dionysius-halicarnassensis-history.de-compositione-verborum 14
ἀρχαὶ μὲν οὖν εἰσι τῆς ἀνθρωπίνης φωνῆς καὶ ἐνάρθρου μηκέτι δεχόμεναι διαίρεσιν , ἃ καλοῦμεν στοιχεῖα καὶ γράμματα · γράμματα μὲν ὅτι γραμμαῖς τισι σημαίνεται , στοιχεῖα δὲ ὅτι πᾶσα φωνὴ τὴν γένεσιν ἐκ τούτων λαμβάνει πρώτων καὶ τὴν διάλυσιν εἰς ταῦτα ποιεῖται τελευταῖα . τῶν δὴ στοιχείων τε καὶ γραμμάτων οὐ μία πάντων φύσις , διαφορὰ δὲ αὐτῶν πρώτη μέν , ὡς Ἀριστόξενος ὁ μουσικὸς ἀποφαίνεται , καθʼ ἣν τὰ μὲν φωνὰς ἀποτελεῖ , τὰ δὲ ψόφους · φωνὰς μὲν τὰ λεγόμενα φωνήεντα , ψόφους δὲ τὰ λοιπὰ πάντα . δευτέρα δὲ καθʼ ἣν τῶν μὴ φωνηέντων ἃ μὲν καθʼ ἑαυτὰ ψόφους ὁποίους δή τινας ἀποτελεῖν πέφυκε , ῥοῖζον ἢ σιγμὸν ἢ μυγμὸν ἢ τοιούτων τινῶν ἄλλων ἤχων δηλωτικούς · ἃ δʼ ἐστὶν ἁπάσης ἄμοιρα φωνῆς καὶ ψόφου καὶ οὐχ οἷά τε ἠχεῖσθαι καθʼ ἑαυτά · διὸ δὴ ταῦτα μὲν ἄφωνα τινὲς ἐκάλεσαν , θάτερα δὲ ἡμίφωνα . οἳ δὲ τριχῇ νείμαντες τὰς πρώτας τε καὶ στοιχειώδεις τῆς φωνῆς δυνάμεις φωνήεντα μὲν ἐκάλεσαν , ὅσα καὶ καθʼ ἑαυτὰ φωνεῖται καὶ μεθʼ ἑτέρων καὶ ἔστιν αὐτοτελῆ · ἡμίφωνα δʼ ὅσα μετὰ μὲν φωνηέντων αὐτὰ ἑαυτῶν κρεῖττον ἐκφέρεται , καθʼ ἑαυτὰ δὲ χεῖρον καὶ οὐκ αὐτοτελῶς · ἄφωνα δʼ ὅσα οὔτε τὰς τελείας οὔτε τὰς ἡμιτελεῖς φωνὰς ἔχει καθʼ ἑαυτά , μεθʼ ἑτέρων δʼ ἐκφωνεῖται . ἀριθμὸς δὲ αὐτῶν ὅστίς ἐστιν , οὐ ῥᾴδιον εἰπεῖν ἀκριβῶς , ἐπεὶ πολλὴν παρέσχε καὶ τοῖς πρὸ ἡμῶν ἀπορίαν τὸ πρᾶγμα · οἳ μὲν γὰρ ᾠήθησαν εἶναι τριακαίδεκα τὰ πάντα τῆς φωνῆς στοιχεῖα , κατεσκευάσθαι δὲ τὰ λοιπὰ ἐκ τούτων · οἳ δὲ καὶ τῶν εἰκοσιτεσσάρων οἷς χρώμεθα νῦν πλείω . ἡ μὲν οὖν ὑπὲρ τούτων θεωρία γραμματικῆς τε καὶ μετρικῆς , εἰ δὲ βούλεταί τις , καὶ φιλοσοφίας οἰκειοτέρα · ἡμῖν δὲ ἀπόχρη μήτʼ ἐλάττους τῶν κδ μήτε πλείους ὑποθεμένοις εἶναι τὰς τῆς φωνῆς ἀρχὰς τὰ συμβεβηκότα αὐτοῖς