eusebius-scr-eccl.commentarius-in-isaiam 2.50
Χριστοῦ παρουσίαν εὐαγγελισάμενος ὁ προφήτης πρώτην παρακελεύεται τοῦ φωτὸς μεταλαγχάνειν τὴν Ἰερουσαλήμ , δηλαδὴ τῷ παντὶ Ἰουδαίων ἔθνει τῷ πάλαι προσκειμένῳ τῇ Ἰερουσαλήμ . ἐπεὶ τοίνυν ὁ Χριστὸς τοῦ θεοῦ αὐτὸς ἦν τὸ φῶς καὶ ἡ ἀλήθεια καὶ ἡ ζωὴ καὶ τὸ φῶς τὸ φωτίζον πάντα ἄνθρωπον ἐρχόμενον εἰς τὸν κόσμον , εἰκότως τῆς τούτου παρουσίας ἀπολαύειν ὁ λόγος τῇ Ἰερουσαλὴμ προσεφώνει λέγων · Φωτίζου φωτίζου , Ἰερουσαλήμ , ἥκει γάρ σου τὸ φῶς · αὐτῆς δὲ εἶναι φάσκει τὸ φῶς διὰ τὸ αὐτῇ τὰς περὶ τοῦ Χριστοῦ ἐπαγγελίας ὑπὸ τῶν προφητῶν κεκηρύχθαι . εἰ μὲν οὖν πεισθεῖσα τῷ παραγγέλματι τοῦ φωτὸς μετειλήφει τὸν Χριστὸν τοῦ θεοῦ παραδεξαμένη , διέμεινεν ἂν ἐν εἰρήνῃ μέχρι τέλους . τὸ γὰρ πάλαι σοί φησι διὰ τῶν προφητῶν κατηγγελμένον φῶς ἰδοὺ νῦν ἐλήλυθε . διὸ μὴ μέλλε , φωτίζου δὲ φωτίζου καὶ τῆς χάριτος μεταλάμβανε · ἔσται γάρ σοι φωτισθείσῃ τάδε καὶ τάδε . καὶ τὰ ἑξῆς δὲ ἐπιφερόμενα πάντα ἅπερ ὡς ἔφην καὶ σωματικῶς εἰς αὐτοὺς τάχα που ἐπληρώθη ἄν , εἰ καταπειθεῖς γενόμενοι τῷ προστάγματι τὸν Χριστὸν τοῦ θεοῦ ἐπιδημήσαντα αὐτοῖς ἔτυχον παραδεδεγμένοι . νυνὶ δὲ ὁμοῦ τῇ ἀρνήσει τοῦ Χριστοῦ καὶ τοῦ φωτὸς ἑαυτοὺς ἐστέρησαν ὡς καὶ πάντων ἀθρόως τῶν διὰ τῆς προφητείας ἐπηγγελμένων . ταῦτα μὲν οὖν ὡς πρὸς τὴν ψιλὴν λέξιν , πρὸς δὲ διάνοιαν , ἐπειδὴ κατὰ τοὺς λοιποὺς ἑρμηνευτὰς τὸ τῆς Ἰερουσαλὴμ οὐ πρόσκειται ὄνομα · ὁ μὲν γὰρ Ἀκύλας τοῦτον ἡρμήνευσε τὸν τρόπον · ἀνάστηθι φωτίζου , ὅτι ἦλθε φῶς σου , ὁ δὲ Σύμμαχος · ἀνάστηθι φωτίζου , ἥκει γάρ σου τὸ φῶς . ἀλλ’ οὐδ’ ἐν τῇ Ἑβραϊκῇ ἀναγνώσει ὠνόμασται Ἰερουσαλήμ , ἀκόλουθόν ἐστι νοεῖν ταῦτα λέγεσθαι πρὸς τούτοις ἐπηγγελμένον ἥξειν λυτρωτὴν ἢ ἀγχιστέα παραδεδεγμένους . οὗτοι δ’ ἦσαν , περὶ ὧν εἴρητο · καὶ φοβηθήσονται οἱ ἀπὸ δυσμῶν τὸ ὄνομα κυρίου καὶ οἱ ἀπὸ ἀνατολῶν τὸ ὄνομα τὸ ἔνδοξον . πολλάκις δὲ ἡμῖν ἀποδέδοται τὸ θεοσεβὲς πολίτευμα ἐν ψυχαῖς ἀνθρώπων θεοσεβῶν νοούμενον πόλις θεοῦ καὶ Ἰερουσαλὴμ ὠνομάσθαι . καὶ ὡς πάλαι τοῦτο παρὰ Ἰουδαίοις συνεστήκει , καθ’ ὃν χρόνον ἤκμαζον ἐν αὐτοῖς προφῆται καὶ δίκαιοι καὶ πολὺς χορὸς θεοσεβῶν καὶ θεοφιλῶν ἀνδρῶν , καὶ ἡμῶν ὡς ἀληθῶς θεοῦ πόλις ἡ κατὰ τὸ βούλημα τοῦ θεοῦ συντελουμένη παρ’ αὐτοῖς θεοσέβεια , ἀλλ’ ἐπειδήπερ οἱ παρ’ αὐτοῖς πάντες τελειωθέντες προσδοκῶντες τὴν διὰ τῶν προφητῶν καταγγελλομένην Χριστοῦ τοῦ παρουσίαν , ἀπηλλάττοντο τοῦ βίου , ἤλπιζον δὲ μέχρι θανάτου καταβήσεσθαι αὐτὸν ὑπὲρ τῆς αὐτῶν σωτηρίας . τούτου χάριν ὡς ἂν ἐν σκότῳ καθημένοις αὐτοῖς εὐαγγελίζεται τοῦ φωτὸς τὴν παρουσίαν φάσκων ὁ λόγος · Φωτίζου , Ἰερουσαλήμ , ἥκει γὰρ τὸ φῶς σου , ὡς κατὰ τὴν πρώτην παρουσίαν τοῦ σωτῆρος ἡμῶν δύνασθαι ταῦτα πληροῦσθαι , οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ κατὰ τὴν δευτέραν καὶ ἔνδοξον αὐτοῦ θεοφάνειαν τέλους αὐτὰ τεύξεσθαι . εἰκὸς ἐν ᾗ ἥλιος μὲν οὐκέτ’ ἔσται οὐδὲ σελήνη οὐδὲ ἀστέρες , ἀπαρκεῖ δὲ αὐτὸς ὁ Χριστὸς τοῦ θεοῦ τὸ φῶς τὸ ἀληθινὸν καὶ ὁ τῆς δικαιοσύνης ἥλιος πρὸς φωτισμὸν ψυχῶν τῶν τῆς αὐτοῦ βασιλείας καταξιουμένων . τότε γὰρ κατὰ τὸν ἱερὸν Ἀπόστολον αὐτὸς ὁ κύριος ἐν κελεύσματι καὶ ἐν φωνῇ ἀρχαγγέλου καταβήσεται ἀπ’ οὐρανοῦ , καὶ οἱ νεκροὶ ἐν Χριστῷ ἀναστήσονται πρῶτοι , ἔπειτα ἡμεῖς οἱ περιλειπόμενοι ἅμα σὺν αὐτοῖς ἁρπαγησόμεθα ἐν νεφέλῃ εἰς ἀπάντησιν τοῦ κυρίου εἰς ἀέρα · καὶ οὕτως πάντοτε σὺν κυρίῳ ἐσόμεθα . ἐπειδὰν οὖν τὴν ἔνδοξον αὐτοῦ ποιῆται παρουσίαν , τηνικαῦτα τοῖς ταύτης ἀξίοις προσφωνῶν ὁ λόγος φησί · Φωτίζου φωτίζου , Ἰερουσαλήμ , ἥκει γάρ σου τὸ φῶς , ἢ κατὰ τοὺς λοιποὺς ἑρμηνευτάς · ἀνάστηθι φωτίσθητι , ἦλθε γὰρ τὸ φῶς σου , καὶ ὅρα εἰ μὴ σαφῶς τὴν ἐκ νεκρῶν ἀνάστασιν ἐθέσπισε φήσας · ἀνάστηθι , τὸ δ’ αἴτιον τῆς ἀναστάσεως τῆς ἐκ νεκρῶν ἡ παρουσία τοῦ φωτὸς ἦν · ταῖς γὰρ ἀκτῖσι ταῖς ζωοδόχοις ἀναζωπυρήσασαι αἱ τῶν πάλαι τετελευτηκότων ἁγίων ψυχαὶ τῶν ἐπηγγελμένων τεύξονται . διὸ κατὰ τὸν Ἀπόστολον αὐτὸς ὁ κύριος ἐν κελεύσματι καὶ ἐν φωνῇ ἀρχαγγέλου καταβήσεται , ἔπειτα οἱ νεκροὶ ἐν Χριστῷ ἀναστήσονται · εἶτα ἀναστάντες ὄψονται τὴν δόξαν αὐτοῦ . διὸ ἐπιλέγει · καὶ ἡ δόξα κυρίου ἐπὶ σὲ ἀνατέταλκεν · οὐ γὰρ ἐπὶ πάντας ἀνατελεῖ , ἀλλ’ ἐπὶ μόνους τοὺς ἀξίους · τοὺς γὰρ μὴ τοιούτους διαλήψεται τὸ ἐξώτερον σκότος καὶ τὸ πῦρ τὸ αἰώνιον καὶ ὅσα ἄλλα τοῖς ἀσεβέσιν ἠπείληται . ἀλλ’ ἐπὶ σέ φησι τὴν τοῦ θεοῦ πόλιν καὶ τὴν νέαν Ἰερουσαλὴμ ἡ δόξα κυρίου ἀνατέταλκεν , ἧς μεταλαβοῦσα φωτίζου · τοῖς γὰρ μὴ τὸν κύριον ἐπεγνωκόσι μηδὲ τὴν ἄφιξιν αὐτοῦ πρὸ ὀφθαλμῶν θεμένοις σκότος ἀποκεῖσθαι , ὃ δὴ σημαίνει φάσκων · ἰδοὺ σκότος καλύψει τὴν γῆν καὶ γνόφος ἐπ’ ἔθνη · ἐπὶ σὲ δὲ φανήσεται κύριος , ἢ κατὰ τοὺς λοιποὺς ἑρμηνευτάς · ἐπὶ σὲ δὲ ἀνατελεῖ κύριος , ἡ δόξα αὐτοῦ ἐπὶ σὲ ὀφθήσεται . δεῖ δὲ πρότερον φωτὸς καὶ ἀνατολῆς τοῖς μέλλουσιν αὐτοῦ ὄψεσθαι τὴν δόξαν , ὅπως ἐν ἡμέρᾳ θεϊκοῦ φωτὸς γενόμενοι θεωροὶ τῆς δόξης τοῦ μονογενοῦς τοῦ θεοῦ καταστῶσι . Τότε δέ φησι · πορεύσονται ἔθνη τῷ φωτί σου καὶ βασιλεῖς τῇ λαμπρότητί σου . καί μοι νοεῖ ἐν τούτοις δύο τάγματα σῳζομένων , πρῶτον μὲν τὸ σύστημα τῶν ἐν θεοσεβείᾳ κατωρθωκότων παρὰ τῷ Ἰουδαίων ἔθνει , ἐπεὶ καὶ προφῆται καὶ πατριάρχαι καὶ ἱερεῖς καὶ θεοφιλεῖς καὶ ἀρχιερεῖς , ἄνδρες τε καὶ γυναῖκες μύριοι παρὰ τοῖς παλαιοῖς αὐτῶν γεγόνασι τὸ πολίτευμα τῆς θεοσεβείας ἀποσώσαντες ὥστ’ εἶναι αὐτοὺς οὐ μικρὸν μέρος τῆς τοῦ θεοῦ πόλεως , οἳ καὶ πάντες οὗτοι διὰ πίστεως τελειωθέντες οὐκ ἐκομίσαντο τὰς ἐπαγγελίας κατὰ τὸν ἱερὸν Ἀπόστολον , τοῦ θεοῦ περὶ ἡμῶν κρεῖττόν τι προβλεψαμένου , ἵνα μὴ χωρὶς ἡμῶν τελειωθῶσι . διὸ καὶ ἐν τοῖς τοῦ θανάτου συνείχοντο χώροις τὴν αὐτόθι τοῦ Χριστοῦ παρουσίαν ἐκδεχόμενοι . ὃ δὴ διδάσκει καὶ ὁ βαπτιστὴς Ἰωάννης πυνθανόμενος τοῦ Χριστοῦ καὶ λέγων · σὺ εἶ ὁ ἐρχόμενος , ἢ ἕτερον προσδοκῶμεν ; ἐπεὶ τοίνυν προσεδόκων αὐτὸν πάντες οἱ προκεκοιμημένοι ἅγιοι , εἰκότως τὰς τούτων ψυχὰς εὐαγγελιζόμενος ὁ παρὼν λόγος τὴν μεχρὶς αὐτῶν κάθοδον τοῦ σωτῆρος ἐδήλου λέγων · ἀνάστηθι φωτίσθητι , ἦλθε γὰρ τὸ φῶς σου . τὸ μὲν οὖν πρῶτον τάγμα τῶν ἐκ τοῦ προτέρου λαοῦ σῳζομένων τοῦτ’ ἦν , τὸ δ’ ἕτερον τάγμα τὸ τῆς ἐξ ἐθνῶν ἐκκλησίας δεύτερον διὰ τῆς Χριστοῦ χάριτος κεκλημένον , περὶ οὗ ἑξῆς ἐπιφέρει καὶ πορεύσονται ἔθνη τῷ φωτί σου · ᾧ γὰρ πάλαι κέχρησο φωτί , ᾧ καὶ προφῆται καὶ πατριάρχαι καὶ πάντες οἱ παρὰ Ἰουδαίοις θεοσεβῶς