galenus.ars-medica 11
Κατὰ δὲ συζυγίαν τῶν πρώτων ποιοτήτων αἱ δυσκρασίαι τῆς καρδίας ᾧδε ἔχουσιν . θερμῆς καὶ ξηρᾶς καρδίας οἱ σφυγμοὶ σκληροὶ καὶ μεγάλοι , καὶ ταχεῖς , καὶ πυκνοὶ , καὶ αἱ ἀναπνοαὶ μεγάλαι τε καὶ ταχεῖαι , καὶ πυκναί . καὶ πολὺ δὴ μᾶλλον εἰς τάχος ἐπιδιδόασι καὶ πυκνότητα , οὐ συναυξηθέντος ἀνάλογον τῇ καρδίᾳ τοῦ θώρακος . πάντων οὗτοι λασιώτατοι τὰ κατὰ τὸ στέρνον εἰσὶ καὶ τὸ ὑποχόνδριον . εἰς δὲ τὰς πράξεις ἕτοιμοι καὶ θυμικοὶ καὶ ταχεῖς , ἄγριοι , καὶ ἀνήμεροι , καὶ ἰταμοὶ , καὶ ἀναίσχυντοι , καὶ τυραννικοὶ τοῖς ἤθεσι , καὶ γὰρ ὀξύθυμοι καὶ δύσπαυστοι . περὶ δὲ τῆς ἅπαντος τοῦ σώματος κράσεως , ἔτι τε τῆς τοῦ θώρακος εὐρυχωρίας , ἀνάλογον τοῖς ἔμπροσθεν εἰρημένοις διοριστέον . εἰ δ’ ὑγρότης ἐπικρατήσειεν ἄμα θερμότητι , λάσιοι μὲν ἧττον οἱ τοιοῦτοι τῶν προειρημένων , ἕτοιμοι δὲ εἰς τὰς πράξεις οὐδὲν ἧττον · οὐ μὴν ἄγριός γε ὁ θυμὸς , ἀλλ’ εἰς ὀργὴν μόνον ἕτοιμοι . οἱ σφυγμοὶ δὲ μαλακοί τε καὶ μεγάλοι , καὶ ταχεῖς , καὶ πυκνοί . καὶ ἡ ἀναπνοὴ , τοῦ μὲν θώρακος ἀνάλογον ἔχοντος τῇ καρδίᾳ , κατὰ τὴν αὐτὴν ἰδέαν τοῖς σφυγμοῖς · μικροτέρου δὲ γενομένου , τοσοῦτον θάττων τε καὶ πυκνοτέρα τῶν προειρημένων , ὅσον καὶ ὁ θώραξ μικρότερός ἐστιν . πολλῆς δὲ τῆς κατὰ τὴν κρᾶσιν ἐκτροπῆς γινομένης , καὶ μάλιστα εἰ κατὰ τὴν ὑγρότητα συμπέσῃ τοῦτο , πρὸς τοῖς εἰρημένοις ἔτι καὶ τὰ σηπεδονώδη νοσήματα γίνεται , διαφθειρομένων τε καὶ σηπομένων αὐτοῖς τῶν χυμῶν συμπεσεῖται , καὶ αἱ ἐκπνοαὶ μείζους τε καὶ θάττους τῶν εἰσπνοῶν , κᾀν τοῖς σφυγμοῖς ἡ συστολὴ ταχεῖα . ὑγροτέρας δὲ καὶ ψυχροτέρας καρδίας οἱ μὲν σφυγμοὶ μαλακοὶ , τὸ δὲ ἦθος ἄτολμόν τε καὶ δειλὸν , καὶ ὀκνηρόν . εἰσὶ δὲ καὶ ψιλοὶ τριχῶν οἱ τοιοῦτοι τὰ στέρνα , καὶ ἥκιστα μηνιῶσιν , ὥσπερ καὶ εἰς ὀργὴν οὐχ ἕτοιμοι . τὰ δὲ κατὰ θώρακα καὶ τὸ σύμπαν σῶμα τοῖς ἔμπροσθεν ὡσαύτως διοριστέον . ἡ ψυχροτέρα δὲ καὶ ξηροτέρα καρδία τοὺς μὲν σφυγμοὺς σκληροὺς ἐργάζεται καὶ μικρούς · τὴν δὲ ἀναπνοὴν , εἰ μὲν ἀνάλογον τῇ ψυχρότητι μικρὸς ὁ θώραξ γένοιτο , σύμμετρον · εἰ δὲ μείζων , ἀραιὰν καὶ βραδεῖαν . ἀοργητότατοι πάντων οὗτοι · βιασθέντες μέντοι τισὶν ὀργισθῆναι , φυλάττουσι τὴν μῆνιν . εἰσὶ δὲ καὶ ἄτριχοι τὰ στέρνα πάντων μάλιστα . περὶ δὲ σμικρότητος τοῦ θώρακος , ἔτι τε τῆς τοῦ ὅλου σώματος ψυχρότητος ὁμοίως διοριστέον , ἓν κοινὸν ἐπὶ πᾶσι τοῖς εἰρημένοις ἐκεῖνο μεμνημένους , ὡς , ὅσα περὶ ἠθῶν ἢ νῦν , ἢ κατ’ ἄλλον τινὰ γέγραπται λόγον εἰς διάγνωσιν κράσεως , οὐχ ὑπὲρ τῶν ἐκ φιλοσοφίας ἢ χρηστῶν ἢ μοχθηρῶν ἠθῶν ἐγγιγνομένων , ἀλλ’ ὑπὲρ τῶν ἐμφύτων ἑκάστῳ λέλεκται .
