democritus-philosophy.testimonia nausiphanes_diels_fvs2_0412.1
οὐν σκληρὰ τῶν λευκῶν ἐκ τοιούτων σχημάτων συγκεῖσθαι οἷον ἡ ἔντὸς πλαξ τῶν χορχλίων · οὕτω γὰρ ἂν ἄσκια καὶ εὐαγῆ καὶ εὐθύπορα εἶναι . τὰ ψαθρὰ καὶ εὐθρύπτα ἐκ περιφερῶν μέν , λοξῶν δὲ τῇ θέσει πρὸς ἀλλήλα καὶ κατὰ δύο συζεύξει , τὴν δ' ὀλὴν τάξιν ἔχειν ὅτι μάλιστα ὁμοίαν . τοιούτων δ' ὄντων ψαθρὰ μὲν εἶναι , διότι κατὰ μικρὸν ἢ σύναψις · εὐθρύπτα δέ , ὅτι ὁμοίως κείνται · ἄσκια δέ , διότι λεῖα καὶ πλατεῖα · λευκότερα δ' ἀλλήλων τῶι τὰ σχήματα τὰ εἰρημένα καὶ ἀκριβέστερα καὶ ἀμιγέστερα εἶναι καὶ τὴν θέσιν ἔχειν μᾶλλον τὴν εἰρημένην . τὸ μὲν οὖν λευκὸν ἐκ τοιούτων εἶναι σχημάτων . τὸ δὲ μέλαν ἐκ τῶν ἐναντίων ἐκ τραχέων καὶ σκαληρῶν καὶ ἀνομοίων · οὕτω γὰρ ἂν σκιαζέιν καὶ οὐχ εὐθεῖς εἶναι τοὺς πόρους οὐδ' εὐδιόδους . ἔτι δὲ τὰς ἀπορροίας νωθεῖς καὶ ταραχωδεῖς · διαφέρει γὰρ τι καὶ τὴν ἀπορροὴν τῶι ποίαν εἶναι πρὸς τὴν φαντασίαν , ἣν γίνεσθαι διὰ τὴν ἐναπόληψιν τοῦ ἀέρος ἀλλοίαν . ἐρυθρὸν δ' ἐξ ὀλωνπερ καὶ τὸ θερμόν , πλὴν ἐκ μειζόνων . ἐὰν γὰρ αἱ συγχρίσεις ὡςι μεῖζους ὁμοίων ὄντων τῶν σχημάτων μᾶλλον ἐρυθρὸν εἶναι . σημεῖον δ' ὅτι ἐκ τοιούτων τὸ ἐρυθρόν · ἡμᾶς τε γὰρ θερμαινομένους ἐρυθραίνεσθαι καὶ τὰ ἄλλα τὰ πυρούμενα , μέχρις ἂν οὐ ἔχη τὸ τοῦ πυροειδοῦς . ἐρυθρότερα δὲ τὰ ἐκ μεγάλων ὄντα σχημάτων οἷον τὴν φλόγα καὶ τὸν ἄνθρακα τῶν χλωρῶν ξύλων ἢ τῶν αὐῶν . καὶ τὸν σίδηρον δὲ καὶ τὰ ἄλλα τὰ πυρούμενα · λαμπρότατα μὲν γὰρ εἶναι τὰ πλεῖστον ἔχοντα καὶ λεπτότατον πῦρ , ἐρυθρότερα δὲ τὰ παχύτερον καὶ ἕλαττον . διὸ καὶ ἧττον εἶναι θερμὰ τὰ ἐρυθρότερα · θερμὸν [ μὲν ] γὰρ τὸ λεπτόν . το δὲ χλωρὸν ἐκ τοῦ στερεοῦ καὶ τοῦ κενοῦ συνεστάναι μεικτὸν ἐξ ἀμφοῖν , τῇ θέσει δὲ καὶ τάξει αὐτῶν τὴν χρόαν . τὰ μὲν οὖν ἁπλὰ χρώματα τούτοις κεχρῆσθαι τοῖς σχήμασιν · ἕκαστον δὲ καθαρώτερον ὅσων ἂν ἐξ ἀμιγεστέρων ἢι . τὰ δὲ ἄλλα κατὰ τὴν τούτων μίξιν · οἷον τὸ μὲν χρυσοειδὲς καὶ τὸ τοῦ χαλκοῦ καὶ πᾶν τὸ τοιοῦτον ἐκ τοῦ λευκοῦ καὶ τοῦ ἐρυθροῦ · τὸ μὲν γὰρ λαμπρόν ἔχειν ἐκ τοῦ λευκοῦ , τὸ δὲ ὑπέρυθρον ἀπὸ τοῦ ἐρυθροῦ · πίπτειν γὰρ εἰς τὰ κενὰ τοῦ λευκοῦ τῇ μίξει τὸ ἐρυθρόν . ἐὰν δὲ προστεθῇι τούτοις τὸ χλωρόν , γίνεσθαι τὸ κάλλιστον χρώμα , δεῖν δὲ μικρὰς τοῦ χλωροῦ τὰς συγκρίσεις εἶναι · μεγάλας γὰρ οὐχ οἷον τε συγκειμένων