eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_49.2
Προσκαλέσεται τὸν οὐρανὸν ἄνω καὶ τὴν γῆν τοῦ διακρίναι τὸν λαὸν αὐτοῦ . συναγάγετε αὐτῷ τοὺς ὁσίους αὐτοῦ τοὺς διατιθεμένους τὴν διαθήκην αὐτοῦ ἐπὶ θυσίαις , καὶ ἀναγγελοῦσιν οἱ οὐρανοὶ τὴν δικαιοσύνην αὐτοῦ , ὅτι ὁ θεὸς κριτής ἐστιν . Διάψαλμα . Ὅτι μὲν οὐκ ἀναστήσονται ἀσεβεῖς ἐν κρίσει οὐδὲ ἁμαρτωλοὶ ἐν βουλῇ δικαίων , ἐδίδαξεν ὁ πρῶτος ψαλμός , καὶ ὁ ἀπόστολος δὲ τοῦτο παρίστησι λέγων · ἵνα μὴ σὺν τῷ κόσμῳ κατακριθῶμεν . ὅτι δὲ ἰδιάζουσά τις ἔσται καὶ ἀφωρισμένη κρίσις τοῦ χρηματίσαντος λαοῦ αὐτοῦ , παρίστησιν ὁ παρὼν λόγος φάσκων · προσκαλέσεται τὸν οὐρανὸν καὶ τὴν γῆν τοῦ διακρίναι τὸν λαὸν αὐτοῦ . Διὰ τί ; ἐπειδήπερ τὸν διὰ Μωϋσέως νόμον ἐπὶ μαρτύρων τούτων αὐτοῖς παρεδίδου λέγων · διαμαρτύρομαι ὑμῖν σήμερον , τόν τε οὐρανὸν καὶ τὴν γῆν , καὶ πάλιν ἐν μεγάλῃ ᾠδῇ · πρόσεχε , οὐρανέ , καὶ λαλήσω καὶ ἀκουέτω γῆ ῥήματα ἐκ στόματός μου . καὶ διὰ τὴν αὐτὴν δὲ αἰτίαν καὶ Ἡσαΐας ἐβόα λέγων · ἄκουε , οὐρανέ , καὶ ἐνωτίζου , γῆ , ὅτι κύριος ἐλάλησεν · υἱοὺς ἐγέννησα καὶ ὕψωσα , αὐτοὶ δέ με ἠθέτησαν . οὕτως οὖν καὶ ἐνταῦθα τοὺς αὐτοὺς μάρτυρας κληθήσεσθαι , φησίν , ἐν τῇ κρίσει τῶν τοὺς νόμους παρειληφότων · διὸ εἴρηται · προσκαλέσεται τὸν οὐρανὸν ἄνω , τουτέστιν τὸν ἄνω τυγχάνοντα οὐρανόν . Καὶ ὥσπερ ἐν εὐαγγελίοις ὁ σωτὴρ τὸ ποίμνιον αὐτοῦ , δηλαδὴ τοὺς ἐν τῇ ἐκκλησίᾳ συνηγμένους , ἀφορίζει καὶ τὰ μὲν πρόβατα ἵστησιν ἐκ δεξιῶν , τὰ δ’ ἐρίφια ἐξ εὐωνύμων , τὸν αὐτὸν τρόπον αὐτὸς ὁ κύριος καὶ ἐνταῦθα διακρίνει πάντα τὸν ἑαυτοῦ λαόν . Εἴθ’ ὡς ἐν εὐαγγελίοις εἴρηται · καὶ ἀποστελεῖ τοὺς ἀγγέλους αὐτοῦ καὶ συνάξουσιν πάντα τὰ ἔθνη ἀπ’ ἄκρου τοῦ οὐρανοῦ ἔως ἄκρου αὐτοῦ , οὕτως καὶ ἐνταῦθα προστάττει τοῖς αὐτοῖς ὑπηρέταις τῆς ἑαυτοῦ βασιλείας λέγων · συναγάγετε αὐτῷ τοὺς ὁσίους αὐτοῦ , ἀνθ’ οὗ τὸ Ἑβραϊκὸν καὶ οἱ λοιποὶ ἑρμηνευταὶ συμφώνως · συναγάγετέ μοι τοὺς ὁσίους μου εἰρήκασιν . πρώτους γὰρ βούλεται ἀφορισθῆναι πρὸ τῶν ἀσεβῶν τοὺς ὁσίους αὐτοῦ , ἵν’ αὐτοῖς τὰς ὀφειλομένας καὶ καταλλήλους ἐπαγγελίας ἀποδῷ τοὺς διατιθεμένους τὴν διαθήκην αὐτοῦ ἐπὶ θυσίαις , ἢ κατὰ τοὺς λοιποὺς ἑρμηνευτὰς τὴν διαθήκην μου . τὰ μὲν οὖν ἄλλα πάντα τῶν ὁσίων αὐτοῦ ἀποδέχεται . ἐπειδὴ δὲ κατὰ τὸν πρότερον λαὸν θεοφιλεῖς ἄνδρες οὐκ ὤκνουν καὶ θυσίας προσάγειν διὰ ζῴων ἀλόγων σφαγῆς , εἰκότως , οἷα δὴ ὁσίους ἑαυτοῦ , ἐντεῦθεν ἤδη καὶ πρὸ τῆς μελλούσης κρίσεως ἐφίστησιν μὴ περὶ τὰς τοιαύτας θυσίας σπουδάζειν , γνῶσιν δὲ καὶ ἐπιστήμην ἀναλαβεῖν τῆς τῷ θεῷ προσφιλοῦς θυσίας . καὶ τοῦτο παρακελευσαμένου τοῦ κριτοῦ θαυμάσαντες αὐτοῦ καὶ ἀποδεξάμενοι τὸ δίκαιον οἱ οὐρανοί , δηλαδὴ αἱ οὐράνιοι δυνάμεις , καὶ ὡς ἀπὸ πρώτων τῶν ὁσίων αὐτοῦ κατήρξατο , εὐθὺς ἀναπέμπουσιν εὐφημίας καὶ ὕμνους . διὸ ἐπιλέγεται · καὶ ἀναγγελοῦσιν οἱ οὐρανοὶ τὴν δικαιοσύνην αὐτοῦ , ὅτι ὁ θεὸς κριτής ἐστιν . Εὐφημήσουσιν γὰρ ὡς δίκαιον κριτὴν τὸν εἰρηκότα · συναγάγετέ μοι τοὺς ὁσίους μου . Οὐ μὴν καὶ ἡ γῆ τοῖς οὐρανοῖς τὰ αὐτὰ πράξει · ἀλλ’ ὅτε μὲν κρίνει τὸν λαὸν αὐτοῦ , προσκαλεῖται τὸν οὐρανὸν καὶ τὴν γῆν · ὅτε δὲ συνάγει τοὺς ὁσίους αὐτοῦ , μόνοι οἱ οὐρανοὶ ἀναγγελοῦσιν τὴν δικαιοσύνην αὐτοῦ ὡς ἂν αὐτοὶ ὑποδεδεγμένοι τοὺς συναχθέντας , συγχαίροντες αὐτῶν τῇ σωτηρίᾳ · τὸ δὲ τῆς γῆς οἰκητήριον τῷ ἑτέρῳ τάγματι , δηλαδὴ τῷ μὴ τῆς οὐρανίου κλήσεως ἠξιωμένῳ , καταλειφθήσεται .
Lemmas: προσκαλέω ὁ οὐρανός ἄνω καί ὁ γῆ ὁ διακρίνω ὁ λαός αὐτός . συνάγω αὐτός ὁ ὅσιος αὐτός ὁ διατίθημι ὁ διαθήκη αὐτός ἐπί θυσία , καί ἀναγγέλλω ὁ οὐρανός ὁ δικαιοσύνη αὐτός , ὅτι ὁ θεός κριτής εἰμί . διάψαλμα . ὅτι2 μέν οὐ ἀνίστημι ἀσεβής ἐν κρίσις οὐδέ ἁμαρτωλός ἐν βουλή Δίκαιος , διδάσκω ὁ πρῶτος ψαλμός , καί ὁ ἀπόστολος δέ οὗτος παρίστημι λέγω · ἵνα μή σύν ὁ κόσμος κατακρίνω . ὅτι δέ ἰδιάζω τις εἰμί καί ἀφορίζω κρίσις ὁ χρηματίζω λαός αὐτός , παρίστημι ὁ πάρειμι λόγος φάσκω · προσκαλέω ὁ οὐρανός καί ὁ γῆ ὁ διακρίνω ὁ λαός αὐτός . Ζεύς τίς ; ἐπεί ὁ διά Μωϋσῆς νόμος ἐπί μάρτυς οὗτος αὐτός παραδίδωμι λέγω · διαμαρτύρομαι σύ σήμερον , ὁ τε οὐρανός καί ὁ γῆ , καί πάλιν ἐν μέγας ᾠδή · προσέχω , οὐρανός , καί λαλέω καί ἀκούω γῆ ῥῆμα ἐκ στόμα ἐγώ . καί διά ὁ αὐτός