galenus.de-compositione-medicamentorum-per-genera-libri-vii 3.9
[ Περὶ τῶν τοῖς ἄλλοις ἰατροῖς εἰρημένων φαρμάκων ἐπὶ τῶν νευροτρώτων . ] Τὴν μὲν ὅλην ἀγωγὴν τῆς θεραπείας τῶν νευροτρώτων , ἣν ἐγὼ κατά τινα πρόνοιαν θεῶν ἐποίησα , τῶν πρὸ ἐμοῦ πρεσβυτέρων οὐδεὶς ἔγραψε . φάρμακα μέντοι τινὰς νευροτρωτοὺς θεραπεύειν ἐπαγγελλόμενα συνέθεσαν ἄνευ διορισμοῦ τε καὶ τρόπου χρήσεως ποικίλου μήτε τὴν ἐπὶ τῶν στενῶν νυγμάτων ἀγωγὴν , ὁποία τις ἔσοιτο δηλώσαντες μήτε τὴν ἐπὶ τῶν εὐρυτέρων τρώσεων ἢ γεγυμνωμένου νεύρου ἢ τένοντος ἢ τεθλασμένου . πολὺ δὲ μᾶλλον , οὐδ’ εἰ φλεγμαῖνον ἤδη τὸ πεπονθὸς εἴη μόριον ἢ καὶ πλησίον ἥκει γαγγραινώσεως . ἕνα δέ τινα τῶν καθ’ ἡμᾶς ἰατρῶν εὗρον χρώμενον φαρμάκῳ , παραπλησίως τοῖς ὑπ’ ἐμοῦ διὰ τῶν μεταλλικῶν σκευαζομένοις , ἀδιορίστως μὲν καὶ αὐτόν . ἀλλ’ ἐπεὶ δι’ ὀλίγων τῶν αὐτοφυῶν ἐπυθόμην αὐτὸ συγκεῖσθαι , τὸ δ’ ἐκ τῶν πολλῶν σύνθετον ἐγὼ κατ’ ἐκεῖνον τὸν καιρὸν ἤμην ἐσκευακὼς , ἐνενόουν ἀφελὼν τὰ πλείω καὶ δι’ ὀλίγων ἄλλο συνθεὶς αὖθις ἐπισκέψασθαί τε καὶ βασανίσαι διὰ τῆς πείρας , εἴτε πολλῷ τινι τοῦ πολυμιγμάτου φαίνοιτο λειπόμενον εἴτε ὀλίγῳ . περὶ παντὸς οὖν ἐποιησάμην καὶ τοῦ παρὰ τοῦ καθ’ ἡμᾶς ἰατροῦ λαβεῖν τὴν γραφὴν καὶ παραχρῆμα σκευάσας παραπλήσιον ἔχον εὗρον ἐπαγγελίαν τε καὶ δύναμιν αὐτὸ τῷ ποικίλῳ . τούτου μὲν οὖν ἡ γραφὴ ἡ τῆς συνθέσεώς ἐστι τοιάδε . ♃ κηροῦ οὐγγίας στ΄ . ἐλαίου οὐγγίας θ΄ . μίσυος δραχ . στ΄ . χαλκίτεως ﻿ δραχ . α΄ . λεπίδος χαλκοῦ οὐγγίας β΄ S " . λιβανωτοῦ οὐγγίαν α΄ S " . χαλβάνης οὐγγίαν α΄ . ἐν ὄξει δριμεῖ προλελειωμένοις τοῖς μεταλλικοῖς ἐπιμελῶς τακέντα καταχύσαι τὰ τηκτὰ , τουτέστι τὸν κηρὸν καὶ τὴν χαλβάνην . τοῦτο τὸ φάρμακον οὐκ οἶδα τίς ὁ συνθήκας ἐστίν . οὔτε γὰρ παρ’ Ἀσκληπιάδῃ τῷ φαρμακίωνι τὴν γραφὴν εὗρον οὔτε παρὰ Πετρωνᾷ οὔτε παρ’ Ἀνδρομάχῳ , καίτοι πάντων τῶν πρεσβυτέρων ἰατρῶν ἄριστα φάρμακα γραψάντων . εὔδηλον δ’ ὅτι μήτε παρὰ Ἥρᾳ τῷ Καππαδόκι , μηδὲ Μαντίᾳ , μηδὲ Ἡρακλείδῃ τῷ Ταραντίνῳ , πολλὴν ἐμπειρίαν φαρμάκων ἐσχηκόσιν · ἀλλ’ οὐδὲ τοῖς περὶ τὸν Ἀρχιγένην , Φίλιππον ἤ τινα τῶν μαθητῶν αὐτοῦ . καὶ Σωρανῷ δὲ τὰ περὶ φαρμάκων γεγραμμένα ἀναγνοὺς ἅπαντα καὶ Μενεκράτει καὶ Κρίτωνι καὶ Δαμοκράτει καὶ τοῖς ἄλλοις ὅσοι δόξαν ἴσχουσιν ἐπὶ τῇ γνώσει τῶν φαρμάκων παρ’ οὐδενὶ τουτὶ τὸ γεγραμμένον ἄρτι φάρμακον εὗρον . ἃ δ’ ἐστὶ παρὰ τοῖς ἀνδράσιν οἷς εἶπον ἐφεξῆς γεγραμμένα δηλώσω , τὴν ἀρχὴν δὲ ἀπὸ τοῦ φαρμακίωνος Ἀσκληπιάδου ποιήσομαι κατὰ τὸ τρίτον τῶν ἐντὸς φαρμάκων , ἃ καὶ Μαρκέλλας ἐπιγράφει κατὰ λέξιν οὕτως γράψαντος . Ἀνδρομάχου Αἰγυπτία ἔναιμος τραυματικὴ , ὡς Ἀσκληπιάδης ἀναγράφει . ποιεῖ πρὸς νεύρων διακοπὴν καὶ μυῶν , ποιεῖ πρὸς νύγματα , περιθλάσεις , παρατρίμματα , λυγίσματα , ποιεῖ πρὸς ἀποστήματα . ἔστι δὲ καὶ ὀφθαλμιώντων παρακόλλημα . ποιεῖ κεφαλαλγικοῖς καὶ πρὸς πολλὰς διαθέσεις χρήσιμόν ἐστι τὸ φάρμακον . ♃ λιθαργύρου , κηροῦ ἀνὰ δραχ . ρμδ΄ . ἀμμωνιακοῦ θυμιάματος δραχ . οβ΄ . τερμινθίνης δραχ . λστ΄ . ἐρίων οἰσυπηρῶν κεκαυμένων δραχ . ιβ΄ . λεπίδος χαλκοῦ δραχ . η΄ . λεπίδος στομώματος δραχ . η΄ . λιβάνου δραχ . η΄ . ἀριστολοχίας στρογγύλης δραχ . η΄ . ἐλαίου κικίνου κο . γ΄ . ἕψε λιθάργυρον , ἔλαιον , καὶ ὅταν μεταβάλλῃ , ἐπίβαλλε κηρὸν , ῥητίνην . καὶ ὅταν ἀμόλυντον γένηται , ἐπίβαλλε ἀμμωνιακὸν πλατύνας , καὶ τότε τὰ οἰσυπηρὰ ἔρια καὶ τὰ λοιπά . τοῦτο τὸ φάρμακον ὅσῳ πολυχρηστότερον ἐγένετο , προσλαβὸν τὴν λεπίδα τοῦ στομώματος , οὕτω φαυλότερον ἐπὶ τῶν νευροτρώτων ἐγένετο . εἰ μὲν γὰρ νύγμα μόνον εἴη , καὶ ἡ τοῦ χαλκοῦ λεπὶς περιττή . χωρὶς γὰρ τοῦ προλελειῶσθαι χρόνῳ πλείονι δι’ ὄξους δριμέος ; οὐδὲν τῶν μεταλλικῶν ἐπὶ τούτων χρήσιμον . ἐπὶ μέντοι τῶν γεγυμνωμένων νεύρων καὶ τενόντων ἀγαθὸν ἂν εἴη φάρμακον . εἰ δὲ καὶ ἤδη φλεγμαίνει , τήκειν αὐτὰ προσήκει διὰ ῥοδίνου καὶ οὕτως ἐμμότῳ χρῆσθαι . χωρὶς δὲ τοῦ φλεγμαίνειν εὐθέως ἐν ἀρχῇ βελτίω τὰ μαλακώτερα καὶ ὑγρότερα τῶν φαρμάκων ἐστὶ τῶν σκληροτέρων τε καὶ ξηροτέρων . καὶ βέλτιόν ἐστι χρῆσθαι τετηκόσιν αὐτοῖς . ἔν τινι τῶν διαφορητικῶν ἢ παρηγορικῶν . λέγω δὲ διαφορητικὰ μὲν τό τε παλαιὸν ἔλαιον καὶ τὸ κίκινον καὶ τὸ σικυώνιον , παρηγορικὰ δὲ τό τε ῥόδινον καὶ τὸ χαμαιμήλινον καὶ τὸ διὰ τῆς ἀλθαίας . ἰσχυρότερα δὲ τούτων καὶ διὰ τοῦτο σώμασι σκληροτέροις ἁρμόττοντα τό τε διὰ τοῦ σικύου τοῦ ἀγρίου τῆς ῥίζης ἐναφεψημένης τῷ ἐλαίῳ καὶ τὸ διὰ τῆς ἴρεως καὶ βρυωνίας καὶ ἄρου , καὶ τούτων ἰσχυρότερόν ἐστι τὸ διὰ τοῦ δρακοντίου καὶ ἀριστολοχίας καὶ πάνακος . ἐγὼ δὲ πολλάκις ἐχρησάμην καὶ τῷ διὰ τῆς ἐλάτης σπέρματος ἐλαίῳ καὶ τῷ διὰ τοῦ τῶν αἰγείρων ἄνθους , ἀποβρέχω γὰρ ἐν ἐλαίῳ Σαβίνῳ ταῦτα χρόνῳ πλείονι . ταῦτα μὲν οὖν ὅσα νῦν εἴρηκα περὶ τῆς χρήσεως τῶν τοιούτων φαρμάκων , ἀξιῶ μεμνημένους ὑμᾶς ἐπὶ τἄλλα τὰ ῥηθησόμενα μεταφέρειν . ἐγὼ δὲ ὅπερ ὡρμήθην πρᾶξαι ποιήσω . προσθήσω γὰρ καὶ ἄλλα φάρμακα τῆς αὐτῆς δυνάμεως , ὁποῖόν ἐστι καὶ τὸ ἐφεξῆς τῷ προειρημένῳ γεγραμμένον ὑπὸ τοῦ Ἀσκληπιάδου κατὰ λέξιν οὕτως ἔχον . Κλαυδίου Φιλοξένου χειρουργοῦ Αἰγυπτία πρὸς τὰς προειρημένας διαθέσεις . ♃ λιθαργύρου , κηροῦ ἀνὰ δραχ . ρξ΄ . ἀμμωνιακοῦ θυμιάματος δραχ . π΄ . προπόλεως δραχ . μ΄ . ῥητίνης ξηρᾶς , τερμινθίνης , λεπίδος χαλκοῦ , λιβάνου ἀνὰ δραχ . ιστ΄ . ἐρίων οἰσυπηρῶν κεκαυμένων , λεπίδος στομώματος ἀνὰ δραχ . η΄ . ὀποπάνακος δραχ . δ΄ . κίκεως κο . γ΄ . πρόδηλον οὖν ὅτι καὶ τοῦτο τὸ φάρμακον ὅμοιόν τέ ἐστι τῷ προγεγραμμένῳ καὶ τρόπον τῆς χρήσεως ἕξει τὸν αὐτὸν τῷ μικρῷ πρόσθεν ὑπ’ ἐμοῦ γεγραμμένῳ . καὶ μέντοι καὶ κατὰ ταύτας