ciscoriordan/open-greek-corpus-annotations huggingface dataset:
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_101.1
Προσευχὴ τῷ πτωχῷ , ὅταν ἀκηδιάσῃ καὶ ἐναντίον κυρίου ἐκχέῃ τὴν δέησιν αὐτοῦ . Εἰσάκουσον , κύριε , τῆς προσευχῆς μου , καὶ ἡ κραυγή μου πρὸς σὲ ἐλθάτω . μὴ ἀποστρέψῃς τὸ πρόσωπόν σου ἀπ’ ἐμοῦ . Νοήσεις τòν ἐνταῦθα λεγόμενον πτωχὸν συμβαλὼν αὐτὸν τῷ μακαριζομένῳ κατὰ τό · μακάριοι οἱ πτωχοὶ τῷ πνεύματι . ἁρμόσειε δ’ ἂν τῷ ἀκηδιῶντι πτωχῷ καὶ τό · μακάριοι οἱ κλαίοντες καὶ πενθοῦντες . πᾶς τοιγαροῦν τῷ θεῷ ἀνακείμενος πτωχεύων ἐν τοῖς τοῦ βίου πράγμασι , παρὰ δὲ θεῷ πλουτῶν ἀκηδιᾷ λυπούμενος ἢ ἀθυμεῖ κατὰ τὴν τοῦ Συμμάχου ἑρμηνείαν ἐπὶ τῇ τῶν πολλῶν κακίᾳ τε καὶ ἀπωλείᾳ , οἷος ἦν ὁ λέγων · οἴμοι ψυχὴ ὅτι ἀπόλωλεν εὐλαβὴς ἀπὸ τῆς γῆς , καὶ ὁ κατορθῶν ἐν ἀνθρώποις οὐχ’ ὑπάρχει . πάντες εἰς αἵματα δικάζονται , ἕκαστος τὸν πλησίον αὐτοῦ ἐκθλίβουσιν ἐκθλιβῇ , καὶ ὁ εἰπών · οὐκ ἔστι ποιῶν χρηστότητα . πλὴν ὁ πτωχὸς ἐπὶ τούτοις ἀκηδιῶν καὶ ἀθυμῶν φάρμακον τοῦ πάθους θεραπευτικὸν περινοεῖ ἑαυτῷ . τοῦτο δὲ ἦν ἡ πρὸς τὸν θεὸν εὐχή , ἣν μόνην εἶχε παραμυθίαν , δι’ ἧς ἐξαπλῶν ἑαυτοῦ τὴν ψυχὴν καὶ σύμπαντας ἑαυτῷ τοὺς λογισμοὺς προφέρων ἐνώπιον τοῦ θεοῦ λέγεται ἐνώπιον κυρίου ἐκχέειν τὴν δέησιν αὐτοῦ ἢ τὴν λογοποιίαν αὐτοῦ κατὰ τὸν Σύμμαχον .
Lemmas: προσευχή ὁ πτωχός , ὅταν ἀκηδιάω καί ἐναντίος κύριος ἐκχέω ὁ δέησις αὐτός . εἰσακούω , κύριος , ὁ προσευχή ἐγώ , καί ὁ κραυγή ἐγώ πρός σύ ἔρχομαι . μή ἀποστρέφω ὁ πρόσωπον σύ ἀπό ἐγώ . Νόησις ο ἐνταῦθα λέγω πτωχός συμβάλλω αὐτός ὁ μακαρίζω κατά ὁ · μακάριος ὁ πτωχός ὁ πνεῦμα . ἁρμόζω δέ εἄν ὁ ἀκηδιάω πτωχός καί ὁ · μακάριος ὁ καλέω καί πενθέω . πᾶς τοιγάρ ὁ θεός ἀνάκειμαι πτωχεύω ἐν ὁ ὁ βίος πρᾶγμα , παρά δέ θεός πλοῦτος ἀκηδιάω λυπέω ἢ ἀθυμέω κατά ὁ ὁ Σύμμαχος ἑρμηνεία ἐπί ὁ ὁ πολύς κακία τε καί ἀπώλεια , οἷος εἰμί ὁ λέγω · οἴμοι ψυχή ὅτι ἀπόλλυμι εὐλαβής ἀπό ὁ γῆ , καί ὁ κατορθόω ἐν ἄνθρωπος οὐ ὑπάρχω . πᾶς εἰς αἷμα δικάζω , ἕκαστος ὁ πλησίος αὐτός ἐκθλίβω ἐκθλιβή , καί ὁ εἶπον · οὐ εἰμί ποιέω χρηστότης . πλήν ὁ πτωχός ἐπί οὗτος ἀκηδία καί ἀθυμέω φάρμακον ὁ πάθος θεραπευτικός περινοέω ἑαυτοῦ . οὗτος δέ εἰμί ὁ πρός ὁ θεός εὐχή , ὅς μόνος ἔχω παραμυθία , διά ὅς εξαπλός ἑαυτοῦ ὁ ψυχή καί σύμπας ἑαυτοῦ ὁ λογισμός προφέρω ἐνώπιος ὁ θεός λέγω ἐνώπιος κύριος ἐκχέω ὁ δέησις αὐτός ἢ ὁ λογοποιία αὐτός κατά ὁ Σύμμαχος .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_101.2
Ἀλλὰ καὶ ὁ κατὰ θεὸν πτωχός , τουτέστιν ὁ τῶν προφητῶν χορός , λύπης πεπληρωμένος ἐπὶ τῇ τοῦ προτέρου λαοῦ καταστροφῇ προσέρχεται τῷ κυρίῳ τὰς ὑπὲρ τοῦ λαοῦ ἀναπέμπων δεήσεις μετὰ νηστείας καὶ δακρύων , ὅπως ἂν καὶ αὐτὸς ὁ λαὸς οἰκτειρηθῇ .
Lemmas: ἀλλά καί ὁ κατά θεός πτωχός , τουτέστιν ὁ ὁ προφήτης χορός , λύπη πληρόω ἐπί ὁ ὁ πρότερος λαός καταστροφή προσέρχομαι ὁ κύριος ὁ ὑπέρ ὁ λαός ἀναπέμπω δήω μετά νηστεία καί δάκρυ , ὅπως εἄν καί αὐτός ὁ λαός οἰκτειρέω .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_101.3
Μὴ ἀποστρέψῃς τὸ πρόσωπόν σου ἀπ’ ἐμοῦ . ἐν ᾗ ἂν ἡμέρᾳ θλίβωμαι , κλῖνον τὸ οὖς σου πρός με . ἐν ᾗ ἂν ἡμέρᾳ ἐπικαλέσωμαί σε , ταχὺ εἰσάκουσόν μου . Ὁ μηδὲν φαῦλον ἑαυτῷ συνειδὼς τὰς ἑαυτοῦ πράξεις ἀγαθὰς δεικνὺς μετὰ παρρησίας λέγει τῷ θεῷ · μὴ ἀποστρέψῃς τὸ πρόσωπόν σου ἀπ’ ἐμοῦ . ἀλλὰ καὶ πρὸ τοῦ θλίβεσθαι προσήκει ταῖς ἀπὸ τοῦ θεοῦ ἱκετηρίαις σχολάζειν καὶ μὴ μόνον ἐν τοῖς περιστατικοῖς καιροῖς . κλίνειν δὲ ὁ θεὸς τὸ οὖς αὐτοῦ λέγεται , ὡς οὐκ ἐφικνουμένης τῆς ἀνθρωπίνης δυνάμεώς τε καὶ κραυγῆς φθάνειν ἐπὶ τὸ ὕψος τῆς αὐτοῦ θεότητος . διόπερ αὐτὸς ὑποκατιὼν τῆς αὐτοῦ μεγαλειότητος ὑποκλίνει τὴν ἀκοὴν τοῖς καταξιουμένοις εἰσακούεσθαι .
Lemmas: μή ἀποστρέφω ὁ πρόσωπον σύ ἀπό ἐγώ . ἐν ὅς εἄν ἡμέρα θλίβω , κλίνω ὁ οὖς σύ πρός ἐγώ . ἐν ὅς εἄν ἡμέρα ἐπικαλέω σύ , ταχύς εἰσακούω ἐγώ . ὁ μηδείς φαῦλος ἑαυτοῦ σύνοιδα ὁ ἑαυτοῦ πρᾶξις ἀγαθός δείκνυμι μετά παρρησία λέγω ὁ θεός · μή ἀποστρέφω ὁ πρόσωπον σύ ἀπό ἐγώ . ἀλλά καί πρό ὁ θλίβω προσήκω ὁ ἀπό ὁ θεός ἱκετήριος σχολάζω καί μή μόνος ἐν ὁ περιστατικός καιρός . κλίνω δέ ὁ θεός ὁ οὖς αὐτός λέγω , ὡς οὐ ἐφικνέομαι ὁ ἀνθρώπινος δύναμις τε καί κραυγή φθάνω ἐπί ὁ ὕψος ὁ αὐτός θεότης . διόπερ αὐτός ὑποκάτειμι ὁ αὐτός μεγαλειότης ὑποκλινέω ὁ ἀκοή ὁ καταξιόω εἰσακούω .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_101.4
Ὅτι ἐξέλιπον ὡσεὶ καπνὸς αἱ ἡμέραι μου , καὶ τὰ ὀστᾶ μου ὡσεὶ φρύγιον συνεφρύγησαν . ἐπλήγη ὡσεὶ χόρτος καὶ ἐξηράνθη ἡ καρδία μου , ὅτι ἐπελαθόμην τοῦ φαγεῖν τὸν ἄρτον μου . ἀπὸ φωνῆς τοῦ στεναγμοῦ μου ἐκολλήθη τὸ ὀστοῦν μου τῇ σαρκί μου . Ὁ κατὰ θεὸν πτωχὸς πρῶτον αὐτοῦ κατόρθωμα διδάσκει τὸ ἐκλελοιπέναι καπνοῦ δίκην τὰς ἡμέρας αὐτοῦ . νοήσεις δὲ τοῦτο , ἀφ’ ὧν ὁ Ἰώβ φησιν · ὅτε ηὔγει ὁ λύχνος ὑπὲρ κεφαλῆς μου , ὅτε ἤμην ὑλώδης λίαν · ὅτε μὲν γὰρ ἦν ὑλώδης λίαν , ηὔγει αὐτῷ ὁ λύχνος . ὅτε δὲ πάντα αὐτοῦ τὰ ὑπάρχοντα διεπεπτώκει , εἶπεν ἂν καὶ αὐτὸς τό · ὅτι ἐξέλιπον ὡσεὶ καπνὸς αἱ ἡμέραι μου . τοιοῦτος δέ ἐστιν ὁ κατὰ θεὸν πτωχὸς ἀδόξως καὶ ἀφανῶς τὰς ἡμέρας αὐτοῦ τῆς προσκαίρου ζωῆς διεξάγων . εἶτα δὲ ἀσιτίαις ἑαυτὸν καὶ κακώσεσι βίου ὑποβάλλων ἐν λιμῷ καὶ δίψει κατατρύχει καὶ καταφρύγει . καὶ ἐπεὶ πᾶσα σὰρξ χόρτος , μαραίνων ἑαυτοῦ τὴν σάρκα φησίν · ἐπλήγην ὡσεὶ χόρτος .
