dionysius-halicarnassensis-history.ars-rhetorica-sp 8.15
Ἐπανέλθωμεν δὲ ἐπὶ τὸν ὑπόλοιπον λόγον τὸν περὶ τῶν τὰ ἐναντία λεγόντων καὶ τὰ ἐναντία βουλομένων οἷς λέγουσιν . τούτου τοίνυν τοῦ λόγου παράδειγμα ὁ τοῦ Ὁμηροῦ ἐστὶν Ἀγαμέμνων , ἐν τῇ ἀποπείρᾳ τῶν Ἑλλήνων | τὸ εἶδος τῶν λόγων ἡμῖν παραδιδούς . καὶ πρῶτον μὲν προτείνας τὴν ὑπόθεσιν ἀλλ’ ἄγετ’ αἴ κέν πως θωρήξομεν υἷας Ἀχαιῶν · πρῶτα δ’ ἐγὼν ἔπεσιν πειρήσομαι , ἥ θέμις ἐστί , καὶ φεύγειν σὺν νηυσὶ πολυκλήισι κελεύσω · ὑμεῖς δ’ ἄλλοθεν ἄλλος ἐρητύειν ἐπέεσσιν ἐπάγει τὴν τέχνην ἐν τῇ δημηγορίᾳ ἀσθενεῖς προτάσεις προτείνων καὶ λαβὰς ἀντιλογίας διδοὺς τῷ βουλομένῳ ἐναντιοῦσθαι καὶ στρεφόμενα λέγων . ἴδωμεν δὲ αὐτὰ τὰ ἔπη · Ζεύς με μέγας Κρονίδης ἄτῃ ἐνέδησε βαρείῃ , σχέτλιος , ὃς πρὶν μέν μοι ὑπέσχετο καὶ κατένευσεν Ἴλιον ἐκπέρσαντ’ εὐτείχεον ἀπονέεσθαι . ἔχοι τις ἂν ἀντειπεῖν πρὸς τὸν Ἀγαμέμνονα · εἰ τοίνυν ὑπέ|σχετο καὶ κατένευσεν , ὅ πέρ ἐστιν μέγιστον σημεῖον τοῦ ἀψευδεῖν τὸν Δία , ὡς αὐτὸς ὁ Ζεὺς ὁ Ὁμήρου λέγει · εἰ δ’ ἄγε τοι κεφαλῇ κατανεύσομαι , ὄφρα πεποίθῃς · τοῦτο γὰρ ἐξ ἐμέθεν γε μετ’ ἀθανάτοισι μέγιστον τέκμωρ . οὐ γὰρ ἐμὸν παλινάγρετον οὐδ’ ἀπατηλὸν οὐδ’ ἀτελεύτητον , ὅ τί κεν κεφαλῇ κατανεύσω · εἰ τοίνυν ὁ Ζεὺς ὑπέσχετό σοι καὶ κατένευσεν , πῶς ἀξιοῖς ἀποπλεῖν ; εἶτα πάλιν ἐπάγει νῦν δὲ κακὴν ἀπάτην βουλεύσατο , καί με κελεύει δυσκλέα Ἄργος ἱκέσθαι , ἐπεὶ πολὺν ὤλεσα λαόν . πάλιν ἀντιλαβὴν διδοὺς ἐν τῷ δυσκλέα · δικαίως γὰρ ἄν τις ἀντείποι πρὸς αὐτόν , ὅτι οὐ χρὴ αἰσχρῶς ἀπαλλάττεσθαι . εἶτα ἑξῆς λέγει οὕτω που Διὶ μέλλει ὑπερμενέι φίλον εἶναι · 〈 τήρει 〉 τὴν φωνὴν αὐτήν , ὅτι στοχασμὸν ἔχει , οὐκ ἀπόφασιν σαφῆ . εἶτα ἐφεξῆς | ὃς δὴ πολλάων πολίων κατέλυσε κάρηνα ἠδ’ ἔτι καὶ λύσει · πάλιν εἴποι