dionysius-halicarnassensis-history.de-compositione-verborum-epitome 20
Ἔτι καταλείπεται ἡμῖν ὁ περὶ τοῦ πρέποντος λόγος . πρέπον δέ ἐστι τὸ τοῖς ὑποκειμένοις ἁρμόττον προσώποις καὶ πράγμασιν . ὥσπερ γὰρ ἔστι τις ἐκλογὴ νοημάτων ἣ μὲν πρέπουσα τοῖς ὑποκειμένοις , ἣ δὲ ἀπρεπής , οὕτω δή που καὶ σύνθεσις · οὐ γὰρ ὁμοίᾳ συνθέσει χρώμεθα ὀργιζόμενοι καὶ χαίροντες , οὐδὲ ὀλοφυρόμενοι καὶ φοβούμενοι , οὐδ’ ἐν ἄλλῳ τινὶ πάθει ὄντες · καὶ μὴν καὶ οἱ αὐτοὶ ἄνθρωποι ἐν τῇ αὐτῇ καταστάσει τῆς ψυχῆς ὄντες , ὅταν ἀπαγγέλλωσι πράγματα οἷς ἂν παραγενόμενοι τύχωσιν , οὐχ ὁμοίᾳ χρῶνται συνθέσει περὶ πάντων · ἀλλὰ καὶ μιμητικοὶ γίνονται τῶν ἀπαγγελλομένων , οὐδὲν ἐπιτηδεύοντες , ἀλλὰ φυσικῶς ἐπὶ τοῦτο ἀγόμενοι . ταῦτα δὲ δεῖ παρατηροῦντα τὸν ἀγαθὸν ποιητὴν καὶ ῥήτορα μιμητικὸν εἶναι τῶν πραγμάτων ὑπὲρ ὧν ἂν τοὺς λόγους ἐκφέροι , μὴ μόνον κατὰ τὴν ἐκλογὴν τῶν ὀνομάτων , ἀλλὰ καὶ κατὰ τὴν σύνθεσιν . ὃ ποιεῖν εἴωθεν Ὅμηρος , καίπερ μέτρον ἔχων καὶ ῥυθμοὺς ὀλίγους , ἀλλ’ ὅμως ἀεί τι καινουργῶν ἐν αὐτοῖς καὶ φιλοτεχνῶν , ὥστε μηδὲν ἡμῖν διαφέρειν γινόμενα τὰ πράγματα ἢ λεγόμενα ὁρᾶν . οἷον Καὶ μὴν καὶ Σίσυφον εἶδον κρατέρ’ ἄλγε’ ἔχοντα , λᾶαν βαστάζοντα πελώριον ἀμφοτέρῃσιν · ἤτοι ὃ μὲν σκηριπτόμενος χερσί τε ποσίν τε λᾶαν ἄνω ὤθεσκε ποτὶ λόφον · ἐνταῦθα γὰρ ἡ σύνθεσίς ἐστιν ἡ δηλοῦσα τῶν γινομένων ἕκαστον · τὸ βάρος τοῦ πέτρου , τὴν ἐπίπονον ἐκ τῆς γῆς κίνησιν , τὸν διερειδόμενον τοῖς κώλοις , τὸν ἀναβαίνοντα πρὸς τὸν ὄχθον , τὴν μόλις ἀνωθουμένην πέτραν · γέγονε δὲ παρὰ τὸ ἐν τοῖς δυσὶ στίχοις οἷς ἀνακυλίει τὴν πέτραν , ἔξω δυεῖν ῥημάτων τὰ λοιπὰ τῆς λέξεως μόρια πάντ’ ἐστὶν ἤτοι δισύλλαβα ἢ μονοσύλλαβα · ἔπειτα τῷ ἡμίσει πλείους εἰσὶν αἱ μακραὶ συλλαβαὶ τῶν βραχειῶν , καὶ διαβεβήκασι πᾶσαι αἱ τῶν ὀνομάτων ἁρμονίαι καὶ διεστήκασιν αἰσθητῶς , ἢ τῶν φωνηέντων συγκρουομένων ἢ τῶν ἡμιφώνων τε καὶ ἀφώνων · ῥυθμοῖς τε καὶ δακτύλοις καὶ σπονδείοις σύγκειται . αἱ μὲν οὖν μονοσύλλαβοι καὶ δισύλλαβοι λέξεις , πολλοὺς τοὺς μεταξὺ χρόνους ἀλλήλων ἀπολείπουσαι , τὸ χρόνιον ἐμιμήσαντο τοῦ ἔργου · αἱ δὲ μακραὶ συλλαβαὶ στηριγμούς τινας ἔχουσαι καὶ ἐγκαθίσματα τὴν ἀντιτυπίαν καὶ τὸ βαρὺ καὶ τὸ μόλις · τὸ δὲ μεταξὺ τῶν ὀνομάτων ψύγμα καὶ ἡ τῶν τραχυνόντων γραμμάτων παράθεσις τὰ διαλείμματα τῆς ἐνεργείας καὶ τὰς ἐποχὰς καὶ τὸ τοῦ μόχθου μέγεθος · οἱ ῥυθμοὶ δ’ ἐν μήκει θεωρούμενοι τὴν διέκτασιν τῶν μελῶν καὶ τὸν διελκυσμὸν τοῦ κυλίοντος καὶ τὴν τοῦ πέτρου ἔρεισιν . καὶ ὅτι ταῦτα οὐ φύσεως ἐστιν αὐτοματιζούσης ἔργα , ἀλλὰ τέχνης μιμήσασθαι πειρωμένης τὰ γινόμενα , τὰ ἑξῆς δηλοῖ · τὴν γὰρ ἀπὸ τῆς κορυφῆς ἐπιστρέφουσαν πάλιν καὶ κατακυλιομένην πέτραν οὐ τὸν αὐτὸν ἡρμήνευκε τρόπον , ἀλλ’ ἐπιταχύνας καὶ συστρέψας τὴν σύνθεσιν · προειπὼν γὰρ ἐν τῷ αὐτῷ σχήματι ἀλλ’ ὅτε μέλλοι ἄκρον ὑπερβαλέειν , ἐπιτίθησι τοῦτο τότ’ ἐπιστρέψασκε κραταιὶς αὖτις · ἔπειτα πέδονδε κυλίνδετο λᾶας ἀναιδής · οὐχὶ συγκυλίεται τῷ βάρει τῆς πέτρας ἡ τῶν ὀνομάτων σύνθεσις , μᾶλλον δὲ ἔφθακε τὴν τοῦ λίθου φορὰν τὸ τῆς ἀπαγγελίας τάχος ; μονοσύλλαβον μὲν γὰρ οὐδεμίαν , δισυλλάβους δὲ δύο μόνας ἔχει λέξεις · καὶ οὐ διίστησι τοὺς χρόνους ἀλλ’ ἐπιταχύνει · καὶ πλείους τῶν μακρῶν αἱ βραχεῖαι · καὶ οὔτε φωνήεντα διιστῶσιν ἀλλήλων τὰ ὀνόματα οὔτε ἡμιφώνῳ ἡμίφωνον ἢ ἄφωνον παράκειται , ἃ τραχύνει τὸν λόγον · ἀλλὰ συνολισθαίνουσιν ἀλλήλαις καὶ συγκαταφέρονται , καὶ τρόπον τινὰ μία ἐξ ἁπασῶν γίνεται διὰ τὴν τῶν ἁρμονιῶν ἀκρίβειαν · καὶ ῥυθμὸς οὐδεὶς σπονδεῖος ἐν αὐτοῖς .
Lemmas: ἔτι καταλείπω ἐγώ ὁ περί ὁ πρέπω λόγος . πρέπω δέ εἰμί ὁ ὁ ὑπόκειμαι ἁρμόζω πρόσωπον καί πρᾶγμα . ὥσπερ γάρ εἰμί τις ἐκλογή νόημα ὅς μέν πρέπω ὁ ὑπόκειμαι , ὅς δέ ἀπρεπής , οὗτος δή ποῦ καί σύνθεσις · οὖον γάρ ὅμοιος σύνθεσις χράω ὀργίζω καί χαίρω , οὐδέ ὀλοφύρομαι καί φοβέω , οὐδέ ἐν ἄλλος τις πάθος εἰμί · καί μήv καί ὁ αὐτός ἄνθρωπος ἐν ὁ αὐτός κατάστασις ὁ Ψυχή εἰμί , ὅταν ἀπαγγέλλω πρᾶγμα ὅς εἄν παραγίγνομαι τυγχάνω , οὐ ὅμοιος χράω σύνθεσις περί πᾶς · ἀλλά καί μιμητικός γίγνομαι ὁ ἀπαγγέλλω , οὐδείς ἐπιτηδεύω , ἀλλά φυσικός ἐπί οὗτος ἄγω . οὗτος δέ δεῖ παρατηρέω ὁ ἀγαθός ποιητής καί ῥήτωρ μιμητικός εἰμί ὁ πρᾶγμα ὑπέρ ὅς εἄν ὁ λόγος ἐκφέρω , μή μόνος κατά ὁ ἐκλογή ὁ ὄνομα , ἀλλά καί κατά ὁ σύνθεσις . ὅς ποιέω εἴωθα Ὅμηρος , καίπερ μέτρον ἔχω καί ῥυθμός ὀλίγος , ἀλλά ὅμως ἀεί