακρότερος μὲν ὁ λόγος ἔσται , πιστότερος δ’ οὐδὲν μᾶλλον . εἰ μὲν γάρ τις καὶ αὐτὸς παραφυλάττειν τὰ συμβαίνοντα τοῖς νοσοῦσιν ἐθέλοι καὶ πιστεύειν τοῖς ὑφ’ Ἱπποκράτους εἰρημένοις , οὐδὲν ἔτι τῆς ἡμετέρας πείρας ὁ τοιοῦτος δεήσεται . εἰ δ’ ἤτοι πιστότερα τῶν ἐναργῶς φαινομένων τὰ σοφίσματα νενόμικεν ἢ μηδὲν φροντίζει τῶν ὑφ’ Ἱπποκράτους εἰρημένων , οὐ μόνον οὐδὲν ἕξει πλέον ἐκ τῆς ἡμετέρας ἱστορίας ὁ τοιοῦτος , ἀλλὰ καὶ διαπαίζειν αὐτὴν ἐπιχειρήσει . τῶν μὲν δὴ τοιούτων εἴρηται πολλάκις ὡς χρὴ καταφρονεῖν · εἰ δέ τις ἀληθείας ἐρᾷ , τὸν μὲν λῆρον τῶν σοφιστῶν ἀφεὶς , ἐπὶ δὲ τὴν πεῖραν αὐτὸς ἀφικόμενος , ὅταν ὀκτακοσίους , ἢ χιλίους ἀῤῥώστους θεάσηται , σαφῶς οἶδα τοῦτον οὐκ ἄλλα τὰ περὶ κρισίμων ἡμερῶν ἀποφανούμενον ὧν Ἱπποκράτης ἐδήλωσεν .
Lemmas: καί γάρ οὖν καί ὁ διαγιγνώσκω ποῖος εἰμί ἡμέρα ἴδιος ὁ κρίσις , ἐπειδάν εἰς πολύς τυγχάνω μερίζω , διορισμός δέω , καθότι εἰͅν ὁ πρῶτος δείκνυμι λόγος . συμβαίνω δέ καί χρονίζω ὁ νόσημα ὁ κρίσις ἀποτίθημι μέν ὁ ὁ ταραχή σφοδρός καί ὁ ἀλλοίωσις ὁ σύντομος , καί εἰς δύο δέ πολλάκις ἡμέρα , ἤ τρεῖς ἐκτείνω . πρόχειρος οὖν ἐν οὗτος προσνέμω ὁ κρίσις ὁ τρεῖς ἡμέρα ᾗ τις ἄν βούλομαι . πολύς μέν γάρ ὁ ἰατρός οὐδέ ἀριθμέω ἔτι μετά ὁ ιδʹ ποσταῖος ὁ κάμνω εἰμί , καί μάλα ἐάν ἐν ὁ μεταξύ δοκέω ἀπύρετος γίγνομαι πάλιν ἀναπυρέσσω . ἔνιοι δέ ἔͅν ἀριθμέω ὁ μερίζω ὁ κρίσις εἰς πολύς ἡμέρα , ἀδιόριστος τε καί προπετής ᾗ βούλομαι ὁ ἡμέρα ἀνατίθημι . διά οὗτος γοῦν αὐτός καί ὁ Ἱπποκράτης ἐπί ὁ ἄρρωστος ἐνίοτε μέν ζʹ φημί , ἤ ἑνδέκατος , ἤ τεσσαρεσκαιδέκατος κρίνω ὁ νόσος , ἐνίοτε δέ περί ὁ εἰκοστός , ἤ μʹ , ἤ τις ἄλλος , ὥσπερ εὐθύς ἐν ὁ πρῶτος καί δεύτερος κατάστασις ὁ πρῶτος ὁ ἐπιδημία . ἐν μέν γάρ ὁ πρῶτος φημί · κρίνω δέ οὗτος ὅς ὁ βραχύς γίγνομαι περί ὁ εἰκοστός , ὁ δέ πολύς περί ὁ μʹ , πολύς δέ περί ὁ ὀγδοηκοστός . ἐν δέ αὖ ὁ δεύτερος κατάστασις , εἰμί δέ ὅς , φημί , κρίνω αὐτός