galenus.de-compositione-medicamentorum-secundum-locos-libri-x 1.1
Ὅτι μὲν οὐ μόνον τὸ θεραπευόμενον πάθος ἐνδείκνυται τὴν θεραπείαν , ἀλλ’ ἥ τε τοῦ κάμνοντος κρᾶσις ἥ τε τοῦ πάσχοντος μορίου φύσις οὐ μικρὸν συνενδείκνυται , δέδεικται πρόσθεν ἐν τοῖς τῆς θεραπευτικῆς μεθόδου γράμμασιν , ὥσπερ γε καὶ ὅπως ἄν τις ἐκ τῶν ἁπλῶν φαρμάκων σύνθετον αὐτὸς ποιοῖ διὰ συντόμου μὲν ἐν ἐκείνοις , πλατύτερον δ’ ἐν τοῖς πρὸ τούτου βιβλίοις ἑπτὰ τὴν μέθοδον ἅπασαν ἐδήλωσα . νυνὶ δὲ τὰς καθ’ ἕκαστον μέρος τοῦ σώματος ἁρμοττούσας δυνάμεις φαρμάκων , ὅπως ἄν τις αὐτός τε κατασκευάζοι μεθόδῳ καὶ ταῖς ὑπὸ τῶν ἔμπροσθεν ἰατρῶν εὑρημέναις ὀρθῶς χρῷτο , πρόκειται διελθεῖν ἀπὸ τῆς κεφαλῆς ἀρξαμένοις , ὡς καὶ τοῖς πρὸ ἡμῶν ἅπασιν ἔδοξεν . συμβαίνει δ’ αὐτῇ τὰ μὲν πλεῖστα τῶν παθῶν κοινὰ τοῖς ἄλλοις πᾶσι μέρεσιν , τὸ δὲ τῶν τριχῶν πάθος ὀλίγοις κεκοινώνηται , διότι καὶ τὸ τετριχῶσθαι κατὰ πρῶτον λόγον οὐ πολλοῖς ὑπάρχει . γένεσις μὲν γὰρ ταῖς θριξὶν , οἵαπερ ἡ τῶν ἐκ τῆς γῆς φυομένων , ὡς ἐν τοῖς περὶ κράσεων ὑπομνήμασιν ἐδείχθη . καθάπερ δὲ ἐν τούτοις τὰ μὲν κατὰ τέχνην καὶ προαίρεσιν τοῦ γεωργοῦ , τὰ δὲ κατὰ τὰς φυσικὰς αἰτίας γεννᾶται , τὸν αὐτὸν τρόπον κᾀν τοῖς τῶν ζώων σώμασιν ἀρούρᾳ μέν τινι πυροὺς ἢ κριθὰς ἤ τι τῶν ἄλλων δημητρίων σπερμάτων ἐν αὐτῇ φυομένων ἐχούσῃ τῆς κεφαλῆς ἐοικυίας , ταῖς δ’ ἄλλαις πόαις ὅσαι κατὰ τἀνώτερα χωρία φύονται τῶν ἐν ὅλῳ τῷ σώματι τριχῶν ὁμοίαν ἐχουσῶν τὴν γένεσιν . οὐ γὰρ κατὰ πρῶτον λόγον ἡ φύσις αὐτὰς εἴωθε γεννᾷν , ἀλλὰ κατά τι συμβεβηκός . αἵ γε μὴν κατά τε βλέφαρα καὶ τὰς ὀφρῦς ἐδείκνυντο χρείαν οὐ μικρὰν παρέχουσαι τοῖς ζώοις . αἱ δ’ ἐπὶ τῶν γενείων τε καὶ τῶν αἰδοίων ἕνεκα μικροτέρων χρειῶν γεγονέναι δοκοῦσι , διὸ καὶ τὰ πάθη μάλιστα μὲν τῶν ἐν ὀφθαλμοῖς τε καὶ ταῖς ὀφρύσιν ἐπὶ τὴν ἑαυτῶν θεραπείαν ἡμᾶς προτρέπει , δεύτερα δ’ ἐπ’ αὐτοῖς τῶν κατὰ τὴν κεφαλὴν , εἶτα γενείων τε καὶ αἰδοίων . ἔστι δὲ τὰ πάθη τῶν τριχῶν ἥ τε παντελὴς ἀπώλεια καὶ ἡ κατὰ χρόαν ὑπαλλαγὴ , καθάπερ ἐν ταῖς καλουμέναις λεύκαις γίνεται , καὶ πρὸς τούτοις ἐν ἀλωπεκίαις τε καὶ ὀφιάσεσιν οὐ μικρὰ καὶ ἀπρεπὴς ἅμα βλάβη γίγνεται τῶν τριχῶν . ἔνιοι μὲν οὖν ὑπέσχοντο καθάπερ ταύτας , οὕτω καὶ τὰς ἀρχομένας φαλακρώσεις κωλύειν αὐξηθῆναι . εἰσὶ δ’ οἳ τοῦτο μὲν ἀδύνατον εἶναί φασιν , ἐπὶ δὲ τὴν τῶν ἀλωπεκιῶν τε καὶ ὀφιάσεων ἀφικόμενοι θεραπείαν ἔγραψαν φάρμακα δι’ ὧν ἐπαγγέλλονται τελέως αὐτὰς ἰάσασθαι . καὶ δὴ καὶ χρώμενοι τοῖς γεγραμμένοις ὑπ’ αὐτῶν φαρμάκοις οἱ πολλοὶ τῶν ἰατρῶν οὐ μόνον ἀποτυγχάνουσιν ἐνίοτε μεγάλως , ἀλλὰ καὶ βλάπτουσιν ἰσχυρῶς , ὡς ἀνίατον ἐργάζεσθαι τὴν διάθεσιν , ὅπερ αὐτοῖς συμβαίνει καὶ κατ’ ἄλλα φάρμακα πολλὰ , χωρὶς μεθόδου χρωμένοις . ἐγὼ δ’ ὅπερ Ἱπποκράτης ἐκέλευσεν , ἀεὶ πεπείραμαι πράττειν ἐπὶ τῶν τῆς τέχνης ἔργων , ὡς τὸ προσφερόμενον βοήθημα , καθάπερ ἐκεῖνος ἔγραψεν , ὠφελέειν ἢ μὴ βλάπτειν . ὅτι δ’ ἡ χωρὶς μεθόδου τῶν φαρμάκων χρῆσις οὐ μόνον οὐδὲν ὀνίνησιν , ἀλλὰ καὶ βλάπτει πολλάκις , ἔνεστί σοι μαθεῖν ἐντεῦθεν · ἤδη γὰρ αὐτοῦ τοῦ προκειμένου καιρὸς ἄρξασθαι .
Lemmas: ὅτι μέν οὐ μόνος ὁ θεραπεύω πάθος ἐνδείκνυμι ὁ θεραπεία , ἀλλά ὁ τε ὁ κάμνω κρᾶσις ὁ τε ὁ πάσχω μόριον φύσις οὐ μικρός συνενδείκνυμι , δείκνυμι πρόσθεν ἐν ὁ ὁ θεραπευτικός μέθοδος γράμμα , ὥσπερ γε καί ὅπως ἄν τις ἐκ ὁ ἁπλόος φάρμακον σύνθετος αὐτός ποιέω διά σύντομος μέν ἐν ἐκεῖνος , πλατύς δέ ἐν ὁ πρό οὗτος βιβλίον ἑπτά ὁ μέθοδος ἅπας δηλόω . νυνί δέ ὁ κατά ἕκαστος μέρος ὁ σῶμα ἁρμόζω δύναμις φάρμακον , ὅπως ἄν τις αὐτός τε κατασκευάζω μέθοδος καί ὁ ὑπό ὁ ἔμπροσθεν ἰατρός εὑρίσκω ὀρθός χράω , πρόκειμαι διέρχομαι ἀπό ὁ κεφαλή ἄρχω , ὡς καί ὁ πρό ἐγώ ἅπας δοκέω . συμβαίνω δέ αὐτός ὁ μέν πολύς ὁ πάθος κοινός ὁ ἄλλος πᾶς μέρος , ὁ δέ ὁ θρίξ πάθος ὀλίγος κοινωνέω , διότι καί ὁ τριχόω κατά πρῶτος λόγος οὐ πολύς ὑπάρχω . γένεσις μέν γάρ ὁ θρίξ , οἵαπερ ὁ ὁ ἐκ ὁ γῆ φύω , ὡς ἐν ὁ περί κρᾶσις ὑπόμνημα δείκνυμι . καθά δέ ἐν οὗτος ὁ μέν κατά τέχνη καί προαίρεσις ὁ γεωργός , ὁ δέ κατά ὁ φυσικός αἰτία γεννάω , ὁ αὐτός τρόπος εἰͅν ὁ ὁ ζῷον σῶμα ἄρουρα μέν τις πυρός ἤ κριθή ἤ τις ὁ ἄλλος δημήτρια σπέρμα ἐν αὐτός φύω ἔχω ὁ κεφαλή ἔοικα , ὁ δέ ἄλλος πόα ὅσος κατά ἀνώτερος χωρίον φύω ὁ ἐν ὅλος ὁ σῶμα θρίξ ὅμοιος ἔχω ὁ γένεσις . οὐ γάρ κατά πρῶτος λόγος ὁ φύσις αὐτός εἴωθα γεννάω , ἀλλά κατά τις συμβαίνω . ὁ γε μήν κατά τε βλέφαρον καί ὁ ὀφρύς δείκνυμι χρεία οὐ μικρός παρέχω ὁ ζῷον . ὁ δέ ἐπί ὁ γένειον τε καί ὁ αἰδοῖον ἕνεκα μικρός χρεώ γίγνομαι δοκέω , διό καί ὁ πάθος μάλα μέν ὁ ἐν ὀφθαλμός τε καί ὁ ὀφρύς ἐπί ὁ ἑαυτοῦ θεραπεία ἐγώ προτρέπω , δεύτερος δέ ἐπί αὐτός ὁ κατά ὁ κεφαλή , εἶτα γένειον τε καί αἰδοῖον . εἰμί δέ ὁ πάθος ὁ θρίξ ὁ τε παντελής ἀπώλεια καί ὁ κατά χροιά ὑπαλλαγή , καθά ἐν ὁ καλέω λεύκη γίγνομαι , καί πρός οὗτος ἐν ἀλωπεκία τε καί ὀφίασις οὐ μικρός καί ἀπρεπής ἅμα βλάβη γίγνομαι ὁ θρίξ . ἔνιοι μέν οὖν ὑπισχνέομαι καθά οὗτος , οὕτως καί ὁ ἄρχω φαλάκρωσις κωλύω αὐξάνω . εἰμί δέ ὅς οὗτος μέν ἀδύνατος εἰμί φημί , ἐπί δέ ὁ ὁ ἀλωπεκία τε καί ὀφίασις ἀφικνέομαι θεραπεία γράφω φάρμακον διά ὅς ἐπαγγέλλω τέλειος αὐτός ἰάομαι . καί δή καί χράω ὁ γράφω ὑπό αὐτός φάρμακον ὁ πολύς ὁ ἰατρός οὐ μόνος ἀποτυγχάνω ἐνίοτε μέγας , ἀλλά καί βλάπτω ἰσχυρός , ὡς ἀνίατος ἐργάζομαι ὁ διάθεσις , ὅς αὐτός συμβαίνω καί κατά ἄλλος φάρμακον πολύς , χωρίς μέθοδος χράω . ἐγώ δέ ὅς Ἱπποκράτης κελεύω , ἀεί πειράω πράσσω ἐπί ὁ ὁ τέχνη ἔργον , ὡς ὁ προσφέρω βοήθημα , καθά ἐκεῖνος γράφω , ὠφελέω ἤ μή βλάπτω . ὅτι δέ ὁ χωρίς μέθοδος ὁ φάρμακον χρῆσις οὐ μόνος οὐδείς ὀνίνημι , ἀλλά καί βλάπτω πολλάκις , ἔνειμι σύ μανθάνω ἐντεῦθεν · ἤδη γάρ αὐτός ὁ πρόκειμαι καιρός ἄρχω .