dionysius-halicarnassensis-history.de-demosthenis-dictione 52
52 βουλοίμην δʼ ἂν καὶ ταῦτα ἐνθυμηθῆναι τοὺς ἔτι δυσπείστως ἔχοντας πρὸς τὰ εἰρημένα , ὅτι μειράκιον μὲν ἔτι ὄντα καὶ νεωστὶ τοῦ μαθήματος ἁπτόμενον αὐτὸν οὐκ ἄλογον ἦν καὶ ταῦτα καὶ τἆλλα πάντα διὰ πολλῆς ἐπιμελείας τε καὶ φροντίδος ἔχειν , ἐπειδὴ δʼ ἡ χρόνιος ἄσκησις ἔξιν αὐτῷ ἐνεποίησε πολλὴν καὶ τύπους ἰσχυροὺς ἐνειργάσατο τῶν αἰεὶ μελετωμένων , τότε ἀπὸ τοῦ ῥᾴστου τε καὶ τῆς ἕξεως αὐτὸ ποιεῖν . οἷόν τι γίνεται καὶ περὶ τὰς ἄλλας τέχνας καὶ οὐχ ἥκιστα περὶ τὴν καλουμένην γραμματικήν . ἱκανὴ γὰρ αὕτη καὶ τὰς ἄλλας τεκμηριῶσαι , φανερωτάτη πασῶν οὖσα καὶ θαυμασιωτάτη . ταύτην γὰρ ὅταν ἐκμάθωμεν , πρῶτον μὲν τὰ ὀνόματα τῶν στοιχείων τῆς φωνῆς ἀναλαμβάνομεν , ἃ καλεῖται γράμματα . ἔπειτα τοὺς τύπους τε αὐτῶν καὶ δυνάμεις . ὅταν δὲ ταῦτα μάθωμεν , τότε τὰς συλλαβὰς αὐτῶν καὶ τὰ περὶ ταύτας πάθη . κρατήσαντες δὲ τούτων τὰ τοῦ λόγου μόρια , ὀνόματα λέγω καὶ ῥήματα καὶ συνδέσμους , καὶ τὰ συμβεβηκότα τούτοις , συστολάς , ἐκτάσεις , ὀξύτητας , βαρύτητας , γένη , πτώσεις , ἀριθμούς , ἐγκλίσεις , τὰ ἄλλα παραπλήσια τούτοις μυρία ὄντα . ὅταν δὲ τὴν τούτων ἀπάντων ἐπιστήμην περιλάβωμεν , τότε ἀρχόμεθα γράφειν τε καὶ ἀναγινώσκειν , κατὰ συλλαβὴν μὲν καὶ βραδέως τὸ πρῶτον , ἅτε νεαρᾶς οὔσης ἔτι τῆς ἕξεως , προβαίνοντος δὲ τοῦ χρόνου καὶ τὸν νοῦν |ἰσχυρὸν τῇ ψυχῇ περιτιθέντος ἐκ τῆς συνεχοῦς μελέτης , τότʼ ἀπταίστως τε καὶ κατὰ πολλὴν εὐπέτειαν , καὶ πᾶν ὅ τι ἂν ἐπιδῷ τις βυβλίον οὐδὲν ἐκείνων ἔτι τῶν πολλῶν θεωρημάτων ἀναπολοῦντες ἅμα νοήσει διερχόμεθα . τοιοῦτον δή τι καὶ περὶ ταύτην ὑυποληπτέον γενέσθαι τὴν τέχνην , ἐκ τῶν μικρῶν καὶ γλίσχρων θεωρημάτων αὐξομένην τὴν ἕξιν σὺν χρόνῳ ῥᾳδίως αὐτῶν κρατεῖν , ὥστε ἅμα νοήσει κεκριμένον τε καὶ ἄπταιστον αὐτῆς εἶναι τὸ ἔργον . εἰ δέ τῳ δοκεῖ ταῦτα καὶ πόνου πολλοῦ καὶ πραγματείας μεγάλης ἔργα εἶναι , καὶ μάλα ὀρθῶς δοκεῖ κατὰ τὸν Δημοσθένη · οὐδὲν γὰρ τῶν μεγάλων μικρῶν ἐστι πόνων ὤνιον . ἀλλʼ ἐὰν ἐπιλογίσηται τοὺς ἀκολουθοῦντας αὐτοῖς καρπούς , μᾶλλον δʼ ἐὰν ἕνα μόνον τὸν ἔπαινον , ὃν ἀποδίδωσιν ὁ χρόνος καὶ ζῶσι καὶ μετὰ τὴν τελευτήν , πᾶσαν ἡγήσεται τήν πραγματείαν ἐλάττω τῆς προσηκούσης . |
