eusebius-scr-eccl.historia-ecclesiastica 8.14
XIV . τούτου παῖς Μαξέντιος , ὁ τὴν ἐπὶ Ῥώμης τυραννίδα τυραννίδα συστησάμενος , μὲν τὴν καθ’ ἡμᾶς πίστιν ἐπ’ ἀρεσκείᾳ καὶ κολακείᾳ τοῦ δήμου ‘Ρωμαίων καθυπεκρίνατο ταύτῃ τε τοῖς ὑπηκόοις τὸν κατὰ χριστιανῶν ἀνεῖναι προστάττει διωγμόν , εὐσέβειαν ἐπιμορφάζων καὶ ὡς ἄν δεξιὸς καὶ πολὺ πρᾶος παρὰ τοὺς προτέρους φανείη · οὐ μὴν οἷος ἕσεσθαι ἠλπίσθη , τοιοῦτος ἔργοις ἀναπέφηνεν , εἰς πάσας δ’ ἀνοσιουργίας ὀκείλας , οὐδὲν ὅ τι μιαρίας ἔργον καὶ ἀκολασίας πάρα · λέλοιπεν , μοιχείας καὶ παντοίας ἐπιτελῶν φθοράς . διαζευγνύς γέ τοι τῶν ἀνδρῶν τὰς κατὰ νόμον γαμετάς , ταύταις ἐνυβρίζων ἀτιμότατα , τοῖς ἀνδράσιν αὖθις ἀπέπεμπεν , καὶ ταῦτ’ οὐκ ἀσήμοις οὐδ’ ἀφανέσιν ἐγχειρῶν ἐπετήδευεν , ἀλλ’ αὐτῶν δὴ μάλιστα τῶν τὰ πρῶτα τῆς ‘Ρωμαίων συγκλήτου βουλῆς ἀπενηνεγμένων ἐμπαροινῶν τοῖς ἐξοχωτάτοις . οἱ πάντες δ’ αὐτὸν ὑποπεπτηχότες , δῆμοι καὶ ἄρχοντες , ἔνδοξοί τε καὶ ἄδοξοι , δεινῇ κατετρύχοντο τυραννίδι , καὶ οὐδ’ ἠρεμούντων καὶ τὴν πικρὰν φερόντων δουλείαν ἀπαλλαγή τις ὅμως ἢν τῆς τοῦ τυράννου Φονώσης ὠμότητος . ἐπὶ σμικρᾷ γοῦν ἤδη ποτὲ προφάσει τὸν δῆμον εἰς φόνον τοῖς ἀμφ’ αὐτὸν δορυφόροις ἐκδίδωσιν , καὶ ἐκτείνετο μυρία τοῦ δήμου Ῥωμαίων πλήθη , ἐπὶ μέσης τῆς πόλεως , οὐ Σκυθῶν οὐδὲ βαρβάρων ἀλλ’ αὐτῶν τῶν οἰκείων δόρασι καὶ πανοπλίαις · συγκήτικῶν γε μὴν φόνος ὁπόσος δι’ ἐπιβουλὴν ἐνηργεῖτο τῆς οὐσίας , οὐδ’ ἐξαριθμήσασθαι δυνατόν , ἄλλοτε ἄλλαις πεπλασμέναις αἰτίαις μυρίων ἀναιρουμένων . ἡ δὲ τῶν κακῶν τῷ τυράννῳ κορωνὶς ἐπὶ γοητείαν ἤλαυνεν , μαγικαῖς ἐπινοίαις τοτὲ μὲν γυναῖκας ἐγκύμονας ἀνασχίζοντος , τοτὲ δὲ νεογνῶν σπλάγχνα βρεφῶν διερευνωμένου τε κατασφάττοντος καί τινας ἀρρητοποιίας ἐπὶ δαιμόνων προκλάσεις καὶ ἀποτροπιασμὸν τοῦ πολέμου συνισταμένου · διὰ τούτων γὰρ αὐτῷ τὰ τῆς νίκης κατορθωθήσεσθαι ἡ πᾶσα ἐτύγχανεν ἐλπίς . Οὖτος μὲν οὗν ἐπὶ Ῥώμαης τυραννῶν οὐδ’ ἔστιν