πολιτευσάμενοι τοὺς τῆς ψυχῆς ὀφθαλμοὺς ἐφωτίσθησαν , τούτῳ καὶ τὰ ἔθνη τὰ ἀλλόφυλα καὶ τὰ ἀλλογενῆ φωτισθήσεται . ἀλλὰ καὶ τῇ λαμπρότητι , ᾗ κέχρησο σύ , ἡ προτέρα πόλις ἐσμηγμένη λόγοις θείοις ἀποσμηχομένη καὶ λαμπρυνομένη πάντα τε ῥύπον καὶ πᾶσαν κηλῖδα καθαιρομένη , ταύτῃ τῇ λαμπρότητι καὶ οἱ τῶν ἀλλοφύλων βασιλεῖς χρήσονται καθαιρόμενοι τῇ τῶν θείων μυστηρίων δυνάμει καὶ ἀποσμηχόμενοι . Θαυμάσαι δέ ἐστι καὶ ὑπερεκπλαγῆναι τοῦ θεσπίσματος τὸ ἀποτέλεσμα , ὅπως καθ’ ἡμᾶς ἐπληροῦτο τῶν ἀνωτάτω βασιλέων τῆς διὰ λουτροῦ χάριτος καταξιουμένων , εἶτα ἐπειδὴ ἐθνῶν ἐμνημόνευσε καὶ βασιλέων , ἐθνῶν σφόδρα ἀκολούθως τὴν προτέραν τοῦ θεοῦ πόλιν , διδάσκει πάντας τοὺς ἐξ ἐθνῶν προσιόντας τῷ θεοσεβεῖ πολιτεύματι οἰκεῖα τέκνα ἡγεῖσθαι . διό φησι πρὸς αὐτήν · ἆρον κύκλῳ τοὺς ὀφθαλμούς σου καὶ ἴδε συνηγμένα τὰ τέκνα σου · ἥκασι πάντες οἱ υἱοί σου μακρόθεν , καὶ αἱ θυγατέρες σου ἐπ’ ὤμων ἀρθήσονται . διὸ πάντες οἱ ἐξ ἐθνῶν εἰς τὸν θεὸν διὰ Χριστοῦ πεπιστευκότες ἐπαγγελίαν εἰλήφασιν ἀναπαύσασθαι εἰς κόλπους Ἀβραὰμ καὶ Ἰσαὰκ καὶ Ἰακώβ , τοῦτο τοῦ σωτῆρος αὐτοῦ διδάξαντος . καὶ ἐν ἑτέροις δὲ πλείοσιν ἡ ἐξ ἐθνῶν ἐκκλησία θυγάτηρ ἀνηγόρευται Σιὼν καὶ θυγάτηρ Ἰερουσαλήμ . μήτηρ τοίνυν τῆς νέας Ἰερουσαλὴμ τῆς ἐξ ἐθνῶν συστάσης ἐτύγχανεν ἡ πάλαι παρὰ τῷ προτέρῳ λαῷ κατορθώσασα , κἀκείνης τέκνα πάντες ἡμεῖς . διὸ λέλεκται · ἥκασι πάντες οἱ υἱοί σου μακρόθεν · ἦμεν γὰρ πόρρω που μακρὰν τῆς πολιτείας τοῦ Ἰσραὴλ καὶ ξένοι τῶν διαθηκῶν τῆς ἐπαγγελίας , ἐλπίδα μὴ ἔχοντες καὶ ἄθεοι ἐν τῷ κόσμῳ , ἀλλ’ ὑμεῖς φησί μακρὰν ὄντες , ἐγγὺς ἐγενήθητε . διὸ λέλεκται · ἥκασι πάντες οἱ υἱοί σου μακρόθεν , καὶ αἱ θυγατέρες σου ἐπ’ ὤμων ἀρθήσονται · ἅτε γὰρ ἁπαλαὶ οὖσαι ψυχαὶ καὶ ἔτι νήπιαι ὡς ἀρτιγέννητα βρέφη τὸ λογικὸν καὶ ἄδολον γάλα ἐπιποθοῦσαι , διά τε τῆς ἐν Χριστῷ ἀναγεννήσεως γενομένης τέκνα τοῦ Ἀβραὰμ ὑποβαστάζονται ἐπ’ ὤμων αἰρόμεναι καὶ ὑποκουφιζόμεναι ὑπὸ τῶν χειραγωγούντων αὐτὰς διδασκάλων , οἷος ἦν ὁ Παῦλος λέγων · ὡς ἂν τροφὸς θάλπῃ τὰ ἑαυτῆς τέκνα , οὕτως ὁμειρόμενοι ὑμῶν εὐδοκοῦμεν μεταδοῦναι ὑμῖν οὐ μόνον τὸ εὐαγγέλιον τοῦ Χριστοῦ ἀλλὰ καὶ τὰς ἑαυτῶν ψυχάς . Ταῦτα δὲ ὁρῶσα ἡ παλαιὰ μήτηρ χαρᾶς πίμπλαται · τότε ὄψει καὶ χαρήσῃ καὶ φοβηθήσῃ καὶ ἐκστήσῃ τῇ καρδίᾳ · τὸ δέ · καὶ φοβηθήσῃ , οὐκ ἐμφέρεται παρὰ τοῖς λοιποῖς ἑρμηνευταῖς . εἰ γὰρ ἐπὶ ἑνὶ ἁμαρτωλῷ χαρὰ γίνεται μετανοοῦντι ἐν τοῖς οὐρανοῖς , ἐπὶ τοσούτοις ἔθνεσιν ἐπιστρέφουσι , πῶς οὐ χαρήσονται αἱ προεξελθοῦσαι τῶν ἁγίων ψυχαὶ αἱ τῆς αὐτῆς θεοσεβείας προαρξάμεναι καὶ ἐν αὐτῇ τελειωθεῖσαι ; ἔτι δὲ αἱ τοιαῦται χαρήσονται ὁρῶσαι μεταβάλλονται τῆς θαλάσσης τὸν πλοῦτον εἰς αὐτὴν καὶ τὸν τῶν ἐθνῶν καὶ τῶν λαῶν τῶν ἀλλοφύλων ἁπάντων . διὸ κατὰ τὸν Σύμμαχον εἴρηται · ὅταν μεταστραφῇ ἐπὶ σὲ τὸ πλῆθος τῆς θαλάσσης , ἡ δύναμις τῶν ἐθνῶν . καὶ ἐνταῦθα δὲ τήρει ὅπως τὴν πολλὴν πολυπλήθειαν τῶν σῳζομένων πλήθει θαλάσσης ἀπείκασεν . δύναμις δὲ τῶν ἐθνῶν οἱ κατορθοῦντες εἶεν ἂν μὴ ἐξασθενήσαντες πρὸς τὸν τόνον τοῦ κατὰ θεὸν βίου , ἀλλ’ ἐνισχύοντες ὥστε λέγειν · πάντα ἰσχύω ἐν τῷ ἐνδυναμοῦντί με Χριστῷ Ἰησοῦ . προηγουμένως μὲν οὖν χαρήσεται ἐπὶ τῇ τούτων δυνάμει , μετὰ ταῦτα δὲ ὄψεται καὶ τὰ λοιπὰ πλήθη τῶν ἐν θεοσεβείᾳ ἀτελεστέρων καὶ ἀλογωτέρων , ὧν τοὺς τρόπους ἀγέλαις καμήλων ἀπείκασε φήσας · καὶ ἥξουσί σοι ἀγέλαι καμήλων , καὶ καλύψουσί σε κάμηλοι Μαδιὰμ καὶ Γεφάρ · πάντες ἐκ Βασὰν ἥξουσι φέροντες χρυσίον καὶ λίβανον οἴσουσιν · αἰνίττεσθαι δὲ οἶμαι διὰ τούτων τοὺς ἐν τῇ ἐκκλησίᾳ εὐπόρους καὶ πλούτῳ πολλῷ περιρρεομένους . οὕτω γοῦν καὶ ὁ σωτὴρ τὸν πλούσιον καμήλῳ παραβάλλων ἔλεγεν · εὐκοπώτερόν ἐστι κάμηλον διὰ τρυμαλιᾶς ῥαφίδος διελθεῖν ἢ πλούσιον εἰς τὴν βασιλείαν τῶν οὐρανῶν . πλὴν ἀλλὰ τὸ θαῦμα τοῦτ’ ἦν , ὅτι τὸ παρ’ ἀνθρώποις ἀδύνατον τοῦτο δυνατὸν γίνεται τῷ θεῷ . διὸ καὶ ἐξίσταται ἡ Ἰερουσαλὴμ διὰ τοῦ χαρᾶς πληροῦσθαι καμήλοις παραβεβλημένας ψυχὰς θεωμένη μεταβαλλούσας καὶ ὡσπερεὶ διὰ τρυμαλιᾶς ῥαφίδος διὰ τῆς στενῆς καὶ τεθλιμμένης ὁδοῦ εἰς τὴν αἰώνιον ζωὴν εἰσιούσας . οὐ δίχα δὲ φόρτου προσῄεσαν αὗται , δῶρα δὲ τῷ θεῷ προσφέρουσαι εἰκότως τὰ λύτρα τῆς αὐτῶν ψυχῆς . κάμηλοι δὲ ἀπὸ Σαβὰ ἥξουσιν ἀπὸ τῶν βαρβαριαίων ἐθνῶν δι’ ἑνὸς τοῦ τῶν Σαβαϊτῶν ἔθνους καὶ τῶν λοιπῶν βαρβάρων ἐθνῶν σημαινομένων , ὅτι δὲ λογικαὶ ἦσαν αἱ τοιαίδε κάμηλοι . πρόσσχες ἐπιμελῶς ὅπως περὶ τῶν αὐτῶν εἴρηται τό · ἥξουσί σοι ἀγέλαι καμήλων , καὶ καλύψουσί σε κάμηλοι Μαδιὰμ καὶ Γεφάρ · πάντες ἐκ Βασὰν ἥξουσι φέροντες χρυσίον καὶ λίβανον οἴσουσι καὶ τὸ σωτήριον κυρίου εὐαγγελιοῦνται · οὐκοῦν κάμηλοι τὸ σωτήριον κυρίου εὐαγγελιοῦνται μετὰ τοῦ δῶρα φέρειν τὰ προλεχθέντα , λίβανον μὲν τὴν τῆς θεολογίας πνευματικὴν εὐωδίαν , χρυσὸν δὲ τὴν σωματικὴν εὐπορίαν . ἡ δὲ Μαδιὰμ καὶ Γεφὰρ γόνιμοι καμήλων εἰσὶ χῶραι βαρβάρων ὡς καὶ ἡ Σαβὰ ὑπὲρ τὴν Ἀραβίαν κείμεναι , παρ’ οἷς πολυπληθεῖ τὸ τῶν καμήλων γένος · διὸ τῇ τούτων κέχρηται ὁ λόγος εἰκόνι . πλὴν ἀλλὰ τὸ μάλιστα παραδοξότατον τοῦτο ἦν τὸ μεταβληθήσεσθαι τὰς κτηνώδεις καὶ ἀλογωτέρας τῶν κατὰ κόσμον πλουσίων ψυχὰς καμήλοις ἀπεικασμένας διὰ τὸ ἀχθοφόρον καὶ πολύτομον καὶ σκολιὸν τοῦ ζῴου καὶ εἰς τοσαύτην ὠφέλειαν ἐλθεῖν ὡς τὸ σωτήριον κυρίου εὐαγγελίζεσθαι αὐτάς . τοῦτο δὲ ἦν τὸ σωτήριον αὐτὸς ὁ Χριστός , ἀλλὰ καὶ τὰ πρόβατα Κηδάρ φησι συναχθήσεσθαι καὶ κριοὺς Ναβεὼθ ἥξειν καὶ ἀνενεχθήσεσθαι ἐπὶ τὸ θυσιαστήριον τοῦ θεοῦ , καί μοι δοκεῖ διὰ τοιούτων ὁ λόγος θέλγειν καὶ ἐκγλυκαίνειν τὰς ἀκοὰς τὰς νηπιώδεις τῶν σωματικῶν Ἰουδαίων εἰς τὸ ἐφελκύσασθαι αὐτὰς καὶ προτρέψαι σπεύδειν ἐπὶ τὴν κατὰ θεὸν πολιτείαν . ἵνα κἂν οὕτως ἐπεὶ μὴ ἄλλως οἷοι τ’ ἦσαν , ἐν ἐπιθυμίᾳ γένοιντο τῶν τοῦ θεοῦ ἐπαγγελιῶν ὡσεὶ καὶ νηπίῳ παιδὶ συμψελλίζων τις ὑποβαίνοι · καὶ τὰ τῇ παιδικῇ ἡλικίᾳ γνώριμά τε καὶ ἥδιστα εἶναι δοκοῦντα ὑπισχνεῖτο εἰς προτροπὴν ὧν ἂν βούλοιτο διδάσκειν τὸν παῖδα · τὸν γὰρ αὐτὸν οἶμαι τρόπον μετὰ τοῦ μυστικὰ καὶ θεῖα νοήματα παραδιδόναι τοῖς τὰς ψυχὰς πεφωτισμένοις συνεσκιασμένως τὸν λόγον ὡς νηπίοις τὰς φρένας τῷ Ἰουδαίων προσομιλῶν λαῷ ταῖς γνωρίμοις καὶ συνήθεσιν αὐτοῖς λέξεσί τε καὶ φωναῖς τὰς ἐπαγγελίας προϊσχόμενον . τάχα δέ που καὶ ταῦτα πάντα σωματικῶς οὕτως ἐπληρώθη ἂν εἰς αὐτούς , εἰ τὸν σωτῆρα καὶ κύριον ἡμῶν Ἰησοῦν Χριστὸν ἦσαν παραδεδεγμένοι , ὡς εἴρηται ἡμῖν ἤδη πρότερον . παρακελευσάμενος γοῦν αὐτοῖς ὁ λόγος φωτίζεσθαι ἐπήγαγε τὰ ἑξῆς συνημμένα , εἰ φωτισθεῖεν τῷ φωτὶ τῆς σωτηρίου χάριτος . ὅτε δὲ τοῦ φωτὸς πρώτοις ἐπιλάμψαντος οὐ μετέσχον , ἀκόλουθον ἦν μηδὲ τῶν ἑξῆς ἐπιφερομένων ἀπολαῦσαι αὐτούς · διόπερ οἱ μὲν τῶν προσδοκηθέντων αὐτοῖς ἐξέπεσον , ὁ δὲ θεὸς τὰς αὐτοῦ πληρῶν ἐπαγγελίας ἀψευδεῖς αὐτὰς παρίστη κατὰ διάνοιαν συνισταμένας θείαις ὑποσχέσεσι πρεπόντως . ὅτι γὰρ πρόβατα οἶδεν ἡ θεία γραφὴ ψυχὰς λογικὰς τὰς ἐν ἀνθρώποις ἀφελεστέρας παραστῆσαι ἐστὶν ἐκ τῆς εὐαγγελικῆς φωνῆς τῆς λεγούσης · πορεύεσθε πρὸς τὰ πρόβατα τὰ ἀπολωλότα οἴκου Ἰσραήλ . διὸ ἐπάγει · καὶ πάντα τὰ πρόβατα Κηδὰρ συναχθήσονταί σοι , καὶ κριοὶ Ναβεὼθ ἥξουσι . πάλιν δὲ καὶ ἡ Κηδὰρ ἑρμηνεύεται μὲν σκοτασμός · λέγεται δὲ ἀμφὶ τὴν ἔρημον εἶναι τῶν καλουμένων βαρβάρων Σαρακηνῶν . καὶ πάλιν Ναβεὼθ ἑτέρα τις εἴη χώρα ἀλλοτρία τῆς γῆς τοῦ Ἰσραήλ . ὥσπερ οὖν καμήλους ξένας τινὰς καὶ ἀλλοτρίας παρέσεσθαι ἔλεγεν ἀπὸ Μαδιὰμ καὶ Γεφὰρ καὶ ἀπὸ Σαβά , οὕτω καὶ τὰ πρόβατα καὶ κριοὺς ἀπὸ Κηδὰρ καὶ Ναβεὼθ τὸ ἀλλογενὲς καὶ ἀλλόφυλον τῶν τοιούτων ἐθνῶν αἰνιττόμενος . διὰ μὲν οὖν τῶν καμήλων οἱ εὔποροι καὶ πλούσιοι τῶν ἐν ἀνθρώποις ἐδηλοῦντο , διὰ δὲ τῶν προβάτων οἱ ἡμερώτατοι καὶ ἁπλούστατοι , διὰ δὲ τῶν κριῶν οἱ ἀρχικώτεροι τῶν ἐξ ἐθνῶν ἐπιστρεφόντων · οὓς ἀνενεχθήσεσθαι δῶρα ἐπὶ τὸ θυσιαστήριον τοῦ θεοῦ φησιν ὁ λόγος . καὶ ἔστι τὸ λόγιον πληρούμενον θεάσασθαι , ἐπειδὰν ἐκ τῆς τῶν ἐθνῶν ἐπιστροφῆς τοιάσδε ψυχὰς ἴδοι τις ἀναθείσας ἑαυτὰς τῷ τῆς θεοσεβείας λόγῳ καὶ τῇ λειτουργίᾳ τοῦ θυσιαστηρίου προσεδρευούσας τοῦ θεοῦ · τότε γὰρ μάλιστα διὰ τῆς τῶν τοιούτων ἐπιστροφῆς τε καὶ σωτηρίας ἡ ἐκκλησία τοῦ θεοῦ δοξάζεται . διὸ λέλεκται ἑξῆς · καὶ ὁ οἶκος τῆς προσευχῆς μου δοξασθήσεται . ταῦτα μὲν οὖν ἐπηγγέλλετο τῇ πάλαι Ἰερουσαλὴμ τῇ μητρὶ τῆς νέας πόλεως , ἣν ἔφασκον μὲν εἶναι τὸ σύστημα τῶν ἐν τῷ παλαιῷ λαῷ κατορθωσάντων προφητῶν καὶ πατριαρχῶν , δικαίων τε καὶ θεοφιλῶν ἀνδρῶν , οἷος ὁ λόγος πρώτοις τὴν τοῦ Χριστοῦ παρουσίαν εὐηγγελίζετο . Τὰ δ’ ἑξῆς ἐκ προσώπου τούτων αὐτῶν ἐπιφέρεται , δι’ ὧν εἴρηται · τίνες οἵδε ὡς νεφέλαι πέτονται καὶ ὡς περιστεραὶ σὺν νεοσσοῖς ἐπ’ ἐμέ ; καὶ τοῦτο δὲ νοήσομεν ἐπιστήσαντες τῇ Παύλου φωνῇ διδασκούσῃ , ὡς ἄρα ἡμεῖς οἱ ζῶντες οἱ περιλειπόμενοι εἰς τὴν παρουσίαν τοῦ Χριστοῦ ἁρπαγησόμεθα ἐν νεφέλαις εἰς ἀπάντησιν τοῦ κυρίου εἰς ἀέρα · καὶ οὕτως πάντοτε σὺν κυρίῳ ἐσόμεθα , συναφθέντες δηλαδὴ καὶ συγκαταγαγέντες τῷ χορῷ τῶν ἐν τῷ προτέρῳ λαῷ κατωρθωκότων . διὸ ἀποθαυμάζοντες τὴν εἰς ἀνθρώπους χυθεῖσαν τοῦ Χριστοῦ χάριν καὶ τῶν ἐξ ἐθνῶν σῳζομένων τὸ πλῆθος , τήν τε εἰς οὐρανοὺς αὐτῶν ἀνάπτησιν τὴν μετὰ τὴν ἔξοδον τοῦ βίου φασί · τίνες οἵδε ὡς νεφέλαι πέτονται καὶ ὡς περιστεραὶ σὺν νεοσσοῖς ἐπ’ ἐμέ ; ἐμὲ νῆσοι ὑπέμειναν · τὰς ἐκκλησίας δὲ νήσους καὶ διὰ τῶν ἔμπροσθεν ὁ λόγος πολλάκις ᾐνίττετο σημαίνων . ἐπεὶ τοίνυν τὰς ἐπηγγελμένας πρὸς τοὺς πατέρας ἐπαγγελίας αἱ ἐκκλησίαι τοῦ θεοῦ τὰς προφητείας διερχόμεναι προσεδόκων , εἰκότως φησίν · ἐμὲ νῆσοι ὑπέμειναν , ἀλλὰ καὶ πλοῖα Θαρσεῖς ἐν πρώτοις , ἀγαγεῖν τὰ τέκνα σου · πλοῖα δὲ Θαρσεῖς αἰνίττεται τὰ σώματα οἷς ἐπενήξαντο κατὰ τὸν θνητὸν βίον αἱ ψυχαί . Θαρσεῖς δὲ πάλιν ἀλλοφύλων ἐτύγχανε χώρα · διὸ περὶ τῶν ἀλλοφύλων ἀπίστων εἴρηταί που · πνεύματι βιαίῳ συντρίψεις πλοῖα Θαρσεῖς . ἀλλ’ ἐκεῖνα μὲν συνετρίβετο , ἐνταῦθα δὲ τὰ τέκνα τῆς παλαιᾶς Ἰερουσαλὴμ τὰ ἐξ ἐθνῶν αὐτῇ προσγενόμενα αὐτοῖς πλοίοις μακρόθεν πρὸς αὐτὴν ἥξει , τοῦτ’ ἔστιν αὐτοῖς σώμασιν ἐπὶ τὸ κρεῖττον μεταβληθεῖσι · δεῖ γὰρ τὸ φθαρτὸν ἐνδύσασθαι τὴν ἀφθαρσίαν καὶ τὸ θνητὸν ἐνδύσασθαι τὴν ἀθανασίαν . ἥξουσι τοίνυν αὐτοῖς τοῖς σώμασιν οἱ προλεχθέντες τὰς κατ’ ἀρετὴν πράξεις ἀργύριον καὶ χρυσίον ὀνομαζομένας ἐπαγόμενοι , πράξεις δὲ οἶδε τὸν χρυσὸν καὶ τὸν ἄργυρον ὁ Ἀπόστολος . διὸ λέλεκται · τὸ ἀργύριον αὐτῶν καὶ τὸ χρυσίον αὐτῶν μετ’ αὐτῶν , καὶ τὸ ὄνομα κυρίου τὸ ἅγιον δοξασθήσεται . Πρὸς τούτοις εἴρηται · καὶ οἰκοδομήσουσιν ἀλλογενεῖς τὰ τείχη σου , ὃ καὶ αὐτὸ δι’ ἔργων ἐπιτελούμενον ὄψει ἐπιστήσας τὸν νοῦν ὡς ἐξ ἀλλογενῶν καὶ ἀλλοφύλων ἐθνῶν τῆς ἐκκλησίας τοῦ θεοῦ προεστῶτες ἄνδρες λογικαῖς διδασκαλίαις περιφράττουσιν , ὥσπερ τισὶ περιβόλοις καὶ τείχεσιν ἀσφαλιζόμενοι τὸν τῆς θεοσεβείας λόγον εἰς τὸ μὴ παρεισδύεσθαι τοὺς ἀλλοτρίους τῆς πίστεως μηδὲ χώραν ἔχειν ἐπιβουλῆς κατὰ τῶν τῆς ἀληθείας δογμάτων . ἀλλὰ καὶ οἱ βασιλεῖς αὐτῶν , δηλαδὴ τῶν ἀλλογενῶν ἐθνῶν , παραστήσονταί σοί φησιν , ὃ καὶ αὐτὸ πάρεστιν ὀφθαλμοῖς παραλαβεῖν . οἱ γοῦν τῶν Ῥωμαϊκῶν ταγμάτων ἄρχοντες καὶ τῶν κρατούντων βασιλέων ὁ φόβος τὰ μεγάλα συμβάλλεται πρὸς ἀνατροπὴν τῶν ἐπιβουλεύειν τῇ ἐκκλησίᾳ τοῦ θεοῦ πειρωμένων . διὸ λέλεκται · καὶ οἱ βασιλεῖς αὐτῶν παραστήσονταί σοι . καὶ ἐπιλέγει · διὰ γὰρ ὀργήν μου ἐπάταξά σε καὶ διὰ ἔλεον ἠγάπηκά σε · ὥσπερ γάρ φησί ποτε σὲ τὴν ἐπαγγελλομένην θεοσεβεῖν πόλιν θεοῦ διὰ τὸ πλῆθος τῶν ἐν σοὶ μὴ θεοσεβούντων ἐπάταξα πολεμίοις παραδοὺς καὶ αἰχμαλωσίᾳ ὡς καὶ προφήτας καὶ διδασκάλους ἄνδρας συναπολαῦσαι τῇ κατὰ τῶν ἀσεβῶν ὀργῇ , οὕτως διὰ τοὺς νεωστὶ κατορθοῦντας τῆς ἐμῆς καταξιωθήσῃ ἀγάπης , ἧς καρποὶ ἡ πολλὴ παρρησία καὶ ἡ εἰρήνη . διὸ λέλεκται · καὶ ἀνοιχθήσονται αἱ πύλαι σου διὰ παντός , ἡμέρας καὶ νυκτὸς οὐ κλεισθήσονται · πύλαι δὲ τῆς τοῦ θεοῦ πόλεως τίνες ἂν εἶεν ἢ αἱ στοιχειώδεις καὶ εἰσακτικαὶ διδασκαλίαι , ἃς διὰ νυκτὸς καὶ ἡμέρας φησὶν ἠνεῷχθαι πᾶσιν ἀνθρώποις πρὸς τὸ πάντας εἰσδέχεσθαι τοὺς ἐξ ἁπάντων τῶν ἐθνῶν θεοσεβεῖν προῃρημένους ; διὸ εἴρηται · εἰσαγαγεῖν πρὸς σὲ δύναμιν ἐθνῶν , ἀλλὰ καὶ βασιλεῖς τῶν αὐτῶν ἐθνῶν εἰσδεχθήσεσθαι ἐν ταῖς εἰρημέναις πύλαις ἐπαγγέλλεται . δυνάμεις μὲν οὖν τῶν ἐθνῶν εἰσιν οἱ δυνάμενοι λέγειν · πάντα ἰσχύω ἐν τῷ ἐνδυναμοῦντί με , βασιλεῖς δὲ αὐτῶν οἱ ἐξαίρετοι καὶ τῆς ἐπουρανίου βασιλείας ἄξιοι . ἤδη δὲ καὶ σωματικοὺς Ῥωμαίων αὐτοκράτορας καὶ βασιλεῖς ὁρῶντες ὑποτρέχοντας τῆς ἐκκλησίας τοῦ θεοῦ τὰς πύλας καὶ τῶν εἴσω πυλῶν μυστηρίων καταξιουμένους , πῶς οὐκ ἀλήθειαν μαρτυρήσαιεν τῷ θεσπίσματι ; τούτους μὲν οὖν εἰσδέξονται καὶ τῆς βασιλείας τῶν οὐρανῶν αἱ πύλαι , τὰ δ’ ἐναπομείναντα τῇ ἀπιστίᾳ ἔθνη καὶ οἱ τούτων ἄρχοντες καὶ βασιλεῖς οἱ τῇ εἰδωλολατρίᾳ ἐναποθανόντες , ὁποῖον τέλος ἕξουσι , παρίστησιν ἑξῆς ὁ λόγος φάσκων · τὰ γὰρ ἔθνη καὶ οἱ βασιλεῖς , οἵτινες οὐ δουλεύσουσί σοι , ἀπολοῦνται · δουλεῦσαι γὰρ δεῖ τὴν σωτήριον καὶ καλλίστην δουλείαν τῇ τοῦ θεοῦ πόλει , λέγω δὴ τῇ ἐκκλησίᾳ καὶ τῷ θεοσεβεῖ πολιτεύματι τῷ ἐν αὐτῇ τοὺς ἀξίους σωτηρίας , ἢ ἀπωλείᾳ παραδοθῆναι τοὺς ἀσεβήσαντας τῇ τοιαύτῃ δουλείᾳ . Σοὶ δὲ τῇ ἐκκλησίᾳ τοῦ θεοῦ καὶ τῷ θεοσεβεῖ πολιτεύματι καὶ τὰ κάλλιστα καὶ ὑψηλότατα τῶν ἐν τῷ Λιβάνῳ φυτῶν κομισθήσεται εἰς τὸ δι’ αὐτῶν δοξασθῆναι τὸν τόπον τὸν ἅγιόν μου . Λίβανος δὲ πάλιν ὄρος ἀλλοφύλων ἐστίν , ἔνθα τὰ ὑψηλότατα καὶ ὑπερμεγέθη εἰς οἰκοδομάς τε χρησιμώτατα δένδρα φύει . τοιοῦτοι δ’ ἂν εἶεν οἱ ἐξ ἐθνῶν ἐλλόγιμοι ἄνδρες καὶ σοφίας τοῦ αἰῶνος τούτου μετεσχηκότες , οὓς ἐν τῇ ἐκκλησίᾳ τοῦ θεοῦ διαπρέποντας , κοσμοῦντάς τε αὐτὴν τῇ τοῦ λόγου παρασκευῇ θεασάμενος οὐκ ἂν ἁμάρτοις αὐτοὺς εἶναι τὰ ξύλα τοῦ Λιβάνου , κυπάρισσον καὶ πεύκας καὶ κέδρους κατὰ νόμον ἀλληγορίας εἰπών , δι’ ὧν δοξάζεται ὁ τόπος ὁ ἅγιος τοῦ θεοῦ , ὁ τόπος τῶν ποδῶν αὐτοῦ , δηλαδὴ ἡ ἐκκλησία . Πρὸς τούτοις ἅπασιν ἐπειδὴ πολλοὶ διαφθονούμενοι τῷ λαῷ τοῦ θεοῦ διαπρίονται τὰς ψυχὰς μηδὲν δεδυνημένοι , ταπεινοῦνται καὶ καθυποκρίνονται προσποιούμενοι τιμᾶν καὶ τὸν σωτήριον λόγον μετ’ εἰρωνείας ἀποδέχεσθαι , οὐδὲ τὴν τούτων μνήμην παρῆλθεν ὁ προφήτης . διό φησι · καὶ πορεύσονται πρὸς σὲ δεδοικότες υἱοὶ ταπεινωσάντων σε καὶ παροξυνάντων σε · καὶ ἄλλως δὲ τῶν πάλαι βλασφημησάντων τὴν ἐκκλησίαν καὶ παροξυνάντων αὐτὴν καὶ διωξάντων πολλοὺς ἴσμεν μεταβαλόντας καὶ ἐπὶ τὸ προσκυνεῖν τὸν ἐν αὐτῇ θεὸν ἐληλυθότας . καὶ τότε δέ φησι · κληθήσῃ Πόλις κυρίου Σιών · τότε γὰρ ὡς ἀληθῶς , ἐπειδὰν τὸ πλήρωμα τῶν ἐθνῶν εἰσέλθῃ , τότε πᾶς Ἰσραὴλ σωθήσεται . ἑνωθεὶς γὰρ ὁ τῶν παλαιῶν ἁγίων τοῦ θεοῦ χορὸς τῷ ἐθνῶν διὰ Χριστοῦ συναφθέντι λαῷ καὶ ἓν σῶμα γενόμενος μίαν συνημμένην πόλιν ἐργάσεται . διὸ κληθήσεται τὸ ἐξ ἁπάντων ἑνωθὲν σῶμα πόλις κυρίου Σιὼν ἁγίου Ἰσραήλ . Εἶτα ἐπιλέγει · διὰ τὸ γεγενῆσθαί σε ἐγκαταλελειμμένην καὶ μεμισημένην , καὶ οὐκ ἦν ὁ βοηθῶν , ἐπειδὴ γὰρ πάσχοντος μέλους συμπάσχει πάντα τὰ μέλη τῶν ἐν τῷ προτέρῳ λαῷ παραβεβηκότων καὶ τῶν κατὰ φύσιν κλάδων τῆς καλλιελαίου ἐκκοπέντων γεγόνασιν ἐγκαταλελειμμένοι καὶ μεμισημένοι , καὶ οὐκ ἦν αὐτοῖς ὁ βοηθῶν . νυνὶ δὲ ἀντὶ τῶν ἀποκοπέντων κλάδων ἀντεισαχθέντων οἱ ἐκ τῆς ἀγριελαίου ἀντανεπλήρωσαν τὸ ὑστεροῦν μέρος τῆς τῶν ἀποβληθέντων χώρας καὶ οὕτω τῇ τοῦ σωτῆρος δυνάμει συνέστη τὸ τῶν σῳζομένων πλήρωμα καὶ τέλειος θεοῦ χορὸς εἷς ἐξ ἀμφοτέρων τῶν λαῶν , μία τε πόλις ἐξ ἀμφοτέρων τῶν ταγμάτων ἡ καλουμένη τοῦ θεοῦ Σιών , ᾗ τελειωθείσῃ ἐπαγγέλλεται τὰ ἑξῆς λέγων · καὶ θήσω σε ἀγαλλίαμα αἰώνιον καὶ εὐφροσύνην γενεῶν γενεαῖς . Καὶ πάλιν τῶν ἐθνῶν τὸ γάλα παρέξειν αὐτῇ θεσπίζει λέγων · καὶ θηλάσεις γάλα ἐθνῶν · γάλα δὲ ἐθνῶν τί ποτ’ ἂν εἴη εἰ μὴ τὸ καινὸν μυστήριον τῆς εὐαγγελικῆς διδασκαλίας καὶ ἡ στοιχειώδης διδασκαλία τῆς καινῆς διαθήκης , ἧς μετέχουσιν οἱ ἐν Χριστῷ ἀναγεννώμενοι ; καὶ τὸν πλοῦτον δὲ τῶν βασιλέων ἐπαγγέλλεται τῷ δηλουμένῳ λαῷ . πάλιν κἀνταῦθα βασιλέας οὐχ ἑτέρους χρὴ νοεῖν ἢ τοὺς τῶν μακαρισμῶν ἀξίους , οἷς ὁ σωτὴρ ἐπήγγελται τὴν βασιλείαν τῶν οὐρανῶν . τίς δὲ ὁρῶν τῇ ἐκκλησίᾳ τοῦ θεοῦ σιτοδοσίας χορηγουμένας παρὰ τῶν κρατούντων , δῶρά τε αὐτῇ καὶ ἀναθήματα πλούσια προσφερόμενα , οὐκ ἀναμφιβόλως εἴποι ἂν αὐτὰ καὶ πρὸς λέξιν πεπιστῶσθαι ἐξ ἁπάντων δὲ τῶν εἰρημένων · ἐπιγνώσῃ φησὶν ὅτι ἐγώ εἰμι κύριος ὁ σῴζων σε καὶ ὁ ἐξαιρούμενός σε θεὸς Ἰακώβ . Ἀλλὰ γὰρ πρὸς τοῖς ἀποδοθεῖσι καὶ ταῦτα μάνθανε , ὡς οὐκέτι ξύλων ἀργῶν δεήσει · πυρὸς γὰρ ταῦτα ἀποβρώματα , ἀλλ’ οὐδὲ λίθων , τοῦτ’ ἔστι ψυχῶν ἠλιθίων , ἔσται σοι χρεία . διὸ ἀντὶ τούτων οἴσω σοι τὰ τούτων τιμιώτερα , οἵ τε πάλαι χάλκεοι καὶ ἀντίτυποι ἄνδρες σιδήρου τε παντὸς τραχύτεροι καὶ ἀπόσκληροι τοὺς τρόπους μεταβληθέντες εἰς χρυσὸν καὶ ἄργυρον ἐφαρμόσουσι τῇ σῇ κατὰ θεὸν οἰκοδομῇ . καὶ οἱ ἠλίθιοι δὲ καὶ ξύλων ξηρῶν ἀναισθητότεροι μεταβαλόντες ἀντὶ χαλκοῦ καὶ σιδήρου χρησιμεύσουσί σοι , βελτίους μὲν ἑαυτῶν γενησόμενοι καὶ χρησιμώτεροι τῇ τοῦ θεοῦ οἰκοδομῇ κατὰ τοὺς πρώτους , οἳ ἀντὶ χαλκοῦ καὶ σιδήρου , χρυσοῦ τε καὶ ἀργύρου τιμὴν ἀντικατηλλάξαντο . ἀλλὰ γὰρ τούτων ὧδέ πη προχωρησάντων οἱ ἄρχοντές σου ἐν εἰρήνῃ τὸν ἑαυτῶν βίον τοῦ λοιποῦ διάξουσιν ἐπιστατοῦντες καὶ καθηγούμενοι τῆς ἐκκλησίας τοῦ θεοῦ , οὓς εἰ χρὴ προλαβόντας προγνώσει προφητικῇ κυρίῳ προσειπεῖν ὀνόματι ἐπισκόπους ἐντεῦθεν ἤδη θεὸς αὐτοὺς ἐπωνόμασεν εἰπών · καὶ καταστήσω τοὺς ἄρχοντάς σου ἐν εἰρήνῃ καὶ τοὺς ἐπισκόπους σου ἐν δικαιοσύνῃ . Τούτοις ἐπιλέγει τό · καὶ οὐκέτι ἀκουσθήσεται ἀδικία ἐν τῇ γῇ σου , τοῦτ’ ἔστιν ἐν τῇ σῇ διατριβῇ , ἀλλ’ οὐδὲ σύντριμμα οὐδὲ ταλαιπωρία ἐν τοῖς ὁρίοις σου · οὐκέτι γοῦν ἐχθρὸς περιλειφθήσεται οὔτε πολέμιος τότε ἀλλ’ οὐδὲ κακίας ἔσται τις μνήμη , ἀλλ’ ἀπέδρα ὀδύνη καὶ λύπη καὶ στεναγμός . κληθήσεται δὲ τότε φησὶ τὸ Σωτήριον τὰ τείχη σου . ἀντὶ δὲ τοῦ Σωτήριον ἡ Ἑβραϊκὴ ἀνάγνωσις τὸν Ἰησοῦν αὐτὸν περιέχει αὐτοῖς στοιχείοις καὶ χαρακτῆρσιν , οἷς ὁ σωτὴρ ἡμῶν ἀναγράφεται · ὡς τὴν αὐτοῦ δύναμιν τοῦ σωτῆρος ἡμῶν Ἰησοῦ ἀντὶ περιβόλου καὶ τείχους στερροῦ τοῖς τούτων ἀξίοις τοῦτο γενέσθαι . ταῦτα δὲ ἐκ μέρους μέν ἐστιν ἐνταῦθα ἰδεῖν , κατὰ δὲ τὸν νέον αἰῶνα μετὰ τὴν συντέλειαν τοῦ παρόντος γενήσεται . πρὸς τούτοις φησί · καὶ αἱ πύλαι σού φησι κληθήσονται Γλύμμα , κατὰ δὲ τὸν Ἀκύλαν · καὶ αἱ πύλαι σού φησιν ὕμνησις , κατὰ δὲ τὸν Σύμμαχον · αἴνεσις . ὁρᾷς ὅπως ἀφίστησιν ἡμᾶς ὁ λόγος τῆς σωματικωτέρας ὑπολήψεως εἰς τὸ μὴ πίπτειν ἐπὶ τὰς προχείρους καὶ Ἰουδαϊκὰς ὑπολήψεις . διὸ τὰς πύλας τῆς νέας ταύτης Ἰερουσαλὴμ ὕμνησιν καὶ αἴνεσιν ὀνομάζει · διὰ γὰρ τούτων μάλιστα αἱ εἴσοδοι τοῦ θεοσεβοῦς πολιτεύματος συνίστανται διὰ τοῦ ὑμνεῖν καὶ αἰνεῖν τὸν θεὸν διδάσκεσθαι τοὺς εἰσαγομένους . Ἀλλὰ οὐκέτι ἥλιος ἡμέραν σοι παρέξει οὐδὲ σελήνη φωτιεῖ σε διὰ τῆς νυκτός , ἐπεὶ μήτε ἐν νυκτὶ γενήσονται μήτε ἐν αἰσθητῷ καὶ σωματικῷ φωτὶ οἱ τοῦ καινοῦ αἰῶνος καταξιωθησόμενοι · ὑπὲρ γὰρ πάντα ἥλιον αὐτὸν ἕξουσι τὸν κύριον φῶς αἰώνιον καὶ τὸν θεὸν δόξαν ἑαυτῶν . διὸ ἑξῆς ἡ προφητεία φησί · καὶ ἀναπληρωθήσονται αἱ ἡμέραι τοῦ πένθους σου · ἔργῳ φησὶν ὁ μακαρισμὸς πιστωθήσεται ὁ λέγων · μακάριοι οἱ πενθοῦντες , ὅτι αὐτοὶ παρακληθήσονται . Καὶ ὁ λαὸς πᾶς δίκαιος τότε φησὶν ἀποφανθήσεται οὐδενὸς ἀδίκου τότε ἐν αὐτῷ εὑρεθησομένου · διὸ ὥσπερ ἐκλελεγμένος κληρονομήσει τὴν ἐπηγγελμένην αὐτῷ γῆν . ὃ δὴ καὶ ὁ σωτὴρ ἐδίδαξεν εἰπών · μακάριοι οἱ πραεῖς , ὅτι αὐτοὶ κληρονομήσουσι τὴν γῆν , οὕτω τὴν οὐράνιον αἰνιξάμενος διατριβήν , ἐν ᾗ καὶ ἡ πόλις ἐστὶ τοῦ θεοῦ ἡ ἐπουράνιος καὶ ἀληθινὴ Ἰερουσαλήμ , ἥτις ἐστὶ μήτηρ ἡμῶν κατὰ τὸν Ἀπόστολον . ἀντὶ δὲ τοῦ · φυλάσσων τὸ φύτευμα , ἔργα χειρῶν αὐτοῦ , ὁ Σύμμαχος · βλαστὸς φυτείας μου , ἔργα χειρῶν μου εἰς τὸ ἐνδοξασθῆναι . τοιοῦτος γὰρ ὁ λαός μου βλαστὸς ἐμῆς φυτείας · πᾶσα γὰρ φυτεία ἣν οὐκ ἐφύτευσεν ὁ πατήρ μου ὁ οὐράνιος ἐκριζωθήσεται , ὁ δὲ βλαστὸς οὗτος ὁ ἐκ τῆς φυτείας τοῦ θεοῦ ἔργα χειρῶν αὐτοῦ γενόμενος κληρονομήσει τὴν ἐπηγγελμένην γῆν ὡς δοξασθῆναι τῶν τοσούτων ἀγαθῶν . Τότε δὲ καὶ ὁ ἐν τῷ παρόντι βίῳ ὀλιγοστὸς ἔσται εἰς χιλιάδας κατὰ τὰς σωτηρίους ἐπαγγελίας , δι’ ὧν ἄρχοντας καταστήσειν ἐπαγγέλλεται λέξων αὐτοῖς τότε · ἴσθι ἐξουσίαν ἔχων ἐπάνω πέντε πόλεων , καί · ἴσθι ἐξουσίαν ἔχων ἐπάνω δέκα πόλεων . οὕτω τοίνυν εἰς χιλιάδας γενήσονται ὥσπερ χιλιάρχου τινὸς τῶν σῳζομένων γενησομένων , ἀλλὰ καὶ ὁ νῦν ἐλάχιστος ἔσται τότε εἰς ἔθνος μέγα · οἷος ὡς ἐπὶ παραδείγματος Παῦλος εἰπών · ἐμοὶ δὲ τῷ ἐλαχιστοτέρῳ πάντων ἁγίων ἐδόθη ἡ χάρις αὕτη . ἄρχων ἔσται τότε οὐρανίου τινὸς ἔθνους μεγάλου παρὰ θεῷ λελογισμένου . ταῦτα δέ φησιν ἅπαντα ἔσται , ἐπειδὰν ἐγὼ κύριος κατὰ τὸν ὡρισμένον ὑπ’ ἐμοῦ καιρὸν συνάξω αὐτούς . εἰ γὰρ καὶ τὰ μάλιστα οὐδέπω τὰ τῆς ἐπαγγελίας ἐνέστηκεν , ἀλλ’ ἔσται καιρὸς ὁ ἅπαξ ὡρισμένος , ἐν ᾧ ταῦτα πάντα γενήσεται διὰ τῆς ἐμῆς συναγωγῆς · τότε γὰρ ἀποστελεῖ τοὺς ἀγγέλους αὐτοῦ καὶ ἐπισυνάξουσι πρὸς αὐτὸν πάντας τοὺς ἁγίους ἀπ’ ἄκρων οὐρανῶν ἕως ἄκρων αὐτῶν .
Lemmas: Χριστός παρουσία εὐαγγελίζω ὁ προφήτης πρῶτος παρακελεύομαι ὁ φάος μεταλαγχάνω ὁ Ἱερουσαλήμ , δηλαδή ὁ πᾶς Ἰουδαῖος ἔθνος ὁ πάλαι πρόσκειμαι ὁ Ἱερουσαλήμ . ἐπεί τοίνυν ὁ Χριστός ὁ θεός αὐτός εἰμί ὁ φάος καί ὁ ἀλήθεια καί ὁ ζωή καί ὁ φάος ὁ φωτίζω πᾶς ἄνθρωπος ἔρχομαι εἰς ὁ κόσμος , εἰκότως ὁ οὗτος παρουσία ἀπολαύω ὁ λόγος ὁ Ἱεροσόλυμα προσφωνέω λέγω · φωτίζω φωτίζω , Ἱερουσαλήμ , ἥκω γάρ σύ ὁ φάος · αὐτός δέ εἰμί φάσκω ὁ φάος διά ὁ αὐτός ὁ περί ὁ Χριστός ἐπαγγελία ὑπό ὁ προφήτης κηρύσσω . εἰμί μέν οὖν πείθω ὁ παράγγελμα ὁ φάος μεταλαμβάνω ὁ Χριστός ὁ θεός παραδέχομαι , διαμένω εἄν ἐν εἰρήνη μέχρι τέλος . ὁ γάρ πάλαι σύ φημί διά ὁ προφήτης καταγγέλλω φάος ἰδού νῦν ἔρχομαι . διό μή μέλλω , φωτίζω δέ φωτίζω καί ὁ χάρις μεταλαμβάνω · εἰμί γάρ σύ φωτίζω ὅδε καί ὅδε . καί ὁ ἑξῆς δέ ἐπιφέρω πᾶς ὅσπερ ὡς φημί καί σωματικός εἰς αὐτός τάχα ποῦ πληρόω ἄν , εἰμί καταπειθής γίγνομαι ὁ πρόσταγμα ὁ Χριστός ὁ θεός ἐπιδημέω αὐτός τυγχάνω παραδέχομαι . νυνί δέ ὁμοῦ ὁ ἀρνέομαι ὁ Χριστός καί ὁ φάος ἑαυτοῦ στερέω ὡς καί πᾶς ἀθρόος ὁ διά ὁ προφητεία ἐπαγγέλλω . οὗτος μέν οὖν ὡς πρός ὁ ψιλός λέξις , πρός δέ διάνοια , ἐπεί κατά ὁ λοιπός ἑρμηνευτής ὁ ὁ Ἱεροσόλυμα οὖον πρόσκειμαι ὄνομα · ὁ μέν γάρ Ἀκύλας οὗτος ἑρμηνεύω ὁ τρόπος · ἀνίστημι φωτίζω , ὅτι ἔρχομαι φάος σύ , ὁ δέ Σύμμαχος · ἀνίστημι φωτίζω , ἥκω γάρ σύ ὁ φάος . ἀλλά οὐδέ ἐν ὁ ἑβραικός ἀναγιγνώσκω ὀνομάζω Ἱερουσαλήμ , ἀκόλουθος εἰμί νοέω οὗτος λέγω πρός οὗτος ἐπαγγέλλω ἥκω λυτρωτής ἢ ἀγχιστεύς παραδεδεγμένος . οὗτος δέ εἰμί , περί ὅς εἴρω · καί φοβέω ὁ ἀπό δυσμή ὁ ὄνομα κύριος καί ὁ ἀπό ἀνατολή ὁ ὄνομα ὁ ἔνδοξος . πολλάκις δέ ἐγώ ἀποδίδωμι ὁ θεοσεβής πολίτευμα ἐν Ψυχή ἄνθρωπος θεοσεβής νοέω πόλις θεός καί Ἱεροσόλυμα ὀνομάζω . καί ὡς πάλαι οὗτος παρά Ἰουδαῖος συνίστημι , κατά ὅς χρόνος ἀκμάζω ἐν αὐτός προφήτης καί Δίκαιος καί πολύς χορός θεοσεβής καί θεοφιλής ἀνήρ , καί ἐγώ ὡς ἀληθής θεός πόλις ὁ κατά ὁ βούλημα ὁ θεός συντελέω παρά αὐτός θεοσέβεια , ἀλλά ἐπεί ὁ παρά αὐτός πᾶς τελειόω προσδοκάω ὁ διά ὁ προφήτης καταγγέλλω Χριστός ὁ παρουσία , ἀπαλλαξείω ὁ βίος , ἐλπίζω δέ μέχρι θάνατος καταβαίνω αὐτός ὑπέρ ὁ αὐτός σωτηρία . οὗτος χάρις ὡς εἄν ἐν σκότος κάθημαι αὐτός εὐαγγελίζω ὁ φάος ὁ παρουσία φάσκω ὁ λόγος · φωτίζω , Ἱερουσαλήμ , ἥκω γάρ ὁ φάος σύ , ὡς κατά ὁ πρῶτος παρουσία ὁ σωτήρ ἐγώ δύναμαι οὗτος πληρόω , οὖον μήv ἀλλά καί κατά ὁ δύο καί ἔνδοξος αὐτός θεοφάνεια τέλος αὐτός τυγχάνω . εἰκός ἐν ὅς ἥλιος μέν οὐκέτι εἰμί οὐδέ σελήνη οὐδέ ἀστήρ , ἀπαρκέω δέ αὐτός ὁ Χριστός ὁ θεός ὁ φάος ὁ ἀληθινός καί ὁ ὁ δικαιοσύνη ἥλιος πρός φωτισμός Ψυχή ὁ ὁ αὐτός βασίλεια καταξιόω . τότε γάρ κατά ὁ ἱερόν ἀπόστολος αὐτός ὁ κύριος ἐν κέλευσμα καί ἐν φωνή ἀρχάγγελος καταβαίνω ἀπό οὐρανός , καί ὁ νεκρός ἐν Χριστός ἀνίστημι πρῶτος , ἔπειτα ἐγώ ὁ περιλείπομαι ἅμα σύν αὐτός ἁρπάζω ἐν νεφέλη εἰς ἀπάντησις ὁ κύριος εἰς ἀήρ · καί οὕτως πάντοτε σύν κύριος εἰμί . ἐπειδάν οὖν ὁ ἔνδοξος αὐτός ποιέω παρουσία , τηνικαῦτα ὁ οὗτος ἄξιος προσφωνέω ὁ λόγος φημί · φωτίζω φωτίζω , Ἱερουσαλήμ , ἥκω γάρ σύ ὁ φάος , ἢ κατά ὁ λοιπός ἑρμηνευτής · ἀνίστημι φωτίζω , ἔρχομαι γάρ ὁ φάος σύ , καί ὁράω εἰμί μή σαφῶς ὁ ἐκ νεκρός ἀνάστασις θεσπίζω φημί · ἀνίστημι , ὁ δέ αἴτιος ὁ ἀνάστασις ὁ ἐκ νεκρός ὁ παρουσία ὁ φάος εἰμί · ὁ γάρ ἀκτίς ὁ ζωοδόχος ἀναζωπυρέω ὁ ὁ πάλαι τελευτάω ἅγιος ψυχή ὁ ἐπαγγέλλω τυγχάνω . διό κατά ὁ ἀπόστολος αὐτός ὁ κύριος ἐν κέλευσμα καί ἐν φωνή ἀρχάγγελος καταβαίνω , ἔπειτα ὁ νεκρός ἐν Χριστός ἀνίστημι · εἶτα ἀνίστημι ὁράω ὁ δόξα αὐτός . διό ἐπιλέγω · καί ὁ δόξα κύριος ἐπί σύ ἀνατέλλω · οὖον γάρ ἐπί πᾶς ἀνατέλλω , ἀλλά ἐπί μόνος ὁ ἄξιος · ὁ γάρ μή τοιοῦτος διαλαμβάνω ὁ ἐξώτερος σκότος καί ὁ πῦρ ὁ αἰώνιος καί ὅσος ἄλλος ὁ ἀσεβής ἀπειλέω . ἀλλά ἐπί σός φημί ὁ ὁ θεός πόλις καί ὁ νέος Ἱεροσόλυμα ὁ δόξα κύριος ἀνατέλλω , ὅς μεταλαμβάνω φωτίζω · ὁ γάρ μή ὁ κύριος ἐπιγιγνώσκω μηδέ ὁ ἄφιξις αὐτός πρό ὀφθαλμός τίθημι σκότος ἀποκέω , ὅς δή σημαίνω φάσκω · ἰδού σκότος καλύπτω ὁ γῆ καί δνόφος ἐπί ἔθνος · ἐπί σύ δέ φαίνω κύριος , ἢ κατά ὁ λοιπός ἑρμηνευτής · ἐπί σύ δέ ἀνατέλλω κύριος , ὁ δόξα αὐτός ἐπί σύ ὁράω . δεῖ δέ πρότερος φάος καί ἀνατολή ὁ μέλλω αὐτός ὁράω ὁ δόξα , ὅπως ἐν ἡμέρα θεῖος φάος γίγνομαι θεωρός ὁ δόξα ὁ μονογενής ὁ θεός καθίστημι . τότε δέ φημί · πορεύω ἔθνος ὁ φάος σύ καί βασιλεύς ὁ λαμπρότης σύ . καί ἐγώ νοέω ἐν οὗτος δύο τάγμα σῴζω , πρῶτος μέν ὁ σύστημα ὁ ἐν θεοσέβεια κατορθόω παρά ὁ Ἰουδαῖος ἔθνος , ἐπεί καί προφήτης καί πατριάρχης καί ἱερεύς καί θεοφιλής καί ἀρχιερεύς , ἀνήρ τε καί γυνή μύριοι παρά ὁ παλαιός αὐτός γίγνομαι