flavius-justinianus-imperator.novellae justinian_novellae_schoell_0057.1
εἰνὰ βουλομένους ταῖς ἀγορασίαις τριηκάττα ἐπὶ μὲν τῆς εὐδαίμονος ταύτης πόλεως οἱ ἐνδοξότατοι τῆς ἡμετέρας πολιτείας ἄρχοντες κατὰ τὴν ἑκάστην τεταγμένην παρὰ τοῦ νόμου καὶ ἡμῶν δικαιοδοσίαν , ἐν δὲ ταῖς ἐπαρχίαις οἱ τῶν ἐθνῶν ἠγούμενοι παρασκευασέτωσαν , ἀκριβῶς διατιμήσεως γινομένης τῶν πραγμάτων τοῦ χρεωστοῦντος , δίδωσθαι πρὸς ἀναλογίαν τοῦ χρόνου κτήσιν ἀκίνητον τοῖς δανεισταῖς μετὰ τοιαύτης ἀσφαλείας , ἣν ἂν ὁ χρεωστὴς δούναι δυνηθείη . Τὰ δὲ τῶν πραγμάτων δόσεις ἔστω τοιαῦται , ὅποία τὰ μὲν καλλίω δίδωσι τῷ δανειστῇ , τὰ δὲ ἐλάττω παρὰ τῷ χρεωστῇ μετὰ τὴν τοῦ χρόνου λύσιν μένειν · ἔχ . Καὶ γὰρ οὐκ ἐν εἴη δίκαιον , τὸν δῦντα μὲν χρυσίον , λαβὼν δὲ χρυσίον οὐ δυναμένον , ἀλλ’ ἀναγκαζόμενον καταδεξάσθαι κτήσιν ἀκίνητον , μὴ τὰ γοῦν καλλίωα τῶν τοῦ χρεωστοῦν πράγματων λαβεῖν καὶ ταύτην γοῦν ἔχειν παραψυχὴν , ὅπερ εἰ καὶ χρυσίον οὐκ εἴληφεν ἢ ἑτέρα τῶν φέρουσα δύναμένων πραγμάτων , ἀλλ’ ἔξεστιν αὐτῷ κτήσιν οὐ φαύλην ἔχειν . Ἀλλὰ τοῦτο μὲν ἔστω φιλανθρωπία τις σαφὴς τοῦ νόμου · γνωσκέτωσαν δὲ οἱ δανειζόμενοι , ὡς καὶ εἰ μὴ τούτων ἐχρησάμεν τοῦ νόμου , ὁ τῆς ἀνυχείας λόγος εἰς τοῦτο τὸ πρᾶγμα περιήγε . Καὶ γὰρ οὐκ εἴποιμεν χρημάτων ὁ δανεισάμενος οὐδὲ ἀγορασίων ἠθέλει οὐδὲν ἕτερον πράττειν ἢ τὸν σὺνδειον ἐξίστασαι , καὶ αὐθὶς τὰ πράγματα πρὸς τὸν δανειστὴν εἰκότως ἔχοιεν χρυσίον λαβεῖν οὐκ ἰσχύντα . Ἄστε ὅπερ μεν’ ὀβρωὸς καὶ ἐξ αποτελέσματος πικροῦ περιίστατο τὸν τὸ δανειζόμενον τὸν τε χρεωστῆν , τοῦτο ὑμεῖς φιλανθρωπίως τε ἄμα καὶ νομοθετικῶς διεδώμεν καὶ τοῖς ἠγγυηκοῖς χρεώσταις βοηθοῦμεν καὶ τοῖς πικροτάτοις τῶν δανείων οὐκ ἀνφανθέντες δυσκολοί , πρᾶγμα αὐτοῖς ἐπιστάτους , εἰς ὃπερ , εἰ διέμεναν ἀπειθούτες , πάντως ἂν ἀφίκοντο . Εἰ μέντοι γε ὁ δανειστὴς ἔτοιμός ἐστι παραχωσάσθαι τινὰ τῶν ἀνωμένων , ἀνάγκην ἔχειν τὸν χρεωστὴν τοῦτο πράττειν , διδόντα τοιαύτην ἀσφάλειαν δοκιμασίαν τοῦ δικάζοντος , ὁποίαν ὅλως ἐστὶ δούναι δυνατόν . πανταχόθεν γὰρ οὕτως τῶν δανειστῶν προνοηθῆν , ὡς μὴ τοῖς χρεώσταις βαρύνα καὶπάσαι . Δανειστὴν δὲ τίθεμεν , τοῖς ἀρχαίοις ἀκολούθουσιν νόμοις , πάντα τὸν ἀγωγὴν ἔχειν κατὰ τῶν δυνάμενον , εἰ καὶ ὁ δανείσας τοῦ πεπραγμένου , ἀλλ’ ἑτερόν τι συναλλαγὴν καθεστήκοι . Δηλαδὴ τῶν ἀργυροπρακτικῶν ἀντιγραφῶν σεων διὰ τὸ χρήσιμον τῶν συναλλαγμάτων ἐπὶ τῆς σὺν μενουσῶν ταξεῶν .
