eusebius-scr-eccl.commentarius-in-isaiam 1.43
Τὰ πρῶτα τῆς προφητείας ἐπὶ Ὀζίου τοῦ βασιλέως λέλεκτο , ὃν διαδεξαμένου Ἰωαθὰμ κατ’ ἀρχὰς τῆς βασιλείας αὐτοῦ τὴν προταθεῖσαν ὀπτασίαν ὁ προφήτης ἑώρα , δι’ ἧς τὴν θεότητα τοῦ μονογενοῦς υἱοῦ τοῦ θεοῦ παρέστησεν καὶ θεσπίσας τὰ λελεγμένα μέχρι τούτων ἔστη , οὐ πολλῶν λόγων δεηθέντος τοῦ καιροῦ διὰ τὴν τοῦ βασιλέως εὐσεβῆ κατάστασιν , ᾧ καὶ τὸν λαὸν ἐξακολουθεῖν εἰκὸς ἦν . μετὰ δὲ τὴν ὀπτασίαν χρόνου μεταξὺ διαγενομένου ἐτῶν δέκα ἕξ · τοσούτοις γὰρ ἦρξεν ὁ Ἰωαθάμ , βασιλεύει Ἄχαζ δυσσεβέστατος ἀνδρῶν . εἴ τις καὶ ἄλλος , καθ’ ὃν τὰ προκείμενα θεσπίζεται περιέχοντα προφητείαν τῆς τοῦ υἱοῦ τοῦ θεοῦ κατὰ σάρκα γεννήσεως . καὶ πολλῆς γε ἔχεται ἀκολουθίας ὁ λόγος μετὰ τὴν θεότητα αὐτοῦ θεσπίζων τὰ περὶ τῆς εἰς ἄνθρωπον αὐτοῦ γενέσεως . γίγνεται δὲ ὑπόθεσις τοῦ τῆς προφητείας λόγου δύο βασιλέων ἐπανάστασις κατὰ τοῦ Ἄχαζ , ὧν ὁ μὲν τῆς Συρίας ἡγεῖτο Ῥαασσὼν ὄνομα , βασιλικὴν πόλιν τὴν Δαμασκὸν κεκτημένος , ὁ δ’ ἐκράτει τοῦ πλήθους τοῦ Ἰουδαίων ἐν τῇ καλουμένῃ Σαμαρείᾳ πόλει . ἦν δὲ οὗτος Φάκεε Ῥομελίου υἱός . καὶ δὴ συμφωνήσαντες οὗτοι ἐπιστρατεύουσιν τῷ Ἄχαζ , ὃς ἐβασίλευσεν τῆς Ἰερουσαλὴμ φυλῶν τοῦ Ἰουδαίων ἔθνους καθηγούμενος , ἀλλὰ τὸν μὲν Ἄχαζ παραδίδωσι ὁ θεὸς διὰ πλείστας ὅσας δυσσεβείας αὐτοῦ , τόν τε ὑπ’ αὐτῷ λαὸν τοῖς εἰρημένοις βασιλεῦσιν , ὡς ἀνελεῖν μὲν αὐτῶν δέκα καὶ δύο μυριάδας ἀνδρῶν , αἰχμαλώτους δὲ ἀπαγαγεῖν οὐκ ἐλάττους εἴκοσι μυριάδων . τοιαύτης δὴ τροπῆς κατὰ τὴν πρώτην συμβολὴν γενομένης , οὐκ εἰς μακρὸν δὲ αὖθις οἱ προλεχθέντες βασιλεῖς , ὁ τῆς Δαμασκοῦ λέγω καὶ τῆς Σαμαρείας , ὁπλίζονται κατὰ τοῦ Ἄχαζ προθέμενοι τὴν Ἰερουσαλὴμ πολιορκίᾳ ἑλεῖν καὶ τὸν μὲν Ἄχαζ ἀνελεῖν , ἕτερον δὲ ἀντ’ αὐτοῦ καταστῆσαι βασιλέα , τὸν λεγόμενον υἱὸν Ταβεήλ . Οὐκ ἔλαθεν ταῦτα τὸν Ἄχαζ οὐδὲ τὸν