eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_51.2
Διὰ τοῦτο ὁ θεὸς καθελεῖ σε εἰς τέλος ἐκτίλαι σε καὶ μεταναστεύσαι σε ἀπὸ σκηνώματός σου καὶ τὸ ῥίζωμά σου ἐκ γῆς ζώντων . διάψαλμα . ὄψονται δίκαιοι καὶ φοβηθήσονται , καὶ ἐπ’ αὐτὸν γελάσονται καὶ ἐροῦσιν · ἰδοὺ ἄνθρωπος , ὃς οὐκ ἔθετο τὸν θεὸν βοηθὸν αὐτοῦ , ἀλλ’ ἐπήλπισεν ἐπὶ τὸ πλῆθος τοῦ πλούτου αὐτοῦ καὶ ἐνεδυναμώθη ἐπὶ τῇ ματαιότητι αὐτοῦ . Ὥσπερ ὁ κῆρυξ τῆς ἀληθείας λόγῳ χρώμενος μυρίοις αἴτιος ἐγένετο σωτηρίας , τὸν αὐτὸν τρόπον καὶ ὁ δυνατὸς ἐν κακίᾳ τῷ αὐτῷ λόγῳ πολλοῖς προξενεῖ θάνατον καὶ ἀπώλειαν ῥήματα καταποντισμοῦ προφέρων καὶ ξίφει λογικῷ χρώμενος ἐπ’ ἀνθρώπων ἀπωλείᾳ καὶ μάλιστα , ὅτε μὴ μόνον σώματα ταῖς αὐτοῦ διαβολαῖς ἀναιρεῖ , ἀλλὰ καὶ ψυχὰς αὐτὰς γλώσσῃ δολίᾳ καταβαλὼν ἐπὶ ψευδεῖς καὶ ἀθέους δόξας . διὸ λέλεκταί που · οἱ υἱοὶ ἀνθρώπων , οἱ ὀδόντες αὐτῶν ὅπλα καὶ βέλη καὶ ἡ γλώσσα αὐτῶν μάχαιρα ὀξεῖα , οὓς δεῖ φυλάττεσθαι μᾶλλον ἢ τοὺς ἐν ταῖς συμφοραῖς κακουργοῦντας , ὧν εἷς ἐστι καὶ ὁ Δωήκ · ψευδεῖ λόγῳ καὶ διαβολῇ χρησάμενος τοὺς ἱερέας ἀνεῖλεν τοῦ θεοῦ . ἀλλ’ ὁποία τὸν τοιοῦτον ἡ ἐκ θεοῦ μετελεύσεται δίκη , ὁ παρὼν διδάσκει λόγος ὡς πρὸς τὸν δυνατὸν ἐν κακίᾳ φάσκων · διὰ τοῦτο ὁ θεὸς καθελεῖ σε εἰς τέλος . Ἐπειδὴ γὰρ ἠγάπησας κακίαν , τούτου χάριν αὐτὸς ὁ τῶν ἁπάντων κριτὴς θεὸς πρῶτον μέν σε τῆς ἐπάρσεως καὶ τῆς μεγαλαυχίας καθελεῖ καὶ ἀντὶ ὑψηλοῦ ταπεινὸν ποιήσει , ὡς ἂν μηκέτι καυχᾷ ἐν κακίᾳ , εἶτα δὲ ἐκτίλαι σε καὶ μεταναστεύσαι σε ἀπὸ σκηνώματός σου καὶ τὸ ῥίζωμά σου ἐκ γῆς ζώντων . Κατὰ δὲ τὸν Σύμμαχον καθελεῖ σε , φησί , καὶ ἀποξύσει σε ἀπὸ τῆς σκηνῆς σου καὶ ἐκριζώσει σε ἐκ γῆς ζώντων εἰς ἀεί , ἵνα βλέποντες δίκαιοι ἀεὶ φοβῶνται καὶ καταγελῶσιν αὐτοῦ λέγοντες · ἰδοὺ ἄνθρωπος , ὃς οὐ προέταξε τὸν θεὸν ἰσχὺν αὐτοῦ , ἀλλ’ ἐπεποίθησεν τῷ πλήθει τοῦ πλούτου αὐτοῦ καὶ ἐνισχυρεύσατο τῇ συμφορᾷ ἑαυτοῦ . Λέλεκται δὲ ταῦτα ὡς πρὸς τὸν Δωήκ , ὄντα μὲν Σύρον τὸ γένος , ἀναστρεφόμενον δὲ ἐν μέσῳ τοῦ Ἰσραὴλ καί που τάχα καὶ παραβάλλοντα μετὰ τοῦ πλήθους εἰς τὴν σκηνὴν τοῦ θεοῦ θεοσεβεῖν τε προσποιούμενον . Λέλεκται δὲ καὶ πρὸς πάντα τὸν ἐν κακίᾳ δυνατὸν τῇ γλώσσῃ χρώμενον ἀντὶ ξίφους