galenus.de-anatomicis-administrationibus-libri-ix 3.9
Σὲ δ’ οὐχ ὡς Ἡροδότου τὴν ἱστορίαν ἕνεκα τέρψεως ἀναγνῶναι προσήκει , ἀλλὰ τῇ μνήμῃ παραθέσθαι τῶν ὀφθέντων ἕκαστον , ὅπως εἰδῇς ἁπάντων τῶν μερῶν αὐτῆς ἀκριβῶς τὴν φύσιν . ἔνια μὲν γὰρ οὔτε ἀρτηρίαν , οὔτε νεῦρα , οὔτε φλέβα μεγάλην ἔχει · τινὰ δ’ ἤτοι τὰ τρία γένη τούτων , ἢ ἓν , ἢ δύο . ταῖς μὲν οὖν ἀρτηρίαις καὶ φλεψὶ κατὰ τὸ μέγεθός ἐστιν ἡ δύναμις . οὐ μὴν καὶ τοῖς γε νεύροις ὁμοίως ἐστὶν ἅπασιν , ἀλλ’ ἐπί τινων μορίων νεῦρον μικρὸν οὐ σμικρὰν ἔχει δύναμιν , οἷον ὅσα τοῖς κινοῦσι τὸν μέγαν δάκτυλον ἐνδιασπείρεται μυσὶν , ἐφεξῆς δ’ ὅσα τοῖς τὸν λιχανόν . εἰ γὰρ οὗτοι σώζοιντο μόνοι κατὰ φύσιν ὄντες , ἤτοι παραλυθέντων τῶν ἄλλων , ἢ καὶ παντάπασιν ἀπολομένων , οὐκ ἀκριβῶς ἂν εἴη κυλλὸς ὁ ἄνθρωπος , οὐδὲ τελέως ἄχρηστον ἔχων τὴν χεῖρα . προστεθέντος δὲ αὐτοῖς ἔτι καὶ τοῦ μέσου , βραχεῖα βλάβη τοῖς ἔργοις τῆς χειρὸς ἔσται , τῶν μικρῶν δακτύλων ἀπολλυμένων παντάπασιν . εἰ δέ γε , τῶν τεττάρων ὑγιεινῶν ὑπαρχόντων , ἤτοι γε ὁ κάμπτων τὸν μέγαν δάκτυλον , ἢ ὁ ἐκτείνων μῦς πάθοι τι , διαφθαρήσεται τὰ τῆς χειρὸς ἔργα πάντα . συναπόλλυται γὰρ ἀεὶ τῶν ἀντιτεταγμένων ἀλλήλοις μυῶν ἡ ἐνέργεια . τοῦ γοῦν ἐκτείνοντος τὸν μέγαν δάκτυλον μυὸς παραλυθέντος , ὁ κάμπτειν αὐτὸν πεφυκὼς μῦς ἐνεργήσας , αὐτίκα μὲν κάμπτει τὸν δάκτυλον , ὕστερον δὲ οὐκέτι δυνήσεται · τὸν γὰρ ἐν τῷ κεκάμφθαι διαμένοντα κάμπτειν αὖθις ἀδύνατον , εἰ μὴ πρότερον ἐκταθείη . γινώσκειν οὖν ἀκριβῶς προσήκει καὶ τῶν ἄλλων μὲν μυῶν ἁπάντων ἑκάστου τὸ νεῦρον , ἐξαιρέτως δὲ τῶν ἐνέργειαν ἀξιόλογον ἐχόντων , ὅπως , ἐάν τε βέλος ἢ σκόλοπα δέῃ κομίσασθαι μετὰ τοῦ διατέμνειν ἢ περιτέμνειν τι , φειδώμεθα τῶν ἀξιολόγων ἀγγείων τε καὶ νεύρων , ἐάν τε σεσηπός τι μόριον