ὑπ’ αὐτῷ λαὸν οἶκον Δαυὶδ ὀνομαζόμενον · οὕτω δὲ ἐκαλοῦντο οἱ ἀπὸ γένους Δαυὶδ καὶ πάντες οἱ ἐκ διαδοχῆς αὐτοῦ ἄρχοντες καὶ ἀρχόμενοι . ὡς οὖν ἔμαθον μέλλειν αὐτοῖς αὖθις ἐπιτίθεσθαι τοὺς δηλωθέντας , ἐξέστη αὐτῶν ἡ ψυχή , τοῦτ’ ἔστιν ἐθορυβήθη , ἢ κατὰ τὸν Σύμμαχον ἐκλονήθη , ἢ κατὰ τὸν Ἀκύλαν ἐσαλεύθη . οὐ μόνον δὲ τοῦ βασιλικοῦ γένους , ἀλλὰ καὶ τοῦ λαοῦ παντὸς τάραχος οὐ μικρὸς τὴν ψυχὴν κατέσχηκεν μνήμῃ προτέρων κακῶν , ὧν οὐ πρὸ πολλοῦ ἔτυχον πεπειραμένοι , ἣν δὲ αὐτῶν ἀπεικάσαι τὴν ψυχὴν κλονουμένην καὶ σειομένην ἐκ τῆς ἀκοῆς ξύλοις δρυμοῦ ὑπὸ σφοδροτάτῳ πνεύματι δονουμένοις , ἀλλ’ ὁ ἀγαθὸς κύριος οἶκτον λαβὼν αὐτῶν φιλανθρωπεύεται καὶ ἀποστέλλει τὸν αὐτοῦ προφήτην παραινῶν τῷ Ἄχαζ ἄφοβον καὶ ἀτάραχον ἑαυτὸν φυλάττειν · βοηθοῦ γὰρ αὐτοῦ τεύξεται τοῦ θεοῦ νῦν γοῦν εἰ καὶ μὴ πρότερον , ἐπειδὴ καὶ τὸ πρῶτον αὐτοῦ παραδόντος τοῖς πολεμίοις αὐτοὺς διὰ τὰς ἐκτόπους αὐτῶν δυσσεβείας τὰ προλεχθέντα πεπονθότες εἶεν . καὶ δὴ προστάττει τῷ προφήτῃ κατά τινα τόπον τὸν αὐτῷ φανέντα εὔκαιρον συντυχεῖν τῷ Ἄχαζ , παραλαβεῖν δ’ ἅμα αὐτῷ κελεύσας τὸν περιλειφθέντα αὐτῷ υἱόν , ὡς ἂν ἄμφω αὐτός τε ὁ προφήτης καὶ ὁ τούτου υἱὸς ἐξ ἅπαντος τοῦ λαοῦ , ᾧ τὴν ψυχὴν ἔοικεν περιλελεῖφθαι , προσέλθοιεν τῷ βασιλεῖ καὶ τὰ κελευόμενα εἴποιεν . Ἔδει γὰρ καὶ τὸν υἱὸν τοῦ προφήτου μὴ συνδιαφθαρέντα τῷ πλήθει ἐναπομείναντα δὲ τῇ πατρικῇ διδασκαλίᾳ μαθητεύεσθαι ἐξ ἐκείνου τῷ πατρί , διὰ τοῦ παρεῖναι αὐτῷ θαρσαλέως προσιόντι καὶ πράττοντι τὰ κεκελευσμένα , φάναι δὲ τῷ Ἄχαζ συναντήσαντα , ἃ προστάττει ὁ θεός · Φύλαξαι τοῦ ἡσυχάσαι , κατὰ δὲ τὸν Ἀκύλαν · φύλαξαι καὶ ἡσύχασαι , κατὰ δὲ τὸν Θεοδοτίωνα · πρόσεχε καὶ ἡσύχασον . θαρσῶν φησι τῷ λόγῳ τοῦ θεοῦ ἄτρομος ἔσο καὶ μὴ φοβοῦ , μηδὲ ἡ ψυχή σου ἀσθενείτω ἀπὸ τῶν δύο ξύλων , τῶν οὐδαμῶς μὲν φῶς ἐχόντων , δαλῷ δὲ μόνον ἐσβεσμένῳ καὶ καπνιζομένῳ ἐοικότων · τοιοῦτοι γάρ τινές εἰσιν οἱ δύο βασιλεῖς , ὧν ἐν φόβῳ καὶ ἀγωνίᾳ καθέστηκας . εἰ γὰρ καὶ τὰ μάλιστα ἡ παιδευτική μου δύναμις , ἣν ὀργὴν εἴωθεν ἀποκαλεῖν τὰ λόγια , μετῆλθεν ὑμᾶς τὸ πρότερον εἰς ἔλεγχον τῶν νομιζομένων ὑμῖν θεῶν , οἷς ἐθαρσεῖτε μὲν αὐτοί , οἳ δὲ τὸ μηθὲν ὄντες ἀπηλέγχοντο , ὁπηνίκα ὑποχειρίους ὑμᾶς εἷλον οἱ πολέμιοι . ὅμως ἐπεὶ μή ἐστιν ἡ ἐμὴ ὀργὴ παράμονος ὡς ἀγαθὸς θεὸς αὐτὸς καὶ τὸ πρῶτον παίσας ὑμᾶς ἐπὶ τῷ συμφέροντι · καὶ νῦν αὖθις πᾶν τὸ νοσῆσαν ὑμῶν ἰάσομαι , εἰ ἐπιστραφέντες τῆς προτέρας πλάνης μάθετε ἀληθῶς εὐσεβεῖν . Οἱ γοῦν δύο βασιλεῖς οὗτοι , ὁ τε τῆς Συρίας καὶ ὁ τῆς Σαμαρείας , Ἀρὰμ δὲ ἡ νῦν Συρία , Σαμάρεια δὲ ἡ νῦν καλουμένη πόλις Σεβαστή , εἰ καὶ μεγάλα ἠπείλησαν τὴν προλεχθεῖσαν βουλευσάμενοι βουλήν , ἀλλ’ οὐ κατὰ γνώμην πράξουσιν · ἐγὼ γὰρ αὐτὸς ὁ κύριος σαβαώθ , ὡς ἂν κύριος ὢν τῶν δυνάμεων τῶν θειῶν καὶ τῶν κατ’ οὐρανὸν ἀγγελικῶν στρατιῶν , οὐκ ἐπιτρέψω τὴν βουλὴν αὐτῶν ἐπὶ πέρας ἀχθῆναι , κρίνας σῶσαι ὑμᾶς ὡς ἂν σχοίητε τῆς ἐμῆς εὐεργετικῆς καὶ σωτηρίου δυνάμεως ἐναργεστάτην αἴσθησιν · ἀπαρκεῖ γὰρ τῇ μὲν Συρίᾳ κεφαλὴν ἔχειν τὴν Δαμασκὸν καὶ ταύτης εἶναι τὸν Ῥαασσὼν βασιλέα , τῇ δὲ Σαμαρείᾳ τὸν Ἐφραίμ . οὕτω δὲ ἐκαλεῖτο τὸ πλῆθος τῶν ἐννέα ἥμισυ φυλῶν τοῦ Ἰσραὴλ διὰ τὸν ἐξ Ἐφραὶμ αὐτῶν βασιλεύσαντα · ἀρκετὸν οὖν καὶ τούτοις ἔχειν τὴν Σαμάρειαν καὶ ταύτης ἡγεῖσθαι τὸν τοῦ Ῥομελίου υἱόν . μάνθανε δὲ καὶ τοῦτο , ὦ Ἄχαζ , ὡς ὅσον οὔπω ἡ τῆς Σαμαρείας βασιλεία καταλυθήσεται , τοῦ ἐν αὐτοῖς βασιλευομένου λαοῦ αὐτοῖς βασιλεῦσιν αἰχμαλώτου γενησομένου , καὶ εἰς Ἀσσυρίους ἀποικισθησομένου διὰ τὰς ὑπερβαλλούσας αὐτῶν ἀθεμίτους πράξεις . εἰ δὲ καὶ τὸν χρόνον γνῶναι ποθεῖς , γίνωσκε , ὡς εἴσω ἑξήκοντα καὶ πέντε ἐτῶν ἐπιστὰς ὁ τῶν Ἀσσυρίων βασιλεὺς πάντας αὐτοὺς λήψεται