τίς καινουργέω ἐν αὐτός καί φιλοτέχνης , ὥστε μηδείς ἐγώ διαφέρω γίγνομαι ὁ πρᾶγμα ἢ λέγω ὁράω . οἷος καί μήv καί Σίσυφος εἶδον κρατερός ἄλγος ἔχω , λᾶας βαστάζω Πελώριον ἀμφότερος · ἤτοι ὅς μέν σκηρίπτω χείρ τε πούς τε λᾶας ἄνω ὠθέω πρός λόφος · ἐνταῦθα γάρ ὁ σύνθεσις εἰμί ὁ δηλόω ὁ γίγνομαι ἕκαστος · ὁ βάρος ὁ πέτρος , ὁ ἐπίπονος ἐκ ὁ γῆ κίνησις , ὁ διερείδομαι ὁ κῶλον , ὁ ἀναβαίνω πρός ὁ ὄχθος , ὁ μόλις ἀνωθέω πέτρα · γίγνομαι δέ παρά ὁ ἐν ὁ δύο στίχος ὅς ἀνακυλίω ὁ πέτρα , ἔξω δύο ῥῆμα ὁ λοιπάς ὁ λέξις μόριον πᾶς εἰμί ἤτοι δισύλλαβος ἢ μονοσύλλαβος · ἔπειτα ὁ ἥμισυς πλείων εἰμί ὁ μακρός συλλαβή ὁ βραχύς , καί διαβαίνω πᾶς ὁ ὁ ὄνομα ἁρμονία καί διΐστημι αἰσθητός , ἢ ὁ φωνήεις συγκρούω ἢ ὁ ἡμίφωνος τε καί ἄφωνος · ῥυθμός τε καί δάκτυλος καί σπονδεῖος σύγκειμαι . ὁ μέν οὖν μονοσύλλαβος καί δισύλλαβος λέγω , πολύς ὁ μεταξύ χρόνος ἀλλήλων ἀπολείπω , ὁ χρόνιος μιμέομαι ὁ ἔργον · ὁ δέ μακρός συλλαβή στηριγμός τις ἔχω καί ἐγκάθισμα ὁ ἀντιτυπία καί ὁ βαρύς καί ὁ μόλις · ὁ δέ μεταξύ ὁ ὄνομα ψῦγμα καί ὁ ὁ τραχύνω γράμμα παράθεσις ὁ διάλειμμα ὁ ἐνέργεια καί ὁ ἐποχή καί ὁ ὁ μόχθος μέγεθος · ὁ ῥυθμός δέ ἐν μῆκος θεωρέω ὁ διέκτασις ὁ μέλος καί ὁ διελκυσμός ὁ κυλίω καί ὁ ὁ πέτρος ἔρεισις . καί ὅτι οὗτος οὖον φύσις εἰμί αὐτοματίζω ἔργον , ἀλλά τέχνη μιμέομαι πειράω ὁ γίγνομαι , ὁ ἑξῆς δηλόω · ὁ γάρ ἀπό ὁ κορυφή ἐπιστρέφω πάλιν καί κατακυλίω πέτρα οὖον ὁ αὐτός ἑρμηνεύω τρόπος , ἀλλά ἐπιταχύνω καί συστρέφω ὁ σύνθεσις · προεῖπον γάρ ἐν ὁ αὐτός σχῆμα ἀλλά ὅτε μέλλω ἄκρος ὑπερβάλλω , ἐπιτίθημι οὗτος τότε ἐπιστρέφω κραταιίς αὖτις · ἔπειτα πέδονδε κυλίνδω λᾶας ἀναιδής · οὐ σύν-κυλίω ὁ βάρος ὁ πέτρα ὁ ὁ ὄνομα σύνθεσις , μᾶλλον δέ φθάνω ὁ ὁ λίθος φορά ὁ ὁ ἀπαγγελία τάχος ; μονοσύλλαβος μέν γάρ οὐδείς , δισύλλαβος δέ δύο μόνος ἔχω λέγω · καί οὖον διίστημι ὁ χρόνος ἀλλά ἐπιταχύνω · καί πλείων ὁ μακρός ὁ βραχύς · καί οὔτε φωνήεις διίστημι ἀλλήλων ὁ ὄνομα οὔτε ἡμίφωνος ἡμίφωνος ἢ ἄφωνος παράκειμαι , ὁ τραχύνω ὁ λόγος · ἀλλά συνολισθαίνω ἀλλήλων καί συγκαταφέρω , καί τρόπος τις εἷς ἐκ ἅπας γίγνομαι διά ὁ ὁ ἁρμονία ἀκρίβεια · καί ῥυθμός οὐδείς σπονδεῖος ἐν αὐτός .