eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_2.2
Σωτὴρ ἀνθρώποις ἐπιδεδήμηκεν ὁ Χριστὸς τοῦ θεοῦ · σωτὴρ καὶ φωστὴρ τῶν ἐθνῶν ἁπάντων , διδάσκαλος εὐσεβείας , σωφροσύνης καθηγεμών , δικαιοσύνης ἀρχηγός , ἀρετῆς ἁπάσης καὶ θεογνωσίας ἀληθοῦς αἴτιος . τί δὲ οὖν , φησί , ταράττεται τὰ ἔθνη ἐπὶ τῇ τῶν τοσούτων ἀγαθῶν παρουσίᾳ ; Εἰ δὲ καὶ πληρωτὴς ἐλήλυθε τοῦ Μωϋσέως νόμου , ὥσπερ οὖν αὐτὸς διδάσκει λέγων · οὐκ ἦλθον καταλῦσαι τὸν νόμον , ἀλλὰ πληρῶσαι , καὶ τὰ τῶν προφητῶν λόγια δι’ αὐτοῦ τέλους ἐτύγχανε , τί δὴ οἱ ταῦτα μελετῶντες καὶ διὰ στόματος αὐτὰ φέρειν σπουδάζοντες οἱ τοῦ Ἰουδαίων ἔθνους λαοὶ ματαίαν ἐποιήσαντο τὴν περὶ αὐτοῦ μελέτην ; Ἀλλὰ καὶ οἱ καθ’ ὅλης τῆς οἰκουμένης τῶν ἐθνῶν ἄρχοντες · οἵ τε κατὰ χρόνους βασιλεῖς τῆς γῆς , τί δὴ παθόντες δεινὸν ἢ τί λέγειν ἔχοντες διαβολῆς ἄξιον ὁμοῦ καὶ κατὰ τὸ αὐτὸ κακὴν ταύτην συνετάξαντο συμφωνίαν ὡς μίαν ἐπιβουλὴν ἀρτῦσαι καὶ μίαν ἀσεβῆ γνώμην βουλεύσασθαι κατὰ τοῦ τῶν ὅλων δεσπότου τε καὶ βασιλέως θεοῦ καὶ κατὰ τοῦ Χριστοῦ αὐτοῦ ; οἱ γοῦν τὸν ὑπὸ τοῦ πάντων κυρίου τε καὶ θεοῦ ἀπεσταλμένον ἀνθρώποις σωτῆρα πολεμοῦντες ἐλαύνοντές τε αὐτοῦ τὴν διδασκαλίαν καὶ τὴν ἐκκλησίαν αὐτοῦ κατὰ χρόνους διώκοντες βασιλεῖς καὶ ἄρχοντες τῆς γῆς λελήθασιν οὐ μόνον εἰς τὸν χριστόν , ἀλλὰ καὶ εἰς τὸν ἀπεσταλκότα αὐτὸν τίνοντες τὰ τῆς ἀσεβείας · Χριστὸν μὲν οὖν ὀνομαστὶ ὑπὸ ἀνθρώπων ἐπιβουλευόμενον σαφῶς ἐν τούτοις ὁ λόγος θεσπίζει , προϊὼν δὲ καὶ υἱὸν τοῦ θεοῦ αὐτὸν ὀνομάζει · ἀλλὰ καὶ κλῆρον αὐτῷ παρὰ τοῦ πατρὸς δοθήσεσθαι πάντα τὰ ἔθνη καὶ τὰ πέρατα τῆς γῆς διδάσκει , ἃ δὴ ἐπὶ μόνῳ τῷ ἡμετέρῳ σωτῆρι πεπληρωμένα δείκνυται . ἐπεὶ δὲ γεγόνασιν παρὰ Ἰουδαίοις καὶ ἕτεροι χριστοί , ἱερεῖς δηλαδὴ καὶ βασιλεῖς τοῦ ἔθνους , σκοπήσεις ἐπὶ τινὸς τούτων τὰ θεσπιζόμενα συμβέβηκεν · εἴ τις καὶ ἄλλος ἐπιβεβούλευται , εἴ τις υἱὸς θεοῦ κέκληται · εἴ τις τῶν ἐθνῶν ἁπάντων κεκράτηκεν · εἴ τις καθ’ ὅλης Χριστὸς ἐγνώσθη τῆς οἰκουμένης · ἀλλ’ οὐκ ἂν ἔχοι τις εἰπεῖν · μόνος γὰρ ὁ Σωτὴρ ἡμῶν Ἰησοῦς Χριστὸς τῆς οἰκείας προσηγορίας τὸν σύμπαντα κατέπλησε Κόσμον , χριστιανῶν ἐξ αὐτοῦ πᾶσαν τὴν οἰκουμένην πληρώσας καὶ ἐπὶ μόνῳ αὐτῷ ἕκαστος τῶν εἰρημένων τέλους ἔτυχεν .