λέγειν , τὴν ἀρχὴν ἀπὸ τῶν φωνηέντων ποιησαμένοις . ἔστι δὴ ταῦτα τὸν ἀριθμὸν ζ , δύο μὲν βραχέα τό τε ε καὶ τὸ ο , δύο δὲ μακρὰ τό τε η καὶ τὸ ω , τρία δὲ δίχρονα τό τε α καὶ τὸ ι καὶ τὸ υ , καὶ γὰρ ἐκτείνεται ταῦτα καὶ συστέλλεται · καὶ αὐτὰ οἳ μὲν δίχρονα , ὥσπερ ἔφην , οἳ δὲ μεταπτωτικὰ καλοῦσιν . φωνεῖται δὲ ταῦτα πάντα παρὰ τῆς ἀρτηρίας συνηχούσης τῷ πνεύματι καὶ τοῦ στόματος ἁπλῶς σχηματισθέντος τῆς τε γλώττης οὐδὲν πραγματευομένης ἀλλʼ ἠρεμούσης . πλὴν τὰ μὲν μακρὰ καὶ τῶν διχρόνων ἃ μακρῶς λέγεται τεταμένον λαμβάνει καὶ διηνεκῆ τὸν αὐλὸν τοῦ πνεύματος , τὰ δὲ βραχέα ἢ βραχέως λεγόμενα ἐξ ἀποκοπῆς τε καὶ μιᾷ πληγῇ πνεύματος καὶ τῆς ἀρτηρίας ἐπὶ βραχὺ κινηθείσης ἐκφέρεται . τούτων δὴ κράτιστα μέν ἐστι καὶ φωνὴν ἡδίστην ἀποτελεῖ τά τε μακρὰ καὶ τῶν διχρόνων ὅσα μηκύνεται κατὰ τὴν ἐκφοράν , ὅτι πολὺν ἠχεῖται χρόνον καὶ τὸν τοῦ πνεύματος οὐκ ἀποκόπτει τόνον · χείρω δὲ τὰ βραχέα ἢ βραχέως λεγόμενα , ὅτι μικρόφωνά τε ἐστὶ καὶ σπανίζει τὸν ἦχον . αὐτῶν δὲ τῶν μακρῶν πάλιν εὐφωνότατον μὲν τὸ α , ὅταν ἐκτείνηται · λέγεται γὰρ ἀνοιγομένου τε τοῦ στόματος ἐπὶ πλεῖστον καὶ τοῦ πνεύματος ἄνω φερομένου πρὸς τὸν οὐρανόν . δεύτερον δὲ τὸ η , διότι κάτω τε περὶ τὴν βάσιν τῆς γλώττης ἐρείδει τὸν ἦχον ἀλλʼ οὐκ ἄνω , καὶ μετρίως ἀνοιγομένου τοῦ στόματος . τρίτον δὲ τὸ ω · στρογγυλίζεται γὰρ ἐν αὐτῷ τὸ στόμα καὶ περιστέλλεται τὰ χείλη τήν τε πληγὴν τὸ πνεῦμα περὶ τὸ ἀκροστόμιον ποιεῖται . ἔτι δʼ ἧττον τούτου τὸ υ · περὶ γὰρ αὐτὰ τὰ χείλη συστολῆς γινομένης ἀξιολόγου πνίγεται καὶ στενὸς ἐκπίπτει ὁ ἦχος . ἔσχατον δὲ πάντων τὸ ι · περὶ τοὺς ὀδόντας τε γὰρ ἡ κροῦσις τοῦ πνεύματος γίνεται μικρὸν ἀνοιγομένου τοῦ στόματος καὶ οὐκ ἐπιλαμπρυνόντων τῶν χειλῶν τὸν ἦχον . τῶν δὲ βραχέων οὐδέτερον μὲν εὔμορφον , ἧττον δὲ δυσειδὲς