eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_67.16
Διασκόρπισον ἔθνη τὰ τοὺς πολέμους θέλοντα . ἤξουσι πρέσβεις ἐξ Αἰγύπτου , Αἰθιοπία προφθάσει χεῖρα αὐτῆς τῷ θεῷ . αἱ βασιλεῖαι τῆς γῆς , ἄσατε τῷ θεῷ , ψάλατε τῷ κυρίῳ . διάψαλμα · τῷ ἐπιβεβηκότι ἐπὶ τὸν οὐρανὸν τοῦ οὐρανοῦ κατ’ ἀνατολάς . Τὰ μὲν ἀνώτερα περὶ τῶν ἀντικειμένων δυνάμεων καὶ περὶ τῶν ἀρχόντων τοῦ Ἰουδαίων ἔθνους ἐδηλοῦτο , τὰ δὲ προκείμενα περὶ τῶν ἐν τοῖς λοιποῖς ἔθνεσι πολεμίων τῆς ἐκκλησίας . ἐπειδὴ γὰρ ἑώρα τὸ πνεῦμα τὸ ἅγιον τοὺς ἐν ἀπιστίᾳ ἀπομείναντας τῶν ἐθνῶν ἐπαναστησομένους τοῖς πιστοῖς καὶ διωγμοὺς κατὰ τῆς ἐκκλησίας τοῦ θεοῦ κινήσοντας , ἀναγκαίως καὶ περὶ τούτου εὔχεται λέγον · διασκόρπισον ἔθνη τὰ τοὺς πολέμους θέλοντα . Δια σκορπιζομένων γὰρ τούτων ἡ χάρις ἡ εὐαγγελικὴ χώραν ἕξει ἤμελλε τοῦ ἐνεργεῖν καὶ ἐξ αὐτῶν πρώτων ἄρχεσθαι τῶν καθ’ ὑπερβολὴν εἰδωλολατρῶν . Αἰγύπτιοι δὲ ἦσαν οἱ πάντων ἀνθρώπων καὶ πάντων ἐθνῶν δεισιδαιμονέστατοι . διὸ ἑξῆς ἐπιλέγει · ἥξουσι πρέσβεις ἐξ Αἰγύπτου , κατὰ δὲ τὸν Ἀκύλαν · οἴσουσιν ἐσπευσμένως ἐξ Αἰγύπτου , κατὰ δὲ τὸν Σύμμαχον · ἐλθέτωσαν ἐκφάναντες οἱ ἐξ Αἰγύπτου . Καὶ τὸ μὲν πάντων εἰδωλολατρῶν γένος διὰ τῶν ἐλευσομένων ἐξ Αἰγύπτου καὶ διαβησομένων ἐπὶ τὴν τοῦ θεοῦ γνῶσιν δεδήλωται · διὰ δὲ τοῦ ἑξῆς ἐπιλεγομένου · Αἰθιοπία προφθάσει χεῖρα αὐτῆς τῷ θεῷ , τὰ ἄκρα τῆς τῶν ἀνθρώπων οἰκουμένης . σημαίνει γὰρ ὁ λόγος , ὡς ἄρα ἐξ ἁπάντων τῶν ἐθνῶν τῶν ἀπ’ ἀνατολῆς ἡλίου μέχρι δυσμῶν ἥξουσιν κατὰ τὸ φάσκον ἐν ἑτέροις λόγιον · μνησθήσονται καὶ ἐπιστραφήσονται πρὸς κύριον πάντα τὰ πέρατα τῆς γῆς , καὶ προσκυνήσουσιν ἐνώπιον αὐτοῦ πᾶσαι αἱ πατριαὶ τῶν ἐθνῶν . Κατὰ δὲ τὸν Ἀκύλαν · Αἰθίοψ , φησίν , δρομώσει χεῖρα αὐτοῦ τῷ θεῷ , κατὰ δὲ τὸν