δέ αἴτιος καί Ἠσαΐας βοάω λέγω · ἀκούω , οὐρανός , καί ἐνωτίζομαι , γῆ , ὅτι κύριος λαλέω · υἱός γεννάω καί ὑψόω , αὐτός δέ ἐγώ ἀθετέω . οὕτως οὖν καί ἐνταῦθα ὁ αὐτός μάρτυς καλέω , φημί , ἐν ὁ κρίσις ὁ ὁ νόμος παραλαμβάνω · διό εἴρω · προσκαλέω ὁ οὐρανός ἄνω , τουτέστιν ὁ ἄνω τυγχάνω οὐρανός . καί ὥσπερ ἐν εὐαγγέλιον ὁ σωτήρ ὁ ποίμνη αὐτός , δηλαδή ὁ ἐν ὁ ἐκκλησία σύνειμι , ἀφορίζω καί ὁ μέν πρόβατον ἵστημι ἐκ δεξιός , ὁ δέ ἐρίφιον ἐκ εὐώνυμος , ὁ αὐτός τρόπος αὐτός ὁ κύριος καί ἐνταῦθα διακρίνω πᾶς ὁ ἑαυτοῦ λαός . ἔτι ὡς ἐν εὐαγγέλιον εἴρω · καί ἀποστέλλω ὁ ἄγγελος αὐτός καί συνάγω πᾶς ὁ ἔθνος ἀπό ἄκρος ὁ οὐρανός ἔως ἄκρος αὐτός , οὕτως καί ἐνταῦθα προστάσσω ὁ αὐτός ὑπηρέτης ὁ ἑαυτοῦ βασίλεια λέγω · συνάγω αὐτός ὁ ὅσιος αὐτός , ἀντί ὅς ὁ ἑβραικός καί ὁ λοιπός ἑρμηνευτής σύμφωνος · συνάγω ἐγώ ὁ ὅσιος ἐγώ εἴρω . πρῶτος γάρ βούλομαι ἀφορίζω πρό ὁ ἀσεβής ὁ ὅσιος αὐτός , ἵνα αὐτός ὁ ὀφείλω καί κατάλληλος ἐπαγγελία πωλέω ὁ διατίθημι ὁ διαθήκη αὐτός ἐπί θυσία , ἢ κατά ὁ λοιπός ἑρμηνευτής ὁ διαθήκη ἐγώ . ὁ μέν οὖν ἄλλος πᾶς ὁ ὅσιος αὐτός ἀποδέχομαι . ἐπεί δέ κατά ὁ πρότερος λαός θεοφιλής ἀνήρ οὐ ὀκνέω καί θυσία προσάγω διά ζῷον ἄλογος σφαγή , εἰκότως , οἷος δή ὅσιος ἑαυτοῦ , ἐντεῦθεν ἤδη καί πρό ὁ μέλλω κρίσις ἐφίστημι μή περί ὁ τοιοῦτος θυσία σπουδάζω , γνῶσις δέ καί ἐπιστήμη ἀναλαμβάνω ὁ ὁ θεός προσφιλής θυσία . καί οὗτος παρακελεύομαι ὁ κριτής θαυμάζω αὐτός καί ἀποδείκνυμι ὁ Δίκαιος ὁ οὐρανός , δηλαδή ὁ οὐράνιος δύναμις , καί ὡς ἀπό πρῶτος ὁ ὅσιος αὐτός κατάρχω , εὐθύς ἀναπέμπω Εὐφημία καί ὕμνος . διό ἐπιλέγω · καί ἀναγγέλλω ὁ οὐρανός ὁ δικαιοσύνη αὐτός , ὅτι ὁ θεός κριτής εἰμί . Εὐφημέω γάρ ὡς Δίκαιος κριτής ὁ ἐρῶ · συνάγω ἐγώ ὁ ὅσιος ἐγώ . οὖον μήv καί ὁ γῆ ὁ οὐρανός ὁ αὐτός πρᾶξις · ἀλλά ὅτε μέν κρίνω ὁ λαός αὐτός , προσκαλέω ὁ οὐρανός καί ὁ γῆ · ὅτε δέ συνάγω ὁ ὅσιος αὐτός , μόνος ὁ οὐρανός ἀναγγέλλω ὁ δικαιοσύνη αὐτός ὡς εἄν αὐτός ὑποδέχομαι ὁ συνάγω , συγχαίρω αὐτός ὁ σωτηρία · ὁ δέ ὁ γῆ οἰκητήριον ὁ ἕτερος τάγμα , δηλαδή ὁ μή ὁ οὐράνιος κλῆσις ἀξιόω , καταλείπω .