eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_51.3
Ἐγὼ δὲ ὡσεὶ ἐλαία κατάκαρπος ἐν τῷ οἴκῳ τοῦ θεοῦ · ἤλπισα ἐπὶ τὸ ἔλεος τοῦ θεοῦ εἰς τὸν αἰῶνα καὶ εἰς τὸν αἰῶνα τοῦ αἰῶνος . ἐξομολογήσομαί σοι εἰς τὸν αἰῶνα , ὅτι ἐποίησας , καὶ ὑπομενῶ τὸ ὄνομά σου , ὅτι χρηστὸν ἐναντίον τῶν ὁσίων σου . Ὁ μὲν ἐν κακίᾳ δυνατὸς ὁποίου τέλους τεύξεται , διὰ τῶν εἰρημένων μεμαθήκαμεν · ἐγὼ δέ , φησὶν ὁ Δαυίδ , ταῦτα παιδευθεὶς πρὸς τοῦ ἁγίου πνεύματος οὔτε ἐπὶ πλήθει πλούτου προσκαίρου ἐπαρθείην ποτὲ οὔτε ἐπὶ ματαιότητι τοῦ θνητοῦ βίου · ματαιότης γὰρ ματαιοτήτων , τὰ πάντα ματαιότης . ἀλλὰ καὶ φεύγων τὴν ὁδὸν τοῦ δυνατοῦ ἐν κακίᾳ τὴν ἐμαυτοῦ γλῶτταν καὶ τὰ ῥήματα οὐκ εἰς ἀπώλειαν ἑτέρων ἀκονήσαιμι , ἀλλ’ ἐπ’ ὠφελείᾳ ψυχῶν καὶ εἰς διακονίαν σωτηρίων λόγων · καὶ ταῖς λοιπαῖς δὲ πράξεσιν οὕτως ἂν γενοίμην εὐθαλὴς Σ καὶ εὔκαρπος ὡς παραβάλλεσθαί μου τὴν ψυχὴν ἀειθαλεῖ καὶ πολυκάρπῳ φυτῷ ἐν οἴκῳ θεοῦ πεφυτευμένῳ . διό φημι · ἐγὼ δὲ ὡσεὶ ἐλαία κατάκαρπος ἐν τῷ οἴκῳ τοῦ θεοῦ , ἢ κατὰ τὸν Σύμμαχον · ἐγὼ δὲ ὡσεὶ ἐλαία εὐθαλὴς ἐν τῷ οἴκῳ τοῦ θεοῦ . Οὐδὲ γὰρ ἀπένευον τοῦ οἴκου τοῦ θεοῦ , ἀλλ’ ἔνδον ἐν αὐτῷ ὥσπερ ἐν γεωργίῳ θεοῦ πεφυτευμένος καὶ τῶν ναμάτων τῆς ἐν τῷ οἴκῳ τοῦ θεοῦ πηγῆς ἀπολαύων , πολύκαρπος ἐγενόμην καὶ ἀειθαλής , κατὰ τὸ παράδειγμα τοῦ τῆς ἐλαίας φυτοῦ , ὅπερ ἐν τοῖς ἀειθαλέσιν παρείληπται . Τήρει δέ , ὅτι ταῦτα λέγων ὁ Δαυὶδ οὔτε ἐπὶ τῆς Ἱερουσαλὴμ ἐτύγχανεν , ἣν ἐνόμιζον εἶναι Ἰουδαίων παῖδες οἶκον τοῦ θεοῦ , οὐδὲ γὰρ ᾠκοδόμητο αὕτη , ἀλλ’ οὐδὲ ἐν τῇ σκηνῇ τῇ ὑπὸ Μωσέως κατεσκευασμένῃ εἰσέτι τότε παρὰ Ἰουδαίοις οὔσῃ · φεύγων γὰρ τὸν Σαοὺλ παρ’ ἑτέροις τὰς διατριβὰς