Lemmas: ὅτι2 ἐκλείπω ὡσεί καπνός ὁ ἡμέρα ἐγώ , καί ὁ ὀστέον ἐγώ ὡσεί φρύγιον συμφρύγω . πλήσσω ὡσεί χόρτος καί ξηραίνω ὁ καρδία ἐγώ , ὅτι ἐπιλανθάνομαι ὁ ἐσθίω ὁ ἄρτος ἐγώ . ἀπό φωνή ὁ στεναγμός ἐγώ κολλάω ὁ ὀστέον ἐγώ ὁ σάρξ ἐγώ . ὁ κατά θεός πτωχός πρῶτος αὐτός κατόρθωμα διδάσκω ὁ ἐκλείπω καπνός δίκη ὁ ἡμέρα αὐτός . νοέω δέ οὗτος , ἀπό ὅς ὁ Ἰώβ φημί · ὅτε αὐγέω ὁ λύχνος ὑπέρ κεφαλή ἐγώ , ὅτε εἰμί ὑλώδης λίαν · ὅτε μέν γάρ εἰμί ὑλώδης λίαν , αὐγέω αὐτός ὁ λύχνος . ὅτε δέ πᾶς αὐτός ὁ ὑπάρχω διαπίπτω , εἶπον εἄν καί αὐτός ὁ · ὅτι ἐκλείπω ὡσεί καπνός ὁ ἡμέρα ἐγώ . τοιοῦτος δέ εἰμί ὁ κατά θεός πτωχός ἄδοξος καί ἀφανής ὁ ἡμέρα αὐτός ὁ πρόσκαιρος ζωή διεξάγω . εἶτα δέ ἀσιτία ἑαυτοῦ καί κάκωσις βίος ὑποβάλλω ἐν λιμός καί διψάω κατατρύχω καί καταφρύγω . καί ἐπεί πᾶς σάρξ χόρτος , μαραίνω ἑαυτοῦ ὁ σάρξ φημί · πλήσσω ὡσεί χόρτος .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_101.6
Ὅλην τὴν ἡμέραν ὠνείδιζόν με οἱ ἐχθροί μου , καὶ οἱ ἐπαινοῦντές με κατ’ ἐμοῦ ὤμνυον . ὅτι σποδὸν ὡσεὶ ἄρτον ἔφαγον καὶ τὸ πόμα μου μετὰ κλαυθμοῦ ἐκίρνων ἀπὸ προσώπου τῆς ὀργῆς σου καὶ τοῦ θυμοῦ σου . Ταῦτα δέ φησιν ὁ προφήτης οἰκειούμενος τὴν τοῦ λαοῦ συμφορὰν καὶ ὀλοφυρόμενος τὴν ἀπώλειαν τοῦ τοσούτου πλήθους , ἐπειδήπερ καὶ οἱ ἀλλότριοι τῆς τοῦ θεοῦ μερίδος ἐπὶ τοῖς εἰδώλοις αὐτῶν καὶ τοῖς δαίμοσιν ἐπαιρόμενοι καὶ τοῖς ἡμετέροις κακοῖς ἐπεμβαίνοντες καὶ ἐπιτωθάζοντες ὠνείδιζόν με καθ’ ἐκάστην ἡμέραν ὡς μὴ ἔχοντα βοηθὸν τὸν θεόν . καὶ οὐ μόνον οἱ ἐχθροὶ τοῦ θεοῦ ταῦτ’ ἔπραττον , ἀλλὰ καὶ οἱ ἀγαπῶντές με κατ’ ἐμοῦ ὤμνυον , τουτέστιν οἱ ἀπὸ τοῦ αὐτοῦ μοι ἔθνους καὶ γένους . καὶ οὗτοι γοῦν ἠπίστουν ταῖς αὐταῖς προφητείαις τάς τε παρακλήσεις καὶ τὰς τῶν μελλόντων ἐπαγγελίαις διασύροντες κατ’ ἐμοῦ ὤμνυον , ἦ μὴν πιστεύειν τοῖς ὑπ’ ἐμοῦ προφητευομένοις . δι’ οὓς ἔτι μᾶλλον σποδὸν ὡσεὶ ἄρτον ἤσθιον καὶ τὸ πόμα μου μετὰ κλαυθμοῦ ἐκίρνων , τὴν ἐπικειμένην αὐτοῖς ὀργὴν καὶ τὸν θυμόν σου τὸν κατ’ αὐτῶν αὔξοντα συνορῶν .
Lemmas: ὅλος ὁ ἡμέρα ὀνειδίζω ἐγώ ὁ ἐχθρός ἐγώ , καί ὁ ἐπαινέω ἐγώ κατά ἐγώ ὄμνυμι . ὅτι σποδός ὡσεί ἄρτος ἔφαγον καί ὁ πόμα ἐγώ μετά κλαυθμός κιρνάω ἀπό πρόσωπον ὁ ὀργή σύ καί ὁ θυμός σύ . οὗτος δέ φημί ὁ προφήτης οἰκειόω ὁ ὁ λαός συμφορά καί ὀλοφύρομαι ὁ ἀπώλεια ὁ τοσοῦτος πλῆθος , ἐπεί καί ὁ ἀλλότριος ὁ ὁ θεός μερίς ἐπί ὁ εἴδωλον αὐτός καί ὁ δαίμων ἐπαίρω καί ὁ ἡμέτερος κακός ἐπεμβαίνω καί ἐπιτωθάζω ὀνειδίζω ἐγώ κατά ἕκαστος ἡμέρα ὡς μή ἔχω βοηθός ὁ θεός . καί οὖον μόνος ὁ ἐχθρός ὁ θεός αὐτός πράσσω , ἀλλά καί ὁ ἀγαπάζω ἐγώ κατά ἐγώ ὄμνυμι , τουτέστιν ὁ ἀπό ὁ αὐτός ἐγώ ἔθνος καί γένος . καί οὗτος γοῦν ἀπιστέω ὁ αὐτός προφητεία ὁ τε παράκλησις καί ὁ ὁ μέλλω ἐπαγγελία διασύρω κατά ἐγώ ὄμνυμι , εἰμί μήv πιστεύω ὁ ὑπό ἐγώ προφητεύω . διά ὅς ἔτι μᾶλλον σποδός ὡσεί ἄρτος ἐσθίω καί ὁ πόμα ἐγώ μετά κλαυθμός κιρνάω , ὁ ἐπίκειμαι αὐτός ὀργή καί ὁ θυμός σύ ὁ κατά αὐτός αὐξάνω σύνορος .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_101.7
Ὅτι ἐπάρας κατέρραξάς με . αἱ ἡμέραι μου ὡσεὶ σκιὰ ἐκλίθησαν , καὶ ἐγὼ ὡσεὶ χόρτος ἐξηράνθην . Τὰ συμβεβηκότα τῷ λαῷ καὶ τῷ τόπῳ ἰδιοποιεῖται διδάσκων , ὅτι εἰς μέγα δόξης ἀρθέντα τὸν λαὸν ὡς θεοῦ λαὸν χρηματίσαι τόν τε τόπον οἶκον θεοῦ ὀνομασθῆναι διὰ τὸ ἐν αὐτῷ ἁγίασμα . ἐπάρας καὶ τιμήσας ὁ θεὸς ἐφαμίλλως τῇ εἰς ὕψος ἀρθείσῃ αὐτῶν δόξῃ εἰς τὸ ἐναντίον περιαγαγὼν κατέρραξε τὸν μὲν τόπον πολιορκίᾳ παραδοὺς καὶ παντελῇ ἐρημίᾳ , τὸν δὲ λαὸν αἰχμαλωσίᾳ . εἶτ’ ἐπειδὴ πρὸ τούτου τὰ τῆς κατὰ Μωσέα σωματικῆς λατρείας διὰ συμβόλων καὶ τύπων ὥσπερ διὰ σκιᾶς ἐτελεῖτο παρ’ αὐτοῖς , σκιὰν εἶχεν ὁ νόμος τῶν μελλόντων ἀγαθῶν καὶ ταῦτα διῆρτο ἐκ μέσου · διὰ τοῦτό φησιν · αἱ ἡμέραι μου ὡσεὶ σκιὰ ἐκλίθησαν . καὶ ἐπειδὴ πᾶσα σὰρξ χόρτος καὶ πᾶσα δόξα αὐτῆς ὡς ἄνθος χόρτου , πάλιν κοινοποιούμενος τὸν περὶ τοῦ λαοῦ λόγον ἐπιλέγει · καὶ ἐγὼ ὡσεὶ χόρτος ἐξηράνθην .
Lemmas: ὅτι2 ἐπαίρω καταράσσω ἐγώ . ὁ ἡμέρα ἐγώ ὡσεί σκιά κλίνω , καί ἐγώ ὡσεί χόρτος ξηραίνω . ὁ συμβεβηκός ὁ λαός καί ὁ τόπος ἰδιοποιέω διδάσκω , ὅτι εἰς μέγας δόξα αἴρω ὁ λαός ὡς θεός λαός χρηματίζω ὁ τε τόπος οἶκος θεός ὀνομάζω διά ὁ ἐν αὐτός ἁγίασμα . ἐπαίρω καί τιμάω ὁ θεός ἐφάμιλλος ὁ εἰς ὕψος ἀείρω αὐτός δόξα εἰς ὁ ἐναντίος περιάγω κατρράσσω ὁ μέν τόπος πολιορκία παραδίδωμι καί Παντελή ἐρημία , ὁ δέ λαός αἰχμαλωσία . εἶτα ἐπεί πρό οὗτος ὁ ὁ κατά Μωσῆς σωματικός λατρεία διά σύμβολον καί τύπος ὥσπερ διά σκιά τελέω παρά αὐτός , σκιά ἔχω ὁ νόμος ὁ μέλλω ἀγαθός καί οὗτος διαίρω ἐκ μέσος · διά οὗτος φημί · ὁ ἡμέρα ἐγώ ὡσεί σκιά κλίνω . καί ἐπεί πᾶς σάρξ χόρτος καί πᾶς δόξα αὐτός ὡς ἄνθος χόρτος , πάλιν κοινοποιώ ὁ περί ὁ λαός λόγος ἐπιλέγω · καί ἐγώ ὡσεί χόρτος ξηραίνω .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_101.8
Σὺ δέ , κύριε , εἰς τὸν αἰῶνα μένεις , καὶ τὸ μνημόσυνόν σου εἰς γενεὰν καὶ γενεάν . σὺ ἀναστὰς οἰκτιρήσεις τὴν Σιών , ὅτι καιρὸς τοῦ οἰκτιρῆσαι αὐτήν , ὅτι ἥκει καιρός . Τὰ μὲν θνητά , φησίν , καὶ ἀνθρώπινα , οἷα καὶ δεδήλωται , τυγχάνει οὐδέποτε ἐπὶ τοῖς αὐτοῖς μένοντα , ἀλλ’ ἐπαιρόμενα καὶ καταρρηγνύμενα ὑψούμενά τε καὶ ταπεινούμενα καὶ παντοίαν τροπὴν καὶ μεταβολὴν ὑπομένοντα διὰ τὴν ἐν ἀνθρώποις πολιτευομένην κακίαν . σὺ δέ , κύριε , οὐδὲν ἔχων θνητὸν οὐδὲ ἐπίκηρον εἰς τὸν αἰῶνα μένεις ἀεὶ κατὰ ταὐτὰ καὶ ὡσαύτως ἔχων , ἀλλὰ καὶ τὸ μνημόσυνόν σου εἰς γενεὰν καὶ γενεάν · ἅπαξ γὰρ τὰ ὑπὸ σοῦ λαληθέντα καὶ ἐν ἐπαγγελίαις θεσπισθέντα μένει εἰς μνημόσυνον κἂν μὴ τῇ παρούσῃ γενεᾷ , ἀλλ’ εἰς ἑτέραν γενεάν , περὶ ἧς εἴρηται · ἀναγγελήσεται τῷ κυρίῳ γενεὰ ἡ ἐρχομένη · καὶ ἐν τῷ μετὰ χεῖρας γραφήτω αὕτη εἰς γενεὰν ἑτέραν · δεῖ γὰρ ἐξάπαντος πληρωθῆναί σου τῶν ἐπαγγελιῶν τὸ μνημόσυνον . διὸ θαρρῶν προφητεύω , ὅτι πάντως ἔσται τῇ Σιὼν ἀνάστασις , καὶ ὅτι σὺ ἀναστὰς οἰκτιρήσεις τὴν Σιών , ὅτι καιρὸς τοῦ οἰκτιρῆσαι αὐτήν , ὅτι ἥκει καιρός · οἰκτειρήσεις γὰρ τὰ πεπονθότα , ἐπεὶ θεὸς ὑπάρχεις ὁ οἰκτίρμων καὶ μακρόθυμος καὶ πολυέλεος καὶ ἀληθινός . ἔσται δὲ καιρός τις τούτων , ἐν ᾧ πληρωθήσεται τὰ περὶ τῆς Σιὼν ἐπηγγελμένα . τίς δὲ οὗτος ὁ πολύευκτος καὶ τριπόθητος καιρὸς ὁ τῆς ἀναστάσεως , ὦ κύριε ; προφητεύειν δ’ αὐτὸν οἶμαι ἐν τούτοις τοῦ θεοῦ λόγου , αὐτοῦ δὴ τοῦ κυρίου καὶ σωτῆρος ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ , τὴν εἰς ἀνθρώπους θεοφάνειαν αἰτίαν ἐσομένην τῆς ἀνοικοδομῆς τῆς Σιών . ἔνθα δὴ γενόμενος μή μοι τὴν ἐπὶ γῆς πόλιν ὑπολάμβανε , μὴ τὴν ἐπίγειον Ἱερουσαλὴμ νόμιζε δηλοῦσθαι , ἀλλὰ τοῦ τῆς εὐσεβείας πολιτεύματος τὴν ἀνανέωσιν .