Lemmas: 52 βούλομαι δέ ἄν καί οὗτος ἐνθυμέομαι ὁ ἔτι δύσπειστος ἔχω πρός ὁ λέγω , ὅτι μειράκιον μέν ἔτι εἰμί καί νεωστί ὁ μάθημα ἅπτω αὐτός οὐ ἄλογος εἰμί καί οὗτος καί ἄλλος πᾶς διά πολύς ἐπιμέλεια τε καί φροντίς ἔχω , ἐπειδή δέ ὁ χρόνιος ἄσκησις ἕξις αὐτός ἐμποιέω πολύς καί τύπος ἰσχυρός ἐνεργάζομαι ὁ ἀεί μελετάω , τότε ἀπό ὁ ῥᾴδιος τε καί ὁ ἕξις αὐτός ποιέω . οἷος τις γίγνομαι καί περί ὁ ἄλλος τέχνη καί οὐ ἦκα περί ὁ καλέω γραμματικός . ἱκανός γάρ οὗτος καί ὁ ἄλλος τεκμηριόω , φανερός πᾶς εἰμί καί θαυμάσιος . οὗτος γάρ ὅταν ἐκμανθάνω , πρῶτος μέν ὁ ὄνομα ὁ στοιχεῖον ὁ φωνή ἀναλαμβάνω , ὅς καλέω γράμμα . ἔπειτα ὁ τύπος τε αὐτός καί δύναμις . ὅταν δέ οὗτος μανθάνω , τότε ὁ συλλαβή αὐτός καί ὁ περί οὗτος πάθος . κρατέω δέ οὗτος ὁ ὁ λόγος μόριον , ὄνομα λέγω καί ῥῆμα καί σύνδεσμος , καί ὁ συμβαίνω οὗτος , συστολή , ἔκτασις , ὀξύτης , βαρύτης , γένος , πτῶσις , ἀριθμός , ἔγκλισις , ὁ ἄλλος παραπλήσιος οὗτος μυρίος εἰμί . ὅταν δέ ὁ οὗτος ἅπας ἐπιστήμη περιλαμβάνω , τότε ἄρχω γράφω τε καί ἀναγιγνώσκω , κατά συλλαβή μέν καί βραδύς ὁ πρῶτος , ἅτε νεαρός εἰμί ἔτι ὁ ἕξις , προβαίνω δέ ὁ χρόνος καί ὁ νόος ἰσχυρός ὁ ψυχή περιτίθημι ἐκ ὁ συνεχής μελέτη , τότε ἄπταιστος τε καί κατά πολύς εὐπέτεια , καί πᾶς ὅς τις ἄν ἐπιδίδωμι τις βιβλίον οὐδείς ἐκεῖνος ἔτι ὁ πολύς θεώρημα ἀναπολέω ἅμα νόησις διέρχομαι . τοιοῦτος δή τις καί περί οὗτος ὑποληπτέον γίγνομαι ὁ τέχνη , ἐκ ὁ μικρός καί γλίσχρος θεώρημα αὐξάνω ὁ ἕξις σύν χρόνος ῥᾴδιος αὐτός κρατέω , ὥστε ἅμα νόησις κρίνω τε καί ἄπταιστος αὐτός εἰμί ὁ ἔργον . εἰ δέ τις δοκέω οὗτος καί πόνος πολύς καί πραγματεία μέγας ἔργον εἰμί , καί μάλα ὀρθός δοκέω κατά ὁ Δημοσθένης · οὐδείς γάρ ὁ μέγας μικρός εἰμί πόνος ὤνιος . ἀλλά ἐάν ἐπιλογίζομαι ὁ ἀκολουθέω αὐτός καρπός , μάλα δέ ἐάν εἷς μόνος ὁ ἔπαινος , ὅς ἀποδίδωμι ὁ χρόνος καί ζάω καί μετά ὁ τελευτή , πᾶς ἡγέομαι ὁ πραγματεία ἐλαχύς ὁ προσήκω . |