ἀπάξας τε αἰχμαλώτους εἰς τὴν αὐτοῦ μετοικιεῖ χώραν . ταῦτα τῷ προφήτῃ λέγειν ὁ θεὸς προσέταττεν αὐτῷ τε τῷ Ἄχαζ καὶ τῷ ὑπ’ αὐτὸν λαῷ · παρορμῶν αὐτοὺς πρὸς ἑαυτὸν ἐπιστρέφειν , πιστεύειν τε καὶ μὴ διαπιστεῖν τοῖς εἰρημένοις . διὸ τοῖς πᾶσιν ἐπιφέρει λέγων · καὶ ἐὰν μὴ πιστεύσητε , οὐδ’ οὐ μὴ συνῆτε . ὁ μὲν οὖν τοῦ θεοῦ λόγος οὐκ εἰς μακρὸν τέλους ἐτύγχανεν · συμπληρουμένου γὰρ τοῦ προλεχθέντος χρόνου , καὶ ἡ Δαμασκὸς καὶ ἡ Σαμάρεια , οἵ τε τούτων ἡγεμόνες ἥλωσαν ὑπὸ τοῦ τῶν Ἀσσυρίων βασιλέως . ταῦτα μὲν οὖν ὧδέ πη τὴν προφητείαν ἐπιστοῦτο διὰ τῆς τῶν πραγμάτων ἐκβάσεως , τά γε μὴν ἑξήκοντα καὶ πέντε ἔτη φασὶν Ἑβραίων παῖδες ἐπ’ ἀκριβὲς συμπληροῦσθαι , εἴ τις ἀριθμεῖν ἄρξαιτο τοὺς χρόνους ἀπὸ τοῦ πέμπτου καὶ εἰκοστοῦ ἔτους τῆς τοῦ Ὀζίου βασιλείας . προφητεύει μὲν γὰρ κατὰ ταὐτὸν ὁμοῦ τῷ Ἠσαίᾳ καὶ Ἀμὼς ὁ προφήτης · θεσπίζει δὲ πρῶτος ὁ Ἀμὼς τὴν μέλλουσαν συμβήσεσθαι αἰχμαλωσίαν τοῦ Ἰσραὴλ λέγων · ὁ δὲ Ἰσραὴλ αἰχμάλωτος ἀχθήσεται ἀπὸ τῆς γῆς αὐτοῦ . καὶ κατὰ τῆς Σαμαρείας δὲ ὁ αὐτὸς προφητεύει ἐν ἡμέραις Ὀζίου βασιλέως Ἰούδα πρὸ δύο ἐτῶν τοῦ σεισμοῦ . φασὶν δὲ τὸν σεισμὸν τοῦτον εἶναι τὸν γενόμενον ἐπὶ Ὀζίου , ὅτε εἰσελθὼν εἰς τὸ ἁγίασμα ἐπὶ τῷ θῦσαι ἐλεπρώθη , καὶ ἐξεχύθη ἡ πιότης τοῦ θυσιαστηρίου σεισμοῦ γενομένου . πρὸ δύο τοίνυν ἐτῶν τοῦ σεισμοῦ προφητεύσαντος τοῦ Ἀμὼς κατὰ τῆς Σαμαρείας καὶ κατὰ τῆς Ἰερουσαλὴμ προσήκει φασὶν ἐξ ἐκείνου δεῖν ἄρχεσθαι τὰ ἑξήκοντα καὶ πέντε ἔτη συνάγειν . γίνεται δὲ τὰ λοιπὰ τοῦ Ὀζίου ἔτη εἴκοσι ἑπτά , ἐπειδὴ τὰ πάντα δύο καὶ πεντήκοντα ἔτη βασιλεῦσαι μνημονεύεται τῶν δὲ κατὰ τὸ πέμπτον καὶ εἰκοστόν . πρῶτος Ἀμὼς τὰ περὶ τῆς τοῦ Ἰσραὴλ αἰχμαλωσίας ἐθέσπισεν , ἔπειτα Ἰωαθὰμ ἔτη δέκα ἓξ καὶ Ἄχαζ ὁμοίως ἔτη δέκα ἕξ . εἰ τὰ τῆς Ἑζεκίου βασιλείας ἔτη ἓξ ὁμοῦ τὰ πάντα συνάγεται εἰς ἔτη ἑξήκοντα καὶ πέντε · ἕκτῳ γοῦν ἔτει Ἑζεκίου ὁ Ἰσραὴλ τὴν ὑστάτην ὑπέμεινεν αἰχμαλωσίαν . ταῖς προφητείαις ἀκολούθως σημεῖον δὲ αὐτῷ δώσειν ἐπαγγέλλεται , δι’ οὗ σωθήσεσθαι ἔμελλεν · ὁ δὲ σκληροκάρδιος ὢν καὶ τῇ δαιμονικῇ πλάνῃ βεβαπτισμένος ἀναίνεται καὶ παραιτεῖται τὸ τοῦ θεοῦ σημεῖον , κἂν τούτῳ τὸ ἄπιστον καὶ ἀνυπότακτον ἑαυτοῦ δεικνύς . ἰστέον ὡς μέχρι τούτων Ὠριγένει προῆλθεν ὁ ὄγδοος τῶν εἰς τὸν προφήτην ἐξηγητικῶν τόμος .
Lemmas: ὁ πρῶτος ὁ προφητεία ἐπί Ὀζίου ὁ βασιλεύς λέγω , ὅς διαδέχομαι Ἰωαθάμ κατά ἀρχή ὁ βασίλεια αὐτός ὁ προτείνω ὀπτασία ὁ προφήτης ὁράω , διά ὅς ὁ θεότης ὁ μονογενής υἱός ὁ θεός παρίστημι καί θεσπίζω ὁ λέγω μέχρι οὗτος ἵστημι , οὖον πολύς λόγος δήω ὁ καιρός διά ὁ ὁ βασιλεύς εὐσεβής κατάστασις , ὅς καί ὁ λαός ἐξακολουθέω εἰκός εἰμί . μετά δέ ὁ ὀπτασία χρόνος μεταξύ διαγίγνομαι ἔτος δέκα ἕξ · τοσοῦτος γάρ ἄρχω ὁ Ἰωαθάμ , βασιλεύω Ἄχαζ δυσσεβής ἀνήρ . εἰμί τις καί ἄλλος , κατά ὅς ὁ πρόκειμαι θεσπίζω περιέχω προφητεία ὁ ὁ υἱός ὁ θεός κατά σάρξ γέννησις . καί πολύς γε ἔχω ἀκολουθία ὁ λόγος μετά ὁ θεότης αὐτός θεσπίζω ὁ περί ὁ εἰς ἄνθρωπος αὐτός γένεσις . γίγνομαι δέ ὑπόθεσις ὁ ὁ προφητεία λόγος δύο βασιλεύς ἐπανάστασις κατά ὁ Ἄχαζ , ὅς ὁ μέν ὁ Συρία ἡγέομαι Ῥασσών ὄνομα , βασιλικός πόλις ὁ Δαμασκός κτάομαι , ὁ δέ κρατέω ὁ πλῆθος ὁ Ἰουδαῖος ἐν ὁ καλέω Σαμάρεια πόλις . εἰμί δέ οὗτος Φάκος Ῥομέλιος υἱός . καί δή συμφωνέω οὗτος ἐπιστρατεύω ὁ Ἄχαζ , ὅς βασιλεύω ὁ Ἱεροσόλυμα Φυλή ὁ Ἰουδαῖος ἔθνος καθηγούμενος , ἀλλά ὁ μέν Ἄχαζ παραδίδωμι ὁ θεός διά πλεῖστος ὅσος δυσσέβεια αὐτός , ὁ τε ὑπό αὐτός λαός ὁ εἴρω βασιλεύς , ὡς ἀναιρέω μέν αὐτός δέκα καί δύο μυριάς ἀνήρ , αἰχμάλωτος δέ ἀπάγω οὐ μικρός εἴκοσι μυριάς . τοιοῦτος δή τροπή κατά ὁ πρῶτος συμβολή γίγνομαι , οὐ εἰς μακρός δέ αὖθις ὁ προλέγω βασιλεύς , ὁ ὁ Δαμασκός λέγω καί ὁ Σαμάρεια , ὁπλίζω κατά ὁ Ἄχαζ προτίθημι ὁ Ἱεροσόλυμα πολιορκία αἱρέω καί ὁ μέν Ἄχαζ ἀναιρέω , ἕτερος δέ ἀντί αὐτός καθίστημι βασιλεύς , ὁ λέγω υἱός Ταβεήλ . οὐ λανθάνω οὗτος ὁ Ἄχαζ οὐδέ ὁ ὑπό αὐτός λαός οἶκος Δαυίδ ὀνομάζω · οὗτος δέ καλέω ὁ ἀπό γένος Δαυίδ καί πᾶς ὁ ἐκ διαδοχή αὐτός ἄρχω καί ἄρχω . ὡς οὖν μανθάνω μέλλω αὐτός αὖθις ἐπιτίθημι ὁ δηλόω , ἐξίστημι αὐτός ὁ ψυχή , οὗτος εἰμί θορυβέω , ἢ κατά ὁ Σύμμαχος κλονέω , ἢ κατά ὁ Ἀκύλας σαλεύω . οὖον μόνος δέ ὁ βασιλικός γένος , ἀλλά καί ὁ λαός πᾶς τάραχος οὖον μικρός ὁ ψυχή κατέχω μνήμη πρότερος κακός , ὅς οὖον πρό πολύς τυγχάνω πειράω , ὅς δέ αὐτός ἀπεικάζω ὁ ψυχή κλονέω καί σείω ἐκ ὁ ἀκοή ξύλον δρυμός ὑπό σφοδρός πνεῦμα δονέω , ἀλλά ὁ ἀγαθός κύριος οἶκτος λαμβάνω αὐτός φιλανθρωπεύομαι καί ἀποστέλλω ὁ αὐτός προφήτης παραινέω ὁ Ἄχαζ ἄφοβος καί Ἀτάραχον ἑαυτοῦ φυλάσσω · βοηθός γάρ αὐτός τυγχάνω ὁ θεός νῦν γοῦν εἰμί καί μή πρότερος , ἐπεί καί ὁ πρῶτος αὐτός παραδίδωμι ὁ πολέμιος αὐτός διά ὁ ἔκτοπος αὐτός δυσσέβεια ὁ προλέγω πάσχω ἄγω . καί δή προστάσσω ὁ προφήτης κατά τις τόπος ὁ αὐτός φαίνω Εὔκαιρον συντυγχάνω ὁ Ἄχαζ , παραλαμβάνω δέ ἅμα αὐτός κελεύω ὁ περιλείπομαι αὐτός υἱός , ὡς εἄν ἄμφω αὐτός τε ὁ προφήτης καί ὁ οὗτος υἱός ἐκ ἅπας ὁ λαός , ὅς ὁ ψυχή ἔοικα περιλείπομαι , προσέρχομαι ὁ βασιλεύς καί ὁ κελεύω εἶπον . δέω γάρ καί ὁ υἱός ὁ προφήτης μή συνδιαφθείρω ὁ πλῆθος εναπομείνας δέ ὁ πατρικός διδασκαλία μαθητεύω ἐκ ἐκεῖνος ὁ πατήρ , διά ὁ πάρειμι αὐτός θαρσαλέως πρόσειμι καί πράσσω ὁ κελεύω , φαίνω δέ ὁ Ἄχαζ συναντάω , ὁ προστάσσω ὁ θεός · φυλάσσω ὁ ἡσυχάζω , κατά δέ ὁ Ἀκύλας · φυλάσσω καί ἡσυχάζω , κατά δέ ὁ Θεοδοτίων · προσέχω καί ἡσυχάζω . θάρσος φημί ὁ λόγος ὁ θεός ἄτρομος εἰμί καί μή φοβέω , μηδέ ὁ ψυχή σύ ἀσθενέω ἀπό ὁ δύο ξύλον , ὁ οὐδαμῶς μέν φάος ἔχω , δαλός δέ μόνος σβέννυμι καί καπνίζω