Σύμμαχον · Αἰθιοπία σπευσάτω διδοῦσα χεῖρα τῷ θεῷ . Ἔστι δὲ καὶ κατὰ τὴν ἱστορίαν τοῦτο πεπληρῶσθαι φάναι ἐπὶ τοῦ Αἰθίοπος , οὗ μέμνηνται τῶν ἀποστόλων αἱ Πράξεις . σχεδὸν γὰρ προέφθασεν οὗτος τὰ λοιπὰ ἔθνη καταξιωθεὶς πρὸ πάντων τῆς γνώσεως τοῦ σωτῆρος . Ὅπως δὲ καὶ πρέσβεις ἦλθον ἐξ Αἰ γύπτου κατὰ τὴν ἱστορίαν , πάλιν αἱ Πράξεις τῶν ἀποστόλων δηλοῦσιν , ἐν αἷς εἴρηται , ὡς ἄρα κατὰ τὴν ἡμέραν τῆς πεντηκοστῆς τὸ πνεῦμα τὸ ἅγιον ἐπλήρωσε τὸν οἶκον ἔνθα ἦσαν οἱ ἀπόστολοι ἐκάθισέ τε ἐπὶ τοὺς παρόντας ἅπαντας , ἐν οἷς ἦσαν Πάρθοι καὶ Μῆδοι καὶ Ἐλαμῖται καὶ οἱ κατοικοῦντες τὴν Μεσοποταμίαν , Ἰουδαίαν τε καὶ Καππαδοκίαν , Πόντον καὶ τὴν Ἀσίαν , Φρυγίαν τε καὶ Παμφυλίαν , Αἴγυπτον καὶ τὰ μέρη τῆς Λιβύης τῆς κατὰ Κυρήνην . οὗτοι δὴ οὖν πάντες ὡσπερεὶ πρέσβεις ἐτύγχανον τῶν ἐθνῶν τῆς τοῦ ἁγίου πνεύματος ἀπαρχῆς κατηξιωμένοι . ἀλλὰ γὰρ μετὰ τοὺς ἐξ Αἰγύπτου καὶ μετὰ τὴν προφθάσασαν Αἰθιοπίαν ἑξῆς αἱ λοιπαὶ βασιλεῖαι τῆς γῆς καλοῦνται , δηλαδὴ καὶ τὰ ὑπὸ ταύταις ἔθνη . διὸ ἐπιλέγεται · αἱ βασιλεῖαι τῆς γῆς , ᾄσατε τῷ θεῷ , ψάλατε τῷ κυρίῳ , ἅ καὶ οὐδ’ ἄλλως ἢ διὰ μόνης τῆς τοῦ σωτῆρος ἡμῶν διδασκαλίας τέλους ἐτύγχανεν . οὐκ ἔστιν οὖν ἔθνος , οὐ χώρα , οὐ γένος ἀνθρώπων , οὐ βασιλεία καθ’ ὅλης τῆς οἰκουμένης , ἔνθα οὐχὶ λαοὶ τῷ θεῷ συστάντες τὸ κέλευσμα ἀποπληροῦσιν . Πάλιν δὲ κἀνταῦθα ᾄδειν μὲν προστάττει τῷ θεῷ , ψάλλειν δὲ τῷ κυρίῳ οὐχ ἵνα τοῦ τετραγράμμου , τῷ δὲ κοινοτέροις στοιχείοις δηλουμένῳ ὀνόματι . καὶ ἵνα σαφέστερον γνῶμεν τίς ποτε ἦν οὗτος ὁ κύριος , ἐπισυνάπτει λέγων ἑξῆς · τῷ ἐπιβεβηκότι ἐπὶ τὸν οὐρανὸν τοῦ οὐρανοῦ κατὰ ἀνατολάς , σφόδρα ἀκολούθως . ἐπειδὴ γὰρ διὰ τῶν ἀνωτέρω εἴρητο · ὁδοποιήσατε τῷ ἐπιβεβηκότι ἐπὶ δυσμῶν , κύριος ὄνομα αὐτῷ , ἀκολούθως διὰ τῶν μετὰ χεῖρας οὐκέτι ἐπιβεβηκέναι αὐτὸν ἐπὶ δυσμῶν φησιν , ἀλλ’ ἐπὶ τὸν οὐρανὸν τοῦ οὐρανοῦ κατ’ ἀνατολάς . ἔδει γὰρ ἡμᾶς τὴν κάθοδον αὐτοῦ προμεμαθηκότας καὶ τὴν ἐπάνοδον διδαχθῆναι · ἡ μὲν οὖν κάθοδος διὰ τοῦ καλύπτειν αὐτοῦ τὰ φῶτα τῆς θεότητος ἐπὶ δυσμῶν ἐγίνετο , ἡ δὲ ἄνοδος ἐπὶ τὸν οὐρανὸν τοῦ οὐρανοῦ κατ’ ἀνατολὰς διὰ τὴν ἔνδοξον αὐτοῦ εἰς οὐρανοὺς ἀποκατάστασιν . Νοήσεις δὲ τὸ λελεγμένον ἐκ τοῦ κατὰ τὸν ἥλιον παραδείγματος . ὥσπερ γὰρ ὁ ἥλιος κατὰ δυσμὰς γενόμενος τὴν ἀφανῆ πορείαν ποιεῖται , εἶτ’ ἐπὶ τὸν ἀνατολικὸν ὁρίζοντα καταντήσας εὐθὺ τοῦ οὐρανοῦ φέρεται τὰ σύμπαντα φωτίζων καὶ λαμπρὰν ἡμέραν ἐργαζόμενος , κατὰ τὸν αὐτὸν τρόπον καὶ ὁ δηλούμενος ἐνταῦθα κύριος τὴν ἀποδοθεῖσαν κατάδυσιν ποιησάμενος κατὰ τὸν καιρὸν τοῦ πάθους καὶ τοῦ θανάτου τὴν χώραν διαπορευθεὶς μετὰ ταῦτα λέγεται ἀναβεβηκέναι ἐπὶ τὸν οὐρανὸν τοῦ οὐρανοῦ κατ’ ἀνατολάς . Κατὰ δὲ τὸν Ἀκύλαν · τῷ ἐπιβεβηκότι ἐν οὐρανῷ οὐρανοῦ ἀρχῆθεν , κατὰ δὲ τὸν Σύμμαχον · τῷ ἐποχουμένῳ ἐπὶ τὸν οὐρανὸν τοῦ οὐρανοῦ ἐκ πρώτης , εἴρηται . τὸ δέ · ἐκ πρώτης , καί · ἀρχῆθεν , νοήσεις αὐτοῦ λέγοντος ἀκούων τοῦ σωτῆρος · πάτερ , δόξασόν με τῇ δόξῃ , ᾗ εἶχον πρὸ τοῦ τὸν κόσμον εἶναι παρὰ σοί .
Lemmas: διασκορπίζω ἔθνος ὁ ὁ πόλεμος ἐθέλω . ἥκω πρέσβυς ἐκ Αἴγυπτος , Αἰθιοπία προφθάνω χείρ αὐτός ὁ θεός . ὁ βασίλειος ὁ γῆ , ἀάω ὁ θεός , ψάλλω ὁ κύριος . διάψαλμα · ὁ ἐπιβαίνω ἐπί ὁ οὐρανός ὁ οὐρανός κατά ἀνατολή . ὁ μέν ἀνώτερος περί ὁ ἀντίκειμαι δύναμις καί περί ὁ ἄρχω ὁ Ἰουδαῖος ἔθνος δηλόω , ὁ δέ πρόκειμαι περί ὁ ἐν ὁ λοιπός ἔθνος πολέμιος ὁ ἐκκλησία . ἐπεί γάρ ὁράω ὁ πνεῦμα ὁ ἅγιος ὁ ἐν ἀπιστία ἀπομένω ὁ ἔθνος ἐπανίστημι ὁ πιστός καί διωγμός κατά ὁ ἐκκλησία ὁ θεός κινέω , ἀναγκαῖος καί περί οὗτος εὔχομαι λέγω · διασκορπίζω ἔθνος ὁ ὁ πόλεμος ἐθέλω . διά σκορπίζω γάρ οὗτος ὁ χάρις ὁ εὐαγγελικός χώρα ἔχω μέλλω ὁ ἐνεργέω καί ἐκ αὐτός πρῶτος ἄρχω ὁ κατά ὑπερβολή εἰδωλολάτρης . Αἰγύπτιος δέ εἰμί ὁ πᾶς ἄνθρωπος καί πᾶς ἔθνος δεισιδαίμων . διό ἑξῆς ἐπιλέγω · ἥκω πρέσβυς ἐκ Αἴγυπτος , κατά δέ ὁ Ἀκύλας · φέρω ἐσπευσμένως ἐκ Αἴγυπτος , κατά δέ ὁ Σύμμαχος · εἶμι ἐκφαίνω ὁ ἐκ Αἴγυπτος . καί ὁ μέν πᾶς εἰδωλολάτρης γένος διά ὁ ἔρχομαι ἐκ Αἴγυπτος καί διαβαίνω ἐπί ὁ ὁ θεός γνῶσις δηλόω · διά δέ ὁ ἑξῆς ἐπιλέγω · Αἰθιοπία προφθάνω χείρ αὐτός ὁ θεός , ὁ ἄκρος ὁ ὁ ἄνθρωπος οἰκέω . σημαίνω γάρ ὁ λόγος , ὡς ἄρα ἐκ ἅπας ὁ ἔθνος ὁ ἀπό ἀνατολή ἥλιος μέχρι δυσμή ἥκω κατά ὁ φάσκω ἐν ἕτερος λόγιος · μιμνήσκω καί ἐπιστρέφω πρός κύριος πᾶς ὁ πέρας ὁ γῆ , καί προσκυνέω ἐνώπιος αὐτός πᾶς ὁ πατριά ὁ ἔθνος . κατά δέ ὁ Ἀκύλας · Αἰθίοψ , φημί , δρομωσης χείρ αὐτός ὁ θεός , κατά δέ ὁ Σύμμαχος · Αἰθιοπία σπεύδω δίδωμι χείρ ὁ θεός . εἰμί δέ καί κατά ὁ ἱστορία οὗτος πληρόω φαίνω ἐπί ὁ Αἰθίοψ , ὅς μιμνήσκω ὁ ἀπόστολος ὁ Πράξεις . σχεδόν γάρ προφθάνω οὗτος ὁ λοιπάς ἔθνος καταξιόω πρό πᾶς ὁ γνῶσις ὁ σωτήρ . ὅπως δέ καί πρέσβυς ἔρχομαι ἐκ ὁ γύπτος κατά ὁ ἱστορία , πάλιν ὁ Πράξεις ὁ ἀπόστολος δηλόω , ἐν ὅς εἴρω , ὡς ἄρα κατά ὁ ἡμέρα ὁ πεντηκοστή ὁ πνεῦμα ὁ ἅγιος πληρόω ὁ οἶκος ἔνθα εἰμί ὁ ἀπόστολος καθίζω τε ἐπί ὁ πάρειμι ἅπας , ἐν ὅς εἰμί Πάρθος καί Μῆδος καί Ἐλαμίτης καί ὁ κατοικέω ὁ Μεσοποταμία , Ἰουδαῖος τε καί Καππαδοκία , Πόντος καί ὁ Ἀσία , Φρυγία τε καί Παμφυλία , Αἴγυπτος καί ὁ μέρος ὁ Λιβύη ὁ κατά Κυρήνη . οὗτος δή οὖν πᾶς ὡσπερεί πρέσβυς τυγχάνω ὁ ἔθνος ὁ ὁ ἅγιος πνεῦμα ἀπαρχῆς καταξιόω . ἀλλά γάρ μετά ὁ ἐκ Αἴγυπτος καί μετά ὁ προφθάνω Αἰθιοπία ἑξῆς ὁ λοιπός βασίλειος ὁ γῆ καλέω , δηλαδή