faustus-de-byzance.fragmenta 5.1
Προκοπίου Καισαρέως ἱστορίαι . ....... Διὸ δὴ καὶ τὴν ἐπωνυμίαν ταύτην πρὸς Περσῶν ἔλαχεν . Ἅπαξ δὲ ἡ τῶν Ἀρμενίων ἱστορία φησὶ νόμου τοῦ ἀμφὶ τῷ λήθης φρουρίῳ παραλελύσθαι τὴν δύναμιν Πέρσαις τρόπῳ τοιῷδε . Πόλεμός ποτε Πέρσαις τε καὶ Ἀρμενίοις ἀκήρυκτος γέγονεν εἰς δύο καὶ τριάκοντα ἔτη ἐπὶ Πακουρίου . μὲν Πὲρσῶν βασιλεύοντος , Ἀρμενίων δὲ Ἀρσάκου Ἀπσακίδου ἀνδρός . Τούτῳ τε τῷ πολέμῳ μηκυνομένῳ κεκακῶσθαι μὲν ἐς ἄγαν ἀμφοτέρους ξυνέβη καὶ διαφερόντως τοὺς Ἀρμενίους . Ἀπιστίᾳ δὲ τοὺς πολλῇ ἐς ἀλλήλοσξ ἐχόμενοι ἐπικηρυκεύεσθαι παρὰ τοὺς ἐναντίους οὐδέτεροι εἶχον . Ἐν τούτῳ δὲ Πέρσας τετύχηκε πόλεμον πρὸς ἄλλους βαρβάρους τινὰς οὐ πόρρω Ἄρμενίων διῳκημένους διενεγκεῖν . Οἵ τε Ἀρμένιοι , ἐν σπουδῇ ἔχοντες ἐπίδειξιν ἐς Πέρσας τῆς ἐς αὐτοὺς εὐνοίας τε καὶ Εἰρήνης ποιήσασθαι , ἐσβαλεῖν ἐς τούτων δὴ τῶν βαρβάρων τὴν γῆν ἔγνωσαν , δηλώσαντες τοῦτο πρότερον Πέρσαις . Ἀπροσδόκητοί τε αὐτοὶ ἐπιπεσόντες σχεδόν τι ἅπαντας ἡβηδὸν ἔκτειναν . Ὅ τε Πακούριος τοῖς πεπραγμένοις ὑπερησθεὶς , πέμψας παρὰ τὸν Ἀρσάκην τῶν οἱ ἐπιτηδείων τινὰς , τά τε πιστά οἱ παρασχόμενος , τὸν ἄνθρωπον μετεπέμψατο . Καὶ ἐπεὶ παρ’ αὐτὸν Ἀρσάκης ἀφίκετο , τῆς τε ἄλλης αὐτὸν φιλοφροσύνης ἠξίωσε καὶ ἅτε ἀδελφὸν ἐπὶ τῇ ἴσῃ καὶ ὁμοίᾳ ἔσχε . Καὶ τότε μὲν ὅρκοις δεινοτάτοις τόν τε Ἀρσάκην καταλαβὼν καὶ αὐτὸς οὐδὲν ἧσσον ὀμωμοκὼς ἦ μὴν εὔνους τε καὶ ξυμμάχους Πέρσας τε τὸ λοιπὸν καὶ Ἀρμενίους ἀλλήλοις εἶναι , αὐτίκα δὴ αὐτὸν ἐς τὰ πάτρια ἤθη ἀφῆκεν ἰέναι . Χρόνῳ δὲ οὐ πολλῷ ὕστερον διέβαλον τὸν Ἀρσάκην τινὲς , ὡς δὴ πράγμασιν νεωτέροις ἐγχειρεῖν βούλοιτο . Οἷσπερ ἀναπεισθεὶς ὁ Πακούριος αὖθις αὐτὸν μετεπέμπετο ἐπιμελὲς εἴη . Καὶ ὅς οὐδέν τι μελλήσας ἐς αὐτὸν