galenus.ad-glauconem-de-medendi-methodo-libri-ii 1.16
Ἐπεὶ δὲ τὸν περὶ τῶν συμπτωμάτων λόγον πεποιήμεθα μέχρι δεῦρο , πάλιν ἐπάνιμεν πρὸς τὰ ἐξ ἀρχῆς ἕνα κοινὸν ἐπὶ πάντων ἔχοντες σκοπὸν , ἐπισκέπτεσθαι τὴν ἐργαζομένην ἕκαστον αὐτῶν αἰτίαν · αὗται γὰρ ἐνδείξονταί σοι τὴν προσήκουσαν ἴασιν . οἷον εἴ τις ἀλγοίη τὴν κεφαλὴν , εἰ μὲν ἀσώδης εἴη καὶ καρδιώττοι , κελεύειν ἐμεῖν , ἐμεῖται γὰρ ἢ χολὴν ἢ φλέγμα ἢ ἄμφω . μηδενὸς δ’ ἐπισήμου κατὰ τὴν γαστέρα παθήματος ὑποφαινομένου σκοπεῖσθαι , πότερον πλῆθός ἐστιν ἢ ἔμφραξις ἢ φλεγμονή τινος τῶν ἐν τῇ κεφαλῇ μορίων · εὑρήσεις δὲ πρῶτον μὲν , εἰ δι’ ὅλης αὐτῆς ἐκτέταται τὸ ἄλγημα πυνθανόμενος , εἰ κατά τινα τῶν μορίων ἐρείδει σφοδρότερον . ἔπειτα δὲ πότερον μετὰ βάρους ἢ τάσεως ἢ δήξεως ἢ σφυγμοῦ . τὰ γὰρ μετὰ βάρους ἀλγήματα πλῆθος δηλοῖ · τὰ δὲ μετὰ δήξεως ἢ ἀτμῶν ἢ χυμῶν δριμύτητα · τὰ δὲ μετὰ σφυγμοῦ φλεγμονήν · τὰ δὲ μετὰ τάσεως , εἰ μὲν ἄνευ βάρους καὶ σφυγμοῦ καὶ πνεύματος ἀπέπτου καὶ φυσώδους , πλῆθος · εἰ δὲ μετὰ σφυγμοῦ , καὶ φλεγμονὴν ὑμενώδους σώματος · εἰ δὲ μετὰ βάρους , πλῆθος ἐντὸς τῶν ὑμένων ἐνισχόμενον . ὅταν οὖν παντάπασι ταῦτα διορισθείη , τὴν ἐργαζομένην ἕκαστον αὐτῶν αἰτίαν σκοπεῖν χρή . ἐκείνη γὰρ ἐνδείξεταί σοι τὴν θεραπείαν · οἷον εἰ πλῆθος εἴη περιεχόμενον ἀτμῶν ἢ χυμῶν , ἐπισκοπεῖσθαι , πότερον διὰ μέγεθος πυρετῶν οἱ χυμοὶ χυθέντες τε καὶ οἱονεὶ ζέσαντες ἐπὶ τὴν κεφαλὴν ὥρμησαν , ἢ διὰ τὴν τοῦ μέρους ἀῤῥωστίαν ἢ διὰ τὴν ἐν παντὶ τῷ σώματι πλησμονήν · ταύτην μὲν γὰρ οὐκ ἂν χαλεπῶς ἰάσαιο ταῖς τοῦ ὅλου κενώσεσι . τὴν δ’ ἐπ’ ἀσθενείᾳ τοῦ μορίου τὸ μέν τι πάντῃ τοῦ σώματος ἀντισπῶν , τὸ δέ τι ταῖς τοῦ μέρους ἰάσεσιν . ἀντισπάσεις μὲν οὖν κλύσμασί τε δριμέσι καὶ δεσμοῖς καὶ τρίψεσι τῶν κάτω πολλαῖς , καὶ ἢν οὕτω δέῃ , καὶ τοῦ αἵματος ἀπάγων τί . τὸ δὲ μόριον ἐξιάσῃ , καθ’ ὃν μὲν καιρὸν ἀντισπᾷς εἰς τὸ ὅλον σῶμα , ταῖς ἀπωθεῖσθαί τι τῆς κεφαλῆς δυναμέναις ἐπιβροχαῖς · μετὰ δὲ ταῦτα ταῖς κενούσαις · εἰς ὕστερον δὲ ταῖς τονούσαις . ἀπωθεῖται μὲν οὖν ἔλαιον τὸ καλούμενον ὠμοτριβὲς ἢ ἄλλο τι τῶν τοιούτων παραπλήσιον , οἷον ὀξυρόδινόν τε καὶ ῥόδινον αὐτὸ καθ’ αὑτὸ , καὶ ὅσα διὰ τῶν τοῦ μήκωνος κωδιῶν καὶ θαλλῶν ἐλαίας τῶν ἁπαλῶν καὶ κιττοῦ τῶν κορύμβων ἡδυόσμου