ciscoriordan/open-greek-corpus-annotations huggingface dataset:
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_12.2
Ἕως πότε ὑψωθήσεται ὁ ἐχθρός μου ἐπ’ ἐμέ ; ἐπίβλεψον , εἰσάκουσόν μου , κύριε ὁ θεός μου · φώτισον τοὺς ὀφθαλμούς μου , μήποτε ὑπνώσω εἰς θάνατον . Ἡμῶν μὲν δικαιοπραγούντων ταπεινοῦται ὁ ἐχθρός , ἁμαρτανόντων δέ τὸ ἐναντίον συμβαίνει · τοῦ μὲν ἐπεμβαίνοντος ἡμῖν καὶ κατεπαιρομένου ἡμῶν δὲ ὑπ’ αὐτῆς τῆς ἁμαρτίας ταπεινουμένων · τοιαύτη γὰρ ἡ τῆς ἁμαρτίας φύσις , καταβάλλουσα καὶ ταπεινοῦσα τὴν ψυχήν · διὸ πρῶτον μὲν παρακαλεῖ τὸν θεὸν ἐπιβλέψαι αὐτῷ καὶ ἰδεῖν αὐτοῦ τὰ κατορθώματα , εἴθ’ οὕτως προστίθησιν τό · εἰσάκουσόν μου , ὥσπερ μὴ βουλόμενος ἀμισθὶ εἰσακουσθῆναι · ἢ καὶ ὥσπερ εἰδὼς ἀκρινῶς καὶ πεπεισμένος , ὅτι οὐκ ἂν εἰσακούσειεν ὁ θεὸς τῶν μὴ ἀγαθὰ ἔργα ἐπιδειξαμένων . ἐπειδὴ δὲ τὸ πρόσωπον τοῦ θεοῦ φωτὸς γέμει , πρόσωπον δὲ θεοῦ ἡ εὐεργετικὴ αὐτοῦ καὶ προνοητικὴ τυγχάνει δύναμις , ἀκόλουθόν ἐστιν τοὺς κατηξιωμένους τοῦ τοιούτου προσώπου τῶν τοῦ φωτὸς αὐγῶν , ὥσπερ ἀφ’ ἡλίου καταπεμπομένων ἀπολαύει · εἰ δὲ ἀποστρέψειέν ποτε τὸ ἑαυτοῦ πρόσωπον ἔκ τινος ὁ θεὸς καὶ τὸ φῶς ἐκ τούτου ἀφαιρεῖται , οὗ στερηθεὶς γίνεται ἐν σκοτίᾳ ψυχῆς μηδὲν μηκέτι δυνάμενος ἐνεργεῖν τοῖς αὐτοῦ ὀφθαλμοῖς , τουτέστιν τοῖς τῆς διανοίας αὐτοῦ λογισμοῖς . εἰ δ’ ἐπισπώμενοι τὰς ἁμαρτίας ὡς σχοινίῳ μακρῷ ἐπιμένοιεν τῇ ἑαυτῶν κακίᾳ , ἐπιμένοι δὲ καὶ ὁ θεὸς ἀποστρέφων τὸ ἑαυτοῦ πρόσωπον καὶ τὸν ἑαυτοῦ φωτισμόν . τῇ σκοτίᾳ παρατεθέντες καὶ πολλῷ χρόνῳ ἐνδιατρίψαντες αὐτῇ καὶ ὥσπερ ἐν ἕξει κακῶν γενόμενοι ἀνίατα λοιπὸν καὶ ἀθεράπευτα πλημμελοῦντες ὡς μηκέτι διαγρηγορῆσαι μηδὲ διαναστῆναι τοῦ ὕπνου εὐλόγως ἂν λεχθεῖεν , ὡς ἂν τὰ πρὸς θάνατον ἡμαρτηκότες ὑπνωκέναι πρὸς θάνατον .
Lemmas: Ἕως πότε ὑψόω ὁ ἐχθρός ἐγώ ἐπί ἐγώ ; ἐπιβλέπω , εἰσακούω ἐγώ , κύριος ὁ θεός ἐγώ · φωτίζω ὁ ὀφθαλμός ἐγώ , μήποτε ὑπνόω εἰς θάνατος . ἡμός μέν δικαιοπραγέω ταπεινόω ὁ ἐχθρός , ἁμαρτάνω δέ ὁ ἐναντίος συμβαίνω · ὁ μέν ἐπεμβαίνω ἐγώ καί κατεπαίρω ἐγώ δέ ὑπό αὐτός ὁ ἁμαρτία ταπεινόω · τοιοῦτος γάρ ὁ ὁ ἁμαρτία φύσις , καταβάλλω καί ταπεινόω ὁ Ψυχή · διό πρῶτος μέν παρακαλέω ὁ θεός ἐπιβλέπω αὐτός καί ὁράω αὐτός ὁ κατόρθωμα , ἔτι οὕτως προστίθημι ὁ · εἰσακούω ἐγώ , ὥσπερ μή βούλομαι ἀμισθί εἰσακούω · ἢ καί ὥσπερ εἰδοί ἀκρινός καί πείθω , ὅτι οὐ εἄν εἰσακούω ὁ θεός ὁ μή ἀγαθός ἔργον ἐπιδείκνυμι . ἐπεί δέ ὁ πρόσωπον ὁ θεός φάος γέμω , πρόσωπον δέ θεός ὁ εὐεργετικός αὐτός καί προνοητικός τυγχάνω δύναμις , ἀκόλουθος εἰμί ὁ καταξιόω ὁ τοιοῦτος πρόσωπον ὁ ὁ φάος αὐγή , ὥσπερ ἀπό ἥλιος καταπέμπω ἀπολαύω · εἰμί δέ ἀποστρέφω ποτός ὁ ἑαυτοῦ πρόσωπον ἐκ τις ὁ θεός καί ὁ φάος ἐκ οὗτος ἀφαιρέω , ὅς στερέω γίγνομαι ἐν σκοτία Ψυχή μηδείς μηκέτι δύναμαι ἐνεργέω ὁ αὐτός ὀφθαλμός , τουτέστιν ὁ ὁ διάνοια αὐτός λογισμός . εἰμί δέ ἐπισπάω ὁ ἁμαρτία ὡς σχοινίον μακρός ἐπιμένω ὁ ἑαυτοῦ κακία , ἐπιμένω δέ καί ὁ θεός ἀποστρέφω ὁ ἑαυτοῦ πρόσωπον καί ὁ ἑαυτοῦ φωτισμός . ὁ σκοτία παρατίθημι καί πολύς χρόνος ἐνδιατρίβω αὐτός καί ὥσπερ ἐν ἔχω κακός γίγνομαι ἀνίατος λοιπός καί ἀθεράπευτος πλημμελέω ὡς μηκέτι διαγρηγορέω μηδέ διανίσταμαι ὁ ὕπνος εὔλογος εἄν λέγω , ὡς εἄν ὁ πρός θάνατος ἁμαρτάνω ὑπνόω πρός θάνατος .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_13.1
Εἰς τὸ τέλος · ψαλμὸς τῷ Δαυίδ . Ἐπεὶ ταῦτα προφητικῶς εἰρημένα ἐπὶ συντελείᾳ τῶν αἰώνων εἰς ἔργα χωρήσειν , ἤμελλεν καλῶς προγέγραπται εἰς τὸ τέλος · ψαλμὸς δὲ οὐκ εἴρηται διὰ τὸ κατηγορεῖν πάντων ἀνθρώπων .
Lemmas: εἰς ὁ τέλος · ψαλμός ὁ Δαυίδ . ἐπεί οὗτος προφητικός εἴρω ἐπί συντέλεια ὁ αἰών εἰς ἔργον χωρέω , μέλλω καλῶς προγράφω εἰς ὁ τέλος · ψαλμός δέ οὐ εἴρω διά ὁ κατηγορέω πᾶς ἄνθρωπος .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_13.3
Κύρ ιος ἐκ τοῦ οὐρανοῦ διέκυψεν ἐπὶ τοὺς υἱοὺς τῶν ἀνθρώπων τοῦ ἰδεῖν , εἰ ἔστιν συνίων ἢ ἐκζητῶν τὸν θεόν . Δοκεῖ δέ μοι τὰ προκείμενα καὶ αὐτοῦ τοῦ Ἰουδαίων ἔθνους λεληθυῖαν κατηγορίαν περιέχειν · εἰ γὰρδιακύψας ἐκ τοῦ οὐρανοῦ κύριος καὶ ἐπισκοπήσας τοὺς ἐπὶ γῆς πάντας , εὗρεν ἐκκλίναντας καὶ ἀχριωθέντας , ὡς μηδένα μηδαμῶς εὑρίσκεσθαι ἐν ἀνθρώποις μηδὲ μέχρις ἑνὸς τὸν μὴ ἠχριωμένων μηδὲ ἐκκλίναντα . ἀκόλουθόν ἐστι τοῖς πᾶσι συμπεριλαμβάνεσθαι καὶ τὸ Ἰουδαίων ἔθνος καὶ αὐτὸν τὸν καλούμενον Ἰσραήλ · τὰ μέντοι προκείμενα λόγια σαφῶς ἀπεφήνατο , ὅτι πάντες ἐξέκλιναν , ἅμα ἠχριώθησαν , ὡς μηδὲ εἶναι ποιοῦντα χρηστότητα μηδὲ ἕως ἑνός . ἔδει γὰρ τὸ μέγεθος παραστῆσαι τῆς ἐν τοῖς ἀνθρώποις ἐγγενομένης νόσου πρὸ τῆς τοῦ σωτῆρος παρουσίας · ὡς ἂν ἡ ἄφιξις αὐτοῦ φανείῃ τοῖς πᾶσιν ἀναγκαία . πάντες γὰρ ἥμαρτον καὶ ὑστεροῦνται τῆς δόξης τοῦ θεοῦ δικαιούμενοι δωρεὰν τῇ αὐτοῦ χάριτι . ταύτην δὲ καὶ ὁ Ἡσαΐας συμφώνως ἀποδίδωσι τὴν διάνοιαν ἐν οἷς φησι πρὸς τὴν Ἰουδαίων συναγωγὴν ἀποτεινόμενος · ἰδοὺ ταῖς ἁμαρτίαις ὑμῶν ἐπράθητε , καὶ ταῖς ἀνομίαις ὑμῶν ἐξαπέστειλα τὴν μητέρα ὑμῶν , διότι ἦλθον , καὶ οὐκ ἦν ἄνθρωπος · ἐκάλεσα , καὶ οὐκ ἦν ὁ ὑπακούων · τὸ γὰρ διότι ἦλθον ὅμοιον ἂν εἴη τῷ · κύριος ἐξ οὐρανοῦ διέκυψεν ἐπὶ τοὺς υἱοὺς τῶν ἀνθρώπων · τὸ δέ · καὶ οὐκ ἦν ἄνθρωπος καὶ οὐκ ἦν ὁ ὑπακούων , ὅμοιον τῷ · πάντες ἐξέκλιναν καὶ ἠχριώθησαν .
Lemmas: κῦρ ἰός ἐκ ὁ οὐρανός διακύπτω ἐπί ὁ υἱός ὁ ἄνθρωπος ὁ ὁράω , εἰμί εἰμί συνίημι ἢ ἐκζητέω ὁ θεός . δοκέω δέ ἐγώ ὁ πρόκειμαι καί αὐτός ὁ Ἰουδαῖος ἔθνος λανθάνω κατηγορία περιέχω · εἰμί γὰρδιακύψας ἐκ ὁ οὐρανός κύριος καί ἐπισκοπέω ὁ ἐπί γῆ πᾶς , εὑρίσκω ἐκκλίνω καί ἀχριωθέντας , ὡς μηδείς μηδαμῶς εὑρίσκω ἐν ἄνθρωπος μηδέ μέχρι εἷς ὁ μή χρειόω μηδέ ἐκκλίνω . ἀκόλουθος εἰμί ὁ πᾶς συμπεριλαμβάνω καί ὁ Ἰουδαῖος ἔθνος καί αὐτός ὁ καλέω Ἰσραήλ · ὁ μέντοι πρόκειμαι λόγιος σαφῶς ἀποφαίνω , ὅτι πᾶς ἐκκλίνω , ἅμα ηχριωθεω , ὡς μηδέ εἰμί ποιέω χρηστότης μηδέ ἠώς εἷς . ἐσθίω γάρ ὁ μέγεθος παρίστημι ὁ ἐν ὁ ἄνθρωπος ἐγγίγνομαι νόσος πρό ὁ ὁ σωτήρ παρουσία · ὡς εἄν ὁ ἄφιξις αὐτός φαίνω ὁ πᾶς ἀναγκαῖος . πᾶς γάρ ἁμαρτάνω καί ὑστερέω ὁ δόξα ὁ θεός δικαιόω δωρεά ὁ αὐτός χάρις . οὗτος δέ καί ὁ Ἠσαΐας σύμφωνος ἀποδίδωμι ὁ διάνοια ἐν ὅς φημί πρός ὁ Ἰουδαῖος συναγωγή ἀποτείνω · ἰδού ὁ ἁμαρτία σύ πέρνημι , καί ὁ ἀνομία σύ ἐξαποστέλλω ὁ μήτηρ σύ , διότι ἔρχομαι , καί οὐ εἰμί ἄνθρωπος · καλέω , καί οὐ εἰμί ὁ ὑπακούω · ὁ γάρ διότι ἔρχομαι ὅμοιος εἄν εἰμί ὁ · κύριος ἐκ οὐρανός διακύπτω ἐπί ὁ υἱός ὁ ἄνθρωπος · ὁ δέ · καί οὐ εἰμί ἄνθρωπος καί οὐ εἰμί ὁ ὑπακούω , ὅμοιος ὁ · πᾶς ἐκκλίνω καί ηχριωθεω .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_13.4
Oὐχὶ γνώσονται πάντες οἱ ἐργαζόμενοι τὴν ἀνομίαν ; οἱ κατεσθίοντες τὸν λαὸν μου βρώσει ἄρτου τὸν κύριον οὐκ ἐπεκαλέσαντο . Καί μοι δοκεῖ προφητεύειν μεταβολὴν ἔσεσθαι τῶν ἐθνῶν ἐκ θηριώδους βίου καὶ ἐξ ἀγνωσίας θεοῦ ἐπὶ ἥμερον καὶ θεοσεβῆ τρόπον , ὃ καὶ ἔστιν ὀφθαλμοῖς παραλαβόντα μαρτυρῆσαι ἀλήθειαν τῇ προφητείᾳ . ἀναγνώσῃ τοίνυν τὰ προκείμενα ἐρωτηματικῶς πυνθανομένου τοῦ λόγου καὶ φάσκοντος · εἰ καὶ πάντες ἐξέκλιναν πρὸ τῆς τοῦ Χριστοῦ παρουσίας καὶ ἠχριώθησαν , μὴ τοίνυν οὐχὶ γνώσονται ἐν τῷ μετὰ ταῦτα χρόνῳ πάντες οἱ ἐργαζόμενοι τὴν ἀνομίαν προσυπακουόντων ἡμῶν τὸν κύριον καὶ κατὰ κοινοῦ πάλιν λαμβανόντων τὰ ἑξῆς ; καὶ αὐτοὶ γὰρ οἱ πάλαι τὸν λαὸν τοῦ θεοῦ ὡσεὶ ἄρτον ἐσθόντες καὶ τὸν κύριον μηδεπώποτε ἐπικαλεσάμενοι , μὴ οὐχὶ γνώσονται αὐτόν ; καὶ Ἡσαΐας δὲ συνᾴδει περὶ τῶν αὐτῶν θεσπίζων καὶ λέγων · οἷς οὐκ ἀνηγγέλη περὶ αὐτοῦ ὄψονται · καὶ οἳ οὐκ ἀκηκόασι συνήσουσιν .
