flavius-philostratus.epistulae-et-dialexeis 2.2
οἱ τὸν νόμον τῇ φύσει ἀνθομοιοῦντες ἀντικεῖσθαι μὲν ταῦτά φασιν ἀλλήλοις , καθάπερ τὸ λευκὸν τῷ μέλανι καὶ τὸ μανὸν τῷ πυκνῷ καὶ τὸ μελιχρὸν τῷ πικρῷ καὶ τὸ ψυχρὸν τῷ θάλποντι , εἶναι δὲ φύσεως μὲν ἔργα ζῷα καὶ ἄστρα καὶ ποταμοὺς καὶ ἴδας καὶ πεδία καὶ ἰσθμοὺς καὶ πορθμοὺς καὶ καθάπαξ τὸ ὑπὲρ τέχνην , νόμου δὲ ἔργα τείχη καὶ νεώσοικοι καὶ ναῦς καὶ ἀσπὶς καὶ λήια καὶ πᾶν τὸ ὑπὸ χεῖρα , καὶ τὰ μὲν τῆς φύσεως ἄφθαρτα εἶναι τὸν ἀεὶ χρόνον , τήν τε θάλατταν μένειν , ὁπόση ἐγένετο , καὶ τὴν γῆν , ὁπόση ὡρίσθη , καὶ τὸν αἰθέρα , ὡς ἔφυ , ἄστρα τε καὶ ὥρας , ὡς ἐκείνων κύκλος , καὶ τὸ ἐπὶ ζῷα δὲ αὐτῆς ἧκον φθείρεσθαι μὲν αὐτὰ τὰ τικτόμενα , τὸ δὲ ἀεὶ τίκτον παρέχειν τῇ φύσει τὸν τοῦ ἀκηράτου λόγον , τὰ δὲ τοῦ νόμου φθαρτά τε εἶναι καὶ ʽχρόνᾠ ἁλωτά , τείχη τε γὰρ καὶ ἱερὰ τὰ μὲν ἁλίσκεσθαι , τὰ δὲ φθείρεσθαι σὺν χρόνῳ , οἰκίαν δὲ τὴν εὖ κατεσκευασμένην δῆλον εἶναι , ὅτι οὐκ ἀεὶ ἑστήξει καὶ τὸ ναυπηγηθὲν οὐκ εἶναι βέβαιον ὅτι μηδʼ ἡ θάλαττα βεβαία ἀνθρώποις , τεκτονικήν τε καὶ χαλκευτικὴν πᾶσαν φθαρτὰ ἐργάζεσθαι τῷ νόμῳ , καὶ τὸν μὲν νόμον οὐκ ἂν δημιουργῆσαι ζῷον ἔμψυχον οὐδέν , οὐδʼ ἄστρον , οὐδʼ αἰθέρα , οὐδʼ ἄλλο τι τῶν ὧδε θεσπεσίων καὶ μεγάλων , τὴν φύσιν δὲ ὁμοιοῦσθαι πολλαχοῦ τοῖς τοῦ νόμου εἴδεσι , χωρία τε γὰρ ὀχυροῦν τείχεσιν ἀσφαλεστέροις τῶν ποιηθέντων ἄντρα τε κισσηρεφῆ κατανοιγνύναι ἡδίω οἴκων καί που καὶ ἄγαλμα διδόναι πέτρᾳ συμφυὲς σατυρικόν τι ἢ Πανὶ ὅμοιον , ὄρη τε καὶ σκοπιὰς ὁμοιοῦν ζῳοῖς , οἷον αὐτῆς ὁ ἐν Λήμνῳ δράκων καὶ ὁ ἐν Κρήτῃ λέων καὶ ἡ βούκρανος ἡ πρὸς Χίῳ , ἀγαλματοποιούσης τε κατὰ τὸν νόμον καὶ τὰς νεφέλας ἐς εἴδη ζῴων ἀγούσης · βλέψαντι γοῦν ἐς αὐτὰς λύκοις τε ὁμοιοῦνται καὶ παρδάλεσι καὶ κενταύροις καὶ ἅρμασι , καὶ οὐδὲ ὁ κύκλος τῆς σελήνης ἄσημος , ἀλλὰ κἀκείνῳ τι ἐντετύπωται πρόσωπον οἷον γραφῆς ἀρρήτου · ἐμοὶ δὲ νόμος καὶ φύσις οὐ μόνον οὐκ ἐναντίω φαίνεσθον , ἀλλὰ καὶ ξυγγενεστάτω καὶ ὁμοίω καὶ διήκοντε ἀλλήλοιν · νόμος τε γὰρ παριτητέος ἐς φύσιν καὶ φύσις ἐς νόμον καὶ καλοῦμεν αὐτοῖν τὸ μὲν ἀρχήν , τὸ δʼ ἑπόμενον , κεκληρώσθω δὲ ἀρχὴν μὲν φύσις , νόμος δὲ τὸ ἕπεσθαι , οὔτε γὰρ ἂν νόμος ἐτειχοποίησεν ἢ ὑπὲρ τείχους ὥπλισεν , εἰ μὴ φύσις ἔδωκεν ἀνθρώπῳ χεῖρας , οὔτʼ ἂν ἡ φύσις ʽτἰ τῶν ἐνεργούντων ἔδειξεν , εἰ μὴ τέχναι ἐνομίσθησαν , ἔδωκέ τε φύσις μὲν νόμῳ θάλατταν αἰθέρα ἄστρα , νόμος δὲ αὖ φύσει γεωργίαν ναυτιλίαν ἀστρονομίαν καὶ ὀνόματα κεῖσθαι ταῖς ὥραις , ἄργυρόν τε καὶ χρυσὸν καὶ ἀδάμαντα καὶ μάργαρον καὶ τὰ ὧδε σπανιστὰ φύσις μὲν εὗρε , νόμος δʼ ἐτίμησε . περιωπήσαις δʼ ἂν καὶ τὰ ἀνθρώπου ὁμοίως ἔχοντα · φύσις μὲν ἔννουν δημιουργεῖ τὸν ἄνθρωπον καὶ λογικὸν καὶ εὐφυᾶ πάντα , νόμος δὲ παιδεύει καὶ ὁπλίζει καὶ ὑποδεῖ καὶ ἀμφιέννυσιν , ἐπειδὴ γυμνὸς αὐτῷ παρὰ τῆς φύσεως πέμπεται , προτίθησι δὲ ὁ νόμος καὶ ἀρετῆς ἆθλα ἀνθρώποις , οἷον τιμῶν τὴν φύσιν . καὶ μὴ τὸν νόμον ἀφαιρώμεθα τὸν τοῦ ἀθανάτου λόγον , καὶ γὰρ εἰ καὶ φθαρτὰ ἐργάζεται , ἀλλʼ ἀθάνατά γε αὐτὰ ποιεῖ , ὄνομα δὲ αὐτῷ τέχνη . ἠπείρου δὲ ἀπορραγεῖσα νῆσος καὶ νήσῳ ξυμβαλοῦσα ἤπειρος καὶ Πηνειὸς Ὀλύμπου διεκπεσὼν οὐ φύσεως ταῦτα οὐδὲ νόμου ἔργα · ἔστι τι ἀμφοῖν μέσον , ὃ καλεῖται συμβεβηκός , ὑφʼ οὗ ὁ νόμος ὁμοιοῦται φύσει καὶ φύσις μεταβάλλει ἐς νόμον .
Lemmas: ὁ ὁ νόμος ὁ φύσις ἀνθομοιόω ἀντίκειμαι μέν οὗτος φημί ἀλλήλων , καθά ὁ λευκός ὁ μέλας καί ὁ μανός ὁ πυκνός καί ὁ μελιχρός ὁ πικρός καί ὁ ψυχρός ὁ θάλπω , εἰμί δέ φύσις μέν ἔργον ζῷον καί ἄστρον καί ποταμός καί ἴδη καί πεδίον καί ἰσθμός καί πορθμός καί καθάπαξ ὁ ὑπέρ τέχνη , νόμος δέ ἔργον τεῖχος καί νεώσοικος καί ναῦς καί ἀσπίς καί λήϊον καί πᾶς ὁ ὑπό χείρ , καί ὁ μέν ὁ φύσις ἄφθαρτος εἰμί ὁ ἀεί χρόνος , ὁ τε θάλασσα μένω , ὁπόσος γίγνομαι , καί ὁ γῆ , ὁπόσος ὁρίζω , καί ὁ αἰθήρ , ὡς φύω , ἄστρον τε καί ὥρα , ὡς ἐκεῖνος κύκλος , καί ὁ ἐπί ζῷον δέ αὐτός ἥκω φθείρω μέν αὐτός ὁ τίκτω , ὁ δέ ἀεί τίκτω παρέχω ὁ φύσις ὁ ὁ ἀκήρατος λόγος , ὁ δέ ὁ νόμος φθαρτός τε εἰμί καί ᾠχρός ἁλωτός , τεῖχος τε γάρ καί ἱερός ὁ μέν ἁλίσκομαι , ὁ δέ φθείρω σύν χρόνος , οἰκία δέ ὁ εὖ κατασκευάζω δῆλος εἰμί , ὅτι οὐ ἀεί ἵστημι καί ὁ ναυπηγέω οὐ εἰμί βέβαιος ὅτι μηδέ ὁ θάλασσα βέβαιος ἄνθρωπος , τεκτονικός τε καί χαλκευτικός πᾶς φθαρτός ἐργάζομαι ὁ νόμος , καί ὁ μέν νόμος οὐ ἄν δημιουργέω ζῷον ἔμψυχος οὐδείς , οὐδέ ἄστρον , οὐδέ αἰθήρ , οὐδέ ἄλλος τις ὁ ὧδε θεσπέσιος καί μέγας , ὁ φύσις δέ ὁμοιόω πολλαχοῦ ὁ ὁ νόμος εἶδος , χωρίον τε γάρ ὀχυρόω τεῖχος ἀσφαλής ὁ ποιέω ἄντρον τε κισσηρεφής κατανοίγνυμι ἡδύς οἶκος καί που καί ἄγαλμα δίδωμι πέτρα συμφυής σατυρικός τις ἤ Πάν ὅμοιος , ὄρος τε καί σκοπιά ὁμοιόω ζῳόω , οἷος αὐτός ὁ ἐν Λῆμνος δράκων καί ὁ ἐν Κρήτη λέων καί ὁ βούκρανος ὁ πρός Χῖος , ἀγαλματοποιέω τε κατά ὁ νόμος καί ὁ νεφέλη εἰς εἶδος ζῷον ἄγω · βλέπω γοῦν εἰς αὐτός λύκος τε ὁμοιόω καί πάρδαλις καί κένταυρος καί ἅρμα , καί οὐδέ ὁ κύκλος ὁ σελήνη ἄσημος , ἀλλά ἐκεῖνος τις ἐντυπόω πρόσωπον οἷος γραφή ἄρρητος · ἐγώ δέ νόμος καί φύσις οὐ μόνος οὐ ἐναντίος φαίνω , ἀλλά καί συγγενής καί ὅμοιος καί διήκω ἀλλήλων · νόμος τε γάρ παριτητέα εἰς φύσις καί φύσις εἰς νόμος καί καλέω αὐτός ὁ μέν ἀρχή , ὁ δέ ἕπομαι , κληρόω δέ ἀρχή μέν φύσις , νόμος δέ ὁ ἕπομαι , οὔτε γάρ ἄν νόμος τειχοποιέω ἤ ὑπέρ τεῖχος ὁπλίζω , εἰ μή φύσις δίδωμι ἄνθρωπος χείρ , οὔτε ἄν ὁ φύσις εἰμί ὁ ἐνεργέω δείκνυμι , εἰ μή τέχνη νομίζω , δίδωμι τε φύσις μέν νόμος θάλασσα αἰθήρ ἄστρον , νόμος δέ αὖ φύσις γεωργία ναυτιλία ἀστρονομία καί ὄνομα κεῖμαι ὁ ὥρα , ἄργυρος τε καί χρυσός καί ἀδάμας καί μάργαρον καί ὁ ὧδε σπανιστός φύσις μέν εὑρίσκω , νόμος δέ τιμάω . περιωπέω δέ ἄν καί ὁ ἄνθρωπος ὅμοιος ἔχω · φύσις μέν ἔννους δημιουργέω ὁ ἄνθρωπος καί λογικός καί εὐφυής πᾶς , νόμος δέ παιδεύω καί ὁπλίζω καί ὑποδέω καί ἀμφιέννυμι , ἐπειδή γυμνός αὐτός παρά ὁ φύσις πέμπω , προτίθημι δέ ὁ νόμος καί ἀρετή ἆθλον ἄνθρωπος , οἷος τιμάω ὁ φύσις . καί μή ὁ νόμος ἀφαιρέω ὁ ὁ ἀθάνατος λόγος , καί γάρ εἰ καί φθαρτός ἐργάζομαι , ἀλλά ἀθάνατος γε αὐτός ποιέω , ὄνομα δέ αὐτός τέχνη . ἤπειρος δέ ἀπαράσσω νῆσος καί νῆσος συμβάλλω ἤπειρος καί Πηνειός Ὄλυμπος διεκπίτνω οὐ φύσις οὗτος οὐδέ νόμος ἔργον · εἰμί τις ἄμφω μέσος , ὅς καλέω συμβαίνω , ὑπό ὅς ὁ νόμος ὁμοιόω φύσις καί φύσις μεταβάλλω εἰς νόμος .