evagrius-scholasticus.historia-ecclesiastica 5.24
Σὺν θεῷ δὲ ἡμῖν καὶ τὰ τῆς ἐκκλησιαστικῆς ἱστορίας εὐσυνόπτως ἀπόκειται διὰ τῶν ἱστορημένων , μέχρι μὲν Κωνσταντίνου Εὐσεβίῳ τῷ Παμφίλου , ἐξ ἐκείνου δὲ μέχρι Θεοδοσίου τοῦ νέου , Θεοδωρήτῳ , Σωζομενῷ τε καὶ Σωκράτει , καὶ ὧν ὁ παρὼν ἡμῖν ἐξέλεξε πόνος . Καὶ ἡ ἀρχαία δὲ καὶ ἡ θύραθεν ἱστορία καθ’ εἱρμὸν τοῖς φιλοπόνοις διασώζεται , Μωσέως μὲν γὰρ ἄρξαντος ἱστορίας καὶ συγγραφῆς , ὡς τοῖς τὰ περὶ τούτων συναγαγοῦσι σαφῶς ἀποδέδεικται , καὶ ἀπ’ ἀρχῆς κόσμου ἀληθῶς γράψαντος ἐξ ὧν ἐντυγχάνων τῷ θεῷ μεμάθηκεν ἀνὰ τὸ Σινᾶ ὄρος , καὶ ὧν οἱ μετ’ αὐτὸν τὴν ἡμετέραν προοδοποιοῦντες θρησκείαν διὰ τῆς θείας ἀπέθεντο γραφῆς . Πολλὴν δὲ καὶ Ἰώσηπος ἔγραψεν ἱστορίαν , χρειώδη ἐς ἅπαντα τυγχάνουσαν . Ὅσα δὲ εἴτε μυθώδη εἴτε μετὰ τῶν ἀληθῶν γεγένηται , Ἑλλήνων τε καὶ τῶν ἀρχαίων βαρβάρων πρὸς ἑαυτούς τε καὶ πρὸς ἐκείνους διαγωνιζομένων , ἢ εἴ τι καὶ ἄλλο ἐξειργάσθη ἐξ ὅτου ἀνθρώπους ἱστόρησαν εἶναι , Χάρακί τε γέγραπται καὶ Ἐφόρῳ καὶ Θεοπόμπῳ καὶ ἄλλοις ἀναρίθμοις . Αἱ δὲ κατὰ Ῥωμαίους πράξεις πᾶσαν κοσμικὴν ἱστορίαν ἐν ἑαυταῖς περιλαμβάνουσαι , ἢ εἴ τι καὶ ἄλλο γέγονεν εἴτε ἐς ἑαυτοὺς διαιρουμένων εἴτε καὶ καθ’ ἑτέρων πραττόντων , πεπόνηται Διονυσίῳ μὲν τῷ Ἁλικαρνασεῖ,ἀπὸ τῶν λεγομένων Ἀβοριγίνων τὴν ἱστορίαν ἑλκύσαντι μέχρι τοῦ Ἠπειρώτου Πύρρου · ἐξ ἐκείνου δὲ Πολυβίῳ τῷ Μεγαλοπολίτῃ , καταγαγόντι ἕως τῆς Καρχηδόνος ἁλώσεως . Ἅπερ Ἀππιανὸς εὐκρινῶς διέτεμεν , ἑκάστην πρᾶξιν εἰς ἓν ἀγείρας , εἰ καὶ κατὰ διαφόρους γέγονε χρόνους . Καὶ τὰ μετ’ ἐκείνους ὡσαύτως εἰργασμένα , Διοδώρῳ τε τῷ Σικελιώτῃ πεποίηται τὰ μέχρις Ἰουλίου Καίσαρος , καὶ Δίωνι τῷ Κασσίῳ γράψαντι μέχρις Ἀντωνίνου τοῦ ἐξ Ἐμεσῶν . Ἐκθεμένου δὲ τὰ τοιαῦτα καὶ Ἡρωδιανοῦ , τὰ μέχρι τῆς Μαξιμίνου τελευτῆς δηλοῦται . Νικοστράτου τε τοῦ σοφιστοῦ τοῦ ἐκ Τραπεζούντων συγγράψαντος , τὰ ἀπὸ Φιλίππου τοῦ μετὰ Γορδιανὸν ἐκτίθεται ἕως Ὀδαινάθου τοῦ ἐκ Παλμυρῶν καὶ τῆς Οὐαλλεριανοῦ πρὸς Πέρσας αἰσχρᾶς ἀφίξεως . Καὶ Δεξίππῳ δὲ πλεῖστα περὶ τούτων πεπόνηται , ἀπὸ μυθικῶν ἀρξαμένῳ καὶ λήξαντι ἐς τὴν Κλαυδίου τοῦ μετὰ Γαλλιηνὸν βασιλείαν · οἷς συνανείληπται περὶ ὧν Κάρποι καὶ ἕτερα βάρβαρα ἔθνη κατὰ τὴν Ἑλλάδα καὶ Θρᾴκην καὶ Ἰωνίαν διαπολεμοῦντες ἔπραξαν . Καὶ Εὐσέβιος δὲ ἀπὸ Ὀκταβιανοῦ καὶ Τραϊανοῦ καὶ Μάρκου λαβὼν ἕως τῆς τελευτῆς Κάρου κατήντησεν . Γέγραπται δὲ περὶ τῶν χρόνων τούτων ἔνια Ἀρριανῷ τε καὶ Ἀσινίῳ Κουαδράτῳ . Περὶ δὲ τῶν ἑξῆς χρόνων Ζωσίμῳ ἱστόρηται μέχρις Ὀνωρίου καὶ Ἀρκαδίου τῶν βασιλέων · καὶ ὅσα μετ’ αὐτοὺς συνείλεκται Πρίσκῳ τῷ ῥήτορι , καὶ ἑτέροις . Ἅπερ ἅπαντα Εὐσταθίῳ τῷ Ἐπιφανεῖ ἐπιτέτμηται πανάριστα ἐν δύο τεύχεσιν , ἑνὶ μὲν ἕως ἁλώσεως Ἰλίου , τῷ δὲ ἑτέρῳ ἕως δωδεκάτου ἔτους τῆς Ἀναστασίου βασιλείας . Καὶ Προκοπίῳ δὲ τῷ ῥήτορι πεποίηται τὰ ἐξ ἐκείνου ἕως τῶν Ἰουστινιανοῦ χρόνων . Καὶ τὰ ἐχόμενα δὲ τούτοις Ἀγαθίᾳ τῷ ῥήτορι καὶ Ἰωάννῃ ἐμῷ τε πολίτῃ καὶ συγγενεῖ καθ’ εἱρμὸν ἱστόρηται , μέχρι τῆς Χοσρόου τοῦ νέου πρὸς Ῥωμαίους φυγῆς καὶ τῆς ἐς τὴν αὐτοῦ βασιλείαν ἀποκαταστάσεως · Μαυρικίου μηδαμῶς πρὸς τὴν πρᾶξιν ἐλινύσαντος , ὑποδεξαμένου δὲ βασιλικῶς , καὶ μάλιστα τάχιστα εἰς τὴν βασιλείαν χρήμασί τε μεγάλοις καὶ στρατεύμασι καταγαγόντος · εἰ καὶ μήπω ἔτυχον ἐκδεδωκότες . Περὶ ὧν καὶ ἡμεῖς τῆς ἄνωθεν ἐπιτρεπούσης εὐμενείας ἐν τοῖς ἐφεξῆς τὰ πρόσφορα λέξομεν . Τέλος τοῦ ε τόμου τῆς ἐκκλησιαστικῆς ἱστορίας Εὐαγρίου .
Lemmas: σύν θεός δέ ἐγώ καί ὁ ὁ ἐκκλησιαστικός ἱστορία εὐσύνοπτος ἀπόκειμαι διά ὁ ἱστορέω , μέχρι μέν Κωνσταντῖνος Εὐσέβιος ὁ Πάμφιλος , ἐκ ἐκεῖνος δέ μέχρι Θεοδόσιος ὁ νέος , Θεοδώρητος , Σωζομενός τε καί Σωκράτης , καί ὅς ὁ πάρειμι ἐγώ ἐκλέγω πόνος . καί ὁ ἀρχαῖος δέ καί ὁ θύραθεν ἱστορία κατά εἱρμός ὁ φιλόπονος διασῴζω , Μωσῆς μέν γάρ ἄρχω ἱστορία καί συγγραφεύς , ὡς ὁ ὁ περί οὗτος συνάγω σαφῶς ἀποδείκνυμι , καί ἀπό ἀρχή κόσμος ἀληθής γράφω ἐκ ὅς ἐντυγχάνω ὁ θεός μανθάνω ἀνά ὁ Σινᾶ ὄρος , καί ὅς ὁ μετά αὐτός ὁ ἡμέτερος προοδοποιέω θρησκεία διά ὁ θεῖος ἀποτίθημι γραφεύς . Πολύς δέ καί Ἰώσηπος γράφω ἱστορία , χρειώδης εἰς ἅπας τυγχάνω . ὅσα δέ εἴτε μυθώδης εἴτε μετά ὁ ἀληθής γίγνομαι , Ἕλλην τε καί ὁ ἀρχαῖος βάρβαρος πρός ἑαυτοῦ τε καί πρός ἐκεῖνος διαγωνίζομαι , ἢ εἰμί τίς καί ἄλλος ἐξεργάζομαι ἐκ ὅστις ἄνθρωπος ἱστορέω εἰμί , Χάραξ τε γράφω καί Ἔφορος καί Θεόπομπος