ἐποιεῖτο . ὅμως δ’ οὖν οὐκ ἠγνόει ἑαυτὸν ἐν τῷ οἴκῳ τοῦ θεοῦ πεφυτευμένον , οἶκον θεοῦ νοῶν τὸ θεοσεβὲς πολίτευμα . καὶ ἐπειδήπερ κατάκαρπος ἦν , ἀλλ’ οὐκ ἄκαρπος οὐδὲ πικροὺς φέρων καρπούς , γλυκεῖς δὲ καὶ πολλῆς γέμοντας φιλανθρωπίας , εἰκότως ἐλαίας φυτῷ κατακάρπῳ παρεβάλλετο τὸν εἰς τοὺς πέλας ἔλεον σημαίνοντος καὶ τὴν εἰς ἅπαντας φιλανθρωπίαν τοῦ παραδείγματος . ὡς οὖν τοσούτοις βρίθων ἀγαθοῖς ἀκολούθως ἐπιλέγει · ἤλπισα ἐπὶ τὸ ἔλεος τοῦ θεοῦ εἰς τὸν αἰῶνα καὶ εἰς τὸν αἰῶνα τοῦ αἰῶνος . Τοῦ μὲν γὰρ ἐν κακίᾳ δυνατοῦ τὸ τέλος ἐκρίζωσιν αὐτῷ καὶ ἀφανισμὸν ἐδήλου · ἐχρῆν γὰρ τὴν τῶν πικρῶν οἰστικὴν ῥίζαν καρπῶν πρὸς τοῦ τῶν ὅλων σοφοῦ γεωργοῦ ἀπεκτιλῆναι · · ὁ δὲ ὡσεὶ ἐλαία κατάκαρπος ἐν τῷ οἴκῳ τοῦ θεοῦ ἤλπισεν ἐπὶ τὸ ἔλεος τοῦ θεοῦ εἰς τὸν αἰῶνα καὶ εἰς τὸν αἰῶνα τοῦ αἰῶνος ἀθανασίαν καὶ ζωὴν αἰώνιον ποριζόμενος ἀπὸ τῆς ἀγαθῆς ἐλπίδος , ἧς οὔποτε ἐκπεσεῖται · ἡ γὰρ ἐλπὶς κατὰ τὸν ἀπόστολον οὐ καταισχύνει . Εἶθ’ ὡς ἐπ’ ἀγαθοῖς καρποῖς ἀγαθὰς ἐλπίδας ἑαυτῷ ὑπο τυπωσάμενος τὴν αἰτίαν ἐξάπτει τῷ πάντων τῶν ἀγαθῶν χορηγῷ λέγων · ἐξομολογήσομαί σοι εἰς τὸν αἰῶνα , ὅτι ἐποίησας . Οὐ γὰρ ἐγώ , φησίν , ἐποίησα ἐμαυτὸν ὡσεὶ ἐλαίαν κατάκαρπον , ἀλλὰ σὺ ἐποίησας · παρὰ σοῦ γὰρ ἡ χάρις · διὸ οὐδέποτε παύσομαί σοι τὴν χάριν εἰδὼς καί σοι ἐξομολογούμενος . Ἅπαξ δὲ ἐλπίσας ἐπὶ τὸ ἔλεος τοῦ θεοῦ ὑπομενῶ τὸ ὄνομα αὐτοῦ · τῆς γὰρ ἀγαθῆς ἐλπίδος ὑποκειμένης ὑπομονῆς ἡμῖν χρεία . διὸ ὑπομενῶ τὸ ὄνομά σου , φησίν , ὅτι χρηστόν ἐστιν ἐναντίον τῶν ὁσίων σου , ἢ κατὰ τὸν Σύμμαχον ὅτι ἀγαθὸν τὸ ὄνομά σου ἄντικρυς τῶν ὁσίων σου . Εἰδὼς οὖν , ὅτι ἀγαθόν Σ ἐστιν καὶ ἀγαθῶν ποιητικόν , οὐ τοῖς δυνατοῖς ἐν κακίᾳ οὐδὲ τοῖς ἀποβλήτοις τῶν ζώντων , ἀλλὰ τοῖς σοῖς ὁσίοις εἰκότως ὑπομενῶ τὸ ὄνομά σου εὔελπις ὢν μήποτε ἐκπεσεῖν τοῦ σοῦ ἐλέους . οὕτω γοῦν ἤλπισα ἐπ’ αὐτὸν εἰς τὸν αἰῶνα καὶ εἰς τὸν αἰῶνα τοῦ αἰῶνος .
Lemmas: ἐγώ δέ ὡσεί ἐλαία κατάκαρπος ἐν ὁ οἶκος ὁ θεός · ἐλπίζω ἐπί ὁ ἔλεος ὁ θεός εἰς ὁ αἰών καί εἰς ὁ αἰών ὁ αἰών . ἐξομολογέω σύ εἰς ὁ αἰών , ὅτι ποιέω , καί ὑπομένω ὁ ὄνομα σύ , ὅτι χρηστός ἐναντίος ὁ ὅσιος σύ . ὁ μέν ἐν κακία δυνατός ὁποῖος τέλος τυγχάνω , διά ὁ εἴρω μανθάνω · ἐγώ δέ , φημί ὁ Δαυίδ , οὗτος παιδεύω πρός ὁ ἅγιος πνεῦμα οὔτε ἐπί πλῆθος πλοῦτος πρόσκαιρος ἐπαίρω ποτέ οὔτε ἐπί ματαιότης ὁ θνητός βίος · ματαιότης γάρ ματαιότης , ὁ πᾶς ματαιότης . ἀλλά καί φεύγω ὁ ὁδός ὁ δυνατός ἐν κακία ὁ ἐμαυτοῦ γλῶσσα καί ὁ ῥῆμα οὐ εἰς ἀπώλεια ἕτερος ἀκονάω , ἀλλά ἐπί ὠφέλεια Ψυχή καί εἰς διακονία Σωτηρίων λόγος · καί ὁ λοιπός δέ πρᾶξις οὕτως εἄν γίγνομαι εὐθαλής Σ καί Εὔκαρπος ὡς παραβάλλω ἐγώ ὁ ψυχή ἀειθαλής καί πολύκαρπος φυτός ἐν οἶκος θεός φυτεύω . διό φημί · ἐγώ δέ ὡσεί ἐλαία κατάκαρπος ἐν ὁ οἶκος ὁ θεός , ἢ κατά ὁ Σύμμαχος · ἐγώ δέ ὡσεί ἐλαία εὐθαλής ἐν ὁ οἶκος ὁ θεός . οὐδέ γάρ ἀπονεύω ὁ οἶκος ὁ θεός , ἀλλά ἔνδον ἐν αὐτός ὥσπερ ἐν Γεώργιος θεός φυτεύω καί ὁ νᾶμα ὁ ἐν ὁ οἶκος ὁ θεός πηγή ἀπολαύω , πολύκαρπος γίγνομαι καί ἀειθαλής , κατά ὁ παράδειγμα ὁ ὁ ἐλαία φυτός , ὅσπερ ἐν ὁ ἀειθαλής παραλαμβάνω . Τήρις δέ , ὅτι οὗτος λέγω ὁ Δαυίδ οὔτε ἐπί ὁ Ἱεροσόλυμα τυγχάνω , ὅς νομίζω εἰμί Ἰουδαῖος παῖς οἶκος ὁ θεός , οὐδέ γάρ οἰκοδομέω οὗτος , ἀλλά οὐδέ ἐν ὁ σκηνή ὁ ὑπό Μωσῆς κατασκευάζω εἰσέτι τότε παρά Ἰουδαῖος εἰμί · φεύγω γάρ ὁ Σαῦλος παρά ἕτερος ὁ διατριβή