τε τοῦ χλωροῦ καὶ σισυμβρίου σκευάζεται · χρῆσθαι δ’ αὐτοῖς ἐπὶ μὲν ὠμοτέρου τε καὶ ψυχροτέρου πλήθους χλιαροῖς · ἐπὶ δὲ θερμοτέρου καὶ χολωδεστέρου ψυχροῖς . κενοῖ δὲ καὶ διαφορεῖ τὸ θερμὸν ἔλαιον αὐτό τε καθ’ αὑτὸ καὶ μᾶλλον εἰ παλαιὸν ἢ σικυώνιον εἴη ἢ καὶ ἄνηθον ἐναφηψημένον ἔχοι · τὸ γὰρ μὴ πάνυ παχείων μήτε γλίσχρων χυμῶν πλῆθος ἱκανῶς διὰ τῶν τοιούτων κενώσεις · ἀλλὰ καὶ ἢν σπονδύλιον ἢ ἕρπυλλον ἐναφέψοις ἢ γλήχωνος κόμην ἢ καλαμίνθης ἢ ἡδυόσμου τε καὶ σισυμβρίου , κενώσεις οὕτω καὶ τὸ παχύτερον . αὐτὰ δὲ ταῦτα καὶ τόνον τινὰ δίδωσι τοῖς μορίοις καὶ ῥώννυσι τὰ ἠσθενηκότα . χρηστέον οὖν αὐτοῖς ἐφεξῆς , μέχρι παντελοῦς ἰάσεως . καὶ εἰ δεήσειε , διά τε ῥινῶν καὶ ὑπερώας καθαίρειν καὶ πταρμοὺς κινεῖν . καὶ ἢν ἐπὶ λουτρὸν ἀγάγῃς τὸν ἄνθρωπον , ἀνατρίβειν τε ξηραῖς σινδόσι τὴν κεφαλὴν καὶ χωρὶς ἐλαίου διαπλάττειν , ἁλί τε καὶ νίτρῳ καὶ νάπυϊ . ταῦτα μὲν δὴ τῆς ἐπ’ ἀῤῥωστίας τοῦ μορίου κεφαλαλγίας ἰάματα . τῆς δ’ ἐπὶ μεγέθους πυρετῶν , τῆς μὲν ἰαμάτων δεομένης , αἱ ψυχραὶ ποιότητες καὶ δυνάμεις δι’ ὑδρελαίου τε καὶ ὀξυροδίνου καὶ μήκωνος κωδιῶν ἐπιβροχαὶ συγκείμεναι ἁρμόζουσι . τῆς δὲ κρίσιμον αἱμοῤῥαγίαν ἢ ἔμετον δηλούσης ἰάματα μὲν οὐ χρὴ ζητεῖν · οὐδὲ γὰρ σύμπτωμά τι τήν γε τοιαύτην νομιστέον , ἀλλὰ μᾶλλον ἀγαθὸν σημεῖον , ὥσπερ καὶ τἄλλα τὰ πρὸ τῶν κρίσεων ἃ τοὺς μὲν πολλοὺς ἐκφοβεῖ , χρηστὸν δέ τι δηλοῖ . κάλλιστον δὲ δύνασθαι γνωρίζειν σῶμα ταραττόμενον ὑπὸ φύσεως παρασκευαζομένης ἐπί τε τὰς ἄλλας ἐκκρίσεις καὶ οὐχ ἥκιστα τὰς δι’ ἐμέτων τε καὶ αἱμοῤῥαγίας , ὧν ἀχώριστόν ἐστι σημεῖον ἡ κεφαλαλγία . λέγεται δ’ ἐπὶ πλέον μὲν ἑτέρωθι πάντα . τὸ δὲ νῦν εἰδέναι , καθ’ ὅσον ἐγχωρεῖ τὴν ἐξ ἀρχῆς φυλάττοντα προαίρεσιν διὰ συντόμων εἰπεῖν , τὶ περὶ αὐτῶν εἰρήσεται . σκεπτέον οὖν πρῶτον μὲν τὸ τῶν πυρετῶν εἶδος , εἰ θερμοὶ καὶ διακαεῖς . ἐκκρίσεσι γὰρ οἱ τοιοῦτοι φιλοῦσι κρίνεσθαι · καθάπερ οἱ μαλακώτεροί τε καὶ οἷον σμυχόμενοι χρονίζουσί τε καὶ εἰς ἀποστάσεις ὁρμῶσι τὰ πολλά . δεύτερον δὲ , εἰ σωτήριόν ἐστι τὸ νόσημα , τίς γὰρ ἀγαθὴ κρίσις ἐν τῷ ὀλεθρίῳ νοσήματι ἐλπισθείη ; τρίτον ἐπὶ τοῖσδε τὸν καιρὸν τῆς ὅλης νόσου σκοπεῖν . εἰ γὰρ ἀρχῆς ἢ ἐπιδόσεως ἐστι σημεῖον μηδέπω δ’ ἀκμῆς μηδὲ πέψεως γνωρίσματα δι’ οὔρων ἢ πτυσμάτων ἢ ἀποπατημάτων , οὐκ ἐνδέχεται κρίσιν ἀγαθὴν γενέσθαι . ταῦτα μέν ἐστιν ἐξ ὧν ἄν τις ἐλπίσειε δι’ ἐκκρίσεως κριθήσεσθαι τὸ νόσημα . τοῦ δὲ νῦν ἤδη καὶ μηκέτι μέλλοντος σημεῖα τάδε · δυσφορία προηγεῖται κρίσεως ἁπάσης · καὶ εἰ μὲν ἐν ἡμέρᾳ μέλλοι κριθήσεσθαι τὸ νόσημα , νύκτωρ · εἰ δ’ ἐν νυκτὶ , δι’ ἡμέρας . εἰ οὖν τοιοῦτόν τι βλέποις , ἐπισκοπεῖσθαι δεῖ πόσην ἄγει τὴν ἀπὸ τοῦ νοσεῖν ἡμέραν ὁ ἄνθρωπος . εἰσὶ γὰρ καὶ αἳ κρίνειν πεφύκασι κᾂν βραχείας ὁρμῆς τῆς φύσεως λάβωνται . πολλοὶ δ’ ἐν μὲν ταῖς σφοδραῖς κινήσεσιν ὅλως οὐ δύνανται τὸ μέγεθος συνορᾷν ﻿ τῆς ταραχῆς , εἰ κατὰ τὴν φύσιν ἐστὶ τῆς ἡμέρας . ἡ μὲν γὰρ ἑβδόμη ἡμέρα καὶ κατὰ τὰς βραχείας παρασκευὰς τῆς φύσεως ἐξορμᾷ πρὸς τὴν διὰ κενώσεως κρίσιν . ἡ δ’ ἕκτη μεγάλης τε δεῖται τῆς παρασκευῆς καὶ πολλάκις μὲν οὐδ’ ἔκρινεν . εἰ δέ γε ἔκρινεν , οὔτε χωρὶς κινδύνου οὔτε πιστῶς . οὕτω δὲ καὶ τῶν ἄλλων ἡμερῶν ἑκάστης ἐστί τις ἴδιος φύσις , ἣν ἐν τοῖς περὶ κρισίμων διοριζόμεθα . φέρε δὴ καὶ τὴν ἡμέραν εἶναι κατὰ τὸ τῆς ταραχῆς μέγεθος . εἶτ’ ἐφεξῆς σκοπεῖν , ὁποία τις ἡ κρίσις ἔσται · περὶ μὲν οὖν τῶν ἄλλων οὐδὲν δεόμεθα λέγειν νῦν . εἰ δ’ ἔμετος ἢ αἵματος ἔκκρισις διὰ ῥινῶν ἔσεσθαι μέλλοι , ταύταις γὰρ ἐλέγομεν ταῖς ἐκκρίσεσιν ἕν τι τῶν σημείων εἶναι τὴν κεφαλαλγίαν , ἐκ τῶνδε μάλιστα διορίζεσθαι · πρῶτον μὲν εἰ μὴ κατ’ ἀρχὰς εὐθὺς εἰσέβαλεν οἷον σύμπτωμά τι τοῦ νοσήματος , ἀλλ’ ἐν τῇ πρὸ τῆς κρίσεως ταραχῇ . δεύτερον δ’ εἰ καὶ ὁ τράχηλος συναλγοίη καὶ ὑποχόνδριον ἀνασπώμενον εἴη καὶ εἰ δύσπνοιά τις αἰφνίδιος , οἱονεὶ στενοχωρουμένου τοῦ θώρακος . εἰ γὰρ ἐπὶ τούτοις ἅπασιν ἐξαίφνης ὀγκούμενοι οἱ σφυγμοὶ μὴ καταπίπτοιεν εἰς μικρότητα μηδ’ ἀμυδροὶ γίγνοιντο , παραχρῆμα τὴν κρίσιν ἐλπίζειν · εἰ δὲ πρὸς τῷ μὴ καταπίπτειν εἰς ὕψος ἀρθεῖεν καὶ σφοδρότητα προσλάβοιεν , ἐπιβλέπειν ἤδη χρὴ τὸ πρόσωπον τοῦ νοσοῦντος · εἰ γὰρ καὶ πάλλοιτό τι τῶν ἐν αὐτῷ μορίων ἢ σφύζοιεν αἱ ἐν τοῖς κροτάφοις φλέβες ἢ μῆλον ἢ ῥὶς ἢ ὀφθαλμὸς ἐρυθρότερα γίγνοιντο , τὴν κρίσιν μᾶλλον ἐλπίζειν . εἰ δὲ καὶ δακρύουσιν ἄκοντες ἢ μαρμαρυγὰς ὁρᾷν φαντάζοιντο καὶ τὰς χεῖρας ἐπὶ τὰς ῥῖνας φέροιεν ὡς κνώμενοι , τηνικαῦτα μὲν οὐκέτι μέλλον , ἀλλ’ ἤδη ῥέον ὄψει τὸ αἷμα . κνησαμένων γὰρ αὐτῶν ἅπαξ που