flavius-claudius-julianus-imperator.epi-th-e-co-dw-tou-gaqwta-tou-salousti-ou-paramuqhtiko-s-ei-s 5
Ἐμοὶ πόλις μέν ἐστι καὶ πατρὶς ὁ κόσμος , καὶ φίλοι θεοὶ καὶ δαίμονες καὶ πάντες ὅσοι καὶ ὁπουοῦν σπουδαῖοι . χρὴ δὲ καὶ τὴν οὗ γεγόναμεν τιμᾶν , ἐπειδὴ τοῦτο θεῖός ἐστι νόμος , καὶ πείθεσθαί γε οἷς ἂν ἐπιτάττῃ καὶ μὴ βιάζεσθαι μηδέ , ὅ φησιν ἡ παροιμία , πρὸς κέντρα λακτίζειν · ἀπαραίτητον γάρ ἐστι τὸ λεγόμενον ζυγὸν τῆς ἀνάγκης . οὐ μὴν ὀδυρτέον οὐδὲ θρηνητέον ἐφ’ οἷς ἐπιτάττει τραχύτερον , ἀλλὰ τὸ πρᾶγμα λογιστέον αὐτό . νῦν ἀπαλλάττεσθαι τὸν Ἀναξαγόραν ἀφ’ ἡμῶν κελεύει , καὶ τὸν ἄριστον οὐκ ὀψόμεθα τῶν ἑταίρων , δι’ ὃν ἠχθόμην μὲν τῇ νυκτί , ὅτι μοι τὸν φίλον οὐκ ἐδείκνυεν , ἡμέρᾳ δὲ καὶ ἡλίῳ χάριν ἠπιστάμην , ὅτι μοι παρεῖχεν ὁρᾶν οὗ μάλιστα ἤρων . ἀλλ’ εἰ μὲν ὄμματά σοι δέδωκεν ἡ φύσις , ὦ Περίκλεις , μόνον ὥσπερ τοῖς θηρίοις , οὐδὲν ἀπεικός ἐστι σε διαφερόντως ἄχθεσθαι · εἰ δέ σοι ψυχὴν ἐνέπνευσε καὶ νοῦν ἐνῆκεν , ὑφ’ οὗ τὰ μὲν πολλὰ τῶν γεγενημένων καίπερ οὐ παρόντα νῦν ὁρᾷς διὰ τῆς μνήμης , πολλὰ δὲ καὶ τῶν ἐσομένων ὁ λογισμὸς ἀνευρίσκων ὥσπερ ὄμμασιν ὁρᾶν προσβάλλει τῷ νῷ , καὶ τῶν ἐνεστώτων οὐ τὰ πρὸ τῶν ὀμμάτων ἡ φαντασία μόνον ἀποτυπουμένη δίδωσιν αὐτῷ κρίνειν καὶ καθορᾶν , ἀλλὰ καὶ τὰ πόρρω καὶ μυριάσι σταδίων ἀπῳκισμένα τῶν γενομένων παρὰ πόδα καὶ πρὸ τῶν ὀφθαλμῶν δείκνυσιν ἐναργέστερον , τί χρὴ τοσοῦτον ἀνιᾶσθαι καὶ σχετλίως φέρειν ; ὅτι δὲ οὐκ ἀμάρτυρος ὁ λόγος ἐστί μοι , Νοῦς ὁρῇ καὶ νοῦς ἀκούει φησὶν ὁ Σικελιώτης , οὕτως ὀξὺ χρῆμα καὶ τάχει χρώμενον ἀμηχάνῳ , ὥσθ’ ὅταν τινὰ τῶν δαιμόνων Ὅμηρος ἐθέλῃ κεχρημένον ἀπίστῳ πορείας ἐπιδεῖξαι τάχει , Ὡς δ’ ὅτ’ ἂν ἀΐξῃ νόος ἀνέρος φησί . τούτῳ τοι χρώμενος ῥᾷστα μὲν Ἀθήνηθεν ὄψει τὸν ἐν Ἰωνίᾳ , ῥᾷστα δὲ ἐκ Κελτῶν τὸν ἐν Ἰλλυριοῖς καὶ Θρᾴκῃ , καὶ τὸν ἐν Κελτοῖς ἐκ Θρᾴκης καὶ Ἰλλυριῶν . καὶ γὰρ οὐδ’ , ὥσπερ τοῖς φυτοῖς οὐκ ἔνι σώζεσθαι τὴν συνήθη χώραν μεταβάλλουσιν , ὅταν ἡ τῶν ὡρῶν ᾖ κράσις ἐναντία , καὶ τοῖς ἀνθρώποις συμβαίνει τόπον ἐκ τόπου μεταβάλλουσιν ἢ διαφθείρεσθαι παντελῶς ἢ τὸν τρόπον ἀμείβειν καὶ μετατίθεσθαι περὶ ὧν ὀρθῶς πρόσθεν ἐγνώκεσαν . οὔκουν οὐδὲ τὴν εὔνοιαν ἀμβλυτέραν ἔχειν εἰκός , εἰ μὴ καὶ μᾶλλον ἀγαπᾶν καὶ στέργειν · ἕπεται γὰρ ὕβρις μὲν κόρῳ , ἔρως δὲ ἐνδείᾳ . καὶ ταύτῃ τοίνυν ἕξομεν βέλτιον , ἐπιτεινομένης ἡμῖν τῆς πρὸς ἀλλήλους εὐνοίας , καθέξομέν τε ἀλλήλους ἐν ταῖς ἑαυτῶν διανοίαις ἱδρυμένους ὥσπερ ἀγάλματα . καὶ νῦν μὲν ἐγὼ τὸν Ἀναξαγόραν , αὖθις δὲ ἐκεῖνος ὄψεται ἐμέ · κωλύει δὲ οὐδὲν καὶ ἅμα βλέπειν ἀλλήλους , οὐχὶ σαρκία καὶ νεῦρα καὶ μορφῆς τύπωμα , στέρνα τε ἐξεικασμένα πρὸς ἀρχέτυπον σώματος · καίτοι καὶ τοῦτο κωλύει τυχὸν οὐδὲν ταῖς διανοίαις ἡμῶν ἐμφαίνεσθαι · ἀλλ’ εἰς τὴν ἀρετὴν καὶ τὰς πράξεις καὶ τοὺς λόγους καὶ τὰς ὁμιλίας καὶ τὰς ἐντεύξεις , ἃς πολλάκις ἐποιησάμεθα μετ’ ἀλλήλων , οὐκ ἀμούσως ὑμνοῦντες παιδείαν καὶ δικαιοσύνην καὶ τὸν ἐπιτροπεύοντα νοῦν τὰ θνητὰ καὶ τὰ ἀνθρώπινα , καὶ περὶ πολιτείας καὶ νόμων καὶ τρόπων ἀρετῆς καὶ χρηστῶν ἐπιτηδευμάτων διεξιόντες , ὅσα γε ἡμῖν ἐπῄει ἐν καιρῷ τούτων μεμνημένοις . ταῦτα ἐννοοῦντες , τούτοις τρεφόμενοι τοῖς εἰδώλοις τυχὸν οὐκ ὀνείρων νυκτέρων ἰνδάλμασι προσέξομεν οὐδὲ κενὰ καὶ μάταια προσβαλεῖ τῷ νῷ φαντάσματα πονηρῶς ὑπὸ τῆς τοῦ σώματος κράσεως αἴσθησις διακειμένη . οὐδὲ γὰρ αὐτὴν παραληψόμεθα τὴν αἴσθησιν ὑπουργεῖν ἡμῖν καὶ ὑπηρετεῖσθαι · ἀλλ’ ἀποφυγὼν αὐτὴν ὁ νοῦς ἐμμελετήσει τούτοις πρὸς κατανόησιν καὶ συνεθισμὸν τῶν ἀσωμάτων διεγειρόμενος · νῷ γὰρ δὴ καὶ τῷ κρείττονι σύνεσμεν , καὶ τὰ τὴν αἴσθησιν ἀποφυγόντα καὶ διεστηκότα τῷ τόπῳ , μᾶλλον δὲ οὐδὲ δεόμενα τόπου ὁρᾶν τε καὶ αἱρεῖν πεφύκαμεν , ὅσοις ἀξίως βεβίωται τῆς τοιαύτης θέας , ἐννοοῦντες αὐτὴν καὶ συναπτόμενοι .