εἰπεῖν οἷα δρῶν τοὺς ὑπηκόους κατεδουλοῦτο , ὡς ἤδη καὶ τῶν ἀναγκαίων τροφῶν ἐν ἐσχάτῃ σπάνει καὶ ἀπορίᾳ καταστῆναι , ὅσην ἐπὶ Ῥώμης οὐδ’ ἄλλοτε οἱ καθ’ ἡμᾶς γενέσθαι μνημονεύουσιν . Ὁ δ’ ἐπ’ ἀνατολῆς τύραννος Μαξιμῖνος , ὡς ἂν πρὸς ἀδελφὸν τὴν κακίαν , πρὸς τὸν ἐπὶ Ῥώμης φιλίαν κρύβδην σπενδόμενος , ἐπὶ πλεῖστον χρόνον λανθάνειν ἐφρόντιζεν · φωραθείς γέ τοι ὕστερον δίκην τίννυσι τὴν ἀξίαν . ἢν δὲ θαυμάσαι ὅπως καὶ οὗτος τὰ συγγενῆ καὶ ἀδελφά , μᾶλλον δὲ κακίας τὰ πρῶτα καὶ τὰ νικητήρια τῆς τοῦ κατὰ Ρώμην τυράννου κακοτροπίας γοήτων τε γὰρ καὶ μάγων οἱ πρῶτοι τῆς ἀνωτάτω EUSEBIUS παρ’ αὐτῷ τιμῆς ἠξίωντο , ψοφοδεοῦς ἐς τὰ μάλιστα καὶ δεισιδαιμονεστάτου καθεστῶτος τήν τε περὶ τὰ εἴδωλα καὶ τοὺς δαίμονας περὶ πολλοῦ τιθεμένου πλάνην · μαντειῶν γοῦν δίχα καὶ χρησμῶν οὐδὲ μέχρις ὄνυχος ὡς εἰπεῖν τολμᾶν τι κινεῖν οἷός τε ἦν · οὗ χάριν καὶ τῷ καθ’ ἡμῶν σφοδρότερον ἢ οἱ πρόσθεν καὶ πυκνότερον ἐπετίθετο διωγμῷ , νεὼς κατὰ πᾶσαν πόλιν ἐγείρειν καὶ τὰ χρόνου μήκει καθῃρημένα τεμένη διὰ σπουδῆς ἀνανεοῦσθαι προστάττων ἱερέας τε εἰδώλων κατὰ πάντα τόπον καὶ πόλιν καὶ ἐπὶ τούτων ἑκάστης ἐπαρχίας ἀρχιερέα τῶν ἐν πολιτείαις ἕνα γέ τινα τῶν μάλιστα ἐμφανῶς διὰ πάσης ἐμπρέψαντα λειτουργίας μετὰ στρατιωτικοῦ στίφους καὶ δορυφορίας ἐκτάσσων ἀνέδην τε πᾶσιν γόησιν , ὡς ἂν εὐσεβέσιν καὶ θεῶν προσφιλέσιν , ἡγεμονίας καὶ τὰς μεγίστας προνομίας δωρούμενος . ἐκ δὴ τούτων ὁρμώμενος , πόλιν μὲν οὐ μίαν οὐδὲ χώραν , ὅλας δὲ ἄρδην τὰς ὑπ’ αὐτὸν ἐπαρχίας χρυσοῦ καὶ ἀργύρου καὶ χρημάτων ἀμυθήτων εἰσπράξεσιν ἐπισκήψεσίν τε βαρυτάταις καὶ ἄλλοτε ἄλλαις καταδίκαις ἠνία καὶ κατεπίεζεν . τῶν γε μὴν εὐπόρων τὰς ἐκ προγόνων περιποιηθείσας οὐσίας ἀφαιρούμενος , πλούτους ἀθρόως καὶ σωροὺς χρημάτων τοῖς ἀμφ’ αὐτὸν κόλαξιν ἐδωρεῖτο . παροινίας γε μὴν καὶ μέθης ἐς τοσαύτην ἠνέχθη φοράν , ὡς ἐν τοῖς πότοις παρακόπτειν καὶ τῶν φρενῶν παρεξίστασθαι τοιαῦτά τε