ἔοικα · τοιοῦτος γάρ τις εἰμί ὁ δύο βασιλεύς , ὅς ἐν φόβος καί ἀγωνία καθίστημι . εἰμί γάρ καί ὁ μάλιστα ὁ παιδευτικός ἐγώ δύναμις , ὅς ὀργή εἴωθα ἀποκαλέω ὁ λόγιος , μετέρχομαι σύ ὁ πρότερος εἰς ἔλεγχος ὁ νομίζω σύ θεός , ὅς θαρσέω μέν αὐτός , ἕ δέ ὁ μηδείς εἰμί ἀπελέγχω , ὁπηνίκα ὑποχείριος σύ αἱρέω ὁ πολέμιος . ὅμως ἐπεί μή εἰμί ὁ ἐμός ὀργή Παράμονος ὡς ἀγαθός θεός αὐτός καί ὁ πρῶτος παίω σύ ἐπί ὁ συμφέρω · καί νῦν αὖθις πᾶς ὁ νοσέω σύ ἰάομαι , εἰμί ἐπιστρέφω ὁ πρότερος πλάνης μανθάνω ἀληθής εὐσεβέω . ὁ γοῦν δύο βασιλεύς οὗτος , ὁ τε ὁ Συρία καί ὁ ὁ Σαμάρεια , Ἀράμ δέ ὁ νῦν Συρία , Σαμάρεια δέ ὁ νῦν καλέω πόλις Σεβαστή , εἰμί καί μέγας ἀπειλέω ὁ προλέγω βουλεύω βουλή , ἀλλά οὖον κατά γνώμη πράσσω · ἐγώ γάρ αὐτός ὁ κύριος Σαβαώθ , ὡς εἄν κύριος εἰμί ὁ δύναμις ὁ θεῖος καί ὁ κατά οὐρανός ἀγγελικός στρατιά , οὐ ἐπιτρέπω ὁ βουλή αὐτός ἐπί πέρας ἄγω , κρίνω σῴζω σύ ὡς εἄν ἔχω ὁ ἐμός εὐεργετικός καί σωτήριος δύναμις ἐναργής αἴσθησις · ἀπαρκέω γάρ ὁ μέν Συρία κεφαλή ἔχω ὁ Δαμασκός καί οὗτος εἰμί ὁ Ῥασσών βασιλεύς , ὁ δέ Σαμάρεια ὁ Ἐφραίμ . οὗτος δέ καλέω ὁ πλῆθος ὁ ἐννέα ἥμισυς Φυλή ὁ Ἰσραήλ διά ὁ ἐκ Ἐφραίμ αὐτός βασιλεύω · ἀρκετός οὖν καί οὗτος ἔχω ὁ Σαμάρεια καί οὗτος ἡγέομαι ὁ ὁ Ῥομέλιος υἱός . μανθάνω δέ καί οὗτος , εἰμί Ἄχαζ , ὡς ὅσος οὔπω ὁ ὁ Σαμάρεια βασίλειος καταλύω , ὁ ἐν αὐτός βασιλεύω λαός αὐτός βασιλεύς αἰχμάλωτος γίγνομαι , καί εἰς Ἀσσύριος ἀποικίζω διά ὁ ὑπερβάλλω αὐτός ἀθέμιστος πρᾶξις . εἰμί δέ καί ὁ χρόνος γιγνώσκω ποθέω , γιγνώσκω , ὡς εἴδομαι ἑξήκοντα καί πέντε ἔτος ἐφίστημι ὁ ὁ Ἀσσύριος βασιλεύς πᾶς αὐτός λαμβάνω ἀπάγω τε αἰχμάλωτος εἰς ὁ αὐτός μετοικίζω χώρα . οὗτος ὁ προφήτης λέγω ὁ θεός προστάσσω αὐτός τε ὁ Ἄχαζ καί ὁ ὑπό αὐτός λαός · παρορμάω αὐτός πρός ἑαυτοῦ ἐπιστρέφω , πιστεύω τε καί μή διαπιστέω ὁ εἴρω . διό