eusebius-scr-eccl.historia-ecclesiastica 6.44
XLIV . Τῷ δ’ αὐτῷ τούτῳ Φαβίῳ , ὑποκατακλινομένῳ πως τῷ σχίσματι , καὶ Διονύσιος ὁ κατ’ Ἀλεξάνδρειαν ἐπιστείλας πολλά τε καὶ ἄλλα περὶ μετανοίας ἐν τοῖς πρὸς αὐτὸν γράμμασιν διελθὼν τῶν τε κατ’ Ἀλεξάνδρειαν ἔναγχος τότε μαρτυρησάντων τοὺς ἀγῶνας διιών , μετὰ τῆς ἄλλης ἱστορίας πρᾶγμά τι μεστὸν θαύματος διηγεῖται , ὃ καὶ αὐτὸ ἀναγκαῖον τῇδε παραδοῦναι τῆ γραφῇ , οὕτως ἔχον · “ ἓν δέ ἀοῖ τοῦτο παράδειγμα παρ’ ἡμῖν συμβεβηκὸς ἐκθήσομαι . Σεραπίων τις ἢν παρ’ ἡμῖν , πιστὸς γέρων , ἀμέμπτως μὲν τὸν πολὺν διαβιώσας χρόνον , ἐν δὲ τῷ πειρασμῷ πεσών . οὗτος πολλάκις ἐδεῖτο , καὶ οὐδεὶς προσεῖχεν αὐτῷ · καὶ γὰρ ἐτεθύκει . ἐν νόσῳ δὲ γενόμενος , τριῶν ἑξῆς ἡμερῶν ἄφωνος καὶ ἀναίσθητος διετέλεσεν , βραχὺ δὲ ἀνασφήλας τῇ τετάρτῃ προσεκαλέσατο τὸν θυγατριδοῦν , καὶ ἴ’ μέχρι με τίνος ’ φησίν ὧ τέκνον , κατέχετε ; δέομαι , σπεύσατε , καὶ με θᾶττον ἀπολύσατε , τῶν πρεσβυτέρων μοί τινα κάλεσον.’ καὶ ταῦτα εἰπών , πάλιν ἢν ἄφωνος . ἔδραμεν ὁ παῖς ἐπὶ τὸν πρεσβύτερον · νὺξ δὲ ἢν , κἀκεῖνος ἠσθένει . ἀφικέσθαι μὲν οὐκ ἐδυνήθη , ἐντολῆς δὲ ὑπ’ ἐμοῦ δεδομένης τοὺς ἀπαλλαττομένους τοῦ βίου , εἰ δέοιντο , καὶ μάλιστα εἰ καὶ πρότερον ἱκετεύσαντες τύχοιεν , ἀφίεσθαι , ἵν’ εὐέλπιδες ἀπαλλάττωνται , βραχὺ τῆς εὐχαριστίας ἔδωκεν τῷ παιδαρίῳ , ἀποβρέξαι κελεύσας καὶ τῷ πρεσβύτῃ κατὰ τοῦ στόματος ἐπιστάξαι . ἐπανῆκεν ὁ παῖς φέρων , ἐγγύς τε γενομένου , πρὶν εἰσελθεῖν , ἀνενέγκας πάλιν ὁ Σεραπίων ἴ’ ‘ ἧκες ’ ἔφη ‘τέκνον ; καὶ ὁ μὲν πρεσβύτερος ἐλθεῖν οὐκ ἠδυνήθη , σὺ δὲ ποίησον ταχέως τὸ προσταχθὲν καὶ ἀπάλλαττέ με . ἀπέβρεξεν ὁ παῖς καὶ ἅμα τε ἐνέχεεν τῷ στόματι καὶ μικρὸν ἐκεῖνος καταβροχθίσας εὐθέως ἀπέδωκεν τὸ πνεῦμα . ἆρ’ οὐκ ἐναργῶς διετηρήθη καὶ παρέμεινεν , ἕως λυθῇ καὶ τῆς ἁμαρτίας ἐξαλειφθείσης ἐπὶ πολλοῖς οἷς ἔπραξεν καλοῖς ὁμολογηθῆναι δυνηθῇ ; ’’
Lemmas: XLIV . ὁ δέ αὐτός οὗτος Φάβιος , ὑποκατακλίνομαι πως ὁ σχίσμα , καί Διονύσιος ὁ κατά Ἀλεξάνδρεια ἐπιστέλλω πολύς τε καί ἄλλος περί μετάνοια ἐν ὁ πρός αὐτός γράμμα διέρχομαι ὁ τε κατά Ἀλεξάνδρεια ἔναγχος τότε μαρτυρέω ὁ ἀγών δίειμι , μετά ὁ ἄλλος ἱστορία πρᾶγμα τίς μεστός θαῦμα διηγέομαι , ὅς καί αὐτός ἀναγκαῖος ὅδε παραδίδωμι τῆ γράφω , οὕτως ἔχω · “ εἷς δέ ἠώς οὗτος παράδειγμα παρά ἐγώ συμβαίνω ἐκτίθημι . Σεραπίων τις εἄν παρά ἐγώ , πιστός γέρων , ἄμεμπτος μέν ὁ πολύς διαβιόω χρόνος , ἐν δέ ὁ πειρασμός πίπτω . οὗτος πολλάκις δήω , καί οὐδείς προσέχω αὐτός · καί γάρ θύω . ἐν νόσος δέ γίγνομαι , τρεῖς ἑξῆς ἡμέρα ἄφωνος καί ἀναίσθητος διατελέω , βραχύς δέ ἀνασφάλλω ὁ τέταρτος προσκαλέω ὁ θυγατριδοῦς , καί εἷς μέχρι ἐγώ τίς ’ φημί ἵημι τέκνον , κατέχω ; δήω , σπεύδω , καί ἐγώ ταχύς ἀπολύω , ὁ πρέσβυς ἐγώ τις καλέω καί οὗτος εἶπον , πάλιν εἄν ἄφωνος . τρέχω ὁ παῖς ἐπί ὁ πρέσβυς · νύξ δέ εἄν , ἐκεῖνος ἀσθενέω . ἀφικνέομαι μέν οὐ δύναμαι , ἐντολή δέ ὑπό ἐγώ δίδωμι ὁ ἀπαλλάσσω ὁ βίος , εἰμί δήω , καί μάλιστα εἰμί καί πρότερος ἱκετεύω τυγχάνω , ἀφίημι , ἵνα εὔελπις ἀπαλλάσσω , βραχύς ὁ εὐχαριστία δίδωμι ὁ παιδάριον , ἀποβρέχω κελεύω καί ὁ πρεσβύτης κατά ὁ στόμα ἐπιστάζω . ἐπανίημι ὁ παῖς φέρω , ἐγγύς τε γίγνομαι , πρίν εἰσέρχομαι , ἀναφέρω πάλιν ὁ Σεραπίων εἷς ‘ ἥκω ’ φημί τέκνον ; καί ὁ μέν πρέσβυς ἔρχομαι οὐ δύναμαι , σύ δέ ποιέω ταχέως ὁ προσστάζω καί ἀπαλλάσσω ἐγώ . ἀποβρέχω ὁ παῖς καί ἅμα τε ἐγχέω ὁ στόμα καί μικρός ἐκεῖνος καταβροχθίζω εὐθύς ἀποδίδωμι ὁ πνεῦμα . ἆρα οὐ ἐναργής διατηρέω καί παραμένω , ἠώς λύω καί ὁ ἁμαρτία ἐξαλείφω ἐπί πολύς ὅς πράσσω καλός ὁμολογέω δύναμαι ; ’’