τοῦ ε τὸ ο · διίστησι γὰρ τὸ στόμα κρεῖττον θατέρου καὶ τὴν πληγὴν λαμβάνει περὶ τὴν ἀρτηρίαν μᾶλλον . φωνηέντων μὲν οὖν γραμμάτων αὕτη φύσις · ἡμιφώνων δὲ τοιάδε · ὀκτὼ τὸν ἀριθμὸν ὄντων αὐτῶν πέντε μέν ἐστιν ἁπλᾶ τό τε λ καὶ τὸ μ καὶ τὸ ν καὶ τὸ ρ καὶ τὸ ς · διπλᾶ δὲ τρία τό τε ζ καὶ τὸ ξ καὶ τὸ ψ . διπλᾶ δὲ λέγουσιν αὐτὰ ἤτοι διὰ τὸ σύνθετα εἶναι τὸ μὲν ζ διὰ τοῦ ς καὶ δ , τὸ δὲ ξ διὰ τοῦ κ καὶ ς , τὸ δὲ ψ διὰ τοῦ π καὶ ς συνεφθαρμένων ἀλλήλοις ἰδίαν φωνὴν λαμβάνοντα , ἢ διὰ τὸ χώραν ἐπέχειν δυεῖν γραμμάτων ἐν ταῖς συλλαβαῖς παραλαμβανόμενον ἕκαστον . τούτων δὴ κρείττω μέν ἐστι τὰ διπλᾶ τῶν ἁπλῶν , ἐπειδὴ μείζονά ἐστι τῶν ἑτέρων καὶ μᾶλλον ἐγγίζειν δοκεῖ τοῖς τελείοις · ἥττω δὲ τὰ ἁπλᾶ διὰ τὸ εἰς βραχυτέρους τόπους συνάγεσθαι τὸν ἦχον . φωνεῖται δʼ αὐτῶν ἕκαστον τοιόνδέ τινα τρόπον · τὸ μὲν λ τῆς γλώττης πρὸς τὸν οὐρανὸν ἱσταμένης καὶ τῆς ἀρτηρίας συνηχούσης · τὸ δὲ μ τοῦ μὲν στόματος τοῖς χείλεσι πιεσθέντος , τοῦ δὲ πνεύματος διὰ τῶν ῥωθώνων μεριζομένου · τὸ δὲ ν τῆς γλώττης τὴν φορὰν τοῦ πνεύματος ἀποκλειούσης καὶ μεταφερούσης ἐπὶ τοὺς ῥώθωνας τὸν ἦχον · τὸ δὲ ρ τῆς γλώττης ἄκρας ἀπορριπιζούσης τὸ πνεῦμα καὶ πρὸς τὸν οὐρανὸν ἐγγὺς τῶν ὀδόντων ἀνισταμένης · τὸ δὲ ς τῆς μὲν γλώττης προσαγομένης ἄνω πρὸς τὸν οὐρανὸν ὅλης , τοῦ δὲ πνεύματος διὰ μέσων αὐτῶν φερομένου καὶ περὶ τοὺς ὀδόντας λεπτὸν καὶ στενὸν ἐξωθοῦντος τὸ σύριγμα . τρία δὲ τὰ λοιπὰ ἡμίφωνα μικτὸν λαμβάνει τὸν ψόφον ἐξ ἑνὸς μὲν τῶν ἡμιφώνων τοῦ ς , τριῶν δὲ ἀφώνων τοῦ τε δ καὶ τοῦ κ καὶ τοῦ π . οὗτοι σχηματισμοὶ γραμμάτων ἡμιφώνων . δύναται δʼ οὐχ ὁμοίως κινεῖν τὴν ἀκοὴν ἅπαντα · ἡδύνει μὲν γὰρ αὐτὴν τὸ λ καὶ ἔστι τῶν ἡμιφώνων γλυκύτατον , τραχύνει δὲ τὸ ρ καὶ ἔστι τῶν ὁμογενῶν γενναιότατον · μέσως δέ πως διατίθησι τὰ διὰ τῶν ῥωθώνων συνηχούμενα