eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_91.5
Σὺ δὲ ὕψιστος εἰς τὸν αἰῶνα , κύριε · ὅτι ἰδοὺ οἱ ἐχθροί σου , κύριε , ὅτι ἰδοὺ οἱ ἐχθροί σου ἀπολοῦνται , καὶ διασκορπισθήσονται πάντες οἱ ἐργαζόμενοι τὴν ἀνομίαν . καὶ ὑψωθήσεται ὡς μονοκέρωτος τὸ κέρας μου , καὶ τὸ γῆράς μου ἐν ἐλαίῳ πίονι , καὶ ἐπεῖδεν ὁ ὀφθαλμός μου ἐν τοῖς ἐχθροῖς μου , καὶ ἐν τοῖς ἐπανισταμένοις ἐπ’ ἐμὲ πονηρευομένοις ἐπακούσεται τὸ οὖς μου . Σὺ μέν , φησίν , ὦ κύριε , ἀεὶ κατὰ τὰ αὐτὰ καὶ ὡσαύτως ἔχων ὕψιστος ἐν ὑψηλοῖς διαμενεῖς τὸν σύμπαντα αἰῶνα οὐ τρεπόμενος , οὐ ταπεινούμενος , οὐκ ἀλλοιούμενος , οὐ κρείττων σαυτοῦ γινόμενος , οὐ τοῖς ταπεινοῖς τῶν ἐπὶ γῆς ὁμοιούμενος , οὐδὲ μικρόν τι καὶ ταπεινὸν φρονῶν καὶ πράττων , ἀλλ’ εἰς ἄπειρον σαυτῷ διαμένων ὅμοιος · ἡμεῖς δὲ οἱ ταπεινοὶ καὶ μακρὰν τῆς σῆς ἀπέχοντες δυνάμεως ἄλλοτε ἄλλως φερόμεθα καὶ μεταβαλλόμεθα . Οἱ μὲν οὖν ἐχθροί σου , ὦ κύριε , ὡς ἂν ἑαυτοὺς ἀλλοτρίους καταστήσαντες τῆς παρὰ σοὶ ζωῆς ἔχθραν τε ἀντὶ φιλίας πρὸς σὲ τὸν μόνον ἀγαθὸν ἑλόμενοι ἀπολοῦνται , ἑαυτοῖς αἴτιοι γενόμενοι ἀπωλείας διὰ τὸ μὴ ἐθελῆσαί σοι παραμένειν καί σοι φιλωθῆναι · ἔχθραν δὲ ἄρασθαι τὴν πρὸς σὲ τὸν ἑαυτῶν ποιητήν τε καὶ σωτῆρα . διὸ κἂν μυρία συναγάγωσιν ἐν τῷ βίῳ τούτῳ χρήματα καὶ πλοῦτον καὶ θησαυρούς , ἀλλὰ τὰ πάντα σὺν ταῖς αὐτῶν ψυχαῖς καὶ αὐτοῖς σώμασι διασκορπισθήσονται . Ἐγὼ δὲ ὁ τὴν πρὸς σὲ γνῶσιν καὶ φιλίαν ἀσπασάμενος καὶ τῶν ἐχθρῶν σου ἀλλότριος γεγονὼς πέπεισμαι , ὅτι τῆς ἐπὶ τὸ κρεῖττον μεταβολῆς τεύξομαι τῇ σῇ δικαιοκρισίᾳ πιστεύων , ὥστε εἰ καὶ κατὰ τὸν παρόντα βίον ἄδοξός τις εἶναι δοκοίην καὶ ταπεινὸς παρὰ τοῖς πολλοῖς , ἀλλ’ ἐν τῷ τέλει τῶν πραγμάτων ὑψωθήσομαι , μᾶλλον δὲ τὸ κέρας μου ὑψωθήσεται , τουτέστιν ἡ ἐλπὶς τῆς προσδοκωμένης μου παρὰ σοὶ βασιλείας , ἥτις ὑψωθήσεται τοσοῦτον , ὅσον καὶ ἡ τοῦ μονοκέρωτος . εἰ γάρ ἐστί τις ἐν νοητοῖς μονόκερως ἓν κέρας ἐπιγραφόμενός σε τὸν αὐτοῦ πατέρα , εὖ οἶδα καὶ αὐτὸς ὁμοίως ἐκείνῳ ὑψωθησόμενος . Ἐπεὶ γὰρ κεκλήμεθα κληρονόμοι εἶναι θεοῦ , συγκληρονόμοι δὲ Χριστοῦ , πέπεισμαι , φησὶ τῆς αὐτῆς τῷ Χριστῷ σου βασιλείας ἀπολαύσειν , ὁπηνίκα τὸ γῆράς μου , τουτέστι τὰ ἔσχατα τῆς ἐμῆς ζωῆς ὑψωθήσεται ἐν ἐλαίῳ πίονι . εἰ γὰρ καὶ τὰ μάλιστα τὰ τῆς νεότητος καὶ τὰ τῆς ἀκμῆς τῆς ἐμῆς ψυχῆς ὡς ἐν ἀγῶνι τῷ παρόντι βίῳ ταπεινοῦται γυμναζόμενα , ἀλλὰ τά γε ἔσχατα καὶ τῆς ψυχῆς αὐτῆς τὸ γῆρας , τουτέστιν ἡ τελείωσις , τεύξεται τῆς ἐπὶ τὸ κρεῖττον μεταβολῆς ἐν ἐλαίῳ περιττεύοντι καὶ πλουσίῳ καὶ πίονι , τῷ παρὰ σοὶ τῷ ἐλεήμονι θεῷ ζησομένης . Τότε δὴ τότε καὶ ὁ νῦν ἐπὶ τοῖς ἁμαρτωλοῖς ἐκτηκόμενός μου ὀφθαλμὸς καὶ τὸν θνητὸν βίον ἀποκλαόμενος ἐπόψεται τοῖς ἐχθροῖς μου , ὁρῶν δίκην τὴν προσήκουσαν διδόντας τοὺς νῦν παρὰ τοῖς πολλοῖς δοξαζομένους , ὧν τὸ τέλος διασκορπισμῷ παραδοθήσεται . Τότε δὲ οὐ μόνον ὁ ὀφθαλμός μου , ἀλλὰ καὶ αὐτὸ τὸ οὖς τῆς ἐμῆς ψυχῆς τὸ τέλος ἀκούσεται τῶν σήμερον ἐπανισταμένων ἐπ’ ἐμὲ καὶ πονηρευομένων . τούτων δ’ οὖν ἕνεκα πάντων ὑπερθαυμάζων τοὺς τῆς σῆς προνοίας λόγους καὶ τὴν ἀποκειμένην τοῖς πᾶσι παρὰ σοῦ δικαιοκρισίαν . ἐγὼ μὲν ὑπερευφραίνομαι καὶ ἀγαλλιῶ ἐπὶ τοῖς ἔργοις τῶν χειρῶν σου , πᾶς δὲ ἄφρων ἀνὴρ καὶ ἀσύνετος οὐ συνίησι ταῦτα . διὸ δή φημι · ὡς ἐμεγαλύνθη τὰ ἔργα σου , κύριε , καὶ οὐχ ἁπλῶς ἐβαθύνθησαν , ἀλλά · σφόδρα ἐβαθύνθησαν οἱ διαλογισμοί σου , καθ’ οὓς διαλογισμοὺς ἀπορρήτως καὶ βαθέως διοικεῖς τὸ πᾶν ἐπιτρέπων καὶ συγχωρῶν ἀσεβέσι μὲν κατὰ τὸν παρόντα καιρὸν ἐπαίρεσθαι καὶ ὑψοῦσθαι , τοὺς δὲ εὐσεβεῖς ταπεινοῦσθαι , ὧν τὰ τέλη μαρτυρεῖ σου τῇ θαυμαστῇ καὶ πανσόφῳ διοικήσει · ἃ δὴ συνιδὼν καὶ ὁ θεῖος ἀπόστολος ἐξεφώνησε τό · ὦ βάθος πλούτου καὶ σοφίας καὶ γνώσεως θεοῦ , ὡς ἀνεξερεύνητα τὰ κρίματά αὐτοῦ , καὶ ἀνεξιχνίαστοι αἱ ὁδοὶ αὐτοῦ .