τὰς δύο ἐμπλάστρους , ἄλλην τρίτην ἔγραψεν ὁ Ἀσκληπιάδης οὕτως εἰπὼν κατὰ λέξιν . κιῤῥὰ ἡ τοῦ Ἁλιέως . ποιεῖ πρὸς τὰ ἔναιμα τῶν τραυμάτων καὶ νεύρων διακοπάς . ποιεῖ δὲ καὶ πρὸς τὰ παλαιὰ καὶ δυσεπούλωτα καὶ ῥευματικὰ τῶν ἑλκῶν . ἔστι δὲ καὶ μαλακτικὴ ἀγαθὴ , μάλιστα δὲ τῶν περὶ τοὺς μασθοὺς γιγνομένων σκληριῶν . χρώμεθα δὲ αὐτῇ καὶ ἐπὶ τῶν κυνοδήκτων καὶ ἀνθρωποδήκτων . ἄκρως ποιεῖ καὶ πρὸς τρυγόνων θαλασσίων καὶ δρακόντων καὶ τῶν ἄλλων χαλεπῶν ἰχθύων πληγάς . καὶ καθόλου ἐστὶν ἡ δύναμις θαυμαστή . ♃ λιθαργύρου , κηροῦ ἀνὰ δραχ . ρ΄ . τερμινθίνης , μάννης , λιβάνου , χαλβάνης , μίλτου Σινωπίδος ἀνὰ δραχ . η΄ . ἐλαίου ξε . α΄ . οὔτε αὐτὸς οὖν Ἀσκληπιάδης ἐπὶ νυγμάτων τῶν εἰς τένοντας καὶ νεῦρα ἐπαγγέλλεται τὸ φάρμακον εἶναι χρήσιμον , ἀλλὰ πρὸς τὰς τῶν νεύρων φησὶ διακοπὰς , ὅταν δηλονότι μεῖζον γένηται τὸ τραῦμα καὶ γυμνὸν φαίνηται τὸ νεῦρον . ἐπιτηδειότερα γάρ ἐστι τηνικαῦτα τὰ μετρίας τε καὶ παρηγορικῆς δυνάμεως φάρμακα . τοιοῦτον δέ ἐστι καὶ τὸ νῦν εἰρημένον ὑπ’ αὐτοῦ . ταύτας μὲν οὖν τὰς τρεῖς ἐμπλάστρους ὁ Ἀσκληπιάδης ἔγραψεν ἐγγύς τι τῆς μέσης χώρας τοῦ βιβλίου . πρὸ αὐτῶν δὲ ἀνωτέρω πολύχρηστον καὶ ἄλλο ἔμπλαστρον ἔγραψεν , ἄμεινον δὲ τῶν τριῶν τούτων , ὡς πρὸς τὰς τῶν νεύρων διακοπὰς καὶ διαφθοράς . ἡ δὲ λέξις αὐτὴ , καθ’ ἣν ὁ Ἀσκληπιάδης ἔγραψεν , ἔστιν ἥδε . Μοσχίωνος καταγματική . φάρμακον ἐπιτετευγμένον ﻿ πρὸς τὰ νεότρωτα καὶ διακοπὰς τῶν νεύρων καὶ τὰς μετὰ θλάσεως διαιρέσεις . ποιεῖ καὶ πρὸς τὰ μετὰ τραύματος κατάγματα · καὶ γὰρ τοῖς τραύμασι βοηθεῖ καὶ πωροῖ τὰ ὀστέα μετὰ τῆς δεούσης ἐπιδέσεως ἐπιτιθεμένη καὶ τοῖς ἀρχομένοις ὑδρωπικοῖς . ποιεῖ δὲ καὶ πρὸς τὰς διδύμων περιθλάσεις . σταφιδοῖ καὶ τὰς περὶ τὴν ἕδραν ἐξοχάς . ποιεῖ καὶ πρὸς ῥαγάδας βουτύρῳ ἐνιεμένη . ποιεῖ καὶ πρὸς βρογχοκήλας , διαλύει πᾶσαν σκληρίαν , ποιεῖ πρὸς παρατρίμματα καὶ λυγίσματα . ποιεῖ πρὸς τὰς ἐπὶ τῶν ποδῶν καὶ χειρῶν τυλώδεις ἐπαναστάσεις , ἃς ἥλους καλοῦμεν , ὥστε καὶ χωρὶς ἑλκώσεως ἀφαιρεῖν · καὶ καθόλου ἐστὶ πολυχρησότατον τὸ φάρμακον . ποιεῖ δὲ πρὸς ἀρχομένους ὕδρωπας . τὰ δὲ τῆς σκευασίας ἔχει οὕτως . ♃ λιθαργύρου μνᾶν α΄ . ἡ δὲ μνᾶ ἔχει δραχ . ρξ΄ . πίσσης ξηρᾶς δραχ . ρξ΄ . στέατος μοσχείου δραχ . ρξ΄ . ῥητίνης τερμινθίνης δραχ . π΄ . μάννης λιβάνου δραχ . π΄ . κηροῦ δραχ . μ΄ . ἰοῦ δραχ . η΄ . ὀποπάνακος δραχ . η΄ . χαλβάνης δραχ . η΄ . ἐλαίου κικίνου κο . α΄ . ὄξους τὸ ἴσον , ὀποῦ συκαμίνου κο . α΄ . πίσσης ὑγρᾶς ἡμικοτύλιον . τὴν λιθάργυρον λειοτάτην καὶ τὸ κίκινον ἔλαιον βαλὼν εἰς ἄγγος κεραμεοῦν ἢ χαλκοῦν καὶ θεὶς ἐπὶ πυρὸς ἕψε , καὶ ὅταν ἀναβράσῃ , ἐπίβαλλε στέαρ καὶ τὸ μάννινον , κινῶν συνεχῶς . καὶ ὅταν συστραφῇ , ἐπίβαλλε πίσσαν , κηρὸν , ῥητίνην καὶ ἕψε . μέχρις ἀμολύντου