galenus.de-anatomicis-administrationibus-libri-ix 4.8
Ὁποῖοι μὲν οὖν τινές εἰσιν οἵδε , καὶ καθ’ ὅντινα τρόπον ἀλλήλοις τε καὶ τῇ κεφαλῇ διήρθρωνται , λέλεκταί μοι πρόσθεν ἐν τῷ περὶ τῶν ὀστῶν ὑπομνήματι · καὶ ὅστις ἐπὶ τήνδε τὴν πραγματείαν ἥκει , πρὶν ἐν ἐκείνῳ γυμνάσασθαι , σαθροῖς οὗτος ἱστᾷ θεμελίοις βάρη μεγάλα . νυνὶ δὲ , ὡς ἐπισταμένοις ἐκεῖνα , περὶ τῶν κατὰ τὸν πρῶτόν τε καὶ δεύτερον σπόνδυλον ἐρῶ κινήσεων . ἡ πρώτη καὶ δευτέρα συζυγία τῶν εἰρημένων τεττάρων μυῶν ἀνατείνει μόνην τὴν κεφαλὴν εἰς τοὐπίσω χωρὶς τοῦ τραχήλου . συμβαίνει τοιγαροῦν , οὕτως ἐνεργούντων , σφίγγεσθαι μὲν ἐν ταῖς κοιλότησι τοῦ πρώτου σπονδύλου τὰ κορωνὰ τῆς κεφαλῆς , ἐρείδεσθαι δὲ αὐτοῖς τὸ κατ’ ἰνίον ὀστοῦν ἐπὶ τοῦ πρώτου σπονδύλου , ψαύειν δ’ οὐχ ἥκιστα καὶ τοῦ δευτέρου , καὶ τῆς ἐσχάτης ἀνανεύσεως αὐτῆς τοῦτον αὐτὸν ὑπάρχειν τὸν ὅρον · ἐπινευόντων δ’ αὖθις , ἀποχωρεῖν μὲν εἰς τὰ πρόσω τὴν κεφαλὴν , ἐρείδεσθαι δὲ κατὰ τῆς προσθίας ἀποφύσεως τοῦ πρώτου σπονδύλου , χαλαρὰ δὲ ἐννήχειν τὰ κορωνὰ ταῖς κοιλότησιν , ἀφιστάμενα τῶν ὀπισθίων αὐτοῦ μερῶν , κᾂν ὑπερήκῃ τὸν πρῶτον σπόνδυλον ἡ κεφαλὴ πρόσω , μηδεμιᾶς ὑπὸ τῆς φύσεως βοηθείας εἰς τοῦτο παρασκευασθείσης . οὐ γὰρ μόνον οἱ κατασπῶντες αὐτὴν μύες ἐν τῷ κάμπτειν ἱκανοὶ τοιοῦτον ἐπιφέρειν κίνδυνον , ἀλλὰ καὶ τὸ βάρος αὐτὸ μετὰ τὴν πρώτην ἐπίνευσιν ἑτοίμως εἰς τὸ κάτω ῥέπον . ἔστι μὲν οὖν τις , ὡς μὴ ῥᾳδίως ὑπερβαίνειν εἰς τὸ πρόσω , βοήθεια τῇ κεφαλῇ κατὰ τῆς προσθίας ἀποφύσεως τοῦ πρώτου σπονδύλου · στηρίζει γὰρ αὐτὴν ἐνταῦθα καὶ βαστάζει , καθ’ ὅτι περ ἂν ὑπερβαίνῃ πρῶτον . ἀλλ’ αὐτὴν μὲν μικρὰν , μεγίστην δὲ ἐκ τῆς πρὸς τὸν δεύτερον συμφύσεως ἀσφάλειαν ἡ φύσις αὐτῇ κατεσκεύασεν . ἀποφύσασα γὰρ αὐτοῦ τι κωνοειδὲς μόριον ὄρθιον , τοῖς πρόσω τὰ κάτω μέρεσιν ἐστήριξε , κατὰ τοῦ πρώτου σπονδύλου βραχεῖάν τινα παραγλύψασα κοιλότητα , καθ’ ὃ μάλιστά ἐστιν ἡ κατὰ τὸ πρόσω μέρος ἀπόφυσις τοῦ πρώτου σπονδύλου . τῷ γὰρ ὄπισθεν αὐτῆς ἐπιβέβηκε μέρει τὸ πέρας τῆς ἀνάντους ἀποφύσεως τοῦ δευτέρου σπονδύλου , καὶ σύνδεσμος ἰσχυρὸς ἀπὸ τῆς κορυφῆς αὐτοῦ πεφυκὼς ἐμφύεται τῇ κεφαλῇ , καί τις