Lemmas: Oὐχὶ γιγνώσκω πᾶς ὁ ἐργάζομαι ὁ ἀνομία ; ὁ κατεσθίω ὁ λαός ἐγώ βρῶσις ἄρτος ὁ κύριος οὐ ἐπικαλέω . καί ἐγώ δοκέω προφητεύω μεταβολή εἰμί ὁ ἔθνος ἐκ θηριώδης βίος καί ἐκ ἀγνωσία θεός ἐπί ἥμερος καί θεοσεβής τρόπος , ὅς καί εἰμί ὀφθαλμός παραλαμβάνω μαρτυρέω ἀλήθεια ὁ προφητεία . ἀναγιγνώσκω τοίνυν ὁ πρόκειμαι ἐρωτηματικός πυνθάνομαι ὁ λόγος καί φάσκω · εἰμί καί πᾶς ἐκκλίνω πρό ὁ ὁ Χριστός παρουσία καί ηχριωθεω , μή τοίνυν οὐ γιγνώσκω ἐν ὁ μετά οὗτος χρόνος πᾶς ὁ ἐργάζομαι ὁ ἀνομία προσυπακούω ἐγώ ὁ κύριος καί κατά κοινός πάλιν λαμβάνω ὁ ἑξῆς ; καί αὐτός γάρ ὁ πάλαι ὁ λαός ὁ θεός ὡσεί ἄρτος εἰμί καί ὁ κύριος μηδεπώποτε ἐπικαλέω , μή οὐ γιγνώσκω αὐτός ; καί Ἠσαΐας δέ συνᾴδω περί ὁ αὐτός θεσπίζω καί λέγω · ὅς οὐ ἀναγγέλλω περί αὐτός ὁράω · καί ἕ οὐ ἀκούω συνίημι .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_13.5
Ἐκεῖ ἐδειλίασαν φόβῳ , οὗ οὐκ ἦν φόβος , ὅτι ὁ θεὸς ἐν γενεᾷ δικαίᾳ . Τίνες δὲ ἀλλ’ ἢ οἱ ἐργαζόμενοι τὴν ἀνομίαν καὶ οἱ πρότερον μὴ ἐπικαλούμενοι τὸν κύριον ; ἔσται γάρ ποτε καιρὸς , ὅτε ἐπιγνώσονται αὐτὸν , καθ’ ὃν καὶ φόβον ἀναλήψονται τοῦ θεοῦ καὶ δειλίαν ἀγαθήν · ὅτι δὲ τὸν φόβον ἀναλαβεῖν κυρίου ἀγαθόν ἐστι , δῆλον ἀπὸ τοῦ λέγεσθαι · ἀρχὴ σοφίας φόβος κυρίου . οἱ δηλούμενοι τοίνυν φοβηθήσονται ἐκεῖ φόβῳ , τουτέστι τότε · τίνα δὲ φοβηθήσονται ἢ τὸν kύριον ; ἐκεῖ δέ , ποῦ ἢ ἐν τῇ μελλούσῃ συστηθήσεται γενεᾷ ; διὸ ἐπιλέγει · ὅτι ὁ θεὸς ἐν γενεᾷ δικαίᾳ .
Lemmas: ἐκεῖ δειλιάω φόβος , ὅς οὐ εἰμί φόβος , ὅτι ὁ θεός ἐν γενεά Δίκαιος . τίνω δέ ἀλλά ἢ ὁ ἐργάζομαι ὁ ἀνομία καί ὁ πρότερος μή ἐπικαλέω ὁ κύριος ; εἰμί γάρ ποτός καιρός , ὅτε ἐπιγιγνώσκω αὐτός , κατά ὅς καί φόβος ἀναλαμβάνω ὁ θεός καί δειλία ἀγαθός · ὅτι δέ ὁ φόβος ἀναλαμβάνω κύριος ἀγαθός εἰμί , δῆλος ἀπό ὁ λέγω · ἀρχή σοφία φόβος κύριος . ὁ δηλέομαι τοίνυν φοβέω ἐκεῖ φόβος , τουτέστι τότε · τίς δέ φοβέω ἢ ὁ kύριον ; ἐκεῖ δέ , ποῦ ἢ ἐν ὁ μέλλω συνίστημι γενεά ; διό ἐπιλέγω · ὅτι ὁ θεός ἐν γενεά Δίκαιος .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_13.6
Ὅτι ὁ θεὸς ἐν γενεᾷ δικαίᾳ · βουλὴν πτωχοῦ κατῃσχύνατε , ὁ δὲ κύριος ἐλπὶς αὐτοῦ ἐστιν . Ὥσπερ ἐν τοῖς ἄλλοις κρίμασι τοῖς γινομένοις περὶ συναλλάγματα καὶ κοινωνίας οὐκ εἰς πρόσωπα βλέπειν δεῖ , οὕτως ἐν τοῖς βουλομένοις οὐκ εἰς ἀρχὴν καὶ περιουσίαν σκοπητέον · ἀλλ’ εἰς νοῦν διηρθρωμένον καὶ τὸ εὐσυνείδητον ἔχοντα . ἐπιστατέον , εἰ δυνατόν , ἐκλαβεῖν περὶ τῶν Ἰουδαίων τὰ προκείμενα , τὴν τοῦ σωτῆρος βουλὴν καταισχῦναι σπευδόντων τῷ ἡγεῖσθαι αὐτὸν πτωχόν τινα εἶναι , καὶ μὴ πλοῦτον θεότητος · ἀεὶ γοῦν καὶ ἀντιλέγουσι τῇ διδασκαλίᾳ αὐτοῦ , καὶ τὰς τεραστίους δυνάμεις κακολογοῦσιν , ὡς μὴ θεϊκῇ δυνάμει , ἀλλ’ ἄλλοθέν ποθεν γεγενημένας ·
Lemmas: ὅτι2 ὁ θεός ἐν γενεά Δίκαιος · βουλή πτωχός καταισχύνω , ὁ δέ κύριος Ἐλπὶς αὐτός εἰμί . ὥσπερ ἐν ὁ ἄλλος κρίμα ὁ γίγνομαι περί συνάλλαγμα καί κοινωνία οὐ εἰς πρόσωπον βλέπω δεῖ , οὕτως ἐν ὁ βούλομαι οὐ εἰς ἀρχή καί περιουσία σκοπητέον · ἀλλά εἰς νόος διαρθρόω καί ὁ εὐσυνείδητος ἔχω . ἐπιστατέον , εἰμί δυνατός , ἐκλαμβάνω περί ὁ Ἰουδαῖος ὁ πρόκειμαι , ὁ ὁ σωτήρ βουλή καταισχύνω σπεύδω ὁ ἡγέομαι αὐτός πτωχός τις εἰμί , καί μή πλοῦτος θεότης · ἀεί γοῦν καί ἀντιλέγω ὁ διδασκαλία αὐτός , καί ὁ τεράστιος δύναμις κακολογέω , ὡς μή θεῖος δύναμις , ἀλλά ἄλλοθεν πόθεν γίγνομαι ·
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_13.7
Τίς δώσει ἐκ Σιὼν τὸ σωτήριον τοῦ Ἰσραήλ ; ἐν τῷ ἐπιστρέψαι κ ύριον τὴν αἰχμαλωσίαν τοῦ λαοῦ αὐτοῦ ἀγαλλιάσθω Ἰακὼβ καὶ εὐφρανθήτω Ἰσραήλ . Πάντων ἐκκλινάντων καὶ ἅμα ἀχρειωθέντων καιρὸς ἦν εἰς εὐχὴν τρέψαι τὸν λόγον , ὡς πρεσβείας τρόπῳ φάναι · τίς δώσει ἐκ Σιὼν τὸ σωτήριον τοῦ Ἰσραήλ ; αὐτοῦ γὰρ χρεία λοιπὸν τοῦ ἄφεσιν ἁμαρτημάτων παρέχοντος τοῦ αἰτίου τῆς αἰωνίου σωτηρίας · τοῦτο τὸ σωτήριον τὸ κατὰ σάρκα ἐκ σπέρματος Δαυῒδ γεγονὼς ἐκ τῆς Σιὼν δέδοται · ἥξει γὰρ ἐκ Σιὼν ὁρυόμενος , καὶ ἀποστρέψει ἀσεβείας ἀπὸ Ἰακώβ · εἰς τοῦτο λήψει τό · ἐκ Σιὼν ἡ εὐπρέπεια τῆς ὡραιότητος αὐτοῦ , δυνατὸν ἐκλαβεῖν ὡς καὶ ἐκ τῆς ἐπουρανίου Σιὼν ἐλήλυθε τὸ σωτήριον · ἐπείπερ ἐν αὐτῇ εἴρηται τὴν βασιλείαν ἔχειν ὁ Χριστός · διὸ καὶ ὁ σκοπὸς ἡμῶν καὶ ἡ ἐλπὶς τῆς ἄνω κλήσεως ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν τυγχάνει · εἶθ’ ἑξῆς τὴν μέλλουσαν ἅπασιν ἀνθρώποις προξενεῖσθαι ἀπὸ κακῶν ἐλευθερίαν διὰ τοῦ σωτηρίου παρίστησι . καὶ θέα , τίνα τρόπον ἑτέρων λυτρουμένων ἑτέρους φησὶν ἀγαλλιᾶσθαι · ἐν γὰρ τῷ ἐλευθεροῦσθαι τὴν αἰχμαλωσίαν τοῦ λαοῦ κυρίου , ἀγαλλιάσεται , φησίν , Ἰακὼβ καὶ εὐφρανθήσεται Ἰσραήλ . τῶν οὖν πάλαι αἰχμαλωτισμένων ὑπὸ τῆς δαιμονικῆς πλάνης ψυχῶν μελλουσῶν διὰ τοῦ σωτηρίου τοῦ Θεοῦ ἐλευθερίας τυγχάνειν καὶ ἐξ ἁπάντων τῶν ἐθνῶν μελλόντων ἐπιστρέφειν ἐπὶ τὸν κύριον οἱ πάλαι παρὰ τῷ θεῷ ἀναπεπαυμένοι δίκαιοι καὶ προφῆται , αὐτοὶ ὄντες ὁ ἀληθῶς Ἰσραὴλ καὶ ὁ ἀληθῶς Ἰακὼβ ἀγαλλιάσονται καὶ εὐφρανθήσονται διὰ τὸ πληροῦσθαι αὐτῶν τὰς περὶ ἡμῶν προφητείας καὶ διὰ τὸ συγχαίρειν τῇ ἡμετέρᾳ σωτηρίᾳ · διὸ καὶ ὁ Συμεὼν εἰπὼν περὶ τοῦ σωτῆρος , ὅτι φῶς ἔσται εἰς ἀποκάλυψιν ἐθνῶν , ἐπήγαγε · καὶ δόξαν λαοῦ σου Ἰσραήλ .
