evagrius-scholasticus.historia-ecclesiastica 6.1
Μαυρίκιος δέ , ἐπεὶ παρέλαβε τὴν ἀρχήν , πρῶτα μὲν τὰ περὶ τὸν γάμον ἐξηρτύετο , καὶ κατὰ τοὺς βασιλικοὺς θεσμοὺς Αὐγοῦσταν , τὴν καὶ Κωνσταντῖναν , ἐσοικίζεται , τῆς τε τῶν γάμων πομπῆς μεγαλοπρεπῶς γεγενημένης δημοθοινίας τε καὶ ἀγερωχίας ἑκασταχοῦ τῆς πόλεως . Παρῆσαν δὲ τῷ γάμῳ θεοσέβειά τε καὶ βασιλεία δορυφοροῦσαί τε ἐκπρεπέστατα καὶ δωροφοροῦσαι τὰ τιμιώτατα.Ἡ μὲν γὰρ πατέρα τε καὶ μητέρα παρείχετο , σεμνῇ πολιᾷ αἰδεσίμῳ τε ῥυτίδι τὸν γάμον ἁγιάσοντας , οὐχ ἱστορηθὲν ἐς βασιλέας πώποτε , ἀδελφούς τε καλοὺς καὶ ὡραίους τὴν γαμήλιον πομπὴν σεμνύνοντας . Ἡ δέ γε ἀμπεχόνην χρυσόπαστον , ἁλουργίδι καὶ λίθοις Ἰνδῶν κεκοσμημένην , στεφάνους τε χρυσῷ πολλῷ καὶ ταῖς ἐκ λίθων ποικιλίαις τε καὶ διαυγείαις τιμαλφεστάτους , ἅπαντάς τε τοὺς ἐν ἀξιώσεσι περὶ τὴν αὐλὴν καὶ στρατείαις ἐναριθμίους , κηρούς τε γαμηλίους ἐξάπτοντας μεγαλοπρεπῶς τε ἐσταλμένους καὶ ἐξ ὧν γνωρίζοιντο , καὶ τὴν νυμφαγωγὸν πανήγυριν ἀνυμνοῦντας · ὥστε τῆς πομπῆς ἐκείνης μηδὲν τῶν ἐν ἀνθρώποις σεμνοπρεπέστερον ἢ εὐδαιμονέστερον γενέσθαι πώποτε . Καὶ Δαμόφιλος μέν φησι τὰ κατὰ Ῥώμην ἀναγράφων , Πλούταρχον τὸν Χαιρωνέα σαφῶς εἰπεῖν ὅτι διὰ ταύτην μόνην ἐσπείσαντο πρὸς ἀλλήλας ἀρετή τε καὶ τύχη . Ἐγὼ δὲ ἂν φαίην ὡς θεοσέβειά τε καὶ εὐδαιμονία ἐπὶ Μαυρικίῳ μόνῳ οὕτω συνηλθέτην , τῆς θεοσεβείας βιασαμένης τὸ εὔδαιμον καὶ περιτρέπεσθαι παντάπασιν οὐκ ἐνδούσης . Ἐσπούδακε δὲ λοιπὸν οὐκ ἐν τῷ σώματι μόνῳ , ἀλλὰ γὰρ καὶ ἐν τῇ ψυχῇ περιβαλέσθαι τὴν ἁλουργίδα καὶ τὸν στέφανον . Μόνος γὰρ τῶν πρώην βασιλέων ἑαυτοῦ βεβασίλευκε , καὶ αὐτοκράτωρ ὄντως γενόμενος τὴν μὲν ὀχλοκρατείαν τῶν παθῶν ἐκ τῆς οἰκείας ἐξενηλάτησε ψυχῆς , ἀριστοκρατίαν δὲ ἐν τοῖς ἑαυτοῦ λογισμοῖς καταστησάμενος , ζῶν ἀρετῆς ἄγαλμα ἑαυτὸν παρέσχετο πρὸς μίμησιν ἐκπαιδεύων τὸ ὑπήκοον . Ἅπερ οὐ πρὸς θωπείαν εἴρηταί μοι · τί γὰρ καὶ λελέξεται , ἀγνοοῦντος ἐκείνου τὰ γραφόμενα ; Παραστήσει δὲ ταῦθ’ οὕτως ἔχειν τά τε ἐκ τοῦ θεοῦ δεδωρημένα γε αὐτῷ , τά τε παντοίως συνενεχθέντα , ἅπερ ἡμῖν ὁμολογουμένως ἐς τὸν θεὸν ἀνακτέον .
