eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_126.1
Ἐὰν μὴ κύριος οἰκοδομήσῃ οἶκον , εἰς μάτην ἐκοπίασαν οἱ οἰκοδομοῦντες αὐτόν . ἐὰν μὴ κύριος φυλάξῃ πόλιν , εἰς μάτην ἠγρύπνησεν ὁ φυλάσσων . Ἡ παροῦσα ᾠδὴ τοῦ Σολομῶντος εἶναι λέγεται , ὃς πρῶτος ἐδείματο τὸν ἐν Ἱεροσολύμοις νεών . οὕτως γε ἔχειν μαρτυρεῖ τὸ καὶ οἱ λοιποὶ ἑρμηνευταί . καὶ ἔοικέ γε ὡς ὅτι ἄλλος εἴρηκε · προσευχὴ Μωυσέως , ἀνθρώπου τοῦ θεοῦ , καὶ ἄλλοι τοῦ Ἀσὰφ καὶ τῶν υἱῶν Κορὲ ἕτεροι . κατὰ τὸν αὐτὸν δὴ τρόπον δοκεῖ μοι προφητικῶς ὑπὸ τοῦ Σαλομῶντος τὰ μετὰ χεῖρας λελέχθαι , ὁπηνίκα τὸ ἱερὸν κατεσκευάζετο · παντὸς γὰρ ὡς εἰκὸς κατὰ τὸ Ἰουδαίων ἔθνος μέγα φρονοῦντος ἐπὶ τῷ στερρῷ τῆς οἰκοδομῆς καὶ τῇ ὀχυρότητι τοῦ τόπου συνορῶν ὁ Σολομῶν θείῳ πνεύματι τὴν ἐσχάτην ἐρημίαν αὐτοῦ συγκρίνων τε τῇ ἑαυτοῦ οἰκοδομῇ τὴν μέλλουσαν ὑπ’ αὐτοῦ τοῦ κυρίου συνίστασθαι καθ’ ὅλην τὴν οἰκουμένην οἰκοδομὴν τῆς ἐκκλησίας , προκρίνει καὶ ὑπερθαυμάζει τὴν τοῦ κυρίου οἰκοδομήν , ἐλέγχει δὲ τὴν ἑαυτοῦ ὡς πρόσκαιρον οὖσαν καὶ μὴ δυναμένην συστῆναι μηδὲ πρὸς τὸ βραχύτατον ἄνευ τῆς τοῦ κυρίου φυλακῆς . διὸ διδάσκει τὰ προκείμενα , ἅπερ ὁ λόγος κατὰ καιρὸν ἐπὶ τοῦ παρόντος τίθησι διὰ τοὺς ἀπὸ τῆς Βαβυλῶνος ἐπανελθόντας καὶ περὶ τὴν οἰκοδομὴν τοῦ ἐπὶ τῆς Ἰουδαίας οἴκου ἐσπουδακότας μέγα τε φρονοῦντας ἐπ’ ἀυτῷ . πρὸς οὓς δυνάμει ταῦτα φησίν , ὅτι μένει μὲν ὁ οἶκος ἐκεῖνος ἐπὶ τοσοῦτον , ἔστ’ ἂν ὁ κύριος αὐτὸν φυλάττῃ , ἀναχωρήσαντος δέ ποτε τοῦ φύλακος εἰς ἔρημον καταστήσεται τῆς ἐξ ἀνθρώπων σπουδῆς καὶ βοηθείας ματαίας καὶ περιττῆς ἐσομένης . ἐπεὶ δ’ ἕτερος ἦν ὁ οἶκος παρὰ τὴν πόλιν , ἡ μὲν γὰρ μετὰ τῶν οἰκοδομημάτων καὶ μετὰ τῶν τὴν πόλιν οἰκούντων νοεῖται , ὁ δὲ οἶκος αὐτὸ τὸ ἱερόν , εἰκότως ἐπὶ μὲν τοῦ ἱεροῦ αὐτὸν οἰκοδόμον εἰσάγει τὸν κύριον , ἐπὶ δὲ τῆς πόλεως ἀνθρώπους μὲν οἰκοδόμους , φύλακα δὲ τὸν θεόν .
Lemmas: ἐάν μή κύριος οἰκοδομέω οἶκος , εἰς μάτην κοπιάω ὁ οἰκοδομέω αὐτός . ἐάν μή κύριος φυλάσσω πόλις , εἰς μάτην ἀγρυπνέω ὁ φυλάσσω . ὁ πάρειμι ἀοιδή ὁ Σολομών εἰμί λέγω , ὅς πρῶτος δέμω ὁ ἐν Ἱερουσαλήμ νέος . οὕτως γε ἔχω μαρτυρέω ὁ καί ὁ λοιπός ἑρμηνευτής . καί ἔοικα γε ὡς ὅτι ἄλλος εἴρω · προσευχή Μωυσῆς , ἄνθρωπος ὁ θεός , καί ἄλλος ὁ Ἀσάφ καί ὁ υἱός κορός ἕτερος . κατά ὁ αὐτός δή τρόπος δοκέω ἐγώ προφητικός ὑπό ὁ Σολομών ὁ μετά χείρ λέγω , ὁπηνίκα ὁ ἱερόν κατασκευάζω · πᾶς γάρ ὡς εἰκός κατά ὁ Ἰουδαῖος ἔθνος μέγας φρονέω ἐπί ὁ στερρός ὁ οἰκοδομεύς καί ὁ ὀχυρότης ὁ τόπος σύνορος ὁ Σολομών θεῖον πνεῦμα ὁ ἔσχατος ἐρημία αὐτός συγκρίνω τε ὁ ἑαυτοῦ οἰκοδομέω ὁ μέλλω ὑπό αὐτός ὁ κύριος συνίστημι κατά ὅλος ὁ οἰκέω οἰκοδομή ὁ ἐκκλησία , προκρίνω καί ὑπερθαυμάζω ὁ ὁ κύριος οἰκοδομή , ἔλεγχος δέ ὁ ἑαυτοῦ ὡς πρόσκαιρος εἰμί καί μή δύναμαι συνίστημι μηδέ πρός ὁ βραχύς ἄνευ ὁ ὁ κύριος φυλακή . διό διδάσκω ὁ πρόκειμαι , ὅσπερ ὁ λόγος κατά καιρός ἐπί ὁ πάρειμι τίθημι διά ὁ ἀπό ὁ Βαβυλών ἐπανέρχομαι καί περί ὁ οἰκοδομή ὁ ἐπί ὁ Ἰουδαῖος οἶκος σπουδάζω μέγας τε φρονέω ἐπί αὐτός . πρός ὅς δύναμις οὗτος φημί , ὅτι μένω μέν ὁ οἶκος ἐκεῖνος ἐπί τοσοῦτος , ἔστω εἄν ὁ κύριος αὐτός φυλάσσω , ἀναχωρέω δέ ποτός ὁ φύλαξ εἰς ἐρῆμος καθίστημι ὁ ἐκ ἄνθρωπος σπουδή καί βοήθεια μάταιος καί περισσός εἰμί . ἐπεί δέ ἕτερος εἰμί ὁ οἶκος παρά ὁ πόλις , ὁ μέν γάρ μετά ὁ οἰκοδόμημα καί μετά ὁ ὁ πόλις οἰκέω νοέω , ὁ δέ οἶκος αὐτός ὁ ἱερός , εἰκότως ἐπί μέν ὁ ἱερός αὐτός οἰκοδόμος εἰσάγω ὁ κύριος , ἐπί δέ ὁ πόλις ἄνθρωπος μέν οἰκοδόμος , φύλαξ δέ ὁ θεός .