τις ἂν πρὸς αὐτόν · εἰ τοίνυν κατέλυσε πόλεις 〈 πολλὰς 〉 καὶ καταλύσει , πιστευτέον τῷ Διὶ καὶ μενετέον . τὸ δὲ ἐφεξῆς θαυμασίως στρεφόμενόν ἐστιν , ᾧ χρῆται καὶ ὁ ἀντιλέγων , αἰσχρὸν γὰρ τόδε γ’ ἐστὶ καὶ ἐσσομένοισι πυθέσθαι , μὰψ οὕτω τοιόνδε τοσόνδε τε λαὸν Ἀχαιῶν ἄπρηκτον πόλεμον πολεμίζειν ἠδὲ μάχεσθαι . αὐτὸ γὰρ τοῦτο τὸ αἰσχρὸν ὁ μένειν ἀξιῶν προτείνει , καὶ ταῦτα αὐτὰ ’Οδυσσεὺς λέγει . τὸ δὲ τέλος τῶν λόγων ἰσχυρῶς ἐναντία βουλομένουυ ἐστὶν οἷς λέγει ἀλλ’ ἄγεθ’ , ὡς ἂν ἐγὼ εἴπω , πειθώμεθα πάντες , φεύγωμεν σὺν νηυσὶ φίλην ἐς πατρίδα γαῖαν . τὸ γὰρ αἰσχρὸν τοῦ ὀνόματος κατέχει μᾶλλον ἢ ἀποπέμπει τοὺς Ἕλληνας . τούτῳ γέ τοι τῷ ὀνόματι καὶ ἡ Ἥρα πρὸς τὴν Ἀθηνᾶν χρῆται , τούτῳ ἡ Ἀθηνᾶ πρὸς τὸν δυσσέα , τούτῳ δυσσεὺς πρὸς τὸ πλῆθος , καὶ ὁ Ἀγαμέμνων δὲ πρὸς τὸν Ἀχιλλέα τούτῳ κέχρηται , καὶ ὅλως Ὅμηρος πανταχοῦ τὸ τῆς φυγῆς ὄνομα ἐπ’ αἰσχροῦ καὶ δειλίας τάττει . οὕτω μὲν δὴ καὶ ἐνδόσιμα καὶ εὐδιάλυτα προτείνει , καὶ στρεφόμενα καὶ ἐναντία λέγει .
Lemmas: ἐπανέρχομαι δέ ἐπί ὁ ὑπόλοιπος λόγος ὁ περί ὁ ὁ ἐναντίος λέγω καί ὁ ἐναντίος βούλομαι ὅς λέγω . οὗτος τοίνυν ὁ λόγος παράδειγμα ὁ ὁ Ὅμηρος εἰμί Ἀγαμέμνων , ἐν ὁ ἀπόπειρα ὁ Ἕλλην | ὁ εἶδος ὁ λόγος ἐγώ παραδίδωμι . καί πρῶτος μέν προτείνω ὁ ὑπόθεσις ἀλλά ἄγω ἀεί ἄν πως θωρήσσω υἱός Ἀχαιός · πρῶτος δέ ἐγώ ἔπος πειράω , ὅς θέμις εἰμί , καί φεύγω σύν ναῦς πολυκλήϊς κελεύω · σύ δέ ἄλλοθεν ἄλλος ἐρητύω ἔπος ἐπάγω ὁ τέχνη ἐν ὁ δημηγορία ἀσθενής πρότασις προτείνω καί λαβή ἀντιλογία δίδωμι ὁ βούλομαι ἐναντιόομαι καί στρέφω λέγω . ὁράω δέ αὐτός ὁ ἔπος · Ζεύς ἐγώ μέγας Κρονίδης ἄτη ἐνδέω βαρύς , σχέτλιος , ὅς πρίν μέν ἐγώ ὑπισχνέομαι καί κατανεύω Ἴλιον ἐκπέρθω εὐτείχεος ἀπονέομαι . ἔχω τις εἄν ἀντιλέγω πρός ὁ Ἀγαμέμνων · εἰμί τοίνυν ὑπισχνέομαι καί κατανεύω , ὅς περ εἰμί μέγας σημεῖον ὁ ἀψευδέω ὁ Ζεύς , ὡς αὐτός ὁ Ζεύς ὁ Ὅμηρος λέγω · εἰμί δέ ἄγω ὅς κεφαλή κατανεύω , ὄφρα πείθω · οὗτος γάρ ἐκ μου γε μετά ἀθάνατος μέγας τέκμαρ . οὖον γάρ ἐμός παλινάγρετος οὐδέ ἀπατηλός οὐδέ ἀτελεύτητος , ὅς τίς ἄν κεφαλή κατανεύω · εἰμί τοίνυν ὁ Ζεύς ὑπισχνέομαι σύ καί κατανεύω , πῶς ἀξιόω ἀποπλέω ; εἶτα πάλιν ἐπάγω νῦν δέ κακός ἀπάτη βουλεύω , καί ἐγώ κελεύω δυσκλεής Ἄργος ἱκνέομαι , ἐπεί πολύς ὄλλυμι λαός . πάλιν ἀντιλαβή δίδωμι ἐν ὁ δυσκλεής · δικαίως γάρ ἄν τις ἀντιλέγω πρός αὐτός , ὅτι οὖον χρή αἰσχρῶς ἀπαλλάσσω . εἶτα ἑξῆς λέγω οὗτος ποῦ Ζεύς μέλλω ὑπερμενής φίλος εἰμί · 〈 τηρέω 〉 ὁ φωνή αὐτός , ὅτι στοχασμός ἔχω , οὐ ἀπόφασις σαφής . εἶτα ἐφεξῆς | ὅς δή πολύς πόλις καταλύω κάρηνον ἤδη ἔτι καί λύω · πάλιν εἶπον τις εἄν πρός αὐτός · εἰμί τοίνυν καταλύω πόλις 〈 πολύς 〉 καί καταλύω , πιστευτέον ὁ Ζεύς καί μενετέον . ὁ δέ ἐφεξῆς θαυμάσιος στρέφω εἰμί , ὅς χράω καί ὁ ἀντιλέγω , αἰσχρός γάρ ὅδε γε εἰμί καί εἰμί πυνθάνομαι , μάψ οὗτος τοιόσδε τοσόσδε τε λαός Ἀχαιός ἄπρακτος πόλεμος πολεμέω ἠδέ μάχομαι . αὐτός γάρ οὗτος ὁ αἰσχρός ὁ μένω ἄξιος προτείνω , καί οὗτος αὐτός ’Οδυσσεὺς λέγω . ὁ δέ τέλος ὁ λόγος ἰσχυρῶς ἐναντίος βούλομαι εἰμί ὅς λέγω ἀλλά ἄγω , ὡς εἄν ἐγώ εἶπον , πείθω πᾶς , φεύγω σύν ναῦς φίλος εἰς πατρίς γαῖα . ὁ γάρ αἰσχρός ὁ ὄνομα κατέχω μᾶλλον ἢ ἀποπέμπω ὁ Ἕλλην . οὗτος γε ὅς ὁ ὄνομα καί ὁ Ἥρα πρός ὁ Ἀθηνᾶ χράω , οὗτος ὁ Ἀθηνᾶ πρός ὁ δυσσέας , οὗτος δυσσεὺς πρός ὁ πλῆθος , καί ὁ Ἀγαμέμνων δέ πρός ὁ Ἀχιλλεύς οὗτος χράομαι , καί ὅλως Ὅμηρος πανταχοῦ ὁ ὁ φυγή ὄνομα ἐπί αἰσχρός καί δειλία τάσσω . οὗτος μέν δή καί ἐνδόσιμος καί εὐδιάλυτος προτείνω , καί στρέφω καί ἐναντίος λέγω .