Lemmas: Μαυρίκιος δέ , ἐπεί παραλαμβάνω ὁ ἀρχή , πρῶτος μέν ὁ περί ὁ γάμος ἐξαρτύω , καί κατά ὁ βασιλικός θεσμός Αὐγοῦστα , ὁ καί Κωνσταντῖνα , εἰσοικίζω , ὁ τε ὁ γάμος πομπή μεγαλοπρεπής γίγνομαι δημοθοινία τε καί ἀγερωχία ἑκασταχοῦ ὁ πόλις . πάρειμι δέ ὁ γάμος θεοσέβεια τε καί βασίλειος δορυφορέω τε ἐκπρεπής καί δωροφορέω ὁ τιμιώτατα.Ἡ μέν γάρ πατήρ τε καί μήτηρ παρέχω , σεμνός πολιός αἰδέσιμος τε ῥυτίς ὁ γάμος ἁγίζω , οὐ ἱστορέω εἰς βασιλεύς πώποτε , ἀδελφός τε καλός καί ὡραῖος ὁ γαμήλιος πομπή σεμνύνω . ὁ δέ γε ἀμπεχόνη χρυσόπαστος , ἁλουργίς καί λίθος Ἰνδός κοσμέω , στέφανος τε χρυσός πολύς καί ὁ ἐκ λίθος ποικιλίας τε καί διαύγεια τιμαλφής , ἅπας τε ὁ ἐν ἀξίωσις περί ὁ αὐλή καί στρατεία ἐναρίθμιος , κῆρ τε γαμήλιος ἐξάπτω μεγαλοπρεπής τε στέλλω καί ἐκ ὅς γνωρίζω , καί ὁ νυμφαγωγός πανήγυρις ἀνυμνέω · ὥστε ὁ πομπή ἐκεῖνος μηδείς ὁ ἐν ἄνθρωπος σεμνοπρεπής ἢ εὐδαίμων γίγνομαι πώποτε . καί Δαμόφιλος μέν φημί ὁ κατά Ῥώμη ἀναγράφω , Πλούταρχος ὁ Χαιρωνεύς σαφῶς εἶπον ὅτι διά οὗτος μόνος σπένδω πρός ἀλλήλων ἀρετή τε καί τύχη . ἐγώ δέ εἄν φημί ὡς θεοσέβεια τε καί εὐδαιμονία ἐπί Μαυρίκιος μόνος οὗτος συνέρχομαι , ὁ θεοσέβεια βιάζομαι ὁ εὐδαίμων καί περιτρέπω παντάπασι οὐ ἐνδίδωμι . σπουδάζω δέ λοιπός οὐ ἐν ὁ σῶμα μόνος , ἀλλά γάρ καί ἐν ὁ Ψυχή περιβάλλω ὁ ἁλουργίς καί ὁ στέφανος . Μόνος γάρ ὁ πρώην βασιλεύς ἑαυτοῦ βασιλεύω , καί αὐτοκράτωρ εἰμί γίγνομαι ὁ μέν οχλοκρατυς ὁ πάθος ἐκ ὁ οἰκεῖος ἐξενηλάτησε Ψυχή , ἀριστοκρατία δέ ἐν ὁ ἑαυτοῦ λογισμός καθίστημι , ζῶ ἀρετή ἄγαλμα ἑαυτοῦ παρέχω πρός μίμησις ἐκπαιδεύω ὁ ὑπήκοος . ὅσπερ οὖον πρός θωπεία εἴρω2 ἐγώ · τίς γάρ καί λέγω , ἀγνοέω ἐκεῖνος ὁ γράφω ; παρίστημι δέ αὐτός οὕτως ἔχω ὁ τε ἐκ ὁ θεός δωρέω γε αὐτός , ὁ τε παντοῖος συμφέρω , ὅσπερ ἐγώ ὁμολογουμένως εἰς ὁ θεός ἀνακτέον .