Lemmas: σύ δέ , κύριος , εἰς ὁ αἰών μένω , καί ὁ μνημόσυνον σύ εἰς γενεά καί γενεά . σύ ἀνίστημι οἰκτίρω ὁ Σιών , ὅτι καιρός ὁ οἰκτίρω αὐτός , ὅτι ἥκω καιρός . ὁ μέν θνητός , φημί , καί ἀνθρώπινος , οἷος καί δηλόω , τυγχάνω οὐδέποτε ἐπί ὁ αὐτός Μένων , ἀλλά ἐπαίρω καί καταρρήγνυμι ὑψόω τε καί ταπεινόω καί παντοῖος τροπή καί μεταβολή ὑπομένω διά ὁ ἐν ἄνθρωπος πολιτεύω κακία . σύ δέ , κύριος , οὐδείς ἔχω θνητός οὐδέ ἐπικηρος εἰς ὁ αἰών μένω ἀεί κατά αὐτός καί ὡσαύτως ἔχω , ἀλλά καί ὁ μνημόσυνον σύ εἰς γενεά καί γενεά · ἅπαξ γάρ ὁ ὑπό σύ λαλέω καί ἐν ἐπαγγελία θεσπίζω μένω εἰς μνημόσυνον κἀν μή ὁ πάρειμι γενεά , ἀλλά εἰς ἕτερος γενεά , περί ὅς εἴρω · ἀναγγέλλω ὁ κύριος γενεά ὁ ἔρχομαι · καί ἐν ὁ μετά χείρ γράφω οὗτος εἰς γενεά ἕτερος · δεῖ γάρ ἐξάπαντος πληρόω σύ ὁ ἐπαγγελία ὁ μνημόσυνον . διό θαρσέω προφητεύω , ὅτι πάντως εἰμί ὁ Σιών ἀνάστασις , καί ὅτι σύ ἀνίστημι οἰκτίρω ὁ Σιών , ὅτι καιρός ὁ οἰκτίρω αὐτός , ὅτι ἥκω καιρός · οἰκτειρέω γάρ ὁ πάσχω , ἐπεί θεός ὑπάρχω ὁ οἰκτίρμων καί μακρόθυμος καί πολυέλεος καί ἀληθινός . εἰμί δέ καιρός τις οὗτος , ἐν ὅς πληρόω ὁ περί ὁ Σιών ἐπαγγέλλω . τίς δέ οὗτος ὁ πολύευκτος καί τριπόθητος καιρός ὁ ὁ ἀνάστασις , εἰμί κύριος ; προφητεύω δέ αὐτός οἴομαι ἐν οὗτος ὁ θεός λόγος , αὐτός δή ὁ κύριος καί σωτήρ ἐγώ Ἰησοῦς Χριστός , ὁ εἰς ἄνθρωπος θεοφάνεια αἴτιος εἰμί ὁ ἀνοικοδομέω ὁ Σιών . ἔνθα δή γίγνομαι μή ἐγώ ὁ ἐπί γῆ πόλις ὑπολαμβάνω , μή ὁ ἐπίγειος Ἱεροσόλυμα νομίζω δηλόω , ἀλλά ὁ ὁ εὐσέβεια πολίτευμα ὁ ἀνανέωσις .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_101.9
Ὅτι εὐδόκησαν οἱ δοῦλοί σου τοὺς λίθους αὐτῆς καὶ τὸν χοῦν αὐτῆς οἰκτειρήσουσιν . Λίθοι ἅγιοι κυλίονται ἐπὶ τῆς γῆς εἴρηταί που ἐν προφητείαις . ἀλλὰ καὶ ὁ Πέτρος · ὑμεῖς δὲ πάντες λίθοι ζῶντες , φησίν , οἰκοδομεῖσθε οἶκος πνευματικὸς εἰς ἱεράτευμα ἅγιον . τοῦτον δὲ καλεῖ τὸν τρόπον τοὺς εἰς τὴν οἰκοδομὴν τῆς ἐκκλησίας τοῦ θεοῦ παραλαμβανομένους · διὰ γὰρ τῆς συμφυίας καὶ ἁρμονίας τῆς πρὸς ἀλλήλους διά τε τοῦ τὰ αὐτὰ φρονεῖν καὶ τὰ αὐτὰ λέγειν τῷ τε αὐτῷ νοῒ καὶ τῇ αὐτῇ γνώμῃ στοιχεῖν ἕνα οἶκον ἀπεργάζονται τῷ θεῷ . τούτους δὴ οὖν τοὺς λίθους ηὐδόκησαν οἱ δοῦλοί σου , δηλαδὴ οἱ προφῆται · οἵδε γὰρ θείῳ πνεύματι προορῶντες τὴν μέλλουσαν οἰκοδομεῖσθαι καθ’ ὅλης τῆς οἰκουμένης νέαν Σιὼν τοὺς ἐξ ἁπάντων τῶν ἐθνῶν συναχθησομένους εἰς τὴν οἰκοδομὴν λίθους ηὐδόκησαν ἀρεσθέντες αὐτοῖς . ἀλλὰ καὶ τὸν χοῦν αὐτῆς ᾠκτείρησαν , ὅτι μηδὲ οὗτος ἀπόβλητος ἦν , ἀλλὰ καὶ αὐτὸς οἴκτου καὶ ἐλέου ἄξιος . εἴποις δ’ ἂν χοῦν εἶναι τῆς νενοημένης am Rand von späterer Hand wiederholt ἡμῖν Σιὼν ἤτοι τοὺς χοϊκώτερον μὲν βιοῦντας , τοῖς δὲ λίθοις τῆς οἰκοδομῆς συναριθμουμένους , ὅθεν καὶ οἴκτου τυγχάνειν ἄξιοι , ἢ τοὺς ἐκ τοῦ Ἰουδαίων ἔθνους εἰσέτι καὶ νῦν χοϊκώτερον θεοσεβεῖν προσποιουμένους , οὓς λείψανα τῆς τοῦ προτέρου λαοῦ πτώσεως καὶ διὰ τοῦτο χοῦν ὀνομαζομένους οἴκτου καὶ ἐλέου ἀξίους εἶναι φησίν . διὸ οἱ δοῦλοι τοῦ θεοῦ τούτους μὲν οἰκτειρήσειν προφητεύονται , τοὺς δὲ λίθους τῆς νέας οἰκοδομῆς εὐδοκιμήσειν .
Lemmas: ὅτι2 εὐδοκέω ὁ δοῦλος σύ ὁ λίθος αὐτός καί ὁ χόω αὐτός οἰκτειρέω . λίθος ἅγιος κυλίω ἐπί ὁ γῆ εἴρω2 ποῦ ἐν προφητεία . ἀλλά καί ὁ Πέτρος · σύ δέ πᾶς λίθος ζῶ , φημί , οἰκοδομέω οἶκος πνευματικός εἰς ἱεράτευμα ἅγιος . οὗτος δέ καλέω ὁ τρόπος ὁ εἰς ὁ οἰκοδομή ὁ ἐκκλησία ὁ θεός παραλαμβάνω · διά γάρ ὁ συμφυία καί ἁρμονία ὁ πρός ἀλλήλων διά τε ὁ ὁ αὐτός φρονέω καί ὁ αὐτός λέγω ὁ τε αὐτός νόος καί ὁ αὐτός γνώμη στοιχέω εἷς οἶκος ἀπεργάζομαι ὁ θεός . οὗτος δή οὖν ὁ λίθος εὐδοκέω ὁ δοῦλος σύ , δηλαδή ὁ προφήτης · ὅδε γάρ θεῖον πνεῦμα προοράω ὁ μέλλω οἰκοδομέω κατά ὅλος ὁ οἰκέω νέος Σιών ὁ ἐκ ἅπας ὁ ἔθνος συνάγω εἰς ὁ οἰκοδομή λίθος εὐδοκέω ἀρέσκω αὐτός . ἀλλά καί ὁ χόω αὐτός οἰκτειρέω , ὅτι μηδέ οὗτος ἀπόβλητος εἰμί , ἀλλά καί αὐτός οἶκτος καί ἔλεος ἄξιος . εἶπον δέ εἄν χόω εἰμί ὁ νοημένος am Rand von späterer Hand wiederholt ἐγώ Σιών ἤτοι ὁ χοϊκός μέν βία , ὁ δέ λίθος ὁ οἰκοδομεύς συναριθμέω , ὅθεν καί οἶκτος τυγχάνω ἄξιος , ἢ ὁ ἐκ ὁ Ἰουδαῖος ἔθνος εἰσέτι καί νῦν χοϊκός θεοσεβέω προσποιέω , ὅς λείψανον ὁ ὁ πρότερος λαός πτῶσις καί διά οὗτος χόω ὀνομάζω οἶκτος καί ἔλεος ἄξιος εἰμί φημί . διό ὁ δοῦλος ὁ θεός οὗτος μέν οἰκτειρέω προφητεύω , ὁ δέ λίθος ὁ νέος οἰκοδομεύς εὐδοκιμέω .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_101.10
Καὶ φοβηθήσονται τὰ ἔθνη τὸ ὄνομά κυρίου καὶ πάντες οἱ βασιλεῖς τῆς γῆς τὴν δόξαν σου . Λευκότερα ἤδη τὰ τῆς θεωρίας συνίστησιν ὁ λόγος οὐδαμῶς μὲν τοῦ Ἰουδαίων ἔθνους μνημονεύσας οὐδὲ τοῦ Ἰσραήλ , ἄντικρυς δὲ τὴν τῶν ἐθνῶν κλῆσιν προαγορεύσας · εἰ γὰρ ἀρχὴ σοφίας φόβος κυρίου , τοῦτον δὲ τὸν φόβον ἀναλήψεσθαί ποτε τὰ ἔθνη φησίν , τί ἕτερον ἢ θεοσεβήσειν τὰ ἔθνη θεσπίζει ; Ἀλλὰ καὶ πάντας τοὺς ἐν τοῖς ἔθνεσι βασιλέας ὄψεσθαί ποτε τὴν δόξαν κυρίου φησίν , ὃ καὶ αὐτὸ ἀληθὲς ἐντυγχάνει · εἰ γὰρ καὶ τὰ μάλιστα τοῦ κυρίου τὴν πρώτην παρουσίαν , ἣν ἐποιήσατο κενώσας ἑαυτὸν καὶ μορφὴν δούλου λαβών , οὐ παρεδέξαντο οἱ βασιλεῖς τῆς γῆς , ἀλλ’ ἔσται , ὅτε κατὰ τὴν δευτέραν αὐτοῦ καὶ ἔνδοξον παρουσίαν ὄψονται αὐτοῦ τὴν δόξαν . διὸ σφόδρα ἀπηκριβωμένως περὶ μὲν τῶν ἐθνῶν εἴρηται · φοβηθήσονται τὸ ὄνομα κυρίου . πάντες δὲ οἱ κατὰ τὸν παρόντα καιρὸν μὴ φοβηθέντες τὸ ὄνομα κυρίου καιρῷ ποτὲ καὶ αὐτοὶ ὄψονται τὴν δόξαν αὐτοῦ . δύνανται οἱ βασιλεῖς αἱ βασιλεῖαι τῆς γῆς νοεῖσθαι καὶ σαφέστερόν πως πᾶσαι αἱ βασιλεῖαι , αἳ καθ’ ὅλης τῆς οἰκουμένης εἶδον τὴν δόξαν κυρίου ταῖς ἁπανταχοῦ γῆς ἱδρυθεῖσαις ἐκκλησίαις αὐτοῦ θεωρουμένην .
Lemmas: καί φοβέω ὁ ἔθνος ὁ ὄνομα κύριος καί πᾶς ὁ βασιλεύς ὁ γῆ ὁ δόξα σύ . λευκός ἤδη ὁ ὁ θεωρία συνίστημι ὁ λόγος οὐδαμῶς μέν ὁ Ἰουδαῖος ἔθνος μνημονεύω οὐδέ ὁ Ἰσραήλ , ἄντικρυς δέ ὁ ὁ ἔθνος κλῆσις προαγορεύω · εἰμί γάρ ἀρχή σοφία φόβος κύριος , οὗτος δέ ὁ φόβος ἀναλαμβάνω ποτός ὁ ἔθνος φημί , τίς ἕτερος ἢ θεοσεβέω ὁ ἔθνος θεσπίζω ; ἀλλά καί πᾶς ὁ ἐν ὁ ἔθνος βασιλεύς ὁράω ποτός ὁ δόξα κύριος φημί , ὅς καί αὐτός ἀληθής ἐντυγχάνω · εἰμί γάρ καί ὁ μάλιστα ὁ κύριος ὁ πρῶτος παρουσία , ὅς ποιέω κενόω ἑαυτοῦ καί μορφή δοῦλος λαμβάνω , οὖον παραδέχομαι ὁ βασιλεύς ὁ γῆ , ἀλλά εἰμί , ὅτε κατά ὁ δύο αὐτός καί ἔνδοξος παρουσία ὁράω αὐτός ὁ δόξα . διό σφόδρα ἀπηκριβωμένως περί μέν ὁ ἔθνος εἴρω · φοβέω ὁ ὄνομα κύριος . πᾶς δέ ὁ κατά ὁ πάρειμι καιρός μή φοβέω ὁ ὄνομα κύριος καιρός ποτέ καί αὐτός ὁράω ὁ δόξα αὐτός . δύναμαι ὁ βασιλεύς ὁ βασίλειος ὁ γῆ νοέω καί σαφής πως πᾶς ὁ βασίλειος , ὅς κατά ὅλος ὁ οἰκέω εἶδον ὁ δόξα κύριος ὁ ἁπανταχοῦ γῆ ἱδρύω ἐκκλησία αὐτός θεωρέω .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_101.11
Ἐπέβλεψεν ἐπὶ τὴν προσευχὴν τῶν ταπεινῶν . καὶ οὐκ ἐξουδένωσε τὴν δέησιν αὐτῶν . Ταῦτα ἔσεσθαί , φησίν , διὰ τὰς προσευχὰς τῶν ταπεινούντων ἑαυτοὺς προφητῶν · ἐπιβλέψας γὰρ ὁ κύριος ἐπὶ τὴν τούτων προσευχήν , περὶ ἧς εἴρητο ἐν ἀρχῇ · προσευχὴ τῷ πτωχῷ , ἀλλὰ καὶ μὴ ἐξουδενώσας τὴν δέησιν αὐτῶν , περὶ ἧς εἴρητο · καὶ ἐνώπιον κυρίου ἐκχέῃ τὴν δέησιν αὐτοῦ , ἀνοικοδομήσει τὴν Σιὼν καὶ τὰ προδηλωθέντα ποιήσει .