καὶ δὶς εὐθὺς ἐκρήγνυται . μὴ καταπλαγῇς δ’ ἐν τούτοις , ἢν παραφρονοῦντα τὸν ἄνθρωπον καὶ ἀναπηδῶντα θεάσαιο . καὶ γὰρ καὶ ταῦτα τῆς ἄνω φορᾶς τῶν χυμῶν γνωρίσματα . καθάπερ ἥ τε δύσπνοια καὶ τὸ ὑποχόνδριον ἀνασπώμενον , ὅ τε τράχηλος ἅμα τῇ κεφαλῇ βαρυνόμενος · ἀλλά σοι σὺν τούτοις ἕν τι σημεῖον ἔστω καὶ ἡ παραφροσύνη . καὶ ταῦτα μὲν οὖν ἱκανὰ γνωρίσματα . προσέρχεται δ’ αὐτοῖς πολλάκις ἥ τε τοῦ νοσοῦντος ἡλικία τε καὶ φύσις βεβαιοῦσα τὴν ἐλπίδα καὶ προσέτι τοῦ ἔτους ὁ καιρὸς , ἥ τε παροῦσα κατάστασις . εἰ γὰρ μειράκιον εἴη τὸ νοσοῦν ἢ ἄλλως φύσει θερμὸν ἢ πολύαιμον , ἔτι μᾶλλον ἐλπίσεις . εἰ δὲ καὶ πρόσθεν αὐτῷ πολλάκις αἷμα διὰ ῥινῶν ἐπεφάνη , νοσοῦντί τε καὶ ὑγιαίνοντι , τοῦτο μὲν καὶ μόνον ἱκανὸν αἱμοῤῥαγίας ἐλπίδα παρασχεῖν . εἰ δὲ καὶ τὸν καιρὸν τοῦ ἔτους ὁρῴης θέρος , ἢ οὐ θέρος μὲν , ἄλλως δὲ θερμὴν τὴν παροῦσαν κατάστασιν , ἆρ’ οὐκ ἄν τινα καὶ παρὰ τούτων ἔνδειξιν λάβοις ; εἰ δὲ καὶ πολλοὶ κατ’ ἐκεῖνον τὸν καιρὸν αἱμοῤῥαγίας εἶεν κεκριμένοι , καὶ τοῦτ’ ἂν αὐξήσειέ σου τὴν ἐλπίδα , καὶ εἰ πληθωρικὸν εἴη τὸ σῶμα καὶ εἰ συνηθῶν ἐκκρίσεων ἐπίσχεσις . ἐμοὶ μὲν οὐδ’ ὅλως χαλεπὸν εἶναι δοκεῖ , τοσαῦτα καὶ τοιαῦτα γνωρίσματα μελλούσης αἱμοῤῥαγίας ἔχοντα δύνασθαι προγινώσκειν , ἀλλ’ ἄτοπόν τε καὶ δεινῶς ἀμαθὲς τὸ μὴ προγνῶναι . τῇ δ’ ὀλιγωρίᾳ τῶν νῦν ἰατρῶν θαυμάζεται τὰ μὴ θαυμαστά . καὶ γὰρ εἴτ’ ἐξ ἀριστεροῦ μυκτῆρος εἴτ’ ἐκ δεξιοῦ ῥυήσεται τὸ αἷμα , χαλεπὸν μὲν οὐδὲν ἐκ τῶν εἰρημένων προγινώσκειν , τοῖς πολλοῖς δὲ τῶν ἰατρῶν οὐ μόνον χαλεπὸν , ἀλλ’ οὐδὲ δυνατὸν ὅλως εἶναι δοκεῖ · καί τοι καὶ ταύτας καὶ τὰς ἄλλας ἐκκρίσεις ἁπάσας ἔνεστι προγνῶναι , δύο ταῦτα σκοπουμένῳ · τό τε ὅθεν ἡ ὁρμὴ τῆς φύσεως καὶ τὸ ποῦ . καὶ γὰρ συνεργήσομεν ταῖς ἐλλείψεσι καὶ κωλύσομεν τὰς ἀμέτρους γινομένας φορὰς , εἰ ταῦτα γινώσκοιμεν · οἷον αὐτίκα τὰς ἀπὸ σπληνὸς αἱμοῤῥαγίας αἱ κατὰ τὸ ἀκριβέστερον ὑποχόνδριον ὑποτιθέμεναι μεγάλαι σικύαι ῥᾳδίως ἀντισπῶσι , τὰς δ’ ἀπὸ τοῦ ἥπατος αἱ κατὰ τὸ δεξιόν . κᾀπὶ τῶν ἄλλων ὁ αὐτὸς λόγος . ἐξ ἑνὸς γὰρ περὶ πάντων δυνήσῃ συλλογίζεσθαι τό γε καθόλου σκοπούμενος . ὥστε κᾀγὼ τῇδε καταπαύσω τὸν παρόντα λόγον . ἐφεξῆς δὲ περί τε τῶν ἐπὶ ταῖς φλεγμοναῖς ἀναπτομένων πυρετῶν δίειμί σοι καὶ τῶν ἄλλων παθῶν , ὅσα καθ’ ἕκαστον τῶν τοῦ σώματος μορίων συνίσταται . φλεγμονὰς δ’ οἱ μὲν παλαιοὶ τὰς οἷον φλογώσεις ὠνόμαζον · οἱ δὲ νεώτεροι οὐ πάσας · οὔτε γὰρ τὸν ἕρπητα οὔτε τὸ ἐρυσίπελας οὔτ’ ἄλλο οὐδὲν τῶν τοιούτων ταῖς φλεγμοναῖς συναριθμοῦσιν , ἀλλ’ ἑνὶ μόνῳ τῶν θερμῶν παθημάτων ἐπιφέρουσι τοῦτο τὸ ὄνομα , τὸ μετ’ οἰδήματος σκληροῦ καὶ ὀδύνης σφυγματώδους . οὐ μὴν τούτῳ γε μόνῳ πυρετοὺς καὶ πόνους ἑπομένους ὁρῶμεν , ἀλλ’ ἅπασιν ἁπλῶς τοῖς θερμοῖς καὶ οἷον ζέουσι πάθεσι . περί τε οὖν τούτων καὶ τῶν ἄλλων ὅσα τοιαῦτα νοσήματα τὸν ἑξῆς ποιησόμεθα λόγον .
Lemmas: ἐπεί δέ ὁ περί ὁ σύμπτωμα λόγος ποιέω μέχρι δεῦρο , πάλιν ἐπανέρχομαι πρός ὁ ἐκ ἀρχή εἷς κοινός ἐπί πᾶς ἔχω σκοπός , ἐπισκοπέω ὁ ἐργάζομαι ἕκαστος αὐτός αἰτία · οὗτος γάρ ἐνδείκνυμι σύ ὁ προσήκω ἴασις . οἷον εἰ τις ἀλγέω ὁ κεφαλή , εἰ μέν ἀσώδης εἰμί καί καρδιώσσω , κελεύω ἐμέω , ἐμέω γάρ ἤ χολή ἤ φλέγμα ἤ ἄμφω . μηδείς δέ ἐπίσημος κατά ὁ γαστήρ πάθημα ὑποφαίνω σκοπέω , πότερος πλῆθος εἰμί ἤ ἔμφραξις ἤ φλεγμονή τις ὁ ἐν ὁ κεφαλή μόριον · εὑρίσκω δέ πρῶτος μέν , εἰ διά ὅλος αὐτός ἐκτείνω ὁ ἄλγημα πυνθάνομαι , εἰ κατά τις ὁ μόριον ἐρείδω σφοδρός . ἔπειτα δέ πότερος μετά βάρος ἤ τάσις ἤ δῆξις ἤ σφυγμός . ὁ γάρ μετά βάρος ἄλγημα πλῆθος δηλόω · ὁ δέ μετά δῆξις ἤ ἀτμός ἤ χυμός δριμύτης · ὁ δέ μετά σφυγμός φλεγμονή · ὁ δέ μετά τάσις , εἰ μέν ἄνευ βάρος καί σφυγμός καί πνεῦμα ἄπεπτος καί φυσώδης , πλῆθος · εἰ δέ μετά σφυγμός , καί φλεγμονή ὑμενώδης σῶμα · εἰ δέ μετά βάρος , πλῆθος ἐντός ὁ ὑμήν ἐνίσχω . ὅταν οὖν παντάπασι οὗτος διορίζω , ὁ ἐργάζομαι ἕκαστος αὐτός αἰτία σκοπέω χρή . ἐκεῖνος γάρ ἐνδείκνυμι σύ ὁ θεραπεία · οἷον εἰ πλῆθος εἰμί περιέχω ἀτμός ἤ χυμός , ἐπισκοπέω , πότερος διά μέγεθος πυρετός ὁ χυμός χέω τε καί οἱονεί ζέω ἐπί ὁ κεφαλή ὁρμάω , ἤ διά ὁ ὁ μέρος ἀρρωστία ἤ διά ὁ ἐν πᾶς ὁ σῶμα πλησμονή · οὗτος μέν γάρ οὐ ἄν χαλεπός ἰάομαι ὁ ὁ ὅλος κένωσις . ὁ δέ ἐπί ἀσθένεια ὁ μόριον ὁ μέν τις πάντῃ ὁ σῶμα ἀντισπάω , ὁ δέ τις ὁ ὁ μέρος ἴασις . ἀντισπάω μέν οὖν κλύσμα τε δριμύς καί δεσμός καί τρῖψις ὁ κάτω πολύς , καί ἐάν οὕτως δέω , καί ὁ αἷμα ἀπάγω τίς . ὁ δέ μόριον ἐξιάομαι , κατά ὅς μέν καιρός ἀντισπάω εἰς ὁ ὅλος σῶμα , ὁ ἀπωθέω τις ὁ κεφαλή δύναμαι ἐπιβροχή · μετά