ἦνθεν , ἄλλους τε τῶν ἐν Ἀρμενίοις μαχιμωτάτων ἐπαγόμενος καὶ Βασίκιον , ὅσπερ αὐτῷ στρατηγός τε καὶ ξύμβουλος ἦν · ἀνδρείας τε γὰρ καὶ ξυνέσεως ἐπὶ πλεῖστον ἀφῖκτο . Εὐθὼς οὖν ὁ Πακούριος ἄμφω , τόν τε Ἀρσάκην καὶ Βασίκιον , πολλὰ ὀνειδίζων ἐκάκιζεν , εἰ τὰ ὀμωμοσμένα ἠλογηκότε οὕτω σὴ τάχιστα ἐς ἀπόστασιν ἴδοιεν . Οἱ δὲ ἀπηρνοῦντό τε καὶ ἀπώμνυον ἐνδελεχέστατα , μηδὲν σφίσιν αὐτοῖς βεβουλεῦσθαι τοιοῦτον . Τὰ μὲν οὖν πρῶτα ὁ Πακούριος αὐτοὺς ἐν ἀτιμίᾳ ἐφύλασσεν , ἔπειτα δὲ τῶν μάγων ἀνεπυνθάνετο ὅ τι οἱ ποιητέα ἐς αὐτοὺς εἴη . Οἱ δὲ μάγοι τῶν μὲν , ἀρνουμένων καὶ οὐ διαρρήδην ἐληλεγμένων , καταγινώσκειν οὐδαμῆ ἐδικαίουν , ὑποθήκην δὲ αὐτῷ τινα ἔφραζον , ὅπως ἄν Ἀρσάκης αὐτὸς ἄντικρυς αὑτοῦ κατηγορεῖν ἀναγκάζοιτο . Τὸ γὰρ τῆς βασιλικῆς σκηνῆς ἔδαφος κόπρῳ καλύπτειν ἐκέλευον , ἥμισυ μὲν ἐκ τῆς Περσῶν χώρας , θάτερον δὲ ἥμισυ ἐκ τῆς Ἀρμενίας . Καὶ ὁ βασιλεὺς κατὰ ταῦτα ἐποίει . Τότε δὴ μάγοι τὴν σκηνὴν ὅλην μαγείαις τισὶ καταλαβόντες ἐκέλευον τὸν βασιλέα σὺν τῷ Ἀρσάκῃ τοὺς περιπάτους ἐνταῦθα ποιεῖσθαι , ἐπικαλοῦντα τοῖς τε ξυγκειμένοις καὶ ὀμωμοσμένοις λυμήνασθαι . Δεῖν δὲ αὐτοὺς τῷ διαλόγῳ παραγενέσθαι ( f . περιγενέσθαι ) · οὕτω γὰρ ἂν τῶν λόγων μάρτυρες ἁ πάντων εἶεν . Αὐτίκα γοῦν ὁ Πακούριος τὸν Ἀρσάκην μεταπεμψάμενος διαύλους ἐν τῇ σκηνῇ ξὺν αὐτῷ ἐποιεῖτο , παρόντων σφίσιν ἐνταῦθα τῶν μάγων , καὶ ἀνεπυνθάνετο τοῦ ἀνθρώπου ὅτου δὴ ἕνεκα τὰ ὀμωμοσμένα ἠλογηκὼς εἶτα Πέρσας τε καὶ Ἀρμενἰους αὖθις τρίβειν ἀνηκέστοις κακοῖς ἐγχειροίη · ὁ δὲ Ἀρσάκης , ἕως μὲν ἐν τῷ χώρῳ οἱ λόγοι ἐγίνοντο οὗ δὴ χοῦς ἐκ τῆς Περσίδος ἐπέκειτο , ἀπηρνεῖτό τε καὶ ὅρκοις τοῖς δεινοτάτοις πιστούμενος ἀνδράποδον ἰσχυρίζετο εἶναι Πακουρίου πιστόν · ἐπειδὴ δὲ μεταξὺ λέγων ἐς