ἐκτέμωμεν , ﻿ ἢ ὀστοῦν ἐσφακελικός . οἶδα γοῦν τινα τῶν ἐξ ἀπονοίας χειρουργούντων , ἐπειδὴ πρότερόν ποτε κατὰ τὴν ἐκτὸς χώραν τοῦ βραχίονος ἐκτεμών τι μέγα μέρος μυὸς οὐδὲν ἀξιόλογον ἔβλαψε τὸ κῶλον , ὕστερον ἀφειδῶς ἐπιβαλόντα τὴν σμίλην ἐκείνῳ τῷ τόπῳ τῆς ἔνδον περιγραφῆς τοῦ προσθίου μυὸς , ἔνθα τὸ τρίτον ἐπιβαίνει νεῦρον . ἅτε δὴ , ὡς Ἱπποκράτης ἔφη , τὴν ἀνόητον εὐχέρειαν ἠσκηκὼς , μιᾷ κυκλοτερεῖ τομῇ ταχείᾳ χρησάμενος , οὐ μόνον ἔτεμε τὸ τρίτον νεῦρον , ἀλλὰ καὶ τὰ πρὸ αὐτοῦ δύο , καὶ πρὸς αὐτοῖς γε τήν τ’ ἀρτηρίαν καὶ τὴν φλέβα · κατ’ ἐκεῖνον γάρ τοι τὸν τόπον ἅμα ταῦτα πάντ’ ἐστίν . ἐν μὲν οὖν τῷ παραχρῆμα , διὰ τὴν αἱμοῤῥαγίαν ταραχθεὶς , περὶ μόνην ταύτην ἔσχε , βρόχους τοῖς τετμημένοις ἀγγείοις περιβαλών · ὀλίγον δ’ ὕστερον ὁ χειρουργηθεὶς οὔτε κινεῖν τι τῆς χειρὸς ἠδύνατο , καὶ τῶν ψαυόντων οὐκ ᾐσθάνετο κατὰ τὰ πλεῖστα τῶν τοῦ κώλου μερῶν , ἐκεκράγει τε πρὸς τὸν ἰατρὸν αὐτῷ τῷ ῥήματι χρώμενος τούτῳ , Ἐνευροκόπησάς με τὸν ταλαίπωρον . οὗτος μὲν οὖν ὁ ἰατρὸς ἅπαν ἄχρηστον εἰργάσατο διὰ μιᾶς τομῆς τὸ κῶλον · ἄλλοι δ’ ἄλλο τι μέρος ἓν ἢ δύο ἐν χειρὶ καὶ σκέλει , διὰ τὴν τῶν νεύρων ἄγνοιαν · ἵνα παραλείπω νῦν , ὅσα κατὰ τὰς φλεβοτομίας ἐργάζονται κακὰ , μὴ γινώσκοντες , ἃ χρὴ φυλάττεσθαι καθ’ ἑκάστην τῶν φλεβῶν τῶν ἐν ἀγκῶνι , περὶ ὧν εἴρηταί μοι καὶ διὰ τοῦ περὶ τῆς ἐπὶ τῶν τεθνεώτων ἀνατομῆς γεγραμμένου βιβλίου . τούτων γοῦν ἕνεκα πάντων ἀνατεμνέσθω σοι πολλάκις ἀκριβῶς πιθηκεία χείρ · καὶ γὰρ , εἴ τι σπάνιον ἐν αὐτῇ θεάσαιο , καὶ τοῦτ’ ἄν σοι γένοιτο χρήσιμον . εἶδον γοῦν ποτε κατὰ τῆς ἔνδον φλεβὸς τῆς ἐν ἀγκῶνι νευρίον ἐπικείμενον ἔν τινος ἀνατομῇ πιθήκου , καὶ αὖθις ἐφ’ ἑτέρου κατὰ τῆς ὁμοζυγούσης αὐτῇ φλεβὸς ὡσαύτως . καὶ τούτων ἡ θέα χρήσιμος ἐπί τινων ἰατρῶν