μεθύοντα προστάττειν , οἷα ἀνανήψαντα αὐτὸν τῆ ὑστεραίᾳ εἰς μετάμελον ἄγειν · κραιπάλης δὲ καὶ ἀσωτίας μηδενὶ καταλιπὼν ὑπερβολήν , κακίας διδάσκαλον τοῖς ἀμφ’ αὐτὸν ἄρχουσί τε καὶ ἀρχομένοις ἑαυτὸν καθίστη , θρύπτεσθαι μὲν τὸ στρατιωτικὸν διὰ πάσης τρυφῆς τε καὶ ἀκολασίας ἐνάγων , ἡγεμόνας δὲ καὶ στρατοπεδάρχας δι’ ἁρπαγῶν καὶ πλεονεξίας χωρεῖν κατὰ τῶν ὑπηκόων μόνον οὐχὶ συντυραννοῦντας αὐτῷ προκαλούμενος . τί δεῖ τὰς ἐμπαθεῖς τἀνδρὸς αἰσχρουργίας μνημονεύειν ἢ τῶν πρὸς αὐτοῦ μεμοιχευμένων ἀπαριθμεῖσθαι τὴν πληθύν ; οὐκ ἢν γέ τοι πόλιν αὐτὸν παρελθεῖν μὴ οὐχὶ ἐκ παντὸς φθορὰς γυναικῶν παρθένων τε ἁρπαγὰς εἰργασμένον . κατὰ πάντων γέ τοι αὐτῷ ταῦτα προυχώρει , μὴ ὅτι μόνων Χριστιανῶν · οἳ θανάτου καταφρονήσαντες παρ’ οὐθὲν αὐτοῦ τὴν τοσαύτην ἔθεντο τυραννίδα . οἱ μὲν γὰρ ἄνδρες ἀνατλάντες πῦρ καὶ σίδηρον καὶ προσηλώσεις θῆράς τε ἀγρίους καὶ θαλάττης βυθοὺς ἀποτομάς τε μελῶν καὶ καυτῆρας καὶ ὀφθαλμῶν κεντήσεις τε καὶ ἐξορύξεις καὶ τοῦ παντὸς σώματος ἀκρωτηριασμοὺς λιμόν τε ἐπὶ τούτοις καὶ μέταλλα καὶ δεαμά , ἐπὶ πάντων μᾶλλον ὑπομονὴν τὴν ὑπὲρ εὐσεβείας ἐνεδείξαντο ἢ τὸ τὸ αέβας τὸ εἰς θεὸν εἰδώλοις ἀντικατηλλάξαντο · αἱ δ’ αὗ γυναῖκες οὐχ ἧττον τῶν ἀνδρῶν ὑπὸ τῆς τοῦ θείου λόγου διδασκαλίας ἠρρενωμέναι , αἲ μὲν τοὺς αὐτοὺς τοῖς ἀνδράσιν ἀγῶνας ὑποστᾶσαι ἴσα τῆς ἀρετῆς ἀπηνέγκαντο βραβεῖα , αἰ δὲ ἐπὶ φθορὰν ἑλκόμεναι θᾶττον τὴν ψυχὴν θανάτῳ ἢ τὸ σῶμα τῇ φθορᾷ παραδεδώκασιν . μόνη γοῦν τῶν ὑπὸ τοῦ τυράννου μεμοιχευμένων Χριστιανὴ τῶν ἐπ’ Ἀλεξανδρίας ἐπισημοτάτη τε καὶ λαμπροτάτη τὴν ἐμπαθῆ καὶ ἀκόλαστον Μαξιμίνου ψυχὴν δι’ ἀνδρειοτάτου παραστήματος ἐξενίκησεν , ἔνδοξος μὲν τὰ ἄλλα πλούτῳ τε καὶ γένει καὶ παιδείᾳ , πάντα γε μὴν δεύτερα σωφροσύνης τεθειμένη · ἢν καὶ πολλὰ λιπαρήσας , κτεῖναι μὲν ἑτοίμως θνῄσκειν ἔχουσαν οὐχ οἷός τε ἦν , τῆς ἐπιθυμίας μᾶλλον τοῦ θυμοῦ κατακρατούσης αὐτοῦ , φυγῇ δὲ ζημιώσας πάσης ἀφείλετο