ὁ πολίτευμα ὁ θεοσέβεια ἀποσῴζω ὥστε εἰμί αὐτός οὖον μικρός μέρος ὁ ὁ θεός πόλις , ἕ καί πᾶς οὗτος διά πίστις τελειόω οὐ κομίζω ὁ ἐπαγγελία κατά ὁ ἱερόν ἀπόστολος , ὁ θεός περί ἐγώ κρατύς τίς προβλέπω , ἵνα μή Χωρὶς ἐγώ τελειόω . διό καί ἐν ὁ ὁ θάνατος συνόχωκα χῶρος ὁ αὐτόθι ὁ Χριστός παρουσία ἐκδέχομαι . ὅς δή διδάσκω καί ὁ βαπτιστής Ἰωάννης πυνθάνομαι ὁ Χριστός καί λέγω · σύ εἰμί ὁ ἐρχόμενος , ἢ ἕτερος προσδοκάω ; ἐπεί τοίνυν προσδοκάω αὐτός πᾶς ὁ προκοιμάω ἅγιος , εἰκότως ὁ οὗτος ψυχή εὐαγγελίζω ὁ πάρειμι λόγος ὁ μεχρίς αὐτός κάθοδος ὁ σωτήρ δηλόω λέγω · ἀνίστημι φωτίζω , ἔρχομαι γάρ ὁ φάος σύ . ὁ μέν οὖν πρῶτος τάγμα ὁ ἐκ ὁ πρότερος λαός σῴζω οὗτος εἰμί , ὁ δέ ἕτερος τάγμα ὁ ὁ ἐκ ἔθνος ἐκκλησία δύο διά ὁ Χριστός χάρις καλέω , περί ὅς ἑξῆς ἐπιφέρω καί πορεύω ἔθνος ὁ φάος σύ · ὅς γάρ πάλαι χράομαι φάος , ὅς καί προφήτης καί πατριάρχης καί πᾶς ὁ παρά Ἰουδαῖος θεοσεβής πολιτεύω ὁ ὁ Ψυχή ὀφθαλμός φωτίζω , οὗτος καί ὁ ἔθνος ὁ ἀλλόφυλος καί ὁ ἀλλογενής φωτίζω . ἀλλά καί ὁ λαμπρότης , ὅς χράομαι σῦς , ὁ πρότερος πόλις σμήχω λόγος θεῖον ἀποσμήχω καί λαμπρύνω πᾶς τε ῥύπος καί πᾶς κηλίς καθαίρω , οὗτος ὁ λαμπρότης καί ὁ ὁ ἀλλόφυλος βασιλεύς χράω καθαίρω ὁ ὁ θεῖον μυστήριον δύναμις καί ἀποσμήχω . θαυμάζω δέ εἰμί καί ὑπερεκπλήσσω ὁ θέσπισμα ὁ ἀποτέλεσμα , ὅπως κατά ἐγώ πληρόω ὁ ἄνω2 βασιλεύς ὁ διά λουτρόν χάρις καταξιόω , εἶτα ἐπεί ἔθνος μνημονεύω καί βασιλεύς , ἔθνος σφόδρα ἀκόλουθος ὁ πρότερος ὁ θεός πόλις , διδάσκω πᾶς ὁ ἐκ ἔθνος πρόσειμι ὁ θεοσεβής πολίτευμα οἰκεῖος τέκνον ἡγέομαι . διό φημί πρός αὐτός · ἀείρω κύκλος ὁ ὀφθαλμός σύ καί ὁράω συνάγω ὁ τέκνον σύ · ἥκω πᾶς ὁ υἱός σύ μακρόθεν , καί ὁ θυγάτηρ σύ ἐπί ὦμος ἀείρω . διό πᾶς ὁ ἐκ ἔθνος εἰς ὁ θεός διά Χριστός πιστεύω ἐπαγγελία λαμβάνω ἀναπαύω εἰς κόλπος Ἀβραάμ καί Ἰσαάκ καί Ἰακώβ , οὗτος ὁ σωτήρ αὐτός διδάσκω . καί ἐν ἕτερος δέ πλείων ὁ ἐκ ἔθνος ἐκκλησία θυγάτηρ ἀναγορεύω Σιών καί θυγάτηρ Ἱερουσαλήμ . μήτηρ τοίνυν ὁ νέος Ἱεροσόλυμα ὁ ἐκ ἔθνος συνίστημι τυγχάνω ὁ πάλαι παρά ὁ πρότερος λαός κατορθόω , κά̓κες τέκνον πᾶς ἐγώ . διό λέγω · ἥκω πᾶς ὁ υἱός σύ μακρόθεν · εἰμί γάρ πόρρω ποῦ μακράν ὁ πολιτεία ὁ Ἰσραήλ καί ξένος ὁ διαθήκη ὁ ἐπαγγελία , ἐλπίς μή ἔχω καί ἄθεος ἐν ὁ κόσμος , ἀλλά σύ φημί μακράν εἰμί , ἐγγύς γίγνομαι . διό λέγω · ἥκω πᾶς ὁ υἱός σύ μακρόθεν , καί ὁ θυγάτηρ σύ ἐπί ὦμος ἀείρω · ἅτε γάρ ἁπαλός εἰμί ψυχή καί ἔτι νήπιος ὡς ἀρτιγέννητος βρέφος ὁ λογικός καί ἄδολος γάλα ἐπιποθέω , διά τε ὁ ἐν Χριστός ἀναγέννησις γίγνομαι τέκνον ὁ Ἀβραάμ υποβαστάζω ἐπί ὦμος ἀείρω καί ὑποκουφίζω ὑπό ὁ χειραγωγέω αὐτός διδάσκαλος , οἷος εἰμί ὁ Παῦλος λέγω · ὡς εἄν τροφός θάλπω ὁ ἑαυτοῦ τέκνον , οὕτως ὁμείρομαι σύ εὐδοκέω μεταδίδωμι σύ οὖον μόνος ὁ εὐαγγέλιον ὁ Χριστός ἀλλά καί ὁ ἑαυτοῦ Ψυχή . οὗτος δέ ὁράω ὁ παλαιός μήτηρ χαρά πίμπλημι · τότε ὁράω καί χαίρω καί φοβέω καί ἐξίστημι ὁ Καρδία · ὁ δέ · καί φοβέω , οὐ ἐμφέρω παρά ὁ λοιπός ἑρμηνευτής . εἰμί γάρ ἐπί εἷς ἁμαρτωλός χαρά γίγνομαι μετανοέω ἐν ὁ οὐρανός , ἐπί τοσοῦτος ἔθνος ἐπιστρέφω , πῶς οὖον χαίρω ὁ προεξέρχομαι ὁ ἅγιος ψυχή ὁ ὁ αὐτός θεοσέβεια προάρχω καί ἐν αὐτός τελειόω ; ἔτι δέ ὁ τοιοῦτος χαίρω ὁράω μεταβάλλω ὁ θάλασσα ὁ πλοῦτος εἰς αὐτός καί ὁ ὁ ἔθνος καί ὁ λαός ὁ ἀλλόφυλος ἅπας . διό κατά ὁ Σύμμαχος εἴρω · ὅταν μεταστρέφω ἐπί σύ ὁ πλῆθος ὁ θάλασσα , ὁ δύναμις ὁ ἔθνος . καί ἐνταῦθα δέ τηρέω ὅπως ὁ πολύς πολυπλήθεια ὁ σῴζω πλῆθος θάλασσα ἀπεικάζω . δύναμις δέ ὁ ἔθνος ὁ κατορθόω ἄγω εἄν μή ἐξασθενέω πρός ὁ τόνος ὁ κατά θεός βίος , ἀλλά ἐνέχω ὥστε λέγω · πᾶς ἰσχύω ἐν ὁ ἐνδυναμόω ἐγώ Χριστός Ἰησοῦς . προηγουμένως μέν οὖν χαίρω ἐπί ὁ οὗτος δύναμις , μετά οὗτος δέ ὁράω καί ὁ λοιπάς πλῆθος ὁ ἐν θεοσέβεια ἀτελής καί ἄλογος , ὅς ὁ τρόπος ἀγέλη κάμηλος ἀπεικάζω φημί · καί ἥκω σύ ἀγέλη κάμηλος , καί καλύπτω σύ κάμηλος Μαριάμ καί Γεφάρ · πᾶς ἐκ Βασάν ἥκω φέρω χρυσίον καί λίβανος φέρω · αἰνίσσομαι δέ οἴομαι διά οὗτος ὁ ἐν ὁ ἐκκλησία εὔπορος καί πλοῦτος πολύς περιλέγω . οὗτος γοῦν καί ὁ σωτήρ ὁ πλούσιος κάμηλος παραβάλλω λέγω · εὔκοπος εἰμί κάμηλος διά τρυμαλιά ῥαφίς διέρχομαι ἢ πλούσιος εἰς ὁ βασίλειος ὁ οὐρανός . πλήν ἀλλά ὁ θαῦμα οὗτος εἰμί , ὅτι ὁ παρά ἄνθρωπος ἀδύνατος οὗτος δυνατός γίγνομαι ὁ θεός . διό καί ἐξίστημι ὁ Ἱεροσόλυμα διά ὁ χαρά πληρόω κάμηλος παραβάλλω ψυχή θεάομαι μεταβάλλω καί ὡσπερεί διά τρυμαλιά ῥαφίς διά ὁ στενός καί θλίβω ὁδός εἰς ὁ αἰώνιος ζωή εἰσέρχομαι . οὖον δίχα δέ φόρτος πρόσειμι οὗτος , Δῶρα δέ ὁ θεός προσφέρω εἰκότως ὁ λύτρον ὁ αὐτός Ψυχή . κάμηλος δέ ἀπό Σαβά ἥκω ἀπό ὁ βαρβαριαῖος ἔθνος διά εἷς ὁ ὁ Σαβαΐτης ἔθνος καί ὁ λοιπός βάρβαρος ἔθνος σημαίνω , ὅτι δέ λογικός εἰμί ὁ τοιόσδε κάμηλος . προσέχω ἐπιμελής ὅπως περί ὁ αὐτός εἴρω ὁ · ἥκω σύ ἀγέλη κάμηλος , καί καλύπτω σύ κάμηλος Μαριάμ καί Γεφάρ · πᾶς ἐκ Βασάν ἥκω φέρω χρυσίον καί λίβανος φέρω καί ὁ σωτήριος κύριος εὐαγγελίζω · οὐκοῦν κάμηλος ὁ σωτήριος κύριος εὐαγγελίζω μετά ὁ Δῶρα φέρω ὁ προλέγω , λίβανος μέν ὁ ὁ θεολογία πνευματικός εὐωδία , χρυσός δέ ὁ σωματικός εὐπορία . ὁ δέ Μαριάμ καί Γεφάρ γόνιμος κάμηλος εἰμί χώρα βάρβαρος ὡς καί ὁ Σαβά ὑπέρ ὁ Ἀραβία κεῖμαι , παρά ὅς πολυπληθής ὁ ὁ κάμηλος γένος · διό ὁ οὗτος χράομαι ὁ λόγος εἰκών . πλήν ἀλλά ὁ μάλιστα παράδοξος οὗτος εἰμί ὁ μεταβάλλω ὁ κτηνώδης καί ἄλογος ὁ κατά κόσμος πλούσιος ψυχή κάμηλος ἀπεικάζω διά ὁ ἀχθοφόρος καί πολύτομος καί σκολιός ὁ ζῷον καί εἰς τοσοῦτος ὠφέλεια ἔρχομαι ὡς ὁ σωτήριος κύριος εὐαγγελίζω αὐτός . οὗτος δέ εἰμί ὁ σωτήριος αὐτός ὁ Χριστός , ἀλλά καί ὁ πρόβατον κηδάρ φημί συνάγω καί κριός Ναβεώθ ἥκω καί ἀναφέρω ἐπί ὁ θυσιαστήριον ὁ θεός , καί ἐγώ δοκέω διά τοιοῦτος ὁ λόγος θέλγω καί ἐκγλυκαίνω ὁ ἀκοή ὁ νηπιώδης ὁ σωματικός Ἰουδαῖος εἰς ὁ ἐφέλκω αὐτός καί προτρέπω σπεύδω ἐπί ὁ κατά θεός πολιτεία . ἵνα κἀν οὕτως ἐπεί μή ἄλλως οἷος τε εἰμί , ἐν ἐπιθυμία γίγνομαι ὁ ὁ θεός ἐπαγγελία ὡσεί καί νήπιος παῖς συμψελλίζω τις ὑποβαίνω · καί ὁ ὁ παιδικός ἡλικία γνώριμος τε καί ἡδύς εἰμί δοκέω ὑπισχνέομαι εἰς προτροπή ὅς εἄν βούλομαι διδάσκω ὁ παῖς · ὁ γάρ αὐτός οἴομαι τρόπος μετά ὁ μυστικός καί θεῖον νόημα παραδίδωμι ὁ ὁ ψυχή φωτίζω συνεσκιασμένως ὁ λόγος ὡς νήπιος ὁ φρήν ὁ Ἰουδαῖος προσομιλέω λαός ὁ γνώριμος καί συνήθης αὐτός λέξις τε καί φωνή ὁ ἐπαγγελία προΐσχω . τάχα δέ ποῦ καί οὗτος