Lemmas: Τῖς δίδωμι ἐκ Σιών ὁ σωτήριος ὁ Ἰσραήλ ; ἐν ὁ ἐπιστρέφω Κ ύριον ὁ αἰχμαλωσία ὁ λαός αὐτός ἀγαλλιάω Ἰακώβ καί εὐφραίνω Ἰσραήλ . Πάντων ἐκκλίνω καί ἅμα ἀχρειόω καιρός εἰμί εἰς εὐχή τρέπω ὁ λόγος , ὡς πρέσβυς τρόπος φαίνω · τίς δίδωμι ἐκ Σιών ὁ σωτήριος ὁ Ἰσραήλ ; αὐτός γάρ χρεία λοιπός ὁ ἄφεσις ἁμάρτημα παρέχω ὁ αἴτιος ὁ αἰώνιος σωτηρία · οὗτος ὁ σωτήριος ὁ κατά σάρξ ἐκ σπέρμα Δαυΐδ γίγνομαι ἐκ ὁ Σιών δίδωμι · ἥκω γάρ ἐκ Σιών ὁράω , καί ἀποστρέφω ἀσέβεια ἀπό Ἰακώβ · εἰς οὗτος λαμβάνω ὁ · ἐκ Σιών ὁ Εὐπρέπεια ὁ ὡραιότης αὐτός , δυνατός ἐκλαμβάνω ὡς καί ἐκ ὁ ἐπουράνιος Σιών ἔρχομαι ὁ σωτήριος · ἐπεί ἐν αὐτός εἴρω ὁ βασίλειος ἔχω ὁ Χριστός · διό καί ὁ σκοπός ἐγώ καί ὁ Ἐλπὶς ὁ ἄνω κλῆσις ὁ βασίλειος ὁ οὐρανός τυγχάνω · εἶτα ἑξῆς ὁ μέλλω ἅπας ἄνθρωπος προξενέω ἀπό κακός ἐλευθερία διά ὁ σωτήριος παρίστημι . καί θέα , τίς τρόπος ἕτερος λυτρόω ἕτερος φημί ἀγαλλιάω · ἐν γάρ ὁ ἐλευθερόω ὁ αἰχμαλωσία ὁ λαός κύριος , ἀγαλλιάω , φημί , Ἰακώβ καί εὐφραίνω Ἰσραήλ . ὁ οὖν πάλαι αιχμαλωτισμένος ὑπό ὁ δαιμονικός πλάνης Ψυχή μέλλω διά ὁ σωτήριος ὁ Θεός ἐλευθερία τυγχάνω καί ἐκ ἅπας ὁ ἔθνος μέλλω ἐπιστρέφω ἐπί ὁ κύριος ὁ πάλαι παρά ὁ θεός ἀναπαύω Δίκαιος καί προφήτης , αὐτός εἰμί ὁ ἀληθής Ἰσραήλ καί ὁ ἀληθής Ἰακώβ ἀγαλλιάω καί εὐφραίνω διά ὁ πληρόω αὐτός ὁ περί ἐγώ προφητεία καί διά ὁ συγχαίρω ὁ ἡμέτερος σωτηρία · διό καί ὁ Συμεών εἶπον περί ὁ σωτήρ , ὅτι φάος εἰμί εἰς ἀποκάλυψις ἔθνος , ἐπάγω · καί δόξα λαός σύ Ἰσραήλ .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_14.1
Ψαλμὸς τῷ Δαυίδ . Κύριε , τίς παροικήσει ἐν τῷ σκηνώματί σου ; ἢ τίς κατασκηνώσει ἐν τῷ ὄρει τῷ ἁγίῳ σου ; Ἄλλως ὄρος τοῦ θεοῦ τὸ ὑπὸ μόνων ἁγίων ψυχῶν καὶ τελείων ἐν δικαιοσύνῃ κατοικηθησόμενον ὁ οὐρανὸς αὐτός καὶ ἡ ὑπὸ τοῦ σωτῆρος εὐαγγελισθεῖσα βασιλεία τῶν οὐρανῶν · αὕτη ἐστὶν Ἰερουσαλὴμ ἡ ἐπουράνιος , αὕτη ἐστιν τὸ Σιὼν ὄρος καὶ ἡ πόλις τοῦ θεοῦ τοῦ ζῶντος , κατὰ τὸν ἱερὸν ἀπόστολον , ὃς φησί · προσεληλύθατε Σιὼν ὄρει καὶ πόλει θεοῦ ζῶντος Ἱερουσαλὴμ ἐπουρανίῳ . τὴν δὲ σκηνὴν νοήσεις τὴν ἄνω ἐπὶ τοῦ ὄρους ἱδρυμένην ἀπὸ τοῦ φάσκοντος λόγου · Χριστὸς δὲ παραγενόμενος ἀρχιερεὺς τῶν μελλόντων ἀγαθῶν διὰ τῆς μείζονος καὶ τελειοτέρας σκηνῆς οὐ χειροποιήτου , τουτέστιν οὐ ταύτης τῆς κτίσεως · τούτων τοιγαροῦν καὶ ὁ Δαυὶδ εἰς ἔννοιαν ἐλθὼν ἀναφωνεῖ λέγων · κύριε , τίς παροικήσει ἐν τῷ σκηνώματί σου ; ἀληθῶς γὰρ σπάνιος καὶ δυσεύρετος καὶ εἷς που ἀπὸ μυρίων ὁ τῆς ἀναβάσεως ἐκείνης καὶ τῆς ἐν οὐρανοῖς παροικήσεως ἄξιος . τὸ μὲν οὖν δηλωθὲν σκήνωμα , τὸ ἐν οὐρανοῖς , οἰκητήριον αὐτοῦ γένοιτ’ ἂν τοῦ θεοῦ · ἄνθρωπος δέ , ὥσπερ ἀπὸ αἰχμαλωσίας τῆς κατὰ γῆν διατριβῆς μέλλων μεθίστασθαι ἐπὶ τὴν οὐράνιον κατασκήνωσιν , ὥσπέρ τις ξένος καὶ πάροικος ἔσται ἐκεῖ , ἅτε δὴ ἑτέρωθεν μετανάστης γεγονὼς καὶ ἐξ ἑτέρας ὡρμημένος χώρας , διὸ λέλεκται · τίς παροικήσει ἐν τῷ σκηνώματί σου ; μακάριος δὲ ὁ ἐν αὐτῷ γενόμενος τῷ ὄρει καὶ ἱδρυθεὶς ἐν αὐτῷ τοῦ λόγου διδάσκοντος παράμονον ἔσεσθαι καὶ διαιωνίζουσαν τοῖς ἀξίοις τὴν αὐτὴν μονήν .
Lemmas: ψαλμός ὁ Δαυίδ . κύριος , τίς παροικέω ἐν ὁ σκήνωμα σύ ; ἢ τίς κατασκήνωσις ἐν ὁ ὄρος ὁ ἅγιος σύ ; ἄλλος ὄρος ὁ θεός ὁ ὑπό μόνος ἅγιος Ψυχή καί τέλειος ἐν δικαιοσύνη κατοικέω ὁ οὐρανός αὐτός καί ὁ ὑπό ὁ σωτήρ εὐαγγελίζω βασίλειος ὁ οὐρανός · οὗτος εἰμί Ἱεροσόλυμα ὁ ἐπουράνιος , οὗτος εἰμί ὁ Σιών ὄρος καί ὁ πόλις ὁ θεός ὁ ζῶ , κατά ὁ ἱερόν ἀπόστολος , ὅς φημί · πρόσειμι Σιών ὄρος καί πόλις θεός ζῶ Ἱεροσόλυμα ἐπουράνιος . ὁ δέ σκηνή νοέω ὁ ἄνω ἐπί ὁ ὄρος ἱδρύω ἀπό ὁ φάσκω λόγος · Χριστός δέ παραγίγνομαι ἀρχιερεύς ὁ μέλλω ἀγαθός διά ὁ μείζων καί τέλειος σκηνή οὖον χειροποίητος , τουτέστιν οὖον οὗτος ὁ κτίσις · οὗτος τοιγάρ καί ὁ Δαυίδ εἰς ἔννοια ἔρχομαι ἀναφωνέω λέγω · κύριος , τίς παροικέω ἐν ὁ σκήνωμα σύ ; ἀληθής γάρ σπάνις καί δυσεύρετος καί εἷς ποῦ ἀπό μυρίος ὁ ὁ ἀνάβασις ἐκεῖνος καί ὁ ἐν οὐρανός παροίκησις ἄξιος . ὁ μέν οὖν δηλόω σκήνωμα , ὁ ἐν οὐρανός , οἰκητήριον αὐτός γίγνομαι εἄν ὁ θεός · ἄνθρωπος δέ , ὥσπερ ἀπό αἰχμαλωσία ὁ κατά γῆ διατριβή μέλλω μεθίστημι ἐπί ὁ οὐράνιος κατασκήνωσις , ὥσπερ τις ξένος καί πάροικος εἰμί ἐκεῖ , ἅτε δή ἑτέρωθεν μετανάστης γίγνομαι καί ἐκ ἕτερος ὁρμάω χώρα , διό λέγω · τίς παροικέω ἐν ὁ σκήνωμα σύ ; μακάριος δέ ὁ ἐν αὐτός γίγνομαι ὁ ὄρος καί ἱδρύω ἐν αὐτός ὁ λόγος διδάσκω παράμονος εἰμί καί διαιωνίζω ὁ ἄξιος ὁ αὐτός μονή .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_14.2
Πορευόμενος ἄμωμος καὶ ἐργαζόμενος δικαιοσύνην , λαλῶν ἀλήθειαν ἐν καρδίᾳ αὐτοῦ , ὃς οὐκ ἐδόλωσεν ἐν γλώσσῃ αὐτοῦ οὐδὲ ἐποίησεν τῷ πλησίον αὐτοῦ κακὸν καὶ ὀνειδισμὸν οὐκ ἔλαβεν ἐπὶ τοὺς ἔγγιστα αὐτοῦ . Εἴη δ’ ἂν αὕτη ἡ σωτήριος γνῶσις , ἣν αὐτὸς παριστὰς ἔλεγεν · ἐγώ εἰμι ἡ ὁδός . δεῖ γὰρ πρὸς τῷ πρώτῳ κατορθώματι καὶ τῆς δι’ ἔργων καὶ πράξεων τῶν ἐν δικαιοσύνῃ πρόνοιαν ποιεῖσθαι · λαλῶ ἀλήθειαν ἐν καρδίᾳ αὐτοῦ , ὃς οὐκ ἐδόλωσεν ἐν γλώσσῃ αὐτοῦ .
Lemmas: πορεύω ἄμωμος καί ἐργάζομαι δικαιοσύνη , λαλέω ἀλήθεια ἐν Καρδία αὐτός , ὅς οὐ δολόω ἐν γλῶσσα αὐτός οὐδέ ποιέω ὁ πλησίος αὐτός κακός καί ὀνειδισμός οὐ λαμβάνω ἐπί ὁ ἔγγιστος αὐτός . ἀίω δέ εἄν οὗτος ὁ σωτήριος γνῶσις , ὅς αὐτός παρίστημι λέγω · ἐγώ εἰμί ὁ ὁδός . δεῖ γάρ πρός ὁ πρῶτος κατόρθωμα καί ὁ διά ἔργον καί πρᾶξις ὁ ἐν δικαιοσύνη πρόνοια ποιέω · λαλέω ἀλήθεια ἐν Καρδία αὐτός , ὅς οὐ δολόω ἐν γλῶσσα αὐτός .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_14.3
Καὶ ὀνειδισμὸν οὐκ ἔλαβεν ἐπὶ τοὺς ἔγγιστα αὐτοῦ . Οὐ δεῖ τοίνυν κατεπαίρεσθαί τινα τῶν ἀτελεστέρων μετὰ τὸ κατορθῶσαι τὰ εἰρημένα · ἵνα μὴ οἷόν τι ναυάγιον παθῶν ἀπολέσῃ τὰ ἑαυτοῦ καλά .
Lemmas: καί ὀνειδισμός οὐ λαμβάνω ἐπί ὁ ἔγγιστος αὐτός . οὖον δεῖ τοίνυν κατεπαίρω τις ὁ ἀτελής μετά ὁ κατορθόω ὁ εἴρω · ἵνα μή οἷος τίς ναυάγιον πάθος ἀπόλλυμι ὁ ἑαυτοῦ καλός .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_14.4
Ὁ ὀμνύων τῷ πλησίον αὐτοῦ καὶ οὐκ ἀθετῶν . Ἐνταῦθα ἐπὶ ἑνὶ πράγματί φησιν εὐλόγως ποτὲ δεῖν ὀμνύναι καὶ ὀμνύοντα μὴ παραβαίνειν τοὺς ὅρκους . ἐπὶ ποίῳ δὲ τούτῳ ἢ ἐπὶ τῷ ἑταιρίαν γνησίαν καὶ φιλίαν σπένδεσθαι ;
Lemmas: ὁ ὄμνυμι ὁ πλησίος αὐτός καί οὐ ἀθετέω . ἐνταῦθα ἐπί εἷς πρᾶγμα φημί εὔλογος ποτέ δήω ὄμνυμι καί ὄμνυμι μή παραβαίνω ὁ Ὅρκος . ἐπί ποῖος δέ οὗτος ἢ ἐπί ὁ ἑταιρεία γνήσιος καί φίλιος σπένδω ;
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_14.5
Τὸ ἀργύριον αὐτοῦ οὐκ ἔδωκεν ἐπὶ τόκῳ . Ἐπειδὴ συμβαίνει ποτὲ μετὰ πάντα τὰ κατηριθμημένα κατορθώματα σκάζειν τινὰ καὶ νοσεῖν περὶ δωροδοκίας καὶ τόκους , καὶ ταύτην προσθεραπεύει τὴν νόσον . ὁ γὰρ τῆς βασιλείας τῶν οὐρανῶν ἕνεκεν καὶ αὐτῆς τῆς πρὸς τὸν πλησίον ἀγάπης καὶ φιλανθρωπίας τοῦτο πράττων δίδωσι μέν , ἀλλ’ οὐκ ἐπὶ τῷ τὴν ἀμοιβὴν παρὰ ἀνθρώπων λαβεῖν · ἑαυτῷ δὲ ταμιευόμενος ὥσπερ ἐν θησαυρῷ καὶ αὐτῷ φυλάττων εἰς τὴν μέλλουσαν τῷ θεῷ ἀνταπόδοσιν · καὶ δῶρα ἐπ’ ἀθώοις οὐκ ἔλαβε . τιμὴν μὲν γὰρ τάχα προσοῖτο τὴν ἄλυπον καὶ ἀβλαβῆ τοῖς τιμῶσιν · ὑποκειμένης δὲ αἰτίας ἐφ’ ἑτέρου βλάβῃ , εἴ ποτε δέξαιτο δῶρα , παντάπασιν ἀνέτρεψε τὰ προλεχθέντα · διὸ μάλιστα προσήκει φυλλάττεσθαι τὰς δωροδοκίας .