οὕτω τοῦ λευκοῦ καὶ τοῦ ἐρυθροῦ . διαφόρους δ' ἕσεσθαι τὰς χρόας τῶι πλεόν καὶ ἕλαττον λαμβάνειν . τὸ δὲ πορφυροῦν ἐκ λευκοῦ καὶ μέλανος καὶ ἐρυθροῦ , πλείστην μὲν μοῖραν ἔχοντος τοῦ ἐρυθροῦ , μικρὰν δὲ τοῦ μέλανος , μέσην δὲ τοῦ λευκοῦ · διὸ καὶ ἧδὺ φαίνεσθαι πρὸς τὴν αἴσθησιν . ὅτι μὲν οὖν τὸ μέλαν καὶ τὸ ἐρυθρὸν αὐτῶι ἐνυπάρχει , φανερὸν εἶναι τῇ ὀρει , διότι δὲ τὸ λευκόν , τὸ λαμπρόν καὶ διαυγὲς σημαίνειν · ταῦτα γὰρ ποιεῖν τὸ λευκόν . τὴν δ' ἱσατὶν ἐκ μέλανος σφόδρα καὶ χλωροῦ , πλείονα δὲ μοῖραν ἔχειν τοῦ μέλανος · τὸ δὲ πράσινον ἐκ πορφυροῦ καὶ τῆς ἱσάτιδος , ἢ ἐκ χλωροῦ καὶ πορφυροειδοῦς . τὸ γὰρ θεῖον εἶναι τοιοῦτον καὶ μετέχειν τοῦ λαμπροῦ . τὸ δὲ κυανοῦν ἐξ ἱσάτιδος καὶ πυρώδους , σχημάτων δὲ περιφερῶν καὶ βελονοειδῶν , ὅπως τὸ στιλβὸν τῶι μέλανι ἐνῇ . τὸ δὲ καρύϊνον ἐκ χλωροῦ καὶ κυανοειδοῦς · ἐὰν δὲ χλωρὸν ( καὶ λαμπρόν ; ) μειχθῇ , φλογοειδὲς γίνεσθαι · τὸ γὰρ ἄσκιον καὶ μελανόχρων ἐξειργεσθαι . σχεδὸν δὲ καὶ τὸ ἐρυθρὸν τῶι λευχῶι μειχθὲν χλωρὸν ποιεῖν εὐαγὲς καὶ οὐ μέλαν · διὸ καὶ τὰ φυόμενα χλωρὰ τὸ πρῶτον εἶναι πρὸ τοῦ θερμανθῆναι καὶ διαγεῖσθαι . καὶ πλήθει μὲν τοσούτων ἐπιμένηται χρωμάτων , ἀπείρα δὲ εἶναι τὰ χρώματα καὶ τοὺς χυλοὺς κατὰ τὰς μίξεις , ἐὰν τις τα μὲν ἀφαιρῇ τὰ δὲ προστιθῇι καὶ τῶν μὲν ἕλαττον μίσγῃι τῶν δὲ πλεόν . οὐδὲν γὰρ ὅμοιον ἕσεσθαι ἕατερον ἕατέρωι .
Lemmas: ὀν σκληρός ὁ λευκός ἐκ τοιοῦτος σχῆμα σύγκειμαι οἷος ὁ ἐντός πλάξ ὁ χορχλίων · οὗτος γάρ εἄν ἄσκιος καί εὐαγής καί εὐθύπορος εἰμί . ὁ Ψάθρα καί εύθρυπτος ἐκ περιφερής μέν , λοξός δέ ὁ θέσις πρός ἀλλήλων καί κατά δύο σύζευξις , ὁ δέ ὅλος τάξις ἔχω ὅτι μάλιστα ὅμοιος . τοιοῦτος δέ εἰμί Ψάθρα μέν εἰμί , διότι κατά μικρός ἢ σύναψις · εύθρυπτος δέ , ὅτι ὁμοίως κεῖμαι · ἄσκιος δέ , διότι λεῖος καί πλατύς · λευκός δέ ἀλλήλων ὁ ὁ σχῆμα ὁ εἴρω καί ἀκριβής καί ἀμιγής εἰμί καί ὁ θέσις ἔχω μᾶλλον ὁ εἴρω . ὁ μέν οὖν λευκός ἐκ τοιοῦτος εἰμί σχῆμα . ὁ δέ μέλας ἐκ ὁ ἐναντίος ἐκ τραχύς καί σκαληρῶν καί ἀνόμοιος · οὗτος γάρ εἄν σκιάζω καί οὐ εὐθύς εἰμί ὁ πόρος οὐδέ εὐδίοδος . ἔτι δέ ὁ ἀπόρροια νωθής καί ταραχώδης · διαφέρω γάρ τίς καί ὁ ἀπορροή ὁ ποῖος εἰμί πρός ὁ φαντασία , ὅς γίγνομαι διά ὁ ἐναπόληψις ὁ ἀήρ ἀλλοῖος . ἐρυθρός δέ ἐκ ὅλος καί ὁ θερμός , πλήν ἐκ μείζων . ἐάν γάρ ὁ συγχρίω