galenus.de-constitutione-artis-medicae-ad-patrophilum 1
Ἐπειδὴ τῶν τεχνῶν ἔνιαι μὲν ἐν μόνῳ τῷ θεωρῆσαι τὴν φύσιν , ὧν ἐπισκοποῦνται πραγμάτων , ἔχουσι τὸ τέλος , ὡς ἀριθμητικὴ , καὶ ἀστρονομία , καὶ φυσιολογία · τινὲς δὲ πράττουσι μέν τινας πράξεις , ὡς ὀρχηστική τε καὶ κηρυκτικὴ , δεῖξαι δ’ οὐδὲν ἔργον ἑαυτῶν ἔχουσι τοῦ πράττειν παυσάμεναι · τινὲς δ’ ἔμπαλιν τούτων ἐπιδείκνυνται δημιουργήματα , καθάπερ οἰκοδομική τε καὶ τεκτονική · τινὲς δ’ οὐδὲν αὗται δημιουργοῦσι , ἔργον δ’ αὐταῖς ἐστι καὶ σπούδασμα , θηράσαι τε καὶ κτήσασθαι τῶν ὄντων τι , καθάπερ ἥ τε ἁλιευτικὴ καὶ κυνηγετικὴ , καὶ συλλήβδην εἰπεῖν , ἡ θηρευτικὴ πᾶσα · πρόκειται δέ σοι συστήσασθαι μεθόδῳ τέχνην ἰατρικὴν , ἐπίσκεψαι πρῶτον , ἐκ ποίου γένους ἐστὶ τῶν τεχνῶν · ἆρά γε τῶν θεωρητικῶν ἐστι μία τις , ἢ τῶν πρακτικῶν , ἢ ποιητική τις , ἢ κτητική . τοῦτο δὲ οὐ χαλεπὴν οὔτε τὴν ζήτησιν οὔτε τὴν εὕρεσιν ἔχει . διὸ γὰρ ὅλως ἐπεθύμησας κτήσασθαι τέχνην τοιαύτην , ἀναμνησθῆναί σε χρή . πρῶτον οὖν σε πάντων αὐτὸ τοῦτο ἠρόμην , ἡνίκα ἡμῖν ἡ ἀρχὴ τοῦ τοιούτου ἐγίγνετο γυμνάσματος , ἀπεκρίνω δέ μοι , βούλεσθαι τοὺς παρὰ φύσιν ἔχοντας ἀνθρώπους τὸ σῶμα , μάλιστα μὲν , εἰ οἷόν τε , πάνυ εἰς τὴν φύσιν ἐπαναγαγεῖν , εἰ δ’ ἄρα τοῦτ’ ἀδύνατον , ἀλλὰ τοῦ γε διαγινώσκειν ἑκάτερον , ὅσοι τε ἰάσιμοι , καὶ ὅσοι μὴ , κτήσασθαί τινα γνῶσιν . ἐπεὶ δὲ ταύτην ἀρχὴν ἔδωκας τῷ λόγῳ , τῶν ποιητικῶν ἔφην σε τεχνῶν ἀποφαίνειν , ἣν συστήσασθαι ποθεῖς , εἴ γε δὴ δεικνύειν ἔχεις τῆς τέχνης τοὖργον , ἤδη τοῦ πράττειν πεπαυμένος . εἰσὶ δὲ δήπου καὶ ἄλλαι πολλαὶ τέχναι ποιητικαὶ , χαλκευτικὴ , σκυτοτομικὴ , ναυπηγικὴ , τεκτονικὴ , πλαστικὴ , γραφικὴ , καὶ σχεδὸν ὅσος οὐκ ἄλλος ἀριθμὸς ἑτέρου γένους , αἱ ποιητικαὶ τέχναι παρὰ τοῖς ἀνθρώποις εἰσίν . ἣν οὖν ἐπὶ τῶν τοιούτων τεχνῶν ἔμαθες ἐν τῷ πρὸ τούτου γράμματι , ταύτην ἤδη σοι μεταφέρειν καιρὸς , ἐφ’ ἣν συστήσασθαι σπεύδεις , ἀρχὴν κᾀνταῦθα τῷ λόγῳ τὴν αὐτὴν τιθέμενος , ἣν ἐπ’ ἐκείνων ἁπασῶν ἐτίθεσο , τὴν ἔννοιαν τοῦ τέλους , ἣν ὁπόθεν ἐκτησάμεθα , λέγειν ἤδη καιρός . πρώτη μὲν ἡμῖν ἐγένετο γνῶσις ἡμῶν τε αὐτῶν ὑγιαινόντων , καὶ τῶν ἄλλων ἀνθρώπων . δευτέρα δ’ ἐπὶ ταύτῃ νοσησάντων , ὅθεν περ καὶ ἡ ἐπιθυμία τοῦ θ’ ὑγιαίνειν εἰσῆλθεν ἡμῖν , καὶ τοῦ συστήσασθαί τινα τέχνην ὑγιαστικήν . ἀλλ’ ἐπεί περ ὑγείαν ἐργάζεσθαι βουλόμεθα τοῦ γένους , ἄν τις εἴη μία τῶν ποιητικῶν τεχνῶν , ἣν συστήσασθαι ποθοῦμεν . οὐσῶν δὲ διφυῶν , ὡς ἐδείχθη , τῶν ποιητικῶν , ἐκ τῶν ἐπανορθουμένων ἂν εἴη τὸ ἤδη γεγονὸς , ἣν ζητοῦμεν , οὐκ ἐκ τῶν δημιουργουσῶν ὃ μήπω πρόσθεν ἦν . ἔνιαι μὲν γὰρ τῶν τεχνῶν αὐτὰ τὰ πράγματα δημιουργοῦσιν , ὥσπερ αἱ κατὰ τὴν ὑφαντικὴν καὶ σκυτοτομίαν · ἔνιαι δὲ ἐπανορθοῦνται τὰ πονήσαντα , καθάπερ αἵ τε τὰ διεῤῥωγότα τῶν ἱματίων , καὶ τὰ διεσπασμένα τῶν ὑποδημάτων συῤῥάπτουσαι .