ὁ πᾶς ἐπιφέρω λέγω · καί ἐάν μή πιστεύω , οὐδέ οὖον μή συνίημι . ὁ μέν οὖν ὁ θεός λόγος οὐ εἰς μακρός τέλος τυγχάνω · συμπληρόω γάρ ὁ προλέγω χρόνος , καί ὁ Δαμασκός καί ὁ Σαμάρεια , ὁ τε οὗτος ἡγεμών ἁλίσκομαι ὑπό ὁ ὁ Ἀσσύριος βασιλεύς . οὗτος μέν οὖν ὧδε πῇ ὁ προφητεία πιστόω διά ὁ ὁ πρᾶγμα ἔκβασις , ὁ γε μήv ἑξήκοντα καί πέντε ἔτος φημί Ἑβραῖος παῖς ἐπί ἀκριβής συμπληρόω , εἰμί τις ἀριθμέω ἄρχω ὁ χρόνος ἀπό ὁ πέμπτος καί εἰκοστός ἔτος ὁ ὁ Ὀζίου βασίλεια . προφητεύω μέν γάρ κατά αὐτός ὁμοῦ ὁ Ἠσαΐας καί Ἀμώς ὁ προφήτης · θεσπίζω δέ πρῶτος ὁ Ἀμώς ὁ μέλλω συμβαίνω αἰχμαλωσία ὁ Ἰσραήλ λέγω · ὁ δέ Ἰσραήλ αἰχμάλωτος ἄγω ἀπό ὁ γῆ αὐτός . καί κατά ὁ Σαμάρεια δέ ὁ αὐτός προφητεύω ἐν ἡμέρα Ὀζίου βασιλεύς Ἰούδας πρό δύο ἔτος ὁ σεισμός . φημί δέ ὁ σεισμός οὗτος εἰμί ὁ γίγνομαι ἐπί Ὀζίου , ὅτε εἰσέρχομαι εἰς ὁ ἁγίασμα ἐπί ὁ θύω λεπρόομαι , καί ἐκχέω ὁ πιότης ὁ θυσιαστήριον σεισμός γίγνομαι . πρό δύο τοίνυν ἔτος ὁ σεισμός προφητεύω ὁ Ἀμώς κατά ὁ Σαμάρεια καί κατά ὁ Ἱεροσόλυμα προσήκω φημί ἐκ ἐκεῖνος δήω ἄρχω ὁ ἑξήκοντα καί πέντε ἔτος συνάγω . γίγνομαι δέ ὁ λοιπάς ὁ Ὀζίου ἔτος εἴκοσι ἑπτά , ἐπεί ὁ πᾶς δύο καί πεντήκοντα ἔτος βασιλεύω μνημονεύω ὁ δέ κατά ὁ πέμπτος καί εἰκοστός . πρῶτος Ἀμώς ὁ περί ὁ ὁ Ἰσραήλ αἰχμαλωσία θεσπίζω , ἔπειτα Ἰωαθάμ ἔτος δέκα ἓξ καί Ἄχαζ ὁμοίως ἔτος δέκα ἕξ . εἰμί ὁ ὁ Ἑζεκίου βασίλεια ἔτος ἓξ ὁμοῦ ὁ πᾶς συνάγω εἰς ἔτος ἑξήκοντα καί πέντε · ἕκτος γοῦν ἔτος Ἑζεκίου ὁ Ἰσραήλ ὁ ὕστερος ὑπομένω αἰχμαλωσία . ὁ προφητεία ἀκόλουθος σημεῖον δέ αὐτός δίδωμι ἐπαγγέλλω , διά ὅς σῴζω μέλλω · ὁ δέ σκληροκάρδιος εἰμί καί ὁ δαιμονικός πλάνη βεβαπτισμένος ἀναίνομαι καί παραιτέομαι ὁ ὁ θεός σημεῖον , κἀν οὗτος ὁ ἄπιστος καί ἀνυπότακτος ἑαυτοῦ δείκνυμι . ἰστέον ὡς μέχρι οὗτος Ὠριγένης προέρχομαι ὁ ὄγδοος ὁ εἰς ὁ προφήτης ἐξηγητικός τόμος .