καί ἄλλος ἀνάριθμος . ὁ δέ κατά Ῥωμαῖος πρᾶξις πᾶς κοσμικός ἱστορία ἐν ἑαυτοῦ περιλαμβάνω , ἢ εἰμί τίς καί ἄλλος γίγνομαι εἴτε εἰς ἑαυτοῦ διαιρέω εἴτε καί κατά ἕτερος πράσσω , πονέω Διονύσιος μέν ὁ Ἁλικαρνασεῖ,ἀπὸ ὁ λέγω Ἀβοριγῖνες ὁ ἱστορία ἕλκω μέχρι ὁ Ἠπειρώτης Πύρρος · ἐκ ἐκεῖνος δέ Πολύβιος ὁ Μεγαλοπολίτης , κατάγω ἠώς ὁ Καρχηδών ἅλωσις . ὅσπερ Ἀππιανός εὐκρινῶς διατέμνω , ἕκαστος πρᾶξις εἰς εἷς ἀγείρω , εἰμί καί κατά διάφορος γίγνομαι χρόνος . καί ὁ μετά ἐκεῖνος ὡσαύτως ἐργάζομαι , Διόδωρος τε ὁ Σικελιώτης ποιέω ὁ μέχρι Ἰούλιος Καῖσαρ , καί Δίων ὁ Κάσσιος γράφω μέχρι Ἀντωνῖνος ὁ ἐκ Ἐμεσοί . ἐκτίθημι δέ ὁ τοιοῦτος καί Ἡρωδιανός , ὁ μέχρι ὁ Μαξιμῖνος τελευτή δηλόω . Νικόστρατος τε ὁ σοφιστής ὁ ἐκ τραπεζόω συγγράφω , ὁ ἀπό Φίλιππος ὁ μετά Γορδιανός ἐκτίθημι ἠώς Ὀδέναθος ὁ ἐκ Παλμύρα καί ὁ ουαλλεριανω πρός Πέρσης αἰσχρός ἄφιξις . καί Δέξιππος δέ πλεῖστος περί οὗτος πονέω , ἀπό μυθικός ἄρχω καί λήγω εἰς ὁ Κλαύδιος ὁ μετά Γαλλιηνός βασίλειος · ὅς συναναλαμβάνω περί ὅς Κάρπιος καί ἕτερος βάρβαρος ἔθνος κατά ὁ Ἑλλάς καί Θρᾴκη καί Ἰωνία διαπολεμέω πράσσω . καί Εὐσέβιος δέ ἀπό Ὀκταβιανός καί Τραϊανός καί Μᾶρκος λαμβάνω ἠώς ὁ τελευτή Κᾶρος κατά-ἀντάω . γράφω δέ περί ὁ χρόνος οὗτος ἔνιοι Ἀρριανός τε καί Ἀσίνιος Κουαδράτος . περι δέ ὁ ἑξῆς χρόνος Ζώσιμος ἱστορέω μέχρι Ὁνώριος καί Ἀρκάδιος ὁ βασιλεύς · καί ὅσος μετά αὐτός συλλέγω Πρίσκος ὁ ῥήτωρ , καί ἕτερος . ὅσπερ ἅπας Εὐστάθιος ὁ Ἐπιφανεύς ἐπιτέμνω πανάριστος ἐν δύο τεῦχος , εἷς μέν ἠώς ἅλωσις Ἴλιον , ὁ δέ ἕτερος ἠώς δωδέκατος ἔτος ὁ Ἀναστάσιος βασίλεια . καί Προκόπιος δέ ὁ ῥήτωρ ποιέω ὁ ἐκ ἐκεῖνος ἠώς ὁ Ἰουστινιανός χρόνος . καί ὁ ἔχω δέ οὗτος Ἀγαθία ὁ ῥήτωρ καί Ἰωάννης ἐμός τε πολίτης καί συγγενής κατά εἱρμός ἱστορέω , μέχρι ὁ Χοσρόης ὁ νέος πρός Ῥωμαῖος φυγή καί ὁ εἰς ὁ αὐτός βασίλειος ἀποκατάστασις · Μαυρίκιος μηδαμῶς πρός ὁ πρᾶξις ἐλινύω , ὑποδείκνυμι δέ βασιλικός , καί μάλιστα ταχύς εἰς ὁ βασίλειος χρῆμα τε μέγας καί στράτευμα κατάγω · εἰμί καί μήπω τυγχάνω ἐκδίδωμι . περι ὅς καί ἐγώ ὁ ἄνωθεν ἐπιτρέπω εὐμένεια ἐν ὁ ἐφεξῆς ὁ πρόσφορον λέγω . Τέλος ὁ ε τόμος ὁ ἐκκλησιαστικός ἱστορία Εὐάγριος .