δέ οὗτος ὁ κενόω · εἰς ὕστερον δέ ὁ τονέω . ἀπωθέω μέν οὖν ἔλαιον ὁ καλέω ὠμοτριβής ἤ ἄλλος τις ὁ τοιοῦτος παραπλήσιος , οἷος ὀξυρρόδινον τε καί ῥόδινος αὐτός κατά ἑαυτοῦ , καί ὅσος διά ὁ ὁ μήκων κωδία καί θαλλός ἐλαία ὁ ἁπαλός καί κισσός ὁ κόρυμβος ἡδύοσμος τε ὁ χλωρός καί σίσυμβρον σκευάζω · χράω δέ αὐτός ἐπί μέν ὠμός τε καί ψυχρός πλῆθος χλιαρός · ἐπί δέ θερμός καί χολώδης ψυχρός . κενόω δέ καί διαφορέω ὁ θερμός ἔλαιον αὐτός τε κατά ἑαυτοῦ καί μάλα εἰ παλαιός ἤ σικυώνιον εἰμί ἤ καί ἄνηθον ἐναφεψάω ἔχω · ὁ γάρ μή πάνυ παχίων μήτε γλίσχρος χυμός πλῆθος ἱκανός διά ὁ τοιοῦτος κενόω · ἀλλά καί ἐάν σπονδύλιον ἤ ἕρπυλλος ἐναφέψω ἤ βλήχων κόμη ἤ καλαμίνθη ἤ ἡδύοσμον τε καί σίσυμβρον , κενόω οὕτως καί ὁ παχύς . αὐτός δέ οὗτος καί τόνος τις δίδωμι ὁ μόριον καί ῥώννυμι ὁ ἀσθενέω . χράω οὖν αὐτός ἐφεξῆς , μέχρι παντελής ἴασις . καί εἰ δέω , διά τε ῥίς καί ὑπερώα καθαίρω καί πταρμός κινέω . καί ἐάν ἐπί λουτρόν ἄγω ὁ ἄνθρωπος , ἀνατρίβω τε ξηρός σινδών ὁ κεφαλή καί χωρίς ἔλαιον διαπλάσσω , ἅλς τε καί νίτρον καί νᾶπυ . οὗτος μέν δή ὁ ἐπί ἀρρωστία ὁ μόριον κεφαλαλγία ἴαμα . ὁ δέ ἐπί μέγεθος πυρετός , ὁ μέν ἴαμα δέω , ὁ ψυχρός ποιότης καί δύναμις διά ὑδρέλαιον τε καί ὀξυρόδινος καί μήκων κωδία ἐπιβροχή σύγκειμαι ἁρμόζω . ὁ δέ κρίσιμος αἱμορραγία ἤ ἔμετος δηλόω ἴαμα μέν οὐ χρή ζητέω · οὐδέ γάρ σύμπτωμα τις ὁ γε τοιοῦτος νομίζω , ἀλλά μάλα ἀγαθός σημεῖον , ὥσπερ καί ἄλλος ὁ πρό ὁ κρίσις ὅς ὁ μέν πολύς ἐκφοβέω , χρηστός δέ τις δηλόω . καλός δέ δύναμαι γνωρίζω σῶμα ταράσσω ὑπό φύσις παρασκευάζω ἐπί τε ὁ ἄλλος ἔκκρισις καί οὐ ἦκα ὁ διά ἔμετος τε καί αἱμορραγία , ὅς ἀχώριστος εἰμί σημεῖον ὁ κεφαλαλγία . λέγω δέ ἐπί πολύς μέν ἑτέρωθι πᾶς . ὁ δέ νῦν οἶδα , κατά ὅσος ἐγχωρέω ὁ ἐκ ἀρχή φυλάσσω προαίρεσις διά σύντομος λέγω , τίς περί αὐτός λέγω . σκοπέω οὖν πρῶτος μέν ὁ ὁ πυρετός εἶδος , εἰ θερμός καί διακαής . ἔκκρισις γάρ ὁ τοιοῦτος φιλέω κρίνω · καθά ὁ μαλακός τε καί οἷος σμύχω χρονίζω τε καί εἰς ἀπόστασις ὁρμάω ὁ πολύς . δεύτερος δέ , εἰ σωτήριος εἰμί ὁ νόσημα , τίς γάρ ἀγαθός κρίσις ἐν ὁ ὀλέθριος νόσημα ἐλπίζω ; τρίτος ἐπί ὅδε ὁ καιρός ὁ ὅλος νόσος σκοπέω . εἰ γάρ ἀρχή ἤ ἐπίδοσις εἰμί σημεῖον μηδέπω δέ ἀκμή μηδέ πέψις γνώρισμα διά