flavius-philostratus.vita-apollonii 5.7
διαλέξεις δὲ τῷ Ἀπολλωνίῳ περὶ τῶν ἐκεῖ παραπεσόντων ὁ Δάμις πλείους μὲν γενέσθαι φησίν , ἀξίας δὲ τοῦ ἀναγράψαι τάσδε · καθημένων ποτὲ αὐτῶν ἐς τὸ Ἡράκλειον ἀναγελάσας ὁ Μένιππος , ἀναμέμνητο δὲ ἄρα τοῦ Νέρωνος τί ἔφη τὸν γενναῖον ἡγώμεθα ; τίνας ἔφη ἐστεφανῶσθαι τῶν ἀγώνων ; τοὺς δὲ βελτίστους Ἕλληνας οὐ ξὺν ὅλῳ γέλωτι φοιτᾶν ἐς τὰς πανηγύρεις ; ὁ δὲ Ἀπολλώνιος ὡς μὲν ἐγὼ ἔφη Τελεσίνου ἤκουον , δέδιεν ὁ χρηστὸς Νέρων τὰς Ἠλείων μάστιγας · παρακελευομένων γὰρ αὐτῷ τῶν κολάκων νικᾶν τὰ Ὀλύμπια καὶ ἀνακηρύττειν τὴν Ῥώμην ἤν γε ἔφη μὴ βασκήνωσιν Ἠλεῖοι , λέγονται γὰρ μαστιγοῦν καὶ φρονεῖν ὑπὲρ ἐμέ , πολλὰ δὲ καὶ ἄλλα ἀνοητότερα τούτων προανεφώνησεν . ἐγὼ δὲ νικήσειν μὲν Νέρωνα ἐν Ὀλυμπίᾳ φημί , τίς γὰρ οὕτω θρασύς , ὡς ἐναντίαν θέσθαι ; Ὀλύμπια δὲ οὐ νικήσειν , ἅτε μηδὲ ἐν ὥρᾳ ἄγουσι · πατρίου μὲν γὰρ τοῖς Ὀλυμπίοις τοῦ πέρυσιν ἐνιαυτοῦ ὄντος ἐκέλευσε τοὺς Ἠλείους Νέρων ἀναβαλέσθαι αὐτὰ ἐς τὴν ἑαυτοῦ ἐπιδημίαν , ὡς ἐκείνῳ μᾶλλον ἢ τῷ Διὶ θύσοντας · τραγῳδίαν δʼ ἐπαγγεῖλαι καὶ κιθαρῳδίαν ἀνδράσιν , οἷς μήτε θέατρόν ἐστι μήτε σκηνὴ πρὸς τὰ τοιαῦτα , στάδιον δὲ αὐτοφυὲς καὶ γυμνὰ πάντα , τὸν δὲ νικᾶν , ἃ χρὴ ἐγκαλύπτεσθαι , καὶ τὴν Αὐγούστου τε καὶ Ἰουλίου σκευὴν ῥίψαντα μεταμφιέννυσθαι νῦν τὴν Ἀμοιβέως καὶ Τερπνοῦ τί φήσεις ; καὶ τὰ μὲν Κρέοντός τε καὶ Οἰδίποδος οὕτως ἐξακριβοῦν , ὡς δεδιέναι , μή πη λάθῃ ἁμαρτὼν θύρας ἢ στολῆς ἢ σκήπτρου , ἑαυτοῦ δὲ καὶ Ῥωμαίων οὕτως ἐκπίπτειν , ὡς ἀντὶ τοῦ νομοθετεῖν νόμους ᾅδειν καὶ ἀγείρειν ἔξω θυρῶν , ὧν ἔσω χρὴ καθῆσθαι τὸν βασιλέα χρηματίζοντα ὑπὲρ γῆς καὶ θαλάττης ; εἰσίν , ὦ Μένιππε , τραγῳδοὶ πλείους , ἐς οὓς Νέρων ἑαυτὸν γράφει · τί οὖν ; εἴ τις αὐτῶν μετὰ τὸν Οἰνόμαον ἢ τὸν Κρεσφόντην ἀπελθὼν τοῦ θεάτρου μεστὸς οὕτω τοῦ προσωπείου γένοιτο , ὡς ἄρχειν μὲν ἑτέρων βούλεσθαι , τύραννον δὲ αὑτὸν ἡγεῖσθαι , τί καὶ φήσεις τοῦτον ; ἆρʼ οὐκ ἐλλεβόρου δεῖσθαι καὶ φαρμακοποσίας , ὁπόση τοὺς νοῦς ἐκκαθαίρει ; εἰ δʼ αὐτὸς ὁ τυραννεύων ἐς τραγῳδοὺς καὶ τεχνίτας τὰ πράγματα ἑαυτοῦ ἄγοι λεαίνων τὴν φωνὴν καὶ δεδιὼς τὸν Ἠλεῖον ἢ τὸν Δελφόν , ἢ μὴ δεδιὼς μέν , κακῶς δὲ οὕτως ὑποκρινόμενος τὴν ἑαυτοῦ τέχνην , ὡς μὴ μαστιγώσεσθαι νομίζειν πρὸς τούτων , ὧν αὐτὸς ἄρχειν τέτακται , τί τοὺς κακοδαίμονας ἀνθρώπους ἐρεῖς ὑπὸ τοιούτῳ καθάρματι ζῶντας ; τοῖς δὲ Ἕλλησι τίνα ἡγῇ , ὦ Μένιππε ; πότερα Ξέρξην καταπιμπράντα ἢ Νέρωνα ᾅδοντα ; εἰ γὰρ ἐνθυμηθείης τὴν ἀγοράν , ἣν ἐς τὰς ἐκείνου ᾠδὰς ξυμφέρουσι , καὶ ὡς ἐξωθοῦνται τῶν οἰκιῶν καὶ ὡς οὐκ ἔξεστι σπουδαῖον οὐδὲν ἢ σκεῦος ἢ ἀνδράποδον αὐτοῖς πεπᾶσθαι , περὶ γυναίοις τε καὶ παισὶν ὡς δεινὰ πείσονται τὰς ἐπιρρήτους ἡδονὰς ἐξ ἁπάσης οἰκίας ἐκλέγοντος τοῦ Νέρωνος , δίκαι τε ὡς πολλαὶ ἀναφύσονται καὶ τὰς μὲν ἄλλας ἔα , τὰς δὲ ἐπὶ τοῖς θεάτροις καὶ ταῖς ᾠδαῖς · οὐκ ἦλθες ἀκροασόμενος Νέρωνος ἢ παρῆσθα μέν , ῥᾳθύμως δὲ ἠκροῶ ἐγέλας οὐκ ἐκρότησας οὐκ ἔθυσας ὑπὲρ τῆς φωνῆς , ἵνα Πυθῶδε λαμπροτέρα ἔλθοι , πολλαί σοι δόξουσι θεατῶν Ἰλιάδες περὶ τοὺς Ἕλληνας εἶναι . τὸ γὰρ τετμήσεσθαι τὸν Ἰσθμὸν ἢ οὐ τετμήσεσθαι , τέμνεται δέ , ὥς φασι , νῦν , πάλαι προὔμαθον θεοῦ φήναντος . ὑπολαβὼν οὖν ὁ Δάμις , ἀλλʼ ἔμοιγε , ἔφη ὦ Ἀπολλώνιε , τὸ περὶ τὴν τομὴν ἔργον ὑπερφωνεῖν δοκεῖ τὰ Νέρωνος πάντα , ἡ γὰρ διάνοια ὁρᾷς , ὡς μεγάλη . δοκεῖ μὲν ἔφη κἀμοί , ὦ Δάμι , τὸ δὲ ἀτελὲς αὐτῆς διαβάλλει αὐτόν , ὡς ἀτελῆ μὲν ᾅδοντα , ἀτελῆ δὲ ὀρύττοντα . τά τοι Ξέρξου ἀναλεγόμενος ἐπαινῶ τὸν ἄνδρα , οὐχ ὅτι τὸν Ἑλλήσποντον ἔζευξεν , ἀλλʼ ὅτι διέβη αὐτόν , Νέρωνα δὲ οὔτε πλευσούμενον διὰ τοῦ Ἰσθμοῦ ὁρῶ οὔτε ἐς τέρμα τῆς ὀρυχῆς ἥξοντα , δοκεῖ δέ μοι καὶ φόβον μεστὸς ἀναχωρῆσαι τῆς Ἑλλάδος , εἰ μὴ ἡ ἀλήθεια ἀπόλωλεν .
