eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_80.3
Μαρτύριον ἐν τῷ Ἰωσὴφ ἔθετο αὐτὸ ἐν τῷ ἐξελθεῖν αὐτὸν ἐκ γῆς Αἰγύπτου · γλῶσσαν , ἣν οὐκ ἔγνω , ἤκουσεν · ἀπέστησεν ἀπὸ ἄρσεων τὸν νῶτον αὐτοῦ · αἱ χεῖρες αὐτοῦ ἐν τῷ κοφίνῳ ἐδούλευσαν . ἐν θλίψει ἐπεκαλέσω με , καὶ ἐρρυσάμην σε · ἐπήκουσα σου ἐν ἀποκρύφῳ καταιγίδος , ἐδοκίμασά σε ἐπὶ ὕδατος ἀντιλογίας . Τὸ προλεχθὲν περὶ σαλπίγγων πρόσταγμα μαρτύριον , φησίν , ἔθετο ἐν τῷ Ἰωσήφ · κατὰ δὲ τὸν Σύμμαχον · μαρτυρίαν διὰ τοῦ Ἰωσὴφ ἔταξεν αὐτό . Τὸ δὲ μαρτύριον ὥσπερ διαμαρτυρόμενος ἐδίδου · καὶ ἦν τοῦτο σημεῖον ἑτέρου πράγματος · ᾐνίττετο γὰρ περί τινων σαλπίγγων , ὧν ἐκ μέρους μὲν οἱ ἀπόστολοι τοῦ σωτῆρος ἡμῶν καὶ οἱ τοῦ εὐαγγελικοῦ λόγου κήρυκες ἀπεπλήρουν τὰ ἔργα εἰς πᾶσαν τὴν γῆν σαλπίζοντες καὶ πᾶσιν ἔθνεσι κηρύττοντες τὴν τῆς σωτηρίου θεοφανείας ἑορτήν · τὰ δὲ ἀποτελέσματα τῶν ἀπορρητοτέρων δι’ ἀγγέλων ἔσεσθαι διδάσκει ὁ εἰπών · σαλπίσει γάρ , καὶ οἱ νεκροὶ ἐν Χριστῷ ἐγερθήσονται πρῶτοι , καὶ πάλιν · ἐν ἀτόμῳ , ἐν ῥιπῇ ὀφθαλμοῦ , ἐν τῇ ἐσχάτῃ σάλπιγγι , καὶ πάλιν · αὐτὸς ὁ κύριος ἐν κελεύσματι καὶ ἐν φωνῇ ἀρχαγγέλου καὶ ἐν σάλπιγγι θεοῦ καταβήσεται . ταῦτα δὲ καὶ ὁ σωτὴρ ἐμυσταγώγει τοὺς αὐτοῦ μαθητὰς λέγων · καὶ ὄψονται τὸν υἱὸν τοῦ ἀνθρώπου ἐρχόμενον ἐπὶ τῶν νεφελῶν τοῦ οὐρανοῦ μετὰ δυνάμεως καὶ δόξης πολλῆς . καὶ ἀποστελεῖ τοὺς ἀγγέλους αὐτοῦ μετὰ σάλπιγγος μεγάλης , καὶ ἐπισυνάξουσι τοὺς ἐκλεκτοὺς αὐτοῦ ἐκ τῶν τεσσάρων ἀνέμων , ἀπ’ ἄκρων οὐρανῶν ἕως ἄκρον αὐτῶν . Ἀλλ’ ἡ μὲν τῶν νεκρῶν ἀνάστασις ἔσται ποτὲ διὰ σαλπίγγων εὐαγγελικῶν εὐαγγελιζομένων τὴν ἄφιξιν τῆς βασιλείας τοῦ υἱοῦ τοῦ θεοῦ · καὶ οἱ ἀπόστολοι δὲ ἐντεῦθεν ἤδη κατὰ τὴν πρώτην αὐτοῦ παρουσίαν σάλπιγξι χρώμενοι ταῖς τοῦ ἁγίου πνεύματος μεγαλοφωνίαις πάντας