ποιέω . ὅμως δέ οὖν οὐ ἀγνοέω ἑαυτοῦ ἐν ὁ οἶκος ὁ θεός φυτεύω , οἶκος θεός νοέω ὁ θεοσεβής πολίτευμα . καί ἐπεί κατάκαρπος εἰμί , ἀλλά οὐ ἄκαρπος οὐδέ πικρός φέρω καρπός , γλυκύς δέ καί πολύς γέμω φιλανθρωπία , εἰκότως ἐλαία φυτός κατακαρπόω παραβάλλω ὁ εἰς ὁ πέλας ἔλεος σημαίνω καί ὁ εἰς ἅπας φιλανθρωπία ὁ παράδειγμα . ὡς οὖν τοσοῦτος Βρίθων ἀγαθός ἀκόλουθος ἐπιλέγω · ἐλπίζω ἐπί ὁ ἔλεος ὁ θεός εἰς ὁ αἰών καί εἰς ὁ αἰών ὁ αἰών . ὁ μέν γάρ ἐν κακία δυνατός ὁ τέλος ἐκριζέω αὐτός καί ἀφανισμός δηλόω · χρή γάρ ὁ ὁ πικρός οἰστικός ῥίζα καρπός πρός ὁ ὁ ὅλος σοφός γεωργός ἀπεκτιλῆναι · · ὁ δέ ὡσεί ἐλαία κατάκαρπος ἐν ὁ οἶκος ὁ θεός ἐλπίζω ἐπί ὁ ἔλεος ὁ θεός εἰς ὁ αἰών καί εἰς ὁ αἰών ὁ αἰών ἀθανασία καί ζωή αἰώνιος πορίζω ἀπό ὁ ἀγαθός ἐλπίς , ὅς οὔποτε ἐκπίπτω · ὁ γάρ Ἐλπὶς κατά ὁ ἀπόστολος οὖον καταισχύνω . εἶτα ὡς ἐπί ἀγαθός καρπός ἀγαθός ἐλπίς ἑαυτοῦ ὑπο τυπόω ὁ αἴτιος ἐξάπτω ὁ πᾶς ὁ ἀγαθός χορηγός λέγω · ἐξομολογέω σύ εἰς ὁ αἰών , ὅτι ποιέω . οὖον γάρ ἐγώ , φημί , ποιέω ἐμαυτοῦ ὡσεί ἐλαία κατάκαρπος , ἀλλά σύ ποιέω · παρά σύ γάρ ὁ χάρις · διό οὐδέποτε παύω σύ ὁ χάρις εἰδοί καί σύ ἐξομολογέομαι . ἅπαξ δέ ἐλπίζω ἐπί ὁ ἔλεος ὁ θεός ὑπομένω ὁ ὄνομα αὐτός · ὁ γάρ ἀγαθός ἐλπίς ὑπόκειμαι ὑπομονή ἐγώ χρεία . διό ὑπομένω ὁ ὄνομα σύ , φημί , ὅτι χρηστός εἰμί ἐναντίος ὁ ὅσιος σύ , ἢ κατά ὁ Σύμμαχος ὅτι ἀγαθός ὁ ὄνομα σύ ἄντικρυς ὁ ὅσιος σύ . εἰδώς οὖν , ὅτι ἀγαθός Σ εἰμί καί ἀγαθός ποιητικός , οὖον ὁ δυνατός ἐν κακία οὐδέ ὁ ἀπόβλητος ὁ ζῶ , ἀλλά ὁ σός ὅσιος εἰκότως ὑπομένω ὁ ὄνομα σύ εὔελπις εἰμί μήποτε ἐκπίπτω ὁ σύ ἔλεος . οὗτος γοῦν ἐλπίζω ἐπί αὐτός εἰς ὁ αἰών καί εἰς ὁ αἰών ὁ αἰών .