ἕτερος ἐγκάρσιος ἐξ αὐτοῦ τοῦ πρώτου σπονδύλου γεννώμενος ἀκριβῶς σφίγγει τὸ κωνοειδὲς πέρας τοῦ δευτέρου σπονδύλου . ταῦτ’ οὖν εἰ βουληθείης θεάσασθαι , ῥᾷστον ἔσται σοι τῶν προειρημένων μυῶν τῶν μικρῶν ἀφῃρημένων . ἐκκόψας τε γὰρ τοῦ πρώτου σπονδύλου τὸ ὄπισθεν ἅπαν , ἐναργῶς θεάσῃ τοὺς εἰρημένους δύο συνδέσμους , ὑπηρετοῦντας εἰς ὅπερ εἴρηκα τῇ κεφαλῇ . κατέχει μὲν γὰρ αὐτὴν ὁ ἕτερος τῶν συνδέσμων , ὁ τῆς κορυφῆς ἐκπεφυκὼς τοῦ κατὰ τὸν δεύτερον σπόνδυλον ὀδόντος , ἢ πυρῆνος , ἢ ὅπως ἄν τις ὀνομάζειν ἐθέλῃ . αὐτὸν δὲ τοῦτον τὸν ὀδόντα κατέχει καὶ στηρίζει φυλάττων αὐτὸν ἀπαρέγκλιτον ὁ λοιπὸς σύνδεσμος . αἱ δ’ εἰς τὸ πλάγιον ἐπιστροφαὶ τῆς κεφαλῆς γίγνονται μὲν ὑπὸ τῶν λοξῶν μυῶν , ἐγκλίνουσι δὲ αὐτὴν ἐπὶ θάτερον τῶν κορωνῶν , ἐφ’ ὅπερ ἂν ὁ τείνων ἡγῆται μῦς . κατὰ τοῦτο μὲν οὖν ἐνστηρίζεται τῇ κοιλότητι , βιαίως ἐρείδουσα τὸ κορωνὸν εἰς ταύτην , ἐννήχει δὲ θατέρῳ κορωνῷ μετεώρῳ κατὰ τῆς ἀντικειμένης κοιλότητος ὀχουμένη · συνεπιστρέφει δ’ ἐν ταύτῃ τῇ κινήσει πρὸς τὴν ἑαυτῆς ἔγκλισιν ἡ κεφαλὴ διὰ τοῦ συνδέσμου τὸν δεύτερον σπόνδυλον . ὥστε εὐλόγως καὶ τοῦτον ἡ φύσις ἄλλῃ συζυγίᾳ μυῶν λοξῶν συνῆψε τῷ πρώτῳ , τὰς ἐπιστροφὰς αὐτοῦ κατευθύνειν τε καὶ πρὸς τὴν ἐξ ἀρχῆς κατάστασιν ἐπανάγειν πεφυκυίᾳ .
Lemmas: ὁποῖος μέν οὖν τις εἰμί ὅδε , καί κατά ὅστις τρόπος ἀλλήλων τε καί ὁ κεφαλή διαρθρόω , λέγω ἐγώ πρόσθεν ἐν ὁ περί ὁ ὀστέον ὑπόμνημα · καί ὅστις ἐπί ὅδε ὁ πραγματεία ἥκω , πρίν ἐν ἐκεῖνος γυμνάζω , σαθρός οὗτος ἱστάω θεμέλιος βάρος μέγας . νυνί δέ , ὡς ἐφίστημι ἐκεῖνος , περί ὁ κατά ὁ πρῶτος τε καί δεύτερος σφόνδυλος λέγω κίνησις . ὁ πρῶτος καί δεύτερος συζυγία ὁ λέγω τέσσαρες μῦς ἀνατείνω μόνος ὁ κεφαλή εἰς ὀπίσω χωρίς ὁ τράχηλος . συμβαίνω τοιγαροῦν , οὕτως ἐνεργέω , σφίγγω μέν ἐν ὁ κοιλότης ὁ πρῶτος σπονδύλος ὁ κορωνόν ὁ κεφαλή , ἐρείδω δέ αὐτός ὁ κατά ἰνίον ὀστέον ἐπί ὁ πρῶτος σπονδύλος , ψαύω δέ οὐ ἦκα καί ὁ δεύτερος , καί ὁ ἔσχατος ἀνάνευσις αὐτός οὗτος αὐτός ὑπάρχω ὁ ὅρος · ἐπινεύω δέ αὖθις , ἀποχωρέω μέν εἰς ὁ πρόσω ὁ κεφαλή , ἐρείδω δέ κατά ὁ πρόσθιος ἀπόφυσις ὁ πρῶτος σπονδύλος , χαλαρός δέ ἐννήχω