ἀνεκαλοῦντο τοὺς πάλαι τὰς ψυχὰς νενεκρωμένους ἐπὶ τὴν ἐν θεῷ ζωήν · ὧν τὰ σύμβολα Μωσῆς παραδιδοὺς τὴν περὶ Σαλπίγγων ἐνομοθέτει ἑορτήν . διὸ λέλεκται · μαρτύριον ἐν τῷ Ἰωσὴφ ἔθετο αὐτό . Τί δὲ αὐτὸ ἢ τὸ πρόσταγμα τὸ περὶ τῶν Σαλπίγγων ; ἀπὸ μιᾶς δὲ φυλῆς τῆς τοῦ Ἰωσὴφ τὸ πᾶν ἐδήλου ἔθνος . διὰ τί δὲ ἐν τούτοις τὸ πᾶν ἔθνος Ἰωσὴφ ὠνόμασεν ; ἐπειδήπερ προφάσει τοῦ Ἰωσὴφ οἱ πάντες κατεληλύθεισαν εἰς Αἴγυπτον . πότε δὲ μαρτύριον τὸν περὶ Σαλπίγγων νόμον ἔθετο τῷ λαῷ ἢ κατ’ ἐκεῖνον τὸν χρόνον , καθ’ ὃν ἐξήγαγεν αὐτοὺς ἐκ γῆς Αἰγύπτου , ὁπηνίκα γλῶσσαν , ἣν οὐκ ἔγνω , ἤκουσεν ; Ἐπὶ τῆς ἐρήμου γὰρ διατρίβοντες φωνῆς θεοῦ κατηξιώθησαν τὴν Δεκάλογον αὐτοῖς ἐξάκουστον διαταττομένου . κατ’ ἐκεῖνο δὲ καιροῦ καὶ τῆς παρ’ Αἰγυπτίοις δουλείας τε καὶ κακοπαθείας ἠλευθεροῦντο . διὸ λέλεκται · ἀπέστησεν ἀπὸ ἄρσεων τὸν νῶτον αὐτοῦ , αἱ χεῖρες αὐτοῦ ἐν τῷ κοφίνῳ ἐδούλευσαν , κατὰ δὲ τὸν Σύμμαχον · παρεῖλον ἀπὸ βασταγμοῦ τὸν ὦμον αὐτοῦ , αἱ χεῖρες αὐτοῦ κοφίνου ἀπηλλάγησαν . Ὅτε γὰρ ἐδούλευον τῷ Φαραὼ πηλῷ τε καὶ πλινθείᾳ κατειργάζοντο οἰκοδομοῦντες αὐτῷ τὰς πόλεις , τὸ τηνικαῦτα κοφίνοις μὲν τὰς χεῖρας , βαστάγμασι δὲ τοὺς ὤμους κατεπονοῦντο . πλὴν ἀλλὰ τούτων ἁπάντων ἐλεύθεροι κατέστησαν τῆς ἐπισκοπῆς αὐτοῖς γενομένης . διό φησιν · ἀπέστησεν ἀπὸ ἄρσεων τὸν νῶτον αὐτοῦ . Τίς δὲ ἀπέστησεν ἀλλ’ ὁ ἐλευθερώσας αὐτοὺς θεός ; τούτων δὲ αὐτοὺς ἠξίου , ἐπειδήπερ ἐν θλίψει αὐτὸν ἐπεκαλοῦντο . καὶ τοῦτο δὲ ἡ Μωσέως παρίστησι γραφὴ λέγουσα · καὶ κατεστέναξαν οἱ υἱοὶ Ἰσραὴλ καὶ ἀνεβόησαν πρὸς κύριον καὶ ἀνέβη βοὴ αὐτῶν πρὸς τὸν θεόν . οἷς ἀκολούθως καὶ τὸ παρόν φησιν λόγιον · ἐν θλίψει ἐπεκαλέσω με , καὶ ἐρρυσάμην σε · ἐπήκουσά σου ἐν ἀποκρύφῳ καταιγίδος , ἐδοκίμασά σε ἐπὶ ὕδατος ἀντιλογίας . Ἀντὶ δὲ τοῦ · ἐπήκουσά