Lemmas: ἐπιβλέπω ἐπί ὁ προσευχή ὁ ταπεινός . καί οὐ ἐξουδενόω ὁ δέησις αὐτός . οὗτος εἰμί , φημί , διά ὁ προσευχή ὁ ταπεινόω ἑαυτοῦ προφήτης · ἐπιβλέπω γάρ ὁ κύριος ἐπί ὁ οὗτος προσευχή , περί ὅς εἴρω ἐν ἀρχή · προσευχή ὁ πτωχός , ἀλλά καί μή ἐξουδενόω ὁ δέησις αὐτός , περί ὅς εἴρω · καί ἐνώπιος κύριος ἐκχέω ὁ δέησις αὐτός , ἀνοικοδομέω ὁ Σιών καί ὁ προδηλόω ποιέω .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_101.12
Γραφήτω αὕτη εἰς γενεὰν ἑτέραν , καὶ λαὸς ὁ κτιζόμενος αἰνέσει τὸν κύριον . Αὕτη , φησίν , ἡ διὰ τοῦ ψαλμοῦ ὥσπερ ἐν στήλῃ τυπωθεῖσα προσευχὴ καὶ ἡ προφητεία ἥ τε ἐπαγγελία περὶ τῶν ἐθνῶν νῦν μὲν λέγεται τῇ παρούσῃ γενεᾷ καὶ εἰς ἐξάκουστον τοῦ Ἰουδαίων ἔθνους ᾄδεται , ὅμως δ’ οὖν γραφῇ παραδοθήτω εἰς τὸ φυλάττεσθαι τὰ θεσπισθέντα τῇ ἑτέρᾳ γενεᾷ . διαρρήδην δὲ καὶ ἐν τούτοις τοὺς καθ’ ἡμᾶς σημαίνει χρόνους . ἐπιλέγει γοῦν καὶ λαὸς ὁ κτιζόμενος αἰνέσει τὸν κύριον , ὃ καὶ αὐτὸ θαυμαστῶς προαναπεφωνημένον τέλους ἠξίωται μετὰ τὴν τοῦ σωτῆρος ἡμῶν ἐπιφάνειαν διὰ τοῦ ἐξ ἐθνῶν λαοῦ καὶ τῆς νῦν πολιτευομένης γενεᾶς .
Lemmas: γράφω οὗτος εἰς γενεά ἕτερος , καί λαός ὁ κτίζω αἴνεσις ὁ κύριος . Ἄτη , φημί , ὁ διά ὁ ψαλμός ὥσπερ ἐν στήλη τυπόω προσευχή καί ὁ προφητεία ὅς τε ἐπαγγελία περί ὁ ἔθνος νῦν μέν λέγω ὁ πάρειμι γενεά καί εἰς ἐξάκουστος ὁ Ἰουδαῖος ἔθνος ἀείδω , ὅμως δέ οὖν γράφω παραδίδωμι εἰς ὁ φυλάσσω ὁ θεσπίζω ὁ ἕτερος γενεά . διαρρήδην δέ καί ἐν οὗτος ὁ κατά ἐγώ σημαίνω χρόνος . ἐπιλέγω γοῦν καί λαός ὁ κτίζω αἴνεσις ὁ κύριος , ὅς καί αὐτός θαυμαστός προαναφωνέω τέλος ἀξιόω μετά ὁ ὁ σωτήρ ἐγώ ἐπιφάνεια διά ὁ ἐκ ἔθνος λαός καί ὁ νῦν πολιτεύω γενεά .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_101.13
Κύριος ἐξ οὐρανοῦ ἐπὶ τὴν γῆν ἐπέβλεψεν τοῦ ἀκοῦσαι τὸν στεναγμὸν τῶν πεπεδημένων , τοῦ λῦσαι τοὺς υἱοὺς τῶν τεθανατωμένων , τοῦ ἀναγγεῖλαι ἐν Σιὼν τὸ ὄνομα κυρίου καὶ τὴν αἴνεσιν αὐτοῦ ἐν Ἱερουσαλήμ . Ἐν ταύτῃ γὰρ κηρύσσεται τὰ τῆς θεότητος αὐτοῦ μυστήρια τά τε τῆς πρὸ τῶν αἰώνων καὶ τὰ τῆς δευτέρας αὐτοῦ καὶ ἐνδόξου παρουσίας · ἀναγκαία γὰρ ἡ περὶ τούτων ἀπαγγελία τοῖς ἐν τῷ νῦν βίῳ διατρίβουσιν εἰς τὸ παρασκευάσασθαι πρὸς τὴν μέλλουσαν παραγίνεσθαι τοῦ κυρίου δόξαν , ὅτε ἐπιστὰς ἄξει πᾶν τὸ ποίημα εἰς κρίσιν .
Lemmas: Κύριος ἐκ οὐρανός ἐπί ὁ γῆ ἐπιβλέπω ὁ ἀκούω ὁ στεναγμός ὁ πεδάω , ὁ λύω ὁ υἱός ὁ θανατόω , ὁ ἀναγγέλλω ἐν Σιών ὁ ὄνομα κύριος καί ὁ αἴνεσις αὐτός ἐν Ἱερουσαλήμ . ἐν οὗτος γάρ κηρύσσω ὁ ὁ θεότης αὐτός μυστήριον ὁ τε ὁ πρό ὁ αἰών καί ὁ ὁ δύο αὐτός καί ἔνδοξος παρουσία · ἀναγκαῖος γάρ ὁ περί οὗτος ἀπαγγελία ὁ ἐν ὁ νῦν βίος διατρίβω εἰς ὁ παρασκευάζω πρός ὁ μέλλω παραγίγνομαι ὁ κύριος δόξα , ὅτε ἐφίστημι ἄγω πᾶς ὁ ποίημα εἰς κρίσις .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_101.14
Ἐν τῷ συναχθῆναι λαοὺς ἐπὶ τὸ αὐτὸ καὶ βασιλείας τοῦ δουλεύειν τῷ κυρίῳ . ἀπεκρίθη αὐτῷ ἐν ὁδῷ ἰσχύος αὐτοῦ · τὴν ὀλιγότητα τῶν ἡμερῶν μου ἀνάγγειλόν μοι . μὴ ἀναγάγῃς με ἐν ἡμίσει ἡμερῶν μου . Καί μοι δοκεῖ διὰ τούτων ὁ προφητικὸς χορὸς σημαίνειν τὴν διὰ τοῦ σωτῆρος ἡμῶν κλῆσιν τῶν ἐθνῶν , ἀποκλαίεσθαι δὲ , ὅτι μὴ καὶ αὐτοὶ ἔτυχον ταύτης · ἐν γὰρ τῇ τῶν μελλόντων ἀγαθῶν παρουσίᾳ , ὅτε τὰ ἔθνη καὶ οἱ τούτων βασιλεῖς λατρεύουσιν οὐκέτι τοῖς πατρώοις δαίμοσιν , ἀλλ’ αὐτῷ τῷ κυρίῳ , ἐν αὐτῷ δὴ τῷ τοιούτῳ καιρῷ τὴν ἐμήν , φησίν , ἰσχὺν ἐκάκωσεν ὁ κύριος κολοβώσας τὰς ἡμέρας μου , ὡς μὴ φθάσαι κἀμὲ εἰς ἐκεῖνον τὸν καιρόν . οὗ δήπου εἰς ὑπόμνησιν ἐρχόμενος εὔχομαι , εἰ οἷόν τε ἦν παρατεῖναι τὴν ζωὴν εἰς ἐκείνους τοὺς χρόνους καὶ φῆσαι μὲν τῷ κυρίῳ μὴ ἀναγάγῃς με ἐν ἡμίσει τῶν ἡμερῶν μου · τέως μὲν γὰρ ἐπὶ τοῦ παρόντος , ὅτε ταῦτα προφητεύω καὶ μᾶλλον τὰ ἐσόμενα προορῶ , ἔοικα ἐν μέρει εἶναι ἡμέρας θεοῦ . λείπει δέ μοι ἡ αὐτοψία τῆς τῶν προφητευομένων ἐκβάσεως , ἧς εἰ τύχοιμι , τελείαν λήψομαι τὴν ἐμαυτοῦ ζωήν . εἰ δὲ ἀστοχήσω τῆς εὐχῆς , ἔοικα τοῖς ἐν ἡμίσει ἡμερῶν τὴν ζωὴν ἀτελῆ καὶ ἄωρον ἀποτιθεμένοις . καί μοι δοκεῖ διὰ τὰς τοιαύτας τῶν προφητῶν εὐχὰς ὁ σωτὴρ ἡμῶν εἰρηκέναι · πολλοὶ προφῆται καὶ δίκαιοι ἐπεθύμησαν ἰδεῖν , ἃ ὑμεῖς βλέπετε , καὶ οὐκ εἶδον , καὶ ἀκοῦσαι , ἃ ὑμεῖς ἀκούετε , καὶ οὐκ ἤκουσαν .
Lemmas: ἐν ὁ συνάγω λαός ἐπί ὁ αὐτός καί βασίλεια ὁ δουλεύω ὁ κύριος . ἀποκρίνω αὐτός ἐν ὁδός ἰσχύς αὐτός · ὁ ὀλιγότης ὁ ἡμέρα ἐγώ ἀναγγέλλω ἐγώ . μή ἀνάγω ἐγώ ἐν ἥμισυς ἡμέρα ἐγώ . καί ἐγώ δοκέω διά οὗτος ὁ προφητικός χορός σημαίνω ὁ διά ὁ σωτήρ ἐγώ κλῆσις ὁ ἔθνος , ἀποκλαίω δέ , ὅτι μή καί αὐτός τυγχάνω οὗτος · ἐν γάρ ὁ ὁ μέλλω ἀγαθός παρουσία , ὅτε ὁ ἔθνος καί ὁ οὗτος βασιλεύς λατρεύω οὐκέτι ὁ πατρῷος δαίμων , ἀλλά αὐτός ὁ κύριος , ἐν αὐτός δή ὁ τοιοῦτος καιρός ὁ ἐμός , φημί , ἰσχύς κακόω ὁ κύριος κολοβόω ὁ ἡμέρα ἐγώ , ὡς μή φθάνω ἐγώ εἰς ἐκεῖνος ὁ καιρός . ὅς δήπου εἰς ὑπόμνησις ἐρχόμενος εὔχομαι , εἰμί οἷος τε εἰμί παρατείνω ὁ ζωή εἰς ἐκεῖνος ὁ χρόνος καί φημί μέν ὁ κύριος μή ἀνάγω ἐγώ ἐν ἥμισυς ὁ ἡμέρα ἐγώ · τέως μέν γάρ ἐπί ὁ πάρειμι , ὅτε οὗτος προφητεύω καί μᾶλλον ὁ εἰμί προοράω , ἔοικα ἐν μέρος εἰμί ἡμέρα θεός . λείπω δέ ἐγώ ὁ αὐτοψία ὁ ὁ προφητεύω ἔκβασις , ὅς εἰμί τυγχάνω , τέλειος λαμβάνω ὁ ἐμαυτοῦ ζωή . εἰμί δέ αστοχώ ὁ εὐχή , ἔοικα ὁ ἐν ἥμισυς ἡμέρα ὁ ζωή ἀτελής καί ἄωρος ἀποτίθημι . καί ἐγώ δοκέω διά ὁ τοιοῦτος ὁ προφήτης εὐχή ὁ σωτήρ ἐγώ εἴρω · πολύς προφήτης καί Δίκαιος ἐπιθυμέω ὁράω , ὁ σύ βλέπω , καί οὐ εἶδον , καί ἀκούω , ὁ σύ ἀκούω , καί οὐ ἀκούω .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_102.2
Εὐλόγει , ἡ ψυχή μου , τὸν κύριον καὶ μὴ ἐπιλανθάνου πάσας τὰς ἀνταποδόσεις αὐτοῦ . Μειζόνως ἡμᾶς εὐλογεῖν τὸν κύριον ὁ λόγος παρορμᾷ προστάττων , μηδὲ μιᾶς λήθην εὐεργεσίας ποιεῖσθαι τῶν εἰς ἡμᾶς γινομένων ὑπ’ αὐτοῦ , ὧν εἰ διὰ παντὸς μνημονεύοιμεν , οὔποτ’ ἂν διαλείποιμεν εὐλογοῦντες αὐτόν .