ὀλίγος , ὅς ὁ βραχύς γίγνομαι περί εἰκοστός . ἐν δέ ὁ τρίτος αἱμορραγέω , φημί , μικρός ἄρχω περί τέταρτος καί εἰκοστός , καί γίγνομαι εἰς αἱμορραγία ὁ ἀπόστασις Ἀντιφών Κριτόβουλος . ἀποκρίνω καί παύω τέλειος περί ὁ τεσσαρακοστός . οὐ μνημονεύω δέ κατά ἀρχή εὐθύς οὗτος ὁ ῥῆσις , ὁπότε ἐͅκ ὁ πρῶτος ὁ ἐπιδημία παρατίθημι , ἀγαθός εἰμί νομίζω ἅπας πρότερος ἐκτίθημι ὁ ἡμέρα ἐν ὅς ἀκριβής μόνος θεάομαι ὁ νόσημα κρίνω . διά οὗτος οὐδέ γράφω ἐπίπαν οὐδαμόθι ὁ σύγγραμμα αὐτός περί ὁ πέντε ἤ ὁ ἕβδομος , ἤ ὁ θʹ κρίνω οὐδείς , ἀλλά ἁπλῶς ἤ πεμπταῖος , ἤ ἑβδομαῖος , ἤ ἐναταῖος . ἀθρόος γάρ οὗτος κρίνω . ὅσος δέ ἄν ἐξωτέρω προίημι ὁ νόσημα καί χρονίζω , παύω μέν ὁ πρό ὁ ὀξύς ἀλλοίωσις ταραχή , κατά βραχύς δέ ὁ κρίσις γίγνομαι δύο που ἤ τρεῖς ἡμέρα ἐπιλαμβάνω ἐπίπαν . ὡς γάρ οὐδέ μετά ἔκκρισις εἴωθα λύω ὁ πολύς ὁ χρονίζω , ἀλλά ἤτοι διά ἀπόστασις , ἤ πέψις , οὕτως οὐδέ ὅταν ἐπί σαφής ἔκκρισις , ἤ ἀπόστασις ὁ λύσις αὐτός γίγνομαι , διά εἷς ἡμέρα τελειόω μόνος . ὅθεν , οἴομαι , ὁ ἰατρός ἔνιοι ὁ ἀρχή οὐδέ κρίνω φημί ὁ χρονίζω ὁ νόσημα . οὐ γάρ ὁ λύσις ἁπλῶς εἰμί κρίσις , ἀλλά ἤτοι ὁ ἀθρόος ἤ ὁ πρό οὗτος σάλος . ἀλλά ὅτι γε ὁ σημαίνω ὁ κρίσις οὐ ἀπακριβόομαι φυλάσσω διά πᾶς , ἀλλά ὁ λύσις αὐτός μόνος , ὅπως ἄν γίγνομαι , κρίσις ὀνομάζω ὁ πολύς ὁ ἰατρός , ἐκ αὐτός τε ὁ Ἱπποκράτης ἔνειμι μανθάνω γράμμα , οὐ ἦκα δέ ἐͅκ ὅς ὁ ἄλλος παλαιός γράφω . οὕτως οὖν καί Διοκλῆς ὁ πρῶτος ἡμέρα ἐν ὁ κρίνω ἀριθμέω , σαφής ἐνδείκνυμι ὡς οὐδείς ἄλλος ὁ κρίσις ὅς τις μή ὁ λύσις ὀνομάζω ὁ νόσημα . εἰμί δέ δῆλος ἐκ αὐτός ὁ λέξις ἔχω ὧδε · αὐτός δέ ὁ πυρετός , ὅς ὁ αἴτιος μήτε ἐν αὐτός ὁ σῶμα διαλύω κενόω καί μειόω πως · μήτε ἐξικμάζω μήτε ἀθρόος ὠμός ἐξάγω , κατά δέ τις χρόνος περίοδος πέσσω φαίνω , ὁ μέν ἐπιπόλαιος ἐν νύξ καί ἡμέρα κρίνω , ἐν ἐλαχύς γάρ χρόνος οὗτος ὁ αἴτιος αὐτός διαλύω . καί γάρ ὁ σήπω καί πυός γίγνομαι , ἔτι δέ καί γάλα καί σάρξ πᾶς ἀποτελέω καί ὅλος ὁ πολύς ὁ κατά ὁ σῶμα γίγνομαι καί κινέω καί ἀλλοιόω κατά εἶδος , ἐν οὗτος ὁ χρόνος φαίνω πρῶτος . καί οὗτος μέν ὁ Διοκλῆς . ὁ δέ Ἱπποκράτης οὐ ἅπαξ οὐδέ δίς , ἀλλά πάνυ πολλάκις ἐν τε ὁ πρῶτος ὁ ἐπιδημία καί μάλα εἰͅν ὁ τρίτος ὁ λύσις μόνος ὁ νόσημα ὀνομάζω κρίσις , οὐδείς οὔτε ἔκκρισις οὔτε ἀπόστασις σαφής προγίγνομαι . οὐ μήν οὗτος γε ἕνεκα ἡγέομαι ἄνευ ἔκκρισις πᾶς φανερός κρίνω ὁ χρονίζω νόσος , ὥσπερ οὐδέ ὁ πολύς ἡμέρα ἐκ ἀνάγκη ἐπιλαμβάνω . ὀγδοηκοστός γοῦν κρίνω τις γράφω ὁ Ἱπποκράτης ἐν ὁ τρίτος ὁ ἐπιδημία , ῥιγόω τε φημί αὐτός καί ὀξύς πυρέσσω καί ἱδρόω πολύς . παρατίθημι δέ ὁ λέξις ὀλίγος ἔμπροσθεν , ὁπότε ὁ Κλεονακτίδης , κατά ὁ πρῶτος ὁ ἐπιδημία ἕκτος ὁ τάξις γράφω , ὁ διήγησις ποιέω . εὑρίσκω δέ ἄν καί ἄλλος ἄρρωστος , ὅς τε ἤδη παρατίθημι ἐν ὅδε ὁ λόγος καί ὅς οὐδέ ὅλος μνημονεύω κρίνω ἐναργής ἡμέρα εἷς διά ἔκκρισις ἐπί προήκω καί χρόνιος νόσημα . οὗτος οὖν μάλα προσέχω χρή ὁ νόος ὡς ἀκριβής διδάσκω ὁ τάξις ὁ κρίσιμος ἡμέρα . εἰ γάρ ὁ Κλεονακτίδης οὗτος ὀγδοηκοστός ῥιγόω τε καί ὀξύς πυρέσσω κρίνω ἱδρόω , δῆλος ὡς μέγας τις δύναμις ὁ ὁ εἰκοστός ἀριθμός ἔχω . οὗτος γάρ πολλαπλασιάζω ὁ ὀγδοηκοστός , ὥσπερ καί ὁ μʹ καί ὁ ἑξηκοστός καί ὁ ἑκατοστός εἰκοστός γίγνομαι συμβαίνω . εὑρίσκω δέ καί ἄλλος ἄρρωστος ἐξωτέρω ὁ ιδʹ κρίνω διά ἔκκρισις ἐν ὁ ὁ ἐπιδημία βιβλίον , ὅς ἔνιοι ἤδη παρατίθημι , ὅς γε ὁ μή νομίζω ἀθρόος γίγνομαι ﻿ κρίσις ἐξωτέρω ὁ μʹ ἐξελέγχω καί ὁ κρίσιμος ἡμέρα ἐνδείκνυμι ὁ τάξις . ὅτι μέν γάρ ἐκλύω κατά βραχύς ὁ διά ἀγών τε καί σάλος παύω ὁ νόσημα χρονίζω καλός λέγω · ὁ δέ μηδεπώποτε διά εἷς ἡμέρα ὀξύς αὐτός γίγνομαι μεταβολή , οὐκέτι ὀρθός . ὅταν γάρ καί ῥῖγος εἰσβάλλω σφοδρός , ἅμα ὁ παροξυσμός τέως οὐ γίγνομαι , ὁ τε πυρετός ὀξύς τε καί σφοδρός καί θερμός καί δύσφορος ἐπιγίγνομαι , καί μετά οὗτος ἱδρώς ἐκκρίνω πολύς , ἀπύρετος ἀκριβής ὁ ἄνθρωπος ἐργάζομαι , εἰ τις οὐ φημί οὗτος κρίσις εἰμί , πρόδηλος ἐρίζω . ἐγώ δέ οὐ εἴωθα ὁ ἐριστικός ἐπί πολύς ἀντιλέγω , ἀλλά ἐκεῖνος χρή μάλα οἶδα γίγνομαι . ὡς ἐγώ τε γάρ παραφυλάσσω φαίνω πολλάκις ἐν τε ὁ ὑπό Ἱπποκράτης ἀναγράφω ἄρρωστος εἰμί εὑρίσκω , ὁ ὁ τοιοῦτος λύσις ὁ χρονίζω νόσημα , οὐ ὅταν ἐφεξῆς εἰμί μηδαμόθεν διακόπτω , συμπίπτω , ἀλλά ἐπειδάν λύω δοκέω , πάλιν δεύτερος ὑποστροφή ἐνάρχομαι . συμβαίνω δέ πολλάκις καί αὐτός ὁ κατά μέρος ὑποστροφή ἐν ἡμέρα τε τις κρίσιμος ἄρχω καί τις κρίσιμος ἡμέρα ἀριθμός προέρχομαι , αὖθις ἐν ἕτερος τις ὁ κρίσιμος ἡμέρα κρίνω , καί οὕτως γίγνομαι ὁ μέν κατά μέρος ἅπας ὀξύς , ὁ σύμπας δέ χρόνιος . ἐνίοτε δέ καί ὁ διάλειμμα αὐτός ἀριθμός τις ὁ κρίσιμος ἡμέρα περιγράφω , καθά εἰ τις ἑνδεκαταῖος κρίνω ἀτελής κρίσις , ὑποστρέφω τεσσαρεσκαιδεκαταῖος , εἶτα αὖθις εἰκοσταῖος κρίνω ἐλλιπής ὑποστρέφω ζʹ καί ἄν , ἔͅπειτα ἐντεῦθεν ὀξύς πάλιν διανοσέω αὖθις ἐν μʹ κρίνω . οὗτος μέν οὖν αὐτός ἕκαστος ἐπί γε ὁ νοσέω ὁράω , προσεδρεύω αὐτός ἐπιμελής ἐθέλω ἐν τε ὁ ὑπό Ἱπποκράτης γράφω ἄρρωστος ἐπισκοπέω . ὅτι δέ καί ὁ ἑπτακαιδέκατος μέν ὁ ιηʹ καί ὁ εἰκοστός ὁ καʹ ἰσχυρός ἡγέομαι εἰμί δείκνυμι σαφής ἤδη ὁ πεῖρα ἕνεκα ὁ Ἱπποκράτης . εἰ δέ καί ὁ ἐμός πεῖρα ἐφεξῆς ἀναμνημονεύω , μακρός μέν ὁ λόγος εἰμί , πιστός δέ οὐδείς μάλα . εἰ μέν γάρ τις καί αὐτός παραφυλάσσω ὁ συμβαίνω ὁ νοσέω ἐθέλω καί πιστεύω ὁ ὑπό Ἱπποκράτης λέγω , οὐδείς ἔτι ὁ ἡμέτερος πεῖρα ὁ τοιοῦτος δέω . εἰ δέ ἤτοι πιστός ὁ ἐναργής φαίνω ὁ σόφισμα νομίζω ἤ μηδείς φροντίζω ὁ ὑπό Ἱπποκράτης λέγω , οὐ μόνος οὐδείς ἔχω πολύς ἐκ ὁ ἡμέτερος ἱστορία ὁ τοιοῦτος , ἀλλά καί διαπαίζω αὐτός ἐπιχειρέω . ὁ μέν δή τοιοῦτος λέγω πολλάκις ὡς χρή καταφρονέω · εἰ δέ τις ἀλήθεια ἐράω , ὁ μέν λῆρος ὁ σοφιστής ἀφίημι , ἐπί δέ ὁ πεῖρα αὐτός ἀφικνέομαι , ὅταν ὀκτακόσιοι , ἤ χίλιοι ἄρρωστος θεάομαι , σαφής οἶδα οὗτος οὐ ἄλλος ὁ περί κρίσιμος ἡμέρα ἀποφαίνω ὅς Ἱπποκράτης δηλόω .