τό τε μ καὶ τὸ ν κερατοειδεῖς ἀποτελοῦντα τοὺς ἤχους . ἄχαρι δὲ καὶ ἀηδὲς τὸ ς καὶ πλεονάσαν σφόδρα λυπεῖ · θηριώδους γὰρ καὶ ἀλόγου μᾶλλον ἢ λογικῆς ἐφάπτεσθαι δοκεῖ φωνῆς ὁ συριγμός · τῶν γοῦν παλαιῶν τινες σπανίως ἐχρῶντο αὐτῷ καὶ πεφυλαγμένως , εἰσὶ δʼ οἳ καὶ ἀσίγμους ὅλας ᾠδὰς ἐποίουν · δηλοῖ δὲ τοῦτο καὶ Πίνδαρος ἐν οἷς φησι · πρὶν μὲν εἷρπε σχοινοτένειά τʼ ἀοιδὰ διθυράμβω καὶ τὸ σὰν κίβδηλον ἀνθρώποις . τριῶν δὲ τῶν ἄλλων γραμμάτων ἃ δὴ διπλᾶ καλεῖται τὸ ζ μᾶλλον ἡδύνει τὴν ἀκοὴν τῶν ἑτέρων · τὸ μὲν γὰρ ξ διὰ τοῦ κ καὶ τὸ ψ διὰ τοῦ π τὸν συριγμὸν ἀποδίδωσι ψιλῶν ὄντων ἀμφοτέρων , τοῦτο δʼ ἡσυχῇ τῷ πνεύματι δασύνεται καὶ ἔστι τῶν ὁμογενῶν γενναιότατον . καὶ περὶ μὲν τῶν ἡμιφώνων τοσαῦτα . τῶν δὲ καλουμένων ἀφώνων ἐννέα ὄντων τρία μέν ἐστι ψιλά , τρία δὲ δασέα , τρία δὲ μεταξὺ τούτων · ψιλὰ μὲν τὸ κ καὶ τὸ π καὶ τὸ τ , δασέα δὲ τὸ θ καὶ τὸ φ καὶ τὸ χ , κοινὰ δὲ ἀμφοῖν τὸ β καὶ τὸ γ καὶ τὸ δ . φωνεῖται δὲ αὐτῶν ἕκαστον τρόπον τόνδε · τρία μὲν ἀπὸ τῶν χειλῶν ἄκρων , ὅταν τοῦ στόματος πιεσθέντος τότε προβαλλόμενον ἐκ τῆς ἀρτηρίας τὸ πνεῦμα λύσῃ τὸν δεσμὸν αὐτοῦ . καὶ ψιλὸν μέν ἐστιν αὐτῶν τὸ π , δασὺ δὲ τὸ φ , μέσον δὲ ἀμφοῖν τὸ β · τοῦ μὲν γὰρ ψιλότερόν ἐστι , τοῦ δὲ δασύτερον . μία μὲν αὕτη συζυγία τριῶν γραμμάτων ἀφώνων ὁμοίῳ σχήματι λεγομένων , ψιλότητι δὲ καὶ δασύτητι διαφερόντων . τρία δὲ ἄλλα λέγεται τῆς γλώττης ἄκρῳ τῷ στόματι προσερειδομένης κατὰ τοὺς μετεώρους ὀδόντας , ἔπειθʼ ὑπὸ τοῦ πνεύματος ἀπορριπιζομένης καὶ τὴν διέξοδον αὐτῷ κάτω περὶ τοὺς ὀδόντας ἀποδιδούσης · διαλλάττει δὲ ταῦτα δασύτητι καὶ ψιλότητι · ψιλὸν μὲν γὰρ αὐτῶν ἐστι τὸ τ , δασὺ δὲ τὸ θ , μέσον δὲ καὶ ἐπίκοινον τὸ δ . αὕτη δευτέρα συζυγία τριῶν γραμμάτων ἀφώνων . τρία δὲ τὰ λοιπὰ τῶν ἀφώνων λέγεται μὲν τῆς γλώττης