eusebius-scr-eccl.commentarius-in-isaiam 1.68
Ἀκολούθως μετὰ τὰ προλεχθέντα κατὰ τῆς Βαβυλῶνος τὴν ἐπὶ Κύρου γενομένην ἐπιστροφὴν τοῦ Ἰουδαίων λαοῦ τὴν ἀπὸ τῆς πολεμίας ἐπὶ τὴν Ἰερουσαλὴμ σημαίνει διδάσκων , ὡς ἐπανελθόντες ἀναπαύσονται ἐπὶ τῆς ἑαυτῶν χώρας , καὶ ὡς ὁ γιώρας προστεθήσεται αὐτοῖς . ἀντὶ δὲ τοῦ · ὁ γιώρας προστεθήσεται αὐτοῖς , οἱ λοιποὶ ἑρμηνευταὶ ὁ προσήλυτος ἡρμήνευσαν · οὕτως γὰρ εὖ πράξειν αὐτούς φησιν ἐπὶ τῆς ἑαυτῶν γῆς ὡς καὶ ἀλλοφύλους ἀντιποιηθῆναι τῆς αὐτῶν θεοσεβείας , προσηλύτους τε αὐτῶν γενέσθαι καὶ προστεθῆναι τῷ οἴκῳ Ἰακὼβ οὐκ ὄντας μὲν ἐξ αὐτῶν , διὰ δὲ τὸ προσηλυτεῦσαι οἰκειουμένους αὐτοῖς ὡς μηδὲν διαφέρειν τῶν ἐγγενῶν καὶ ἀλλοφύλων . Ἐν δὲ τῷ ἐπανιέναι αὐτοὺς ἀπὸ τῆς Βαβυλωνίας ἐπὶ τὴν Ἰουδαίαν γῆν λήψεσθαι αὐτούς φησιν ἔθνη καὶ εἰσάξειν εἰς τὸν τόπον αὐτῶν . καὶ ταῦτα δὲ τέλους ἐτύγχανεν κατὰ τὴν ἱστορίαν , ἣν περιέχει ἡ τοῦ Ἔσδρα γραφὴ διδάσκουσα , ὡς βασιλεὺς Κῦρος διὰ προγράμματος τοῖς ἐθέλουσι τῶν Ἰουδαίων ἐξουσίαν ἔδωκεν ἐπανιέναι εἰς τὴν γῆν ἑαυτῶν καὶ τὸν ναὸν ἐγείρειν τὸν ἐν Ἱεροσολύμοις . οἷς ἐπιλέγει ἡ γραφή · καὶ ἀνέστησαν ἄρχοντες τῶν πατριῶν Ἰούδα καὶ Βενιαμὶν καὶ πάντες οἱ κυκλόθεν αὐτῶν ἴσχυσαν ἐν χερσὶν αὐτῶν ἐν σκεύεσιν ἀργύρου , ἐν χρυσίῳ καὶ ἀποσκευῇ καὶ ἐν κτήνεσι καὶ ἐν ξενίοις . τούτων μὲν οὖν ἡγεῖτο Ζοροβάβελ ὁ τοῦ Σαλαθιὴλ καὶ Ἰησοῦς ὁ τοῦ Ἰωσεδὲκ συνόντων αὐτοῖς προφητῶν Ἁγγαίου καὶ Ζαχαρίου . μετὰ δὲ Κῦρον Ξέρξης Περσῶν βασιλεὺς Ἔσδραν ἀποπέμπει τὸν γραμματέα τοῦ νόμου σὺν ἐπιστολαῖς , αἳ προσέταττον ἅπασι τοῖς ἄρχουσι τῶν ἐθνῶν τοῖς μεταξὺ τῆς Περσῶν καὶ τῆς Ἰουδαίας χώρας συμπράξαι τῷ Ἔσδρᾳ . δευτέρα γίνεται ἄνοδος αὕτη τῶν ἅμα τῷ Ἔσδρᾳ συνελθόντων , καὶ μετὰ ταῦτα πάλιν Νεεμίου ἀνιόντος γράμματα ἐπιτίθησιν ὁ τῶν Περσῶν βασιλεὺς πρὸς τοὺς ἐπάρχους τοὺς πέραν τοῦ ποταμοῦ καὶ αὐτὸς δὲ ὁ βασιλεὺς συναπέστειλεν αὐτῷ ἀρχηγοὺς δυνάμεως , ὁδηγοὺς ἅμα καὶ φύλακας . ταῦτα τοίνυν προλαβοῦσα σημαίνει ἡ προφητεία ἐν τῷ λέγειν · καὶ λήψονται αὐτοὺς ἔθνη καὶ εἰσάξουσιν εἰς τὸν τόπον αὐτῶν . τὸ δέ · καὶ ἔσονται αἰχμάλωτοι οἱ αἰχμαλωτεύσαντες αὐτούς , καὶ κυριευθήσονται οἱ κυριεύσαντες αὐτῶν ἐπληροῦτο , ὅτε Πέρσαι καὶ Μῆδοι πᾶσαν Ἀσσυρίων ἀρχὴν καὶ αὐτοὺς Βαβυλωνίους ὑποχειρίους λαβόντες τῇ ἑαυτῶν ὑπέταξαν δυνάμει . Ἤδη δὲ ἐντεῦθεν τὸ πνεῦμα τὸ προφητικὸν διδασκαλίαν παρέχει τοῖς τῇ γραφῇ τῇ προφητικῇ ἐν τοῖς μετὰ ταῦτα χρόνοις μέλλουσιν ἐντυγχάνειν , ὅπως χρὴ δοξάζειν καὶ εὐλογεῖν τὸν θεόν , ἐφ’ αἷς δεδώρηται αὐτοῖς εὐεργεσίαις , καὶ ὅπως χρὴ ἀποθρηνεῖν τὸν βασιλέα τῆς Βαβυλῶνος . διό φησι · καὶ ἐρεῖς ἐν τῇ ἡμέρᾳ ἐκείνῃ Πῶς ἀναπέπαυται ὁ ἀπαιτῶν . ἰστέον δ’ ὡς μέχρι τούτων Ὠριγένει προῆλθεν ὁ ἑξκαιδέκατος τῶν εἰς τὸν προφήτην ἐξηγητικῶν τόμος . ἐρεῖς τοίνυν ἐν τῇ ἡμέρᾳ ἐκείνῃ φησὶ Πῶς ἀναπέπαυται ὁ ἀπαιτῶν καὶ ἀναπέπαυται ὁ ἐπισπουδαστής . ἀνθ’ οὗ ὁ Σύμμαχος πῶς κατεδέθη φορολογία διηρμήνευσε καὶ ἐπήγαγε · συνέτριψεν ὁ κύριος τὴν βακτηρίαν τῶν ἀσεβῶν , τὴν βακτηρίαν τῶν ἐξουσιαζόντων , καὶ πάλιν ἀντὶ τοῦ · ἀνεπαύσατο πεποιθὼς πᾶσα ἡ γῆ , ὁ Σύμμαχος ἀνεπαύσατό φησι καὶ ηὐστάθησε πᾶσα ἡ γῆ . καὶ ἐπιλέγει · ἱλαροὶ γένεσθε , ἀγαλλιᾶσθε · καίγε πᾶσαι πίτυες ἐπέχαιρόν σοι , κέδρος τοῦ Λιβάνου . πίτυς δὲ καὶ κέδρος Λιβάνου πάλιν ἀλληγορικῶς τυράννους τινὰς καὶ ἐπηρμένους σημαίνει , ὑπὸ τοῦ Βαβυλωνίου πολιορκηθέντας καὶ τῆς οἰκείας ἀποκοπέντας χώρας · οὓς εἰκὸς ἦν ἐπιχαρῆναι τῇ πτώσει τοῦ δηλουμένου . Καὶ ἐνεπλήσθησάν φησιν ἐπὶ τῇ σῇ ἀπωλείᾳ λέγοντες · Ἀφ’ οὗ σὺ κεκοίμησαι , οὐκ ἀνέβη ὁ κόπτων ἡμᾶς . οἱ μὲν οὖν ἐπὶ γῆς ὄντες ταῦτα φήσουσιν , οἱ δὲ τὸν ἀνθρώπινον μεταλλάξαντες βίον καὶ ὥσπερ ἐν δεσμοῖς τοῖς τοῦ ᾅδου χωρίοις ἀπολειφθέντες ἐπιχαίροντες καὶ αὐτοὶ τῇ ἀπωλείᾳ τοῦ αὐτοῦ λέξουσι τὰ ἐπιφερόμενα . φθάσας δὲ τοὺς ἐκεῖ πάντας ὁ ᾅδης καὶ ἡ ἐφεστῶσα ταῖς τῶν τεθνηκότων ψυχαῖς δύναμις , ὥσπερ τις δεσμωτηρίου τυγχάνουσα φρουρὸς κάτωθεν ἐκ τῶν σκοτεινῶν μυχῶν μετὰ θυμοῦ καὶ ὀργῆς ἐπαναστήσεταί σοι . τούτου δὲ ὡσπερεὶ ἄρχοντος καὶ τῶν ἐκεῖ κρατοῦντος τοῦ οἰκείου διεγερθέντος θρόνου , καὶ οἱ λοιποὶ πάντες γίγαντες , ἢ κατὰ τοὺς λοιποὺς ἑρμηνευτάς · οἱ ῥαφαεὶμ συνανέστησαν . τίνες δὲ ἦσαν οὗτοι , διερμηνεύει λέγων · οἱ ἄρξαντες τῆς γῆς οἱ ἐγείραντες ἐκ τῶν θρόνων αὐτῶν πάντας βασιλεῖς ἐθνῶν , καὶ τὰ αὐτὰ τῷ κατηγορουμένῳ βασιλεῖ Βαβυλῶνος πράξαντες , οἳ καὶ γυμνὴν καὶ ἔρημον τοῦ σώματος τὴν τοῦ ποτε βασιλεύσαντος τῆς Βαβυλῶνος ψυχὴν ὁρῶντες φήσουσιν αὐτῇ · Καὶ σοῦ κρείττων γέγονε θάνατος , ὡς καὶ σὲ ὅμοιον ἡμῖν ἀπελέγξαι ; οὐδὲν ἄρα ἦν ὁ ὑπὲρ γῆς βίος καὶ ὁ πλοῦτος καὶ ἡ δόξα καὶ ἡ τοσαύτη δυναστεία , εἰ δὴ τὸ πάντων ἐκείνων πέρας γῆ καὶ σποδὸς διαδέξεται , σκώληκές τε καὶ σαρκῶν σῆψις . ἡμεῖς δὲ σὲ οὐ θνητὸν ἐνομίζομεν , ἀπατώμενοι δὲ τῇ περὶ σὲ δόξῃ τῷ κατ’ οὐρανὸν λαμπροτάτῳ φωστῆρι τῷ τὸν ἥλιον προσκαλουμένῳ ἑωσφόρῳ ἀπεικάζομεν . σὺ δὲ ἐπὶ σαυτῷ καὶ μείζονα τούτων ἐφρόνεις καὶ γαυριῶν καὶ μανίᾳ φρενῶν ἀλαζονευόμενος ὡς σαυτὸν τῷ ὑψίστῳ θεῷ παραβάλλειν καὶ ὑπὲρ τὰς οὐρανίους ἁψῖδας τὸν σαυτοῦ θρόνον θήσειν φαντάζεσθαι . ταῦτα μὲν ἡμεῖς περὶ σοῦ θνητοῖς λογισμοῖς ἀπατώμενοι διενοούμεθα , τοιαῦτα δὲ καὶ σὺ φρενῶν ἐκστάσει ἐπὶ σαυτῷ ἐφρόνεις . ἦν δ’ ἄρα καὶ τοῦ περὶ σὲ τέλους ἔλεγχος ὁ χρόνος , καθ’ ὃν ἑάλως · οὐδὲ τοῖς λοιποῖς ἀνθρώποις ὁμοίαν ἐσχηκὼς τελευτήν . οἱ μὲν γὰρ ἐπ’ ἡσυχίας ἠρέμα καὶ πράως ἐπὶ τῆς ἑαυτῶν ἑστίας τὸ χρέων ἀπέδοσαν , σὺ δὲ τῇ τῶν πολεμίων μαχαίρᾳ τὴν ζωὴν ἀφαιρεθείς , νεκρὸς ἄταφος ῥιφήσῃ θηρσὶ βορὰ καὶ οἰωνοῖς ἐκκείμενος . ἰστέον δ’ ὡς μέχρι τούτων Ὠριγένει προῆλθεν ὁ ἑπτακαιδέκατος τῶν εἰς τὸν προφήτην ἐξηγητικῶν τόμος . τὴν δὲ τῶν εἰρημένων διάνοιαν ὁ Σύμμαχος τοῦτον ἡρμήνευσε τὸν τρόπον · καὶ σὺ ἐτρώθης ὡς ἡμεῖς , ἐν ἡμῖν δὲ παρεβλήθης . κατηνέχθη δὲ εἰς ᾅδην ἡ ὑπερηφανία σου , ἐθανατώθη τὸ στόμα σου , ὑποκάτω σου στρωθήσεται ἔξερψις καὶ τὸ περιβόλαιόν σου σκώληξ . πῶς ἔπεσες ἐξ οὐρανοῦ ὁ ἑωσφόρος ὁ ὀρθρινός ; ἐξεκόπης εἰς