ὅρος ἤ πτύσμα ἤ ἀποπάτημα , οὐ ἐνδέχομαι κρίσις ἀγαθός γίγνομαι . οὗτος μέν εἰμί ἐκ ὅς ἄν τις ἐλπίζω διά ἔκκρισις κρίνω ὁ νόσημα . ὁ δέ νῦν ἤδη καί μηκέτι μέλλω σημεῖον ὅδε · δυσφορία προηγέομαι κρίσις ἅπας · καί εἰ μέν ἐν ἡμέρα μέλλω κρίνω ὁ νόσημα , νύκτωρ · εἰ δέ ἐν νύξ , διά ἡμέρα . εἰ οὖν τοιοῦτος τις βλέπω , ἐπισκοπέω δέω πόσος ἄγω ὁ ἀπό ὁ νοσέω ἡμέρα ὁ ἄνθρωπος . εἰμί γάρ καί ὅς κρίνω φύω ἔͅν βραχύς ὁρμή ὁ φύσις λαμβάνω . πολύς δέ ἐν μέν ὁ σφοδρός κίνησις ὅλος οὐ δύναμαι ὁ μέγεθος συνοράω ﻿ ὁ ταραχή , εἰ κατά ὁ φύσις εἰμί ὁ ἡμέρα . ὁ μέν γάρ ἕβδομος ἡμέρα καί κατά ὁ βραχύς παρασκευή ὁ φύσις ἐξορμάω πρός ὁ διά κένωσις κρίσις . ὁ δέ ἕκτος μέγας τε δέω ὁ παρασκευή καί πολλάκις μέν οὐδέ κρίνω . εἰ δέ γε κρίνω , οὔτε χωρίς κίνδυνος οὔτε πιστός . οὕτως δέ καί ὁ ἄλλος ἡμέρα ἕκαστος εἰμί τις ἴδιος φύσις , ὅς ἐν ὁ περί κρίσιμος διορίζω . φέρω δή καί ὁ ἡμέρα εἰμί κατά ὁ ὁ ταραχή μέγεθος . εἶτα ἐφεξῆς σκοπέω , ὁποῖος τις ὁ κρίσις εἰμί · περί μέν οὖν ὁ ἄλλος οὐδείς δέω λέγω νῦν . εἰ δέ ἔμετος ἤ αἷμα ἔκκρισις διά ῥίς εἰμί μέλλω , οὗτος γάρ λέγω ὁ ἔκκρισις εἷς τις ὁ σημεῖον εἰμί ὁ κεφαλαλγία , ἐκ ὅδε μάλα διορίζω · πρῶτος μέν εἰ μή κατά ἀρχή εὐθύς εἰσβάλλω οἷος σύμπτωμα τις ὁ νόσημα , ἀλλά ἐν ὁ πρό ὁ κρίσις ταραχή . δεύτερος δέ εἰ καί ὁ τράχηλος συναλγέω καί ὑποχόνδριος ἀνασπάω εἰμί καί εἰ δύσπνοια τις αἰφνίδιος , οἱονεί στενοχωρέω ὁ θώραξ . εἰ γάρ ἐπί οὗτος ἅπας ἐξαίφνης ὀγκόω ὁ σφυγμός μή καταπίπτω εἰς μικρότης μηδέ ἀμυδρός γίγνομαι , παραχρῆμα ὁ κρίσις ἐλπίζω · εἰ δέ πρός ὁ μή καταπίπτω εἰς ὕψος ἀείρω καί σφοδρότης προσλαμβάνω , ἐπιβλέπω ἤδη χρή ὁ πρόσωπον ὁ νοσέω · εἰ γάρ καί πάλλω τις ὁ ἐν αὐτός μόριον ἤ σφύζω ὁ ἐν ὁ κρόταφος φλέψ ἤ μῆλον ἤ ῥίς ἤ ὀφθαλμός ἐρυθρός γίγνομαι , ὁ κρίσις μάλα ἐλπίζω . εἰ δέ καί δακρύω ἄκων ἤ μαρμαρυγή ὁράω φαντάζω καί ὁ χείρ ἐπί ὁ ῥίς φέρω ὡς κνάω , τηνικαῦτα μέν οὐκέτι μέλλω , ἀλλά ἤδη ῥέω ὁράω ὁ αἷμα . κνάω γάρ αὐτός ἅπαξ που καί δίς εὐθύς ἐκρήγνυμι . μή καταπλάσσω δέ ἐν οὗτος , ἐάν παραφρονέω ὁ ἄνθρωπος καί ἀναπηδάω θεάομαι . καί γάρ καί οὗτος ὁ ἄνω φορά ὁ χυμός γνώρισμα . καθά ὁ τε δύσπνοια καί ὁ ὑποχόνδριος ἀνασπάω , ὁ τε τράχηλος ἅμα ὁ κεφαλή βαρύνω · ἀλλά σύ σύν οὗτος εἷς τις σημεῖον