Lemmas: σύ δέ ὕψιστος εἰς ὁ αἰών , κύριος · ὅτι ἰδού ὁ ἐχθρός σύ , κύριος , ὅτι ἰδού ὁ ἐχθρός σύ ἀπόλλυμι , καί διασκορπίζω πᾶς ὁ ἐργάζομαι ὁ ἀνομία . καί ὑψόω ὡς μονόκερως ὁ κέρας ἐγώ , καί ὁ γῆρας ἐγώ ἐν ἔλαιον πίων , καί ἐφοράω ὁ ὀφθαλμός ἐγώ ἐν ὁ ἐχθρός ἐγώ , καί ἐν ὁ ἐπανίστημι ἐπί ἐγώ πονηρεύομαι ἐπακούω ὁ οὖς ἐγώ . σύ μέν , φημί , εἰμί κύριος , ἀεί κατά ὁ αὐτός καί ὡσαύτως ἔχω ὕψιστος ἐν ὑψηλός διαμένω ὁ σύμπας αἰών οὖον τρέπω , οὖον ταπεινόω , οὐ ἀλλοιόω , οὖον ἀγαθός σεαυτοῦ γίγνομαι , οὖον ὁ ταπεινός ὁ ἐπί γῆ ὁμοιόω , οὐδέ μικρός τίς καί ταπεινός φρονέω καί πράσσω , ἀλλά εἰς ἤπειρος σεαυτοῦ διαμένω ὅμοιος · ἐγώ δέ ὁ ταπεινός καί μακράν ὁ σός ἀπέχω δύναμις ἄλλοτε ἄλλως φέρω καί μεταβάλλω . ὁ μέν οὖν ἐχθρός σύ , εἰμί κύριος , ὡς εἄν ἑαυτοῦ ἀλλότριος καθίστημι ὁ παρά σύ ζωή ἔχθρα τε ἀντί φίλιος πρός σύ ὁ μόνος ἀγαθός αἱρέω ἀπόλλυμι , ἑαυτοῦ αἴτιος γίγνομαι ἀπώλεια διά ὁ μή ἐθέλω σύ παραμένω καί σύ φιλόω · ἔχθρα δέ ἀείρω ὁ πρός σύ ὁ ἑαυτοῦ ποιητής τε καί σωτήρ . διό κἀν μυρίος συνάγω ἐν ὁ βίος οὗτος χρῆμα καί πλοῦτος καί θησαυρός , ἀλλά ὁ πᾶς σύν ὁ αὐτός Ψυχή καί αὐτός σῶμα διασκορπίζω . ἐγώ δέ ὁ ὁ πρός σύ γνῶσις καί φίλιος ἀσπάζομαι καί ὁ ἐχθρός σύ ἀλλότριος γίγνομαι πείθω , ὅτι ὁ ἐπί ὁ ἀγαθός μεταβολεύς τυγχάνω ὁ σός δικαιοκρισία πιστεύω , ὥστε εἰμί καί κατά ὁ πάρειμι βίος ἄδοξος τις εἰμί δοκέω καί ταπεινός παρά ὁ πολύς , ἀλλά ἐν ὁ τέλος ὁ πρᾶγμα ὑψόω , μᾶλλον δέ ὁ κέρας ἐγώ ὑψόω , τουτέστιν ὁ Ἐλπὶς ὁ προσδοκάω