eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_77.4
Υἱοὶ Ἐφραΐμ , ἐντείνοντες καὶ βάλλοντες τόξοις ἐστράφησαν ἐν ἡμέρᾳ πολέμου . οὐκ ἐφύλαξαν τὴν διαθήκην τοῦ θεοῦ καὶ ἐν τῷ νόμῳ αὐτοῦ οὐκ ἠβουλή θησαν πορευθῆναι καὶ ἐπελάθοντο τῶν εὐεργεσιῶν αὐτοῦ καὶ τῶν θαυμασίων αὐτοῦ , ὧν ἔδειξεν αὐτοῖς ἐναντίον τῶν πατέρων αὐτῶν , ἃ ἐποίησεν θαυμάσια ἐν γῇ Αἰγύπτῳ ἐν πεδίῳ Τάνεως . Ὁ μὲν ἀγαθὸς καὶ φιλάνθρωπος κύριος τοῖς πρώτοις προπάτορσι τοῦ Ἰουδαίων ἔθνους ἔργα παντὸς λόγου κρείττονα ἐνεδείκνυτο τὰ διὰ Μωσέως , οἱ δὲ ἐγίνοντο σκληραύχενες καὶ ὡς ἀληθῶς λαὸς μωρὸς καὶ οὐχὶ σοφὸς καὶ γενεὰ σκολιὰ καὶ διεστραμμένη . ἀλλὰ τῶν πρώτων τοιούτων ἀπελεγχθέντων νόμον τοῖς μετὰ ταῦτα παρεδίδου διαστειλάμενος καὶ διαμαρτυράμενος ἐν αὐτῷ τά τε πρακτέα καὶ τὰ μὴ παραινῶν τε μὴ μιμεῖσθαι τοὺς πατέρας μηδὲ τὴν γενεὰν τὴν σκολιὰν μηδὲ τὴν παραπικραίνουσαν , ἥτις οὐ κατηύθυνεν τὴν καρδίαν αὐτῆς καὶ οὐκ ἐπιστώθη μετὰ τοῦ θεοῦ τὸ πνεῦμα αὐτῆς · οἱ δέ , χείρους τῶν πατέρων γενόμενοι , οὐδὲν μὲν ἀπὸ τῆς παραδοθείσης τοῦ νόμου γραφῆς ὠφελοῦντο , ζηλωταὶ δὲ τῆς τῶν πατέρων μοχθηρίας ἐγίνοντο εἰς βάθος κακίας ἐλαύνοντες . Καὶ πρῶτοί γε τούτων ἦσαν οἱ υἱοὶ Ἐφραΐμ , τιμηθέντες μὲν ἐξαιρέτῳ τιμῇ διὰ τοῦ τὴν αὐτῶν φυλὴν καὶ τὸν αὐτῶν κλῆρον προκριθῆναι τοῦ παντὸς ἔθνους καὶ τὴν κιβωτὸν τοῦ θεοῦ καὶ τὴν σκηνὴν τοῦ μαρτυρίου τὴν ὑπὸ Μωσέως ἐν τῇ ἐρήμῳ κατασκευασθείσαν ὑποδέξασθαι πρώτους · ὁ γοῦν τόπος ὁ ἐν Σηλῶ , ἔνθα ἡ σκηνὴ καὶ τὸ ἁγίασμα πρὸ τῆς Ἱερουσαλήμ , τῆς φυλῆς Ἐφραῒμ ἐτύγχανεν . ἀλλὰ πρῶτοι ταύτης τυχόντες τῆς τιμῆς εἰδωλολάτραι γεγόνασιν , καὶ ἔστιν γε τὴν ἱστορίαν τῶν πεπραγμένων αὐτοῖς ἀπὸ τῆς βίβλου τῶν Κριτῶν ἀναλέξασθαι . ἐλέγχει δὲ καὶ ὁ παρὼν ψαλμὸς προϊὼν ἑξῆς καὶ λέγων περὶ αὐτῶν · ἀπώσατο τὸ σκήνωμα Ἰωσήφ , καὶ τὴν φυλὴν Ἐφραῒμ οὐκ ἐξελέξατο · καὶ πάλιν · καὶ ἀπώσατο τὴν σκηνὴν Σηλώμ , σκήνωμα οὗ κατεσκήνωσεν ἐν ἀνθρώποις . καὶ τὴν αἰτίαν παρίστησιν εἰπών · μετεστράφησαν εἰς τόξον στρεβλὸν καὶ παρώργισαν αὐτὸν ἐν τοῖς βουνοῖς αὐτῶν καὶ ἐν τοῖς γλυπτοῖς αὐτῶν παρεζήλωσαν αὐτόν . Εἰκότως οὖν καὶ διὰ τῶν προκειμένων εἴρηται · υἱοὶ Ἐφραΐμ , ἐντείνοντες καὶ βάλλοντες τόξον ἐστράφησαν ἐν ἡμέρᾳ πολέμου . Πῶς δὲ ἐστράφησαν , σαφέστερον παρίστησιν εἰπών · καὶ ἐγένοντο εἰς τόξον στρεβλόν · δέον γὰρ βάλλειν καὶ πολεμεῖν τοῦς τῷ θεῷ πολεμίους , οἱ δὲ εἰδωλολατροῦντες πόλεμον ἤραντο κατὰ τοῦ θεοῦ . διὸ ἐπιλέγει · οὐκ ἐφύλαξαν τὴν διαθήκην τοῦ θεοῦ καὶ ἐν τῷ νόμῳ αὐτοῦ οὐκ ἠβουλήθησαν πορεύεσθαι . Καὶ τοὺς λοιποὺς δὲ τοῦ παντὸς ἔθνους δηλοῖ διὰ τούτων μεταφορικῶς διὰ τῶν υἱῶν Ἐφραῒμ καὶ τοὺς ὁμοίους τοῖς τρόποις , εἰ καὶ μὴ τῆς αὐτῆς ἐτύγχανον ὄντες φυλῆς , σημαίνων , ἐπεὶ καὶ οἱ ἐν τοῖς μετὰ ταῦτα χρόνοις ἀποσχίσαντες τῆς Ἱερουσαλὴμ καὶ ἐν τῇ Σαμαρείᾳ εἰδωλολατρήσαντες υἱοὶ ἦσαν Ἐφραΐμ . εἰκότως οὖν τοὺς παραβάτας τοῦ παντὸς ἔθνους υἱοὺς Ἐφραῒμ ὀνομάσας ἀθρόως διαβάλλει τοὺς πάντας λέγων · καὶ ἐπελάθοντο τῶν εὐεργεσιῶν αὐτοῦ καὶ τῶν θαυμασίων αὐτοῦ , ὧν ἔδειξεν αὐτοῖς ἐναντίον τῶν πατέρων αὐτῶν , ἃ ἐποίησεν θαυμάσια ἐν γῇ Αἰγύπτῳ ἐν πεδίῳ Τάνεως . Πάντων γὰρ τούτων λήθην πεποιημένοι τῶν πρὸς τοὺς πατέρας αὐτῶν ἐπιδεδειγμένων ὅπλα ἤραντο κατὰ τοῦ θεοῦ οὐ βουληθέντες τῷ νόμῳ αὐτοῦ πορεύεσθαι καίτοι ἐπ’ αὐτοῖς κειμένου τοῦ δύνασθαι καὶ τοῦ βούλεσθαι . οἱ δὲ τὴν δύναμιν ἔχοντες οὐκ ἠβουλήθησαν ὀρθῇ χρήσασθαι προαιρέσει · νῶτα δὲ δόντες τῷ θεῷ λήθην ἐποιήσαντο τῶν πάλαι θαυμασίων αὐτοῦ . ποίων δὲ θαυμασίων ἢ τῶν ἐν αὐτῇ γενομένων τῇ Αἰγύπτῳ , καὶ οὐκ ἐν πάσῃ Αἰγύπτῳ , ἀλλ’ ἐν τῷ τῆς Τάνεως πεδίῳ ; ὅπερ Μωσῆς μὲν οὐκ ἐδήλωσεν διὰ τῆς ἑαυτοῦ γραφῆς · ὁ δὲ Ἀσάφ , προφήτης ὤν , διδάσκει διὰ τῶν προκειμένων , ὡς ἐν τῷ πεδίῳ Τάνεως τὰ ἐν