εἰμί καί ὁ παραφροσύνη . καί οὗτος μέν οὖν ἱκανός γνώρισμα . προσέρχομαι δέ αὐτός πολλάκις ὁ τε ὁ νοσέω ἡλικία τε καί φύσις βεβαιόω ὁ ἐλπίς καί προσέτι ὁ ἔτος ὁ καιρός , ὁ τε πάρειμι κατάστασις . εἰ γάρ μειράκιον εἰμί ὁ νοσέω ἤ ἄλλος φύσις θερμός ἤ πολύαιμος , ἔτι μάλα ἐλπίζω . εἰ δέ καί πρόσθεν αὐτός πολλάκις αἷμα διά ῥίς ἐπιφαίνω , νοσέω τε καί ὑγιαίνω , οὗτος μέν καί μόνος ἱκανός αἱμορραγία ἐλπίς παρέχω . εἰ δέ καί ὁ καιρός ὁ ἔτος ὁράω θέρος , ἤ οὐ θέρος μέν , ἄλλος δέ θερμός ὁ πάρειμι κατάστασις , ἆρα οὐ ἄν τις καί παρά οὗτος ἔνδειξις λαμβάνω ; εἰ δέ καί πολύς κατά ἐκεῖνος ὁ καιρός αἱμορραγία εἰμί κρίνω , καί οὗτος ἄν αὐξάνω σύ ὁ ἐλπίς , καί εἰ πληθωρικός εἰμί ὁ σῶμα καί εἰ συνήθης ἔκκρισις ἐπίσχεσις . ἐγώ μέν οὐδέ ὅλος χαλεπός εἰμί δοκέω , τοσοῦτος καί τοιοῦτος γνώρισμα μέλλω αἱμορραγία ἔχω δύναμαι προγιγνώσκω , ἀλλά ἄτοπος τε καί δεινός ἀμαθής ὁ μή προγιγνώσκω . ὁ δέ ὀλιγωρία ὁ νῦν ἰατρός θαυμάζω ὁ μή θαυμαστός . καί γάρ εἴτε ἐκ ἀριστερός μυκτήρ εἴτε ἐκ δεξιός ῥέω ὁ αἷμα , χαλεπός μέν οὐδείς ἐκ ὁ λέγω προγιγνώσκω , ὁ πολύς δέ ὁ ἰατρός οὐ μόνος χαλεπός , ἀλλά οὐδέ δυνατός ὅλος εἰμί δοκέω · καί τοι καί οὗτος καί ὁ ἄλλος ἔκκρισις ἅπας ἔνειμι προγιγνώσκω , δύο οὗτος σκοπέω · ὁ τε ὅθεν ὁ ὁρμή ὁ φύσις καί ὁ ποῦ . καί γάρ συνεργέω ὁ ἔλλειψις καί κωλύω ὁ ἄμετρος γίγνομαι φορά , εἰ οὗτος γιγνώσκω · οἷον αὐτίκα ὁ ἀπό σπλήν αἱμορραγία ὁ κατά ὁ ἀκριβής ὑποχόνδριος ὑποτίθημι μέγας σικύα ῥᾴδιος ἀντισπάω , ὁ δέ ἀπό ὁ ἧπαρ ὁ κατά ὁ δεξιός . εἰͅπί ὁ ἄλλος ὁ αὐτός λόγος . ἐκ εἷς γάρ περί πᾶς δύναμαι συλλογίζομαι ὁ γε καθόλου σκοπέω . ὥστε ἐͅγώ τῇδε καταπαύω ὁ πάρειμι λόγος . ἐφεξῆς δέ περί τε ὁ ἐπί ὁ φλεγμονή ἀνάπτω πυρετός διέρχομαι σύ καί ὁ ἄλλος πάθος , ὅσος κατά ἕκαστος ὁ ὁ σῶμα μόριον συνίστημι . φλεγμονή δέ ὁ μέν παλαιός ὁ οἷος φλόγωσις ὀνομάζω · ὁ δέ νέος οὐ πᾶς · οὔτε γάρ ὁ ἕρπης οὔτε ὁ ἐρυσίπελας οὔτε ἄλλος οὐδείς ὁ τοιοῦτος ὁ φλεγμονή συναριθμέω , ἀλλά εἷς μόνος ὁ θερμός πάθημα ἐπιφέρω οὗτος ὁ ὄνομα , ὁ μετά οἴδημα σκληρός καί ὀδύνη σφυγματώδης . οὐ μήν οὗτος γε μόνος πυρετός καί πόνος ἕπομαι ὁράω , ἀλλά ἅπας ἁπλῶς ὁ θερμός καί οἷος ζέω πάθος . περί τε οὖν οὗτος καί ὁ ἄλλος ὅσος τοιοῦτος νόσημα ὁ ἑξῆς ποιέω λόγος .