ὁ κορωνόν ὁ κοιλότης , ἀφίστημι ὁ ὀπίσθιος αὐτός μέρος , ἔͅν ὑπερήκω ὁ πρῶτος σφόνδυλος ὁ κεφαλή πρόσω , μηδείς ὑπό ὁ φύσις βοήθεια εἰς οὗτος παρασκευάζω . οὐ γάρ μόνος ὁ κατασπάω αὐτός μῦς ἐν ὁ κάμπτω ἱκανός τοιοῦτος ἐπιφέρω κίνδυνος , ἀλλά καί ὁ βάρος αὐτός μετά ὁ πρῶτος ἐπίνευσις ἑτοῖμος εἰς ὁ κάτω ῥέπω . εἰμί μέν οὖν τις , ὡς μή ῥᾴδιος ὑπερβαίνω εἰς ὁ πρόσω , βοήθεια ὁ κεφαλή κατά ὁ πρόσθιος ἀπόφυσις ὁ πρῶτος σπονδύλος · στηρίζω γάρ αὐτός ἐνταῦθα καί βαστάζω , κατά ὅστις περ ἄν ὑπερβαίνω πρῶτος . ἀλλά αὐτός μέν μικρός , μέγας δέ ἐκ ὁ πρός ὁ δεύτερος σύμφυσις ἀσφάλεια ὁ φύσις αὐτός κατασκευάζω . ἀποφύω γάρ αὐτός τις κωνοειδής μόριον ὄρθιος , ὁ πρόσω ὁ κάτω μέρος στηρίζω , κατά ὁ πρῶτος σπονδύλος βραχύς τις παραγλύφω κοιλότης , κατά ὅς μάλα εἰμί ὁ κατά ὁ πρόσω μέρος ἀπόφυσις ὁ πρῶτος σπονδύλος . ὁ γάρ ὄπισθεν αὐτός ἐπιβαίνω μέρος ὁ πέρας ὁ ἀνάντης ἀπόφυσις ὁ δεύτερος σπονδύλος , καί σύνδεσμος ἰσχυρός ἀπό ὁ κορυφή αὐτός φύω ἐμφύω ὁ κεφαλή , καί τις ἕτερος ἐγκάρσιος ἐκ αὐτός ὁ πρῶτος σπονδύλος γεννάω ἀκριβής σφίγγω ὁ κωνοειδής πέρας ὁ δεύτερος σπονδύλος . οὗτος οὖν εἰ βούλομαι θεάομαι , ῥᾴδιος εἰμί σύ ὁ προλέγω μῦς ὁ μικρός ἀφαιρέω . ἐκκόπτω τε γάρ ὁ πρῶτος σπονδύλος ὁ ὄπισθεν ἅπας , ἐναργής θεάομαι ὁ λέγω δύο σύνδεσμος , ὑπηρετέω εἰς ὅς λέγω ὁ κεφαλή . κατέχω μέν γάρ αὐτός ὁ ἕτερος ὁ σύνδεσμος , ὁ ὁ κορυφή ἐκφύω ὁ κατά ὁ δεύτερος σφόνδυλος ὀδούς , ἤ πυρήν , ἤ ὅπως ἄν τις ὀνομάζω ἐθέλω . αὐτός δέ οὗτος ὁ ὀδούς κατέχω καί στηρίζω φυλάσσω αὐτός ἀπαρέγκλιτος ὁ λοιπός σύνδεσμος . ὁ δέ εἰς ὁ πλάγιος ἐπιστροφή ὁ κεφαλή γίγνομαι μέν ὑπό ὁ λοξός μῦς , ἐγκλίνω δέ αὐτός ἐπί ἕτερος ὁ κορώνη , ἐπί ὅς ἄν ὁ τείνω ἡγέομαι μῦς . κατά οὗτος μέν οὖν ἐνστηρίζω ὁ κοιλότης , βίαιος ἐρείδω ὁ κορωνόν εἰς οὗτος , ἐννήχω δέ ἕτερος κορωνόν μετέωρος κατά ὁ ἀντίκειμαι κοιλότης ὀχέω · συνεπιστρέφω δέ ἐν οὗτος ὁ κίνησις πρός ὁ ἑαυτοῦ ἔγκλισις ὁ κεφαλή διά ὁ σύνδεσμος ὁ δεύτερος σφόνδυλος . ὥστε εὔλογος καί οὗτος ὁ φύσις ἄλλος συζυγία μῦς λοξός συνάπτω ὁ πρῶτος , ὁ ἐπιστροφή αὐτός κατευθύνω τε καί πρός ὁ ἐκ ἀρχή κατάστασις ἐπανάγω φύω .