empedocles.testimonia anaxagoras_diels_vs1_0184.2
86 . THEOPHRAST . de sensu 1 ff . ( D . 499 ff . ) ( 1 ) Παρμενίδης μὲν καὶ Ἐ . καὶ Πλάτων τῷι ὁμοίῳ [ sc . ποιοῦσι τὴν αἴσθησιν ] , οἱ δὲ περὶ Ἀναξαγόραν καὶ Ἡρά - 5 κλειτον τῷι ἐναντίῳ . . . ( 2 ) περὶ ἑκάστης δὲ τῶν κατὰ μέρος οἱ μὲν ἄλλοι σχεδὸν ἀπολείπουσιν , Ἐ . δὲ πειρᾶται καὶ ταύτας ἀνᾶγειν εἰς τὴν ὁμοιότητα . ( D . 500 ) ( 7 ) Ἐ . δὲ περὶ ἁπάσων ὁμοίως λέγει καὶ φησι τῷι ἐναρμόττειν εἰς τοὺς πόρους τοὺς ἑκάστης αἰσθάνεσθαι · διὸ καὶ οὐ δύνασθαι τὰ ἀλλήλων κρίνειν , ὅτι τῶν μὲν εὐρύτεροί πως , τῶν δὲ στενῶτεροι τυγχάνουσιν οἱ πόροι πρὸς τὸ 10 αἰσθητόν , ὡς τὰ μὲν οὐχ ἅπτόμενα διευτونهῖν τὰ δ᾽ ὅλως εἰσελθεῖν οὐ δύνασθαι . πειρᾶται δὲ καὶ τὴν ὄψιν λέγειν , ποία τίς ἐστι · καὶ φησι τὸ μὲν ἐντὸς αὐτῆς εἶναι πῦρ [ vgl . B 84 . 85 ] , τὸ δὲ περὶ αὐτὸ ( <ὐδωρ καὶ ) γῆν καὶ ἄερα δι᾽ ὧν διέιναι λεπτὸν ὃν καθάπερ τὸ ἐν τοῖς λαμπτήρῳ φῶς . τοὺς δὲ πόρους ἐναλλάξ κεῖσθαι τοῦ τε πυρὸς καὶ τοῦ ὕδατος , ὧν τοῖς μὲν τοῦ πυρὸς τὰ λευκά , τοῖς δὲ τοῦ 15 ὕδατος τὰ μέλανα γνωρίζειν · ἐναρμόττειν γὰρ ἑκατέροις ἑκάτερα . φέρεσθαι δὲ τὰ χρώματα πρὸς τὴν ὄψιν διὰ τὴν ἀπορροήν . ( 8 ) συγκεῖσθαι δ᾽ οὐχ ὁμοίως , <ἀλλὰ τὰς μὲν ἐκ τῶν ὁμοίων> , τὰς δ᾽ ἐκ τῶν ἀντικειμένων , καὶ ταῖς μὲν ἐν μέσῳ , ταῖς δ᾽ ἔκτος εἶναι τὸ πῦρ · διὸ καὶ τῶν ζώων τὰ μὲν ἐν ἡμέρᾳ , τὰ δὲ νύκτωρ μᾶλλον ὀξὺωπεῖν · ὅσα μὲν πυρὸς ἔλαττον 20 ἔχει , μεθ᾽ ἡμέραν · ἐπανισοῦσθαι γὰρ αὐτοῖς τὸ ἐντὸς φῶς ὑπὸ τοῦ ἔκτος · ὅσα δὲ τοῦ ἐναντίου , νύκτωρ · ἐπαναπληροῦσθαι γὰρ καὶ τούτοις τὸ ἐνδεές · ἐν δὲ τοῖς ἐναντίοις ἑκάτερον . ἀμβλυωπεῖν μὲν γὰρ καὶ οἷς ὑπέρχει τὸ πῦρ · ἐπαυξηθέν ἐτὶ μεθ᾽ ἡμέραν ἐπιπλάττειν καὶ καταλαμβάνειν τοὺς τοῦ ὕδατος πόρους · οἷς δὲ τὸ ὕδωρ , ταῦτό τοῦτο γίνεσθαι νύκτωρ · καταλαμβάνεσθαι γὰρ τὸ 25 πῦρ ὑπὸ τοῦ ὕδατος . ( <γίνεσθαι δὲ ταῦτα ) , ἕως ἂν τοῖς μὲν ὑπὸ τοῦ ἐξωθεν φωτὸς ἀποκριθῇ τὸ ὕδωρ , τοῖς δ᾽ ὑπὸ τοῦ ἀέρος τὸ πῦρ . ἑκατέρων γὰρ ἴασιν εἶναι τὸ ἐναντίον . ἄριστα δὲ κεκράσθαι καὶ βελτίστην εἶναι τὴν ἐξ ἀμφοῖν ἴσον συγκειμένην . καὶ περὶ μὲν ὀψεως σχεδὸν ταῦτα λέγει . ( 9 ) τὴν δ᾽ ἀκοὴν ἀπὸ τῶν ἔσωθεν γίνεσθαι ψόφων , ὅταν ὁ ἀὴρ ὑπὸ τῆς φωνῆς 30 κινηθεὶς ἠχῇ ἐντὸς . ὥσπερ γὰρ εἶναι κώδυνα τῶν ἴσων [ ? ] ἠχῶν τὴν ἀκοήν , ἣν προσαγορεύει σάρκινον ὄζον [ B 99 ] · κινουμένην δὲ παίζειν τὸν ἄερα πρὸς τὰ στερεὰ καὶ ποιεῖν ἠχον . ὀσφρησιν δὲ γίνεσθαι τῇ ἀναπνοῇ . διὸ καὶ μάλιστα ὀσφραίνεσθαι τούτους , οἷς σφοδρότατή τοῦ ἀσθματος ἡ κίνησις · ὀσμὴν δὲ πλεῖστὴν ἀπὸ τῶν λεπτῶν καὶ τῶν κοῦφων ἀπορρεῖν . περὶ δὲ γεύσεως καὶ ἀφῆς οὐ 35 διορίζεται καθ᾽ ἑκατέραν οὔτε πῶς οὔτε δι᾽ ἃ γίγνονται , πλὴν τὸ κοινὸν ὅτι τῷι ἐναρμόττειν τοῖς πόροις αἰσθήσεις ἐστιν · ἤδεσθαι δὲ τοῖς ὁμοίοις κατὰ τε μόρια καὶ τὴν κράσιν , λυπεῖσθαι δὲ τοῖς ἐναντίοις . ὡσαύτως δὲ λέγει καὶ περὶ φρονήσεως καὶ ἀγνοίας . ( 10 ) τὸ μὲν γὰρ φρονεῖν εἶναι τοῖς ὁμοίοις , τὸ δ᾽ ἀγνοεῖν τοῖς ἀνομοίοις , ὡς ἢ ταὐτὸν ἢ παραπλήσιον 40 ὂν τῇ αἰσθήσει τὴν φρόνησιν . διαριθμησάμενος γάρ , ὡς ἕκαστον ἑκάστῳι γνωρίζομεν , ἐπὶ τέλει προσέθηκεν ὡς ᾿ἐκ τούτων — ἀνιῶνται᾿ [ B 107 ] . διὸ καὶ τῷι αἵματι μάλιστα φρονεῖν · ἐν τούτῳι γὰρ μάλιστα κεκράσθαι [ ἐστι ] τὰ στοιχεῖα τῶν μερῶν . ( 11 ) ὅσοις μὲν οὖν ἴσα καὶ παραπλήσια μέμεικται καὶ μὴ διὰ πολλοῦ μηδ᾽ αὐ 45 μικρὰ μηδ᾽ ὑπερβάλλοντα τῷι μερεθεῖ , τούτους φρονιμωτάτους εἶναι καὶ κατὰ τὰς αἰσθήσεις ἀκριβεστάτους , κατὰ λόγον δὲ καὶ τοὺς ἐγγυτάτω τούτων , ὅσοις δ᾽ ἐναντίως , ἀφρονεστάτους . καὶ ὧν μὲν μανὰ καὶ ἄραιὰ κεῖται τὰ στοιχεῖα ,
Lemmas: 86 . THEOPHRAST . de sensu 1 ff . ( D . 499 ff . ) ( 1 ) Παρμενίδης μέν καί εἰ . καί Πλάτων τις ὅμοιος [ sc . ποιέω ὁ αἴσθησις ] , ὁ δέ περί Ἀναξαγόρας καί Ἡρά - 5 κλειτός τις ἐναντίος . . . ( 2 ) περί ἕκαστος δέ ὁ κατά μέρος ὁ μέν ἄλλος σχεδόν ἀπολείπω , εἰ . δέ πειράω καί οὗτος ἀνάγω εἰς ὁ ὁμοιότης . ( D . 500 ) ( 7 ) εἰ . δέ περί ἅπας ὁμοίως λέγω καί φημί τις ἐναρμόζω εἰς ὁ πόρος ὁ ἕκαστος αἰσθάνομαι · διό καί οὖον δύναμαι ὁ ἀλλήλων κρίνω , ὅτι ὁ μέν εὐρύς πως , ὁ δέ στενός τυγχάνω ὁ πόρος πρός ὁ 10 αἰσθητός , ὡς ὁ μέν οὐ ἅπτω διευτونهῖν ὁ δέ ὅλως εἰσέρχομαι οὖον δύναμαι . πειράω δέ καί ὁ ὄψις λέγω , ποῖος τίς εἰμί · καί φημί ὁ μέν ἐντός αὐτός εἰμί πῦρ [ vgl . B 84 . 