eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_94.9
Κατὰ τὴν ἡμέραν τοῦ πειρασμοῦ ἐν τῇ ἐρήμῳ , οὗ ἐπείρασάν με οἱ πατέρες ὑμῶν , ἐδοκίμασάν με καὶ εἶδον τὰ ἔργα μου . τεσσαράκοντα ἔτη προσώχθισα τῇ γενεᾷ ταύτῃ καὶ εἶπα · ἀεὶ πλανῶνται τῇ καρδίᾳ . αὐτοὶ δὲ οὐκ ἔγνωσαν τὰς ὁδούς μου , ὡς ὤμοσα ἐν τῇ ὀργῇ μου , εἰ εἰσελεύσονται εἰς τὴν κατάπαυσίν μου . Ὅπως ἐπείρασαν τὸν θεὸν ἐν τῇ ἐρήμῳ οἱ πατέρες οὐχὶ τῶν πάλαι Ἰουδαίων μόνον , ὡς ἂν ὑπολάβοι τις , ἀλλὰ τῶν καὶ σήμερον ἀκουόντων μὲν τῆς φωνῆς τοῦ θεοῦ , σκληρυνομένων δέ , κεῖται παρὰ Μωσεῖ καὶ ἐν ο´ δὲ καὶ ζ ψαλμῷ πολλάκις εἴρηται καὶ ἐν ρε , ἅπερ καθ’ ἑαυτὸν ἐπιζητήσας εὑρήσεις . Ἐπεὶ τοίνυν διὰ ταῦτα ὤμοσεν ὁ θεὸς μὴ εἰσελεύσεσθαι τοὺς παραπικράναντας εἰς τὴν κατάπαυσιν αὐτοῦ , ἣν ὁ λόγος διὰ βραχέων παρέστησεν , προνοητέον καὶ ἡμῖν καὶ μεριμνητέον μὴ τοῖς ὁμοίοις περιπεσεῖν . τὰ αὐτὰ γὰρ καὶ ἡμᾶς διαδέξεται , εἰ τῆς τοῦ θεοῦ φωνῆς εἰς ἔτι καὶ νῦν κατὰ τὴν σήμερον ἡμέραν ἀνακαλουμένης ἡμᾶς ἀκούοντες σκληρύνοιμεν τὰς ἑαυτῶν καρδίας . Διαλήψεται γὰρ καὶ ἡμᾶς ὀργὴ θεοῦ καὶ ἀποπεσούμεθα τῆς παρ’ αὐτῷ καὶ σὺν αὐτῷ ἀναπαύσεως . ὁποία δέ ἐστιν ἡ ὀργή , παρίστησιν ὁ ἀπόστολος λέγων · κατὰ δὲ τὴν σκληρότητά σου καὶ ἀμετανόητον καρδίαν θησαυρίζεις σεαυτῷ ὀργὴν ἐν ἡμέρᾳ ὀργῆς καὶ ἀποκαλύψεως δικαιοκρισίας τοῦ θεοῦ . Τίς δὲ καὶ ἡ κατάπαυσις αὐτοῦ ἀλλ’ ἡ μετὰ τὴν ἔξοδον τοῦ παρόντος βίου σὺν αὐτῷ διατριβή , καθ’ ἣν ἀναπαυσόμεθα ἐν τῇ αὐτοῦ βασιλείᾳ πάσης τῆς διὰ πράξεως ἀγωγῆς ἀπηλλαγμένοι , μόνῃ δὲ τῇ τῶν θείων καὶ ἐπουρανίων θέᾳ προσανέχοντες ; ὅτε ἀποδράσεται μὲν ὀδύνη καὶ λύπη καὶ στεναγμός . ἀργία δὲ καὶ ἀπαλλαγὴ κακῶν σχολή τε καὶ ἀνάπαυλα καὶ τὸ ἀληθινὸν Σάββατον ἡμᾶς διαδέξεται · ἐν ᾧ Σαββάτῳ ἀληθινῷ καὶ αὐτὸς ὁ τοῦ θεοῦ λόγος ἀναπαύσεται . Τῆς μὲν περὶ τὸν αἰσθητὸν κόσμον τῷ Ἰουδαίων λαῷ τὰ ἐν