σου ἐν ἀποκρύφῳ καταιγίδος , ὁ μὲν Ἀκύλας · ἐπακούσω σου ἐν ἀποκρύφῳ βροντῆς , καὶ ἡ πέμπτη ἔκδοσις ὁμοίως . εἶτα ἐπιλέγει · ἐδοκίμασά σε ἐπὶ ὕδατος ἀντιλογίας · ὃ δὴ καὶ αὐτὸ σαφῶς ἡ Μωσέως παρίστησι γραφὴ λέγουσα · οὐκ ἦν δὲ ὕδωρ πιεῖν τῷ λαῷ · καὶ ἐλοιδορεῖτο ὁ λαὸς πρὸς Μωσῆν , καὶ ἔλεγον · δὸς ἡμῖν ὕδωρ , ἵνα πίωμεν · ὁ δὲ ἔλεγεν · τί λοιδορεῖσθέ μοι καὶ τί πειράζετε κύριον ; καὶ ἑξῆς · εἶπεν Μωσῆς πρὸς κύριον λέγων · τί ποιήσω τῷ λαῷ τούτῳ ; ἔτι μικρὸν καὶ καταλιθοβολήσουσί με · εἶθ’ ὁ κύριος πρὸς αὐτόν φησιν · ὅδε ἐγὼ ἕστηκα πρὸ τοῦ σὲ ἐκεῖ ἐπὶ τῆς πέτρας ἐν Χωρήβ , καὶ πατάξω τὴν πέτραν , καὶ ἐξελεύσεται ὕδωρ , καὶ πίεται ὁ λαός · καὶ ἐποίησεν οὕτως Μωσῆς . καὶ ἐπωνόμασεν τὸ ὄνομα τοῦ τόπου ἐκείνου Πειρασμὸς καὶ Λοιδόρησις διὰ τὴν λοιδορίαν τῶν υἱῶν Ἰσραὴλ καὶ διὰ τὸ πειράζειν αὐτοὺς κύριον λέγοντας · εἰ ἔστι κύριος ἐν ἡμῖν ἢ οὔ ; Ταῦτα πάντα τὸν ἐξ ἐθνῶν λαὸν διδάσκει ἡ μετὰ χεῖρας προφητεία , ὡς ἂν μάθοιο , ποίων ἔτυχεν ὁ πρῶτος λαὸς καὶ εἰς οἷον ἐλήλυθεν τέλος , σωφρονίζοιτό τε ἐκ τοῦ παραδείγματος . διὸ τοῖς προλεχθεῖσιν ἐπισυνάπτει τὰ ἑξῆς ἀναγκαίως , ἐν οἷς εἴρηται ·
Lemmas: μαρτύριον ἐν ὁ Ἰωσήφ τίθημι αὐτός ἐν ὁ ἐξέρχομαι αὐτός ἐκ γῆ Αἴγυπτος · γλῶσσα , ὅς οὐ γιγνώσκω , ἀκούω · ἀφίστημι ἀπό ἄρσις ὁ νῶτον αὐτός · ὁ χείρ αὐτός ἐν ὁ κόφινος δουλεύω . ἐν θλῖψις ἐπικαλέω ἐγώ , καί ῥύομαι σύ · ἐπακούω σύ ἐν ἀπόκρυφος καταιγίς , δοκιμάζω σύ ἐπί ὕδωρ ἀντιλογία . ὁ προλέγω περί σάλπιγξ πρόσταγμα μαρτύριον , φημί , τίθημι ἐν ὁ Ἰωσήφ · κατά δέ ὁ Σύμμαχος · μαρτυρία διά ὁ Ἰωσήφ τάσσω αὐτός . ὁ δέ μαρτύριον ὥσπερ διαμαρτύρομαι δίδωμι · καί εἰμί οὗτος σημεῖον ἕτερος πρᾶγμα · αἰνίσσομαι γάρ περί τίνω σάλπιγξ , ὅς ἐκ μέρος μέν ὁ ἀπόστολος ὁ σωτήρ ἐγώ καί ὁ ὁ εὐαγγελικός λόγος κῆρυξ ἀποπληρόω ὁ ἔργον εἰς πᾶς ὁ γῆ σαλπίζω καί πᾶς ἔθνος κηρύσσω ὁ ὁ σωτήριος θεοφάνεια ἑορτή · ὁ δέ ἀποτέλεσμα ὁ ἀπόρρητος διά ἄγγελος εἰμί διδάσκω ὁ εἶπον · σαλπίζω γάρ , καί ὁ νεκρός ἐν Χριστός ἐγείρω πρῶτος , καί πάλιν · ἐν ἄτομος , ἐν ῥιπή ὀφθαλμός , ἐν ὁ ἔσχατος σάλπιγξ , καί πάλιν · αὐτός ὁ κύριος ἐν κέλευσμα καί ἐν φωνή ἀρχάγγελος καί ἐν σάλπιγξ θεός καταβαίνω . οὗτος δέ καί ὁ σωτήρ μυσταγωγέω ὁ αὐτός μαθητής λέγω · καί ὁράω ὁ υἱός ὁ ἄνθρωπος ἔρχομαι ἐπί ὁ νεφέλη ὁ οὐρανός μετά δύναμις καί δόξα πολύς . καί ἀποστέλλω ὁ ἄγγελος αὐτός μετά σάλπιγξ μέγας , καί ἐπισυνάγω ὁ ἐκλεκτός αὐτός ἐκ ὁ τέσσαρες ἄνεμος , ἀπό ἄκρος οὐρανός ἠώς ἄκρος αὐτός . ἀλλά ὁ μέν ὁ νεκρός ἀνάστασις εἰμί ποτέ διά σάλπιγξ εὐαγγελικός εὐαγγελίζομαι ὁ ἄφιξις ὁ βασίλεια ὁ υἱός ὁ θεός · καί ὁ ἀπόστολος δέ ἐντεῦθεν ἤδη κατά ὁ πρῶτος αὐτός παρουσία σάλπιγξ χράω ὁ ὁ ἅγιος πνεῦμα μεγαλοφωνία πᾶς ἀνακαλέω ὁ πάλαι ὁ ψυχή νεκρωμένος ἐπί ὁ ἐν θεός ζωή · ὅς ὁ σύμβολον Μωσῆς παραδίδωμι ὁ περί σάλπιγξ νομοθετέω ἑορτή . διό λέγω · μαρτύριον ἐν ὁ Ἰωσήφ τίθημι αὐτός . τις δέ αὐτός ἢ ὁ πρόσταγμα ὁ περί ὁ σάλπιγξ ; ἀπό εἷς δέ Φυλή ὁ ὁ Ἰωσήφ ὁ πᾶς δηλόω ἔθνος . διά τίς δέ ἐν οὗτος ὁ πᾶς ἔθνος Ἰωσήφ ὀνομάζω ; ἐπεί πρόφασις ὁ Ἰωσήφ ὁ πᾶς κατέρχομαι εἰς Αἴγυπτος . πότε δέ μαρτύριον ὁ περί σάλπιγξ νόμος τίθημι ὁ λαός ἢ κατά ἐκεῖνος ὁ χρόνος , κατά ὅς ἐξάγω αὐτός ἐκ γῆ Αἴγυπτος , ὁπηνίκα γλῶσσα , ὅς οὐ γιγνώσκω , ἀκούω ; ἐπί ὁ ἐρῆμος γάρ διατρίβω φωνή θεός καταξιόω ὁ δεκάλογος αὐτός ἐξάκουστος διατάσσω . κατά ἐκεῖνος δέ καιρός καί ὁ παρά Αἰγύπτιος δουλεία τε καί κακοπάθεια ἐλευθερόω . διό λέγω · ἀφίστημι ἀπό ἄρσις ὁ νῶτον αὐτός , ὁ χείρ αὐτός ἐν ὁ κόφινος δουλεύω , κατά δέ ὁ Σύμμαχος · παραιρέω ἀπό βασταγμός ὁ ὦμος αὐτός , ὁ χείρ αὐτός κόφινος ἀπαλλάσσω . ὅτε γάρ δουλεύω ὁ Φαραώ πηλός τε καί πλινθεία κατεργάζομαι οἰκοδομέω αὐτός ὁ πόλις , ὁ τηνικαῦτα κόφινος μέν ὁ χείρ , βάσταγμα δέ ὁ ὦμος καταπονέω . πλήν ἀλλά οὗτος ἅπας ἐλεύθερος καθίστημι ὁ ἐπισκοπή αὐτός γίγνομαι . διό φημί · ἀφίστημι ἀπό ἄρσις ὁ νῶτον αὐτός . Τῖς δέ ἀφίστημι ἀλλά ὁ ἐλευθερόω αὐτός θεός ; οὗτος δέ αὐτός ἀξιόω , ἐπεί ἐν θλῖψις αὐτός ἐπικαλέω . καί οὗτος δέ ὁ Μωσῆς παρίστημι γραφή λέγω · καί καταστενάζω ὁ υἱός Ἰσραήλ καί ἀναβοάω πρός κύριος καί ἀναβαίνω βοή αὐτός πρός ὁ θεός . ὅς ἀκόλουθος καί ὁ πάρειμι φημί λόγιος · ἐν θλῖψις ἐπικαλέω ἐγώ , καί ῥύομαι σύ · ἐπακούω σύ ἐν ἀπόκρυφος καταιγίς , δοκιμάζω σύ ἐπί ὕδωρ ἀντιλογία . ἀντί δέ ὁ · ἐπακούω σύ ἐν ἀπόκρυφος καταιγίς , ὁ μέν Ἀκύλας · ἐπακούω σύ ἐν ἀπόκρυφος βροντή , καί ὁ πέμπτος ἔκδοσις ὁμοίως . εἶτα ἐπιλέγω · δοκιμάζω σύ ἐπί ὕδωρ ἀντιλογία · ὅς δή καί αὐτός σαφῶς ὁ Μωσῆς παρίστημι γραφή λέγω · οὐ εἰμί δέ ὕδωρ πίνω ὁ λαός · καί λοιδορέω ὁ λαός πρός Μωσῆς , καί λέγω · δίδωμι ἐγώ ὕδωρ , ἵνα πίνω · ὁ δέ λέγω · τίς λοιδορέω ἐγώ καί τίς πειράζω κύριος ; καί ἑξῆς · εἶπον Μωσῆς πρός κύριος λέγω · τίς ποιέω ὁ λαός οὗτος ; ἔτι μικρός καί καταλιθοβολέω ἐγώ · εἶτα ὁ κύριος πρός αὐτός φημί · ὅδε ἐγώ ἵστημι πρό ὁ σύ ἐκεῖ ἐπί ὁ πέτρα ἐν Χωρήβ , καί πατάσσω ὁ πέτρα , καί ἐξέρχομαι ὕδωρ , καί πίνω ὁ λαός · καί ποιέω οὕτως Μωσῆς . καί ἐπονομάζω ὁ ὄνομα ὁ τόπος ἐκεῖνος πειρασμός καί λοιδόρησις διά ὁ λοιδορία ὁ υἱός Ἰσραήλ καί διά ὁ πειράζω αὐτός κύριος λέγω · εἰμί εἰμί κύριος ἐν ἐγώ ἢ οὖον ; οὗτος πᾶς ὁ ἐκ ἔθνος λαός διδάσκω ὁ μετά χείρ προφητεία , ὡς εἄν μανθάνω , ποῖος τυγχάνω ὁ πρῶτος λαός καί εἰς οἷος ἔρχομαι τέλος , σωφρονίζω τε ἐκ ὁ παράδειγμα . διό ὁ προλέγω ἐπισυνάπτω ὁ ἑξῆς ἀναγκαῖος , ἐν ὅς εἴρω ·