ἐπίπασσε χαλβάνην , εἶτα ἰὸν καὶ ὀποπάνακα ὄξει διαλυθέντα . τὸν δὲ ὀπὸν τοῦ συκαμίνου καὶ τὴν πίσσαν τὴν ὑγρὰν εἰς ἕτερον ἀγγεῖον βαλόντες ἕψομεν . καὶ ὅταν συστραφῇ , ἐπιβάλλομεν τῷ πρώτῳ φαρμάκῳ , καὶ πάλιν θέντες ἐπὶ τὸ πῦρ ἕψομεν μέχρις ἀμολύντου , καὶ εἰς οἶνον ἐξεράσαντες ἐῶμεν ἐπὶ τρεῖς ἡμέρας , ἔπειτα μαλάξαντες χρώμεθα εἰς ὀθόνιον ἐμπλάσσοντες · δεῖ δὲ μετὰ τὴν ἐπίθεσιν τοῦ φαρμάκου οἴνῳ δεύσαντα ταινίδιον ἐκθλίβειν καὶ τότε περιτιθέναι τῷ φαρμάκῳ . ὡς δὲ ὁ ἡμέτερος καθηγητὴς Λεύκιος ἐσκεύασεν ἔχει οὕτως . τὸ στέαρ καὶ τὸ ἔλαιον πρότερον τήκομεν , καὶ ὅταν διαλυθῇ , καταπλάσσομεν λειοτάτην μάνναν καὶ τὴν λιθάργυρον , καὶ ὅταν συστραφῇ , τὰ ἑπόμενα ποιοῦμεν . ἐπαινέσαι δὲ δίκαιόν ἐστι καὶ κατὰ τοῦτο τὸν Ἀσκληπιάδην , ὅτι τὸν τρόπον τῆς σκευασίας γράφει τῶν φαρμάκων , οὐχ ὥσπερ ὁ Ἀνδρόμαχος παραλείπει μήτε τίνα δύναμιν ἔχει προστιθείς . ἀμέλει τὴν ὑπὸ Ἀσκληπιάδου πρώτην τῶν τριῶν ὑπ’ ἐμοῦ γεγραμμένην ἔμπλαστρον Αἰγυπτίαν , ἣν καὶ αὐτὸς τοῦ Ἀνδρομάχου φησὶν ὑπάρχειν , οὔτε δὲ τίνος ἐστὶ δυνάμεως ὁ Ἀνδρόμαχος ἔγραψεν , οὔθ’ ὅπως σκευαστέον αὐτὴν , οὔθ’ ὅπως χρηστέον , ἀλλ’ ἁπλῶς ἔῤῥιπται , καθάπερ τι τῶν ἐπιτυχόντων φαρμάκων ἐν τῷ βιβλίῳ τῶν ἐκτὸς δυνάμεων ὑπ’ αὐτοῦ γεγραμμένη δευτέρα . πρώτην μὲν γὰρ ἁπασῶν ἔγραψεν ἣν αὐτὸς ὀνομάζει Πανταγάθιον , ἐφεξῆς δὲ τὴν Αἰγυπτίαν ταύτην , οὐδὲν , ὡς ἔφην , ἄλλο προσθείς . ἔχει γὰρ ἡ λέξις αὐτοῦ τόνδε τὸν τρόπον Αἰγυπτία . ♃ λιθαργύρου δραχ . ρμδ΄ . κίκεως κο . στ΄ . κηροῦ δραχ . ρμδ΄ . ἀμμωνιακοῦ θυμιάματος δραχ . οβ΄ . τερμινθίνης δραχ . λστ΄ . ἐρίων κεκαυμένων δραχ . ιη΄ . λεπίδος στομώματος δραχ . η΄ . λεπίδος χαλκοῦ δραχ . η΄ . λιβάνου δραχ . η΄ . ἀριστολοχίας δραχ . η΄ . ἔνιοι σμύρνης δραχ . δ΄ . ὀποπάνακος δραχ . η΄ . ἄλλ . ιβ΄ . τούτοις ἐπὶ τέλει ἐπιγέγραπται , θαλάσσης εἰς ἐμβροχὴν κηροῦ κο . η΄ . τί παρ’ αὐτῷ σημαίνει τὸ εἰς ἐμβροχὴν κηροῦ , σαφῶς οὐκ ἴσμεν , ἐπινοεῖν γάρ ἐστι πλείω . θαυμάσαι δ’ ἐστὶ πῶς ἅπαντα τἄλλα γράψας Ἀσκληπιάδης ὡσαύτως τῷ Ἀνδρομάχῳ τὸ μέτρον τοῦ κίκεως οὐκ ἴσον ἔγραψεν . ὁ μὲν γὰρ Ἀνδρόμαχος κο . στ΄ . ὁ δὲ Ἀσκληπιάδης κο . γ΄ . ἔγραψεν . οὐ προσέθηκε δὲ οὐδὲ τὸ κατὰ τὴν τελευτὴν τῆς γραφῆς ὑπ’ Ἀνδρομάχου προσκείμενον · ἔνιοι σμύρνης δραχ . δ΄ . ὀποπάνακος δραχ . β΄ . πάλιν δὲ προσέθηκεν αὐτὸς ἐπὶ τῶν κεκαυμένων ἐρίων τῶν οἰσυπηρῶν , ὅπερ οὐ πρόσκειται κατὰ τὴν Ἀνδρομάχου γραφήν . ἐφεξῆς δὲ τῆς εἰρημένης Αἰγυπτίας ἔγραψεν ὁ Ἀνδρόμαχος θηριακὰς ἐμπλάστρους ε΄ . καὶ μετὰ ταύτας ἑτέραν πάλιν φαιὰν , ἣν Εὐβούλου φησὶν εἶναι . καὶ μετὰ ταύτην αὖθις ἑτέραν φαιὰν , ἣν Ἀθηνᾶν ὀνομάζει , κᾄπειτα ἐφεξῆς πάλιν ἑτέρας φαιὰς ἁπλῶς δύο , καὶ μετὰ ταύτας ἑτέραν ἐφ’ ἧς κατὰ λέξιν οὕτως γέγραπται · φαιὰ νυγματικὴ . Ἀνδρομάχου . ♃ ἀμμωνιακοῦ θυμιάματος δραχ . η΄ . κηροῦ νέου δραχ . η΄ . τερμινθίνης δραχ . η΄ . χαλκοῦ κεκαυμένου δραχ . η΄ . πίσσης ξηρᾶς δραχ . μ΄ . ὡς δὲ Ζήνων , μνᾶς ἥμισυ τέταρτον , λιθαργύρου δραχ . δ΄ . ἀλόης Ἰνδικῆς δραχ . β΄ . ἀριστολοχίας δραχ . β΄ . χαλβάνης δραχ . β΄ . ἰοῦ δραχ . α΄ . οἱ δὲ δραχ . β΄ . λιβάνου δραχ . β΄ . ἐλαίου χειμῶνος κο . δ΄ . θερείας ὄγδοον , ὄξους κοτύλης ἥμισυ εἰς ἄνεσιν τοῦ ἀμμωνιακοῦ . ταύτην εἰκός ἐστιν αὐτὸν ὀνομάζειν νυγματικὴν πρὸς τὰ τῶν νεύρων νύγματα δυναμένην εἶναι χρησίμην .
Lemmas: [ περί ὁ ὁ ἄλλος ἰατρός λέγω φάρμακον ἐπί ὁ νευρότρωτος . ] ὁ μέν ὅλος ἀγωγή ὁ θεραπεία ὁ νευρότρωτος , ὅς ἐγώ κατά τις πρόνοια θεός ποιέω , ὁ πρό ἐγώ πρέσβυς οὐδείς γράφω . φάρμακον μέντοι τις νευροτρωτός θεραπεύω ἐπαγγέλλω συντίθημι ἄνευ διορισμός τε καί τρόπος χρῆσις ποικίλος μήτε ὁ ἐπί ὁ στενός νύγμα ἀγωγή , ὁποῖος τις εἰμί δηλόω μήτε ὁ ἐπί ὁ εὐρύς τρῶσις ἤ γυμνόω νεῦρον ἤ τένων ἤ θλάω . πολύς δέ μάλα , οὐδέ εἰ φλεγμαίνω ἤδη ὁ πάσχω εἰμί μόριον ἤ καί πλησίον ἥκω γαγγραίνωσις . εἷς δέ τις ὁ κατά ἐγώ ἰατρός εὑρίσκω χράω φάρμακον , παραπλήσιος ὁ ὑπό ἐγώ διά ὁ μεταλλικός σκευάζω , ἀδιόριστος μέν καί αὐτός . ἀλλά ἐπεί διά ὀλίγος ὁ αὐτοφυής πυνθάνομαι αὐτός σύγκειμαι , ὁ δέ ἐκ ὁ πολύς σύνθετος ἐγώ κατά ἐκεῖνος ὁ καιρός εἰμί σκευάζω , ἐννοέω ἀφαιρέω ὁ πολύς καί διά ὀλίγος ἄλλος συντίθημι αὖθις ἐπισκοπέω τε καί βασανίζω διά ὁ πεῖρα , εἴτε πολύς τις ὁ πολυμίγματος φαίνω λείπω εἴτε ὀλίγος . περί πᾶς οὖν ποιέω καί ὁ παρά ὁ κατά ἐγώ ἰατρός λαμβάνω ὁ γραφή καί παραχρῆμα σκευάζω παραπλήσιος ἔχω εὑρίσκω ἐπαγγελία τε καί δύναμις αὐτός ὁ ποικίλος . οὗτος μέν οὖν ὁ γραφή ὁ ὁ σύνθεσις εἰμί τοιόσδε . ♃ κηρός οὐγγία στʹ . ἔλαιον οὐγγία θʹ . μίσυ δραχ . στʹ . χαλκῖτις ﻿ δραχ . αʹ . λεπίς χαλκός οὐγγία βʹ S " . λιβανωτός οὐγγία αʹ S " . χαλβάνη οὐγγία αʹ . ἐν ὄξος δριμύς προλειόω ὁ μεταλλικός ἐπιμελής τήκω καταχύω ὁ τηκτός , τουτέστι ὁ κηρός καί ὁ χαλβάνη . οὗτος ὁ φάρμακον οὐ οἶδα τίς ὁ συνθήκη εἰμί . οὔτε γάρ παρά Ἀσκληπιάδης ὁ φαρμακίων ὁ γραφή εὑρίσκω οὔτε παρά Πετρωνᾶς οὔτε παρά Ἀνδρόμαχος , καίτοι πᾶς ὁ πρέσβυς ἰατρός ἀγαθός φάρμακον γράφω . εὔδηλος δέ ὅτι μήτε παρά Ἥρα ὁ Καππαδόξ , μηδέ Μαντίας , μηδέ Ἡρακλείδης ὁ Ταραντῖνος , πολύς ἐμπειρία φάρμακον ἔχω · ἀλλά οὐδέ ὁ περί ὁ Ἀρχιγένης , Φίλιππος ἤ τις ὁ μαθητής αὐτός . καί Σωρανός δέ ὁ περί φάρμακον γράφω ἀναγιγνώσκω ἅπας καί Μενεκράτης καί Κρίτων καί Δαμοκράτης καί ὁ ἄλλος ὅσος δόξα ἴσχω ἐπί ὁ γνῶσις ὁ φάρμακον παρά οὐδείς οὗτος ὁ γράφω ἄρτι φάρμακον εὑρίσκω . ὅς δέ εἰμί παρά ὁ ἀνήρ ὅς λέγω ἐφεξῆς γράφω δηλόω , ὁ ἀρχή δέ ἀπό ὁ φαρμακίων Ἀσκληπιάδης ποιέω κατά ὁ τρίτος ὁ ἐντός φάρμακον , ὅς καί Μαρκέλλας ἐπιγράφω κατά λέξις οὕτως