ἐγώ παρά σύ βασίλεια , ὅστις ὑψόω τοσοῦτος , ὅσος καί ὁ ὁ μονόκερως . εἰμί γάρ εἰμί τις ἐν νοητός μονόκερως εἷς κέρας ἐπιγράφω σύ ὁ αὐτός πατήρ , εὕω οἶδα καί αὐτός ὁμοίως ἐκεῖνος ὑψόω . ἐπεί γάρ καλέω κληρονόμος εἰμί θεός , συγκληρονόμος δέ Χριστός , πείθω , φημί ὁ αὐτός ὁ Χριστός σύ βασίλεια ἀπολαύω , ὁπηνίκα ὁ γῆρας ἐγώ , τουτέστι ὁ ἔσχατος ὁ ἐμός ζωή ὑψόω ἐν ἔλαιον πίων . εἰμί γάρ καί ὁ μάλιστα ὁ ὁ νεότης καί ὁ ὁ ἀκμή ὁ ἐμός Ψυχή ὡς ἐν ἀγών ὁ πάρειμι βίος ταπεινόω γυμνάζω , ἀλλά ὁ γε ἔσχατος καί ὁ Ψυχή αὐτός ὁ γῆρας , τουτέστιν ὁ τελείωσις , τυγχάνω ὁ ἐπί ὁ ἀγαθός μεταβολεύς ἐν ἔλαιον περισσεύω καί πλούσιος καί πίων , ὁ παρά σύ ὁ ἐλεήμων θεός ζῶ . τότε δή τότε καί ὁ νῦν ἐπί ὁ ἁμαρτωλός ἐκτήκω ἐγώ ὀφθαλμός καί ὁ θνητός βίος ἀποκλάω ἐφοράω ὁ ἐχθρός ἐγώ , ὁράω δίκη ὁ προσήκω δίδωμι ὁ νῦν παρά ὁ πολύς δοξάζω , ὅς ὁ τέλος διασκορπισμός παραδίδωμι . τότε δέ οὖον μόνος ὁ ὀφθαλμός ἐγώ , ἀλλά καί αὐτός ὁ οὖς ὁ ἐμός Ψυχή ὁ τέλος ἀκούω ὁ σήμερον ἐπανίστημι ἐπί ἐγώ καί πονηρεύομαι . οὗτος δέ οὖν ἕνεκα πᾶς ὑπερθαυμάζω ὁ ὁ σός πρόνοια λόγος καί ὁ ἀπόκειμαι ὁ πᾶς παρά σύ δικαιοκρισία . ἐγώ μέν ὑπερευφραίνομαι καί ἀγαλλιάω ἐπί ὁ ἔργον ὁ χείρ σύ , πᾶς δέ ἄφρων ἀνήρ καί ἀσύνετος οὖον συνίημι οὗτος . διό δή φημί · ὡς μεγαλύνω ὁ ἔργον σύ , κύριος , καί οὐ ἁπλόος βαθύνω , ἀλλά · σφόδρα βαθύνω ὁ διαλογισμός σύ , κατά ὅς διαλογισμός ἀπόρρητος καί βαθύς διοικέω ὁ πᾶς ἐπιτρέπω καί συγχωρέω ἀσεβής μέν κατά ὁ πάρειμι καιρός ἐπαίρω καί ὑψόω , ὁ δέ εὐσεβής ταπεινόω , ὅς ὁ τέλος μαρτυρέω σύ ὁ θαυμαστός καί πάνσοφος διοίκησις · ὁ δή σύν-εἶδον καί ὁ θεῖος ἀπόστολος ἐκφωνέω ὁ · εἰμί βάθος πλοῦτος καί σοφία καί γνῶσις θεός , ὡς ἀνεξερεύνητος ὁ κρίμα αὐτός , καί ἀνεξιχνίαστος ὁ ὁδός αὐτός .