Lemmas: εὐλογέω , ὁ ψυχή ἐγώ , ὁ κύριος καί μή ἐπιλανθάνομαι πᾶς ὁ ἀνταπόδοσις αὐτός . μέγας ἐγώ εὐλογέω ὁ κύριος ὁ λόγος παρορμάω προστάσσω , μηδέ εἷς λήθη εὐεργεσία ποιέω ὁ εἰς ἐγώ γίγνομαι ὑπό αὐτός , ὅς εἰμί διά πᾶς μνημονεύω , οὔποτε εἄν διαλείπω εὐλογέω αὐτός .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_102.4
Ἐγνώρισε τὰς ὁδοὺς αὐτοῦ τῷ Μωυσῇ , τοῖς υἱοῖς Ἰσραὴλ τὰ θελήματα αὐτοῦ . Tὸν νέον λαὸν τὸν κατὰ θεὸν κτιζόμενον καὶ τὴν ἐξ ἐθνῶν ἐκκλησίαν συστᾶσαν νέαν γενεάν , ἐπὶ τὴν μάθησιν ἡμᾶς ὁ λόγος ἀνάγει τῆς παλαιᾶς ἱστορίας φάσκων · εἰ βούλει πεισθῆναι καὶ μαρτυρίας λαβεῖν τῶν προειρημένων , ἔντυχε τοῖς Mωσέως γράμμασιν · ἐξ αὐτῶν γὰρ μαθήσῃ , ὡς ἕκαστα τῶν δεδηλωμένων ἀληθῆ τυγχάνει · καὶ γὰρ ταῖς ἀνομίαις τοῦ ἐν Aἰγύπτῳ τυγχάνοντος λαοῦ ἵλεως γέγονε , καὶ τὰς νόσους αὐτῶν ἰάσατο , ὥστε λέγεσθαι · καὶ οὐκ ἦν ἐν ταῖς φυλαῖς αὐτῶν ὁ ἀσθενῶν . ἔτι δὲ καὶ τῆς ἐν Αἰγύπτῳ φθορᾶς τῆς κατὰ τὴν αἰγυπτιακὴν εἰδωλολατρείαν αὐτοὺς ἐλυτρώσατο νίκης τε καὶ στεφάνων αὐτοὺς κατὰ τῶν Αἰγυπτίων ἠξίωσεν ἐνέπλησέ τε αὐτῶν τὴν ἐπιθυμίαν ἀγαθῶν ἐν ἐλευθερίᾳ ζῆν αὐτοὺς καταξιώσας καὶ θείων διδασκαλίων τροφῆς τε περὶ ἧς εἴρηται · ἄρτον ἀγγέλων ἔφαγεν ἄνθρωπος · ταύτας γὰρ τὰς ὁδοὺς τοῦ θεοῦ πρῶτος Μωυσῆς ἐδίδαξε γνωρίσαντος αὐτῷ τοῦ θεοῦ . καὶ πάντες γε οἱ υἱοὶ Ἰσραὴλ αὐτὰ δὴ ταῦτα πάλαι πρότερον ἐπαιδεύοντο τοῦ κυρίου διὰ τῆς Μωυσέως γραφῆς τὰ θελήματα αὐτοῦ διδάσκοντος αὐτούς . ἐκ τῆς αὐτῆς δὲ Μωυσέως γραφῆς μαθήσῃ , ὁποῖα κρίματα παρέσχε τοῖς ἀδικουμένοις · κρίσει γὰρ δικαίᾳ μετῆλθε τοὺς Αἰγυπτίους πληγαῖς θεηλάτοις κολάσας αὐτοὺς ὑπὲρ τῶν παρ’ αὐτῶν ἠδικημένων υἱῶν Ἰσραήλ . καὶ ἄλλα δ’ ἂν εὕροις ἐκ τῆς Μωυσέως γραφῆς τούτοις παραπλήσια , ἅπερ ὁ νέος λαὸς προστάττεται μανθάνειν ἅτε μὴ πρότερον αὐτὰ ἐπιστάμενος .
Lemmas: γνωρίζω ὁ ὁδός αὐτός ὁ Μωυσῆς , ὁ υἱός Ἰσραήλ ὁ θέλημα αὐτός . ὅς νέος λαός ὁ κατά θεός κτίζω καί ὁ ἐκ ἔθνος ἐκκλησία συνίστημι νέος γενεά , ἐπί ὁ μάθησις ἐγώ ὁ λόγος ἀνάγω ὁ παλαιός ἱστορία φάσκω · εἰμί βούλομαι πείθω καί μαρτυρία λαμβάνω ὁ προερέω , ἐντυγχάνω ὁ ὠθέω γράμμα · ἐκ αὐτός γάρ μανθάνω , ὡς ἕκαστος ὁ δηλόω ἀληθής τυγχάνω · καί γάρ ὁ ἀνομία ὁ ἐν Aἰγύπτῳ τυγχάνω λαός ἵλαος γίγνομαι , καί ὁ νόσος αὐτός ἰάομαι , ὥστε λέγω · καί οὐ εἰμί ἐν ὁ Φυλή αὐτός ὁ ἀσθενής . ἔτι δέ καί ὁ ἐν Αἴγυπτος φθορά ὁ κατά ὁ Αἰγυπτιακός εἰδωλολατρεία αὐτός λυτρόω Νίκη τε καί στέφανος αὐτός κατά ὁ Αἰγύπτιος ἀξιόω ἐμπίμπλημι τε αὐτός ὁ ἐπιθυμία ἀγαθός ἐν ἐλευθερία ζῶ αὐτός καταξιόω καί θεῖον διδασκάλιον τροφή τε περί ὅς εἴρω · ἄρτος ἄγγελος ἐσθίω ἄνθρωπος · οὗτος γάρ ὁ ὁδός ὁ θεός πρῶτος Μωυσῆς διδάσκω γνωρίζω αὐτός ὁ θεός . καί πᾶς γε ὁ υἱός Ἰσραήλ αὐτός δή οὗτος πάλαι πρότερος παιδεύω ὁ κύριος διά ὁ Μωυσῆς γραφεύς ὁ θέλημα αὐτός διδάσκω αὐτός . ἐκ ὁ αὐτός δέ Μωυσῆς γραφεύς μανθάνω , ὁποῖος κρίμα παρέχω ὁ ἀδικέω · κρίσις γάρ Δίκαιος μετέρχομαι ὁ Αἰγύπτιος πληγή θεήλατος κολάζω αὐτός ὑπέρ ὁ παρά αὐτός ἀδικέω υἱός Ἰσραήλ . καί ἄλλος δέ εἄν εὑρίσκω ἐκ ὁ Μωυσῆς γραφεύς οὗτος παραπλήσιος , ὅσπερ ὁ νέος λαός προστάσσω μανθάνω ἅτε μή πρότερος αὐτός ἐπίσταμαι .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_102.5
Οἰκτίρμων καὶ ἐλεήμων ὁ κύριος μακρόθυμος καὶ πολυέλεος . Εὑρήσεις δὲ καὶ ταῦτα ἐν τῇ Μωυσέως γραφῇ εἰρημένα , ἔνθα εἴρηται · κύριος μακρόθυμος καὶ πολυέλεος καὶ ἀληθινός · ποιῶν ἔλεος εἰς χιλιάδας . διὰ τοῦτό φησιν ὁ λόγος · ἐγνώρισε τὰς ὁδοὺς αὐτοῦ τῷ Μωυσῇ · τὰς γὰρ ἀρετὰς αὐτοῦ , καθ’ ἃς τὰ πάντα διοικεῖ , καὶ τὰς φιλανθρώπους δυνάμεις , καθ’ ἃς οἰκτίρμων καὶ μακρόθυμος καὶ πολυέλεος τυγχάνει , ἐγνώρισε τῷ Μωυσῇ .
Lemmas: οἰκτίρμων καί ἐλεήμων ὁ κύριος μακρόθυμος καί πολυέλεος . εὑρίσκω δέ καί οὗτος ἐν ὁ Μωυσῆς γράφω εἴρω , ἔνθα εἴρω · κύριος μακρόθυμος καί πολυέλεος καί ἀληθινός · ποιέω ἔλεος εἰς χιλιάς . διά οὗτος φημί ὁ λόγος · γνωρίζω ὁ ὁδός αὐτός ὁ Μωυσῆς · ὁ γάρ ἀρετή αὐτός , κατά ὅς ὁ πᾶς διοικέω , καί ὁ φιλάνθρωπος δύναμις , κατά ὅς οἰκτίρμων καί μακρόθυμος καί πολυέλεος τυγχάνω , γνωρίζω ὁ Μωυσῆς .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_102.6
Καθὼς οἰκτίρει πατὴρ υἱούς , οἰκτίρησεν κύριος τοὺς φοβουμένους αὐτόν , ὅτι αὐτὸς ἔγνω τὸ πλάσμα ἡμῶν . Tοῦ θείου λόγου καθόλου πάσῃ ψυχῇ τῇ αὐτῷ ἀνακειμένῃ τῇ τε παραδηλωθείσῃ διὰ τῶν ἔμπροσθεν γενεᾷ καὶ τῷ νέῳ λαῷ τὴν προεκτεθεῖσαν ποιησαμένου διδασκαλίαν , ἐκ προσώπου λοιπὸν ἁπάντων τῶν λόγῳ μεμαθητευμένων τὰ ἑξῆς ἐπιλέγεται μαρτυρούντων ἀλήθειαν τοῖς ἀνωτέρω λελεγμένοις · καὶ γὰρ ἡμῶν αὐτῶν τῶν ἐξ ἐθνῶν προσεληλυθότων αὐτῷ τὰς ἀνομίας ἀνῆκε διὰ τοῦ Χριστοῦ αὐτοῦ ἀγαθὰ ἀντὶ κακῶν ἡμῖν ἀποδοὺς ὡς φιλάνθρωπος καὶ οἰκτίρμων . καὶ ἐμάκρυνε δὲ ἀφ’ ἡμῶν τὰ ἁμαρτήματα τοσοῦτον πόρρω ποιήσας , ὅσον ἀφεστήκασιν ἀνατολαὶ ἀπὸ δυσμῶν . οὕτως οὖν ὥσπερ ἀπὸ σκότους τῆς τῶν ἁμαρτημάτων ἀγνοίας ἐπὶ τὸ φῶς τῆς αὐτοῦ γνώσεως μετεστήσατο ἡμᾶς . καὶ ταῦτ’ ἔπραξεν ὡς ἀγαθὸς πατὴρ σπλαγχνιζόμενος ἐφ’ υἱοῖς μεμηνόσι καὶ ἐπὶ κακῶς διακειμένοις τέκνοις μείζονα οἶκτον ἀναλαβών · τὸν αὐτὸν γὰρ τρόπον καὶ αὐτὸς ᾠκτείρησεν ἡμᾶς ἐξ ἀθέων καὶ ἀφόβων εὐσεβεῖς καὶ φοβουμένους αὐτὸν ἀπεργασάμενος . καὶ τοῦτ’ ἔπραττεν εἰδὼς ἔργον αὐτοῦ καὶ πλάσμα ὑπάρχοντας ἡμᾶς .
Lemmas: καθώς οἰκτίρω πατήρ υἱός , οἰκτίρω κύριος ὁ φοβέω αὐτός , ὅτι αὐτός γιγνώσκω ὁ πλάσμα ἐγώ . οὖ θεῖον λόγος καθόλου πᾶς Ψυχή ὁ αὐτός ανακειμενω ὁ τε παραδηλόω διά ὁ ἔμπροσθεν γενεά καί ὁ νέος λαός ὁ προεκτίθημι ποιέω διδασκαλία , ἐκ πρόσωπον λοιπός ἅπας ὁ λόγος μαθητεύω ὁ ἑξῆς ἐπιλέγω μαρτυρέω ἀλήθεια ὁ ἀνωτέρω λέγω · καί γάρ ἐγώ αὐτός ὁ ἐκ ἔθνος προσέρχομαι αὐτός ὁ ἀνομία ἀνίημι διά ὁ Χριστός αὐτός ἀγαθός ἀντί κακός ἐγώ ἀποδίδωμι ὡς φιλάνθρωπος καί οἰκτίρμων . καί μακραίνω δέ ἀπό ἐγώ ὁ ἁμάρτημα τοσοῦτος πόρρω ποιέω , ὅσος ἀφίστημι ἀνατολή ἀπό δυσμή . οὕτως οὖν ὥσπερ ἀπό σκότος ὁ ὁ ἁμάρτημα ἄγνοια ἐπί ὁ φάος ὁ αὐτός γνῶσις μεθίστημι ἐγώ . καί αὐτός πράσσω ὡς ἀγαθός πατήρ σπλαγχνίζω ἐπί υἱός μαίνομαι καί ἐπί κακῶς διάκειμαι τέκνον μείζων οἶκτος ἀναλαμβάνω · ὁ αὐτός γάρ τρόπος καί αὐτός οἰκτειρέω ἐγώ ἐκ ἄθεος καί ἄφοβος εὐσεβής καί φοβέω αὐτός ἀπεργάζομαι . καί οὗτος πράσσω εἰδοί ἔργον αὐτός καί πλάσμα ὑπάρχω ἐγώ .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_102.7
Τὸ δὲ ἔλεος τοῦ κυρίου ἀπὸ τοῦ αἰῶνος καὶ ἕως τοῦ αἰῶνος ἐπὶ τοὺς φοβουμένους αὐτόν , καὶ ἡ δικαιοσύνη αὐτοῦ ἐπὶ υἱοὺς υἱῶν τοῖς φυλάσσουσι τὴν διαθήκην αὐτοῦ καὶ μεμνημένοις τῶν ἐντολῶν αὐτοῦ τοῦ ποιῆσαι αὐτάς . Τοιαῦτα δ’ ἂν μυρία εὕροις ἐν ταῖς ἱστορίαις · διὰ γὰρ τὴν τοῦ Ἀβραὰμ δικαιοσύνην καὶ διὰ τὴν τοῦ Ἰσαάκ τε καὶ Ἰακὼβ τὸν ἐξ αὐτῶν φύντα μετὰ ταῦτα λαὸν τῆς κλήσεως τῆς οἰκείας ἐπισκοπῆς κατηξίωσε . τοῦτο γοῦν ὁ λόγος διδάσκει διὰ Μωυσέως εἰπών · μὴ εἴπης · διὰ τὰς δικαιοσύνας μου ἐξελέξατό με κύριος · σὺ γὰρ εἶ λαὸς σκληροτράχηλος · ἀλλὰ διὰ τὸ ἀγαπᾶν τοὺς πατέρας σου .