Lemmas: ὁ ἀργύριον αὐτός οὐ δίδωμι ἐπί τόκος . ἐπεί συμβαίνω ποτέ μετά πᾶς ὁ καταριθμέω κατόρθωμα σκάζω τις καί νοσέω περί δωροδοκία καί τόκος , καί οὗτος προσθεραπεύω ὁ νόσος . ὁ γάρ ὁ βασίλεια ὁ οὐρανός ἕνεκα καί αὐτός ὁ πρός ὁ πλησίος ἀγάπη καί φιλανθρωπία οὗτος πράσσω δίδωμι μέν , ἀλλά οὐ ἐπί ὁ ὁ ἀμοιβή παρά ἄνθρωπος λαμβάνω · ἑαυτοῦ δέ ταμιεύω ὥσπερ ἐν θησαυρός καί αὐτός φυλάσσω εἰς ὁ μέλλω ὁ θεός ἀνταπόδοσις · καί Δῶρα ἐπί ἄθωος οὐ λαμβάνω . τιμή μέν γάρ τάχα προσέω ὁ ἄλυπος καί ἀβλαβής ὁ τιμάω · ὑπόκειμαι δέ αἴτιος ἐπί ἕτερος βλάβη , εἰμί ποτός δέχομαι Δῶρα , παντάπασι ἀνατρέπω ὁ προλέγω · διό μάλιστα προσήκω φυλάσσω ὁ δωροδοκία .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_14.6
Ὁ ποιῶν ταῦτα οὐ σαλευθήσεται εἰς τὸν αἰῶνα . Ὅ γε μὴν ὁμοῦ πάντα προκατηριθμημένα κατορθώσας ἀρτιτελὴς γενόμενος καὶ πᾶν τὸ σῶμα τῆς κατὰ θεὸν πολιτείας ὁλόκληρον , ὥσπερ καὶ ὑγιὲς καὶ πᾶσιν ἀγαθοῖς λόγων τε καὶ ἔργων ἀπηρτισμένον διατηρήσας , οὐ σαλευθήσεται εἰς τὸν αἰῶνα .
Lemmas: ὁ ποιέω οὗτος οὖον σαλεύω εἰς ὁ αἰών . ὅς γε μήv ὁμοῦ πᾶς προκαταριθμέω κατορθόω ἀρτιτελής γίγνομαι καί πᾶς ὁ σῶμα ὁ κατά θεός πολιτεία ὁλόκληρος , ὥσπερ καί ὑγιής καί πᾶς ἀγαθός λόγος τε καί ἔργον ἀπαρτίζω διατηρέω , οὖον σαλεύω εἰς ὁ αἰών .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_15.2
Φύλαξόν με , κύριε , ὅτι ἐπὶ σοὶ ἤλπισα . εἶπα τῷ κυρίῳ · κύριός μου εἶ σύ , ὅτι τῶν ἀγαθῶν μου οὐ χρείαν ἔχεις . Ἄλλοι δέ φασιν , ὡς ἐκ προσώπου τοῦ σωτῆρος εἴρηται ὁ ψαλμός · εἴρηται δὲ κατὰ τὸν ἀνθρώπειον , ὥσπερ αὖ τοιαῦτα πολλὰ καὶ ἐν τοῖς ἱεροῖς εὐαγγελίοις εὑρίσκομεν · τοιοῦτό ἐστιν τό · πάτερ , εἰ δυνατόν , παρελθέτω τὸ ποτήριον τοῦτο ἀπ’ ἐμοῦ · πλὴν οὐχ ὡς ἐγὼ θέλω , ἀλλ’ ὡς σύ · καὶ , πορεύομαι πρὸς τὸν πατέρα μου καὶ πατέρα ὑμῶν , καὶ θεὸν μου καὶ θεὸν ὑμῶν · οὕτως εὑρίσκομεν αὐτὸν εὐχόμενον συνεχῶς , καὶ τὰ γόνατα κάμπτοντα . οὕτω τοίνυν καὶ ἐν τούτῳ τῷ ψαλμῷ αἰτεῖ φυλαχθῆναι , καὶ ὑφ’ ἑαυτοῦ φυλάττεται . αἰτεῖ μὲν γὰρ ὡς ἄνθρωπος , δίδωσι δὲ τὴν αἴτησιν ὡς Θεός · εὐδοκοῦντος δῆλον , ὅτι καὶ συνεργοῦντος τοῦ οἰκείου πατρός . ὅτι τῶν ἀγαθῶν μου οὐ χρείαν ἔχεις . τοῦτο ὁ Σύμμαχος ἑτέρως ἑρμήνευσεν · ἀγαθόν μοι οὐκ ἔστιν ἄνευ σοῦ . πᾶσα , φησί , τῶν ἀγαθῶν ἡ φορὰ διὰ τῆς σῆς ὑπάρχει μοι χάριτος . ἀμφότερα δὲ τῆς εὐσεβείας ἔχεται . καὶ ἡμεῖς γὰρ παρὰ τοῦ Θεοῦ τῶν ἀγαθῶν ἀπολαύομεν , καὶ αὐτὸς τῆς ἡμετέρας δικαιοπραγίας οὐ χρῄζει · χάριν μέντοι τῆς ἡμετέρας ὠφελείας ταύτην νομοθετεῖ .
Lemmas: φυλάσσω ἐγώ , κύριος , ὅτι ἐπί σύ ἐλπίζω . εἶπον ὁ κύριος · κύριος ἐγώ εἰμί σῦς , ὅτι ὁ ἀγαθός ἐγώ οὖον χρεία ἔχω . ἄλλος δέ φημί , ὡς ἐκ πρόσωπον ὁ σωτήρ εἴρω ὁ ψαλμός · εἴρω δέ κατά ὁ ἀνθρώπειος , ὥσπερ αὖος τοιοῦτος πολύς καί ἐν ὁ ἱερός εὐαγγέλιον εὑρίσκω · τοιοῦτος εἰμί ὁ · πατήρ , εἰμί δυνατός , παρέρχομαι ὁ ποτήριον οὗτος ἀπό ἐγώ · πλήν οὐ ὡς ἐγώ ἐθέλω , ἀλλά ὡς σῦς · καί , πορεύω πρός ὁ πατήρ ἐγώ καί πατήρ σύ , καί θεός ἐγώ καί θεός σύ · οὕτως εὑρίσκω αὐτός εὔχομαι συνεχῶς , καί ὁ γόνυ κάμπτω . οὗτος τοίνυν καί ἐν οὗτος ὁ ψαλμός αἰτέω φυλάσσω , καί ὑπό ἑαυτοῦ φυλάσσω . αἰτέω μέν γάρ ὡς ἄνθρωπος , δίδωμι δέ ὁ αἴτησις ὡς Θεός · εὐδοκέω δῆλος , ὅτι καί συνεργέω ὁ οἰκεῖος πατήρ . ὅτι ὁ ἀγαθός ἐγώ οὖον χρεία ἔχω . οὗτος ὁ Σύμμαχος ἑτέρως ἑρμηνεύω · ἀγαθός ἐγώ οὐ εἰμί ἄνευ σύ . πᾶς , φημί , ὁ ἀγαθός ὁ φορά διά ὁ σός ὑπάρχω ἐγώ χάρις . ἀμφότερος δέ ὁ εὐσέβεια ἔχω . καί ἐγώ γάρ παρά ὁ Θεός ὁ ἀγαθός ἀπολαύω , καί αὐτός ὁ ἡμέτερος δικαιοπραγία οὖον χρῄζω · χάρις μέντοι ὁ ἡμέτερος ὠφέλεια οὗτος νομοθετέω .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_15.3
Φύλαξόν με , κύριε , ὅτι ἐπὶ σοὶ ἤλπισα . εἶπα τῷ κυρίῳ · κύριός μου εἶ σύ , ὅτι τῶν ἀγαθῶν μου οὐ χρείαν ἔχεις . Ἔστι δὲ εἰπεῖν καὶ ὡς εἰς ταπεινοφροσύνην ἐνάγων ἡμᾶς καὶ διδάσκων ἡμᾶς εὔχεσθαι ὁ πάντα δυνάμενος ταῦτα , φησίν , ἄνθρωπος γεγονώς .
Lemmas: φυλάσσω ἐγώ , κύριος , ὅτι ἐπί σύ ἐλπίζω . εἶπον ὁ κύριος · κύριος ἐγώ εἰμί σῦς , ὅτι ὁ ἀγαθός ἐγώ οὖον χρεία ἔχω . εἰμί δέ εἶπον καί ὡς εἰς ταπεινοφροσύνη ἐνάγω ἐγώ καί διδάσκω ἐγώ εὔχομαι ὁ πᾶς δύναμαι οὗτος , φημί , ἄνθρωπος γίγνομαι .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_15.4
Εἰ δὲ σῶμα αὐτοῦ ἡ ἐκκλησία τυγχάνει κατὰ τὸ εἰρημένον ὑπὸ τοῦ ἀποστόλου · ὑμεῖς δὲ ἐστὲ σῶμα Χριστοῦ , καὶ μέλη ἐκ μέλους , δύναται ἰδιοποιούμενος τὰ πάθη τῆς ἐκκλησίας αὐτοῦ τὰ προκείμενα ἐξ αὐτῆς λέγειν .
Lemmas: εἰμί δέ σῶμα αὐτός ὁ ἐκκλησία τυγχάνω κατά ὁ εἴρω ὑπό ὁ ἀπόστολος · σύ δέ εἰμί σῶμα Χριστός , καί μέλος ἐκ μέλος , δύναμαι ἰδιοποιέω ὁ πάθος ὁ ἐκκλησία αὐτός ὁ πρόκειμαι ἐκ αὐτός λέγω .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_15.5
Τοῖς ἁγίοις τοῖς ἐν τῇ γῇ αὐτοῦ ἐθαυμάστωσεν πάντα τὰ θελήματα αὐτοῦ ἐν αὐτοῖς . ἐπληθύνθησαν αἱ ἀσθένειαι αὐτῶν , μετὰ ταῦτα ἐτάχυναν . Ἕτεροι δὲ γῆν αὐτοῦ τὴν ἐκκλησίαν φασίν · ὅθεν καὶ θαυμάσια γίνονται τὰ τοῦ θεοῦ θελήματα · θελήματα δὲ θεοῦ αἱ κατ’ εἶδος ἀρεταὶ παρισταμένου τούτου ἐκ τοῦ εὗρον Δαυὶδ τὸν τοῦ Ἰεσσαὶ ἄνδρα κατὰ τὴν καρδίαν μου , ὃς ποιήσει πάντα τὰ θελήματά μου , τὰ οὕτως ἑρμηνευμένα θελήματα θεοῦ . θαυμαστοῖ θεὸς ἐν τοῖς ἁγίοις αὐτοῦ πλέον τι ἐχόντων τῶν κατὰ θεὸν σοφῶν τῶν ἄλλων ἀνθρώπων ἐν τῷ κατὰ ἀρετὴν ἐνεργεῖν . οὐ γὰρ ἀνδρεία ἡ αὐτὴ τῶν μαρτύρων τῆς ἀληθείας , προφητῶν τε καὶ ἀποστόλων , τῇ τῶν ἄλλως ἀνδριζομένων ; ἀλλ’ οὐδὲ ἡ σωφροσύνη τῶν τηρούντων , ἣν ἔσχεν Ἰωσὴφ καὶ Σουσάννα , τῇ τῶν ἄλλων σωφροσύνῃ . οὕτω δὲ καὶ ἐπὶ τῶν λοιπῶν ἀρετῶν θαυμαστοῦντος θεοῦ τὰς τῶν ἁγίων ἀρετὰς ὡς ἀσυγκρίτως ὑπερέχειν αὐτοὺς τῶν κατὰ ἀνθρώπους γενομένων σπουδαίων · οὕτω θαυμασίων τῶν θελημάτων τοῦ θεοῦ ἐν τοῖς ἁγίοις ὄντων πληθύνονται αὐτῶν , τῶν ἁγίων λέγω , αἱ ἀσθένειαι ὁρώντων ὡς πολὺ ἀπολείπονται τῆς θεοῦ ἰσχύος καὶ τοῦ μεγέθους αὐτοῦ . ὅμως , εἰ καὶ πληθύνονται αἱ προλεχθεῖσαι αὐτῶν ἀσθένειαι , οὐκ ἐνβραδύνουσιν , οὐ παραμένουσιν αὐτοῖς παρὰ χρῆμα ἀπερχόμεναι . μέχρι γὰρ τοῦ ἐννοῆσαι αὐτὰς ἔσχον αὐτὰς ταχυνούσας ἐν τῷ μηκέτ’ εἶναι · διὰ τὸ ἰσχύειν ἐν τῷ ἐνδυναμοῦσθαι αὐτοὺς ὑπὸ Χριστοῦ πρῶτον εἶπον ἐν τῷ θεῷ ποιήσωμεν δύναμιν .