Lemmas: ἐγώ πόλις μέν εἰμί καί πατρίς ὁ κόσμος , καί φίλος θεός καί δαίμων καί πᾶς ὅσος καί ὅπου σπουδαῖος . χράω δέ καί ὁ ὅς γίγνομαι τιμάω , ἐπεί οὗτος θεῖος εἰμί νόμος , καί πείθω γε ὅς ἄν ἐπιτάσσω καί μή βιάζω μηδέ , ὁ φημί ὁ παροιμία , πρός κέντρο λακτίζω · ἀπαραίτητος γάρ εἰμί ὁ λέγω ζυγόν ὁ ἀνάγκη . οὐ μήν ὀδυρτέον οὐδέ θρηνητέον ἐπί ὅς ἐπιτάσσω τραχύς , ἀλλά ὁ πρᾶγμα λογίζομαι αὐτός . νῦν ἀπαλλάσσω ὁ Ἀναξαγόρας ἀπό ἐγώ κελεύω , καί ὁ ἀγαθός οὐ ὁράω ὁ ἑταῖρος , διά ὅς ἄχθομαι μέν ὁ νύξ , ὅτι ἐγώ ὁ φίλος οὐ δείκνυμι , ἡμέρα δέ καί ἥλιος χάρις ἐπίσταμαι , ὅτι ἐγώ παρέχω ὁράω ὅς μάλιστα ἐράω . ἀλλά εἰμί μέν ὄμμα σύ δίδωμι ὁ φύσις , ὦ Περικλῆς , μόνος ὥσπερ ὁ Θήριος , οὐδείς ἀφίημι εἰμί σύ διαφερόντως ἄχθομαι · εἰμί δέ σύ ψυχή ἐμπνέω καί νόος ἐνίημι , ὑπό ὅς ὁ μέν πολύς ὁ γίγνομαι καίπερ οὐ πάρειμι νῦν ορώ διά ὁ μνήμη , πολύς δέ καί ὁ εἰμί ὁ λογισμός ἀνευρίσκω ὥσπερ ὄμμα ὁράω προσβάλλω ὁ νόος , καί ὁ ἐνίστημι οὐ ὁ πρό ὁ ὄμμα ὁ φαντασία μόνος ἀποτυπόομαι δίδωμι αὐτός κρίνω καί καθοράω , ἀλλά καί ὁ πρόσω καί μυριάς στάδιον ἀποικίζω ὁ γίνομαι παρά πόδας καί πρό ὁ ὀφθαλμός δείκνυμι ἐναργής , τίς χράω τοσοῦτος ἀνιάω καί σχέτλιος φέρω ; ὅτι δέ οὐ ἀμάρτυρος ὁ λόγος εἰμί ἐγώ , Νοῦς ὁράω καί Νοῦς ἀκούω φημί ὁ Σικελιώτης , οὕτως ὀξύς χρῆμα καί τάχος χράω ἀμήχανος , ὥστε ὅταν τις ὁ δαίμων Ὅμηρος ἐθέλω χράω ἄπιστος πορεία ἐπιδείκνυμι τάχος , ὡς δέ ὅτι ἄν ἀΐσσω νοῦς ἀνήρ φημί . οὗτος τοι Χράομαι ῥᾴδιος μέν Ἀθῆναι ὁράω ὁ ἐν Ἰωνία , ῥᾴδιος