τῆς σκηνῆς τὸ μέσον ἀφῖκτο , ἵνα δὴ κόπρου τῆς Ἀρμενίας ἐπέβησαν , ἐνταῦθα οὐκ οἶδα ὅτῳ ἀναγκασθεὶς λόγους μὲν τούτους ἐπὶ τὸ θρασύτερον ἐξαπιναίως μεταβιβάζει , ἀπειλῶν δὲ τῷ τε Πακουρίῳ καὶ Πέρσαις οὐκ ἔτι ἀνίει , ἀλλά τίσασθαι αὐτοὺς ἐπηγγέλλετο ὔβρεως τῆσδε , ἐπειδὰν αὐτὸς αὐτοῦ τάχιστα κύριος γένοιτο . Καί ταῦτα λέγων τε καὶ νεανιενόμενος ἐποιεῖτο τὸν περίπατον ὅλον , ἕως ἀναστρέψας ἐς κόπρον αὖθις τὴν ἐκ γῆς τῆς Περσίδος ἀφίκετο . Ἐνταῦθα γὰρ πάλιν ὥσπερ τινὰ παλινῳδίαν ᾄδων ἱκέτῃς τε ἦν καὶ οἰκτρούς τινας τῷ Πακουρίῳ προὔφερε λόγους . Ἐπεὶ δὲ ἐς χοῦν αὖθις τὸν Ἀρμενίων ἦλθεν , ἐς τὰς ἀπειλὰς ἀπεχώρησε . Καὶ πολλάκις οὕτω μεταβληθεὶς ἐφ’ ἑκάτερα ἔκρυψε τῶν οἱ ἀπορρήτων οὐδέν . Τότε δὴ οἱ μὲν μάγοι κατέγνωσαν αὐτοῦ ἔς τε τὰς σπονδὰς καὶ τοὺς ὅρκους ἠδικηκέναι . Πακούριος δὲ Βασικίου μὲν τὸ δέρμα ἐκδείρας , ἀσκόν τε αὐτὸ πεποιημένος καὶ ἀχύρων ἐμπλησάμενος , ὅλον ἀπεκρέμασεν ἐπὶ δένδρου τινὸς ὑψηλοῦ λίαν . Τὸν μέντοι Ἀρσάκην ( ἀποκτεῖναι γὰρ ἄνδρα τοῦ βασιλείου αἵματος ὅντα οὐδαμῆ εἶχεν ) ἐν τῷ τῆς λήθης φρουρίῳ καθεῖρξε .
Lemmas: Προκόπιος Καισαρεύς ἱστορία . ....... Διὸ δή καί ὁ ἐπωνυμία οὗτος πρός Πέρσης λαγχάνω . ἅπαξ δέ ὁ ὁ Ἀρμένιος ἱστορία φημί νόμος ὁ ἀμφί ὁ λήθη φρούριον παραλύω ὁ δύναμις Πέρσης τρόπος τοιόσδε . Πόλεμος ποτέ Πέρσης τε καί Ἀρμένιος ἀκήρυκτος γίγνομαι εἰς δύο καί τριάκοντα ἔτος ἐπί Πακούριος . μέν Πέρσης βασιλεύω , Ἀρμένιος δέ Ἀρσάκης απσακιδηω ἀνήρ . οὗτος τε ὁ πόλεμος μηκύνω κακόω μέν εἰς ἄγαν ἀμφότερος συμβαίνω καί διαφερόντως ὁ Ἀρμένιος . Ἀπιστία δέ ὁ πολύς εἰς ἀλλάσσω ἔχω ἐπικηρυκεύομαι παρά τού ἐναντίος οὐδέτερος ἔχω . ἐν οὗτος δέ Πέρσης τυγχάνω πόλεμος πρός ἄλλος βάρβαρος τις οὐ πρόσω Αρμενία διοικέω διαφέρω . ὁ τε