Lemmas: ὁ ἅγιος ὁ ἐν ὁ γῆ αὐτός θαυμαστόω πᾶς ὁ θέλημα αὐτός ἐν αὐτός . πληθύνω ὁ ἀσθένεια αὐτός , μετά οὗτος ταχύνω . ἕτερος δέ γῆ αὐτός ὁ ἐκκλησία φημί · ὅθεν καί θαυμάσιος γίγνομαι ὁ ὁ θεός θέλημα · θέλημα δέ θεός ὁ κατά εἶδος ἀρετή παρίστημι οὗτος ἐκ ὁ εὑρίσκω Δαυίδ ὁ ὁ Ἰεσσαί ἀνήρ κατά ὁ Καρδία ἐγώ , ὅς ποιέω πᾶς ὁ θέλημα ἐγώ , ὁ οὕτως ερμηνευμένος θέλημα θεός . θαυμαστός θεός ἐν ὁ ἅγιος αὐτός πλέω τίς ἔχω ὁ κατά θεός σοφός ὁ ἄλλος ἄνθρωπος ἐν ὁ κατά ἀρετή ἐνεργέω . οὖον γάρ ἀνδρεία ὁ αὐτός ὁ μάρτυς ὁ ἀλήθεια , προφήτης τε καί ἀπόστολος , ὁ ὁ ἄλλως ἀνδρίζω ; ἀλλά οὐδέ ὁ σωφροσύνη ὁ τηρέω , ὅς ἔχω Ἰωσήφ καί Σουσάννα , ὁ ὁ ἄλλος σωφροσύνη . οὗτος δέ καί ἐπί ὁ λοιπός ἀρετή θαυμαστόω θεός ὁ ὁ ἅγιος ἀρετή ὡς ἀσύγκριτος ὑπερέχω αὐτός ὁ κατά ἄνθρωπος γίγνομαι σπουδαῖος · οὗτος θαυμάσιος ὁ θέλημα ὁ θεός ἐν ὁ ἅγιος εἰμί πληθύνω αὐτός , ὁ ἅγιος λέγω , ὁ ἀσθένεια ὁράω ὡς πολύς ἀπολείπω ὁ θεός ἰσχύς καί ὁ μέγεθος αὐτός . ὅμως , εἰμί καί πληθύνω ὁ προλέγω αὐτός ἀσθένεια , οὐ ἐμβραδύνω , οὖον παραμένω αὐτός παρά χρῆμα ἀπέρχομαι . μέχρι γάρ ὁ ἐννοέω αὐτός ἔχω αὐτός ταχύνω ἐν ὁ μηκέτι εἰμί · διά ὁ ἰσχύω ἐν ὁ ἐνδυναμόω αὐτός ὑπό Χριστός πρῶτος εἶπον ἐν ὁ θεός ποιέω δύναμις .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_15.7
Κύριος ἡ μερὶς τῆς κληρονομίας μου καὶ τοῦ ποτηρίου μου Ἀναμνησθῆναι προσήκει τῶν ἐν τῷ δευτέρῳ εἰρημένων ψαλμῷ . καὶ γὰρ ἐκεῖ ἀνθρωπίνως πάλιν πρὸς αὐτὸν ἔλεγεν ὁ πατήρ · αἴτησαι παρ’ ἐμοῦ , καὶ δώσω σοι ἔθνη τὴν κληρονομίαν σου καὶ τὴν κατάσχεσίν σου τὰ πέρατα τῆς γῆς . καὶ ἐν τοῖς ἱεροῖς εὐαγγελίοις αὐτὸς πρὸς τὸν ἑαυτοῦ ἔφη πατέρα περὶ τῶν ἱερῶν ἀποστόλων · Πάτερ , οὓς ἔδωκάς μοι σοὶ ἦσαν , καὶ ἐμοὶ αὐτοὺς δέδωκας καὶ οὐδεὶς ἐξ αὐτῶν ἀπώλετο , εἰ μὴ ὁ υἱὸς τῆς ἀπωλείας . ἀλλ’ ὥσπερ ἐνταῦθα ἀνθρωπίνως διαλέγεται λαβεῖν παρακαλῶν , οὕτως ἑτέρωθι δείκνυσιν , ὡς αὐτός ἐστι τῶν ἁπάντων δεσπότης · τὰ πρόβατα γὰρ τὰ ἐμὰ τῆς φωνῆς μου ἀκούει · κἀγὼ γινώσκω αὐτά , καὶ ἀκολουθοῦσί μοι · κἀγὼ ζωὴν αἰώνιον δίδωμι αὐτοῖς · καὶ πάλιν · καὶ ἄλλα δὲ πρόβατα ἔχω , ἃ οὐκ ἔστιν ἐκ τῆς αὐλῆς ταύτης · κἀκεῖνά με δεῖ ἀγαγεῖν , καὶ τῆς φωνῆς μου ἀκούσωσι , καὶ γενήσεται μία ποίμνη , εἷς ποιμήν · ἐν τῷ παρόντι μέντοι ψαλμῷ ἀνθρωπίνως λέγεἰ . κύ ριος μερὶς τῆς κληρονομίας μου καὶ τοῦ ποτηρίου μου · κληρονομίαν καλῶν τὴν τῶν ἐθνῶν βασιλείαν · ποτήριον δὲ ὃν ὑπὲρ ἡμῶν ὑπέμεινε θάνατον . οὕτω γὰρ καὶ ἐν τοῖς ἱεροῖς ἔλεγεν εὐαγγελίοις · πάτερ , εἰ δυνατόν , παρελθέτω τὸ ποτήριον τοῦτο ἀπ’ ἐμοῦ · ὡσεὶ σαφέστερον ἔλεγε · καὶ τῆς ἐμῆς ἐκκλησίας , ἥτις ἐστὶν ἡ κληρονομία μου , μερίς ἐστιν ὁ κύριος · ὁ αὐτὸς δὲ καὶ τοῦ ποτηρίου μου , τουτέστι τοῦ θανάτου , μερὶς γεγενημένος ὁ αὐτός .
Lemmas: Κύριος ὁ μερίς ὁ κληρονομία ἐγώ καί ὁ ποτήριον ἐγώ ἀναμιμνήσκω προσήκω ὁ ἐν ὁ δύο εἴρω ψαλμός . καί γάρ ἐκεῖ ἀνθρώπινος πάλιν πρός αὐτός λέγω ὁ πατήρ · αἰτέω παρά ἐγώ , καί δίδωμι σύ ἔθνος ὁ κληρονομία σύ καί ὁ κατάσχεσις σύ ὁ πέρας ὁ γῆ . καί ἐν ὁ ἱερός εὐαγγέλιον αὐτός πρός ὁ ἑαυτοῦ φημί πατήρ περί ὁ ἱερός ἀπόστολος · πατήρ , ὅς δίδωμι ἐγώ σύ εἰμί , καί ἐγώ αὐτός δίδωμι καί οὐδείς ἐκ αὐτός ἀπόλλυμι , εἰμί μή ὁ υἱός ὁ ἀπώλεια . ἀλλά ὥσπερ ἐνταῦθα ἀνθρώπινος διαλέγω λαμβάνω παρακαλέω , οὕτως ἑτέρωθι δείκνυμι , ὡς αὐτός εἰμί ὁ ἅπας δεσπότης · ὁ πρόβατον γάρ ὁ ἐμός ὁ φωνή ἐγώ ἀκούω · ἐγώ γιγνώσκω αὐτός , καί ἀκολουθέω ἐγώ · ἐγώ ζωή αἰώνιος δίδωμι αὐτός · καί πάλιν · καί ἄλλος δέ πρόβατον ἔχω , ὁ οὐ εἰμί ἐκ ὁ αὐλή οὗτος · ἐκεῖνος ἐγώ δεῖ ἄγω , καί ὁ φωνή ἐγώ ἀκούω , καί γίγνομαι εἷς ποίμνη , εἷς ποιμήν · ἐν ὁ πάρειμι μέντοι ψαλμός ἀνθρώπινος λέγω . κύ ριος μερίς ὁ κληρονομία ἐγώ καί ὁ ποτήριον ἐγώ · κληρονομία καλός ὁ ὁ ἔθνος βασίλειος · ποτήριον δέ ὅς ὑπέρ ἐγώ ὑπομένω θάνατος . οὗτος γάρ καί ἐν ὁ ἱερός λέγω εὐαγγέλιον · πατήρ , εἰμί δυνατός , παρέρχομαι ὁ ποτήριον οὗτος ἀπό ἐγώ · ὡσεί σαφής λέγω · καί ὁ ἐμός ἐκκλησία , ὅστις εἰμί ὁ κληρονομία ἐγώ , μερίς εἰμί ὁ κύριος · ὁ αὐτός δέ καί ὁ ποτήριον ἐγώ , τουτέστι ὁ θάνατος , μερίς γίγνομαι ὁ αὐτός .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_15.8
Σχοινία ἐπέπεσάν μοι ἐν τοῖς κρατίστοις · καὶ γὰρ ἡ κληρονομία μου κρατίστη μοί ἐστιν . Πάλαι μὲν γάρ , φησίν , ἄλλη τις ἦν κληρονομία μου , καὶ ἀλλὰ σχοινίσματά μου . ὅτε γὰρ διεμέριζεν ὁ ὕψιστος ἔθνη , ἐγενήθη μερὶς κυρίου λαὸς αὐτοῦ Ἰακώβ , σχοίνισμα κληρονομίας αὐτοῦ Ἰσραήλ . ἀλλὰ τότε μὲν μερὶς καὶ κληρονομία καὶ σχοίνισμα ὁ πρότερος ἦν λαός · οὗ διαπεσόντος καὶ ἀποβλήτου γενομένου διὰ τὰς ἀσεβείας αὐτῶν , ἑτέρα μερὶς καὶ ἄλλα σχοινία καὶ ἕτεροι κλῆροι ἀντὶ τῶν προτέρων ἐκείνων ἐδόθησάν μοι ἐν τοῖς κρατίστοις · αὕτη γάρ , φησίν , ἡ δευτέρα κρατίστη καὶ ἀρέσκουσά μοί ἐστιν .
Lemmas: σχοινίον επιπίπτω ἐγώ ἐν ὁ ἀγαθός · καί γάρ ὁ κληρονομία ἐγώ ἀγαθός ἐγώ εἰμί . πάλη μέν γάρ , φημί , ἄλλος τις εἰμί κληρονομία ἐγώ , καί ἀλλά σχοίνισμα ἐγώ . ὅτε γάρ διαμερίζω ὁ ὕψιστος ἔθνος , γίγνομαι μερίς κύριος λαός αὐτός Ἰακώβ , σχοίνισμα κληρονομία αὐτός Ἰσραήλ . ἀλλά τότε μέν μερίς καί κληρονομία καί σχοίνισμα ὁ πρότερος εἰμί λαός · ὅς διαπίπτω καί απόβλητος γίγνομαι διά ὁ ἀσέβεια αὐτός , ἕτερος μερίς καί ἄλλος σχοινίον καί ἕτερος κλῆρος ἀντί ὁ πρότερος ἐκεῖνος δίδωμι ἐγώ ἐν ὁ ἀγαθός · οὗτος γάρ , φημί , ὁ δύο ἀγαθός καί ἀρέσκω ἐγώ εἰμί .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_16.2
Ἐδοκίμασας τὴν καρδίαν μου , ἐπεσκέψω νυκτός · ἐπύρωσάς με , καὶ οὐχ εὑρέθη ἐν ἐμοὶ ἀδικία . Ὡς τὴν ἀνθρωπίνην ἀσθένειαν ὑπερβαίνει ἡ τῶν προκειμένων διάνοια . τίς γὰρ καυχήσεται ἁγνὴν ἔχειν καρδίαν ; καὶ τίς παρρησιάζεται λέγων καθαρὸς εἶναι ἀπὸ ἁμαρτιῶν ; μόνῳ τοιγαροῦν ἁρμόζοι αὐτῷ Χριστῷ λέγειν τὰ προκείμενα . μήποτε δὲ τὴν εἰς τὸν ᾅδην κάθοδον καὶ τὸν ἐν τῷ θανάτῳ χῶρον νύκτα κέκληκεν ἐπὶ τοῦ πάροντος ; εἰ γὰρ καὶ ἐν νυκτὶ γέγονεν ἐν τῷ καιρῷ τῶν πειρατηρίων καὶ ἐν τῷ σκοτεινῷ καὶ ἀφεγγεῖ τόπῳ τοῦ θανάτου · ἀλλὰ δοκιμασθεὶς ἐπισκοπῆς τῆς παρὰ τοῦ πατρὸς ἠξίωται διὰ τῆς ἀναστάσεως , καὶ ταύτης τετύχηκεν . ἐπειδήπερ , οἷα χρυσὸς ἐν πυρὶ βληθεὶς λαμπρὸς καὶ καθαρὸς διαμεμένηκεν . ἐπειδὴ μόνος τῶν ἐξ αἰῶνος ἁμαρτίαν οὐκ ἐποίησεν , οὐδὲ εὑρέθη δόλος , κατὰ τὸν Ἡσαΐαν , ἐν τῷ στόματι αὐτοῦ .