Lemmas: ὁ δέ ἔλεος ὁ κύριος ἀπό ὁ αἰών καί ἠώς ὁ αἰών ἐπί ὁ φοβέω αὐτός , καί ὁ δικαιοσύνη αὐτός ἐπί υἱός υἱός ὁ φυλάσσω ὁ διαθήκη αὐτός καί μιμνήσκω ὁ ἐντολή αὐτός ὁ ποιέω αὐτός . τοιοῦτος δέ εἄν μυρίος εὑρίσκω ἐν ὁ ἱστορία · διά γάρ ὁ ὁ Ἀβραάμ δικαιοσύνη καί διά ὁ ὁ Ἰσαάκ τε καί Ἰακώβ ὁ ἐκ αὐτός φύς μετά οὗτος λαός ὁ κλῆσις ὁ οἰκεῖος ἐπισκοπή καταξιώνω . οὗτος γοῦν ὁ λόγος διδάσκω διά Μωυσῆς εἶπον · μή εἶπον · διά ὁ δικαιοσύνη ἐγώ ἐκλέγω ἐγώ κύριος · σύ γάρ εἰμί λαός σκληροτράχηλος · ἀλλά διά ὁ ἀγαπάω ὁ πατήρ σύ .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_102.8
Κύριος ἐν τῷ οὐρανῷ ἡτοίμασε τὸν θρόνον αὐτοῦ , καὶ ἡ βασιλεία αὐτοῦ πάντων δεσπόζει . Ἀκριβῶς δὲ τὸ πάντων δεσπόζειν εἴρηται , ἀλλ’ οὐ πάντων βασιλεύειν , ἐπεὶ μὴ πάντες ἄξιοι τυγχάνουσι τῆς αὐτοῦ βασιλείας . διὸ τοῖς τὸν εὐαγγελικὸν κατορθοῦσι βίον τὴν τῶν οὐρανῶν βασιλείαν ὁ σωτὴρ ἐπηγγείλατο . δεσπόζει δὲ πάντων καθ’ ἑτέραν ἐπίνοιαν καὶ τῶν ἀναξίων τῆς βασιλείας αὐτοῦ κρατῶν οἷα δὴ πάντων κύριος .
Lemmas: Κύριος ἐν ὁ οὐρανός ἑτοιμάζω ὁ θρόνος αὐτός , καί ὁ βασίλειος αὐτός πᾶς δεσπόζω . ἀκριβής δέ ὁ πᾶς δεσπόζω εἴρω , ἀλλά οὖον πᾶς βασιλεύω , ἐπεί μή πᾶς ἄξιος τυγχάνω ὁ αὐτός βασίλεια . διό ὁ ὁ εὐαγγελικός κατορθόω βίος ὁ ὁ οὐρανός βασίλειος ὁ σωτήρ ἐπαγγέλλω . δεσπόζω δέ πᾶς κατά ἕτερος ἐπίνοια καί ὁ Ἀναξίων ὁ βασίλεια αὐτός κράτος οἷος δή πᾶς κύριος .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_103.1
Εὐλόγει , ἡ ψυχή μου , τὸν κύριον . κύριε , ὁ θεός μου , ἐμεγαλύνθης σφόδρα . Διὰ τῆς τῶν κτισμάτων μεγαλουργίας τε καὶ προνοίας καὶ ποικιλίας χαίρειν τ’ ἐν τῷ αὐτῷ καὶ θάρσος ἀναλαμβάνειν διδάσκεται ἡ ψυχή , διὰ τοῦ σεμνύνεσθαι καὶ αὐτῆς κύριον καὶ θεὸν τῶν τοσούτων μεγαλουργιῶν ἐπιγράφεσθαι ἰδιοποιεῖσθαί τε αὐτὸν λέγουσα κύριε , ὁ θεός μου . πῶς δ’ ἐμεγαλύνθη σφόδρα κύριος ὁ θεός , ἐξῆς ἐπιλέγει . .
Lemmas: εὐλογέω , ὁ ψυχή ἐγώ , ὁ κύριος . κύριος , ὁ θεός ἐγώ , μεγαλύνω σφόδρα . Ζεύς ὁ ὁ κτίσμα μεγαλοεργία τε καί πρόνοια καί ποικιλίας χαίρω τε ἐν ὁ αὐτός καί θάρσος ἀναλαμβάνω διδάσκω ὁ ψυχή , διά ὁ σεμνύνω καί αὐτός κύριος καί θεός ὁ τοσοῦτος μεγαλοεργία ἐπιγράφω ἰδιοποιέω τε αὐτός λέγω κύριος , ὁ θεός ἐγώ . πῶς δέ μεγαλύνω σφόδρα κύριος ὁ θεός , ἑξῆς ἐπιλέγω . .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_103.2
Ἐξομολόγησιν καὶ εὐπρέπειαν ἐνεδύσω ἀναβαλλόμενος φῶς ὡς ἱμάτιον . Νοήσεις καὶ οὕτως · ἐφ’ ἑκάστῳ τῶν κτισμάτων τῶν τε καθόλου καὶ τῶν κατὰ μέρος οὐδὲν οἷόν τε κατ’ ἀξίαν λέγειν οὔτ’ ἐπαινεῖν οὔτ’ ἐπαξίως εὐχαριστεῖν ἢ τὴν οἰκείαν ὁμολογεῖν ἀσθένειαν καὶ ἀκαταληψίαν · μόνος γὰρ αὐτὸς ὁ τῶν ἁπάντων ποιητὴς τῶν ὑπ’ αὐτοῦ πεποιημένων καὶ τὰς οὐσίας καὶ τὰς φύσεις καὶ τοὺς ἐφ’ ἑκάστῳ λόγους γινώσκει . διόπερ ἄξια θαυμασμοῦ καὶ ἐκπλήξεως πανταχόθεν περιβαλλόμενος ἐξομολόγησιν ἐνδεδύσθαι λέγεται . τὸ δ’ αἴτιον τῆς ἐν πᾶσιν ἀκαταληψίας τῶν ὑπ’ αὐτοῦ γενομένων ἡ μεγαλοπρέπεια αὐτοῦ παρέχει . οὐδὲν δὲ τοῖς πᾶσι καταλέλοιπεν ἢ τὸ ἐξομολογεῖσθαι αὐτῷ τὴν οἰκείαν ἀσθένειαν καὶ εὐχαριστεῖν αὐτῷ ἐπὶ πάσαις αἷς τοῖς πᾶσιν ἐδωρήσατο εὐεργεσίαις .
Lemmas: ἐξομολόγησις καί εὐπρέπεια ἐνδύω ἀναβάλλω φάος ὡς ἱμάτιον . Νόησις καί οὕτως · ἐπί ἕκαστος ὁ κτίσμα ὁ τε καθόλου καί ὁ κατά μέρος οὐδείς οἷος τε κατά ἄξιος λέγω οὔτε ἐπαινέω οὔτε ἐπάξιος εὐχαριστέω ἢ ὁ οἰκεῖος ὁμολογέω ἀσθένεια καί ἀκαταληψία · μόνος γάρ αὐτός ὁ ὁ ἅπας ποιητής ὁ ὑπό αὐτός ποιέω καί ὁ οὐσία καί ὁ φύσις καί ὁ ἐπί ἕκαστος λόγος γιγνώσκω . διόπερ ἄξιος θαυμασμός καί ἔκπληξις πανταχόθεν περιβάλλω ἐξομολόγησις ἐνδύω λέγω . ὁ δέ αἴτιος ὁ ἐν πᾶς ἀκαταληψία ὁ ὑπό αὐτός γίγνομαι ὁ μεγαλοπρέπεια αὐτός παρέχω . οὐδείς δέ ὁ πᾶς καταλείπω ἢ ὁ ἐξομολογέομαι αὐτός ὁ οἰκεῖος ἀσθένεια καί εὐχαριστέω αὐτός ἐπί πᾶς ὅς ὁ πᾶς δωρέω εὐεργεσία .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_103.3
Ἑθεμελίωσε τὴν γῆν ἐπὶ τὴν ἀσφάλειαν αὐτῆς . Κατὰ δέ τινας ἐν τοῖς ἐναντίοις τὰ ἐναντία ἡ παραδοξοποιὸς τοῦ ποιητοῦ τῶν ὅλων συνεστήσατο δύναμις , καὶ φέρεται τὸ βαρὺ στοιχεῖον , ἡ γῆ , ἐπὶ τοῦ λεπτομεροῦς ὕδατος παραδόξως ἐπινηχομένη τε καὶ ἐπιπολάζουσα .
Lemmas: θεμελιώνω ὁ γῆ ἐπί ὁ ἀσφάλεια αὐτός . κατά δέ τις ἐν ὁ ἐναντίος ὁ ἐναντίος ὁ παραδοξοποιός ὁ ποιητής ὁ ὅλος συνίστημι δύναμις , καί φέρω ὁ βαρύς στοιχεῖον , ὁ γῆ , ἐπί ὁ λεπτομερής ὕδωρ παράδοξος ἐπιφέρω τε καί ἐπιπολάζω .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_103.4
Ὅριον ἔθου , ὃ οὐ παρελεύσονται , οὐδὲ ἐπιστρέψουσι καλύψαι τὴν γῆν . Ὥσπερ οὖν καὶ τὰ κύματα , φησίν , τῆς δηλωθείσης θαλάσσης καίτοι ἄψυχα ὄντα κατά τινας ἀντιπαθείας ἡμῖν ἀλήπτους . εἰ δὲ τὰ κύματα τῆς ἀβύσσουἀπὸ φωνῆς τῆς βροντῆς τοῦ θεοῦ δειλιᾷ , πόσῳ πλέον καὶ τὰ ἔμψυχα καὶ τὰ ἄλογα τῶν ζῴων ; εἰ δὲ ταῦτα , δηλονότι καὶ εἴ τινες ἂν εἶεν περὶ τὸν ἀέρα δυνάμεις τά τε πνεύματα τὰ ἀντικείμενα · εἰκὸς γὰρ τοῖς πᾶσι μνήμην ἐγγίνεσθαι τοῦ πάντων δεσπότου συναίσθησίν τε φυσικὴν τοῦ πάντων ποιητοῦ καὶ δημιουργοῦ τῶν ὅλων , ὥστ’ ἄν τινα εἰπεῖν , μεγάλην εἶναι φωνὴν διαδασκαλικὴν εὐσεβείας τοῖς πᾶσι τὴν ἐξακουομένην βροντὴν πᾶσαν τὴν κτίσιν ἐπὶ τὸν τοῦ θεοῦ φόβον ἐκκαλουμένην . τηλαυγῶς δὲ τοῦτο παρίστησιν ὁ φάσκων που ἐν ψαλμοῖς λόγος · φωνὴ κυρίου ἐπὶ τῶν ὑδάτων , ὁ θεὸς τῆς δόξης ἐβρόντησε . καὶ πάλιν · φωνὴ τῆς βροντῆς σου ἐν τῷ τροχῷ , ἔφαναν αἱ ἀστραπαί σου τῇ οἰκουμένῃ .
Lemmas: Ὅριος τίθημι , ὅς οὖον παρέρχομαι , οὐδέ ἐπιστρέφω καλύπτω ὁ γῆ . ὥσπερ οὖν καί ὁ κῦμα , φημί , ὁ δηλόω θάλασσα καίτοι ἄψυχος εἰμί κατά τις ἀντιπάθεια ἐγώ ἄληπτος . εἰμί δέ ὁ κῦμα ὁ ἀβύσσουἀπὸ φωνή ὁ βροντή ὁ θεός δειλία , πόσος πλέω καί ὁ ἔμψυχος καί ὁ ἄλογος ὁ ζῷον ; εἰμί δέ οὗτος , δηλονότι καί εἰμί τις εἄν ἄγω περί ὁ ἀήρ δύναμις ὁ τε πνεῦμα ὁ ἀντίκειμαι · εἰκός γάρ ὁ πᾶς μνήμη ἐγγίγνομαι ὁ πᾶς δεσπότης συναίσθησις τε φυσικός ὁ πᾶς ποιητής καί δημιουργός ὁ ὅλος , ὥστε ἄν τις εἶπον , μέγας εἰμί φωνή διαδασκαλικὴν εὐσέβεια ὁ πᾶς ὁ ἐξακούω βροντή πᾶς ὁ κτίσις ἐπί ὁ ὁ θεός φόβος ἐκκαλέω . τηλαυγής δέ οὗτος παρίστημι ὁ φάσκω ποῦ ἐν ψαλμός λόγος · φωνή κύριος ἐπί ὁ ὕδωρ , ὁ θεός ὁ δόξα βροντάω . καί πάλιν · φωνή ὁ βροντή σύ ἐν ὁ τροχός , φαίνω ὁ ἀστραπή σύ ὁ οἰκέω .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_103.5
Ὁ ἐξαποστέλλων πηγὰς ἐν φάραγξιν , ἀνὰ μέσον τῶν ὀρέων διελεύσονται ὕδατα . ποτιοῦσι πάντα τὰ θηρία τοῦ ἀγροῦ , προσδέξονται ὄναγροι εἰς δίψαν αὐτῶν . ἐπ’ αὐτὰ τὰ πετεινὰ τοῦ οὐρανοῦ κατασκηνώσει , ἐκ μέσου τῶν πετρῶν δώσουσι φωνήν . Τὴν δὲ μέχρι τούτων ἐκτεινομένην τοῦ θεοῦ πρόνοιαν ὁ σωτὴρ ἡμῶν παριστὰς ἔλεγεν · ἐμβλέψατε εἰς τὰ πετεινὰ τοῦ οὐρανοῦ , ὅτι οὐ σπείρουσιν οὐδὲ θερίζουσιν οὐδὲ συνάγουσιν εἰς ἀποθήκας . καὶ ὁ πατὴρ ἡμῶν ὁ οὐράνιος τρέφει αὐτά .