τῆς οὐσίας . μυρίαι δὲ ἄλλαι πρὸς τῶν κατ’ ἔθνος ἀρχόντων , πορνείας ἀπειλὴν μηδ’ ἀκοῦσαι δεδυνημέναι , πᾶν εἶδος βασάνων καὶ στρεβλώσεων καὶ θανατηφόρου κολάσεως ὑπέστησαν . Θαυμασταὶ μὲν οὖν καὶ αὗται , ὑπερφυῶς γε μὴν θαυμασιωτάτη ἡ ἐπὶ ‘Ρώμης εὐγενεστάτη τῷ ὄντι καὶ σωφρονεστάτη γυνὴ πασῶν αἷς ἐμπαροινεῖν ὁ ἐκεῖσε τύραννος Μαξέντιος , τὰ ὅμοια Μαξιμίνῳ δρῶν , ἐπειρᾶτο . ὡς γὰρ ἑπιστάντας τῷ οἴκῳ τοὺς τὰ τοιαῦτα τῷ τυράννῳ διακονουμένους ἐπύθετο Χριστιανὴ δὲ καὶ αὕτη ἦν ) , τόν τε ἄνδρα αὐτῆς , καὶ ταῦτα Ῥωμαίων ὄντα ἔπαρχον , τοῦ δέους ἕνεκα λαβόντας ἄγειν αὐτὴν ἐπιτρέψαντα , ἐς βραχὺ ὑποπαραιτησαμένη , ὡς ἂν δὴ κατακοσμηθείη τὸ σῶμα , εἴσεισιν ἐπὶ τοῦ ταμιείου καὶ μονωθεῖσα ξίφος καθ’ ἑαυτῆς πήγνυσιν , θανοῦσά τε παραχρῆμα , τὸν μὲν νεκρὸν τοῖς προαγωγοῖς καταλιμπάνει , ἔργοις δ’ αὐτοῖς ἁπάσης φωνῆς γεγωνοτέροις , ὅτι μόνον χρημάτων ἀήττητόν τε καὶ ἀνώλεθρον ἡ παρὰ Χρστιανοῖς ἀρετὴ πέφυκεν , εἰς πάντας ἀνθρώπους τούς τε νῦν ὄντας καὶ τοὺς μετὰ ταῦτα γενησομένους ἐξέφηνεν . τοσαύτη δῆτα κακίας φορὰ ὑφ’ ἕνα καὶ τὸν αὐτὸν συνηνέχθη καιρὸν πρὸς τῶν δύο τυράννων ἀνατολὴν καὶ δύσιν διειληφότων κατεργασθεῖσα · τίς δ’ ἂν τὴν τῶν τοσούτων διερευνώμενος αἰτίαν διατάξαι μὴ οὐχὶ τὸν καθ’ ἡμῶν διωγμὸν ἀποφήνασθαι ἀποφήνασθαι : ὅτε γε μάλιστα οὐ πρότερον τὰ τῆς τοσῆσδε πέπαυτο συγχύσεως ἢ Χριστιανοὺς τὰ τῆς παρρησίας ἀποΛαβεῖν .
Lemmas: XIV . οὗτος παῖς Μαξέντιος , ὁ ὁ ἐπί Ῥώμη τυραννίς τυραννίς συνίστημι , μέν ὁ κατά ἐγώ πίστις ἐπί ἀρέσκεια καί κολακεία ὁ δῆμος Ῥωμαῖος καθυποκρίνομαι οὗτος τε ὁ ὑπήκοος ὁ κατά Χριστιανός ἀνίημι προστάσσω διωγμός , εὐσέβεια ἐπιμορφάζω καί ὡς ἄν δεξιός καί πολύς πρᾶος παρά ὁ πρότερος φαίνω · οὖον μήv οἷος ἕννυμι ἐλπίζω , τοιοῦτος ἔργον ἀναφαίνω , εἰς πᾶς δέ ἀνοσιουργία ὀκέλλω , οὐδείς ὅς τίς μιαρία ἔργον καί ἀκολασία πάρα · λείπω , μοιχεία καί παντοῖος ἐπιτελέω φθορά . διαζεύγνυμαι γε ὅς ὁ ἀνήρ ὁ κατά νόμος γαμετή , οὗτος ἐνυβρίζω ἄτιμος , ὁ ἀνήρ αὖθις ἀποπέμπω , καί αὐτός οὐ ἄσημος οὐδέ ἀφανής ἐγχειρέω ἐπιτηδεύω , ἀλλά αὐτός δή μάλιστα ὁ ὁ πρῶτος ὁ Ῥωμαῖος σύγκλητος βουλή ἀποφέρω ἐμπαροινέω ὁ ἔξοχος . ὁ πᾶς δέ αὐτός ὑποπτήσσω , δῆμος καί ἄρχω , ἔνδοξος τε καί ἄδοξος , δεινός κατατρύχω τυραννίς , καί οὐδέ ἠρεμέω καί ὁ πικρός φέρω δουλεία ἀπαλλαγή τις ὅμως εἄν ὁ ὁ τύραννος φονάω ὠμότης . ἐπί μικρός γοῦν ἤδη ποτέ πρόφασις ὁ δῆμος εἰς φόνος ὁ ἀμφι αὐτός δορυφόρος ἐκδίδωμι , καί κτείνω μυρίος ὁ δῆμος Ῥωμαῖος πλῆθος , ἐπί μέσος ὁ πόλις , οὖον Σκύθης οὐδέ βάρβαρος ἀλλά αὐτός ὁ οἰκέω δόρυ καί πανοπλία · συγκητικως γε μήv φόνος ὁπόσος διά ἐπιβουλή ἐνεργέω ὁ οὐσία , οὐδέ ἐξαριθμέω δυνατός , ἄλλοτε ἄλλος πλάσσω αἴτιος μυρίος ἀναιρέω . ὁ δέ ὁ κακός ὁ τύραννος κορωνίς ἐπί γοητεία ἐλαύνω , μαγικός ἐπίνοια τοτέ μέν γυνή ἐγκύμων ἀνασχίζω , τοτέ δέ νεογνός σπλάγχνον βρέφος διερευνάω τε κατασφάζω καί τις ἀρρητοποιΐα ἐπί δαίμων προκλαω καί ἀποτροπιασμός ὁ πόλεμος συνίστημι · διά οὗτος γάρ αὐτός ὁ ὁ Νίκη κατορθόω ὁ πᾶς τυγχάνω ἐλπίς . οὗτος μέν ἐν ἐπί Ρωμάης τυραννέω οὐδέ εἰμί εἶπον οἷος δράω ὁ ὑπήκοος καταδουλόω , ὡς ἤδη καί ὁ ἀναγκαῖος τροφή ἐν ἔσχατος σπάνις καί ἀπορία καθίστημι , ὅσος ἐπί Ῥώμη οὐδέ ἄλλοτε ὁ κατά ἐγώ γίγνομαι μνημονεύω . ὁ δέ ἐπί ἀνατολή τύραννος Μαξιμῖνος , ὡς εἄν πρός ἀδελφός ὁ κακία , πρός ὁ ἐπί Ῥώμη φίλιος κρύβδην σπένδω , ἐπί πλεῖστος χρόνος λανθάνω φροντίζω · φωράω γε ὅς ὕστερος δίκη τίννυμι ὁ ἄξιος . εἄν δέ θαυμάζω ὅπως καί οὗτος ὁ συγγενής καί ἀδελφός , μᾶλλον δέ κακία ὁ πρῶτος καί ὁ νικητήριος ὁ ὁ κατά Ῥώμη τύραννος κακοτροπία γόης τε γάρ καί μάγος ὁ πρῶτος ὁ ἄνω2 EUSEBIUS παρά αὐτός τιμή ἀξιόω , ψοφοδεής εἰς ὁ μάλιστα καί δεισιδαίμων καθίστημι ὁ τε περί ὁ εἴδωλον καί ὁ δαίμων περί πολύς τίθημι πλάνη · μαντεῖος γοῦν δίχα καί χρησμός οὐδέ μέχρι ὄνυξ ὡς εἶπον τολμάω τίς κινέω οἷος τε εἰμί · ὅς