Lemmas: δοκιμάζω ὁ Καρδία ἐγώ , ἐπισκοπέω νύξ · πυρόω ἐγώ , καί οὐ εὑρίσκω ἐν ἐγώ ἀδικία . ὡς ὁ ἀνθρώπινος ἀσθένεια ὑπερβαίνω ὁ ὁ πρόκειμαι διάνοια . τίς γάρ καυχάομαι ἁγνός ἔχω Καρδία ; καί τίς παρρησιάζομαι λέγω καθαρός εἰμί ἀπό ἁμαρτία ; μόνος τοιγάρ ἁρμόζω αὐτός Χριστός λέγω ὁ πρόκειμαι . μήποτε δέ ὁ εἰς ὁ ᾍδης κάθοδος καί ὁ ἐν ὁ θάνατος χῶρος νύξ καλέω ἐπί ὁ πάρειμι ; εἰμί γάρ καί ἐν νύξ γίγνομαι ἐν ὁ καιρός ὁ πειρατήριον καί ἐν ὁ σκοτεινός καί ἀφεγγής τόπος ὁ θάνατος · ἀλλά δοκιμάζω ἐπισκοπή ὁ παρά ὁ πατήρ ἀξιόω διά ὁ ἀνάστασις , καί οὗτος τυγχάνω . ἐπεί , οἷος χρυσός ἐν πῦρ βάλλω λαμπρός καί καθαρός διαμένω . ἐπεί μόνος ὁ ἐκ αἰών ἁμαρτία οὐ ποιέω , οὐδέ εὑρίσκω δόλος , κατά ὁ Ἡσαΐας , ἐν ὁ στόμα αὐτός .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_16.3
Ὅπως ἂν μὴ λαλήσῃ τὸ στόμα μου τὰ ἔργα τῶν ἀνθρώπων , διὰ τοὺς λόγους τῶν χειλέων σου ἐγὼ ἐφύλαξα ὁδοὺς σκληράς . κατάρτισαι τὰ διαβήματά μου ἐν ταῖς τρίβοις σου , ἵνα μὴ σαλευθῶσιν τὰ διαβήματά μου . Ὁ δὲ Σύμμαχος εἰπών · ἐγὼ ἐφυλαξάμην ὁδοὺς παραβάτου , ἑτέραν παρέστησε διάνοιαν · ὡς τοῦ τὴν εὐχὴν διαπέμποντος πάντα ἄνθρωπον παραβάτην φεύγοντος καὶ πάσας τὰς τῶν τοιούτων ὁδοὺς διὰ τὸ χαλεπὰς εἶναι καὶ ἀποσκλήρους πάσας τὰς κατὰ κακίαν πράξεις . ὑπογραμμὸν ἡμῖν καὶ διὰ τούτων παρέσχεν ὁ σωτὴρ παιδεύων μήποτε ἐπιτρίβεσθαι μηδὲ μέγα ἐφ’ ἑαυτοῖς φρονεῖν . εὖ δὲ καὶ ἀκριβῶς πεπεῖσθαι , ὡς πάντοτε τῆς παρὰ τοῦ θεοῦ δεόμεθα βοηθείας , ἵνα μὴ σαλευθῇ ἡμῶν τὰ διαβήματα , καὶ εἰς τὸ ἐφαρμόσαι ταῖς ἑαυτοῦ τρίβοις τοὺς ἡμετέρους πόδας .
Lemmas: ὅπως εἄν μή λαλέω ὁ στόμα ἐγώ ὁ ἔργον ὁ ἄνθρωπος , διά ὁ λόγος ὁ χεῖλος σύ ἐγώ φυλάσσω ὁδός σκληρός . καταρτίζω ὁ διάβημα ἐγώ ἐν ὁ τρίβω σύ , ἵνα μή σαλεύω ὁ διάβημα ἐγώ . ὁ δέ Σύμμαχος εἶπον · ἐγώ φυλάσσω ὁδός Παραβάτου , ἕτερος παρίστημι διάνοια · ὡς ὁ ὁ εὐχή διαπέμπω πᾶς ἄνθρωπος παραβάτης φεύγω καί πᾶς ὁ ὁ τοιοῦτος ὁδός διά ὁ χαλεπός εἰμί καί ἀπόσκληρος πᾶς ὁ κατά κακία πρᾶξις . ὑπογραμμός ἐγώ καί διά οὗτος παρέχω ὁ σωτήρ παιδεύω μήποτε ἐπιτρίβω μηδέ μέγας ἐπί ἑαυτοῦ φρονέω . εὕω δέ καί ἀκριβῶς πείθω , ὡς πάντοτε ὁ παρά ὁ θεός δήω βοήθεια , ἵνα μή σαλεύω ἐγώ ὁ διάβημα , καί εἰς ὁ ἐφαρμόζω ὁ ἑαυτοῦ τρίβω ὁ ἡμέτερος πούς .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_16.4
Θαυμάστωσον τὰ ἐλέη σου ὁ σώζων τοὺς ἐλπίζοντας ἐπὶ σέ ἐκ τῶν ἀνθεστηκότων τῇ δεξιᾷ σου . Σώζων δὲ εἴρηται τοὺς ἐλπίζοντας εἰς αὐτὸν , οὐ τοὺς ἐκ σπέρματος Ἰσραὴλ οὐδὲ τοὺς κατὰ τὸν νόμον Μωϋσέως βιοῦντας · ἀλλ’ ὥσπερ καινὴν ὁδὸν εὑράμενος , σώζων ἀνεφάνη τοὺς εἰς αὐτὸν ἠλπικότας · μένει γὰρ , φησὶν ὁ ἀπόστολος , πίστις , ἐλπὶς , ἀγάπη · τὰ τρία ταῦτα συμπέπλεκται ὥσπερ ὑφ’ ἑνὶ δεσμῷ κατεσφιγμένα . διὸ τὴν πίστιν τῇ ἐλπίδι συνάπτει λέγων · ἔστι δὲ πίστις ἐλπιζομένων ὑπόστασις πραγμάτων , ἔλεγχος οὐ βλεπομένων · ταῦτα δ’ ἐξ ἀγάπης τῆς πρὸς τὸν θεὸν φύεται καὶ δι’ αὐτῶν πάλιν ἡ εἰς θεὸν ἀγάπη κρατύνεται .
Lemmas: θαυμαστόω ὁ ἔλεος σύ ὁ σῴζω ὁ ἐλπίζω ἐπί σός ἐκ ὁ ἀνθίστημι ὁ δεξιός σύ . σώζω δέ εἴρω ὁ ἐλπίζω εἰς αὐτός , οὖον ὁ ἐκ σπέρμα Ἰσραήλ οὐδέ ὁ κατά ὁ νόμος Μωϋσῆς βία · ἀλλά ὥσπερ καινός ὁδός εὑρίσκω , σῴζω ἀναφαίνω ὁ εἰς αὐτός ἐλπίζω · μένω γάρ , φημί ὁ ἀπόστολος , πίστις , Ἐλπὶς , ἀγάπη · ὁ τρεῖς οὗτος συμπλέκω ὥσπερ ὑπό εἷς δεσμός κατασφίγγω . διό ὁ πίστις ὁ ἐλπίς συνάπτω λέγω · εἰμί δέ πίστις ἐλπίζω ὑπόστασις πρᾶγμα , ἔλεγχος οὖον βλέπω · οὗτος δέ ἐκ ἀγάπη ὁ πρός ὁ θεός φύω καί διά αὐτός πάλιν ὁ εἰς θεός ἀγάπη κρατύνω .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_16.5
Φύλαξόν με ὡς κόραν ὀφθαλμοῦ · ἐν σκέπῃ τῶν πτερύγων σου σκεπάσεις με ἀπὸ προσώπου ἀσεβῶν τῶν ταλαιπωρησάντων με . οἱ ἐχθροί μου τὴν ψυχὴν μου περιέσχον . Καὶ πᾶς μὲν δίκαιος προσευχόμενος δείσθω τοῦ θεοῦ τῆς παρ’ αὐτοῦ καταξιοῦσθαι φυλακῆς · ὁμολογῶν μὴ ἱκανὸς εἶναι φύλαξ αὐτὸς ἑαυτοῦ γίνεσθαι διὰ τὸ πλῆθος τῶν ἀνθεστηκότων αὐτῷ φυλαχθῆναί τε ἑαυτὸν ὥσπερ τινὰ κόρην ὀφθαλμοῦ παρακαλείτω · ὁρῶν τοὺς ἀνθεστηκότας τῇ δεξιᾷ τοῦ θεοῦ ἐχθρούς τινας καὶ πολεμίους τῷ τῆς ψυχῆς αὐτοῦ ὀφθαλμῷ ἐπιβουλεύοντας καὶ τυφλῶσαι αὐτὸν θέλοντας . ἀλλὰ καὶ πολλῶν ὄντων ἀσεβῶν τῶν ταλαιπωριζόντων αὐτόν , τουτέστι ταλαίπωρον αὐτὸν ἀποφαινόντων βέλη τε κατ’ αὐτοῦ πεμπόντων , ὑπὸ τὰς πτέρυγας καταφεύγων τοῦ θεοῦ σκέπης τῆς ὑπ’ αὐτῷ τυχεῖν ἀξιούτω . ἀλλὰ καὶ ὁ σωτὴρ ὑπὲρ τῆς αὑτοῦ ἐκκλησίας , ἥτις ἐστὶν αὐτοῦ σῶμα , ταύτας ἀνέπεμπε πρὸς τὸν πατέρα τὰς φωνάς . πτέρυγας δὲ νοήσεις τὰς τῆς προνοίας αὐτοῦ δυνάμεις .
Lemmas: φυλάσσω ἐγώ ὡς κόρη ὀφθαλμός · ἐν σκέπη ὁ πτέρυξ σύ σκεπάζω ἐγώ ἀπό πρόσωπον ἀσεβής ὁ ταλαιπωρέω ἐγώ . ὁ ἐχθρός ἐγώ ὁ ψυχή ἐγώ περιέχω . καί πᾶς μέν δίκαιος προσεύχομαι δήω ὁ θεός ὁ παρά αὐτός καταξιόω φυλακή · ὁμολογέω μή ἱκανός εἰμί φύλαξ αὐτός ἑαυτοῦ γίγνομαι διά ὁ πλῆθος ὁ ἀνθίστημι αὐτός φυλάσσω τε ἑαυτοῦ ὥσπερ τις κόρη ὀφθαλμός παρακαλέω · ὁράω ὁ ἀνθίστημι ὁ δεξιός ὁ θεός ἐχθρός τις καί πολέμιος ὁ ὁ Ψυχή αὐτός ὀφθαλμός ἐπιβουλεύω καί τυφλόω αὐτός ἐθέλω . ἀλλά καί πολύς εἰμί ἀσεβής ὁ ταλαιπωρίζω αὐτός , τουτέστι ταλαίπωρος αὐτός ἀποφαίνω βέλος τε κατά αὐτός πέμπω , ὑπό ὁ πτέρυξ καταφεύγω ὁ θεός σκέπη ὁ ὑπό αὐτός τυγχάνω ἀξιόω . ἀλλά καί ὁ σωτήρ ὑπέρ ὁ αὐτός ἐκκλησία , ὅστις εἰμί αὐτός σῶμα , οὗτος ἀναπέμπω πρός ὁ πατήρ ὁ φωνή . πτέρυξ δέ νοέω ὁ ὁ πρόνοια αὐτός δύναμις .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_16.6
Ἐκβάλλοντές με νυνὶ περιεκύκλωσάν με , τοὺς ὀφθαλμοὺς αὐτῶν ἔθεντο ἐκκλῖναι ἐν τῇ γῇ . ὑπέλαβόν με ὡσεὶ λέων ἕτοιμος εἰς θήραν καὶ ὡσεὶ σκύμνος οἰκῶν ἐν ἀποκρύφοις . Ἀντὶ δὲ τοῦ ἐκβάλλοντές με περιεκύκλωσάν με ὁ Σύμμαχος οὕτως ἡρμήνευσε · μακαρίζοντές με παραχρῆμα περιεκύκλουν με , καὶ τοὺς ὀφθαλμοὺς δὲ αὐτῶν , φησίν , ἔθεντο κατ’ ἐμοῦ τοῦ παρακλῖναί με . παρασαλεῦσαι γάρ με καὶ ἀποκινῆσαι τῆς στάσεως καὶ τῆς κατὰ θεὸν προκοπῆς ἐσπούδαζον μιμούμενοι τὸν ἀντίδικον ἡμῶν διάβολον , ὃς ὡς λέων ὠρυόμενος περιπατεῖ ζητῶν τίνα καταπίῃ . ὑπέλαβόν με καὶ αὐτὸν ὡς λέων ἕτοιμος εἰς θήραν καὶ ὡς σκύμνος οἰκῶν ἐν ἀποκρύφοις . οὐδὲ γὰρ ἐκ τοῦ προφανοῦς ἐποιοῦντο τὴν κατ’ ἐμοῦ συσκευὴν , ἀλλὰ λαθραίως ἐνεδρεύοντες .
Lemmas: ἐκβάλλω ἐγώ νυνί περικυκλόω ἐγώ , ὁ ὀφθαλμός αὐτός τίθημι ἐκκλίνω ἐν ὁ γῆ . ὑπολαμβάνω ἐγώ ὡσεί λέων ἑτοῖμος εἰς θήρ καί ὡσεί σκύμνος οἰκέω ἐν ἀπόκρυφος . ἀντί δέ ὁ ἐκβάλλω ἐγώ περικυκλόω ἐγώ ὁ Σύμμαχος οὕτως ἑρμηνεύω · μακαρίζω ἐγώ παραχρῆμα περικυκλόω ἐγώ , καί ὁ ὀφθαλμός δέ αὐτός , φημί , τίθημι κατά ἐγώ ὁ παρακλίνω ἐγώ . παρασαλεύω γάρ ἐγώ καί ἀποκινέω ὁ στάσις καί ὁ κατά θεός προκοπή σπουδάζω μιμέομαι ὁ ἀντίδικος ἐγώ διάβολος , ὅς ὡς λέων ὠρύομαι περιπατέω ζητέω τίς καταπίνω . ὑπολαμβάνω ἐγώ καί αὐτός ὡς λέων ἑτοῖμος εἰς θήρ καί ὡς σκύμνος οἰκέω ἐν ἀπόκρυφος . οὐδέ γάρ ἐκ ὁ προφανής ποιέω ὁ κατά ἐγώ συσκευή , ἀλλά λαθραῖος ἐνεδρεύω .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_16.7
Ῥομφαίαν σου ἀπὸ ἐχθρῶν τῆς χειρός σου . κύριε , ἀπὸ ὀλίγων ἀπὸ γῆς . Εὔχεται τὸν κύριον ὑποσκελίσαι τοὺς πολεμίους , ὡς ἂν πέσοιεν τῆς ἑαυτῶν προαιρέσεως , καὶ κατὰ τοῦτο ὠφελήθειεν . καὶ κατὰ τοῦτο ὠφεληθείην · ἀλλὰ καὶ τὴν ῥομφαίαν σου , φησί , ῥῦσαι ἀπὸ τῆς χειρὸς τῶν ἐχθρῶν · δέος γὰρ μήποτε τὴν σὴν ῥομφαίαν , ᾗ πεποιθὼς ἐγὼ κέχρημαι κατ’ αὐτῶν τῆς ἐμῆς χειρὸς ἁρπάσαντες οἱ πολέμιοι καὶ ἀφελόμενοί μου αὐτὴν χρήσωνται αὐτῇ κατ’ ἐμοῦ . εἴη δ’ ἂν ὁ τοῦ θεοῦ λόγος ὁ ἐνεργὴς καὶ τομώτερος ὑπὲρ πᾶσαν μάχαιραν δίστομον ὁ τῇ ψυχῇ δεδομένος ἀντὶ ῥομφαίας πρὸς ἄμυναν τῶν ἐχθρῶν · ὅπερ συμβαίνει πολλάκις , ἐπειδὰν οἱ ἐχθροὶ τοῦ θεοῦ τὰς ἀπὸ τῶν θείων γραφῶν λέξεις καὶ τὰ ἀναγνώσματα ἀποβαλόντες καὶ ἀνατρέψαντες ἐξ αὐτῶν καὶ δι’ αὐτῶν τὰς ἀκεραίους καταπαλαίωσι ψυχάς . διὸ εὔχεται ἀπὸ τῶν ἐχθρῶν τοῦ θεοῦ ῥυσθῆναι τὴν ῥομφαίαν αὐτοῦ καὶ ἀπὸ ὀλίγων ἀπὸ γῆς · ἀνθ’ οὗ ὁ μὲν Ἀκύλας ἐξέδωκεν · ἀπὸ τεθνηκότων ἐκ καταδύσεως · ὁ δὲ Σύμμαχος · ἀπὸ νεκρῶν ἀπὸ ἐνδεδυκότων . ῥυσθῆναι γὰρ εὔχεται καὶ ἀπὸ τῶν ἐν νεκροῖς ἤδη λελογισμένων διὰ τὸ πάμπαν ἐστερῆσθαι τῆς κατὰ θεὸν ζωῆς .
Lemmas: ῥομφαία σύ ἀπό ἐχθρός ὁ χείρ σύ . κύριος , ἀπό ὀλίγος ἀπό γῆ . εὔχομαι ὁ κύριος ὑποσκελίζω ὁ πολέμιος , ὡς εἄν πίπτω ὁ ἑαυτοῦ προαίρεσις , καί κατά οὗτος ὠφελέω . καί κατά οὗτος ὠφελέω · ἀλλά καί ὁ ῥομφαία σύ , φημί , ῥύομαι ἀπό ὁ χείρ ὁ ἐχθρός · δέος γάρ μήποτε ὁ σός ῥομφαία , ὅς Πεποιθὼς ἐγώ χράομαι κατά αὐτός ὁ ἐμός χείρ ἁρπάζω ὁ πολέμιος καί ἀφαιρέω ἐγώ αὐτός χράω αὐτός κατά ἐγώ . εἰμί δέ εἄν ὁ ὁ θεός λόγος ὁ ἐνεργός καί τομός ὑπέρ πᾶς μάχαιρα δίστομος ὁ ὁ Ψυχή δίδωμι ἀντί ῥομφαία πρός ἄμυνα ὁ ἐχθρός · ὅσπερ συμβαίνω πολλάκις , ἐπειδάν ὁ ἐχθρός ὁ θεός ὁ ἀπό ὁ θεῖον γραφεύς λέγω καί ὁ ἀνάγνωσμα ἀποβάλλω καί ἀνατρέπω ἐκ αὐτός καί διά αὐτός ὁ ἀκέραιος καταπαλαίω Ψυχή . διό εὔχομαι ἀπό ὁ ἐχθρός ὁ θεός ἐρύω ὁ ῥομφαία αὐτός καί ἀπό ὀλίγος ἀπό γῆ · ἀντί ὅς ὁ μέν Ἀκύλας ἐκδίδωμι · ἀπό θνῄσκω ἐκ κατάδυσις · ὁ δέ Σύμμαχος · ἀπό νεκρός ἀπό ἐνδύω . ἐρύω γάρ εὔχομαι καί ἀπό ὁ ἐν νεκρός ἤδη λογίζομαι διά ὁ πάμπαν στερέω ὁ κατά θεός ζωή .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_16.8
Διαμέρισον αὐτοὺς ἐν τῇ ζωῇ αὐτῶν . καὶ τῶν κεκρυμμένων σου ἐπλήσθη ἡ γαστὴρ αὐτῶν , ἐχορτάσθησαν υἱῶν καὶ ἀφῆκαν τὰ κατάλοιπα τοῖς νηπίοις αὐτῶν . Ἀντὶ δὲ τοῦ διαμέρισον αὐτοὺς ὁ μὲν Ἀκύλας ἡρμήνευσεν · μέρος αὐτῶν ἐν ζωῇ · ὁ δὲ Σύμμαχος · ἡ μερὶς αὐτῶν ἐν ζῶσιν . διδάσκει δὲ διὰ τούτων , ὡς τῶν μὲν ἀσεβῶν καὶ τῶν πολλάκις ὠνομασμένων ἐχθρῶν τοῦ θεοῦ ἡ μερὶς καὶ ὁ κλῆρος καὶ πᾶσα ἡ περιουσία ἐν τῇ παρούσῃ ζωῇ τυγχάνει καὶ ἐν τῷ θνητῷ βίῳ , ἐν ᾧ καὶ ἐπλήσθη ἡ γαστὴρ αὐτῶν πάσης τροφῆς καὶ πάσης ἀπολαύσεως καὶ τρυφῆς · ἀλλὰ καὶ τῶν κεκρυμμένων σου φησίν · ἀνθ’ οὗ ὁ Σύμμαχος ἡρμήνευσεν · καὶ τῶν ἀποθέτων . ὅσα γάρ ἐστιν ἐν τῷ θνητῷ βίῳ καὶ τῇ θνητῇ ζωῇ τίμια τῶν νομιζομένων ἀποθέτων καὶ ἀποκρύφων ἐσχήκασιν . αὐτοὶ γοῦν καὶ χρυσὸν καὶ ἄργυρον καὶ πάντα γῆς μέταλλα περιειργάσαντο λίθους τε παντοίους τιμίους καὶ πολυτελεῖς ἐξηρεύνησαν καὶ τούτων ἁπάντων ἐπλήσθησαν · τέκνων δὲ καὶ υἱῶν καὶ θυγατέρων ἐνεφορήθησαν . διὸ ἐπιλέγει · ἐχορτάσθησαν υἱῶν . καὶ οὐ μόνον γε αὐτοὶ τούτων ἐχορτάσθησαν , ἀλλ’ ἐμπλησθέντες αὐτοί τε πρότεροι κλήρους καὶ διαδοχὰς τοῖς μετ’ αὐτοὺς ἐγγόνοις καταλελοίπασιν .
Lemmas: διαμερίζω αὐτός ἐν ὁ ζωή αὐτός . καί ὁ κρύπτω σύ πίμπλημι ὁ γαστήρ αὐτός , χορτάζω υἱός καί ἀφίημι ὁ κατάλοιπος ὁ νήπιος αὐτός . ἀντί δέ ὁ διαμερίζω αὐτός ὁ μέν Ἀκύλας ἑρμηνεύω · μέρος αὐτός ἐν ζωή · ὁ δέ Σύμμαχος · ὁ μερίς αὐτός ἐν ζῶ . διδάσκω δέ διά οὗτος , ὡς ὁ μέν ἀσεβής καί ὁ πολλάκις ὀνομάζω ἐχθρός ὁ θεός ὁ μερίς καί ὁ κλῆρος καί πᾶς ὁ περιουσία ἐν ὁ πάρειμι ζωή τυγχάνω καί ἐν ὁ θνητός βίος , ἐν ὅς καί πίμπλημι ὁ γαστήρ αὐτός πᾶς τροφή καί πᾶς ἀπόλαυσις καί τρυφή · ἀλλά καί ὁ κρύπτω σύ φημί · ἀντί ὅς ὁ Σύμμαχος ἑρμηνεύω · καί ὁ ἀποτίθημι . ὅσος γάρ εἰμί ἐν ὁ θνητός βίος καί ὁ θνητός ζωή τίμιος ὁ νομίζω ἀποτίθημι καί ἀπόκρυφος ἔχω . αὐτός γοῦν καί χρυσός καί ἄργυρος καί πᾶς γῆ μέταλλον περιεργάζομαι λίθος τε παντοῖος τίμιος καί πολυτελής ἐξερευνάω καί οὗτος ἅπας πίμπλημι · τέκνον δέ καί υἱός καί θυγάτηρ ἐμφορέω . διό ἐπιλέγω · χορτάζω υἱός . καί οὖον μόνος γε αὐτός οὗτος χορτάζω , ἀλλά ἐμπίπλημι αὐτός τε πρότερος κλῆρος καί διαδοχή ὁ μετά αὐτός ἔγγονος καταλείπω .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_16.9
Ἐγὼ δὲ ἐν δικαιοσύνῃ ὀφθήσομαι τῷ προσώπῳ σου , χορτασθήσομαι ἐν τῷ ὀφθῆναί τὴν δόξαν σου . Ἐγὼ δὲ τῇ πορισθείσῃ μοι δικαιοσύνῃ τε καὶ ἀρετῇ θαρρῶν πεπαρρησιασμένως ὀφθήσομαι τῷ προσώπῳ σου . καὶ αὕτη μοί ἐστιν ἐλπὶς καὶ οὗτος μέγας κλῆρος · οὗ ποτε πληρωθήσομαι , καὶ χορτασθήσομαι πάσης τρυφῆς ἐν τῷ ὀφθῆναι τὴν δόξαν σου ἐν τῇ τῶν οὐρανῶν βασιλείᾳ .