Ἀρμένιος , ἐν σπουδή ἔχω ἐπίδειξις εἰς Πέρσης ὁ εἰς αὐτός εὔνοια τε καί Εἰρήνη ποιέω , εἰσβάλλω εἰς οὗτος δή ὁ βάρβαρος ὁ γῆ γιγνώσκω , δηλόω οὗτος πρότερος Πέρσης . ἀπροσδόκητος τε αὐτός ἐπιπίπτω σχεδόν τίς ἅπας ἡβηδόν κτείνω . ὁ τε Πακούριος ὁ πράσσω ὑπερήδομαι , πέμπω παρά ὁ Ἀρσάκης ὁ ἕ ἐπιτήδειος τις , ὁ τε πιστός ἕ παρέχω , ὁ ἄνθρωπος μεταπέμπω . καί ἐπεί παρά αὐτός Ἀρσάκης ἀφικνέομαι , ὁ τε ἄλλος αὐτός φιλοφροσύνη ἀξιόω καί ἅτε ἀδελφός ἐπί ὁ ἴσος καί ὅμοιος ἔχω . καί τότε μέν ὅρκος δεινός ὁ τε Ἀρσάκης καταλαμβάνω καί αὐτός οὐδείς κακός ὄμνυμι ἦ μήν εὔνους τε καί σύμμαχος Πέρσης τε ὁ λοιπός καί Ἀρμένιος ἀλλήλων ἔρχομαι , αὐτίκα δή αὐτός εἰς ὁ πάτριος ἦθος ἀφίημι ἔρχομαι . Χρόνος δέ οὐ πολύς ὕστερον διαβάλλω ὁ Ἀρσάκης τις , ὡς δή πρᾶγμα νέος ἐγχειρέω βούλομαι . ὅς ἀναπείθω ὁ Πακούριος αὖθις αὐτός μεταπέμπω ἐπιμελής εἰμί . καί ὅς οὐδείς τίς μέλλω εἰς αὐτός ἔρχομαι , ἄλλος τε ὁ ἐν Ἀρμένιος μάχιμος ἐπάγω καί βασικιων , ὅς αὐτός στρατηγός τε καί σύμβουλος εἰμί · ἀνδρεία τε γάρ καί σύνεσις ἐπί πλεῖστος ἀφικνέομαι . Εὐθὼς οὖν ὁ Πακούριος ἄμφω , ὁ τε Ἀρσάκης καί βασικιων , πολύς ὀνειδίζω κακίζω , εἰμί ὁ ὄμνυμι ἀλογέω οὕτως σός ταχύς εἰς ἀπόστασις ὁράω . ὁ δέ ἀπαρνέομαι τε καί ἀπόμνυμι ἐνδελεχής , μηδείς σφεῖς αὐτός βουλεύω τοιοῦτος . Τά μέν οὖν πρῶτος ὁ Πακούριος αὐτός ἐν ἀτιμία φυλάσσω , ἔπειτα δέ ὁ μάγος ἀναπυνθάνομαι ὁ τίς ἕ ποιέω εἰς αὐτός εἰμί . όϊ δέ μάγος ὁ μέν , ἀρνέομαι καί οὐ διαρρήδην ἐλέγχω , καταγιγνώσκω οὐδαμῆ δικαιόω , ὑποθήκη δέ αὐτός τις φράζω , ὅπως ἄν Ἀρσάκης αὐτός ἄντικρυς αὐτός κατηγορέω ἀναγκάζω . Τέ γάρ ὁ βασιλικός σκηνή ἔδαφος κόπρος καλύπτω κελεύω , μισός μέν ἐκ ὁ Πέρσης χώρα , ἕτερος δέ μισός ἐκ ὁ Αρμενία . καί ὁ βασιλεύς κατά οὗτος ποιέω . τότε δή μάγος ὁ σκῆνος ὅλος μαγεία τις καταλαμβάνω κελεύω ὁ βασιλεύς σύν ὁ Ἀρσάκης ὁ περίπατος ἐνταῦθα ποιέω , ἐπικαλέω ὁ τε σύγκειμαι καί ὄμνυμι λυμαίνομαι . δήω δέ αὐτός ὁ διάλογος παραγίγνομαι ( f . περιγίγνομαι ) · οὕτως γάρ ἄν ὁ λόγος μάρτυς ὅς πᾶς εἰμί . αὐτίκα γοῦν ὁ Πακούριος ὁ Ἀρσάκης μεταπέμπω δίαυλος ἐν ὁ σκηνή σύν αὐτός ποιέω , πάρειμι σφεῖς ἐνταῦθα ὁ μάγος , καί ἀναπυνθάνομαι ὁ ἄνθρωπος ὅστις δή ἕνεκα ὁ ὄμνυμι ἀλογέω εἶτα Πέρσης τε καί Αρμένιος αὖθις τρίβω ἀνήκεστος κακός ἐγχειρέω · ὁ δέ Ἀρσάκης , ἠώς μέν ἐν ὁ χῶρος ὁ λόγος γίγνομαι οὗ δή χοῦς ἐκ ὁ Περσίς ἐπίκειμαι , ἀπαρνέομαι τε καί ὅρκος ὁ δεινός πιστόω ἀνδράποδον ἰσχυρίζομαι ἔρχομαι Πακούριος πιστός · ἐπεί δέ μεταξύ λέγω εἰς ὁ σκηνή ὁ μέσος ἀφικνέομαι , ἵνα δή κόπρος ὁ Αρμενία ἐπιβαίνω , ἐνταῦθα οὐ οἶδα ὅστις ἀναγκάζω λόγος μέν οὗτος ἐπί ὁ θρασύς ἐξαπίναιος μεταβιβάζω , ἀπειλέω δέ ὁ τε Πακούριος καί Πέρσης οὐ ἔτι ἀνίημι , ἀλλά τίνω αὐτός ἐπαγγέλλω ὕβρις ὅδε , ἐπειδάν αὐτός αὐτός ταχύς κύριος γίγνομαι . καί οὗτος λέγω τε καί νεανίζω ποιέω ὁ περίπατος ὅλος , ἠώς ἀναστρέφω εἰς κόπρος αὖθις ὁ ἐκ γῆ ὁ Περσίς ἀφικνέομαι . ἐνταῦθα γάρ πάλιν ὥσπερ τις παλινῳδία ἀείδω ἱκέτης τε εἰμί καί οἰκτρός τις ὁ Πακούριος προφέρω λόγος . ἐπεί δέ εἰς χοῦς αὖθις ὁ Ἀρμένιος ἔρχομαι , εἰς ὁ ἀπειλή ἀποχωρέω . καί πολλάκις οὗτος μεταβάλλω ἐπί ἑκάτερος κρύπτω ὁ ἕ ἀπόρρητος οὐδείς . τότε δή ὁ μέν μάγος καταγιγνώσκω αὐτός εἰς τε ὁ σπονδή καί ὁ ὅρκος ἀδικέω . Πακούριος δέ βασικιος μέν ὁ δέρμα ἐκδέρω , ἀσκός τε αὐτός ποιέω καί ἄχυρος ἐμπλέω , ὅλος ἀποκρεμάννυμι ἐπί Δένδρος τις ψηλός λίαν . ὁ μέντοι Ἀρσάκης ( ἀποκτείνω γάρ ἀνήρ ὁ βασίλειος αἷμα ὅντα οὐδαμῆ ἔχω ) ἐν ὁ ὁ λήθη φρούριον κατείργω .