cyrillus-theology.epistulae-paschales-sive-homiliae-paschales-epist-1-30 pg077_0491.1
πράγματος , καὶ ὁδός , οἷά τις ἀποφέρουσα πρὸς τὴν οὕτω λαμπρὰν καὶ ἀξιόχρητον χάριν ἡ εἰς τὸν Χριστὸν εὑρίσκεται πίστις . Καὶ γοῦν ὁ θεσπίσιος Δαβὶδ , μονογυχὶ καὶ χειρὰ προτείνας , ταύτην ἡμῖν κατεδείξατο , λέγων · « Αὕτη ἡ πύλη τοῦ Κυρίου , δίκαιοι εἰσελεύσονται ἐν αὐτῇ . » Κεχρησφόνηται μὲν γὰρ τοῖς ἐξ ἀμαρτίας Ἰσραὴλ διὰ Μωυσέως νόμου , διακονούντων ἀγγέλων . Ἄλλ’ ἢν μὲν ἐλεγχος ἀμαρτίας , καὶ πλημμελημάτων παραδεικτικόν , ἀνόητος δὲ παντελῶς εἰς γε τὸ δύνασθαι δικαιῶσαι τινὰς . Γράφει γοῦν ὁ πάνσοφος Παῦλος · « Ὅτι δὲ ἐν νόμῳ οὐδεὶς δικαιοῦται παρὰ Θεῷ , δῆλον . Ὁ γὰρ νόμος ὀργὴν κατεργάζεται . » Ἐπεὶθὲι γὰρ ἀναλόγως τοῖς ἑκάστου πταίσμασι τὰς δίκας παραχρήμα . Ἀσθενούντος τοίνυν τοῦ νόμου , καὶ οὐχ ὄντος οἷον τε διατιμῆσαι τύπους , ἤγγουν τῶν αἰτιωμάτων ἀπαλλάξαι τινὰς τὴν διὰ πίστεως χάριν , καὶ τὴν ἐν Χριστῷ δικαιοσύνην ἐστὶ τὴν ἀνὰ πᾶσαν τὴν ὑπ’ οὐρανὸν ὁ τῶν ὅλων δέδωκε Θεός . Διατρυφήσει δὲ πάλιν ὁ θεσπίσιος Παῦλος , γράφων · « Διὰ γὰρ νόμου ἐπίγνωσις ἀμαρτίας , νυνὶ δὲ χωρὶς νόμου δικαιοσύνη Θεοῦ πεφανέρωται , μαρτυρουμένη ὑπὸ τοῦ νόμου καὶ τῶν προφητῶν . Δικαιοσύνη δὲ Θεοῦ διὰ πίστεως Ἰησοῦ Χριστοῦ , εἰς πάντας τοὺς πιστεύοντας . Οὐ γὰρ ἐστι διαστολή . Πάντες γὰρ ἥμαρτον , καὶ ὑστεροῦνται τῆς δόξης τοῦ Θεοῦ . Δικαιοῦνται δωρεὰν τῇ αὐτοῦ χάριτι , διὰ τῆς ἀπολυτρώσεως τῆς ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ . » Ἀδὴ μέν ἡ ἐξαίρετος , καὶ τῇ παντὸς ἐπικεινα γεννητοῦ νοουμένη φύσει , μόνη τε καὶ ἰδικὸς ἐμπρέπουσα , τὸ ἀπλημμελὲς εἰς ὅπαν καὶ ἀδιάπτωτον παντελῶς τὸ κατὰ μηδὲν τράπον ἀμαρτεῖν δύνασθαι τὸ εἴκοτος . Ταυτῷι δὲ ἡμεῖς ἠττώμεθα , ἤγγουν ὑστεροῦμεθα , κατὰ τὴν τοῦ σωφρονάτου Παύλου φωνήν , οὐχ ἀσύνηθες ἔχοντες τὸ τοῖς τῆς ἀμαρτίας ὑποφέρεσθαι βρόχοις , καὶ ταῖς εἰς φανλότητα ροπὰς καθινεῖσθαι πρὸς τὸ αἰσχύν . Ἄλλ’ , ὡς φησι τὸ Γράμμα τὸ ἱερὸν , « Οὐ γὰρ ἐπλεόνασεν ἡ ἀμαρτία , ὑπερεπερίσσευσεν ἡ χάρις . » Ἡν δὲ καὶ δεδηγηκότας κατῖδη τις ἂν τοὺς τῆς ἐνανθρωπήσεως τοῦ Μονογενοῦς μυστηρίων ἠγωνηκότας . Γράφει γοῦν ὁ νομομάθηστατος Παῦλος , « Ἡμεῖς φύσει Ἰουδαῖοι , καὶ οὐκ ἐξ ἐθνῶν ἁμαρτωλοί , εἰδότες δὲ ὅτι οὐ δικαιοῦται ἄνθρωπος ἐξ ἔργων νόμου , ἐὰν μὴ διὰ πίστεως Ἰησοῦ Χριστοῦ , καὶ ἡμεῖς εἰς Χριστὸν ἐπιστεύσαμεν , ἵνα δικαιωθῶμεν ἐν αὐτῷ . »