γράφω . Ἀνδρόμαχος Αἰγύπτιος ἔναιμος τραυματικός , ὡς Ἀσκληπιάδης ἀναγράφω . ποιέω πρός νεῦρον διακοπή καί μῦς , ποιέω πρός νύγμα , περίθλασις , παράτριμμα , λύγισμα , ποιέω πρός ἀπόστημα . εἰμί δέ καί ὀφθαλμιάω παρακόλλημα . ποιέω κεφαλαλγικός καί πρός πολύς διάθεσις χρήσιμος εἰμί ὁ φάρμακον . ♃ λιθάργυρος , κηρός ἀνά δραχ . ρμδʹ . ἀμμωνιακόν θυμίαμα δραχ . οβʹ . τερμίνθινος δραχ . λστʹ . ἔριον οἰσυπηρός καίω δραχ . ιβʹ . λεπίς χαλκός δραχ . ηʹ . λεπίς στόμωμα δραχ . ηʹ . λίβανος δραχ . ηʹ . ἀριστολόχεια στρογγύλος δραχ . ηʹ . ἔλαιον κίκινος κ̅ο̅ . γʹ . ἕψω λιθάργυρος , ἔλαιον , καί ὅταν μεταβάλλω , ἐπιβάλλω κηρός , ῥητίνη . καί ὅταν ἀμόλυντος γίγνομαι , ἐπιβάλλω ἀμμωνιακόν πλατύνω , καί τότε ὁ οἰσυπηρός ἔριον καί ὁ λοιπός . οὗτος ὁ φάρμακον ὅσος πολύχρηστος γίγνομαι , προσλαμβάνω ὁ λεπίς ὁ στόμωμα , οὕτως φαῦλος ἐπί ὁ νευρότρωτος γίγνομαι . εἰ μέν γάρ νύγμα μόνος εἰμί , καί ὁ ὁ χαλκός λεπίς περισσός . χωρίς γάρ ὁ προλειόω χρόνος πολύς διά ὄξος δριμύς ; οὐδείς ὁ μεταλλικός ἐπί οὗτος χρήσιμος . ἐπί μέντοι ὁ γυμνόω νεῦρον καί τένων ἀγαθός ἄν εἰμί φάρμακον . εἰ δέ καί ἤδη φλεγμαίνω , τήκω αὐτός προσήκω διά ῥόδινος καί οὕτως ἔμμοτος χράω . χωρίς δέ ὁ φλεγμαίνω εὐθύς ἐν ἀρχή ἀγαθός ὁ μαλακός καί ὑγρός ὁ φάρμακον εἰμί ὁ σκληρός τε καί ξηρός . καί ἀγαθός εἰμί χράω τήκω αὐτός . ἐν τις ὁ διαφορητικός ἤ παρηγορικός . λέγω δέ διαφορητικός μέν ὁ τε παλαιός ἔλαιον καί ὁ κίκινος καί ὁ σικυώνιον , παρηγορικός δέ ὁ τε ῥόδινος καί ὁ χαμαιμήλινος καί ὁ διά ὁ ἀλθαία . ἰσχυρός δέ οὗτος καί διά οὗτος σῶμα σκληρός ἁρμόζω ὁ τε διά ὁ σίκυος ὁ ἄγριος ὁ ῥίζα ἐναφεψάω ὁ ἔλαιον καί ὁ διά ὁ ἶρις καί βρυωνία καί ἄρον , καί οὗτος ἰσχυρός εἰμί ὁ διά ὁ δρακόντιον καί ἀριστολόχεια καί πάναξ . ἐγώ δέ πολλάκις χράω καί ὁ διά ὁ ἐλάτη σπέρμα ἔλαιον καί ὁ διά ὁ ὁ αἴγειρος ἄνθος , ἀποβρέχω γάρ ἐν ἔλαιον Σαβῖνος οὗτος χρόνος πολύς . οὗτος μέν οὖν ὅσος νῦν λέγω περί ὁ χρῆσις ὁ τοιοῦτος φάρμακον , ἀξιόω μιμνῄσκω σύ ἐπί ἄλλος ὁ ῥέομαι μεταφέρω . ἐγώ δέ ὅς ὁρμάω πράσσω ποιέω . προστίθημι γάρ καί ἄλλος φάρμακον ὁ αὐτός δύναμις , ὁποῖος εἰμί καί ὁ ἐφεξῆς ὁ προλέγω γράφω ὑπό ὁ Ἀσκληπιάδης κατά λέξις οὕτως ἔχω . Κλαύδιος Φιλόξενος χειρουργός Αἰγύπτιος πρός ὁ προλέγω διάθεσις . ♃ λιθάργυρος , κηρός ἀνά δραχ . ρξʹ . ἀμμωνιακόν θυμίαμα δραχ . πʹ . πρόπολις δραχ . μʹ . ῥητίνη ξηρός , τερμίνθινος , λεπίς χαλκός , λίβανος ἀνά δραχ . ιστʹ . ἔριον οἰσυπηρός καίω , λεπίς στόμωμα ἀνά δραχ . ηʹ . ὀποπάναξ δραχ . δʹ . κ́ικις κ̅ο̅ . γʹ . πρόδηλος οὖν ὅτι καί οὗτος ὁ φάρμακον ὅμοιος τε εἰμί ὁ προγράφω καί τρόπος ὁ χρῆσις ἔχω ὁ αὐτός ὁ μικρός πρόσθεν ὑπό ἐγώ γράφω . καί μέντοι καί κατά οὗτος ὁ δύο ἔμπλαστρος , ἄλλος τρίτος γράφω ὁ Ἀσκληπιάδης