καί ὁ ὑπό οὗτος ἔθνος . διό ἐπιλέγω · ὁ βασίλειος ὁ γῆ , ἀείδω ὁ θεός , ψάλλω ὁ κύριος , ὅς καί οὐδέ ἄλλως ἢ διά μόνος ὁ ὁ σωτήρ ἐγώ διδασκαλία τέλος τυγχάνω . οὐ εἰμί οὖν ἔθνος , οὖον χώρα , οὖον γένος ἄνθρωπος , οὖον βασίλειος κατά ὅλος ὁ οἰκέω , ἔνθα οὐ λαός ὁ θεός συνίστημι ὁ κέλευσμα ἀποπληρόω . πάλιν δέ ἐνταῦθα ἀείδω μέν προστάσσω ὁ θεός , ψάλλω δέ ὁ κύριος οὐ ἵνα ὁ τετράγραμμος , ὁ δέ κοινός στοιχεῖον δηλέομαι ὄνομα . καί ἵνα σαφής γιγνώσκω τίς ποτός εἰμί οὗτος ὁ κύριος , ἐπισυνάπτω λέγω ἑξῆς · ὁ ἐπιβαίνω ἐπί ὁ οὐρανός ὁ οὐρανός κατά ἀνατολή , σφόδρα ἀκόλουθος . ἐπεί γάρ διά ὁ ἀνωτέρω εἴρω · ὁδοποιέω ὁ ἐπιβαίνω ἐπί δυσμή , κύριος ὄνομα αὐτός , ἀκόλουθος διά ὁ μετά χείρ οὐκέτι ἐπιβαίνω αὐτός ἐπί δυσμή φημί , ἀλλά ἐπί ὁ οὐρανός ὁ οὐρανός κατά ἀνατολή . ἐσθίω γάρ ἐγώ ὁ κάθοδος αὐτός προμανθάνω καί ὁ ἐπάνοδος διδάσκω · ὁ μέν οὖν κάθοδος διά ὁ καλύπτω αὐτός ὁ φάος ὁ θεότης ἐπί δυσμή γίγνομαι , ὁ δέ ἄνοδος ἐπί ὁ οὐρανός ὁ οὐρανός κατά ἀνατολή διά ὁ ἔνδοξος αὐτός εἰς οὐρανός ἀποκατάστασις . Νόησις δέ ὁ λέγω ἐκ ὁ κατά ὁ ἥλιος παράδειγμα . ὥσπερ γάρ ὁ ἥλιος κατά δυσμή γίγνομαι ὁ ἀφανής πορεία ποιέω , εἶτα ἐπί ὁ ἀνατολικός ὁρίζων καταντάω εὐθύς2 ὁ οὐρανός φέρω ὁ σύμπας φωτίζω καί λαμπρός ἡμέρα ἐργάζομαι , κατά ὁ αὐτός τρόπος καί ὁ δηλέομαι ἐνταῦθα κύριος ὁ ἀποδίδωμι κατάδυσις ποιέω κατά ὁ καιρός ὁ πάθος καί ὁ θάνατος ὁ χώρα διαπορεύω μετά οὗτος λέγω ἀναβαίνω ἐπί ὁ οὐρανός ὁ οὐρανός κατά ἀνατολή . κατά δέ ὁ Ἀκύλας · ὁ ἐπιβαίνω ἐν οὐρανός οὐρανός ἀρχῆθεν , κατά δέ ὁ Σύμμαχος · ὁ ἐποχέω ἐπί ὁ οὐρανός ὁ οὐρανός ἐκ πρῶτος , εἴρω . ὁ δέ · ἐκ πρῶτος , καί · ἀρχῆθεν , νοέω αὐτός λέγω ἀκούω ὁ σωτήρ · πατήρ , δοξάζω ἐγώ ὁ δόξα , ὅς ἔχω πρό ὁ ὁ κόσμος εἰμί παρά σύ .