Lemmas: ἐγώ δέ ἐν δικαιοσύνη ὁράω ὁ πρόσωπον σύ , χορτάζω ἐν ὁ ὁράω ὁ δόξα σύ . ἐγώ δέ ὁ πορίζω ἐγώ δικαιοσύνη τε καί ἀρετή θαρσέω πεπαρρησιασμένως ὁράω ὁ πρόσωπον σύ . καί οὗτος ἐγώ εἰμί Ἐλπὶς καί οὗτος μέγας κλῆρος · ὅς ποτός πληρόω , καί χορτάζω πᾶς τρυφή ἐν ὁ ὁράω ὁ δόξα σύ ἐν ὁ ὁ οὐρανός βασίλεια .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_17.1
Εἰς τὸ τέλος · τῷ παιδὶ κυρίου τῷ Δαυιδ , ἃ ἐλάλησε τῷ κυρίῳ τοὺς λόγους τῆς ᾠδῆς ταύτης ἐν ἡμέρᾳ , ᾗ ἐρρύσατο αὐτὸν κύριος ἐκ χειρὸς πάντων τῶν ἐχθρῶν αὐτοῦ καὶ ἐκ χειρὸς Σαουλ · καὶ εἶπεν . Ἔδει γὰρ ἡμᾶς ἀναγκαίως ἀπὸ τοῦ ψαλμοῦ γνῶναι , ὅτι ἐπὶ ταῖς νίκαις ταῖς κατὰ τῶν ἐχθρῶν καὶ πολεμίων τὸν προκείμενον ὕμνον ἐπινίκιον τῷ πάσης νίκης αἰτίῳ τῷ καὶ νικητὰς ἀπεργαζομένῳ , καὶ διὰ τοῦτο νικοποιῷ κεκλημένῳ , ἀνέθηκεν ὁ Δαυιδ · καὶ ὅτι ἐπινίκιος οὗτος ὁ ὕμνος ἢ ἡ ᾠδὴ εἴρηται τοῦ Δαυιδ . εἰς τὸ τέλος δὲ ἤτοι διὰ τὸ ἀμφὶ τοὺς τελευταίους τῆς ζωῆς αὐτοῦ χρόνους καὶ μετὰ πάσας αὐτοῦ τὰς πράξεις τὰς φερομένας ἐν τῇ ἱστορίᾳ λελέχθαι · ἢ διὰ τὸ προφητείας περιέχειν τῶν μελλόντων ἔσεσθαι ἐπὶ συντελείᾳ τοῦ αἰῶνος · ἢ τρίτον διὰ τὸ ἐπὶ τὰ τέλη τῶν ἐμφερομένων λόγων τοῦ προκειμένου ὕμνου τὸν ἐντυγχάνοντα παραπέμπειν , ἐν οἷς τέλεσιν ἡ κλῆσις τῶν ἐθνῶν καὶ ἡ περὶ τοῦ Χριστοῦ προφητεία . τοῦτον θεσπίζει τὸν τρόπον συμπαραλαμβανομένου τοῖς πᾶσι καὶ τοῦ Σαούλ . καὶ ἄλλως δὲ αὐτὸν ἐκ χειρὸς Σαοὺλ ἐρρύσατο τῆς χειρὸς πολλάκις ἀντὶ πράξεως παραλαμβανομένης . εἰκότως οὖν ὁ ῥυσάμενος Δαυῒδ ἐκ πάντων τῶν ἐχθρῶν αὐτοῦ μειζόνως αὐτὸν εὐεργετῶν καὶ ταύτης τῆς χειρὸς τοῦ Σαουλ , τουτέστι τῆς πράξεως αὐτοῦ , ἐρρύσατο , ὡς μὴ τὰ ὅμοια παθεῖν ἐκείνῳ .
Lemmas: εἰς ὁ τέλος · ὁ παῖς κύριος ὁ Δαυΐδ , ὁ λαλέω ὁ κύριος ὁ λόγος ὁ ᾠδή οὗτος ἐν ἡμέρα , ὅς ῥύομαι αὐτός κύριος ἐκ χείρ πᾶς ὁ ἐχθρός αὐτός καί ἐκ χείρ Σαῦλος · καί εἶπον . δέω γάρ ἐγώ ἀναγκαῖος ἀπό ὁ ψαλμός γιγνώσκω , ὅτι ἐπί ὁ Νίκη ὁ κατά ὁ ἐχθρός καί πολέμιος ὁ πρόκειμαι ὕμνος ἐπινίκιος ὁ πᾶς Νίκη αἴτιος ὁ καί νικητής ἀπεργάζομαι , καί διά οὗτος νικοποιέω καλέω , ἀνατίθημι ὁ Δαυΐδ · καί ὅτι ἐπινίκιος οὗτος ὁ ὕμνος ἢ ὁ ἀοιδή εἴρω ὁ Δαυΐδ . εἰς ὁ τέλος δέ ἤτοι διά ὁ ἀμφί ὁ τελευταῖος ὁ ζωή αὐτός χρόνος καί μετά πᾶς αὐτός ὁ πρᾶξις ὁ φέρω ἐν ὁ ἱστορία λέγω · ἢ διά ὁ προφητεία περιέχω ὁ μέλλω εἰμί ἐπί συντέλεια ὁ αἰών · ἢ τρίτος διά ὁ ἐπί ὁ τέλος ὁ ἐμφέρω λόγος ὁ πρόκειμαι ὕμνος ὁ ἐντυγχάνω παραπέμπω , ἐν ὅς τέλος ὁ κλῆσις ὁ ἔθνος καί ὁ περί ὁ Χριστός προφητεία . οὗτος θεσπίζω ὁ τρόπος συμπαραλαμβάνω ὁ πᾶς καί ὁ Σαῦλος . καί ἄλλως δέ αὐτός ἐκ χείρ Σαῦλος ῥύομαι ὁ χείρ πολλάκις ἀντί πρᾶξις παραλαμβάνω . εἰκότως οὖν ὁ ῥύομαι Δαυΐδ ἐκ πᾶς ὁ ἐχθρός αὐτός μέγας αὐτός εὐεργέτης καί οὗτος ὁ χείρ ὁ Σαῦλος , τουτέστι ὁ πρᾶξις αὐτός , ῥύομαι , ὡς μή ὁ ὅμοιος πάσχω ἐκεῖνος .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_17.2
Ἀγαπήσω σε , κύριε ἡ ἰσχύς μου . κύριος στερέωμά μου καὶ καταφυγή καὶ ῥύστης μου , ὁ θεός μου βοηθός μου , καὶ ἐλπιῶ ἐπ’ αὐτόν , ὑπερασπιστὴς μου καὶ κέρας σωτηρίας μου , ἀντιλήπτωρ μου . αἰνῶν ἐπικαλέσομαι κύριον καὶ ἐκ τῶν ἐχθρῶν μου σωθήσομαι . Ἰσχὺν δὲ καλεῖ τὸν θεὸν ὁμολογῶν τὴν ἀνθρωπίνην ἀσθένειαν , καὶ ὡς οὐδὲν ἂν ἴσχυσεν ἄνευ θεοῦ · καὶ Παῦλος γὰρ ἔφη · πάντα ἰσχύω ἐν τῷ ἐνδυναμοῦντί με Χριστῷ . Ἀκύλας δὲ καὶ Σύμμαχος ἀντὶ τοῦ στερέωμα πέτραν ἡρμήνευσαν · ἔφη δὲ καὶ ὁ μέγας ἀπόστολος · ἡ πέτρα δὲ ἦν ὁ Χριστός . ἐπὶ ταύτην τὴν πέτραν τὴν ἑαυτοῦ οἰκίαν οἰκοδομῶν ὁ Δαυῒδ ἀφωμοίωτο τῷ φρονίμῳ τῷ οἰκοδομήσαντι τὴν ἑαυτοῦ οἰκίαν ἐπὶ τὴν πέτραν . διὸ καὶ πάντων κρείττων ἐγένετο τῶν ὑετοῦ δίκην πνευμάτων τε καὶ ποταμῶν προσβαλλόντων αὐτῷ πολεμίων . ἀλλ’ οὐδὲ ἐπὶ δορυφόρους ἤλπιζεν ἢ στρατόν , ἀλλ’ ἐπὶ θεὸν βοηθὸν αὐτὸν ἔχων πανοπλίαν καὶ κέρας , ὥστ’ ἂν εἰπεῖν καὶ αὐτόν · ἐν σοὶ τοὺς ἐχθροὺς ἡμῶν κερατιοῦμεν .
Lemmas: ἀγαπάω σύ , κύριος ὁ ἰσχύς ἐγώ . κύριος στερέωμα ἐγώ καί καταφυγή καί ῥύστης ἐγώ , ὁ θεός ἐγώ βοηθός ἐγώ , καί ἐλπίζω ἐπί αὐτός , ὑπερασπιστής ἐγώ καί κέρας σωτηρία ἐγώ , ἀντιλήπτωρ ἐγώ . αἰνέω ἐπικαλέω κύριος καί ἐκ ὁ ἐχθρός ἐγώ σῴζω . ἰσχύς δέ καλέω ὁ θεός ὁμολογέω ὁ ἀνθρώπινος ἀσθένεια , καί ὡς οὐδείς εἄν ἰσχύω ἄνευ θεός · καί Παῦλος γάρ φημί · πᾶς ἰσχύω ἐν ὁ ἐνδυναμόω ἐγώ Χριστός . Ἀκύλας δέ καί Σύμμαχος ἀντί ὁ στερέωμα πέτρα ἑρμηνεύω · φημί δέ καί ὁ μέγας ἀπόστολος · ὁ πέτρα δέ εἰμί ὁ Χριστός . ἐπί οὗτος ὁ πέτρα ὁ ἑαυτοῦ οἰκίον οἰκοδομέω ὁ Δαυΐδ ἀφομοιόω ὁ φρόνιμος ὁ οἰκοδομέω ὁ ἑαυτοῦ οἰκίον ἐπί ὁ πέτρα . διό καί πᾶς ἀγαθός γίγνομαι ὁ ὑετός δίκη πνεῦμα τε καί ποταμός προσβάλλω αὐτός πολέμιος . ἀλλά οὐδέ ἐπί δορυφόρος ἐλπίζω ἢ στρατός , ἀλλά ἐπί θεός βοηθός αὐτός ἔχω πανοπλία καί κέρας , ὥστε εἄν εἶπον καί αὐτός · ἐν σύ ὁ ἐχθρός ἐγώ κερατίζω .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_17.3
Περιέσχον με ὠδῖνες θανάτου , καὶ χείμαρροι ἀνομίας ἐξετάραξάν με · ὠδῖνες ᾅδου περιεκύκλωσάν με , προέφθασάν με παγίδες θανάτου . καὶ ἐν τῷ θλίβεσθαί με ἐπεκαλεσάμην τὸν κύριον καὶ πρὸς τὸν θεόν μου ἐκέκραξα · ἤκουσεν ἐκ ναοῦ ἁγίου αὐτοῦ φωνῆς μου , καὶ ἡ κραυγή μου ἐνώπιον αὐτοῦ εἰσελεύσεται εἰς τὰ ὦτα αὐτοῦ . Διδάσκει διὰ τούτων , τίνα τρόπον καὶ ὑπὸ τῶν χειμάρρων τῆς ἀνομίας ταρασσόμενος καὶ τὰ λοιπὰ τὰ προειρημένα πάσχων ᾔσθετο αὑτοῦ κινδυνεύοντος ἐπὶ τὸν λιμένα τῆς ἑαυτοῦ σωτηρίας κατέφευγε . διό φησιν · ἐν τῷ θλίβεσθαι ἐπεκαλεσάμην τὸν κύριον , καὶ πρὸς τὸν θεόν μου ἐκέκραξα . εἶτα διδάσκει , ὡς οὐκ ἠστόχησε τοῦ σκοποῦ τοιαῦτα πιστεύσας · ἡ γὰρ ἐλπὶς οὐ καταισχύνει . διὸ ἐπιφέρει · ἤκουσεν ἐκ ναοῦ ἁγίου αὐτοῦ φωνῆς μου , καὶ ἡ κραυγή μου ἐνώπιον αὐτοῦ εἰσελεύσεται εἰς τὰ ὦτα αὐτοῦ . ναὸν δὲ θεοῦ ἐν τούτοις ποῖον χρὴ νοεῖν λέγεσθαι ὑπὸ τοῦ Δαυῒδ , μήπω τοῦ ἐν Ἱεροσολύμοις οἴκου κατεσκευασμένου ἢ πάντως που τὴν ἐπουράνιον πόλιν τοῦ θεοῦ καὶ τὴν ἄνω Ἱερουσαλήμ , ἧς εἰκὼν ἐτύγχανεν ὁ ἐπὶ τῆς γῆς κατσκευασμένος νεώς .
Lemmas: περιέχω ἐγώ ὠδίς θάνατος , καί χειμάρρους ἀνομία ἐκταράσσω ἐγώ · ὠδίς ᾍδης περικυκλόω ἐγώ , προφθάνω ἐγώ παγίς θάνατος . καί ἐν ὁ θλίβω ἐγώ ἐπικαλέω ὁ κύριος καί πρός ὁ θεός ἐγώ κράζω · ἀκούω ἐκ ναός ἅγιος αὐτός φωνή ἐγώ , καί ὁ κραυγή ἐγώ ἐνώπιος αὐτός εἰσέρχομαι εἰς ὁ οὖς αὐτός . διδάσκω διά οὗτος , τίς τρόπος καί ὑπό ὁ χειμάρρους ὁ ἀνομία ταράσσω καί ὁ λοιπάς ὁ προερέω πάσχω αἰσθάνομαι αὐτός κινδυνεύω ἐπί ὁ λιμήν ὁ ἑαυτοῦ σωτηρία καταφεύγω . διό φημί · ἐν ὁ θλίβω ἐπικαλέω ὁ κύριος , καί πρός ὁ θεός ἐγώ κράζω . εἶτα διδάσκω , ὡς οὐ ἀστοχέω ὁ σκοπός τοιοῦτος πιστεύω · ὁ γάρ Ἐλπὶς οὖον καταισχύνω . διό ἐπιφέρω · ἀκούω ἐκ ναός ἅγιος αὐτός φωνή ἐγώ , καί ὁ κραυγή ἐγώ ἐνώπιος αὐτός εἰσέρχομαι εἰς ὁ οὖς αὐτός . ναός δέ θεός ἐν οὗτος ποῖος χρή νοέω λέγω ὑπό ὁ Δαυΐδ , μήπω ὁ ἐν Ἱερουσαλήμ οἶκος κατασκευάζω ἢ πάντως ποῦ ὁ ἐπουράνιος πόλις ὁ θεός καί ὁ ἄνω Ἱερουσαλήμ , ὅς εἰκών τυγχάνω ὁ ἐπί ὁ γῆ κατασκευάζω ναῦς .