γῆν ὁ τιτρώσκων ἔθνη . σὺ δὲ εἶπας ἐν τῇ καρδίᾳ σου Εἰς τὸν οὐρανὸν ἀναβήσομαι , ἐπάνω τῶν ἀστέρων τοῦ οὐρανοῦ ἐπαρῶ τὸν θρόνον μου καὶ καθιῶ ἐν ὄρει συνταγῆς ἐν μηροῖς βορρᾶ , ἀναβήσομαι ἐπὶ ὑψηλῇ νεφέλῃ , ὁμοιωθήσομαι τῷ ὑψίστῳ . ἀλλ’ εἰς ᾅδην κατενεχθήσῃ , εἰς βάθη λάκκου . οἱ ὁρῶντές σε κατακύψουσι , περὶ σοῦ ἐννοήσουσιν Οὗτος ὁ ἀνὴρ ὁ ταράξας τὴν γῆν καὶ συσσείσας βασιλείας ; ὁ τάξας τὴν οἰκουμένην ὡς τὴν ἔρημον καὶ τὰς πόλεις αὐτοῦ καθελών , τοὺς δεσμίους αὐτοῦ μὴ ἀπολύσας εἰς οἰκίαν . πάντες οἱ βασιλεῖς τῶν ἐθνῶν ἐκοιμήθησαν ἐν τιμῇ , ἕκαστος ἐν τῷ οἴκῳ αὐτοῦ . σὺ δὲ ῥιφήσῃ ἀπὸ τοῦ τάφου σου ὡς ἔκτρωμα ἐβδελυγμένος , ἐνδεδυμένος ἀνῃρημένους βεβαρημένους μαχαίρᾳ καταβαίνοντας ἐπὶ θεμελίους λάκκου . τούτοις ἑξῆς κατὰ μὲν τοὺς Ἑβδομήκοντα λέλεκται · ὃν τρόπον ἱμάτιον ἐν αἵματι πεφυρμένον οὐκ ἔσται καθαρόν , οὕτως οὐδὲ σὺ ἔσῃ καθαρός , διότι τὴν γῆν μου ἀπώλεσας καὶ τὸν λαόν μου ἀπέκτεινας καὶ τὰ τούτοις ἑξῆς . ἀνθ’ οὗ ὁ Σύμμαχος ὧδέ πως ἐξέδωκεν · ὡς σῶμα δυσῶδες οὐ κοινωνήσεις αὐτοῖς ἐν ταφῇ , ὅτι τὴν γῆν σου διέφθειρας , τὸν λαόν σου ἀπέκτεινας · οὐ κληθήσεται εἰς τὸν αἰῶνα σπέρμα κακοποιόν . ἡτοίμασε τοὺς υἱοὺς αὐτοῦ σφαγὴν διὰ τὴν ἀνομίαν τῶν πατέρων αὐτῶν , ἵνα μὴ ἀναστάντες κληρονομήσωσι γῆν καὶ πληρώσωσι τὸ πρόσωπον τῆς οἰκουμένης πόλεων . ταῦτα κατὰ τὸν Σύμμαχον εἰρημένα , τὰ Ἀκύλου δὲ καὶ τὰ Θεοδοτίωνος τούτοις συνᾴδοντα βαθύτερον ὑποβάλλει νοῦν · τὸν γὰρ βασιλέα τῆς Βαβυλῶνος αὐτὸν τὴν ἑαυτοῦ φησι γῆν διεφθαρκέναι . λέγει δ’ οὖν · ὅτι τὴν γῆν σου διέφθειρας καὶ τὸν λαὸν δὲ ἑαυτοῦ ἀπεκταγκέναι διδάσκει , ἀλλὰ καὶ ἡτοιμακέναι τοὺς υἱοὺς αὐτοῦ εἰς σφαγήν . καὶ ἀνωτέρω πάλιν κατὰ τὸν Σύμμαχον ἐλέγετο · ὁ τάξας τὴν οἰκουμένην ὡς τὴν ἔρημον καὶ τὰς πόλεις αὐτοῦ καθελών , τοὺς δεσμίους αὐτοῦ μὴ ἀπολύσας . πότε δὲ ὁ Βαβυλώνιος τὰς ἑαυτοῦ πόλεις καθεῖλε , ποίους δὲ δεσμίους αὑτοῦ οὐκ ἀπέλυσε , πῶς δὲ τὴν γῆν ἑαυτοῦ διέφθειρεν καὶ τὸν λαὸν αὑτοῦ ἀπέκτεινε , τούς τε υἱοὺς αὑτοῦ ἡτοίμασεν εἰς σφαγήν , ἔργον ἂν εἴη ἐπισκέψασθαι . ἐὰν μὲν γὰρ λέγηται κατὰ τοὺς Ἑβδομήκοντα · διότι τὴν γῆν μου ἀπώλεσας καὶ τὸν λαόν μου ἀπέκτεινας , οὐδὲν ἂν ζητηθείη · δῆλον γὰρ ὡς ἐπελθὼν ὁ Βαβυλώνιος τὴν γῆν τοῦ Ἰσραὴλ ἐπολιόρκησε καὶ τὸν πάλαι χρηματίζοντα λαὸν τοῦ θεοῦ ἐχειρώσατο , ἐπεὶ δὲ κατὰ τοὺς λοιποὺς ἑρμηνευτὰς καὶ κατ’ αὐτὴν τὴν Ἑβραϊκὴν φωνὴν τὴν γῆν ἑαυτοῦ διεφθαρκέναι λέγεται καὶ τὸν λαὸν ἑαυτοῦ ἀπεκταγκέναι , σφαγήν τε τοῖς ἑαυτοῦ τέκνοις προξενῆσαι . ὅρα μήποτε τὴν ἐφεστῶσαν ἀφανῆ καὶ ἀόρατον δύναμιν τῷ Βαβυλωνίων ἔθνει διὰ τούτων αἰνίττεται , ἐπειδὴ καὶ ὁ προφήτης Δανιὴλ τοιούτους τινὰς ἀγγέλους τοῖς ἔθνεσιν ἐφεστώτας διδάσκει . Γαβριὴλ γοῦν ὁ χρηματίζων αὐτῷ ἄγγελος εἰσάγεται παρ’ αὐτῷ λέγων · καὶ ἰδοὺ ἐξ ἐναντίας μου ἤρχετο ἄρχων βασιλείας Περσῶν καὶ ἄρχων βασιλείας Ἑλλήνων καὶ ἄρχων βασιλείας Μήδων , καὶ οὐδεὶς ἦν σὺν ἐμοὶ εἰ μὴ Μιχαὴλ ὁ ἄρχων ὑμῶν . εἰκὸς οὖν καθ’ ἕκαστον ἔθνος ἄρχοντάς τινας