Lemmas: ἰνέω βούλομαι ὁ ἀγορασία τριηκάς ἐπί μέν ὁ εὐδαίμων οὗτος πόλις ὁ ἔνδοξος ὁ ἡμέτερος πολιτεία ἄρχω κατά ὁ ἕκαστος τάσσω παρά ὁ νόμος καί ἐγώ δικαιοδοσία , ἐν δέ ὁ ἐπαρχία ὁ ὁ ἔθνος ἡγέομαι παρασκευάζω , ἀκριβῶς διατίμησις γίγνομαι ὁ πρᾶγμα ὁ χρεωστέω , δίδωμι πρός ἀναλογία ὁ χρόνος κτείνω ἀκίνητος ὁ δανειστής μετά τοιοῦτος ἀσφάλεια , ὅς εἄν ὁ χρεωστέω δίδωμι δύναμαι . ὁ δέ ὁ πρᾶγμα δόσις ἵστημι τοιοῦτος , ὁποῖος ὁ μέν καλός δίδωμι ὁ δανειστής , ὁ δέ μικρός παρά ὁ χρεωστέω μετά ὁ ὁ χρόνος λύσις μένω · ἔχω . καί γάρ οὐ ἐν εἰμί Δίκαιος , ὁ δύω μέν χρυσίον , λαμβάνω δέ χρυσίον οὖον δύναμαι , ἀλλά ἀναγκάζω καταδέχομαι κτείνω ἀκίνητος , μή ὁ γοῦν καλλίων ὁ ὁ χρεωστέω πρᾶγμα λαμβάνω καί οὗτος γοῦν ἔχω παραψυχή , ὅσπερ εἰμί καί χρυσίον οὐ λαμβάνω ἢ ἕτερος ὁ φέρω δύναμαι πρᾶγμα , ἀλλά ἔξεστι αὐτός κτείνω οὖον φαῦλος ἔχω . ἀλλά οὗτος μέν ἵστημι φιλανθρωπία τις σαφής ὁ νόμος · γιγνώσκω δέ ὁ δανείζω , ὡς καί εἰμί μή οὗτος χράω ὁ νόμος , ὁ ὁ ανυχεια λόγος εἰς οὗτος ὁ πρᾶγμα περίειμι . καί γάρ οὐ εἶπον χρῆμα ὁ δανείζω οὐδέ ἀγορασία ἐθέλω οὐδείς ἕτερος πράσσω ἢ ὁ συνδεύω ἐξίστημι , καί αὐθίς ὁ πρᾶγμα πρός ὁ δανειστής εἰκότως ἔχω χρυσίον λαμβάνω οὐ ἰσχύνω . Ἄστυ ὅσπερ μένω ὀβρωὸς καί ἐκ ἀποτέλεσμα πικρός περιίστημι ὁ ὁ δανείζω ὁ τε χρεώστης , οὗτος σύ φιλάνθρωπος τε ἄμη καί νομοθετικός διαδέω καί ὁ ηγγυηκω χρεώστης βοηθέω καί ὁ πικρός ὁ δάνειον οὐ ἀναφαίνω δύσκολος , πρᾶγμα αὐτός ἐπίστατος , εἰς ὅσπερ , εἰμί διαμένω ἀπειθέω , πάντως εἄν ἀφικνέομαι . εἰμί μέντοι γε ὁ δανειστής ἑτοῖμος εἰμί παραχώννυμι τις ὁ ἄνω , ἀνάγκη ἔχω ὁ χρεώστης οὗτος πράσσω , δίδωμι τοιοῦτος ἀσφάλεια δοκιμασία ὁ δικάζω , ὁποῖος ὅλως εἰμί δίδωμι δυνατός . πανταχόθεν γάρ οὕτως ὁ δανειστής προνοέω , ὡς μή ὁ χρεώστης βαραίνω καιπας . δανειστής δέ τίθημι , ὁ ἀρχαῖος ἀκολουθέω νόμος , πᾶς ὁ ἀγωγή ἔχω κατά ὁ δύναμαι , εἰμί καί ὁ δανείζω ὁ πράσσω , ἀλλά ἕτερος τίς συναλλαγή καθίστημι . Δηλαδή ὁ αργυροπρακτικος ἀντιγραφή σός διά ὁ χρήσιμος ὁ συνάλλαγμα ἐπί ὁ σύν Μένων τάξις .