85 ] , ὁ δέ περί αὐτός ( <ὐδωρ καί ) γῆ καί ἀήρ διά ὅς διέρχομαι λεπτόν ὅς καθάπερ ὁ ἐν ὁ λαμπτήρ φάος . ὁ δέ πόρος ἐναλλάξ κεῖμαι ὁ τε πυρός καί ὁ ὕδωρ , ὅς ὁ μέν ὁ πυρός ὁ λευκός , ὁ δέ ὁ 15 ὕδωρ ὁ μέλας γνωρίζω · ἐναρμόζω γάρ ἑκάτερος ἑκάτερος . φέρω δέ ὁ χρῶμα πρός ὁ ὄψις διά ὁ ἀπορροή . ( 8 ) σύγκειμαι δέ οὐ ὁμοίως , ἀλλά ὁ μέν ἐκ ὁ ὁμοῖος , ὁ δέ ἐκ ὁ ἀντίκειμαι , καί ὁ μέν ἐν μέσος , ὁ δέ ἕκτος εἰμί ὁ πῦρ · διό καί ὁ ζῷον ὁ μέν ἐν ἡμέρα , ὁ δέ νύκτωρ μᾶλλον ὀξυωπέω · ὅσος μέν πυρός μικρός 20 ἔχω , μετά ἡμέρα · ἐπανισόω γάρ αὐτός ὁ ἐντός φάος ὑπό ὁ ἕκτος · ὅσος δέ ὁ ἐναντίος , νύκτωρ · ἐπαναπληρόω γάρ καί οὗτος ὁ ἐνδεής · ἐν δέ ὁ ἐναντίος ἑκάτερος . ἀμβλυωπέω μέν γάρ καί ὅς ὑπερχέω ὁ πῦρ · ἐπαυξάνω τίμι μετά ἡμέρα ἐπιπλάσσω καί καταλαμβάνω ὁ ὁ ὕδωρ πόρος · ὅς δέ ὁ ὕδωρ , αὐτός οὗτος γίγνομαι νύκτωρ · καταλαμβάνω γάρ ὁ 25 πῦρ ὑπό ὁ ὕδωρ . ( γίγνομαι δέ οὗτος ) , ἠώς εἄν ὁ μέν ὑπό ὁ ἐξωθεν φάος ἀποκρίνω ὁ ὕδωρ , ὁ δέ ὑπό ὁ ἀήρ ὁ πῦρ . ἑκάτερος γάρ ἴασις εἰμί ὁ ἐναντίος . ἀγαθός δέ κεράννυμι καί ἀγαθός εἰμί ὁ ἐκ ἄμφω ἴσος σύγκειμαι . καί περί μέν ὄψις σχεδόν οὗτος λέγω . ( 9 ) ὁ δέ ἀκοή ἀπό ὁ ἔσωθεν γίγνομαι ψόφος , ὅταν ὁ ἀήρ ὑπό ὁ φωνή 30 κινέω ἠχή ἐντός . ὥσπερ γάρ εἰμί κώδινον ὁ ἴσος [ ? ] ἠχώ ὁ ἀκοή , ὅς προσαγορεύω σάρκινος ὄζω [ B 99 ] · κινέω δέ παίζω ὁ ἀήρ πρός ὁ στερεός καί ποιέω ἦχος . ὄσφρησις δέ γίγνομαι ὁ ἀναπνοή . διό καί μάλιστα ὀσφραίνομαι οὗτος , ὅς σφοδρός ὁ ἆσθμα ὁ κίνησις · ὀσμή δέ πλεῖστος ἀπό ὁ λεπτός καί ὁ κοῦφος ἀπορρέω . περί δέ γεῦσις καί ἀφῆς οὖον 35 διορίζω κατά ἑκάτερος οὔτε πῶς οὔτε διά ὁ γίγνομαι , πλήν ὁ κοινός ὅτι τις ἐναρμόζω ὁ πόρος αἴσθησις εἰμί · ἥδομαι δέ ὁ ὅμοιος κατά τε μόριον καί ὁ κρᾶσις , λυπέω δέ ὁ ἐναντίος . ὡσαύτως δέ λέγω καί περί φρόνησις καί ἄγνοια . ( 10 ) ὁ μέν γάρ φρονέω εἰμί ὁ ὅμοιος , ὁ δέ ἀγνοέω ὁ ἀνόμοιος , ὡς ἢ αὐτός ἢ παραπλήσιος 40 εἰμί ὁ αἴσθησις ὁ φρόνησις . διαριθμέω γάρ , ὡς ἕκαστος ἕκαστος γνωρίζω , ἐπί τέλος προστίθημι ὡς ἐκ οὗτος — ἀνιάω [ B 107 ] . διό καί τις αἷμα μάλιστα φρονέω · ἐν οὗτος γάρ μάλιστα κεράννυμι [ εἰμί ] ὁ στοιχεῖον ὁ μέρος . ( 11 ) ὅσος μέν οὖν ἴσος καί παραπλήσιος μίγνυμι καί μή διά πολύς μηδέ αὖος 45 μικρός μηδέ ὑπερβάλλω τις μερέω , οὗτος φρόνιμος εἰμί καί κατά ὁ αἴσθησις ἀκριβής , κατά λόγος δέ καί ὁ ἐγγύς οὗτος , ὅσος δέ ἐναντίος , ἄφρων . καί ὅς μέν μανός καί ἀραία κεῖμαι ὁ στοιχεῖον ,