Αἰγύπτῳ πραχθέντα θαύματα διὰ Μωσέως ἐπετελέσθη . λέγει δ’ οὖν αὖθις προϊὼν διὰ τῶν ἑξῆς · ὡς ἔθετο ἐν Αἰγύπτῳ τὰ σημεῖα αὐτοῦ καὶ τὰ τέρατα αὐτοῦ ἐν πεδίῳ Τάνεως . Διὰ τί δὲ ἐν τῷ τῆς Τάνεως πεδίῳ ; ἐπειδήπερ ἐν τούτῳ μάλιστα τὰ τῆς δαιμονικῆς ἐνεργείας ἐπεκράτει τότε πολλά τε ἴσχυον κατ’ ἐκεῖνο καιροῦ οἱ ἐν τῇ Τάνει ἱδρυμένοι δαίμονες · ( τοῦτο δὲ δηλοῖ Ἡσαΐας ὁ προφήτης ἐν τῇ ὁράσει τῆς Αἰγύπτου λέγων · καὶ μωροὶ ἔσονται οἱ ἄρχοντες Τάνεως , οἱ σοφοὶ σύμβουλοι τοῦ βασιλέως · ἡ βουλὴ αὐτῶν μωρανθήσεται . πῶς ἐρεῖτε τῷ βασιλεῖ · υἱοὶ συνετῶν ἡμεῖς , υἱοὶ βασιλέων τῶν ἐξ ἀρχῆς ; ποῦ εἰσιν οἱ σοφοί σου ; καὶ ἀναγγειλάτωσάν σοι καὶ εἰπάτωσάν σοι , τί βεβούλευται κύριος ἐπ’ Αἴγυπτον . ἐξέλιπον οἱ ἄρχοντες Τάνεως καὶ ἀπώλοντο οἱ ἄρχοντες Μέμφεως . ) δαίμονες δὲ ἦσαν , ὡς εἰκός , πονηροί , διὰ χρησμῶν καὶ μαντείων σοφίαν τινὰ ἐπαγγελλόμενοι καὶ ἐν ταύτῃ τῶν κατὰ τόπους κρατούντων τῆς Αἰγύπτου σύμβουλοι γινόμενοι . μήποτε δὲ καὶ οἱ ταῖς γοητείαις ταῖς Αἰγυπτιακαῖς προσανέχοντες οἵ τε ἀντιστάντες Μωσεῖ ταῖς φαρμακείαις αὐτῶν οἱ ἄρχοντες ἦσαν Τάνεως καὶ οἱ σοφοὶ σύμβουλοι τοῦ βασιλέως ; διόπερ εἰκότως ἐν πεδίῳ Τάνεως ὁ παρὼν λόγος διδάσκει πεπρᾶχθαι τὰ διὰ Μωσέως ἐν Αἰγύπτῳ γεγενημένα .
Lemmas: υἱός Ἐφραίμ , ἐντείνω καί βάλλω τόξον στρέφω ἐν ἡμέρα πόλεμος . οὐ φυλάσσω ὁ διαθήκη ὁ θεός καί ἐν ὁ νόμος αὐτός οὐ ἀβουλέω θημι πορεύω καί ἐπιλανθάνομαι ὁ εὐεργεσία αὐτός καί ὁ θαυμάσιος αὐτός , ὅς δείκνυμι αὐτός ἐναντίος ὁ πατήρ αὐτός , ὁ ποιέω θαυμάσιος ἐν γῆ Αἴγυπτος ἐν πεδίον Τάνις . ὁ μέν ἀγαθός καί φιλάνθρωπος κύριος ὁ πρῶτος προπάτωρ ὁ Ἰουδαῖος ἔθνος ἔργον πᾶς λόγος ἀγαθός ἐνδείκνυμι ὁ διά Μωσῆς , ὁ δέ γίγνομαι σκληραύχην καί ὡς ἀληθής λαός μωρός καί οὐ σοφός καί γενεά σκολιός καί διαστρέφω . ἀλλά ὁ πρῶτος τοιοῦτος ἀπολέγω νόμος ὁ μετά οὗτος παραδίδωμι διαστέλλω