οὕτως λέγω κατά λέξις . κιρρός ὁ ὁ Ἁλιεύς . ποιέω πρός ὁ ἔναιμος ὁ τραῦμα καί νεῦρον διακοπή . ποιέω δέ καί πρός ὁ παλαιός καί δυσεπούλωτος καί ῥευματικός ὁ ἕλκος . εἰμί δέ καί μαλακτικός ἀγαθός , μάλα δέ ὁ περί ὁ μασθός γίγνομαι σκληρία . χράω δέ αὐτός καί ἐπί ὁ κυνόδηκτος καί ἀνθρωπόδηκτος . ἄκρος ποιέω καί πρός τρυγών θαλάσσιος καί δράκων καί ὁ ἄλλος χαλεπός ἰχθῦς πληγή . καί καθόλου εἰμί ὁ δύναμις θαυμαστός . ♃ λιθάργυρος , κηρός ἀνά δραχ . ρʹ . τερμίνθινος , μάννα , λίβανος , χαλβάνη , μίλτος Σινωπίς ἀνά δραχ . ηʹ . ἔλαιον ξε̅ . αʹ . οὔτε αὐτός οὖν Ἀσκληπιάδης ἐπί νύγμα ὁ εἰς τένων καί νεῦρον ἐπαγγέλλω ὁ φάρμακον εἰμί χρήσιμος , ἀλλά πρός ὁ ὁ νεῦρον φημί διακοπή , ὅταν δηλονότι μέγας γίγνομαι ὁ τραῦμα καί γυμνός φαίνω ὁ νεῦρον . ἐπιτήδειος γάρ εἰμί τηνικαῦτα ὁ μέτριος τε καί παρηγορικός δύναμις φάρμακον . τοιοῦτος δέ εἰμί καί ὁ νῦν λέγω ὑπό αὐτός . οὗτος μέν οὖν ὁ τρεῖς ἔμπλαστρος ὁ Ἀσκληπιάδης γράφω ἐγγύς τις ὁ μέσος χώρα ὁ βιβλίον . πρό αὐτός δέ ἀνώτερος πολύχρηστος καί ἄλλος ἔμπλαστρον γράφω , ἀγαθός δέ ὁ τρεῖς οὗτος , ὡς πρός ὁ ὁ νεῦρον διακοπή καί διαφθορά . ὁ δέ λέξις αὐτός , κατά ὅς ὁ Ἀσκληπιάδης γράφω , εἰμί ὅδε . Μοσχίων καταγμαδικός . φάρμακον ἐπιτυγχάνω ﻿ πρός ὁ νεότρωτος καί διακοπή ὁ νεῦρον καί ὁ μετά θλάσις διαίρεσις . ποιέω καί πρός ὁ μετά τραῦμα κάταγμα · καί γάρ ὁ τραῦμα βοηθέω καί πωρόω ὁ ὀστέον μετά ὁ δέω ἐπίδεσις ἐπιτίθημι καί ὁ ἄρχω ὑδρωπικός . ποιέω δέ καί πρός ὁ δίδυμος περίθλασις . σταφιδόω καί ὁ περί ὁ ἕδρα ἐξοχή . ποιέω καί πρός ῥαγάς βούτυρον ἐνίημι . ποιέω καί πρός βρογχοκήλη , διαλύω πᾶς σκληρία , ποιέω πρός παράτριμμα καί λύγισμα . ποιέω πρός ὁ ἐπί ὁ πούς καί χείρ τυλώδης ἐπανάστασις , ὅς ἧλος καλέω , ὥστε καί χωρίς ἕλκωσις ἀφαιρέω · καί καθόλου εἰμί πολύχρησος ὁ φάρμακον . ποιέω δέ πρός ἄρχω ὕδρωψ . ὁ δέ ὁ σκευασία ἔχω οὕτως . ♃ λιθάργυρος μνᾶ αʹ . ὁ δέ μνᾶ ἔχω δραχ . ρξʹ . πίσσα ξηρός δραχ . ρξʹ . στέαρ μόσχειος δραχ . ρξʹ . ῥητίνη τερμίνθινος δραχ . πʹ . μάννα λίβανος δραχ . πʹ . κηρός δραχ . μʹ . ἰός δραχ . ηʹ . ὀποπάναξ δραχ . ηʹ . χαλβάνη δραχ . ηʹ . ἔλαιον κίκινος κ̅ο̅ . αʹ . ὄξος ὁ ἴσος , ὀπός συκάμινος κ̅ο̅ . αʹ . πίσσα ὑγρός ἡμικοτύλιον . ὁ λιθάργυρος λεῖος καί ὁ κίκινος ἔλαιον βάλλω εἰς ἄγγος κεραμεοῦς ἤ χάλκεος καί τίθημι ἐπί πῦρ ἕψω , καί ὅταν ἀναβράζω , ἐπιβάλλω στέαρ καί ὁ μάννινον , κινέω συνεχής . καί ὅταν συστρέφω , ἐπιβάλλω πίσσα , κηρός , ῥητίνη καί ἕψω . μέχρι ἀμόλυντος ἐπιπάσσω χαλβάνη , εἶτα ἰός καί ὀποπάναξ ὄξος διαλύω . ὁ δέ ὀπός ὁ συκάμινος καί ὁ πίσσα ὁ ὑγρός εἰς ἕτερος ἀγγεῖον βάλλω ἕψω . καί ὅταν συστρέφω , ἐπιβάλλω ὁ πρῶτος φάρμακον , καί πάλιν τίθημι ἐπί ὁ πῦρ ἕψω μέχρι ἀμόλυντος , καί εἰς οἶνος ἐκλέγω ἐάω ἐπί τρεῖς ἡμέρα , ἔπειτα μαλάσσω χράω εἰς ὀθόνιον ἐμπλάσσω · δέω δέ μετά ὁ ἐπίθεσις ὁ φάρμακον οἶνος δεύω ταινίδιον ἐκθλίβω καί τότε περιτίθημι ὁ φάρμακον . ὡς δέ ὁ ἡμέτερος καθηγητής Λεύκιος σκευάζω ἔχω οὕτως . ὁ στέαρ καί ὁ ἔλαιον πρότερος τήκω , καί ὅταν διαλύω , καταπλήσσω λεῖος μάννα καί ὁ λιθάργυρος , καί ὅταν συστρέφω , ὁ ἕπομαι ποιέω . ἐπαινέω δέ δίκαιος εἰμί καί κατά οὗτος ὁ Ἀσκληπιάδης , ὅτι ὁ τρόπος ὁ σκευασία γράφω ὁ φάρμακον , οὐ ὥσπερ ὁ Ἀνδρόμαχος παραλείπω μήτε τίς δύναμις ἔχω προστίθημι . ἀμέλει ὁ ὑπό Ἀσκληπιάδης πρῶτος ὁ τρεῖς ὑπό ἐγώ γράφω ἔμπλαστρος Αἰγύπτιος , ὅς καί αὐτός ὁ Ἀνδρόμαχος φημί ὑπάρχω , οὔτε δέ τίς εἰμί δύναμις ὁ Ἀνδρόμαχος γράφω , οὔτε ὅπως σκευαστέον αὐτός , οὔτε ὅπως χράω , ἀλλά ἁπλῶς ῥίπτω , καθά τις ὁ ἐπιτυγχάνω φάρμακον ἐν ὁ βιβλίον ὁ ἐκτός δύναμις ὑπό αὐτός γράφω δεύτερος . πρῶτος μέν γάρ ἅπας γράφω ὅς αὐτός ὀνομάζω Πανταγάθιος , ἐφεξῆς δέ ὁ Αἰγύπτιος οὗτος , οὐδείς , ὡς φημί , ἄλλος προστίθημι . ἔχω γάρ ὁ λέξις αὐτός ὅδε ὁ τρόπος Αἰγύπτιος . ♃ λιθάργυρος δραχ . ρμδʹ . κ́ικις κ̅ο̅ . στʹ . κηρός δραχ . ρμδʹ . ἀμμωνιακόν θυμίαμα δραχ . οβʹ . τερμίνθινος δραχ . λστʹ . ἔριον καίω δραχ . ιηʹ . λεπίς στόμωμα δραχ . ηʹ . λεπίς χαλκός δραχ . ηʹ . λίβανος δραχ . ηʹ . ἀριστολόχεια δραχ . ηʹ . ἔνιοι σμύρνα δραχ . δʹ . ὀποπάναξ δραχ . ηʹ . ὅλλς . ιβʹ . οὗτος ἐπί τέλος ἐπιγράφω , θάλασσα εἰς ἐμβροχή κηρός κοʹ . ηʹ . τίς παρά αὐτός σημαίνω ὁ εἰς ἐμβροχή κηρός , σαφής οὐ οἶδα , ἐπινοέω γάρ εἰμί πολύς . θαυμάζω δέ εἰμί πῶς ἅπας ἄλλος γράφω Ἀσκληπιάδης ὡσαύτως ὁ Ἀνδρόμαχος ὁ μέτρον ὁ κ́ικις οὐ ἴσος γράφω . ὁ μέν γάρ Ἀνδρόμαχος ο . στʹ . ὁ δέ Ἀσκληπιάδης ο . γʹ . γράφω . οὐ προστίθημι δέ οὐδέ ὁ κατά ὁ τελευτή ὁ γραφή ὑπό Ἀνδρόμαχος πρόσκειμαι · ἔνιοι σμύρνα δραχ . δʹ . ὀποπάναξ δραχ . βʹ . πάλιν δέ προστίθημι αὐτός ἐπί ὁ καίω ἔριον ὁ οἰσυπηρός , ὅς οὐ πρόσκειμαι κατά ὁ Ἀνδρόμαχος γραφή . ἐφεξῆς δέ ὁ λέγω Αἰγύπτιος γράφω ὁ Ἀνδρόμαχος θηριακός ἔμπλαστρος πέντε . καί μετά οὗτος ἕτερος πάλιν φαιός , ὅς Εὔβουλος φημί εἰμί . καί μετά οὗτος αὖθις ἕτερος φαιός , ὅς Ἀθήνη ὀνομάζω , ᾄπειτα ἐφεξῆς πάλιν ἕτερος φαιός ἁπλῶς δύο , καί μετά οὗτος ἕτερος ἐπί ὅς κατά λέξις οὕτως γράφω · φαιός νυγματικός . Ἀνδρόμαχος . ♃ ἀμμωνιακόν θυμίαμα δραχ . ηʹ . κηρός νέος δραχ . ηʹ . τερμίνθινος δραχ . ηʹ . χαλκός καίω δραχ . ηʹ . πίσσα ξηρός δραχ . μʹ . ὡς δέ Ζήνων , μνᾶ ἥμισυς τέταρτος , λιθάργυρος δραχ . δʹ . ἀλόη Ἰνδικός δραχ . βʹ . ἀριστολόχεια δραχ . βʹ . χαλβάνη δραχ . βʹ . ἰός δραχ . αʹ . ὁ δέ δραχ . βʹ . λίβανος δραχ . βʹ . ἔλαιον χειμών κ̅ο̅ . δʹ . θέρειος ὄγδοος , ὄξος κοτύλη ἥμισυς εἰς ἄνεσις ὁ ἀμμωνιακόν . οὗτος ἔοικα εἰμί αὐτός ὀνομάζω νυγματικός πρός ὁ ὁ νεῦρον νύγμα δύναμαι εἰμί χρήσιμος .