γνωρίμων γέγονεν , ἐγκαλουμένων ὡς τεμόντων νεῦρον , ἐπειδὴ καὶ μετὰ τὴν τομὴν εὐθέως ᾔσθοντο ναρκώδη διάθεσιν οἱ τμηθέντες ἐν τῷ μήκει τῆς χειρὸς , ἐν δὲ τῷ μετὰ ταῦτα παντὶ χρόνῳ παρέμενε τὸ πάθημα τοῦτο τοῖς φλεβοτομηθεῖσιν . δηλώσας οὖν ἐγὼ τοῖς ἐγκαλοῦσιν , ἰδιότητα κατασκευῆς σώματος γίγνεσθαί ποτε τοιαύτην , ἠλευθέρωσα τοῦ ψόγου τοὺς ἰατρούς . ἐπείσθησαν δέ μοι περὶ τούτου οἱ ἐγκαλοῦντες τοῖς ἰατροῖς , οὐ μόνον ἑτέρους τοὺς ἰδόντας ἐπικαλεσαμένῳ μάρτυρας , ἀλλὰ κᾀν τοῖς ἀνατομικοῖς ὑπομνήμασιν , ἃ καθ’ ἕκαστον τῶν ἀνατεμνομένων ζώων ἐποιούμην , ἐπιδείξαντι γεγραμμένον , ὃ διῆλθον ἄρτι φαινόμενον ἐπὶ τῆς φλεβός . οἱ τὰ τῶν ἀνατομικῶν γράψαντες βιβλία νομίζουσιν , ἀπὸ τῶν ὑποκειμένων μυῶν λείψανα μικρὰ διεξέρχεσθαι πρὸς τὸ περικείμενον αὐτοῖς δέρμα · τὸ δ’ οὐχ οὕτως ἔχει , καθάπερ ἐθεάσασθε πολλάκις · ἀλλ’ εἰσὶν ἴδιαι ῥίζαι τῶν ἐπιπολῆς νεύρων , ἃς συναποδέροντες τῷ δέρματι διαφθείρουσιν , ὡς μηδ’ εἶναι δοκεῖν . ἔστι γὰρ , ὡς καὶ πρόσθεν ἐῤῥέθη , χαλεπώτατον γυμνῶσαι τὰ νεῦρα ταῦτα , συμφυοῦς ὄντος τῷ δέρματι τοῦ μετ’ αὐτὸ ὑμένος , ὃν χωρίζοντα χρὴ προσκαταλιπεῖν τοῖς μυσὶν , ἐναντίως τῇ φυσικῇ κατασκευῇ πράττοντας ἐν τῷδε .
Lemmas: σύ δέ οὐ ὡς Ἡρόδοτος ὁ ἱστορία ἕνεκα τέρψις ἀναγιγνώσκω προσήκω , ἀλλά ὁ μνήμη παρατίθημι ὁ ὁράω ἕκαστος , ὅπως οἶδα ἅπας ὁ μέρος αὐτός ἀκριβής ὁ φύσις . ἔνιοι μέν γάρ οὔτε ἀρτηρία , οὔτε νεῦρον , οὔτε φλέψ μέγας ἔχω · τις δέ ἤτοι ὁ τρεῖς γένος οὗτος , ἤ εἷς , ἤ δύο . ὁ μέν οὖν ἀρτηρία καί φλέψ κατά ὁ μέγεθος εἰμί ὁ δύναμις . οὐ μήν καί ὁ γε νεῦρον ὅμοιος εἰμί ἅπας , ἀλλά ἐπί τις μόριον νεῦρον μικρός οὐ μικρός ἔχω δύναμις , οἷος ὅσος ὁ κινέω ὁ μέγας δάκτυλος ἐνδιασπείρω μῦς , ἐφεξῆς δέ ὅσος ὁ ὁ λιχανός . εἰ γάρ οὗτος σῴζω μόνος κατά φύσις