πᾶς σωματικός οὕτως πληρόω εἄν εἰς αὐτός , εἰμί ὁ σωτήρ καί κύριος ἐγώ Ἰησοῦς Χριστός εἰμί παραδέχομαι , ὡς εἴρω ἐγώ ἤδη πρότερος . παρακελεύομαι γοῦν αὐτός ὁ λόγος φωτίζω ἐπάγω ὁ ἑξῆς συνάπτω , εἰμί φωτίζω ὁ φάος ὁ σωτήριος χάρις . ὅτε δέ ὁ φάος πρῶτος ἐπιλάμπω οὖον μετέχω , ἀκόλουθος εἰμί μηδέ ὁ ἑξῆς ἐπιφέρω ἀπολαύω αὐτός · διόπερ ὁ μέν ὁ προσδοκέω αὐτός ἐκπίπτω , ὁ δέ θεός ὁ αὐτός πληρόω ἐπαγγελία ἀψευδής αὐτός παρίστημι κατά διάνοια συνίστημι θεῖος ὑπόσχεσις πρεπόντως . ὅτι γάρ πρόβατον οἶδα ὁ θεῖος γραφή ψυχή λογικός ὁ ἐν ἄνθρωπος ἀφελής παρίστημι εἰμί ἐκ ὁ εὐαγγελικός φωνή ὁ λέγω · πορεύω πρός ὁ πρόβατον ὁ ἀπόλλυμι οἶκος Ἰσραήλ . διό ἐπάγω · καί πᾶς ὁ πρόβατον κηδάρ συνάγω σύ , καί κριός Ναβεώθ ἥκω . πάλιν δέ καί ὁ κηδάρ ἑρμηνεύω μέν σκοτασμός · λέγω δέ ἀμφί ὁ ἐρῆμος εἰμί ὁ καλέω βάρβαρος Σαρακηνός . καί πάλιν Ναβεώθ ἕτερος τις εἰμί χώρα ἀλλότριος ὁ γῆ ὁ Ἰσραήλ . ὥσπερ οὖν κάμηλος ξένος τις καί ἀλλότριος πάρειμι λέγω ἀπό Μαριάμ καί Γεφάρ καί ἀπό Σαβά , οὗτος καί ὁ πρόβατον καί κριός ἀπό κηδάρ καί Ναβεώθ ὁ ἀλλογενής καί ἀλλόφυλος ὁ τοιοῦτος ἔθνος αἰνίσσομαι . διά μέν οὖν ὁ κάμηλος ὁ εὔπορος καί πλούσιος ὁ ἐν ἄνθρωπος δηλέομαι , διά δέ ὁ πρόβατον ὁ ἥμερος καί ἁπλόος , διά δέ ὁ κριός ὁ ἀρχικός ὁ ἐκ ἔθνος ἐπιστρέφω · ὅς ἀναφέρω Δῶρα ἐπί ὁ θυσιαστήριον ὁ θεός φημί ὁ λόγος . καί εἰμί ὁ λόγιος πληρόω θεάομαι , ἐπειδάν ἐκ ὁ ὁ ἔθνος ἐπιστροφή τοιόσδε ψυχή ὁράω τις ἀνατίθημι ἑαυτοῦ ὁ ὁ θεοσέβεια λόγος καί ὁ λειτουργία ὁ θυσιαστήριον προσεδρεύω ὁ θεός · τότε γάρ μάλιστα διά ὁ ὁ τοιοῦτος ἐπιστροφή τε καί σωτηρία ὁ ἐκκλησία ὁ θεός δοξάζω . διό λέγω ἑξῆς · καί ὁ οἶκος ὁ προσευχή ἐγώ δοξάζω . οὗτος μέν οὖν ἐπαγγέλλω ὁ πάλαι Ἱεροσόλυμα ὁ μήτηρ ὁ νέος πόλις , ὅς φάσκω μέν εἰμί ὁ σύστημα ὁ ἐν ὁ παλαιός λαός κατορθόω προφήτης καί πατριάρχης , Δίκαιος τε καί θεοφιλής ἀνήρ , οἷος ὁ λόγος πρῶτος ὁ ὁ Χριστός παρουσία εὐαγγελίζω . ὁ δέ ἑξῆς ἐκ πρόσωπον οὗτος αὐτός ἐπιφέρω , διά ὅς εἴρω · τίς ὅδε ὡς νεφέλη πέτομαι καί ὡς περιστερά σύν νεοσσός ἐπί ἐγώ ; καί οὗτος δέ νοέω ἐφίστημι ὁ Παῦλος φωνή διδάσκω , ὡς ἄρα ἐγώ ὁ ζῶ ὁ περιλείπομαι εἰς ὁ παρουσία ὁ Χριστός ἁρπάζω ἐν νεφέλη εἰς ἀπάντησις ὁ κύριος εἰς ἀήρ · καί οὕτως πάντοτε σύν κύριος εἰμί , συνάπτω δηλαδή καί συγκατάγνυμι ὁ χορός ὁ ἐν ὁ πρότερος λαός κατορθόω . διό ἀποθαυμάζω ὁ εἰς ἄνθρωπος χέω ὁ Χριστός χάρις καί ὁ ἐκ ἔθνος σῴζω ὁ πλῆθος , ὁ τε εἰς οὐρανός αὐτός ἀνάπτησις ὁ μετά ὁ ἔξοδος ὁ βίος φημί · τίς ὅδε ὡς νεφέλη πέτομαι καί ὡς περιστερά σύν νεοσσός ἐπί ἐγώ ; ἐγώ νῆσος ὑπομένω · ὁ ἐκκλησία δέ νῆσος καί διά ὁ ἔμπροσθεν ὁ λόγος πολλάκις αἰνίσσομαι σημαίνω . ἐπεί τοίνυν ὁ ἐπαγγέλλω πρός ὁ πατήρ ἐπαγγελία ὁ ἐκκλησία ὁ θεός ὁ προφητεία διέρχομαι προσδοκάω , εἰκότως φημί · ἐγώ νῆσος ὑπομένω , ἀλλά καί πλοῖον θαρσέω ἐν πρῶτος , ἄγω ὁ τέκνον σύ · πλοῖον δέ θαρσέω αἰνίσσομαι ὁ σῶμα ὅς ἐπιφέρω κατά ὁ θνητός βίος ὁ Ψυχή . θαρσέω δέ πάλιν ἀλλόφυλος τυγχάνω χώρα · διό περί ὁ ἀλλόφυλος ἄπιστος εἴρω2 ποῦ · πνεῦμα βίαιος συντρίβω πλοῖον θαρσέω . ἀλλά ἐκεῖνος μέν συντρίβω , ἐνταῦθα δέ ὁ τέκνον ὁ παλαιός Ἱεροσόλυμα ὁ ἐκ ἔθνος αὐτός προσγίγνομαι αὐτός πλοῖον μακρόθεν πρός αὐτός ἥκω , οὗτος εἰμί αὐτός σῶμα ἐπί ὁ ἀγαθός μεταβάλλω · δεῖ γάρ ὁ φθαρτός ἐνδύω ὁ ἀφθαρσία καί ὁ θνητός ἐνδύω ὁ ἀθανασία . ἥκω τοίνυν αὐτός ὁ σῶμα ὁ προλέγω ὁ κατά ἀρετή πρᾶξις ἀργύριον καί χρυσίον ὀνομάζω ἐπάγω , πρᾶξις δέ οἶδα ὁ χρυσός καί ὁ ἄργυρος ὁ ἀπόστολος . διό λέγω · ὁ ἀργύριον αὐτός καί ὁ χρυσίον αὐτός μετά αὐτός , καί ὁ ὄνομα κύριος ὁ ἅγιος δοξάζω . πρός οὗτος εἴρω · καί οἰκοδομέω ἀλλογενής ὁ τεῖχος σύ , ὅς καί αὐτός διά ἔργον ἐπιτελέω ὁράω ἐφίστημι ὁ νόος ὡς ἐκ ἀλλογενής καί ἀλλόφυλος ἔθνος ὁ ἐκκλησία ὁ θεός προίστημι ἀνήρ λογικός διδασκαλία περιφράσσω , ὥσπερ τις περίβολος καί τεῖχος ἀσφαλίζομαι ὁ ὁ θεοσέβεια λόγος εἰς ὁ μή παρεισδύνω ὁ ἀλλότριος ὁ πίστις μηδέ χώρα ἔχω ἐπιβουλή κατά ὁ ὁ ἀλήθεια δόγμα . ἀλλά καί ὁ βασιλεύς αὐτός , δηλαδή ὁ ἀλλογενής ἔθνος , παρίστημι σύ φημί , ὅς καί αὐτός πάρειμι ὀφθαλμός παραλαμβάνω . ὁ γοῦν ὁ Ῥωμαϊκός τάγμα ἄρχω καί ὁ κρατέω βασιλεύς ὁ φόβος ὁ μέγας συμβάλλω πρός ἀνατροπή ὁ ἐπιβουλεύω ὁ ἐκκλησία ὁ θεός πειράω . διό λέγω · καί ὁ βασιλεύς αὐτός παρίστημι σύ . καί ἐπιλέγω · διά γάρ ὀργή ἐγώ πατάσσω σύ καί διά ἔλεος ἀγαπάω σύ · ὥσπερ γάρ φημί ποτός σύ ὁ ἐπαγγέλλω θεοσεβέω πόλις θεός διά ὁ πλῆθος ὁ ἐν σύ μή θεοσεβέω πατάσσω πολέμιος παραδίδωμι καί αἰχμαλωσία ὡς καί προφήτης καί διδάσκαλος ἀνήρ συναπολαύω ὁ κατά ὁ ἀσεβής ὀργή , οὕτως διά ὁ νεωστί κατορθόω ὁ ἐμός καταξιόω ἀγάπη , ὅς καρπός ὁ πολύς παρρησία καί ὁ εἰρήνη . διό λέγω · καί ἀνοίγνυμι ὁ Πύλαι σύ διά πᾶς , ἡμέρα καί νύξ οὖον καλέω · Πύλαι δέ ὁ ὁ θεός πόλις τίς εἄν ἄγω ἢ ὁ στοιχειώδης καί εἰσακτικός διδασκαλία , ὅς διά νύξ καί ἡμέρα φημί ἀνοίγω πᾶς ἄνθρωπος πρός ὁ πᾶς εἰσδέχομαι ὁ ἐκ ἅπας ὁ ἔθνος θεοσεβέω προλέγω ; διό εἴρω · εἰσάγω πρός σύ δύναμις ἔθνος , ἀλλά καί βασιλεύς ὁ αὐτός ἔθνος εἰσδέχομαι ἐν ὁ εἴρω πύλη ἐπαγγέλλω . δύναμις μέν οὖν ὁ ἔθνος εἰμί ὁ δύναμαι λέγω · πᾶς ἰσχύω ἐν ὁ ἐνδυναμόω ἐγώ , βασιλεύς δέ αὐτός ὁ ἐξαίρετος καί ὁ ἐπουράνιος βασίλεια ἄξιος . ἤδη δέ καί σωματικός Ῥωμαῖος αὐτοκράτωρ καί βασιλεύς ὁράω ὑποτρέχω ὁ ἐκκλησία ὁ θεός ὁ πύλη καί ὁ εἴδομαι πύλη μυστήριον καταξιόω , πῶς οὐ ἀλήθεια μαρτυρέω ὁ θέσπισμα ; οὗτος μέν οὖν εἰσδέχομαι καί ὁ βασίλεια ὁ οὐρανός ὁ Πύλαι , ὁ δέ εναπομείνας ὁ ἀπιστία ἔθνος καί ὁ οὗτος ἄρχω καί βασιλεύς ὁ ὁ εἰδωλολατρία ἐναποθνῄσκω , ὁποῖος τέλος ἔχω , παρίστημι ἑξῆς ὁ λόγος φάσκω · ὁ γάρ ἔθνος καί ὁ βασιλεύς , ὅστις οὖον δουλεύω σύ , ἀπόλλυμι · δουλεύω γάρ δεῖ ὁ σωτήριος καί καλός δουλεία ὁ ὁ θεός πόλις , λέγω δή ὁ ἐκκλησία καί ὁ θεοσεβής πολίτευμα ὁ ἐν αὐτός ὁ ἄξιος σωτηρία , ἢ ἀπώλεια παραδίδωμι ὁ ἀσεβέω ὁ τοιοῦτος δουλεία . σοί δέ ὁ ἐκκλησία ὁ θεός καί ὁ θεοσεβής πολίτευμα καί ὁ καλῶς καί ὑψηλός ὁ ἐν ὁ Λίβανος φυτός κομίζω εἰς ὁ διά αὐτός δοξάζω ὁ τόπος ὁ ἅγιος ἐγώ . Λίβανος δέ πάλιν ὄρος ἀλλόφυλος εἰμί , ἔνθα ὁ ὑψηλός καί ὑπερμεγέθης εἰς οἰκοδομή τε χρήσιμος δένδρον φύω . τοιοῦτος δέ εἄν ἄγω ὁ ἐκ ἔθνος ἐλλόγιμος ἀνήρ καί σοφία ὁ αἰών οὗτος μετέχω , ὅς ἐν ὁ ἐκκλησία ὁ θεός διαπρέπω , κοσμέω τε αὐτός ὁ ὁ λόγος παρασκευή θεάομαι οὐ εἄν ἁμαρτάνω αὐτός εἰμί ὁ ξύλον ὁ Λίβανος , κυπάρισσος