Lemmas: διάλεξις δέ ὁ Ἀπολλώνιον περί ὁ ἐκεῖ παραπίπτω ὁ Δάμις πολύς μέν γίγνομαι φημί , ἀξία δέ ὁ ἀναγράφω ὅδε · κάθημαι ποτέ αὐτός εἰς ὁ Ἡράκλειον ἀναγελάω ὁ Μένιππος , ἀναμιμνῄσκω δέ ἄρα ὁ Νέρων τίς φημί ὁ γενναῖος ἡγέομαι ; τίς φημί στεφανόω ὁ ἀγών ; ὁ δέ ἀγαθός Ἕλλην οὐ σύν ὅλος γέλως φοιτάω εἰς ὁ πανήγυρις ; ὁ δέ Ἀπολλώνιος ὡς μέν ἐγώ φημί Τελεσῖνος ἀκούω , δείδω ὁ χρηστός Νέρων ὁ Ἠλεῖος μάστιξ · παρακελεύομαι γάρ αὐτός ὁ κόλαξ νικάω ὁ Ὀλύμπιος καί ἀνακηρύσσω ὁ Ῥώμη ἐάν γε φημί μή βασκαίνω Ἠλεῖος , λέγω γάρ μαστιγόω καί φρονέω ὑπέρ ἐγώ , πολύς δέ καί ἄλλος ἀνόητος οὗτος προαναφωνέω . ἐγώ δέ νικάω μέν Νέρων ἐν Ὀλυμπία φημί , τίς γάρ οὕτως θρασύς , ὡς ἐναντίος τίθημι ; Ὀλύμπιος δέ οὐ νικάω , ἅτε μηδέ ἐν ὥρα ἄγω · πάτριος μέν γάρ ὁ Ὀλύμπιος ὁ πέρυσι ἐνιαυτός εἰμί κελεύω ὁ Ἠλεῖος Νέρων ἀναβάλλω αὐτός εἰς ὁ ἑαυτοῦ ἐπιδημία , ὡς ἐκεῖνος μάλα ἤ ὁ Ζεύς θύω · τραγῳδία δέ ἐπαγγέλλω καί κιθαρῳδία ἀνήρ , ὅς μήτε θέατρον εἰμί μήτε σκηνή πρός ὁ τοιοῦτος , στάδιον δέ αὐτοφυής καί γυμνός πᾶς , ὁ δέ νικάω , ὅς χρή ἐγκαλύπτω , καί ὁ Αὔγουστος τε καί Ἰούλιος σκευή ῥίπτω μεταμφιέννυμι νῦν ὁ Ἀμοιβεύς καί Τερπνός τίς φημί ; καί ὁ μέν Κρέων τε καί Οἰδίπους οὕτως ἐξακριβόω , ὡς δείδω , μή πη λανθάνω ἁμαρτάνω θύρα ἤ στολή ἤ σκῆπτρον , ἑαυτοῦ δέ καί Ῥωμαῖος οὕτως ἐκπίπτω , ὡς ἀντί ὁ νομοθετέω νόμος ἀείδω καί ἀγείρω ἔξω θύρα , ὅς ἔσω χρή κάθημαι ὁ βασιλεύς χρηματίζω ὑπέρ γῆ καί θάλασσα ; εἰμί , ὦ Μένιππος , τραγῳδός πολύς , εἰς ὅς Νέρων ἑαυτοῦ γράφω · τίς οὖν ; εἰ τις αὐτός μετά ὁ Οἰνόμαος ἤ ὁ Κρεσφόντης ἀπέρχομαι ὁ θέατρον μεστός οὕτως ὁ προσωπεῖον γίγνομαι , ὡς ἄρχω μέν ἕτερος βούλομαι , τύραννος δέ ἑαυτοῦ ἡγέομαι , τίς καί φημί οὗτος ; ἆρα οὐ ἑλλέβορος δέω καί φαρμακοποσία , ὁπόσος ὁ νόος ἐκκαθαίρω ; εἰ δέ αὐτός ὁ τυραννεύω εἰς τραγῳδός καί τεχνίτης ὁ πρᾶγμα ἑαυτοῦ ἄγω λεαίνω ὁ φωνή καί δείδω ὁ Ἠλεῖος ἤ ὁ Δελφός , ἤ μή δείδω μέν , κακός δέ οὕτως ὑποκρίνω ὁ ἑαυτοῦ τέχνη , ὡς μή μαστιγόω νομίζω πρός οὗτος , ὅς αὐτός ἄρχω τάσσω , τίς ὁ κακοδαίμων ἄνθρωπος λέγω ὑπό τοιοῦτος κάθαρμα ζάω ; ὁ δέ Ἕλλην τίς ἡγέομαι , ὦ Μένιππος ; πότερος Ξέρξης καταπίμπρημι ἤ Νέρων ἀείδω ; εἰ γάρ ἐνθυμέομαι ὁ ἀγορά , ὅς εἰς ὁ ἐκεῖνος ἀοιδή συμφέρω , καί ὡς ἐξωθέω ὁ οἰκία καί ὡς οὐ ἔξεστι σπουδαῖος οὐδείς ἤ σκεῦος ἤ ἀνδράποδον αὐτός πάομαι , περί γύναιον τε καί παῖς ὡς δεινός πάσχω ὁ ἐπίρρητος ἡδονή ἐκ ἅπας οἰκία ἐκλέγω ὁ Νέρων , δίκη τε ὡς πολύς ἀναφύω καί ὁ μέν ἄλλος ἐάω , ὁ δέ ἐπί ὁ θέατρον καί ὁ ἀοιδή · οὐ ἔρχομαι ἀκροάομαι Νέρων ἤ πάρειμι μέν , ῥᾴθυμος δέ ἀκροάομαι γελάω οὐ κροτέω οὐ θύω ὑπέρ ὁ φωνή , ἵνα Πυθῶδε λαμπρός ἔρχομαι , πολύς σύ δοκέω θεατής Ἰλιάς περί ὁ Ἕλλην εἰμί . ὁ γάρ τιτμῄσκω ὁ Ἰσθμός ἤ οὐ τιτμῄσκω , τέμνω δέ , ὡς φημί , νῦν , πάλαι προμανθάνω θεός φαίνω . ὑπολαμβάνω οὖν ὁ Δάμις , ἀλλά ἐγώ , φημί ὦ Ἀπολλώνιος , ὁ περί ὁ τομή ἔργον ὑπερφωνέω δοκέω ὁ Νέρων πᾶς , ὁ γάρ διάνοια ὁράω , ὡς μέγας . δοκέω μέν φημί ἐγώ , ὦ Δάμις , ὁ δέ ἀτελής αὐτός διαβάλλω αὐτός , ὡς ἀτελής μέν ἀείδω , ἀτελής δέ ὀρύσσω . ὁ τοι Ξέρξης ἀναλέγω ἐπαινέω ὁ ἀνήρ , οὐ ὅτι ὁ Ἑλλήσποντος ζεύγνυμι , ἀλλά ὅτι διαβαίνω αὐτός , Νέρων δέ οὔτε πλέω διά ὁ Ἰσθμός ὁράω οὔτε εἰς τέρμα ὁ ὀρυχή ἥκω , δοκέω δέ ἐγώ καί φόβος μεστός ἀναχωρέω ὁ Ἑλλάς , εἰ μή ὁ ἀλήθεια ἀπόλλυμι .