Lemmas: ἐπειδή ὁ τέχνη ἔνιοι μέν ἐν μόνος ὁ θεωρέω ὁ φύσις , ὅς ἐπισκοπέω πρᾶγμα , ἔχω ὁ τέλος , ὡς ἀριθμητικός , καί ἀστρονομία , καί φυσιολογία · τις δέ πράσσω μέν τις πρᾶξις , ὡς ὀρχηστικός τε καί κηρυκτικός , δείκνυμι δέ οὐδείς ἔργον ἑαυτοῦ ἔχω ὁ πράσσω παύω · τις δέ ἔμπαλιν οὗτος ἐπιδείκνυμι δημιούργημα , καθά οἰκοδομικός τε καί τεκτονικός · τις δέ οὐδείς οὗτος δημιουργέω , ἔργον δέ αὐτός εἰμί καί σπούδασμα , θηράω τε καί κτάομαι ὁ εἰμί τις , καθά ὁ τε ἁλιευτικός καί κυνηγετικός , καί συλλήβδην λέγω , ὁ θηρευτικός πᾶς · πρόκειμαι δέ σύ συνίστημι μέθοδος τέχνη ἰατρικός , ἐπισκοπέω πρῶτος , ἐκ ποῖος γένος εἰμί ὁ τέχνη · ἆρα γε ὁ θεωρητικός εἰμί εἷς τις , ἤ ὁ πρακτικός , ἤ ποιητικός τις , ἤ κτητικός . οὗτος δέ οὐ χαλεπός οὔτε ὁ ζήτησις οὔτε ὁ εὕρεσις ἔχω . διό γάρ ὅλος ἐπιθυμέω κτάομαι τέχνη τοιοῦτος , ἀναμιμνῄσκω σύ χρή . πρῶτος οὖν σύ πᾶς αὐτός οὗτος ἔρομαι , ἡνίκα ἐγώ ὁ ἀρχή ὁ τοιοῦτος γίγνομαι γύμνασμα , ἀποκρίνω δέ ἐγώ , βούλομαι ὁ παρά φύσις ἔχω ἄνθρωπος ὁ σῶμα , μάλα μέν , εἰ οἷος τε , πάνυ εἰς ὁ φύσις ἐπανάγω , εἰ δέ ἄρα οὗτος ἀδύνατος , ἀλλά ὁ γε διαγιγνώσκω ἑκάτερος , ὅσος τε ἰάσιμος , καί ὅσος μή , κτάομαι τις γνῶσις . ἐπεί δέ οὗτος ἀρχή δίδωμι ὁ λόγος , ὁ ποιητικός φημί σύ τέχνη ἀποφαίνω , ὅς συνίστημι ποθέω , εἰ γε δή δείκνυμι ἔχω ὁ τέχνη ἔργον , ἤδη ὁ πράσσω παύω . εἰμί δέ δήπου καί ἄλλος πολύς τέχνη ποιητικός , χαλκευτικός , σκυτοτομικός , ναυπηγικός , τεκτονικός , πλαστικός , γραφικός , καί σχεδόν ὅσος οὐ ἄλλος ἀριθμός ἕτερος γένος , ὁ ποιητικός τέχνη παρά ὁ ἄνθρωπος εἰμί . ὅς οὖν ἐπί ὁ τοιοῦτος τέχνη μανθάνω ἐν ὁ πρό οὗτος γράμμα , οὗτος ἤδη σύ μεταφέρω καιρός , ἐπί ὅς συνίστημι σπεύδω , ἀρχή ᾀνταῦθη ὁ λόγος ὁ αὐτός τίθημι , ὅς ἐπί ἐκεῖνος ἅπας τίθημι , ὁ ἔννοια ὁ τέλος , ὅς ὁπόθεν κτάομαι , λέγω ἤδη καιρός . πρῶτος μέν ἐγώ γίγνομαι γνῶσις ἐγώ τε αὐτός ὑγιαίνω , καί ὁ ἄλλος ἄνθρωπος . δεύτερος δέ ἐπί οὗτος νοσέω , ὅθεν περ καί ὁ ἐπιθυμία ὁ τε ὑγιαίνω εἰσέρχομαι ἐγώ , καί ὁ συνίστημι τις τέχνη ὑγιαστικός . ἀλλά ἐπεί περ ὑγεία ἐργάζομαι βούλομαι ὁ γένος , ἄν τις εἰμί εἷς ὁ ποιητικός τέχνη , ὅς συνίστημι ποθέω . εἰμί δέ διφυής , ὡς δείκνυμι , ὁ ποιητικός , ἐκ ὁ ἐπανορθόω ἄν εἰμί ὁ ἤδη γίγνομαι , ὅς ζητέω , οὐ ἐκ ὁ δημιουργέω ὅς μήπω πρόσθεν εἰμί . ἔνιοι μέν γάρ ὁ τέχνη αὐτός ὁ πρᾶγμα δημιουργέω , ὥσπερ ὁ κατά ὁ ὑφαντικός καί σκυτοτομία · ἔνιοι δέ ἐπανορθόω ὁ πονέω , καθά ὁ τε ὁ διαρρήγνυμι ὁ ἱμάτιον , καί ὁ διασπάω ὁ ὑπόδημα συρράπτω .