χάρις καί ὁ κατά ἐγώ σφοδρός ἢ ὁ πρόσθεν καί πυκνός ἐπιτίθημι διωγμός , ναός κατά πᾶς πόλις ἐγείρω καί ὁ χρόνος μῆκος καθαιρέω τέμενος διά σπουδή ἀνανεόω προστάσσω ἱερεύς τε εἴδωλον κατά πᾶς τόπος καί πόλις καί ἐπί οὗτος ἕκαστος ἐπαρχία ἀρχιερεύς ὁ ἐν πολιτεία εἷς γε τις ὁ μάλιστα ἐμφανής διά πᾶς ἐμπρέπω λειτουργία μετά στρατιωτικός στῖφος καί δορυφορία ἐκτάσσω ἀνέδην τε πᾶς γόης , ὡς εἄν εὐσεβής καί θεός προσφιλής , ἡγεμονία καί ὁ μέγας προνομία δωρέω . ἐκ δή οὗτος ὁρμάω , πόλις μέν οὖον εἷς οὐδέ χώρα , ὅλος δέ ἄρδην ὁ ὑπό αὐτός ἐπαρχία χρυσός καί ἄργυρος καί χρῆμα ἀμύθητος εἴσπραξις ἐπίσκηψις τε βαρύς καί ἄλλοτε ἄλλος καταδίκη ἀνιάω καί καταπιέζω . ὁ γε μήv εὔπορος ὁ ἐκ πρόγονος περιποιέω οὐσία ἀφαιρέω , πλοῦτος ἀθρόος καί σωρός χρῆμα ὁ ἀμφι αὐτός κόλαξ δωρέω . παροινία γε μήv καί μέθη εἰς τοσοῦτος φέρω φορός , ὡς ἐν ὁ πότος παρακόπτω καί ὁ φρήν παρεξίστημι τοιοῦτος τε μεθύω προστάσσω , οἷος ἀνανήφω αὐτός τῆ ὑστεραῖος εἰς μετάμελος ἄγω · κραιπάλη δέ καί ἀσωτία μηδείς καταλείπω ὑπερβολή , κακία διδάσκαλος ὁ ἀμφι αὐτός ἄρχω τε καί ἄρχω ἑαυτοῦ καθίστημι , θρύπτω μέν ὁ στρατιωτικός διά πᾶς τρυφή τε καί ἀκολασία ἐνάγω , ἡγεμών δέ καί στρατοπεδάρχης διά ἁρπάγη καί πλεονεξία χωρέω κατά ὁ ὑπήκοος μόνος οὐ συντυραννέω αὐτός προκαλέω . τίς δεῖ ὁ ἐμπαθής ἀνήρ αἰσχρουργία μνημονεύω ἢ ὁ πρός αὐτός μοιχεύω ἀπαριθμέω ὁ πλῆθος ; οὐ εἄν γε ὅς πόλις αὐτός παρέρχομαι μή οὐ ἐκ πᾶς φθορά γυνή παρθένος τε ἁρπαγή ἐργάζομαι . κατά πᾶς γε ὅς αὐτός οὗτος προχωρέω , μή ὅτι μόνος Χριστιανός · ἕ θάνατος καταφρονέω παρά οὐδείς αὐτός ὁ τοσοῦτος τίθημι τυραννίς . ὁ μέν γάρ ἀνήρ ἀνατλῆναι πῦρ καί σίδηρος καί προσήλωσις θήρ τε ἄγριος καί θάλασσα βυθός ἀποτομάς τε μέλος καί καυτήρ καί ὀφθαλμός κεντέω τε καί ἐξορύσσω καί ὁ πᾶς σῶμα ἀκρωτηριασμός λιμός τε ἐπί οὗτος καί μέταλλον καί δεαμά , ἐπί πᾶς μᾶλλον ὑπομονή ὁ ὑπέρ εὐσέβεια ἐνδείκνυμι ἢ ὁ ὁ αέβας ὁ εἰς θεός εἴδωλον ἀντικαταλλάσσομαι · ὁ δέ αὗ γυνή οὐ κακός ὁ ἀνήρ ὑπό ὁ ὁ θεῖον λόγος διδασκαλία ἀρρενόομαι , ἀεί μέν ὁ αὐτός ὁ ἀνήρ ἀγών ὑφίστημι ἴσος ὁ ἀρετή ἀποφέρω βραβεῖον , ὁ δέ ἐπί φθορά ἕλκω ταχύς ὁ ψυχή θάνατος ἢ ὁ σῶμα ὁ φθορά παραδίδωμι . μόνος γοῦν ὁ ὑπό ὁ τύραννος μοιχεύω Χριστιανή ὁ ἐπί Ἀλεξανδρία ἐπίσημος τε καί λαμπρός ὁ ἐμπαθής καί ἀκόλαστος Μαξιμῖνος ψυχή διά ἀνδρεῖος παράστημα ἐκνικάω , ἔνδοξος μέν ὁ ἄλλος πλοῦτος τε καί γένος καί παιδεία , πᾶς γε μήv δύο σωφροσύνη τίθημι · εἄν καί πολύς λιπαρέω , κτείνω μέν ἑτοίμως θνῄσκω ἔχω οὐ οἷος τε εἰμί , ὁ ἐπιθυμία μᾶλλον ὁ θυμός κατακρατέω αὐτός , φυγή δέ ζημιόω πᾶς ἀφαιρέω ὁ οὐσία . μυρίος δέ ἄλλος πρός ὁ κατά ἔθνος ἄρχω , πορνεία ἀπειλή μηδέ ἀκούω δύναμαι , πᾶς εἶδος βάσανος καί στρέβλωσις καί θανατηφόρος κόλασις ὑφίστημι . θαυμαστής μέν οὖν καί οὗτος , ὑπερφυῶς γε μήv θαυμάσιος ὁ ἐπί Ρώμη Εὐγενεστάτη ὁ εἰμί καί σώφρων γυνή πᾶς ὅς ἐμπαροινέω ὁ ἐκεῖσε τύραννος Μαξέντιος , ὁ ὅμοιος Μαξίμινος δράω , πειράω . ὡς γάρ επιιστημι ὁ οἶκος ὁ ὁ τοιοῦτος ὁ τύραννος διακονέω πυνθάνομαι Χριστιανή δέ καί οὗτος εἰμί ) , ὁ τε ἀνήρ αὐτός , καί οὗτος Ῥωμαῖος εἰμί ἔπαρχος , ὁ δέος ἕνεκα λαμβάνω ἄγω αὐτός ἐπιτρέπω , εἰς βραχύς ὑποπαραιτέομαι , ὡς εἄν δή κατακοσμέω ὁ σῶμα , εἴσειμι ἐπί ὁ ταμιεῖον καί μονόω ξίφος κατά ἑαυτοῦ πήγνυμι , θνήσκω τε παραχρῆμα , ὁ μέν νεκρός ὁ προαγωγός καταλείπω , ἔργον δέ αὐτός ἅπας φωνή γεγωνός , ὅτι μόνος χρῆμα ἀήσσητος τε καί ἀνώλεθρος ὁ παρά Χρστιανοῖς ἀρετή φύω , εἰς πᾶς ἄνθρωπος ὁ τε νῦν εἰμί καί ὁ μετά οὗτος γίγνομαι ἐκφαίνω . τοσοῦτος δῆτα κακία φορά ὑπό εἷς καί ὁ αὐτός συμφέρω καιρός πρός ὁ δύο τύραννος ἀνατολή καί δύσις διαλαμβάνω κατεργάζομαι · τίς δέ εἄν ὁ ὁ τοσοῦτος διερευνάω αἴτιος διατάσσω μή οὐ ὁ κατά ἐγώ διωγμός ἀποφαίνω ἀποφαίνω : ὅτε γε μάλιστα οὖον πρότερος ὁ ὁ τοσόσδε παύω σύγχυσις ἢ Χριστιανός ὁ ὁ παρρησία ἀπολαμβάνω .