Lemmas: κατά δέ συζυγία ὁ πρῶτος ποιότης ὁ δυσκρασία ὁ καρδία ὧδε ἔχω . θερμός καί ξηρός καρδία ὁ σφυγμός σκληρός καί μέγας , καί ταχύς , καί πυκνός , καί ὁ ἀναπνοή μέγας τε καί ταχύς , καί πυκνός . καί πολύς δή μάλα εἰς τάχος ἐπιδίδωμι καί πυκνότης , οὐ συναυξάνω ἀνάλογος ὁ καρδία ὁ θώραξ . πᾶς οὗτος λάσιος ὁ κατά ὁ στέρνον εἰμί καί ὁ ὑποχόνδριος . εἰς δέ ὁ πρᾶξις ἑτοῖμος καί θυμικός καί ταχύς , ἄγριος , καί ἀνήμερος , καί ἰταμός , καί ἀναίσχυντος , καί τυραννικός ὁ ἦθος , καί γάρ ὀξύθυμος καί δύσπαυστος . περί δέ ὁ ἅπας ὁ σῶμα κρᾶσις , ἔτι τε ὁ ὁ θώραξ εὐρυχωρία , ἀνάλογος ὁ ἔμπροσθεν λέγω διοριστέον . εἰ δέ ὑγρότης ἐπικρατέω ἅμα θερμότης , λάσιος μέν ἥσσων ὁ τοιοῦτος ὁ προλέγω , ἑτοῖμος δέ εἰς ὁ πρᾶξις οὐδείς ἥσσων · οὐ μήν ἄγριος γε ὁ θυμός , ἀλλά εἰς ὀργή μόνος ἑτοῖμος . ὁ σφυγμός δέ μαλακός τε καί μέγας , καί ταχύς , καί πυκνός . καί ὁ ἀναπνοή , ὁ μέν θώραξ ἀνάλογος ἔχω ὁ καρδία , κατά ὁ αὐτός ἰδέα ὁ σφυγμός · μικρός δέ γίγνομαι , τοσοῦτος ταχύς τε καί πυκνός ὁ προλέγω , ὅσος καί ὁ θώραξ μικρός εἰμί . πολύς δέ ὁ κατά ὁ κρᾶσις ἐκτροπή γίγνομαι , καί μάλα εἰ κατά ὁ ὑγρότης συμπίπτω οὗτος , πρός ὁ λέγω ἔτι καί ὁ σηπεδονώδης νόσημα γίγνομαι , διαφθείρω τε καί σήπω αὐτός ὁ χυμός συμπίπτω , καί ὁ ἐκπνοή μέγας τε καί ταχύς ὁ εἰσπνοή , εἰͅν ὁ σφυγμός ὁ συστολή ταχύς . ὑγρός δέ καί ψυχρός καρδία ὁ μέν σφυγμός μαλακός , ὁ δέ ἦθος ἄτολμος τε καί δειλός , καί ὀκνηρός . εἰμί δέ καί ψιλός θρίξ ὁ τοιοῦτος ὁ στέρνον , καί ἦκα μηνιάω , ὥσπερ καί εἰς ὀργή οὐ ἑτοῖμος . ὁ δέ κατά θώραξ καί ὁ σύμπας σῶμα ὁ ἔμπροσθεν ὡσαύτως διοριστέον . ὁ ψυχρός δέ καί ξηρός καρδία ὁ μέν σφυγμός σκληρός ἐργάζομαι καί μικρός · ὁ δέ ἀναπνοή , εἰ μέν ἀνάλογος ὁ ψυχρότης μικρός ὁ θώραξ γίγνομαι , σύμμετρος · εἰ δέ μέγας , ἀραιός καί βραδύς . ἀόργητος πᾶς οὗτος · βιάζω μέντοι τις ὀργίζω , φυλάσσω ὁ μῆνις . εἰμί δέ καί ἄτριχος ὁ στέρνον πᾶς μάλα . περί δέ μικρότης ὁ θώραξ , ἔτι τε ὁ ὁ ὅλος σῶμα ψυχρότης ὅμοιος διοριστέον , εἷς κοινός ἐπί πᾶς ὁ λέγω ἐκεῖνος μιμνῄσκω , ὡς , ὅσος περί ἦθος ἤ νῦν , ἤ κατά ἄλλος τις γράφω λόγος εἰς διάγνωσις κρᾶσις , οὐ ὑπέρ ὁ ἐκ φιλοσοφία ἤ χρηστός ἤ μοχθηρός ἦθος ἐγγίγνομαι , ἀλλά ὑπέρ ὁ ἔμφυτος ἕκαστος λέγω .