galenus.de-causis-pulsuum-libri-iv 2.5
Μεταβάντες δ’ ἤδη σκεψώμεθα περὶ τῶν συνεχῆ μὲν τὴν κίνησιν ὅλης αὐτῆς τῆς διαστολῆς ἐχόντων σφυγμῶν , οὐ μὴν ἰσοταχῆ γε πᾶσαν . εἴρηται δὲ καὶ περὶ τούτων ἱκανῶς ἐν τῷ περὶ διαφορᾶς τῶν σφυγμῶν , ὁπόσαι μὲν αἱ πᾶσαι τούτου τοῦ γένους διαφοραὶ γίνονται , πόσοι δὲ καὶ οἱ καθ’ ἑκάστην αὐτῶν σφυγμοί . ὥστε οὐδὲ τούτων τὸν ἀριθμὸν ἔτι χρὴ νῦν ἐπεξιέναι , ἀλλ’ ἐπὶ τὰς αἰτίας αὐτῶν ἰτέον , ὡς οἷόν τε καὶ ταύτας ἐν τῷ καθόλου διεξιόντας , ὑπὲρ τοῦ βραχύτερον γίνεσθαι τὸν ἅπαντα λόγον . ὅσοι μὲν δὴ αὐτῶν ἀπὸ τῆς ἀρχῆς ἄχρι τοῦ τέλους εἰς τάχος διαδιδόασιν , ἧττον βαρύνεσθαι τὴν δύναμιν ἐμφαίνουσιν , ὅσοι δ’ ἔμπαλιν , μᾶλλον . οὐ μὴν λυομένης γε τῆς δυνάμεως οὐδεὶς τούτων γίνεται . μεγάλοι γὰρ ἅπαντές εἰσι καὶ μάλισθ’ ὅσον εἰς διαστήματα τρία καὶ χρόνους τρεῖς , ἢ τέτταρας αἰσθητοὺς ἐγχωρεῖν οἷόν τε τὴν κίνησιν . ἴδιον δὲ τῶν ἀθρόαν εἰς τἀναντία ποιουμένων τὴν μεταβολὴν τὸ μὴ τῆς δυνάμεως μόνης βαρυνομένης , ἀλλὰ καὶ ἔμφραξιν , ἢ θλίψιν ὀργάνων γίνεσθαι . λέγω δ’ εἰς τἀναντία ποιεῖσθαι μεταβολὴν ἀθρόως , εἰ κινούμενοι ﻿ ταχέως ἐξαιφνίδιον ἐγένοντο βραδεῖς , ἢ ἔμπαλιν ἐκ βραδείας τῆς πρόσθεν κινήσεως ὠκεῖς . γίγνονται γὰρ οὗτοι δι’ ἐμφράξεις μέν τινας καὶ στενοχωρίας , ἀλλ’ ἧττον χαλεπὰς τῶν διαλειπόντων , καὶ τῆς δυνάμεως δ’ αὐτῆς ὑπὸ πλήθους βαρυνομένης , ἀλλ’ ἧττον ἢ ἐν τοῖς διαλείπουσιν · οὐ γὰρ ἴσον δή που τὸ κακόν ἐστιν ἢ ὑπαλλαγῆναι τὴν κίνησιν , ἢ κωλυθῆναι . οἱ γὰρ κατὰ μέρος μέντοι τούτου τοῦ γένους τῆς ἀνωμαλίας σφυγμοὶ πῆ ποτ’ ἀλλήλων διαφέρουσι καὶ τίνες μέν εἰσιν αὐτῶν ὀλεθριώτεροι , τίνες δὲ καὶ αὐτοὶ καὶ ἐπιεικέστεροι , ῥᾴδιον μὲν καὶ αὐτόν τινα τῶν ἐντυγχανόντων ἐξευρεῖν κᾀξ ὧν ἐπὶ τῶν διαλειπόντων εἰρήκαμεν ὡρμημένον . εἰρήσονται μέντοι καὶ πρὸς ἡμῶν ἐν τοῖς περὶ τῆς διὰ σφυγμῶν προγνώσεως . ὁ γάρ τοι παρὼν λόγος οὐδὲν αὐτῶν ἔτι δεῖται , ὡς κατὰ τὸ κοινὸν τοῦ γένους κοινὰς καὶ τὰς τῆς γενέσεως ἐχόντων αἰτίας , ἃς δὴ νῦν πέπαυμαι λέγων .
Lemmas: μεταβαίνω δέ ἤδη σκοπέω περί ὁ συνεχής μέν ὁ κίνησις ὅλος αὐτός ὁ διαστολεύς ἔχω σφυγμός , οὐ μήν ἰσοταχής γε πᾶς . λέγω δέ καί περί οὗτος ἱκανός ἐν ὁ περί διαφορά ὁ σφυγμός , ὁπόσος μέν ὁ πᾶς οὗτος ὁ γένος διαφορά γίγνομαι , πόσος δέ καί ὁ κατά ἕκαστος αὐτός σφυγμός . ὥστε οὐδέ οὗτος ὁ ἀριθμός ἔτι χρή νῦν ἐπεξέρχομαι , ἀλλά ἐπί ὁ αἰτία αὐτός ἔρχομαι , ὡς οἷος τε καί οὗτος ἐν ὁ καθόλου διεξέρχομαι , ὑπέρ ὁ βραχύς γίγνομαι ὁ ἅπας λόγος . ὅσος μέν δή αὐτός ἀπό ὁ ἀρχή ἄχρι ὁ τέλος εἰς τάχος διαδίδωμι , ἥσσων βαρύνω ὁ δύναμις ἐμφαίνω , ὅσος δέ ἔμπαλιν , μάλα . οὐ μήν λύω γε ὁ δύναμις οὐδείς οὗτος γίγνομαι . μέγας γάρ ἅπας εἰμί καί μάλα ὅσος εἰς διάστημα τρεῖς καί χρόνος τρεῖς , ἤ τέσσαρες αἰσθητός ἐγχωρέω οἷος τε ὁ κίνησις . ἴδιος δέ ὁ ἀθρόος εἰς ἐναντίος ποιέω ὁ μεταβολή ὁ μή ὁ δύναμις μόνος βαρύνω , ἀλλά καί ἔμφραξις , ἤ θλίψις ὄργανον γίγνομαι . λέγω δέ εἰς ἐναντίος ποιέω μεταβολή ἀθρόος , εἰ κινέω ﻿ ταχύς ἐξαιφνίδιος γίγνομαι βραδύς , ἤ ἔμπαλιν ἐκ βραδύς ὁ πρόσθεν κίνησις ὠκύς . γίγνομαι γάρ οὗτος διά ἔμφραξις μέν τις καί στενοχωρία , ἀλλά ἥσσων χαλεπός ὁ διαλείπω , καί ὁ δύναμις δέ αὐτός ὑπό πλῆθος βαρύνω , ἀλλά ἥσσων ἤ ἐν ὁ διαλείπω · οὐ γάρ ἴσος δή που ὁ κακός εἰμί ἤ ὑπαλλάσσω ὁ κίνησις , ἤ κωλύω . ὁ γάρ κατά μέρος μέντοι οὗτος ὁ γένος ὁ ἀνωμαλία σφυγμός πῇ ποτέ ἀλλήλων διαφέρω καί τίς μέν εἰμί αὐτός ὀλέθριος , τίς δέ καί αὐτός καί ἐπιεικής , ῥᾴδιος μέν καί αὐτός τις ὁ ἐντυγχάνω ἐξευρίσκω ἐͅξ ὅς ἐπί ὁ διαλείπω λέγω ὁρμάω . λέγω μέντοι καί πρός ἐγώ ἐν ὁ περί ὁ διά σφυγμός πρόγνωσις . ὁ γάρ τοι πάρειμι λόγος οὐδείς αὐτός ἔτι δέω , ὡς κατά ὁ κοινός ὁ γένος κοινός καί ὁ ὁ γένεσις ἔχω αἰτία , ὅς δή νῦν παύω λέγω .