καί διαμαρτύρομαι ἐν αὐτός ὁ τε πρακτέος καί ὁ μή παραινέω τε μή μιμέομαι ὁ πατήρ μηδέ ὁ γενεά ὁ σκολιός μηδέ ὁ παραπικραίνω , ὅστις οὖον κατευθύνω ὁ Καρδία αὐτός καί οὐ πιστόω μετά ὁ θεός ὁ πνεῦμα αὐτός · ὁ δέ , χείρων ὁ πατήρ γίγνομαι , οὐδείς μέν ἀπό ὁ παραδίδωμι ὁ νόμος γραφεύς ὀνίνημι , ζηλωτής δέ ὁ ὁ πατήρ μοχθηρία γίγνομαι εἰς βάθος κακία ἐλαύνω . καί πρότερος γε οὗτος εἰμί ὁ υἱός Ἐφραίμ , τιμάω μέν ἐξαίρετος τιμή διά ὁ ὁ αὐτός φυλή καί ὁ αὐτός κλῆρος προκρίνω ὁ πᾶς ἔθνος καί ὁ κιβωτός ὁ θεός καί ὁ σκηνή ὁ μαρτύριον ὁ ὑπό Μωσῆς ἐν ὁ ἐρῆμος κατασκευάζω ὑποδείκνυμι πρῶτος · ὁ γοῦν τόπος ὁ ἐν Σηλῶ , ἔνθα ὁ σκηνή καί ὁ ἁγίασμα πρό ὁ Ἱερουσαλήμ , ὁ Φυλή Ἐφραίμ τυγχάνω . ἀλλά πρῶτος οὗτος τυγχάνω ὁ τιμή εἰδωλολάτρης γίγνομαι , καί εἰμί γε ὁ ἱστορία ὁ πράσσω αὐτός ἀπό ὁ Βίβλος ὁ κριτής ἀναλέγω . ἔλεγχος δέ καί ὁ πάρειμι ψαλμός προέρχομαι ἑξῆς καί λέγω περί αὐτός · ἀπωθέω ὁ σκήνωμα Ἰωσήφ , καί ὁ φυλή Ἐφραίμ οὐ ἐκλέγω · καί πάλιν · καί ἀπωθέω ὁ σκηνή Σηλώμ , σκήνωμα ὅς κατασκηνόω ἐν ἄνθρωπος . καί ὁ αἴτιος παρίστημι εἶπον · μεταστρέφω εἰς τόξον στρεβλός καί παροργίζω αὐτός ἐν ὁ βουνός αὐτός καί ἐν ὁ γλυπτός αὐτός παραζηλόω αὐτός . εἰκότως οὖν καί διά ὁ πρόκειμαι εἴρω · υἱός Ἐφραίμ , ἐντείνω καί βάλλω τόξον στρέφω ἐν ἡμέρα πόλεμος . Πῶς δέ στρέφω , σαφής παρίστημι εἶπον · καί γίγνομαι εἰς τόξον στρεβλός · δήω γάρ βάλλω καί πολεμέω ὁ ὁ θεός πολέμιος , ὁ δέ εἰδωλολατσέω πόλεμος ἔραμαι κατά ὁ θεός . διό ἐπιλέγω · οὐ φυλάσσω ὁ διαθήκη ὁ θεός καί ἐν ὁ νόμος αὐτός οὐ βούλομαι πορεύω . καί ὁ λοιπός δέ ὁ πᾶς ἔθνος δηλόω διά οὗτος μεταφορικός διά ὁ υἱός Ἐφραίμ καί ὁ ὅμοιος ὁ τρόπος , εἰμί καί μή ὁ αὐτός τυγχάνω εἰμί Φυλή , σημαίνω , ἐπεί καί ὁ ἐν ὁ μετά οὗτος χρόνος ἀποσχίζω ὁ Ἱεροσόλυμα καί ἐν ὁ Σαμάρεια εἰδωλολατράω υἱός εἰμί Ἐφραίμ . εἰκότως οὖν ὁ παραβάτης ὁ πᾶς