ἐπιστατεῖν , ὃ δὴ καὶ ἡ Μωσέως παρίστη γραφὴ λέγουσα · ὅτε διεμέριζεν ὁ ὕψιστος ἔθνη , ὡς διέσπειρεν υἱοὺς Ἀδάμ , ἔστησεν ὅρια ἐθνῶν κατὰ ἀριθμὸν ἀγγέλων θεοῦ . ἕως μὲν οὖν συνειστήκει ἡ Βαβυλών , βασίλειόν τε ἦν καὶ δυναστεία μεγάλη τῶν αὐτόθι κρατούντων , τάχα που καὶ ἡ ἐπιστατοῦσα δύναμις αὐτοῖς τὰ μεγάλα συνέπραττεν · ἐπεὶ δὲ ἠφάνιστο ἡ βασιλεία τοῦ ἔθνους καὶ ὁ ἐφεστὼς αὐτοῖς ἄρχων , ὡσπερεὶ πληρώσας τοὺς ἑαυτοῦ χρόνους , εἰς τὸν τῶν ὁμοίων αὐτοῦ χῶρον παρελαμβάνετο , ἐν ᾧ συνήντησαν αὐτῷ πάντες οἱ ῥαφαεὶμ καλούμενοι ἢ οἱ γίγαντες . οὗτοι δὲ καὶ αὐτοὶ δυνάμεις τινὲς ὡς εἰκὸς ἦσαν ἑτέρων ἐθνῶν κατὰ χρόνους οὐκ ὀρθῶς ἡγησάμεναι . μήποτ’ οὖν αὐτὸς οὗτος ὁ τῆς Βαβυλῶνος ἄρχων ποτὲ γεγονὼς τὴν ἑαυτοῦ γῆν διέφθειρε , θεὸς παρ’ αὐτοῖς νομισθείς , οὕτω δὲ καὶ τὸν ἑαυτοῦ λαὸν ἀπέκτεινε καὶ τοὺς ἑαυτοῦ υἱοὺς σφαγῇ παρέδωκεν , αἴτιος ἀπωλείας τοῖς ὑπ’ αὐτὸν ἀρχομένοις , διὰ τὸ νομισθῆναι παρ’ αὐτοῖς θεὸς εἶναι γεγονώς ; εἰ δ’ ἔχοι ταῦτα οὕτως , ὥρα καὶ πάντα τὸν τῆς προφητείας λόγον , τὸν περὶ τοῦ βασιλέως Βαβυλῶνος προενηνεγμένον , εἰς ἐκείνην ἀναφέρειν τὴν δύναμιν , ἥτις , ἐπειδὴ θεοῦ δόξαν παρὰ τοῖς ἀρχομένοις κτησαμένη μέγα ἐφρόνησεν , εἰκότως ἀπελέγχεται πρὸς τοὺς φάσκοντας λόγον · σὺ δὲ εἶπας ἐν τῇ διανοίᾳ σου Εἰς τὸν οὐρανὸν ἀναβήσομαι , ἐπάνω τῶν ἀστέρων τοῦ οὐρανοῦ θήσω τὸν θρόνον μου , ἔσομαι ὅμοιος τῷ ὑψίστῳ . καὶ τὰ λοιπὰ δὲ παρὰ σαυτῷ ἐφαρμόσεις τῷ ἀποδοθέντι λόγῳ μετὰ τοῦ καὶ τῷ προχείρως νοουμένῳ αἰσθητῷ βασιλεῖ τὰ διὰ τῆς προφητείας δηλούμενα προσαρμόττειν . Ἀλλὰ γὰρ ταῦτα καὶ τὰ τούτοις ἐπιλεγόμενα περὶ τοῦ ἄρχοντος Βαβυλῶνος καὶ περὶ τῆς πόλεως αὐτῆς , περί τε τοῦ Ἀσσυρίων ἔθνους θεσπίσας ὁ προφήτης ἑξῆς ἐπάγει · τάδε λέγει κύριος σαβαώθ Ὃν τρόπον εἴρηκα , οὕτως ἔσται , τοῦ ἀπολέσαι τοὺς Ἀσσυρίους ἐπὶ τῆς γῆς τῆς ἐμῆς καὶ ἐπὶ τῶν ὀρέων μου , διδάσκων ὡς καὶ ἡ τῶν Βαβυλωνίων χώρα , τά τε ἐπ’ αὐτῆς ὄρη οὐκ ἦν ἀλλότρια αὐτοῦ · τοῦ γὰρ κυρίου ἡ γῆ καὶ τὸ πλήρωμα αὐτῆς . ἔσονται τοίνυν Ἀσσύριοί φησιν εἰς καταπάτημα ὑποχείριοι γενόμενοι τοῖς μετὰ ταῦτα αὐτῶν κρατήσασιν , ἀλλὰ καὶ ἀφαιρεθήσεται αὐτῶν ὁ ζυγός , ὃν ὅτε ἐκράτουν τοῖς ὑπ’ αὐτῶν ἀρχομένοις ἐπήρτων , ζυγὸν βαρὺν καὶ δυσβάστακτον ἐπαιωροῦντες αὐτοῖς , καὶ τὸ κῦδος δὲ αὐτῶν , ὅπερ ἐστὶν ἡ δόξα , ἀφαιρεθήσεται ἡ πάλαι τοῖς ὤμοις αὐτῶν ἐπικειμένη · ὡς γὰρ ἐπὶ τοῦ σωτῆρος λέλεκται · οὗ ἡ ἀρχὴ ἐπὶ τοῦ ὤμου αὐτοῦ , οὕτως ἐνταῦθα τὸ κῦδος τῶν Ἀσσυρίων ἐπὶ τῶν ὤμων αὐτῶν εἴρηται , ὅπερ ἀφαιρεθήσεσθαι αὐτῶν ὁ λόγος ἀπειλεῖ . Καὶ δὴ μέχρι τούτων περιγράψασα τὸν περὶ Βαβυλῶνος λόγον ἡ προφητεία ἀνατρέχει πάλιν ἐπὶ τὰ πρῶτα τῆς προκειμένης ὑποθέσεως καί φησιν · αὕτη ἡ βουλή , ἣν βεβούλευται κύριος ἐπὶ ὅλην τὴν οἰκουμένην · ὁποία γὰρ ἐξενήνεκται κρίσις περὶ τῆς Βαβυλῶνος καὶ τῶν ταύτης οἰκητόρων , τοιαύτη τις ἔσται καὶ ἡ περὶ πάντων τῶν τῆς οἰκουμένης κρατησάντων ἀθέων καὶ ἀσεβῶν ἀνδρῶν · κατὰ γὰρ τὸν τοῦ δικαίου λόγον τὰ ὅμοια πείσονται οἱ τὰ ὅμοια δυσσεβήσαντες . διὸ ἐπιλέγει · καὶ αὕτη ἡ χεὶρ ἡ ὑψηλὴ ἐπὶ πάντα τὰ ἔθνη , προσεπινοούντων ἡμῶν ἔθνη τὰ τῶν ἀθέων καὶ ἀσεβῶν ἀνδρῶν · οὐ γὰρ ἀκρίτως ταῦτα κατὰ τῶν εὐσεβῶν καὶ τῶν τῷ θεῷ ἀνακειμένων ἐκδέχεσθαι προσήκει . ὥσπερ οὖν ἤρξατο , τοῦτον καὶ ἀπετέλεσε τὸν τρόπον τῆς κατὰ πάντων καθολικῆς τοῦ θεοῦ κρίσεως ἀναγκαίως μνημονεύσας εἰς τὸ ἐπιστρέψαι πάντας τοὺς ἐντυγχάνοντας τῇ γραφῇ , μὴ νομίζειν οὐδὲν πρὸς αὐτοὺς εἶναι τὰ περὶ Βαβυλῶνος εἰρημένα · οὐδὲν γὰρ ἂν ἦν πρὸς ἡμᾶς , εἰ ταῦτα περὶ ἐκείνων εἴρητο μόνων . νῦν δὲ ἀναγκαίως ὁ λόγος ἐπιστρέφων καὶ εἰς ἀγωνίαν καὶ φόβον ἡμᾶς ἄγων τῆς περιμενούσης ἅπαντας ἀνθρώπους καθολικῆς τοῦ θεοῦ κρίσεως καὶ κατ’ ἀρχὰς τῆς προφητείας καὶ πρὸς τοῖς τέλεσιν ἀναγκαίως ἐμνημόνευσε .
Lemmas: ἀκόλουθος μετά ὁ προλέγω κατά ὁ Βαβυλών ὁ ἐπί Κῦρος γίγνομαι ἐπιστροφή ὁ Ἰουδαῖος λαός ὁ ἀπό ὁ πολέμιος ἐπί ὁ Ἱεροσόλυμα σημαίνω διδάσκω , ὡς ἐπανέρχομαι ἀναπαύω ἐπί ὁ ἑαυτοῦ χώρα , καί ὡς ὁ γιώρας προστίθημι αὐτός . ἀντί δέ ὁ · ὁ γιώρας προστίθημι αὐτός , ὁ λοιπός ἑρμηνευτής ὁ προσήλυτος ἑρμηνεύω · οὕτως γάρ εὕω πράσσω αὐτός φημί ἐπί ὁ ἑαυτοῦ γῆ ὡς καί ἀλλόφυλος ἀντιποιέω ὁ αὐτός θεοσέβεια , προσήλυτος τε αὐτός γίγνομαι καί προστίθημι ὁ οἶκος Ἰακώβ οὐ εἰμί μέν ἐκ αὐτός , διά δέ ὁ προσηλυτεύω οἰκειόω αὐτός ὡς μηδείς διαφέρω ὁ ἐγγενής καί ἀλλόφυλος . ἐν δέ ὁ ἐπανίημι αὐτός ἀπό ὁ Βαβυλώνιος ἐπί ὁ Ἰουδαῖος γῆ λαμβάνω αὐτός φημί ἔθνος καί εἰσάγω εἰς ὁ τόπος αὐτός . καί οὗτος δέ τέλος τυγχάνω κατά ὁ ἱστορία , ὅς περιέχω ὁ ὁ Ἔσδρας γραφή διδάσκω , ὡς βασιλεύς Κῦρος διά πρόγραμμα ὁ ἐθέλω ὁ Ἰουδαῖος ἐξουσία δίδωμι ἐπανίημι εἰς ὁ γῆ ἑαυτοῦ καί ὁ ναός ἐγείρω ὁ ἐν Ἱερουσαλήμ . ὅς ἐπιλέγω ὁ γραφεύς · καί ἀνίστημι ἄρχω ὁ πατριά Ἰούδας καί Βενιαμίν καί πᾶς ὁ κυκλόθεν αὐτός ἰσχύω ἐν χείρ αὐτός ἐν σκεῦος ἄργυρος , ἐν χρυσίον καί ἀποσκευή καί ἐν κτῆνος καί ἐν ξένιος . οὗτος μέν οὖν ἡγέομαι Ζοροβάβελ ὁ ὁ Σαλαθιήλ καί Ἰησοῦς ὁ ὁ Ἰωσεδέκ σύνειμι αὐτός προφήτης Ἁγγαῖος καί Ζαχαρίας . μετά δέ Κῦρος Ξέρξης Πέρσης βασιλεύς Ἔσδρας ἀποπέμπω ὁ γραμματεύς ὁ νόμος σύν ἐπιστολή , ὅς προστάσσω ἅπας ὁ ἄρχω ὁ ἔθνος ὁ μεταξύ ὁ Πέρσης καί ὁ Ἰουδαῖος χώρα συμπράσσω ὁ Ἔσδρας . δύο γίγνομαι ἄνοδος οὗτος ὁ ἅμα ὁ Ἔσδρας συνέρχομαι , καί μετά οὗτος πάλιν Νεεμίας ἀνέρχομαι γράμμα ἐπιτίθημι ὁ ὁ Πέρσης βασιλεύς πρός ὁ ἔπαρχος ὁ πέραν ὁ ποταμός καί αὐτός δέ ὁ βασιλεύς συναποστέλλω αὐτός ἀρχηγός δύναμις , ὁδηγός ἅμα καί φύλαξ . οὗτος τοίνυν προλαμβάνω σημαίνω ὁ προφητεία ἐν ὁ λέγω · καί λαμβάνω αὐτός ἔθνος καί εἰσάγω εἰς ὁ τόπος αὐτός . ὁ δέ · καί εἰμί αἰχμάλωτος ὁ αἰχμαλωτεύω αὐτός , καί κυριεύω ὁ κυριεύω αὐτός πληρόω , ὅτε Πέρσης καί Μῆδος πᾶς Ἀσσύριος ἀρχή καί αὐτός Βαβυλώνιος ὑποχείριος λαμβάνω ὁ ἑαυτοῦ ὑποτάσσω δύναμις . ἤδη δέ ἐντεῦθεν ὁ πνεῦμα ὁ προφητικός διδασκαλία παρέχω ὁ ὁ γράφω ὁ προφητικός ἐν ὁ μετά οὗτος χρόνος μέλλω ἐντυγχάνω , ὅπως χρή δοξάζω καί εὐλογέω ὁ θεός , ἐπί ὅς δωρέω αὐτός εὐεργεσία , καί