Lemmas: Σωτήρ ἄνθρωπος ἐπιδημέω ὁ Χριστός ὁ θεός · σωτήρ καί φωστήρ ὁ ἔθνος ἅπας , διδάσκαλος εὐσέβεια , σωφροσύνη καθηγεμών , δικαιοσύνη ἀρχηγός , ἀρετή ἅπας καί θεογνωσία ἀληθής αἴτιος . τίς δέ οὖν , φημί , ταράσσω ὁ ἔθνος ἐπί ὁ ὁ τοσοῦτος ἀγαθός παρουσία ; εἰμί δέ καί Πληρωτὴς ἔρχομαι ὁ Μωϋσῆς νόμος , ὥσπερ οὖν αὐτός διδάσκω λέγω · οὐ ἔρχομαι καταλύω ὁ νόμος , ἀλλά πληρόω , καί ὁ ὁ προφήτης λόγιος διά αὐτός τέλος τυγχάνω , τίς δή ὁ οὗτος μελέτη καί διά στόμα αὐτός φέρω σπουδάζω ὁ ὁ Ἰουδαῖος ἔθνος λαός μάταιος ποιέω ὁ περί αὐτός μέλω ; ἀλλά καί ὁ κατά ὅλος ὁ οἰκέω ὁ ἔθνος ἄρχω · ὁ τε κατά χρόνος βασιλεύς ὁ γῆ , τίς δή πάθος δεινός ἢ τίς λέγω ἔχω διαβολή ἄξιος ὁμοῦ καί κατά ὁ αὐτός κακός οὗτος συντάσσω συμφωνία ὡς εἷς ἐπιβουλή ἀρτύω καί εἷς ἀσεβής γνώμη βουλεύω κατά ὁ ὁ ὅλος δεσπότης τε καί βασιλεύς θεός καί κατά ὁ Χριστός αὐτός ; ὁ γοῦν ὁ ὑπό ὁ πᾶς κύριος τε καί θεός ἀποστέλλω ἄνθρωπος σωτήρ πολεμέω ἐλαύνω τε αὐτός ὁ διδασκαλία καί ὁ ἐκκλησία αὐτός κατά χρόνος διώκω βασιλεύς καί ἄρχω ὁ γῆ λανθάνω οὖον μόνος εἰς ὁ χριστός , ἀλλά καί εἰς ὁ ἀποστέλλω αὐτός τίνω ὁ ὁ ἀσέβεια · Χριστός μέν οὖν ὀνομαστί ὑπό ἄνθρωπος ἐπιβουλεύω σαφῶς ἐν οὗτος ὁ λόγος θεσπίζω , προέρχομαι δέ καί υἱός ὁ θεός αὐτός ὀνομάζω · ἀλλά καί κλῆρος αὐτός παρά ὁ πατήρ δίδωμι πᾶς ὁ ἔθνος καί ὁ πέρας ὁ γῆ διδάσκω , ὁ δή ἐπί μόνος ὁ ἡμέτερος σωτήρ πληρόω δείκνυμι . ἐπεί δέ γίγνομαι παρά Ἰουδαῖος καί ἕτερος χριστός , ἱερεύς δηλαδή καί βασιλεύς ὁ ἔθνος , σκοπέω ἐπί τις οὗτος ὁ θεσπίζω συμβαίνω · εἰμί τις καί ἄλλος ἐπιβουλεύω , εἰμί τις υἱός θεός καλέω · εἰμί τις ὁ ἔθνος ἅπας κρατέω · εἰμί τις κατά ὅλος Χριστός γιγνώσκω ὁ οἰκέω · ἀλλά οὐ εἄν ἔχω τις εἶπον · μόνος γάρ ὁ Σωτήρ ἐγώ Ἰησοῦς Χριστός ὁ οἰκεῖος προσηγορία ὁ σύμπας καταπίμπλημι κόσμος , Χριστιανός ἐκ αὐτός πᾶς ὁ οἰκέω πληρόω καί ἐπί μόνος αὐτός ἕκαστος ὁ εἴρω τέλος τυγχάνω .