καί πεύκη καί κέδρος κατά νόμος ἀλληγορία εἶπον , διά ὅς δοξάζω ὁ τόπος ὁ ἅγιος ὁ θεός , ὁ τόπος ὁ πούς αὐτός , δηλαδή ὁ ἐκκλησία . πρός οὗτος ἅπας ἐπεί πολύς διαφθονέω ὁ λαός ὁ θεός διαπρίω ὁ ψυχή μηδείς δύναμαι , ταπεινόω καί καθυποκρίνομαι προσποιέω τιμάω καί ὁ σωτήριος λόγος μετά εἰρωνεία ἀποδέχομαι , οὐδέ ὁ οὗτος μνήμη παρέρχομαι ὁ προφήτης . διό φημί · καί πορεύω πρός σύ δείδω υἱός ταπεινόω σύ καί παροξύνω σύ · καί ἄλλως δέ ὁ πάλαι βλασφημέω ὁ ἐκκλησία καί παροξύνω αὐτός καί διώκω πολύς οἶδα μεταβάλλω καί ἐπί ὁ προσκυνέω ὁ ἐν αὐτός θεός ἔρχομαι . καί τότε δέ φημί · καλέω Πόλις κύριος Σιών · τότε γάρ ὡς ἀληθής , ἐπειδάν ὁ πλήρωμα ὁ ἔθνος εἰσέρχομαι , τότε πᾶς Ἰσραήλ σῴζω . ἑνόω γάρ ὁ ὁ παλαιός ἅγιος ὁ θεός χορός ὁ ἔθνος διά Χριστός συνάπτω λαός καί εἷς σῶμα γίγνομαι εἷς συνάπτω πόλις ἐργάζομαι . διό καλέω ὁ ἐκ ἅπας ἑνόω σῶμα πόλις κύριος Σιών ἅγιος Ἰσραήλ . εἶτα ἐπιλέγω · διά ὁ γίγνομαι σύ ἐγκαταλείπω καί μισέω , καί οὐ εἰμί ὁ βοηθός , ἐπεί γάρ πάσχω μέλος συμπάσχω πᾶς ὁ μέλος ὁ ἐν ὁ πρότερος λαός παραβαίνω καί ὁ κατά φύσις κλάδος ὁ καλλιέλαιος ἐκκόπτω γίγνομαι ἐγκαταλείπω καί μισώ , καί οὐ εἰμί αὐτός ὁ βοηθός . νυνί δέ ἀντί ὁ ἀποκόπτω κλάδος ἀντεισάγω ὁ ἐκ ὁ ἀγριέλαιος ἀνταναπληρόω ὁ ὑστερέω μέρος ὁ ὁ ἀποβάλλω χώρα καί οὗτος ὁ ὁ σωτήρ δύναμις συνίστημι ὁ ὁ σῴζω πλήρωμα καί τέλειος θεός χορός εἷς ἐκ ἀμφότερος ὁ λαός , εἷς τε πόλις ἐκ ἀμφότερος ὁ τάγμα ὁ καλέω ὁ θεός Σιών , ὅς τελειόω ἐπαγγέλλω ὁ ἑξῆς λέγω · καί τίθημι σύ ἀγαλλίαμα αἰώνιος καί Εὐφρόσυνος γενεά γενεά . καί πάλιν ὁ ἔθνος ὁ γάλα παρέχω αὐτός θεσπίζω λέγω · καί θηλάζω γάλα ἔθνος · γάλα δέ ἔθνος τίς πρός εἄν εἰμί εἰμί μή ὁ καινός μυστήριον ὁ εὐαγγελικός διδασκαλία καί ὁ στοιχειώδης διδασκαλία ὁ καινός διαθήκη , ὅς μετέχω ὁ ἐν Χριστός ἀναγεννάω ; καί ὁ πλοῦτος δέ ὁ βασιλεύς ἐπαγγέλλω ὁ δηλέομαι λαός . πάλιν ἐνταῦθα βασιλεύς οὐ ἕτερος χρή νοέω ἢ ὁ ὁ μακαρισμός ἄξιος , ὅς ὁ σωτήρ ἐπαγγέλλω ὁ βασίλειος ὁ οὐρανός . τίς δέ ὁράω ὁ ἐκκλησία ὁ θεός σιτοδοσία χορηγέω παρά ὁ κρατέω , δῶρον τε αὐτός καί ἀνάθημα πλούσιος προσφέρω , οὐ ἀναμφιβόλως εἶπον εἄν αὐτός καί πρός λέξις πιστόω ἐκ ἅπας δέ ὁ εἴρω · ἐπιγιγνώσκω φημί ὅτι ἐγώ εἰμί κύριος ὁ σῴζω σύ καί ὁ ἐξαιρέω σύ θεός Ἰακώβ . ἀλλά γάρ πρός ὁ ἀποδίδωμι καί οὗτος μανθάνω , ὡς οὐκέτι ξύλον ἀργός δήω · πυρός γάρ οὗτος ἀπόβρωμα , ἀλλά οὐδέ λίθος , οὗτος εἰμί Ψυχή ἠλίθιος , εἰμί σύ χρεία . διό ἀντί οὗτος φέρω σύ ὁ οὗτος τίμιος , ὁ τε πάλαι χάλκεος καί ἀντίτυπος ἀνήρ σίδηρος τε πᾶς τραχύς καί ἀπόσκληρος ὁ τρόπος μεταβάλλω εἰς χρυσός καί ἄργυρος ἐφαρμόζω ὁ σός κατά θεός οἰκοδομέω . καί ὁ ἠλίθιος δέ καί ξύλον ξηρός ἀναίσθητος μεταβάλλω ἀντί χαλκός καί σίδηρος χρησιμεύω σύ , ἀγαθός μέν ἑαυτοῦ γίγνομαι καί χρήσιμος ὁ ὁ θεός οἰκοδομέω κατά ὁ πρῶτος , ἕ ἀντί χαλκός καί σίδηρος , χρυσός τε καί ἄργυρος τιμή ἀντικαταλλάσσομαι . ἀλλά γάρ οὗτος ὧδε πῇ προχωρέω ὁ ἄρχων σύ ἐν εἰρήνη ὁ ἑαυτοῦ βίος ὁ λοιπός διάγω ἐπιστατέω καί καθηγέομαι ὁ ἐκκλησία ὁ θεός , ὅς εἰμί χρή προλαμβάνω πρόγνωσις προφητικός κύριος προσεῖπον ὄνομα ἐπίσκοπος ἐντεῦθεν ἤδη θεός αὐτός ἐπονομάζω εἶπον · καί καθίστημι ὁ ἄρχω σύ ἐν εἰρήνη καί ὁ ἐπίσκοπος σύ ἐν δικαιοσύνη . οὗτος ἐπιλέγω ὁ · καί οὐκέτι ἀκούω ἀδικία ἐν ὁ γῆ σύ , οὗτος εἰμί ἐν ὁ σός διατριβή , ἀλλά οὐδέ σύντριμμα οὐδέ ταλαιπωρία ἐν ὁ ὅριον σύ · οὐκέτι γοῦν ἐχθρός περιλείπομαι οὔτε πολέμιος τότε ἀλλά οὐδέ κακία εἰμί τις μνήμη , ἀλλά ἀποδιδράσκω ὀδύνη καί λύπη καί στεναγμός . καλέω δέ τότε φημί ὁ σωτήριον ὁ τεῖχος σύ . ἀντί δέ ὁ σωτήριον ὁ ἑβραικός ἀνάγνωσις ὁ Ἰησοῦς αὐτός περιέχω αὐτός στοιχεῖον καί χαρακτήρ , ὅς ὁ σωτήρ ἐγώ ἀναγράφω · ὡς ὁ αὐτός δύναμις ὁ σωτήρ ἐγώ Ἰησοῦς ἀντί περίβολος καί τεῖχος στερρός ὁ οὗτος ἄξιος οὗτος γίγνομαι . οὗτος δέ ἐκ μέρος μέν εἰμί ἐνταῦθα ὁράω , κατά δέ ὁ νέος αἰών μετά ὁ συντέλεια ὁ πάρειμι γίγνομαι . πρός οὗτος φημί · καί ὁ Πύλαι σῦς φημί καλέω Γλύμμα , κατά δέ ὁ Ἀκύλας · καί ὁ Πύλαι σῦς φημί ὕμνησις , κατά δέ ὁ Σύμμαχος · αἴνεσις . ὁράω ὅπως ἀφίστημι ἐγώ ὁ λόγος ὁ σωματικός ὑπόληψις εἰς ὁ μή πίπτω ἐπί ὁ πρόχειρος καί Ἰουδαικός ὑπόληψις . διό ὁ πύλη ὁ νέος οὗτος Ἱεροσόλυμα ὕμνησις καί αἴνεσις ὀνομάζω · διά γάρ οὗτος μάλιστα ὁ εἴσοδος ὁ θεοσεβής πολίτευμα συνίστημι διά ὁ ὑμνέω καί αἰνέω ὁ θεός διδάσκω ὁ εἰσάγω . ἀλλά οὐκέτι ἥλιος ἡμέρα σύ παρέχω οὐδέ σελήνη φωτίζω σύ διά ὁ νύξ , ἐπεί μήτε ἐν νύξ γίγνομαι μήτε ἐν αἰσθητός καί σωματικός φάος ὁ ὁ καινός αἰών καταξιόω · ὑπέρ γάρ πᾶς ἥλιος αὐτός ἔχω ὁ κύριος φάος αἰώνιος καί ὁ θεός δόξα ἑαυτοῦ . διό ἑξῆς ὁ προφητεία φημί · καί ἀναπληρόω ὁ ἡμέρα ὁ πένθος σύ · ἔργον φημί ὁ μακαρισμός πιστόω ὁ λέγω · μακάριος ὁ πενθέω , ὅτι αὐτός παρακαλέω . καί ὁ λαός πᾶς δίκαιος τότε φημί ἀποφαίνω οὐδείς ἄδικος τότε ἐν αὐτός εὑρίσκω · διό ὥσπερ ἐκλέγω κληρονομέω ὁ ἐπαγγέλλω αὐτός γῆ . ὅς δή καί ὁ σωτήρ διδάσκω εἶπον · μακάριος ὁ πρᾶος , ὅτι αὐτός κληρονομέω ὁ γῆ , οὗτος ὁ οὐράνιος αἰνίσσομαι διατριβή , ἐν ὅς καί ὁ πόλις εἰμί ὁ θεός ὁ ἐπουράνιος καί ἀληθινός Ἱερουσαλήμ , ὅστις εἰμί μήτηρ ἐγώ κατά ὁ ἀπόστολος . ἀντί δέ ὁ · φυλάσσω ὁ φύτευμα , ἔργον χείρ αὐτός , ὁ Σύμμαχος · βλαστός φυτεία ἐγώ , ἔργον χείρ ἐγώ εἰς ὁ ἐνδοξάζομαι . τοιοῦτος γάρ ὁ λαός ἐγώ βλαστός ἐμός φυτεία · πᾶς γάρ φυτεία ὅς οὐ φυτεύω ὁ πατήρ ἐγώ ὁ οὐράνιος ἐκριζόω , ὁ δέ βλαστός οὗτος ὁ ἐκ ὁ φυτεία ὁ θεός ἔργον χείρ αὐτός γίγνομαι κληρονομέω ὁ ἐπαγγέλλω γῆ ὡς δοξάζω ὁ τοσοῦτος ἀγαθός . τότε δέ καί ὁ ἐν ὁ πάρειμι βίος ὀλιγοστός εἰμί εἰς χιλιάς κατά ὁ σωτήριος ἐπαγγελία , διά ὅς ἄρχω καθίστημι ἐπαγγέλλω λέγω αὐτός τότε · εἰμί ἐξουσία ἔχω ἐπάνω πέντε πόλις , καί · εἰμί ἐξουσία ἔχω ἐπάνω δέκα πόλις . οὗτος τοίνυν εἰς χιλιάς γίγνομαι ὥσπερ χιλίαρχος τις ὁ σῴζω γίγνομαι , ἀλλά καί ὁ νῦν μικρός εἰμί τότε εἰς ἔθνος μέγας · οἷος ὡς ἐπί παράδειγμα Παῦλος εἶπον · ἐγώ δέ ὁ ἐλαχύς πᾶς ἅγιος δίδωμι ὁ χάρις οὗτος . ἄρχω εἰμί τότε οὐράνιος τις ἔθνος μέγας παρά θεός λογίζομαι . οὗτος δέ φημί ἅπας εἰμί , ἐπειδάν ἐγώ κύριος κατά ὁ ὁρίζω ὑπό ἐγώ καιρός συνάγω αὐτός . εἰμί γάρ καί ὁ μάλιστα οὐδέπω ὁ ὁ ἐπαγγελία ἐνίστημι , ἀλλά εἰμί καιρός ὁ ἅπαξ ὁρίζω , ἐν ὅς οὗτος πᾶς γίγνομαι διά ὁ ἐμός συναγωγή · τότε γάρ ἀποστέλλω ὁ ἄγγελος αὐτός καί ἐπισυνάγω πρός αὐτός πᾶς ὁ ἅγιος ἀπό ἄκρος οὐρανός ἠώς ἄκρος αὐτός .