ἐπὶ ψυχῶν ἀπωλείᾳ , ὃν ὥσπερ τινὰ πικρὰν καὶ λυμαντικὴν ῥίζαν ὁ τῶν ψυχῶν γεωργὸς ἐκτίλαι , κἂν δοκῇ πρὸς βραχύν τινα χρόνον ἐν τῷ σκηνώματι τοῦ θεοῦ καὶ ἐν τῇ ἐκκλησίᾳ αὐτοῦ πεφυτεῦσθαι . ἐκτιλεὶς δὲ ὁ τοιοῦτος καὶ μακρὰν ἀπορριφεὶς τοῦ τῶν ἁγίων σκηνώματος θέαμα κείσεται οἰκτρὸν ἐπ’ ὠφελείᾳ καὶ σωφρονισμῷ τῶν ὁρώντων , οἳ τὴν ἀπότομον τοῦ θεοῦ κατὰ τοῦ τοιούτου κρίσιν ὀφθαλμοῖς παραλαβόντες ἀγωνιάσουσι καὶ φυλάξονται μὴ τοῖς ὁμοίοις περιπεσεῖν · εἶτα ἀναφέροντες τῇ μνήμῃ τὴν προτέραν τοῦ δυνατοῦ ἐν κακίᾳ μεγαλαυχίαν τό τε ὕψος καὶ τὴν ὑπερηφανίαν αὐτοῦ , ὁρῶντες δὲ καὶ τὴν μετὰ ταῦτα μετελθοῦσαν αὐτὸν ταπείνωσίν τε καὶ ἀπώλειαν καταγέλαστον αὐτὸν ἡγήσονται , ἐξ οἵων εἰς οἷα μεταπέπτωκεν θεώμενοι · ἀποδέξονται δὲ τοῦ θεοῦ τὴν κρίσιν , δικαίαν αὐτὴν εἶναι ὁμολογοῦντες . Εἶτα καὶ τὰς αἰτίας διελεύσονται , δι’ ἃς ταῦτα πέπονθεν ὁ ἀσεβής , δικαιοῦντες τὴν τοῦ θεοῦ κρίσιν · δέον γὰρ μὴ ἐπὶ πλούτῳ μέγα φρονεῖν μηδ’ ἐπὶ τῇ ματαιότητι τοῦ παρόντος βίου ἐπαίρεσθαι , μόνον δὲ τὸν θεὸν ἐλπίδα καὶ βοηθὸν αὐτοῦ τίθεσθαι καὶ ἐπὶ ταύτῃ μὴ σαλεύειν τῇ ἐλπίδι . ὁ δὲ τὴν μὲν ἀγαθὴν ἄγκυραν τῆς ἑαυτοῦ ψυχῆς καταλέλοιπεν , ἐπὶ ματαίῳ δὲ πλούτῳ τὰς ἐλπίδας ἀναρτήσας ἑαυτὸν ἔπαιξεν πλέον οὐδὲν ἢ γέλωτα ὀφλήσας ἐπὶ τῇ αὑτοῦ ματαίᾳ καὶ ἄφρονι μεγαλαυχίᾳ .
Lemmas: Ζεύς οὗτος ὁ θεός καθαιρέω σύ εἰς τέλος ἐκτίλλω σύ καί μεταναστεύω σύ ἀπό σκήνωμα σύ καί ὁ ῥίζωμα σύ ἐκ γῆ ζῶ . διάψαλμα . ὁράω Δίκαιος καί φοβέω , καί ἐπί αὐτός γελάω καί εἴρω · ἰδού ἄνθρωπος , ὅς οὐ τίθημι ὁ θεός βοηθός αὐτός , ἀλλά ἐπελπίζω ἐπί ὁ πλῆθος ὁ πλοῦτος αὐτός καί ἐνδυναμόω ἐπί ὁ ματαιότης αὐτός . ὥσπερ ὁ κῆρυξ ὁ ἀλήθεια λόγος χράω μυρίος αἴτιος γίγνομαι σωτηρία , ὁ αὐτός τρόπος καί ὁ δυνατός ἐν κακία ὁ αὐτός λόγος πολύς προξενέω θάνατος καί ἀπώλεια ῥῆμα καταποντισμός προφέρω καί ξίφος λογικός χράω ἐπί ἄνθρωπος ἀπώλεια καί μάλιστα , ὅτε μή μόνος σῶμα ὁ αὐτός διαβολή ἀναιρέω , ἀλλά καί ψυχή αὐτός γλῶσσα δόλιος καταβάλλω ἐπί ψευδής καί ἄθεος δόξα . διό λέγω ποῦ · ὁ υἱός ἄνθρωπος , ὁ ὀδούς αὐτός ὅπλον καί βέλος καί ὁ γλῶσσα αὐτός μάχαιρα ὀξύς , ὅς δεῖ φυλάσσω μᾶλλον ἢ ὁ ἐν ὁ συμφορά κακουργέω , ὅς εἷς εἰμί καί ὁ Δωήκ · ψευδής λόγος καί διαβολή χράω ὁ ἱερεύς ἀναιρέω ὁ θεός . ἀλλά ὁποῖος ὁ τοιοῦτος ὁ ἐκ θεός μετέρχομαι δίκη , ὁ πάρειμι διδάσκω λόγος ὡς πρός ὁ δυνατός ἐν κακία φάσκω · διά οὗτος ὁ θεός καθαιρέω σύ εἰς τέλος . ἐπεί γάρ ἀγαπάω κακία , οὗτος χάρις αὐτός ὁ ὁ ἅπας κριτής θεός πρῶτος μέν σύ ὁ ἔπαρσις καί ὁ μεγαλαυχία καθαιρέω καί ἀντί ὑψηλός ταπεινός ποιέω , ὡς εἄν μηκέτι καυχάομαι ἐν κακία , εἶτα δέ ἐκτίλλω σύ καί μεταναστεύω σύ ἀπό σκήνωμα σύ καί ὁ ῥίζωμα σύ ἐκ γῆ ζῶ . κατά δέ ὁ Σύμμαχος καθαιρέω σύ , φημί , καί ἀπόξυσις σύ ἀπό ὁ σκηνή σύ καί εκριζώνω σύ ἐκ γῆ ζῶ εἰς ἀεί , ἵνα βλέπω Δίκαιος ἀεί φοβέω καί καταγελάω αὐτός λέγω · ἰδού ἄνθρωπος , ὅς οὖον προτάσσω ὁ θεός ἰσχύς αὐτός , ἀλλά ποιέω ὁ πλῆθος ὁ πλοῦτος αὐτός καί ἐνισχυρεύσατο ὁ συμφορά ἑαυτοῦ . λέγω δέ οὗτος ὡς πρός ὁ Δωήκ , εἰμί μέν Σύρος ὁ γένος , ἀναστρέφω δέ ἐν μέσος ὁ Ἰσραήλ καί ποῦ τάχα καί παραβάλλω μετά ὁ πλῆθος εἰς ὁ σκηνή ὁ θεός θεοσεβέω τε προσποιέω . λέγω δέ καί πρός πᾶς ὁ ἐν κακία δυνατός ὁ γλῶσσα χράω ἀντί ξίφος ἐπί Ψυχή ἀπώλεια , ὅς ὥσπερ τις πικρός καί λυμαντικός ῥίζα ὁ ὁ Ψυχή γεωργός ἐκτίλλω , κἀν δοκέω πρός βραχύς τις χρόνος ἐν ὁ σκήνωμα ὁ θεός καί ἐν ὁ ἐκκλησία αὐτός φυτεύω . ἐκτίλλω δέ ὁ τοιοῦτος καί μακράν ἀπορρίπτω ὁ ὁ ἅγιος σκήνωμα θέαμα κεῖμαι οἰκτρός ἐπί ὠφέλεια καί σωφρονισμός ὁ ὁράω , ἕ ὁ ἀπότομος ὁ θεός κατά ὁ τοιοῦτος κρίσις ὀφθαλμός παραλαμβάνω ἀγωνιάω καί φυλάσσω μή ὁ ὅμοιος περιπίπτω · εἶτα ἀναφέρω ὁ μνήμη ὁ πρότερος ὁ δυνατός ἐν κακία μεγαλαυχία ὁ τε ὕψος καί ὁ ὑπερηφανία αὐτός , ὁράω δέ καί ὁ μετά οὗτος μετέρχομαι αὐτός ταπείνωσις τε καί ἀπώλεια καταγέλαστος αὐτός ἡγέομαι , ἐκ οἷος εἰς οἷος μεταπίπτω θεάομαι · ἀποδείκνυμι δέ ὁ θεός ὁ κρίσις , Δίκαιος αὐτός εἰμί ὁμολογέω . εἶτα καί ὁ αἴτιος διέρχομαι , διά ὅς οὗτος πάσχω ὁ ἀσεβής , δικαιόω ὁ ὁ θεός κρίσις · δήω γάρ μή ἐπί πλοῦτος μέγας φρονέω μηδέ ἐπί ὁ ματαιότης ὁ πάρειμι βίος ἐπαίρω , μόνος δέ ὁ θεός ἐλπίς καί βοηθός αὐτός τίθημι καί ἐπί οὗτος μή σαλεύω ὁ ἐλπίς . ὁ δέ ὁ μέν ἀγαθός ἄγκυρα ὁ ἑαυτοῦ Ψυχή καταλείπω , ἐπί μάταιος δέ πλοῦτος ὁ ἐλπίς ἀναρτάω ἑαυτοῦ παίζω πλέω οὐδείς ἢ γέλως ὀφλέω ἐπί ὁ αὐτός μάταιος καί ἄφρων μεγαλαυχία .