galenus.de-anatomicis-administrationibus-libri-ix 7.6
Ἵνα δὲ τὸν περικάρδιον ἀκριβῶς καταμάθῃς , ὅλον ἐκτέμνειν τὸ στέρνον ἐγχειρήσει τοιᾷδε . τοῦ ξιφοειδοῦς χόνδρου τὸ πέρας ἤτοι διὰ τῶν σαυτοῦ δακτύλων ἢ δι’ ἀγκίστρου σφοδρῶς ἀνατείνων τε καὶ ἀνακλῶν τέμνε τὰ πέριξ πάντα , καθ’ ἃ συνέχεται τοῖς ὁμιλοῦσι ﻿ σώμασιν . ὅταν δ’ οὕτω πράττων ἐντύχῃς τῷ πέρατι τοῦ στέρνου , καὶ περὶ τοῦθ’ ὁμοίως ἐνέργει , τὸ μὲν ἑκατέρωθεν αὐτοῦ τέμνων ἀφειδῶς , ἀποξύων δ’ ἀτρέμα τῶν ὑποκειμένων ὑμένα τὸν περικάρδιον · οὕτω τε πράττων ἀνάβαινε , μέχρις ἂν ἐντύχῃς τοῦ καλουμένου θυμοῦ τοῖς κάτω πέρασιν , ὧν ἀνώτερον προερχόμενος ἀγγείοις ἐντεύξῃ . τεθνεῶτος μὲν οὖν ἤδη πρὸ πολλοῦ χρόνου τοῦ ζώου , κᾂν τέμῃς τι τῶν κατὰ τοῦτο τὸ μέρος ἀγγείων , οὐ πολλὴν αἵματος ἕξεις ῥύσιν · ἔτι δὲ μᾶλλον , εἰ μὴ κατ’ ἄλλον τινὰ τρόπον εἴη τεθνεὸς , ἀλλ’ ἐσφαγμένον . εἰ δ’ ἤτοι πρόσφατον ἢ πολύαιμον ὑπάρχει , καταῤῥυήσεταί τι καὶ πρὸς τὴν τοῦ περικαρδίου ῥίζαν ἐκ τῶν τρωθέντων ἀγγείων αἷμα . δυνήσῃ μὲν οὖν αὐτὸ καὶ διὰ σπόγγου καθῄρας ἐπισκέπτεσθαι τὸ προκείμενον . ἄμεινον δ’ ἀναιμωτὶ γενέσθαι τοὖργον · ὑπάρξει γάρ σοι τἄλλα τε σαφέστερον ὁρᾷν καὶ τοῦ περικαρδίου τὴν ῥίζαν , οὐκ ἐξ αὐτοῦ τῆς καρδίας τοῦ σώματος ὁρμωμένην , ἀλλ’ ἐκ τῶν ἐκφυομένων ἀγγείων αὐτῆς , ὧν τὸ μέν ἐστιν ἡ μεγίστη τῶν ἀρτηριῶν , ἐν ἀριστεροῖς δηλονότι μέρεσι , τὸ δ’ ἕτερον ἐν τοῖς δεξιοῖς , ἡ ἀφ’ ἥπατος ἀναφερομένη φλὲψ · ἄλλα δὲ δύο , περὶ ὧν ἀρτίως εἶπον , ὧν τὸ μὲν ἀρτηρίαν φλεβώδη , τὸ δὲ ἀρτηριώδη φλέβα καλῶ . θεάσῃ δὲ ταῦτα σαφῶς μὲν ἤδη καὶ πρὶν γυμνῶσαι τοῦ χιτῶνος τὴν καρδίαν , ἔτι δὲ σαφέστερον , εἰ γυμνώσαις . οὕτω γάρ σοι καὶ ἡ τῶν καλουμένων φύσις ὀστῶν ὀφθήσεται , βλεπομένη μὲν ἐναργῶς κᾀπὶ τῆς ἐξῃρημένης τοῦ ζώου καρδίας , ὁρωμένη δὲ καὶ προσκειμένης ἔτι σαφῶς .
Lemmas: ἵνα δέ ὁ περικάρδιος ἀκριβής καταμανθάνω , ὅλος ἐκτέμνω ὁ στέρνον ἐγχειρέω τοιόσδε . ὁ ξιφοειδής χόνδρος ὁ πέρας ἤτοι διά ὁ σεαυτοῦ δάκτυλος ἤ διά ἄγκιστρον σφοδρός ἀνατείνω τε καί ἀνακλάω τέμνω ὁ πέριξ πᾶς , κατά ὅς συνέχω ὁ ὁμιλέω ﻿ σῶμα . ὅταν δέ οὕτως πράσσω ἐντυγχάνω ὁ πέρας ὁ στέρνον , καί περί οὗτος ὅμοιος ἐνέργνυμι , ὁ μέν ἑκατέρωθεν αὐτός τέμνω ἀφειδής , ἀποξύω δέ ἀτρέμας ὁ ὑπόκειμαι ὑμήν ὁ περικάρδιος · οὕτως τε πράσσω ἀναβαίνω , μέχρι ἄν ἐντυγχάνω ὁ καλέω θυμός ὁ κάτω πέρας , ὅς ἀνώτερος προέρχομαι ἀγγεῖον ἐντυγχάνω . θνῄσκω μέν οὖν ἤδη πρό πολύς χρόνος ὁ ζῷον , ἔͅν τέμνω τις ὁ κατά οὗτος ὁ μέρος ἀγγεῖον , οὐ πολύς αἷμα ἔχω ῥύσις · ἔτι δέ μάλα , εἰ μή κατά ἄλλος τις τρόπος εἰμί θνῄσκω , ἀλλά σφάζω . εἰ δέ ἤτοι πρόσφατος ἤ πολύαιμος ὑπάρχω , καταρρέω τις καί πρός ὁ ὁ περικάρδιος ῥίζα ἐκ ὁ τιτρώσκω ἀγγεῖον αἷμα . δύναμαι μέν οὖν αὐτός καί διά σπόγγος κῄρανω ἐπισκοπέω ὁ πρόκειμαι . ἀγαθός δέ ἀναιμωτί γίγνομαι ἔργον · ὑπάρχω γάρ σύ ἄλλος τε σαφής ὁράω καί ὁ περικάρδιος ὁ ῥίζα , οὐ ἐκ αὐτός ὁ καρδία ὁ σῶμα ὁρμάω , ἀλλά ἐκ ὁ ἐκφύω ἀγγεῖον αὐτός , ὅς ὁ μέν εἰμί ὁ μέγας ὁ ἀρτηρία , ἐν ἀριστερός δηλονότι μέρος , ὁ δέ ἕτερος ἐν ὁ δεξιός , ὁ ἀπό ἧπαρ ἀναφέρω φλέψ · ἄλλος δέ δύο , περί ὅς ἄρτιος λέγω , ὅς ὁ μέν ἀρτηρία φλεβώδης , ὁ δέ ἀρτηριώδης φλέψ καλέω . θεάομαι δέ οὗτος σαφής μέν ἤδη καί πρίν γυμνόω ὁ χιτών ὁ καρδία , ἔτι δέ σαφής , εἰ γυμνόω . οὕτως γάρ σύ καί ὁ ὁ καλέω φύσις ὀστέον ὁράω , βλέπω μέν ἐναργής εἰͅπί ὁ ἐκλέγω ὁ ζῷον καρδία , ὁράω δέ καί πρόσκειμαι ἔτι σαφής .