eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_78.3
Βοήθησον ἡμῖν , ὁ θεὸς ὁ σωτὴρ ἡμῶν , ἕνεκεν τῆς δοξῆς τοῦ ὀνόματός σου , κύριε , ῥῦσαι ἡμᾶς καὶ ἱλάσθητι ταῖς ἁμαρτίαις ἡμῶν ἕνεκεν τοῦ ὀνόματός σου , μήποτε εἴπωσιν ἐν τοῖς ἔθνεσιν · ποῦ ἐστιν ὁ θεὸς αὐτῶν ; καὶ γνωσθήτω ἐν τοῖς ἔθνεσιν ἐνώπιον τῶν οφθαλμῶν ἡμῶν ἡ ἐκδίκησις τοῦ αἵματος τῶν δούλων σου τοῦ ἐκκεχυμένου . Καὶ ταῦτα ὁ προφήτης ἐκ προσώπου τῶν κατὰ Ἀντίοχον βασιλέα δεδιωγμένων προφέρεται προφητικῶς τὴν εὐχὴν διὰ τῆς γραφῆς τοῖς μέλλουσι διώκεσθαι καταλιπών , ὡς ἂν ἔχοιεν ἐξ ἑτοίμου εἰδέναι , ὁποίοις προσήκει κεχρῆσθαι αὐτοὺς λόγοις ἐν ταῖς πρὸς τὸν θεὸν εὐχαῖς . οὐ μὴν εἰς ἐκείνους μόνους ἵσταται τὰ λεγόμενα , ἁρμόσειεν δὲ καὶ πᾶσι τοῖς τὰ παραπλήσια πεπονθόσιν , ἐπεὶ καὶ ἐν τοῖς καθ’ ἡμᾶς διωγμοῖς μυρίοι τὰ ὅμοια τοῖς προλεχθεῖσιν ὑπομεμενήκασιν · οἳ καὶ εὐκαίρως χρήσαιντο ἐν ταῖς προκειμέναις φωναῖς , ἐν αἷς διδασκόμεθα λέγειν · ἕνεκεν τῆς δόξης τοῦ ὀνόματός σου , κύριε , ῥῦσαι ἡμᾶς . Κἂν γὰρ ἡμεῖς μὴ ἄξιοι ὦμεν βοηθείας , ἀλλὰ τό γε ὄνομα τῆς σῆς δόξης μὴ βλασφημείσθω παρὰ τοῖς ἔθνεσιν , ὡς μὴ ἰσχῦσαν ἡμᾶς ῥύσασθαι . Καὶ ἱλάσθητι δέ , φησίν , ταῖς ἁμαρτίαις ἡμῶν ἕνεκεν τοῦ ὀνόματός σου . ἀνωτέρω μὲν οὖν ἐλέγετο · μὴ μνησθῇς ἡμῶν ἀνομιῶν ἀρχαίων , ἀλλ’ ἐκεῖ μέν · ἀνομιῶν . ἀνομίαι δὲ ἦσαν πάλαι ἡμῖν πεπραγμέναι πρὸ τῆς τοῦ θείου νόμου ὑπακοῆς , αἵτινες εἰκότως ἀρχαῖαι εἴρηνται · πρὸ γὰρ τῆς τοῦ θεοῦ γνώσεως τὰ πλημμελούμενα ἡμῖν ἀνομήματα ἦν ἀρχαῖα . νῦν δέ , ὅτε τὰ τῆς εὐχῆς ἀναπέμπομεν , οὐκέτι μὲν ἀνομίας , ἁμαρτίας δὲ ἑαυτοῖς συνοίδαμεν . Ἀλλὰ καὶ ταύτας ἱλασθῆναι ἀξιοῦμεν διὰ τὸ ἐπικεκλημένον ἡμῖν σὸν ὄνομα · τοῦ γὰρ σαυτοῦ φειδόμενος ὀνόματος τοῦ κοσμοῦντος ἡμᾶς ἱλάσθητι ταῖς ἁμαρτίαις ἡμῶν , μήποτε λαβόντες ἡμᾶς ὑποχειρίους οἱ ἐχθροὶ βλασφημήσωσι τὸ σὸν ὄνομα λέγοντες · ποῦ ἐστιν ὁ θεὸς αὐτῶν ; ἀλλὰ γὰρ τοῦτο μὲν ποῦ εἰπεῖν αὐτοῖς μὴ συγχωρηθείη , ἐμφανὴς δὲ γενόμενος σὺ αὐτὸς ὁ σωτὴρ ἡμῶν τὴν ἐκδίκησιν ποίησαι τοῦ αἵματος τῶν δούλων σου τοῦ ἐκκεχυμένου . Ταῦτα λέγειν ἐν εὐχαῖς παιδευόμεθα κατὰ τοὺς τῶν διωγμῶν καιροὺς ἀντὶ θυσίας καὶ ὁλοκαυτωμάτων τὰ αἵματα τῶν ἁγίων μαρτύρων προβαλλόμενοι καὶ τοιαύτας ἀναπέμποντες ἱκετηρίας · ταῦτα δὲ καὶ πρὸ ἡμῶν οἱ ἐν τῷ Ἰουδαίων ἔθνει τὰ ὅμοια πεπονθότες κατὰ τὸν δηλωθέντα καιρὸν λέγειν ἐδιδάσκοντο , καθ’ ὃν καὶ παρ’ αὐτοῖς γενναῖοι μάρτυρες ἀπεδείχθησαν , ὧν μέμνηται ἡ γραφὴ τῶν καλουμένων Μακκαβαίων · ἐν οἷς ἦν Ἐλεάζαρός τις ἐπιφανὴς ἀνήρ , προβεβηκὼς μὲν τὴν ἡλικίαν , τὸν δὲ μετ’ εὐκλείας θάνατον τῆς ζωῆς αὐτῆς προτιμήσας ὑπὲρ τῆς εἰς τὸν θεὸν εὐσεβείας,ἀλλὰ καὶ μήτηρ ἑπτὰ παίδων θαυμασία τις καὶ ὑπὲρ πάντα λόγον ἐναθλήσασα τῷ μαρτυρίῳ παῖδές τε ταύτης ἑπτὰ διαφόρους ὑποστάντες ἄθλους ἐξαίσιον ἀρετὴν καρτερίας ἐνεδείξαντο , ἄλλοι ἄλλοι τε παρὰ τούτους πλεῖστοι ὅσιοι , ὧν τῆς τελευτῆς καὶ τῶν αἱμάτων τῆς ἐκχύσεως διὰ τῆς εὐχῆς μνημονεύων ὁ λόγος φησίν · καὶ γνωσθήτω ἐν τοῖς ἔθνεσιν ἐνώπιον τῶν ὀφθαλμῶν ἡμῶν ἡ ἐκδίκησις τοῦ αἵματος τῶν δούλων σου τοῦ ἐκκεχυμένου .
Lemmas: βοηθέω ἐγώ , ὁ θεός ὁ σωτήρ ἐγώ , ἕνεκα ὁ δόξα ὁ ὄνομα σύ , κύριος , ῥύομαι ἐγώ καί ἱλάσκομαι ὁ ἁμαρτία ἐγώ ἕνεκα ὁ ὄνομα σύ , μήποτε εἶπον ἐν ὁ ἔθνος · ποῦ εἰμί ὁ θεός αὐτός ; καί γιγνώσκω ἐν ὁ ἔθνος ἐνώπιος ὁ ὀφθαλμός ἐγώ ὁ ἐκδίκησις ὁ αἷμα ὁ δοῦλος σύ ὁ ἐκχέω . καί οὗτος ὁ προφήτης ἐκ πρόσωπον ὁ κατά Ἀντίοχος βασιλεύς διώχνω προφέρω προφητικός ὁ εὐχή διά ὁ γραφεύς ὁ μέλλω διώκω καταλείπω , ὡς εἄν ἔχω ἐκ ἑτοῖμος οἶδα , ὁποῖος προσήκω χράομαι αὐτός λόγος ἐν ὁ πρός ὁ θεός εὐχή . οὖον μήv εἰς ἐκεῖνος μόνος ἵστημι ὁ λέγω , ἁρμόζω δέ καί πᾶς ὁ ὁ παραπλήσιος πάσχω , ἐπεί καί ἐν ὁ κατά ἐγώ διωγμός μυρίος ὁ ὅμοιος ὁ προλέγω ὑπομένω · ἕ καί εὔκαιρος χράω ἐν ὁ πρόκειμαι φωνή , ἐν ὅς διδάσκω λέγω · ἕνεκα ὁ δόξα ὁ ὄνομα σύ , κύριος , ῥύομαι ἐγώ . κἀν γάρ ἐγώ μή ἄξιος εἰμί βοήθεια , ἀλλά ὁ γε ὄνομα ὁ σός δόξα μή βλασφημέω παρά ὁ ἔθνος , ὡς μή ἰσχύω ἐγώ ῥύομαι . καί ἱλάσκομαι δέ , φημί , ὁ ἁμαρτία ἐγώ ἕνεκα ὁ ὄνομα σύ . ἀνωτέρω μέν οὖν λέγω · μή μιμνήσκω ἐγώ ἀνομία ἀρχαῖος , ἀλλά ἐκεῖ μέν · ἀνομία . ἀνομία δέ εἰμί πάλαι ἐγώ πράσσω πρό ὁ ὁ θεῖον νόμος ὑπακοή , ὅστις εἰκότως ἀρχαῖος εἴρω · πρό γάρ ὁ ὁ θεός γνῶσις ὁ πλημμελέω ἐγώ ἀνόμημα εἰμί ἀρχαῖος . νῦν δέ , ὅτε ὁ ὁ εὐχή ἀναπέμπω , οὐκέτι μέν ἀνομία , ἁμαρτία δέ ἑαυτοῦ σύνοιδα . ἀλλά καί οὗτος ἱλάσκομαι ἀξιόω διά ὁ ἐπικαλέω ἐγώ σός ὄνομα · ὁ γάρ σεαυτοῦ φείδομαι ὄνομα ὁ κοσμέω ἐγώ ἱλάσκομαι ὁ ἁμαρτία ἐγώ , μήποτε λαμβάνω ἐγώ ὑποχείριος ὁ ἐχθρός βλασφημέω ὁ σός ὄνομα λέγω · ποῦ εἰμί ὁ θεός αὐτός ; ἀλλά γάρ οὗτος μέν ποῦ εἶπον αὐτός μή συγχωρέω , ἐμφανής δέ γίγνομαι σύ αὐτός ὁ σωτήρ ἐγώ ὁ ἐκδίκησις ποιέω ὁ αἷμα ὁ δοῦλος σύ ὁ ἐκχέω . οὗτος λέγω ἐν εὐχή παιδεύω κατά ὁ ὁ διωγμός καιρός ἀντί θυσία καί ὁλοκαύτωμα ὁ αἷμα ὁ ἅγιος μάρτυς προβάλλω καί τοιοῦτος ἀναπέμπω ἱκετηρία · οὗτος δέ καί πρό ἐγώ ὁ ἐν ὁ Ἰουδαῖος ἔθνος ὁ ὅμοιος πάσχω κατά ὁ δηλόω καιρός λέγω διδάσκω , κατά ὅς καί παρά αὐτός γενναῖος μάρτυς ἀποδείκνυμι , ὅς μιμνήσκω ὁ γραφή ὁ καλέω Μακκαβαῖος · ἐν ὅς εἰμί Ἐλεάζαρος τις ἐπιφανής ἀνήρ , προβαίνω μέν ὁ ἡλικία , ὁ δέ μετά εὔκλεια θάνατος ὁ ζωή αὐτός προτιμάω ὑπέρ ὁ εἰς ὁ θεός εὐσεβείας,ἀλλὰ καί μήτηρ ἑπτά παῖς θαυμάσιος τις καί ὑπέρ πᾶς λόγος ἐναθλέω ὁ μαρτύριον παῖς τε οὗτος ἑπτά διάφορος ὑφίστημι ἆθλος ἐξαίσιος ἀρετή καρτερία ἐνδείκνυμι , ἄλλος ἄλλος τε παρά οὗτος πλεῖστος ὅσιος , ὅς ὁ τελευτή καί ὁ αἷμα ὁ ἔκχυσις διά ὁ εὐχή μνημονεύω ὁ λόγος φημί · καί γιγνώσκω ἐν ὁ ἔθνος ἐνώπιος ὁ ὀφθαλμός ἐγώ ὁ ἐκδίκησις ὁ αἷμα ὁ δοῦλος σύ ὁ ἐκχέω .