ἀνισταμένης πρὸς τὸν οὐρανὸν ἐγγὺς τοῦ φάρυγγος καὶ τῆς ἀρτηρίας ὑπηχούσης τῷ πνεύματι , οὐδὲν οὐδὲ ταῦτα διαφέροντα τᾷ σχήματι ἀλλήλων , πλὴν ὅτι τὸ μὲν κ ψιλῶς λέγεται , τὸ δὲ χ δασέως , τὸ δὲ γ μετρίως καὶ μεταξὺ ἀμφοῖν . τούτων κράτιστα μέν ἐστιν ὅσα τῷ πνεύματι πολλῷ λέγεται , δεύτερα δʼ ὅσα μέσως , κάκιστα δὲ ὅσα ψιλῶς · ταῦτα μὲν γὰρ τὴν αὑτῶν δύναμιν ἔχει μόνην , τὰ δὲ δασέα καὶ τὴν τοῦ πνεύματος προσθήκην , ὥστʼ ἐγγύς που τελειότερα εἶναι ἐκείνων .
Lemmas: ἀρχή μέν οὖν εἰμί ὁ ἀνθρώπινος φωνή καί ἔναρθρος μηκέτι δέχομαι διαίρεσις , ὅς καλέω στοιχεῖον καί γράμμα · γράμμα μέν ὅτι γραμμή τις σημαίνω , στοιχεῖον δέ ὅτι πᾶς φωνή ὁ γένεσις ἐκ οὗτος λαμβάνω πρῶτος καί ὁ διάλυσις εἰς οὗτος ποιέω τελευταῖος . ὁ δή στοιχεῖον τε καί γράμμα οὐ εἷς πᾶς φύσις , διαφορά δέ αὐτός πρῶτος μέν , ὡς Ἀριστόξενος ὁ μουσικός ἀποφαίνω , κατά ὅς ὁ μέν φωνή ἀποτελέω , ὁ δέ ψόφος · φωνή μέν ὁ λέγω φωνήεις , ψόφος δέ ὁ λοιπός πᾶς . δεύτερος δέ κατά ὅς ὁ μή φωνήεις ὅς μέν κατά ἑαυτοῦ ψόφος ὁποῖος δή τις ἀποτελέω φύω , ῥοῖζος ἤ σιγμός ἤ μυγμός ἤ τοιοῦτος τις ἄλλος ἦχος δηλωτικός · ὅς δέ εἰμί ἅπας ἄμοιρος φωνή καί ψόφος καί οὐ οἷος τε ἠχέω κατά ἑαυτοῦ · διό δή οὗτος μέν ἄφωνος τις καλέω , ἕτερος δέ ἡμίφωνος . ὁ δέ τριχῆ νέμω ὁ πρῶτος τε καί στοιχειώδης ὁ φωνή δύναμις φωνήεις μέν καλέω , ὅσος καί κατά ἑαυτοῦ φωνέω καί μετά ἕτερος καί εἰμί αὐτοτελής · ἡμίφωνον δέ ὅσος μετά μέν φωνήεις αὐτός ἑαυτοῦ κρατύς ἐκφέρω , κατά ἑαυτοῦ δέ κακός καί οὐ αὐτοτελής · ἄφωνος δέ ὅσος οὔτε ὁ τέλειος οὔτε ὁ ἡμιτελής φωνή ἔχω κατά ἑαυτοῦ , μετά ἕτερος δέ ἐκφωνέω . ἀριθμός δέ αὐτός ὅστις εἰμί , οὐ ῥᾴδιος λέγω ἀκριβής , ἐπεί πολύς παρέχω καί ὁ πρό ἐγώ ἀπορία ὁ πρᾶγμα · ὁ μέν γάρ οἴομαι εἰμί τρεισκαίδεκα ὁ πᾶς ὁ φωνή στοιχεῖον , κατασκευάζω δέ ὁ λοιπός