αὐτῷ προφωνῶν καὶ παρακαλῶν αὐτούς , εἰ δεύτερον καταξιωθεῖεν , ὡς τὸ πρῶτον ἐπὶ τῆς ἐρήμου ἀκοῦσαι τῆς τοῦ θεοῦ λόγου φωνῆς , ἥτις ἤμελλεν αὐτοῖς πάλιν κατὰ τὴν ἐνανθρώπησιν αὐτοῦ λαλεῖν , μὴ τοὺς πατέρας αὐτῶν ζηλῶσαι , μηδ’ αὖθις τὸν θεὸν παραπικράναι ὡς καὶ πρότερον . τοιαῦτα δὲ παρακαλῶν προλέγειν μοι δοκεῖ καὶ προαινίττεσθαι τὴν ἐσομένην αὐτῶν εἰς τὸν Χριστὸν ἀπιστίαν , ἅτε τὸ μέλλον μὴ ἀγνοῶν · ἐπάγει δ’ οὖν ἑξῆς ἐκ προσώπου τοῦ θεοῦ καὶ φησίν · καὶ εἶπα · ἀεὶ πλανῶνται τῇ καρδίᾳ , καὶ πάλιν · ὡς ὤμοσα ἐν τῇ ὀργῇ μου , εἰ εἰσελεύσονται εἰς τὴν κατάπαυσίν μου . Εἰ γὰρ ἀψευδὲς τυγχάνει τὸ θεῖον στόμα ὅρον τε ἐξήνεγκεν καὶ ἀπεφήνατο , ὅτι ἀεὶ πλανῶνται , ὅρκῳ τε ἐβεβαίωσε τὸ μὴ εἰσελθεῖν αὐτοὺς εἰς τὴν κατάπαυσιν αὐτοῦ , σαφῶς τὸ μέλλον ἐθέσπισεν . ὅθεν φαίνονται ὥσπερ τὸ πρῶτον ἐπὶ Μωσέως , οὕτω καὶ τὸ δεύτερον ἐπὶ τοῦ Χριστοῦ πλανηθέντες τῇ καρδίᾳ καὶ διὰ τοῦτο τῆς ἐπαγγελίας στερηθέντες . διόπερ ἀκολούθως μετὰ τὸν παρόντα ψαλμὸν ὁ ἑξῆς πάντα τὰ ἔθνη εἰς τὴν ἐπαγγελίαν τοῦ θεοῦ καλεῖ , ὡς ἂν τοῦ προτέρου λαοῦ μὴ ὑπακούσαντος .
Lemmas: κατά ὁ ἡμέρα ὁ πειρασμός ἐν ὁ ἐρῆμος , ὅς πειράω ἐγώ ὁ πατήρ σύ , δοκιμάζω ἐγώ καί εἶδον ὁ ἔργον ἐγώ . τεσσαράκοντα ἔτος προσοχθίζω ὁ γενεά οὗτος καί εἶπον · ἀεί πλανάω ὁ Καρδία . αὐτός δέ οὐ γιγνώσκω ὁ ὁδός ἐγώ , ὡς ὄμνυμι ἐν ὁ ὀργή ἐγώ , εἰμί εἰσέρχομαι εἰς ὁ κατάπαυσις ἐγώ . ὅπως πειράζω ὁ θεός ἐν ὁ ἐρῆμος ὁ πατήρ οὐ ὁ πάλαι Ἰουδαῖος μόνος , ὡς εἄν ὑπολαμβάνω τις , ἀλλά ὁ καί σήμερον ἀκούω μέν ὁ φωνή ὁ θεός , σκληρύνω δέ , κεῖμαι παρά Μωσῆς καί ἐν οἴομαι δέ καί ζ ψαλμός πολλάκις εἴρω καί ἐν ρε , ὅσπερ κατά ἑαυτοῦ ἐπιζητέω εὑρίσκω . ἐπεί τοίνυν διά οὗτος ὄμνυμι ὁ θεός μή εἰσέρχομαι ὁ παραπικραίνω εἰς ὁ κατάπαυσις αὐτός , ὅς ὁ λόγος διά βραχύς παρίστημι , προνοητέον καί ἐγώ καί μεριμνητέον μή ὁ ὅμοιος περιπίπτω . ὁ αὐτός γάρ καί ἐγώ διαδέχομαι , εἰμί ὁ ὁ θεός φωνή εἰς ἔτι καί νῦν κατά ὁ σήμερον ἡμέρα ἀνακαλέω ἐγώ ἀκούω σκληρύνω ὁ ἑαυτοῦ Καρδία . διαλαμβάνω γάρ καί ἐγώ ὀργή θεός καί ἀποπίπτω ὁ παρά αὐτός καί σύν αὐτός ἀνάπαυσις . ὁποῖος δέ εἰμί ὁ ὀργή , παρίστημι ὁ ἀπόστολος λέγω · κατά δέ ὁ σκληρότης σύ καί ἀμετανόητος Καρδία θησαυρίζω σεαυτοῦ ὀργή ἐν ἡμέρα ὀργή καί ἀποκάλυψις δικαιοκρισία ὁ θεός . Τῖς δέ καί ὁ κατάπαυσις αὐτός ἀλλά ὁ μετά ὁ ἔξοδος ὁ πάρειμι βίος σύν αὐτός διατριβή , κατά ὅς ἀναπαύω ἐν ὁ αὐτός βασίλεια πᾶς ὁ διά πρᾶξις ἀγωγή ἀπαλλάσσω , μόνος δέ ὁ ὁ θεῖον καί ἐπουράνιος θέα προσανέχω ; ὅτε ἀποδιδράσκω μέν ὀδύνη καί λύπη καί στεναγμός . ἀργία δέ καί ἀπαλλαγή κακός σχολή τε καί ἀνάπαυλα καί ὁ ἀληθινός σάββατον ἐγώ διαδέχομαι · ἐν ὅς σάββατον ἀληθινός καί αὐτός ὁ ὁ θεός λόγος ἀναπαύω . ὁ μέν περί ὁ αἰσθητός κόσμος ὁ Ἰουδαῖος λαός ὁ ἐν αὐτός προφωνέω καί παρακαλέω αὐτός , εἰμί δύο καταξιόω , ὡς ὁ πρῶτος ἐπί ὁ ἐρῆμος ἀκούω ὁ ὁ θεός λόγος φωνή , ὅστις μέλλω αὐτός πάλιν κατά ὁ ἐνανθρώπησις αὐτός λαλέω , μή ὁ πατήρ αὐτός ζηλόω , μηδέ αὖθις ὁ θεός παραφίκρημι ὡς καί πρότερος . τοιοῦτος δέ παρακαλέω προλέγω ἐγώ δοκέω καί προαινίσσομαι ὁ εἰμί αὐτός εἰς ὁ Χριστός ἀπιστία , ἅτε ὁ μέλλω μή ἀγνοέω · ἐπάγω δέ οὖν ἑξῆς ἐκ πρόσωπον ὁ θεός καί φημί · καί εἶπον · ἀεί πλανάω ὁ Καρδία , καί πάλιν · ὡς ὄμνυμι ἐν ὁ ὀργή ἐγώ , εἰμί εἰσέρχομαι εἰς ὁ κατάπαυσις ἐγώ . εἰμί γάρ ἀψευδής τυγχάνω ὁ θέω στόμα ὅρος τε ἐκφέρω καί ἀποφαίνω , ὅτι ἀεί πλανάω , Ὅρκος τε βεβαιόω ὁ μή εἰσέρχομαι αὐτός εἰς ὁ κατάπαυσις αὐτός , σαφῶς ὁ μέλλω θεσπίζω . ὅθεν φαίνω ὥσπερ ὁ πρῶτος ἐπί Μωσῆς , οὗτος καί ὁ δύο ἐπί ὁ Χριστός πλανάω ὁ Καρδία καί διά οὗτος ὁ ἐπαγγελία στερέω . διόπερ ἀκόλουθος μετά ὁ πάρειμι ψαλμός ὁ ἑξῆς πᾶς ὁ ἔθνος εἰς ὁ ἐπαγγελία ὁ θεός καλέω , ὡς εἄν ὁ πρότερος λαός μή ὑπακούω .