ὅπως χρή ἀποθρηνέω ὁ βασιλεύς ὁ Βαβυλών . διό φημί · καί εἴρω ἐν ὁ ἡμέρα ἐκεῖνος Πῶς ἀναπαύω ὁ ἀπαιτέω . ἰστέον δέ ὡς μέχρι οὗτος Ὠριγένης προέρχομαι ὁ ἑκκαιδέκατος ὁ εἰς ὁ προφήτης ἐξηγητικός τόμος . εἴρω τοίνυν ἐν ὁ ἡμέρα ἐκεῖνος φημί Πῶς ἀναπαύω ὁ ἀπαιτέω καί ἀναπαύω ὁ ἐπισπουδαστής . ἀντί ὅς ὁ Σύμμαχος πῶς καταδέω φορολογία διερμηνεύω καί ἐπάγω · συντρίβω ὁ κύριος ὁ βακτηρία ὁ ἀσεβής , ὁ βακτηρία ὁ ἐξουσιάζω , καί πάλιν ἀντί ὁ · ἀναπαύω Πεποιθὼς πᾶς ὁ γῆ , ὁ Σύμμαχος ἀναπαύω φημί καί εὐσταθέω πᾶς ὁ γῆ . καί ἐπιλέγω · ἱλαρός γίγνομαι , ἀγαλλιάω · καί πᾶς πίτυς ἐπιχαίρω σύ , κέδρος ὁ Λίβανος . πίτυς δέ καί κέδρος Λίβανος πάλιν ἀλληγορικός τύραννος τις καί ἐπαίρω σημαίνω , ὑπό ὁ Βαβυλώνιος πολιορκέω καί ὁ οἰκεῖος ἀποκόπτω χώρα · ὅς εἰκός εἰμί ἐπιχαίρω ὁ πτῶσις ὁ δηλόω . καί ἐμπίμπλημι φημί ἐπί ὁ σός ἀπώλεια λέγω · ἀπό ὅς σύ κοιμάω , οὐ ἀναβαίνω ὁ κόπτω ἐγώ . ὁ μέν οὖν ἐπί γῆ εἰμί οὗτος φημί , ὁ δέ ὁ ἀνθρώπινος μεταλήγω βίος καί ὥσπερ ἐν δεσμός ὁ ὁ ᾍδης χωρίον ἀπολείπω ἐπιχαίρω καί αὐτός ὁ ἀπώλεια ὁ αὐτός λέγω ὁ ἐπιφέρω . φθάνω δέ ὁ ἐκεῖ πᾶς ὁ ᾍδης καί ὁ ἐφίστημι ὁ ὁ θνῄσκω Ψυχή δύναμις , ὥσπερ τις δεσμωτήριον τυγχάνω φρουρός κάτωθεν ἐκ ὁ σκοτεινός μυχός μετά θυμός καί ὀργή ἐπανίστημι σύ . οὗτος δέ ὡσπερεί ἄρχω καί ὁ ἐκεῖ κράτος ὁ οἰκεῖος διεγείρω θρόνος , καί ὁ λοιπός πᾶς Γίγας , ἢ κατά ὁ λοιπός ἑρμηνευτής · ὁ ῥάπτω συνανίστημι . τίς δέ εἰμί οὗτος , διερμηνεύω λέγω · ὁ ἄρχω ὁ γῆ ὁ ἐγείρω ἐκ ὁ θρόνος αὐτός πᾶς βασιλεύς ἔθνος , καί ὁ αὐτός ὁ κατηγορέω βασιλεύς Βαβυλών πράσσω , ἕ καί γυμνός καί ἐρῆμος ὁ σῶμα ὁ ὁ ποτός βασιλεύω ὁ Βαβυλών ψυχή ὁράω φημί αὐτός · καί σύ ἀγαθός γίγνομαι θάνατος , ὡς καί σύ ὅμοιος ἐγώ ἀπελέγχω ; οὐδείς ἄρα εἰμί ὁ ὑπέρ γῆ βίος καί ὁ πλοῦτος καί ὁ δόξα καί ὁ τοσοῦτος δυναστεία , εἰμί δή ὁ πᾶς ἐκεῖνος πέρας γῆ καί σποδός διαδέχομαι , σκώληξ τε καί σάρξ σῆψις . ἐγώ δέ σύ οὖον θνητός νομίζω , ἀπατάω δέ ὁ περί σύ δόξα ὁ κατά οὐρανός λαμπρός φωστήρ ὁ ὁ ἥλιος προσκαλέω Ἑωσφόρος ἀπεικάζω . σύ δέ ἐπί σεαυτοῦ καί μείζων οὗτος φρονέω καί γαυριάω καί μανία φρήν ἀλαζονεύομαι ὡς σαυτοῦ ὁ ὕψιστος θεός παραβάλλω καί ὑπέρ ὁ οὐράνιος ἁψίς ὁ σεαυτοῦ θρόνος τίθημι φαντάζω . οὗτος μέν ἐγώ περί σύ θνητός λογισμός ἀπατάω διανοέομαι , τοιοῦτος δέ καί σύ φρήν ἔκστασις ἐπί σεαυτοῦ φρονέω . εἰμί δέ ἄρα καί ὁ περί σύ τέλος ἔλεγχος ὁ χρόνος , κατά ὅς ἁλίσκομαι · οὐδέ ὁ λοιπός ἄνθρωπος ὅμοιος ἔχω τελευτή . ὁ μέν γάρ ἐπί ἡσυχία ἠρέμα καί πρᾶος ἐπί ὁ ἑαυτοῦ ἑστία ὁ χρῆ ἀποδίδωμι , σύ δέ ὁ ὁ πολέμιος μάχαιρα ὁ ζωή ἀφαιρέω , νεκρός ἄταφος ῥίπτω θήρ βορά καί οἰωνός ἔκκειμαι . ἰστέον δέ ὡς μέχρι οὗτος Ὠριγένης προέρχομαι ὁ ἑπτακαιδέκατος ὁ εἰς ὁ προφήτης ἐξηγητικός τόμος . ὁ δέ ὁ εἴρω διάνοια ὁ Σύμμαχος οὗτος ἑρμηνεύω ὁ τρόπος · καί σύ τιτρώσκω ὡς ἐγώ , ἐν ἐγώ δέ παραβάλλω . καταφέρω δέ εἰς ᾍδης ὁ ὑπερηφανία σύ , θανατόω ὁ στόμα σύ , ὑποκάτω σύ στόρνυμι ἔξερσις καί ὁ περιβόλαιον σύ σκώληξ . πῶς πίπτω ἐκ οὐρανός ὁ Ἑωσφόρος ὁ ὀρθρινός ; ἐκκόπτω εἰς γῆ ὁ τιτρώσκω ἔθνος . σύ δέ εἶπον ἐν ὁ Καρδία σύ εἰς ὁ οὐρανός ἀναβαίνω , ἐπάνω ὁ ἀστήρ ὁ οὐρανός ἐπαίρω ὁ θρόνος ἐγώ καί καθίζω ἐν ὄρος συνταγή ἐν μηρός Βορέας , ἀναβαίνω ἐπί ὑψηλός νεφέλη , ὁμοιόω ὁ ὕψιστος . ἀλλά εἰς ᾍδης καταφέρω , εἰς βάθος λάκκος . ὁ ὁράω σύ κατακύπτω , περί σύ ἐννοέω οὗτος ὁ ἀνήρ ὁ ταράσσω ὁ γῆ καί συσσείω βασίλεια ; ὁ τάσσω ὁ οἰκέω ὡς ὁ ἐρῆμος καί ὁ πόλις αὐτός καθαιρέω , ὁ δέσμιος αὐτός μή ἀπολύω εἰς οἰκίον . πᾶς ὁ βασιλεύς ὁ ἔθνος κοιμάω ἐν τιμή , ἕκαστος ἐν ὁ οἶκος αὐτός . σύ δέ ῥίπτω ἀπό ὁ τάφος σύ ὡς ἔκτρωμα βδελύσσομαι , ἐνδύω ἀναιρέω βαρέω μάχαιρα καταβαίνω ἐπί θεμέλιος λάκκος . οὗτος ἑξῆς κατά μέν ὁ ἑβδομήκοντα λέγω · ὅς τρόπος ἱμάτιον ἐν αἷμα φύρω οὐ εἰμί καθαρός , οὕτως οὐδέ σύ εἰμί καθαρός , διότι ὁ γῆ ἐγώ ἀπόλλυμι καί ὁ λαός ἐγώ ἀποκτείνω καί ὁ οὗτος ἑξῆς . ἀντί ὅς ὁ Σύμμαχος ὧδε πως ἐκδίδωμι · ὡς σῶμα δυσώδης οὖον κοινωνέω αὐτός ἐν θάπτω , ὅτι ὁ γῆ σύ διαφθείρω , ὁ λαός σύ ἀποκτείνω · οὖον καλέω εἰς ὁ αἰών σπέρμα κακοποιός . ἑτοιμάζω ὁ υἱός αὐτός σφαγή διά ὁ ἀνομία ὁ πατήρ αὐτός , ἵνα μή ἀνίστημι κληρονομέω γῆ καί πληρόω ὁ πρόσωπον ὁ οἰκέω πόλις . οὗτος κατά ὁ Σύμμαχος εἴρω , ὁ Ἀκύλας δέ καί ὁ Θεοδοτίων οὗτος συνᾴδω βαθύς ὑποβάλλω νόος · ὁ γάρ βασιλεύς ὁ Βαβυλών αὐτός ὁ ἑαυτοῦ φημί γῆ διαφθείρω . λέγω δέ οὖν · ὅτι ὁ γῆ σύ διαφθείρω καί ὁ λαός δέ ἑαυτοῦ ἀπεκταγκέναι διδάσκω , ἀλλά καί ἑτοιμάζω ὁ υἱός αὐτός εἰς σφαγή . καί ἀνωτέρω πάλιν κατά ὁ Σύμμαχος λέγω · ὁ τάσσω ὁ οἰκέω ὡς ὁ ἐρῆμος καί ὁ πόλις αὐτός καθαιρέω , ὁ δέσμιος αὐτός μή ἀπολύω . πότε δέ ὁ Βαβυλώνιος ὁ ἑαυτοῦ πόλις καθαιρέω , ποῖος δέ δέσμιος αὐτός οὐ ἀπολύω , πῶς δέ ὁ γῆ ἑαυτοῦ διαφθείρω καί ὁ λαός αὐτός ἀποκτείνω , ὁ τε υἱός αὐτός ἑτοιμάζω εἰς σφαγή , ἔργον εἄν εἰμί ἐπισκοπέω . ἐάν μέν γάρ λέγω κατά ὁ ἑβδομήκοντα · διότι ὁ γῆ ἐγώ ἀπόλλυμι καί ὁ λαός ἐγώ ἀποκτείνω , οὐδείς εἄν ζητέω · δῆλος γάρ ὡς ἐπέρχομαι ὁ Βαβυλώνιος ὁ γῆ ὁ Ἰσραήλ πολιορκέω καί ὁ πάλαι χρηματίζω λαός ὁ θεός χειρόομαι , ἐπεί δέ κατά ὁ λοιπός ἑρμηνευτής καί κατά αὐτός ὁ ἑβραικός φωνή ὁ γῆ ἑαυτοῦ διαφθείρω λέγω καί ὁ λαός ἑαυτοῦ ἀπεκταγκέναι , σφαγή τε ὁ ἑαυτοῦ τέκνον προξενέω . ὁράω μήποτε ὁ ἐφίστημι ἀφανής καί ἀόρατος δύναμις ὁ Βαβυλώνιος ἔθνος διά οὗτος αἰνίσσομαι , ἐπεί καί ὁ προφήτης Δανιήλ τοιοῦτος τις ἄγγελος ὁ ἔθνος ἐφίστημι διδάσκω . Γαβριήλ γοῦν ὁ χρηματίζω αὐτός ἄγγελος εἰσάγω παρά αὐτός λέγω · καί ἰδού ἐκ ἐναντίος ἐγώ ἄρχω ἄρχω βασίλεια Πέρσης καί ἄρχω βασίλεια Ἕλλην καί ἄρχω βασίλεια Μῆδος , καί οὐδείς εἰμί σύν ἐγώ εἰμί μή Μιχαήλ ὁ ἄρχω σύ . εἰκός οὖν κατά ἕκαστος ἔθνος ἄρχω τις ἐπιστατέω , ὅς δή καί ὁ Μωσῆς παρίστημι γραφή λέγω · ὅτε διαμερίζω ὁ ὕψιστος ἔθνος , ὡς διασπείρω υἱός Ἀδάμ , ἵστημι ὅριον ἔθνος κατά ἀριθμός ἄγγελος θεός . ἠώς μέν οὖν συνίστημι ὁ Βαβυλών , βασίλειον τε εἰμί καί δυναστεία μέγας ὁ αὐτόθι κρατέω , τάχα ποῦ καί ὁ ἐπιστατέω δύναμις αὐτός ὁ μέγας συμπράσσω · ἐπεί δέ ἀφανίζω ὁ βασίλειος ὁ ἔθνος καί ὁ ἐφίστημι αὐτός ἄρχω , ὡσπερεί πληρόω ὁ ἑαυτοῦ χρόνος , εἰς ὁ ὁ ὅμοιος αὐτός χῶρος παραλαμβάνω , ἐν ὅς συναντάω αὐτός πᾶς ὁ ῥάπτω καλέω ἢ ὁ Γίγας . οὗτος δέ καί αὐτός δύναμις τις ὡς εἰκός εἰμί ἕτερος ἔθνος κατά χρόνος οὐ ὀρθῶς ἡγέομαι . μήποτε οὖν αὐτός οὗτος ὁ ὁ Βαβυλών ἄρχω ποτέ γίγνομαι ὁ ἑαυτοῦ γῆ διαφθείρω , θεός παρά αὐτός νομίζω , οὗτος δέ καί ὁ ἑαυτοῦ λαός ἀποκτείνω καί ὁ ἑαυτοῦ υἱός σφαγή παραδίδωμι , αἴτιος ἀπώλεια ὁ ὑπό αὐτός ἄρχω , διά ὁ νομίζω παρά αὐτός θεός εἰμί γίγνομαι ; εἰμί δέ ἔχω οὗτος οὕτως , ὥρα καί πᾶς ὁ ὁ προφητεία λόγος , ὁ περί ὁ βασιλεύς Βαβυλών προφέρω , εἰς ἐκεῖνος ἀναφέρω ὁ δύναμις , ὅστις , ἐπεί θεός δόξα παρά ὁ ἄρχω κτάομαι μέγας φρονέω , εἰκότως ἀπελέγχω πρός ὁ φάσκω λόγος · σύ δέ εἶπον ἐν ὁ διάνοια σύ εἰς ὁ οὐρανός ἀναβαίνω , ἐπάνω ὁ ἀστήρ ὁ οὐρανός τίθημι ὁ θρόνος ἐγώ , εἰμί ὅμοιος ὁ ὕψιστος . καί ὁ λοιπάς δέ παρά σεαυτοῦ ἐφάρμοσις ὁ ἀποδίδωμι λόγος μετά ὁ καί ὁ προχείρως νοέω αἰσθητός βασιλεύς ὁ διά ὁ προφητεία δηλόω προσαρμόζω . ἀλλά γάρ οὗτος καί ὁ οὗτος ἐπιλέγω περί ὁ ἄρχω Βαβυλών καί περί ὁ πόλις αὐτός , περί τε ὁ Ἀσσύριος ἔθνος θεσπίζω ὁ προφήτης ἑξῆς ἐπάγω · ὅδε λέγω κύριος Σαβαώθ ὅς τρόπος εἴρω , οὕτως εἰμί , ὁ ἀπόλλυμι ὁ Ἀσσύριος ἐπί ὁ γῆ ὁ ἐμός καί ἐπί ὁ ὄρος ἐγώ , διδάσκω ὡς καί ὁ ὁ Βαβυλώνιος χώρα , ὁ τε ἐπί αὐτός ὄρος οὐ εἰμί ἀλλότριος αὐτός · ὁ γάρ κύριος ὁ γῆ καί ὁ πλήρωμα αὐτός . εἰμί τοίνυν Ἀσσύριοι φημί εἰς καταπάτημα ὑποχείριος γίγνομαι ὁ μετά οὗτος αὐτός κρατέω , ἀλλά καί ἀφαιρέω αὐτός ὁ ζυγόν , ὅς ὅτε κρατέω ὁ ὑπό αὐτός ἄρχω ἐπαίρω , ζυγόν βαρύς καί δυσβάστακτος ἐπαιωρέω αὐτός , καί ὁ κῦδος δέ αὐτός , ὅσπερ εἰμί ὁ δόξα , ἀφαιρέω ὁ πάλαι ὁ ὦμος αὐτός ἐπίκειμαι · ὡς γάρ ἐπί ὁ σωτήρ λέγω · ὅς ὁ ἀρχή ἐπί ὁ ὦμος αὐτός , οὕτως ἐνταῦθα ὁ κῦδος ὁ Ἀσσύριος ἐπί ὁ ὦμος αὐτός εἴρω , ὅσπερ ἀφαιρέω αὐτός ὁ λόγος ἀπειλέω . καί δή μέχρι οὗτος περιγράφω ὁ περί Βαβυλών λόγος ὁ προφητεία ἀνατρέχω πάλιν ἐπί ὁ πρῶτος ὁ πρόκειμαι ὑπόθεσις καί φημί · οὗτος ὁ βουλή , ὅς βουλεύω κύριος ἐπί ὅλος ὁ οἰκέω · ὁποῖος γάρ ἐκφέρω κρίσις περί ὁ Βαβυλών καί ὁ οὗτος οἰκήτωρ , τοιοῦτος τις εἰμί καί ὁ περί πᾶς ὁ ὁ οἰκέω κρατέω ἄθεος καί ἀσεβής ἀνήρ · κατά γάρ ὁ ὁ Δίκαιος λόγος ὁ ὅμοιος πείθω ὁ ὁ ὅμοιος δυσσεβέω . διό ἐπιλέγω · καί οὗτος ὁ χείρ ὁ ὑψηλός ἐπί πᾶς ὁ ἔθνος , προσεπινοέω ἐγώ ἔθνος ὁ ὁ ἄθεος καί ἀσεβής ἀνήρ · οὖον γάρ ἄκριτος οὗτος κατά ὁ εὐσεβής καί ὁ ὁ θεός ἀνάκειμαι ἐκδέχομαι προσήκω . ὥσπερ οὖν ἄρχω , οὗτος καί ἀποτελέω ὁ τρόπος ὁ κατά πᾶς καθολικός ὁ θεός κρίσις ἀναγκαῖος μνημονεύω εἰς ὁ ἐπιστρέφω πᾶς ὁ ἐντυγχάνω ὁ γράφω , μή νομίζω οὐδείς πρός αὐτός εἰμί ὁ περί Βαβυλών εἴρω · οὐδείς γάρ εἄν εἰμί πρός ἐγώ , εἰμί οὗτος περί ἐκεῖνος εἴρω μόνος . νῦν δέ ἀναγκαῖος ὁ λόγος ἐπιστρέφω καί εἰς ἀγωνία καί φόβος ἐγώ ἄγω ὁ περιμένω ἅπας ἄνθρωπος καθολικός ὁ θεός κρίσις καί κατά ἀρχή ὁ προφητεία καί πρός ὁ τέλος ἀναγκαῖος μνημονεύω .