ἔθνος υἱός Ἐφραίμ ὀνομάζω ἀθρόος διαβάλλω ὁ πᾶς λέγω · καί ἐπιλανθάνομαι ὁ εὐεργεσία αὐτός καί ὁ θαυμάσιος αὐτός , ὅς δείκνυμι αὐτός ἐναντίος ὁ πατήρ αὐτός , ὁ ποιέω θαυμάσιος ἐν γῆ Αἴγυπτος ἐν πεδίον Τάνις . Πάντων γάρ οὗτος λήθη ποιέω ὁ πρός ὁ πατήρ αὐτός ἐπιδείκνυμι ὅπλον ἔραμαι κατά ὁ θεός οὖον βούλομαι ὁ νόμος αὐτός πορεύω καίτοι ἐπί αὐτός κεῖμαι ὁ δύναμαι καί ὁ βούλομαι . ὁ δέ ὁ δύναμις ἔχω οὐ βούλομαι ὀρθός χράω προαίρεσις · νῶτον δέ δίδωμι ὁ θεός λήθη ποιέω ὁ πάλαι θαυμάσιος αὐτός . ποῖος δέ θαυμάσιος ἢ ὁ ἐν αὐτός γίγνομαι ὁ Αἴγυπτος , καί οὐ ἐν πᾶς Αἴγυπτος , ἀλλά ἐν ὁ ὁ Τάνις πεδίον ; ὅσπερ Μωσῆς μέν οὐ δηλόω διά ὁ ἑαυτοῦ γραφεύς · ὁ δέ Ἀσάφ , προφήτης εἰμί , διδάσκω διά ὁ πρόκειμαι , ὡς ἐν ὁ πεδίον Τάνις ὁ ἐν Αἴγυπτος πράσσω θαῦμα διά Μωσῆς ἐπιτελέω . λέγω δέ οὖν αὖθις προέρχομαι διά ὁ ἑξῆς · ὡς τίθημι ἐν Αἴγυπτος ὁ σημεῖον αὐτός καί ὁ τέρας αὐτός ἐν πεδίον Τάνις . Ζεύς τίς δέ ἐν ὁ ὁ Τάνις πεδίον ; ἐπεί ἐν οὗτος μάλιστα ὁ ὁ δαιμονικός ἐνέργεια ἐπικρατέω τότε πολύς τε ἰσχύω κατά ἐκεῖνος καιρός ὁ ἐν ὁ Τάνις ἱδρύω δαίμων · ( οὗτος δέ δηλόω Ἠσαΐας ὁ προφήτης ἐν ὁ ὅρασις ὁ Αἴγυπτος λέγω · καί μωρός εἰμί ὁ ἄρχω Τάνις , ὁ σοφός σύμβουλος ὁ βασιλεύς · ὁ βουλή αὐτός μωραίνω . πῶς εἴρω ὁ βασιλεύς · υἱός συνετός ἐγώ , υἱός βασιλεύς ὁ ἐκ ἀρχή ; ποῦ εἰμί ὁ σοφός σύ ; καί ἀναγγέλλω σύ καί λέγω σύ , τίς βουλεύω κύριος ἐπί Αἴγυπτος . ἐκλείπω ὁ ἄρχω Τάνις καί ἀπόλλυμι ὁ ἄρχω Μέμφις . ) δαίμων δέ εἰμί , ὡς εἰκός , πονηρός , διά χρησμός καί μαντεῖος σοφία τις ἐπαγγέλλω καί ἐν οὗτος ὁ κατά τόπος κρατέω ὁ Αἴγυπτος σύμβουλος γίγνομαι . μήποτε δέ καί ὁ ὁ γοητεία ὁ Αἰγυπτιακός προσανέχω ὁ τε ἀνθίστημι Μωσῆς ὁ φαρμακεία αὐτός ὁ ἄρχω εἰμί Τάνις καί ὁ σοφός σύμβουλος ὁ βασιλεύς ; διόπερ εἰκότως ἐν πεδίον Τάνις ὁ πάρειμι λόγος διδάσκω πράσσω ὁ διά Μωσῆς ἐν Αἴγυπτος γίγνομαι .