Lemmas: πρᾶγμα , καί ὁδός , οἷος τις ἀποφέρω πρός ὁ οὗτος λαμπρός καί αξιοχραω χάρις ὁ εἰς ὁ Χριστός εὑρίσκω πίστις . καί γοῦν ὁ θεσπιθεος Δαυίδ , μονογυχὶ καί χείρ προτείνω , οὗτος ἐγώ καταδείκνυμι , λέγω · « ἄτη ὁ πύλη ὁ κύριος , Δίκαιος εἰσέρχομαι ἐν αὐτός . » κεχρησφονεομαι μέν γάρ ὁ ἐκ ἁμαρτία Ἰσραήλ διά Μωυσῆς νόμος , διακονέω ἄγγελος . ἄλλος εἄν μέν ἔλεγχος ἁμαρτία , καί πλημμέλημα παραδεικτικός , ἀνόητος δέ παντελῶς εἰς γε ὁ δύναμαι δικαιόω τις . γράφος γοῦν ὁ πάνσοφος Παῦλος · « ὅτι2 δέ ἐν νόμος οὐδείς δικαιόω παρά Θεός , δῆλος . ὁ γάρ νόμος ὀργή κατεργάζομαι . » πείθω γάρ ἀνάλογος ὁ ἕκαστος πταῖσμα ὁ δίκη παραχρήμα . Ἀσθενούντος τοίνυν ὁ νόμος , καί οὐ εἰμί οἷος τε διατιμάω τύπος , ἐγγίγνομαι ὁ αἰτίωμα ἀπαλλάσσω τις ὁ διά πίστις χάρις , καί ὁ ἐν Χριστός δικαιοσύνη εἰμί ὁ ἀνά πᾶς ὁ ὑπό οὐρανός ὁ ὁ ὅλος δίδωμι Θεός . Διατρυφάω δέ πάλιν ὁ θεσπιθεος Παῦλος , γράφω · « Ζεύς γάρ νόμος ἐπίγνωσις ἁμαρτία , νυνί δέ Χωρὶς νόμος δικαιοσύνη Θεός φανερόω , μαρτυρέω ὑπό ὁ νόμος καί ὁ προφήτης . Δικαιοσύνη δέ Θεός διά πίστις Ἰησοῦς Χριστός , εἰς πᾶς ὁ πιστεύω . οὖον γάρ εἰμί διαστολή . πάνετες γάρ ἁμαρτάνω , καί ὑστερέω ὁ δόξα ὁ Θεός . δικαιόω δωρεά ὁ αὐτός χάρις , διά ὁ ἀπολύτρωσις ὁ ἐν Χριστός Ἰησοῦς . » ἀδήν μέν ὁ ἐξαίρετος , καί ὁ πᾶς επιεκεινος γεννητής νοέω φύσις , μόνος τε καί ἰδικός ἐμπρέπω , ὁ ἀπλημμελής εἰς ὁράω καί ἀδιάπτωτος παντελῶς ὁ κατά μηδείς τρέπω ἁμαρτάνω δύναμαι ὁ εἰκός . ταυτις δέ ἐγώ ηττώμαι , ἐγγίγνομαι ὑστερέω , κατά ὁ ὁ σωφρονάτου Παῦλος φωνή , οὐ ἀσυνήθης ἔχω ὁ ὁ ὁ ἁμαρτία ὑποφέρω βρόχος , καί ὁ εἰς φανλοτηταω ῥοπή καθίημι πρός ὁ αἰσχύνω . ἄλλος , ὡς φημί ὁ Γράμμα ὁ ἱερόν , « οὖον γάρ πλεονάζω ὁ ἁμαρτία , ὑπερπερισσεύω ὁ χάρις . » ἐάν δέ καί δάκνω καθοράω τις εἄν ὁ ὁ ἐνανθρώπησις ὁ Μονογενώ μυστήριον ηγωνηκοος . γράφος γοῦν ὁ νομομάθηστατος Παῦλος , « ἐγώ φύσις Ἰουδαῖος , καί οὐ ἐκ ἔθνος ἁμαρτωλός , οἶδα δέ ὅτι οὖον δικαιόω ἄνθρωπος ἐκ ἔργον νόμος , ἐάν μή διά πίστις Ἰησοῦς Χριστός , καί ἐγώ εἰς Χριστός πιστεύω , ἵνα δικαιόω ἐν αὐτός . »