δέ ἐκ Κελτός ὁ ἐν Ἰλλυριός καί Θρᾴκη , καί ὁ ἐν Κελτός ἐκ Θρᾴκη καί Ἰλλυριός . καί γάρ οὐδέ , ὥσπερ ὁ φυτόν οὐ ἔνειμι σῴζω ὁ συνήθης χώρα μεταβάλλω , ὅταν ὁ ὁ ὥρα εἰμί κρᾶσις ἐναντίος , καί ὁ ἄνθρωπος συμβαίνω τόπος ἐκ τόπος μεταβάλλω ἢ διαφθείρω παντελής ἢ ὁ τρόπος ἀμείβω καί μετατίθημι περί ὅς ὀρθός πρόσθεν γιγνώσκω . οὔκουν οὐδέ ὁ εὔνοια ἀμβλύς ἔχω ἔοικα , εἰμί μή καί μᾶλλον ἀγαπάω καί στέργω · ἕπομαι γάρ ὕβρις μέν κόρος , ἔρως δέ ἔνδεια . καί οὗτος τοίνυν ἔχω ἀγαθός , ἐπιτείνω ἐγώ ὁ πρός ἀλλήλων εὔνοια , κατέχω τε ἀλλήλων ἐν ὁ ἑαυτοῦ διάνοια ἱδρύω ὥσπερ ἄγαλμα . καί νῦν μέν ἐγώ ὁ Ἀναξαγόρας , αὖθις δέ ἐκεῖνος ὁράω ἐγώ · κωλύω δέ οὐδείς καί ἅμα βλέπω ἀλλήλων , οὐ σαρκίον καί νεῦρον καί μορφή τύπωμα , στέρνο τε ἐξεικάζω πρός ἀρχέτυπος σῶμα · καίτοι καί οὗτος κωλύω τυγχάνω οὐδείς ὁ διάνοια ἐγώ ἐμφαίνω · ἀλλά εἰς ὁ ἀρετή καί ὁ πρᾶξις καί ὁ λόγος καί ὁ ὁμιλία καί ὁ ἔντευξις , ὅς πολλάκις ποιέω μετά ἀλλήλων , οὐ ἄμουσος ὑμνέω παιδεία καί δικαιοσύνη καί ὁ ἐπιτροπεύω νόος ὁ θνητός καί ὁ ἀνθρώπινος , καί περί πολιτεία καί νόμος καί τρόπος ἀρετή καί χρηστός ἐπιτήδευμα διεξέρχομαι , ὅσος γε ἐγώ ἐπέρχομαι ἐν καιρός οὗτος μιμνήσκω . οὗτος ἐννοέω , οὗτος τρέφω ὁ εἴδωλον τυγχάνω οὐ ὄνειρος νύκτερος ἴνδαλμα προσέχω οὐδέ κενός καί μάταιος προσβάλλω ὁ νόος φάντασμα πονηρός ὑπό ὁ ὁ σῶμα κρᾶσις αἴσθησις διάκειμαι . οὐδέ γάρ αὐτός παραλαμβάνω ὁ αἴσθησις ὑπουργέω ἐγώ καί ὑπηρετέω · ἀλλά ἀποφεύγω αὐτός ὁ Νοῦς ἐμμελετάω οὗτος πρός κατανόησις καί συνεθισμός ὁ ἀσώματος διεγείρω · νόος γάρ δή καί ὁ ἀγαθός σύνειμι , καί ὁ ὁ αἴσθησις ἀποφεύγω καί διΐστημι ὁ τόπος , μᾶλλον δέ οὐδέ δέω τόπος ὁράω τε καί αἱρέω φύω , ὅσος ἄξιος βιόω ὁ τοιοῦτος θέα , ἐννοέω αὐτός καί συνάπτω .