εἰμί , ἤτοι παραλύω ὁ ἄλλος , ἤ καί παντάπασι ἀπόλλυμι , οὐ ἀκριβής ἄν εἰμί κυλλός ὁ ἄνθρωπος , οὐδέ τέλειος ἄχρηστος ἔχω ὁ χείρ . προστίθημι δέ αὐτός ἔτι καί ὁ μέσος , βραχύς βλάβη ὁ ἔργον ὁ χείρ εἰμί , ὁ μικρός δάκτυλος ἀπόλλυμι παντάπασι . εἰ δέ γε , ὁ τέσσαρες ὑγιεινός ὑπάρχω , ἤτοι γε ὁ κάμπτω ὁ μέγας δάκτυλος , ἤ ὁ ἐκτείνω μῦς πάσχω τις , διαφθείρω ὁ ὁ χείρ ἔργον πᾶς . συναπόλλυμι γάρ ἀεί ὁ ἀντιτάσσω ἀλλήλων μῦς ὁ ἐνέργεια . ὁ γοῦν ἐκτείνω ὁ μέγας δάκτυλος μῦς παραλύω , ὁ κάμπτω αὐτός φύω μῦς ἐνεργέω , αὐτίκα μέν κάμπτω ὁ δάκτυλος , ὕστερον δέ οὐκέτι δύναμαι · ὁ γάρ ἐν ὁ κάμπτω διαμένω κάμπτω αὖθις ἀδύνατος , εἰ μή πρότερος ἐκτείνω . γιγνώσκω οὖν ἀκριβής προσήκω καί ὁ ἄλλος μέν μῦς ἅπας ἕκαστος ὁ νεῦρον , ἐξαιρετός δέ ὁ ἐνέργεια ἀξιόλογος ἔχω , ὅπως , ἐάν τε βέλος ἤ σκόλοψ δέω κομίζω μετά ὁ διατέμνω ἤ περιτέμνω τις , φείδομαι ὁ ἀξιόλογος ἀγγεῖον τε καί νεῦρον , ἐάν τε σήπω τις μόριον ἐκτέμνω , ﻿ ἤ ὀστέον σφακελίζω . οἶδα γοῦν τις ὁ ἐκ ἀπόνοια χειρουργέω , ἐπειδή πρότερος ποτέ κατά ὁ ἐκτός χώρα ὁ βραχίων ἐκτέμνω τις μέγας μέρος μῦς οὐδείς ἀξιόλογος βλάπτω ὁ κῶλον , ὕστερον ἀφειδής ἐπιβάλλω ὁ σμίλη ἐκεῖνος ὁ τόπος ὁ ἔνδον περιγραφή ὁ πρόσθιος μῦς , ἔνθα ὁ τρίτος ἐπιβαίνω νεῦρον . ἅτε δή , ὡς Ἱπποκράτης φημί , ὁ ἀνόητος εὐχέρεια ἀσκέω , εἷς κυκλοτερής τομή ταχύς χράω , οὐ μόνος τέμνω ὁ τρίτος νεῦρον , ἀλλά καί ὁ πρό αὐτός δύο , καί πρός αὐτός γε ὁ τε ἀρτηρία καί ὁ φλέψ · κατά ἐκεῖνος γάρ τοι ὁ τόπος ἅμα οὗτος πᾶς εἰμί . ἐν μέν οὖν ὁ παραχρῆμα , διά ὁ αἱμορραγία ταράσσω , περί μόνος οὗτος ἔχω , βρόχος ὁ τέμνω ἀγγεῖον περιβάλλω · ὀλίγος δέ ὕστερον ὁ χειρουργέω οὔτε κινέω τις ὁ χείρ δύναμαι , καί ὁ ψαύω οὐ αἰσθάνομαι κατά ὁ πολύς ὁ ὁ κῶλον μέρος , κράζω τε πρός ὁ ἰατρός