ephorus.fragmenta 1.15
Ταῦτα Ἔφορος δέ φησιν , Αἰτωλὸν ἐκπεσόντα ὑπὸ Σαλμωνέως τοῦ βασιλέως Ἐπειῶν τε καὶ πισατῶν ἐκ τῆς Ἠλείας εἰς τὴν Αἰτωλίαν , ὀνομἀσαι τε ἀφ’ ἑαυτοῦ τὴν χώραν , καὶ συνοικίσαι τὰς αὐτόθι πόλεις · τούτου δ’ ἀπόγονον ὑπάρξαντα Ὅξυλον φίλον τοῖς περὶ Τήμενον ἡρακλείδαις , ἡγήσασθαί τε τῶν ὁδῶν κατιοῦσιν εἰς Πελοπόννησον , καὶ μερίσαι τὴν πολεμίαν αὐτοῖς χώραν , καὶ τἀλλα ὑποθέσθαι τὰ περὶ τὴν κατάκτησιν τῆς χώρας · ἀντὶ δὲ τούτων λαβεῖν χάριν , τὴν εἰς τὴν Ἠλείαν κάθοδον προγονικὴν οὖσαν · κατελθεῖν δὲ ἀθροίσαντα στρατιὰν ἐξ αἰτωλίας ἐπὶ τοὺς κατέχοντας Ἐπειοὺς τὴν Ἦλιν · ἀπαντησάντων δὲ τῶν Ἐπειῶν μεθ’ ὅπλων , ἐπειδὴ ἀντίπαλοι ἦσαν αἱ δυνάμεις , εἰς μονομαχίαν προελθεῖν κατὰ ἔθος τι παλαιὸν τῶν Ἑλλήνων , Πυραίχμην Αἰτωλὸν , Δέγμενον δ’ Ἐπειόν · τὸν μὲν Δέγμενον μετὰ τόξου ψιλὸν , ὡς περιεσόμενον ῥᾳδίως ὁπλίτου διὰ τῆς ἑκηβολίας · τὸν δὲ μετὰ σφενδόνης καὶ πήρας λίθων , ἐπειδὴ κατέμαθε τὸν δόλον · τυχεῖν δὲ νεωστὶ ὑπὸ τῶν Αἰτωλῶν εὑρημένον τὸ τῆς σφενδόνης εἶδος · μακροβολωτέρας δ’ οὔσης τῆς σφενδόνης , πεσεῖν τὸν Δέγμενον , καὶ κατασχεῖν τοὺς Αἰτωλοὺς τὴν , ἐκβαλόντας τοὺς Ἐπειούς · παραλαβεῖν δὲ καὶ τὴν ἐπιμέλειαν τοῦ ἱεροῦ τοῦ Ὀλυμπίασιν , ἣν εἶχον οἱ Ἀχαιοί · διά τε τὴν Ὀξύλου φιλίαν πρὸς τοὺς Ἡρακλείδας , συνομολογηθῆναι ῥᾳδίως ἐκ πάντων μεθ’ ὅρκου τὴν Ἠλείαν ἱερὰν εἶναι τοῦ Διός · τὸν δ’ ἐπιόντα ἐπὶ τὴν χώραν ταύτην μεθ’ ὅπλων , ἐναγῆ εἶναι · ὡς δ’ αὕτως ἐναγῆ καὶ τὸν μὴ ἐπαμύνοντα εἰς δύναμιν · ἐκ δὲ τούτου καὶ τοὺς κτίσαντας τὴν Ἠλείων πόλιν ὕστερον , ἀτείχιστον ἐᾶσαι , καὶ τοὺς δι’ αὐτῆς τῆς χώρας ἰόντας στρατοπέδῳ , τὰ ὅπλα παραδόντας , ἀπολαμβάνειν μετὰ τὴν ἐκ τῶν ὅρων ἔκβασιν ( Cf . Polyb . IV , 73 ; Diodor . XIV , I7 ; Pausan . V , 8 ) · Ἴφιτόν τε φεῖναι τὰον Ὀλυμπιακὸν ἀγῶνα , ἱερῶν ὄντων τῶν Ἠλείων · ἐκ δὴ τῶν τοιούτων αὔξησιν λαβεῖν τοὺς ἀνθρώπους · τῶν γὰρ ἄλλων ἀεὶ πολεμούντων πρὸς ἀλλήλους , μόνοις ὑπάρξαι πολλὴν εἰρήνην · οὐκ αὐοῖς μόνον , ἀλλὰ καὶ τοῖς ξένοις , ὥστε καὶ εὐανδρῆσαι μάλιστα πάντων παρὰ τοῦτο . Φείδωνα δὲ τὸν Ἀργεῖον , δέκατον μὲν ὄντα ἀπὸ Τημένου , δυνάμει δ’ ὑπερβεβλημένον τοὺς κατ’ αὐτὸν , ἀφ’ ἧς τήν τε λῆξιν ὅλην ἀνέλαβε τὴν Τημένου διεσπασμένην εἰσπλείω μέρη · καὶ μέτρα ἐξεῦρε τὰ Φειδώνεια καλούμενα , καὶ σταθμοὺς , καὶ νόμισμα κεχαραγμένον , τό τε ἄλλο , καὶ τὸ ἀργυροῦν · πρὸς τούτοις , ἐπιθέσθαι καὶ ταῖς ὑφ’ Ἡρακλέους αἱρεθείσαις πόλεσι , καὶ τοὺς ἀγῶνας ἀξιοῦν τιθέναι αὐτὸν , οὓς ἐκεῖνος ἔθηκε · τούτων δὲ εἶναι καὶ τὸν Ὀλυμπιακόν · καὶ δὴ βιασάμενον ἐπελθόντα θεῖναι αὐτὸν , οὔτε τῶν Ἠλείων ἐχόντων ὅπλα ὥστε κωλύειν , διὰ τὴν εἰρήνην , τῶν τε ἄλλων κρατουμένων τῇ δυναστείᾳ · οὐ μὴν τούς γε Ἠλεῖους ἀναγράψαι τὴν θέσιν ταύτην · ἀλλὰ καὶ ὅπλα κτήσασθαι διὰ τοῦτο , καὶ ἀρξαμένους ἐπικουρεῖν σφίσιν αὐτοῖς · συμπράττειν δὲ καὶ Λακεδαιμονίους , εἴτε φθονήσαντας τῇ διὰ τὴν εἰρήνην εὐτυχίᾳ , εἴτε καὶ συνεργοὺς ἕξειν νομίσαντας πρὸς τὸ καταλῦσαι τὸν Φείδωνα ἀφηρημένον αὐτοὺς τὴν ἡγεμονίαν τῶν Πελοποννησίων , ἣν ἐκεῖνοι προεκέκτηντο · καὶ δὴ καὶ συγκαταλῦσαι τὸν Φείδωνα · τοὺς δὲ συγκατασκευάσαι τοῖς Ἠλείοις τήν τε Πισᾶτιν , καὶ τὴν Τριφυλίαν .
Lemmas: οὗτος Ἔφορος δέ φημί , Αἰτωλός ἐκπίτνω ὑπό Σαλμωνεύς ὁ βασιλεύς Ἐπειοί τε καί Πισάτης ἐκ ὁ Ἠλίας εἰς ὁ Αἰτωλία , ὀνομάζω τε ἀπό ἑαυτοῦ ὁ χώρα , καί συνοικίζω ὁ αὐτόθι πόλις · οὗτος δέ ἀπόγονος ὑπάρχω Ὄξυλος φίλος ὁ περί Τήμενος Ἡρακλείδης , ἡγέομαι τε ὁ ὁδός κατέρχομαι εἰς Πελοπόννησος , καί μερίζω ὁ πολέμιος αὐτός χώρα , καί ὅς ὑποτίθημι ὁ περί ὁ κατάκτησις ὁ χώρα · ἀντί δέ οὗτος λαμβάνω χάρις , ὁ εἰς ὁ Ἠλεῖος κάθοδος προγονικός εἰμί · κατέρχομαι δέ ἀθροίζω στρατία ἐκ Αἰτωλία ἐπί ὁ κατέχω Ἐπειός ὁ Ἦλις · ἀπαντάω δέ ὁ Ἐπειοί μετά ὅπλον , ἐπεί ἀντίπαλος εἰμί ὁ δύναμις , εἰς μονομαχία προέρχομαι κατά ἔθος τίς παλαιός ὁ Ἕλλην , Πυραίχμης Αἰτωλός , Δέγμενος δέ Ἐπειός · ὁ μέν Δέγμενος μετά τόξον ψιλός , ὡς περίειμι ῥᾳδίως ὁπλίτης διά ὁ ἑκηβολία · ὁ δέ μετά σφενδόνη καί πήρα λίθος , ἐπεί καταμανθάνω ὁ δόλος · τυγχάνω δέ νεωστί ὑπό ὁ Αἰτωλός εὑρίσκω ὁ ὁ σφενδόνη εἶδος · μακροβόλος δέ εἰμί ὁ σφενδόνη , πίπτω ὁ Δέγμενος , καί κατέχω ὁ Αἰτωλοί ὁ , ἐκβάλλω ὁ Ἐπειοί · παραλαμβάνω δέ καί ὁ ἐπιμέλεια ὁ ἱερός ὁ Ὀλυμπία , ὅς ἔχω ὁ Ἀχαιός · διά τε ὁ Ὄξυλος φίλιος πρός ὁ Ἡρακλείδης , συνομολογέω ῥᾳδίως ἐκ πᾶς μετά Ὅρκος ὁ Ἠλεῖος ἱερά εἰμί ὁ Ζεύς · ὁ δέ ἔπειμι ἐπί ὁ χώρα οὗτος μετά ὅπλον , ἐναγής εἰμί · ὡς δέ αὔτως ἐναγής καί ὁ μή ἐπαμύνω εἰς δύναμις · ἐκ δέ οὗτος καί ὁ κτίζω ὁ Ἠλεῖος πόλις ὕστερος , ἀτείχιστος ἐάω , καί ὁ διά αὐτός ὁ χώρα εἶμι στρατόπεδον , ὁ ὅπλον παραδίδωμι , ἀπολαμβάνω μετά ὁ ἐκ ὁ ὁράω ἔκβασις ( Cf . Polyb . IV , 73 ; Diodor . XIV , I7 ; Pausan . V , 8 ) · Ἴφιτος τε φέρω τάων ὀλυμπιακός ἀγών , ἱερός εἰμί ὁ Ἠλεῖος · ἐκ δή ὁ τοιοῦτος αὔξησις λαμβάνω ὁ ἄνθρωπος · ὁ γάρ ἄλλος ἀεί πολεμέω πρός ἀλλήλων , μόνος ὑπάρχω πολύς εἰρήνη · οὐ ἰαύω μόνος , ἀλλά καί ὁ ξένος , ὥστε καί εὐανδρέω μάλιστα πᾶς παρά οὗτος . Φείδων δέ ὁ Ἀργεῖος , δέκατος μέν εἰμί ἀπό Τήμενος , δύναμις δέ ὑπερβάλλω ὁ κατά αὐτός , ἀπό ὅς ὁ τε λῆξις ὅλος ἀναλαμβάνω ὁ Τήμενος διασπάω εἰσπλέω μέρος · καί μέτρον ἐξευρίσκω ὁ Φειδώνιος καλέω , καί σταθμός , καί νόμισμα χαράσσω , ὁ τε ἄλλος , καί ὁ ἀργύρεος · πρός οὗτος , ἐπιτίθημι καί ὁ ὑπό Ἡρακλῆς αἱρέω πόλις , καί ὁ ἀγών ἀξιόω τίθημι αὐτός , ὅς ἐκεῖνος τίθημι · οὗτος δέ εἰμί καί ὁ ὀλυμπιακός · καί δή βιάζομαι ἐπέρχομαι τίθημι αὐτός , οὔτε ὁ Ἠλεῖος ἔχω ὅπλον ὥστε κωλύω , διά ὁ εἰρήνη , ὁ τε ἄλλος κρατέω ὁ δυναστεία · οὖον μήv ὁ γε Ἠλεῖος ἀναγράφω ὁ θέσις οὗτος · ἀλλά καί ὅπλον κτάομαι διά οὗτος , καί ἄρχω ἐπικουρέω σφεῖς αὐτός · συμπράσσω δέ καί Λακεδαιμόνιος , εἴτε φθονέω ὁ διά ὁ εἰρήνη εὐτυχία , εἴτε καί συνεργός ἔχω νομίζω πρός ὁ καταλύω ὁ Φείδων ἀφαιρέω αὐτός ὁ ἡγεμονία ὁ Πελοποννήσιος , ὅς ἐκεῖνος προκτάομαι · καί δή καί συγκαταλύω ὁ Φείδων · ὁ δέ συγκατασκευάζω ὁ Ἠλεῖος ὁ τε Πισᾶτις , καί ὁ Τριφυλία .