ἐκ οὗτος · ὁ δέ καί ὁ εἰκοσιτέσσαρες ὅς χράω νῦν πολύς . ὁ μέν οὖν ὑπέρ οὗτος θεωρία γραμματικός τε καί μετρικός , εἰ δέ βούλομαι τις , καί φιλοσοφία οἰκεῖος · ἐγώ δέ ἀποχράω μήτε ἐλαχύς ὁ κδ μήτε πολύς ὑποτίθημι εἰμί ὁ ὁ φωνή ἀρχή ὁ συμβαίνω αὐτός λέγω , ὁ ἀρχή ἀπό ὁ φωνήεις ποιέω . εἰμί δή οὗτος ὁ ἀριθμός ζ̅ , δύο μέν βραχύς ὁ τε ε καί ὁ ο̅ , δύο δέ μακρός ὁ τε η̅ καί ὁ ω̅ , τρεῖς δέ δίχρονος ὁ τε α καί ὁ ι̅ καί ὁ υ̅ , καί γάρ ἐκτείνω οὗτος καί συστέλλω · καί αὐτός ὁ μέν δίχρονος , ὥσπερ φημί , ὁ δέ μεταπτωτικός καλέω . φωνέω δέ οὗτος πᾶς παρά ὁ ἀρτηρία συνηχέω ὁ πνεῦμα καί ὁ στόμα ἁπλῶς σχηματίζω ὁ τε γλῶσσα οὐδείς πραγματεύομαι ἀλλά ἠρεμέω . πλήν ὁ μέν μακρός καί ὁ δίχρονος ὅς μακρός λέγω τείνω λαμβάνω καί διηνεκής ὁ αὐλός ὁ πνεῦμα , ὁ δέ βραχύς ἤ βραχύς λέγω ἐκ ἀποκοπή τε καί εἷς πληγή πνεῦμα καί ὁ ἀρτηρία ἐπί βραχύς κινέω ἐκφέρω . οὗτος δή κρατύς μέν εἰμί καί φωνή ἡδύς ἀποτελέω ὁ τε μακρός καί ὁ δίχρονος ὅσος μηκύνω κατά ὁ ἐκφορά , ὅτι πολύς ἠχέω χρόνος καί ὁ ὁ πνεῦμα οὐ ἀποκόπτω τόνος · κακός δέ ὁ βραχύς ἤ βραχύς λέγω , ὅτι μικρόφωνος τε εἰμί καί σπανίζω ὁ ἦχος . αὐτός δέ ὁ μακρός πάλιν εὔφωνος μέν ὁ α , ὅταν ἐκτείνω · λέγω γάρ ἀνοίγνυμι τε ὁ στόμα ἐπί πολύς καί ὁ πνεῦμα ἄνω φέρω πρός ὁ οὐρανός . δεύτερος δέ ὁ η̅ , διότι κάτω τε περί ὁ βάσις ὁ γλῶσσα ἐρείδω ὁ ἦχος ἀλλά οὐ ἄνω , καί μέτριος ἀνοίγνυμι ὁ στόμα . τρίτος δέ ὁ ω̅ · στρογγυλίζω γάρ ἐν αὐτός ὁ στόμα καί περιστέλλω ὁ χεῖλος ὁ τε πληγή ὁ πνεῦμα περί ὁ ἀκροστόμιον ποιέω . ἔτι δέ ἥσσων οὗτος ὁ υ̅ · περί γάρ αὐτός ὁ χεῖλος συστολή γίγνομαι ἀξιόλογος πνίγω καί στενός ἐκπίπτω ὁ ἦχος . ἔσχατος δέ πᾶς ὁ ι̅ · περί ὁ ὀδούς τε γάρ ὁ κροῦσις ὁ πνεῦμα γίγνομαι μικρός ἀνοίγνυμι ὁ στόμα καί οὐ ἐπιλαμπρύνω ὁ χεῖλος ὁ ἦχος . ὁ δέ βραχύς οὐδέτερος μέν εὔμορφος , ἥσσων δέ δυσειδής ὁ ε ὁ ο̅ · διίστημι γάρ ὁ στόμα κρατύς ἕτερος καί ὁ πληγή λαμβάνω περί ὁ ἀρτηρία μάλα . φωνήεις μέν οὖν γράμμα οὗτος φύσις · ἡμίφωνος δέ τοιόσδε · ὀκτώ ὁ ἀριθμός εἰμί αὐτός πέντε μέν εἰμί ἁπλόος ὁ τε λ καί ὁ μ καί ὁ ν καί ὁ ρ̅ καί ὁ σ̅ · διπλόος δέ τρεῖς ὁ τε ζ̅ καί ὁ ξ καί ὁ ψ . διπλόος δέ λέγω αὐτός ἤτοι διά ὁ σύνθετος εἰμί ὁ μέν ζ̅ διά ὁ σ̅ καί δ , ὁ δέ ξ διά ὁ κ καί σ̅ , ὁ δέ ψ διά ὁ π καί σ̅ συμφθείρω ἀλλήλων ἴδιος φωνή λαμβάνω , ἤ διά ὁ χώρα ἐπέχω δύο γράμμα ἐν ὁ συλλαβή παραλαμβάνω ἕκαστος . οὗτος δή κρατύς μέν εἰμί ὁ διπλόος ὁ ἁπλόος , ἐπειδή μέγας εἰμί ὁ ἕτερος καί μάλα ἐγγίζω δοκέω ὁ τέλειος · ἥσσων δέ ὁ ἁπλόος διά ὁ εἰς βραχύς τόπος συνάγω ὁ ἦχος . φωνέω δέ αὐτός ἕκαστος τοιόσδε τις τρόπος · ὁ μέν λ ὁ γλῶσσα πρός ὁ οὐρανός ἵστημι καί ὁ ἀρτηρία συνηχέω · ὁ δέ μ ὁ μέν στόμα ὁ χεῖλος πιέζω , ὁ δέ πνεῦμα διά ὁ ῥώθων μερίζω · ὁ δέ ν ὁ γλῶσσα ὁ φορά ὁ πνεῦμα ἀποκλείω καί μεταφέρω ἐπί ὁ ῥώθων ὁ ἦχος · ὁ δέ ρ̅ ὁ γλῶσσα ἄκρος ἀπορριπίζω ὁ πνεῦμα καί πρός ὁ οὐρανός ἐγγύς ὁ ὀδούς ἀνίστημι · ὁ δέ σ̅ ὁ μέν γλῶσσα προσάγω ἄνω πρός ὁ οὐρανός ὅλος , ὁ δέ πνεῦμα διά μέσος αὐτός φέρω καί περί ὁ ὀδούς λεπτός καί στενός ἐξωθέω ὁ σύριγμα . τρεῖς δέ ὁ λοιπός ἡμίφωνον μικτός λαμβάνω ὁ ψόφος ἐκ εἷς μέν ὁ ἡμίφωνος ὁ σ̅ , τρεῖς δέ ἄφωνος ὁ τε δ καί ὁ κ καί ὁ π . οὗτος σχηματισμός γράμμα ἡμίφωνος . δύναμαι δέ οὐ ὅμοιος κινέω ὁ ἀκοή ἅπας · ἡδύνω μέν γάρ αὐτός ὁ λ καί εἰμί ὁ ἡμίφωνος γλυκύς , τραχύνω δέ ὁ ρ̅ καί εἰμί ὁ ὁμογενής γενναῖος · μέσος δέ πως διατίθημι ὁ διά ὁ ῥώθων συνηχέω ὁ τε μ καί ὁ ν κερατοειδής ἀποτελέω ὁ ἦχος . ἄχαρις δέ καί ἀηδής ὁ σ̅ καί πλεονάζω σφόδρα λυπέω · θηριώδης γάρ καί ἄλογος μάλα ἤ λογικός ἐφάπτω δοκέω φωνή ὁ συριγμός · ὁ γοῦν παλαιός τις σπάνιος χράω αὐτός καί πεφυλαγμένως , εἰμί δέ ὅς καί ἄσιγμος ὅλος ἀοιδή ποιέω · δηλόω δέ οὗτος καί Πίνδαρος ἐν ὅς φημί · πρίν μέν ἕρπω σχοινοτένεια τε ἀοιδή διθύραμβος καί ὁ σός κίβδηλος ἄνθρωπος . τρεῖς δέ ὁ ἄλλος γράμμα ὅς δή διπλόος καλέω ὁ ζ̅ μάλα ἡδύνω ὁ ἀκοή ὁ ἕτερος · ὁ μέν γάρ ξ διά ὁ κ καί ὁ ψ διά ὁ π ὁ συριγμός ἀποδίδωμι ψιλός εἰμί ἀμφότερος , οὗτος δέ ἡσυχῇ ὁ πνεῦμα δασύνω καί εἰμί ὁ ὁμογενής γενναῖος . καί περί μέν ὁ ἡμίφωνος τοσοῦτος . ὁ δέ καλέω ἄφωνος ἐννέα εἰμί τρεῖς μέν εἰμί ψιλός , τρεῖς δέ δασύς , τρεῖς δέ μεταξύ οὗτος · ψιλός μέν ὁ κ καί ὁ π καί ὁ τ , δασύς δέ ὁ θ̅ καί ὁ φ̅ καί ὁ χ̅ , κοινός δέ ἄμφω ὁ β καί ὁ γ καί ὁ δ . φωνέω δέ αὐτός ἕκαστος τρόπος ὅδε · τρεῖς μέν ἀπό ὁ χεῖλος ἄκρος , ὅταν ὁ στόμα πιέζω τότε προβάλλω ἐκ ὁ ἀρτηρία ὁ πνεῦμα λύω ὁ δεσμός αὐτός . καί ψιλός μέν εἰμί αὐτός ὁ π , δασύς δέ ὁ φ̅ , μέσος δέ ἄμφω ὁ β · ὁ μέν γάρ ψιλός εἰμί , ὁ δέ δασύς . εἷς μέν οὗτος συζυγία τρεῖς γράμμα ἄφωνος ὅμοιος σχῆμα λέγω , ψιλότης δέ καί δασύτης διαφέρω . τρεῖς δέ ἄλλος λέγω ὁ γλῶσσα ἄκρος ὁ στόμα προσερείδω κατά ὁ μετέωρος ὀδούς , ἔπειτα ὑπό ὁ πνεῦμα ἀπορριπίζω καί ὁ διέξοδος αὐτός κάτω περί ὁ ὀδούς ἀποδίδωμι · διαλλάσσω δέ οὗτος δασύτης καί ψιλότης · ψιλός μέν γάρ αὐτός εἰμί ὁ τ , δασύς δέ ὁ θ̅ , μέσος δέ καί ἐπίκοινος ὁ δ . οὗτος δεύτερος συζυγία τρεῖς γράμμα ἄφωνος . τρεῖς δέ ὁ λοιπός ὁ ἄφωνος λέγω μέν ὁ γλῶσσα ἀνίστημι πρός ὁ οὐρανός ἐγγύς ὁ φάρυγξ καί ὁ ἀρτηρία ὑπηχέω ὁ πνεῦμα , οὐδείς οὐδέ οὗτος διαφέρω ὁ σχῆμα ἀλλήλων , πλήν ὅτι ὁ μέν κ ψιλός λέγω , ὁ δέ χ̅ δασύς , ὁ δέ γ μέτριος καί μεταξύ ἄμφω . οὗτος κρατύς μέν εἰμί ὅσος ὁ πνεῦμα πολύς λέγω , δεύτερος δέ ὅσος μέσος , κακός δέ ὅσος ψιλός · οὗτος μέν γάρ ὁ ἑαυτοῦ δύναμις ἔχω μόνος , ὁ δέ δασύς καί ὁ ὁ πνεῦμα προσθήκη , ὥστε ἐγγύς που τέλειος εἰμί ἐκεῖνος .