Lemmas: ὁ ἐξαποστέλλω πηγή ἐν φάραγξ , ἀνά μέσος ὁ ὄρος διέρχομαι ὕδωρ . ποτίζω πᾶς ὁ θηρίον ὁ ἀγρός , προσδέχομαι ὄναγρος εἰς δίψα αὐτός . ἐπί αὐτός ὁ πετεινόν ὁ οὐρανός κατασκήνωσις , ἐκ μέσος ὁ πέτρα δίδωμι φωνή . ὁ δέ μέχρι οὗτος ἐκτείνω ὁ θεός πρόνοια ὁ σωτήρ ἐγώ παρίστημι λέγω · ἐμβλέπω εἰς ὁ πετεινόν ὁ οὐρανός , ὅτι οὖον σπείρω οὐδέ θερίζω οὐδέ συνάγω εἰς ἀποθήκη . καί ὁ πατήρ ἐγώ ὁ οὐράνιος τρέφω αὐτός .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_103.6
Ποτίζων ὄρη ἐκ τῶν ὑπερῴων αὐτοῦ , ἀπὸ καρποῦ τῶν ἔργων σου χορτασθήσεται ἡ γῆ . ἐξανατέλλων χόρτον τοῖς κτήνεσιν καὶ χλόην τῇ δουλείᾳ τῶν ἀνθρώπων τοῦ ἐξαγαγεῖν ἄρτον ἐκ τῆς γῆς . καὶ οἶνος εὐφραίνει καρδίαν ἀνθρώπου τοῦ ἱλαρῦναι πρόσωπον ἐν ἐλαίῳ , καὶ ἄρτος καρδίαν ἀνθρώπου στηρίζει . Ποτίζει τοιγαροῦν ὁ θεὸς τὰ ὄρη καὶ τὰ ἐν τούτοις πεδία τήν τε λοιπὴν σύμπασαν γῆν οὐκ ἀπὸ τῶν ἐν ταῖς φάραγξι πηγῶν οὐδ’ ἀπὸ τῶν φερομένων κατὰ γῆς ποταμῶν , ἀλλ’ ἀπὸ τῶν ὑπερῴων αὐτοῦ ἄνωθεν ἀφ’ ὕψους τοὺς αὐτάρκεις καὶ μεμετρημένους αὐτοῖς ἐπιχορηγῶν ὑετούς .
Lemmas: ποτίζω ὄρος ἐκ ὁ ὑπερῷος αὐτός , ἀπό καρπός ὁ ἔργον σύ χορτάζω ὁ γῆ . ἐξανατέλλω χόρτος ὁ κτῆνος καί χλόη ὁ δουλεία ὁ ἄνθρωπος ὁ ἐξάγω ἄρτος ἐκ ὁ γῆ . καί οἶνος εὐφραίνω Καρδία ἄνθρωπος ὁ ἱλαρύνω πρόσωπον ἐν ἔλαιον , καί ἄρτος Καρδία ἄνθρωπος στηρίζω . ποτίζω τοιγάρ ὁ θεός ὁ ὄρος καί ὁ ἐν οὗτος πεδίον ὁ τε λοιπός σύμπας γῆ οὐ ἀπό ὁ ἐν ὁ φάραγξ πηγή οὐδέ ἀπό ὁ φέρω κατά γῆ ποταμός , ἀλλά ἀπό ὁ ὑπερῷος αὐτός ἄνωθεν ἀπό ὕψος ὁ αὐτάρκης καί μετρέω αὐτός ἐπιχορηγέω ὑετός .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_103.7
Εἶτα τὴν ἐντεῦθεν ὑποδείκνυσιν ὠφέλειαν εἰς τὸ πιανθεῖσαν ἐκ τῆς τῶν ὑδάτων ἐπιχορηγίας τὴν γῆν ἐξανατέλλειν τοῖς ἐπ’ αὐτῆς ἅπασι τὰς ἐπιτηδείους τροφάς , ἀνθρώπῳ μὲν ἅτε εὐγενεῖ ζῴῳ καὶ ὑπὸ τοῦ θεοῦ τετιμημένῳ ἐξαίρετον καὶ ἀφωρισμένην τροφήν , ἄρτον καὶ οἶνον καὶ ἔλαιον , ἄρτον μὲν ἐπὶ τῷ στηρίζεσθαι καὶ δυναμοῦσθαι τὴν καρδίαν , οἶνον δὲ ἐπὶ τῷ κατευφραίνεσθαι τὴν ψυχήν , ἔλαιον δὲ ἐπὶ τῷ φαιδρύνεσθαι τὸ σῶμα καὶ ἁπαλύνεσθαι θεραπευόμενον ἐκ τῆς ἐπιπόνου σκληραγωγίας . οὕτως αὐτῷ πλουσίαν καὶ ἐκ πλειόνων τράπεζαν εἰς ἀπόλαυσιν οἷα πατὴρ ὁ θεὸς ἐδωρήσατο . οὐ μὴν καὶ τῆς τῶν λοιπῶν ζῴων κατωλιγώρησεν ἐπιμελείας , φροντίζων δὲ καὶ τῆς τούτων διαμονῆς τὴν ἁρμόζουσαν καὶ τούτοις ἀπένειμε τροφήν , χόρτον μὲν τοῖς κτήνεσι , τῇ δὲ δουλείᾳ τῶν ἀνθρώπων χλόην ἐξανατείλας . σφόδρα δὲ ἀκριβῶς καὶ τὴν τούτων πεποίηται διαίρεσιν κτήνη μὲν γενικῶς πᾶν τὸ ποηφάγον ζῷον ὀνομάσας , δουλείαν δὲ ἀνθρώπων τὰ ἥμερα καὶ ὥσπερ πολιτικὰ ζῷα τὰ εἰς ὑπηρεσίαν ἀνθρώπων ἀφωρισμένα , ὧν τὰ μὲν ἀροῖ τὴν γῆν συγγεωργοῦντα ἀνθρώπῳ , τὰ δὲ ἀχθοφορεῖ , τὰ δὲ ἄλλην τινὰ χρῆσιν τῷ θνητῷ γένει παρέχεται , ἃ οἰκείως καὶ προσφυῶς δουλείαν ἀνθρώπων ὠνόμασεν , οἷς τὴν χλόην δεδόσθαι φησίν , τουτέστι τὴν ὑπ’ ἀνθρώπων σπαρεῖσαν καὶ γεωργηθεῖσαν , τοῖς δ’ ἄλλοις κτήνεσι τὴν αὐτομάτως βλαστῶσαν . δύναται δὲ καὶ ἀμφότερα , ἥ τε πόα καὶ ὁ χόρτος , ὁμοῦ καὶ τοῖς κτήνεσι καὶ τῇ δουλείᾳ τῶν ἀνθρώπων τροφὴ δεδόσθαι . οὔτε δὲ θηρίων ἐν τούτοις οὔτε ἑρπετῶν ἐμνημόνευσε διὰ τὸ ἑτέρᾳ κεχρῆσθαι ταῦτα τροφῇ · τὰ μὲν γάρ ἐστι σαρκοβόρα , τὰ δ’ ἑρπετὰ αὐτῇ τῇ γῇ κέχρηται τροφῇ .
Lemmas: εἶτα ὁ ἐντεῦθεν ὑποδείκνυμι ὠφέλεια εἰς ὁ πιαίνω ἐκ ὁ ὁ ὕδωρ ἐπιχορηγία ὁ γῆ ἐξανατέλλω ὁ ἐπί αὐτός ἅπας ὁ ἐπιτήδειος τροφή , ἄνθρωπος μέν ἅτε εὐγενής ζῷον καί ὑπό ὁ θεός τιμάω ἐξαίρω καί ἀφορίζω τροφή , ἄρτος καί οἶνος καί ἔλαιον , ἄρτος μέν ἐπί ὁ στηρίζω καί δυναμόω ὁ Καρδία , οἶνος δέ ἐπί ὁ κατευφραίνω ὁ Ψυχή , ἔλαιον δέ ἐπί ὁ φαιδρύνω ὁ σῶμα καί ἁπαλύνω θεραπεύω ἐκ ὁ ἐπίπονος σκληραγωγία . οὕτως αὐτός πλούσιος καί ἐκ πλείων τράπεζα εἰς ἀπόλαυσις οἷος πατήρ ὁ θεός δωρέω . οὖον μήv καί ὁ ὁ λοιπός ζῷον κατολιγωρέω ἐπιμέλεια , φροντίζω δέ καί ὁ οὗτος διαμονή ὁ ἁρμόζω καί οὗτος ἀπονέμω τροφή , χόρτος μέν ὁ κτῆνος , ὁ δέ δουλεία ὁ ἄνθρωπος χλόη ἐξανατέλλω . σφόδρα δέ ἀκριβῶς καί ὁ οὗτος ποιέω διαίρεσις κτῆνος μέν γενικός πᾶς ὁ ποηφάγος ζῷον ὀνομάζω , δουλεία δέ ἄνθρωπος ὁ ἥμερος καί ὥσπερ πολιτικός ζῷον ὁ εἰς ὑπηρεσία ἄνθρωπος ἀφορίζω , ὅς ὁ μέν ἀρόω ὁ γῆ συγγεωργέω ἄνθρωπος , ὁ δέ ἀχθοφορέω , ὁ δέ ἄλλος τις χρῆσις ὁ θνητός γένος παρέχω , ὁ οἰκεῖος καί προσφυῶς δουλεία ἄνθρωπος ὀνομάζω , ὅς ὁ χλόη δίδωμι φημί , τουτέστι ὁ ὑπό ἄνθρωπος σπείρω καί γεωργέω , ὁ δέ ἄλλος κτῆνος ὁ αὐτόματος βλαστάνω . δύναμαι δέ καί ἀμφότερος , ὅς τε πόα καί ὁ χόρτος , ὁμοῦ καί ὁ κτῆνος καί ὁ δουλεία ὁ ἄνθρωπος τροφή δίδωμι . οὔτε δέ θηρίον ἐν οὗτος οὔτε ἑρπετόν μνημονεύω διά ὁ ἕτερος χράομαι οὗτος τροφή · ὁ μέν γάρ εἰμί σαρκοβόρος , ὁ δέ ἑρπετόν αὐτός ὁ γῆ χράομαι τροφή .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_103.8
Ὄρη τὰ ὑψηλὰ ταῖς ἐλάφοις , πέτρα καταφυγὴ τοῖς χοιρογρυλλίοις . Εἴ τις ἐροῖτο · ὄρη τίνος ἕνεκα ὑπέστη , πετρῶν δὲ τίς ἦν χρεία ; μανθανέτω ὅτι καὶ ταῦτα ἀναγκαίως δεδημιούργηται · εἰ γὰρ ἥπλωτο δι’ ὅλου πεδιὰς ἡ γῆ μὴ ἔχουσα ἐν αὐτῇ πέτρας μηδὲ ὄρη , οὐκ ἂν συνέστη τὰ ποικίλα τῶν ζῴων γένη θᾶττον τῶν ἰσχυροτέρων τοῖς ἀσθενεστέροις ἐπιόντων ἀκόπως τε ἀναιρούντων αὐτὰ καὶ κατεσθιόντων . νῦν δὲ ἡ τῶν ὀρῶν σύστασις καὶ μάλιστα τῶν ὑψηλοτάτων ἐλάφοις καὶ τοῖς ὅσα ἕτερα τοιαῦτα καταφυγὴ γέγονε τῷ μηκέτι τὰ πολλὰ τῶν ἀτιθάσσων καὶ σαρκοβόρων θηρίων ὁμοίως ταῖς ἐλάφοις ἐλαύνειν τὸν δρόμον διὰ τῶν ὀρῶν δύνασθαι , ὡς εἴ γε μὴ ὑπῆρχον ὄρη , πάντως που ἐπὶ τὸν ὕπνον ἐρχόμενα τά τε τῶν ἐλάφων γένη καὶ τὰ τούτοις συγγενῆ ζῷα εὐχείρωτα ἦν τοῖς τὴν ἐξ αὐτῶν βορὰν θηρωμένοις . ἀλλὰ καὶ λαγωοῖς ἢ χοιρογρυλλίοις – ἀμφοτέρως γὰρ φαίνεται ἐν τῇ ἀναγνώσει – ποία τίς ἦν ἄλλη καταφυγὴ , εἰ μὴ πέτρα καὶ σπήλαια φωλεοί τε καὶ χηραμοὶ συνέστησαν , εἰς ἃς καταδύναντες αὐτοί τε καὶ τὰ ὅμοια αὐτοῖς πᾶν τὸ ἐλαῦνον διαδιδράσκουσι διὰ σμικρότητα ἐν ταῖς καταδύσεσι τῶν πετρῶν κρυπτόμενα , ἔνθα οὐκέτι τοῖς ἰσχύϊ καὶ μεγέθει σώματος πλεονεκτοῦσι δυνατὸν εἰσδύνειν . οὕτως ἄρα καὶ πετρῶν καὶ ὀρῶν χρήσιμος καὶ ἀναγκαία γέγονεν ἡ σύστασις οὐκ ἂν τούτων δίχα δυνηθέντων βιῶναι τῶν ἐπὶ γῆς ζῴων . ὁρᾶς ὡς καὶ τὸ ἀνθρώπινον γένος οὐκ ἄλλως διαφυγεῖν τὴν ἀπὸ τῶν θηρίων ἐπιβουλὴν δεδύνηται ἢ περιβόλους καὶ τείχη καὶ οἰκίας ἑαυτῷ κατασκευασάμενον .
Lemmas: Ὄρος ὁ ὑψηλός ὁ ἔλαφος , πέτρα καταφυγή ὁ χοιρογρύλλιος . εἰμί τις εἴρω · ὄρος τίς ἕνεκα ὑφίστημι , πέτρα δέ τίς εἰμί χρεία ; μανθάνω ὅτι καί οὗτος ἀναγκαῖος δημιουργέω · εἰμί γάρ ἁπλόω διά ὅλος πεδιάς ὁ γῆ μή ἔχω ἐν αὐτός πέτρα μηδέ ὄρος , οὐ εἄν συνίστημι ὁ ποικίλος ὁ ζῷον γένος ταχύς ὁ ἰσχυρός ὁ ἀσθενής ἔπειμι ἄκοπος τε ἀναιρέω αὐτός καί κατεσθίω . νῦν δέ ὁ ὁ ὄρος σύστασις καί μάλιστα ὁ ὑψηλός ἔλαφος καί ὁ ὅσος ἕτερος τοιοῦτος καταφυγή γίγνομαι ὁ μηκέτι ὁ πολύς ὁ ατιταχυς καί σαρκοβόρος θηρίον ὁμοίως ὁ ἔλαφος ἐλαύνω ὁ δρόμος διά ὁ ὄρος δύναμαι , ὡς εἰμί γε μή ὑπάρχω ὄρος , πάντως ποῦ ἐπί ὁ ὕπνος ἐρχόμενος ὁ τε ὁ ἔλαφος γένος καί ὁ οὗτος συγγενής ζῷον εὐχείρωτος εἰμί ὁ ὁ ἐκ αὐτός βορά θηράω . ἀλλά καί λαγώς ἢ χοιρογρύλλιος – ἀμφοτέρως γάρ φαίνω ἐν ὁ ἀναγιγνώσκω – ποῖος τίς εἰμί ἄλλος καταφυγή , εἰμί μή πέτρα καί σπήλαιον φωλεός τε καί χηραμός συνίστημι , εἰς ὅς καταδύω αὐτός τε καί ὁ ὅμοιος αὐτός πᾶς ὁ ἐλαύνω διαδιδράσκω διά μικρότης ἐν ὁ κατάδυσις ὁ πέτρα κρύπτω , ἔνθα οὐκέτι ὁ ἰσχύς καί μέγεθος σῶμα πλεονεκτέω δυνατός εἰσδύνω . οὕτως ἄρα καί πέτρα καί ὄρος χρήσιμος καί ἀναγκαῖος γίγνομαι ὁ σύστασις οὐ εἄν οὗτος δίχα δύναμαι βιόω ὁ ἐπί γῆ ζῷον . ὁράω ὡς καί ὁ ἀνθρώπινος γένος οὐ ἄλλως διαφεύγω ὁ ἀπό ὁ θηρίον ἐπιβουλή δύναμαι ἢ περίβολος καί τεῖχος καί οἰκίον ἑαυτοῦ κατασκευάζω .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_103.11
Πάντα πρὸς σὲ προσδοκῶσιν δοῦναι τὴν τροφὴν αὐτοῖς εὔκαιρον . δόντος σου αὐτοῖς συλλέξουσιν , ἀνοίξαντος δέ σου τὴν χεῖρα τὰ σύμπαντα πλησθήσονται χρηστότητος . Ὅρα εἰ δυνήσῃ καθολικὸν ἀπὸ τούτου ἐκλαβεῖν δόγμα , ὡς πάντων τῶν γενητῶν πενομένων λειπομένων τε καὶ δεομένων τῆς παρὰ του θεοῦ χορηγίας , ἧς μεταλαβόντα δυναμοῦται καὶ ἰσχύει ὥσπερ διὰ τροφῆς ζωούμενα . διὸ μόνος λέγεται ἔχειν ἀθανασίαν , ὡς τῶν λοιπῶν ἁπάντων , εἰ μὴ μεταλάβοι τῆς παρ’ αὐτοῦ χορηγουμένης ζωῆς , ἐκλειπόντων καὶ ἀποθανουμένων . ἀλλ’ ὅ γε πανάγαθος ὑπὲρ τοῦ μή τι διαπεσεῖν τῶν ἅπαξ ὑπ’ αὐτοῦ γεγονότων ἄφθονον τοῖς πᾶσιν ἀνοίγων τὴν αὐτοῦ χεῖρα τὰ πάντα χρηστότητος ἐμπίπλησι . τὰ πάντα δὲ φήσας ὁ λόγος περιείληφεν ὁμοῦ τὰς νοητὰς καὶ ἁγίας δυνάμεις τάς τε αἰσθητὰς καὶ τὰς ἐν θνητοῖς σώμασιν · οὕτω γὰρ καὶ μᾶλλον μειζόνως ἡ ἀγαθότης διαλάμπει τῷ καὶ ἀξίοις καὶ μὴ ἀξίοις τῆς παρ’ αὐτοῦ χρηστότητος μεταδιδόναι .
Lemmas: Πάν πρός σύ προσδοκάω δίδωμι ὁ τροφή αὐτός Εὔκαιρον . δίδωμι σύ αὐτός συλλέγω , ἀνοίγνυμι δέ σύ ὁ χείρ ὁ σύμπας πίμπλημι χρηστότης . Ὅρας εἰμί δύναμαι καθολικός ἀπό οὗτος ἐκλαμβάνω δόγμα , ὡς πᾶς ὁ γενητός πένομαι λείπω τε καί δήω ὁ παρά ὁ θεός χορηγία , ὅς μεταλαμβάνω δυναμόω καί ἰσχύω ὥσπερ διά τροφή ζῷον . διό μόνος λέγω ἔχω ἀθανασία , ὡς ὁ λοιπός ἅπας , εἰμί μή μεταλαμβάνω ὁ παρά αὐτός χορηγέω ζωή , ἐκλείπω καί ἀποθνῄσκω . ἀλλά ὅς γε πανάγαθος ὑπέρ ὁ μή τίς διαπίπτω ὁ ἅπαξ ὑπό αὐτός γίγνομαι ἄφθονος ὁ πᾶς ἀνοίγω ὁ αὐτός χείρ ὁ πᾶς χρηστότης ἐμπίμπλημι . ὁ πᾶς δέ φημί ὁ λόγος περιλαμβάνω ὁμοῦ ὁ νοητός καί ἅγιος δύναμις ὁ τε αἰσθητός καί ὁ ἐν θνητός σῶμα · οὗτος γάρ καί μᾶλλον μέγας ὁ ἀγαθότης διαλάμπω ὁ καί ἄξιος καί μή ἄξιος ὁ παρά αὐτός χρηστότης μεταδίδωμι .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_103.12
Ἀποστρέψαντος δέ σου τὸ πρόσωπον ταραχθήσονται , ἀντανελεῖς τὸ πνεῦμα αὐτῶν , καὶ ἐκλείψουσιν καὶ εἰς τὸν χοῦν αὐτῶν ἐπιστρέψουσιν . ἐξαποστελεῖς τὸ πνεῦμά σου , καὶ κτισθήσονται , καὶ ἀνακαινιεῖς τὸ πρόσωπον τῆς γῆς . Οἶμαι διὰ τούτων τὴν τοῦ παρόντος αἰῶνος συντέλειαν δηλοῦσθαι καὶ τὴν τοῦ μέλλοντος ἀνανέωσιν . καὶ ἔδει γε ὡς ἐν τοιαύτῃ ὑποθέσει μὴ ἀτελῆ καταλεῖψαι τὸν λόγον , ὡς ἂν μή τις ὑπονοήσειεν εἰς ἄπειρον κατατείνειν τὴν παροῦσαν τοῦ κόσμου σύστασιν . διὸ καὶ τὰ περὶ τοῦ τέλους ἀναγκαίως διείληφεν · ὡς γὰρ τὴν ἀρχὴν τοῦ σύμπαντος κόσμου γενητὴν εἶναι ὑπεστήσατο , οὕτως καὶ τὴν συντέλειαν καὶ τὸν μετὰ ταύτην νέον αἰῶνα ἀναγκαίως ἐδίδαξεν εἰς ἐκεῖνον ἡμῶν τὴν διάνοιαν ἀναπέμψας , ὡς ἂν ἔχοιμεν ἐλπίδας μὴ εἰς τὸν παρόντα βίον , ἀλλ’ εἰς ἐκεῖνον τὸν μέλλοντα , πιστεύοιμεν δὲ καὶ εἰς τὴν μετὰ θάνατον ἐπηγγελμένην ἡμῖν ἀνάστασιν , ἣν ὁ λόγος παρίστησι μετὰ τὸ φάναι εἰς τὸν χοῦν αὐτῶν ἐπιστρέψουσιν ἐπαγαγὼν τό · ἐξαποστελεῖς τὸ πνεῦμα σου , καὶ κτισθήσονται , καὶ ἀνακαινιεῖς τὸ πρόσωπον τῆς γῆς .
Lemmas: ἀποστρέφω δέ σύ ὁ πρόσωπον ταράσσω , ἀνταναιρέω ὁ πνεῦμα αὐτός , καί ἐκλείπω καί εἰς ὁ χόω αὐτός ἐπιστρέφω . ἐξαποστέλλω ὁ πνεῦμα σύ , καί κτίζω , καί ἀνακαινίζω ὁ πρόσωπον ὁ γῆ . οἴμη διά οὗτος ὁ ὁ πάρειμι αἰών συντέλεια δηλόω καί ὁ ὁ μέλλω ἀνανέωσις . καί ἐσθίω γε ὡς ἐν τοιοῦτος ὑπόθεσις μή ἀτελής καταλείβω ὁ λόγος , ὡς εἄν μή τις ὑπονοέω εἰς ἤπειρος κατατείνω ὁ πάρειμι ὁ κόσμος σύστασις . διό καί ὁ περί ὁ τέλος ἀναγκαῖος διαλαμβάνω · ὡς γάρ ὁ ἀρχή ὁ σύμπας κόσμος γενητός εἰμί ὑφίστημι , οὕτως καί ὁ συντέλεια καί ὁ μετά οὗτος νέος αἰών ἀναγκαῖος διδάσκω εἰς ἐκεῖνος ἐγώ ὁ διάνοια ἀναπέμπω , ὡς εἄν ἔχω ἐλπίς μή εἰς ὁ πάρειμι βίος , ἀλλά εἰς ἐκεῖνος ὁ μέλλω , πιστεύω δέ καί εἰς ὁ μετά θάνατος ἐπαγγέλλω ἐγώ ἀνάστασις , ὅς ὁ λόγος παρίστημι μετά ὁ φαίνω εἰς ὁ χόω αὐτός ἐπιστρέφω ἐπάγω ὁ · ἐξαποστέλλω ὁ πνεῦμα σύ , καί κτίζω , καί ἀνακαινίζω ὁ πρόσωπον ὁ γῆ .
eusebius-scr-eccl.commentaria-in-psalmos Ps_103.13
Ὁ ἐπιβλέπων ἐπὶ τὴν γῆν καὶ ποιῶν αὐτὴν τρέμειν , ὁ ἁπτόμενος τῶν ὀρέων , καὶ καπνίζονται . Εἴποις δ’ ἂν τὸ τῆς γῆς στοιχεῖον καὶ τὰ ὄρη κατά τινα φυσικὴν συναίσθησιν πτήσσειν τὸν τοῦ θεοῦ οἷα δεσπότου φόβον , ὡς ἂν εἴποι τις καὶ κηρὸν πλησιάζοντα πυρὶ ἐκλύεσθαι , φρύγανά τε καὶ καλάμην δεδοικέναι τὴν ἀπὸ τοῦ πυρὸς φλόγα . κατὰ τὰ αὐτὰ γοῦν , μᾶλλον δ’ ἐπέκεινα τούτων , ὡς οὐδὲν νοήσειεν ἀνθρώπου φύσις , τρέμειν συμβαίνει τὴν γῆν τά τε ὄρη καπνίζεσθαι ἀπὸ τῆς τοῦ δεσπότου ἐπιστασίας .
Lemmas: ὁ ἐπιβλέπω ἐπί ὁ γῆ καί ποιέω αὐτός τρέμω , ὁ ἅπτω ὁ ὄρος , καί καπνίζω . εἶπον δέ εἄν ὁ ὁ γῆ στοιχεῖον καί ὁ ὄρος κατά τις φυσικός συναίσθησις πτήσσω ὁ ὁ θεός οἷος δεσπότης φόβος , ὡς εἄν εἶπον τις καί κηρός πλησιάζω πῦρ ἐκλύω , φρύγανον τε καί καλάμη δείδω ὁ ἀπό ὁ πυρός φλόξ . κατά ὁ αὐτός γοῦν , μᾶλλον δέ ἐπέκεινα οὗτος , ὡς οὐδείς νοέω ἄνθρωπος φύσις , τρέμω συμβαίνω ὁ γῆ ὁ τε ὄρος καπνίζω ἀπό ὁ ὁ δεσπότης ἐπιστασία .