ὁρίζω μείζων ὅμοιος εἰμί ὁ σχῆμα μᾶλλον ἐρυθρός εἰμί . σημεῖον δέ ὅτι ἐκ τοιοῦτος ὁ ἐρυθρός · ἐγώ τε γάρ θερμαίνω ἐρυθραίνω καί ὁ ἄλλος ὁ πυρόω , μέχρι εἄν οὖον χάω ὁ ὁ πυροειδής . ἐρυθρός δέ ὁ ἐκ μέγας εἰμί σχῆμα οἷος ὁ φλόξ καί ὁ ἄνθραξ ὁ χλωρός ξύλον ἢ ὁ αὔως . καί ὁ σίδηρος δέ καί ὁ ἄλλος ὁ πυρόω · λαμπρός μέν γάρ εἰμί ὁ πλεῖστος ἔχω καί λεπτός πῦρ , ἐρυθρός δέ ὁ παχύς καί μικρός . διό καί κακός εἰμί θερμός ὁ ἐρυθρός · θερμός [ μέν ] γάρ ὁ λεπτός . ὁ δέ χλωρός ἐκ ὁ στερεός καί ὁ κενός συνίστημι μικτός ἐκ ἄμφω , ὁ θέσις δέ καί τάξις αὐτός ὁ χροιά . ὁ μέν οὖν ἁπλόος χρῶμα οὗτος χράομαι ὁ σχῆμα · ἕκαστος δέ καθαρός ὅσος εἄν ἐκ ἀμιγής ἤια . ὁ δέ ἄλλος κατά ὁ οὗτος μίξις · οἷος ὁ μέν χρυσοειδής καί ὁ ὁ χαλκός καί πᾶς ὁ τοιοῦτος ἐκ ὁ λευκός καί ὁ ἐρυθρός · ὁ μέν γάρ λαμπρός ἔχω ἐκ ὁ λευκός , ὁ δέ ὑπέρυθρος ἀπό ὁ ἐρυθρός · πίπτω γάρ εἰς ὁ κενός ὁ λευκός ὁ μίξις ὁ ἐρυθρός . ἐάν δέ προστίθημι οὗτος ὁ χλωρός , γίγνομαι ὁ καλῶς χρώμα , δήω δέ μικρός ὁ χλωρός ὁ σύγκρισις εἰμί · μέγας γάρ οὐ οἷος τε σύγκειμαι οὗτος ὁ λευκός καί ὁ ἐρυθρός . διάφορος δέ ἕννυμι ὁ χρώς ὁ πλέω καί μικρός λαμβάνω . ὁ δέ πορφύρεος ἐκ λευκός καί μέλας καί ἐρυθρός , πλεῖστος μέν μοῖρα ἔχω ὁ ἐρυθρός , μικρός δέ ὁ μέλας , μέσος δέ ὁ λευκός · διό καί ἡδύς φαίνω πρός ὁ αἴσθησις . ὅτι μέν οὖν ὁ μέλας καί ὁ ἐρυθρός αὐτός ἐν-ὑπάρχω , φανερός εἰμί ὁ ὁράω , διότι δέ ὁ λευκός , ὁ λαμπρός καί διαυγής σημαίνω · οὗτος γάρ ποιέω ὁ λευκός . ὁ δέ ἰσάτις ἐκ μέλας σφόδρα καί χλωρός , πλείων δέ μοῖρα ἔχω ὁ μέλας · ὁ δέ πράσινος ἐκ πορφύρεος καί ὁ ἰσάτις , ἢ ἐκ χλωρός καί πορφυροειδής . ὁ γάρ θέω εἰμί τοιοῦτος καί μετέχω ὁ λαμπρός . ὁ δέ κυάνεος ἐκ ἰσάτις καί πυρώδης , σχῆμα δέ περιφερής καί βελονοειδής , ὅπως ὁ στίλβω ὁ μέλας ἔνειμι . ὁ δέ καρύϊνος ἐκ χλωρός καί κυανοειδής · ἐάν δέ χλωρός ( καί λαμπρός ; ) μίγνυμι , φλογοειδής γίγνομαι · ὁ γάρ ἄσκιος καί μελανοχραω ἐξείργω . σχεδόν δέ καί ὁ ἐρυθρός ὁ λευκόν μίγνυμι χλωρός ποιέω εὐαγής καί οὖον μέλας · διό καί ὁ φύω χλωρός ὁ πρῶτος εἰμί πρό ὁ θερμαίνω καί διαγίγνομαι . καί πλῆθος μέν τοσοῦτος ἐπιμένω χρῶμα , ἤπειρος δέ εἰμί ὁ χρῶμα καί ὁ χυλός κατά ὁ μίξις , ἐάν τις ὁ μέν ἀφαιρέω ὁ δέ προστίθημι καί ὁ μέν μικρός μίσγω ὁ δέ πλέω . οὐδείς γάρ ὅμοιος ἕννυμι ἕτερος ἕατέρωι .