αὐτός ὁ ῥῆμα χράω οὗτος , Ἐνευροκόπηννυμι ἐγώ ὁ ταλαίπωρος . οὗτος μέν οὖν ὁ ἰατρός ἅπας ἄχρηστος ἐργάζομαι διά εἷς τομή ὁ κῶλον · ἄλλος δέ ἄλλος τις μέρος εἷς ἤ δύο ἐν χείρ καί σκέλος , διά ὁ ὁ νεῦρον ἄγνοια · ἵνα παραλείπω νῦν , ὅσος κατά ὁ φλεβοτομία ἐργάζομαι κακός , μή γιγνώσκω , ὅς χρή φυλάσσω κατά ἕκαστος ὁ φλέψ ὁ ἐν ἀγκών , περί ὅς λέγω ἐγώ καί διά ὁ περί ὁ ἐπί ὁ θνῄσκω ἀνατομή γράφω βιβλίον . οὗτος γοῦν ἕνεκα πᾶς ἀνατέμνω σύ πολλάκις ἀκριβής πιθήκειος χείρ · καί γάρ , εἰ τις σπάνιος ἐν αὐτός θεάομαι , καί οὗτος ἄν σύ γίγνομαι χρήσιμος . ὁράω γοῦν ποτέ κατά ὁ ἔνδον φλέψ ὁ ἐν ἀγκών νευρίον ἐπίκειμαι ἐν τις ἀνατομή πίθηκος , καί αὖθις ἐπί ἕτερος κατά ὁ ὁμοζυγέω αὐτός φλέψ ὡσαύτως . καί οὗτος ὁ θέα χρήσιμος ἐπί τις ἰατρός γνώριμος γίγνομαι , ἐγκαλέω ὡς τέμνω νεῦρον , ἐπειδή καί μετά ὁ τομή εὐθύς αἰσθάνομαι ναρκώδης διάθεσις ὁ τέμνω ἐν ὁ μῆκος ὁ χείρ , ἐν δέ ὁ μετά οὗτος πᾶς χρόνος παραμένω ὁ πάθημα οὗτος ὁ φλεβοτομέω . δηλόω οὖν ἐγώ ὁ ἐγκαλέω , ἰδιότης κατασκευή σῶμα γίγνομαι ποτέ τοιοῦτος , ἐλευθερόω ὁ ψόγος ὁ ἰατρός . πείθω δέ ἐγώ περί οὗτος ὁ ἐγκαλέω ὁ ἰατρός , οὐ μόνος ἕτερος ὁ ὁράω ἐπικαλέω μάρτυς , ἀλλά εἰͅν ὁ ἀνατομικός ὑπόμνημα , ὅς κατά ἕκαστος ὁ ἀνατέμνω ζῷον ποιέω , ἐπιδείκνυμι γράφω , ὅς διέρχομαι ἄρτι φαίνω ἐπί ὁ φλέψ . ὁ ὁ ὁ ἀνατομικός γράφω βιβλίον νομίζω , ἀπό ὁ ὑπόκειμαι μῦς λείψανον μικρός διεξέρχομαι πρός ὁ περίκειμαι αὐτός δέρμα · ὁ δέ οὐ οὕτως ἔχω , καθά θεάομαι πολλάκις · ἀλλά εἰμί ἴδιος ῥίζα ὁ ἐπιπολή νεῦρον , ὅς συναποδέρω ὁ δέρμα διαφθείρω , ὡς μηδέ εἰμί δοκέω . εἰμί γάρ , ὡς καί πρόσθεν λέγω , χαλεπός γυμνόω ὁ νεῦρον οὗτος , συμφυής εἰμί ὁ δέρμα ὁ μετά αὐτός ὑμήν , ὅς χωρίζω χρή προσκαταλείπω ὁ μῦς , ἐναντίος ὁ φυσικός κατασκευή πράσσω ἐν ὅδε .