cyrillus-theology.epistulae-paschales-sive-homiliae-paschales-epist-1-30 pg077_0302.1
A θεία λέγουσα Γραφή · « Οὐκ ὠφελήσουσι θησαυροὶ ἀνόμους . » Οὐκοῦν οὐδὲ τὸ προσχρῶσαι δεῖνόν . Φέρε πάλιν ἐπιδεικνύωμεν , ὡς ἀνδρὸν μὲν ἠγεῖται Θεὸς τὸν διψῆντα ἡρημένον · ὡς δὲ ἀλαζόνα , καὶ ὀβριστην , ὀβρίζει τὸν ἀλλοπρόσαλλον . Ἐφη γὰρ π · προς Ἰερεμίαν , ὡς τὰς τῶν Ἰσραηλιτῶν ἀποπληξίας ἐπαιτιῶμενος · « Εἶδες ἄ ἐποίησέ μοι ὁ οἶκος » τοῦ Ἰσραήλ ; Ἐπορεύθησαν ἐπὶ πᾶν ὄρος ὑψηλόν , καὶ ὑποκάτω παντὸς ξύλου ἀλωώδους , καὶ ἐπὸρνευσαν ἐκεῖ · » το , ἡ ἐπὸρνευσαν » τεθείκως , ἀντὶ τοῦ , τοῖς δαιμόσιν ἐτελέσθησαν · οὕτω γὰρ ἔθος τῇ θείᾳ λέγειν Γραφῇ . Καταλαμβάνοντες γὰρ τὰς εὐδένδρους τῶν ὀρῶν κορυφὰς ὑπὸ τὰ εὐμήκη τε καὶ δασέα τῶν ξύλων τεμένη καὶ βωμοὺς , καὶ διὰ μικρὰς ἐσθ᾽ ἑτε χερμάδος ἐγείροντες δαιμοσιν ἀλώσιος καὶ νύμφαις τάχα ταῖς ἀγριώταται , ἡ καὶ τῇ παρ᾽ ἐκείνοις ὠμαζομένῃ Βάαλ , σπονδὰς , καὶ θυσίας , καὶ τὶ γὰρ οὐχὶ τῶν αἰσχρῶν ἐπετέλουν οἱ ἀλλοτρίοι · Τόδε δὴ λοιπὸν τὸ ἐντελέσθην ἦδη ; Ἐλύπει Θεὸν τὰ τοιαῦτα . Νομὼν γὰρ τῷ παρ᾽ αὐτοῖς παιδαγωγούμενοι πρὸς τὴν τῆς ἀληθείας κατάληψιν , τῷ διαβόλῳ προσεχωρήκασιν , τὰς οἰκείας μᾶλλον κολακεύοντας ἡδονάς , καὶ τὴν συμφωνίζουσαν ἐντολῇ τῆς ἐαυτῶν καρδίας ἐξωθώμενοι . Τί οὖν ἐπ᾽ αὐτοῖς ὁ τῶν ὅλων Δεσπότης τῷ προφήτῃ φησιν Ἰερεμίᾳ ; « Κείρε τὴν κεφαλήν σου , καὶ ἀπόρριπτε , καὶ ἀνάλαβε ἐπὶ χειλέων ὀθηνόν , ὅτι ἀπεδοκίμασε Κύριος καὶ ἀπώσατο τὴν γενεὰν τὴν ποιήσασαν ταῦτα . » Ἵνα γὰρ ἐπιδείξῃ σαφῶς ὅλ᾽ ὑποστήσονται δίκην οἱ ἐκεῖνα πεπλημμεληκότες , ἀποκείρεσθαι τῷ προφήτῃ κελεύει . Ὑπερ γὰρ τριχὸν θριξ τῇ τοῦ χειρόντος τεμνομένη χειρί , τοῦ τεκόντος αὐτὴν ἀλλοτριούται σώματος , οὕτως οἱ ταῖς τῶν δαιμόνων ἀπάταις προσωλισθηκότες , τῆς πρὸς Θεὸν οἰκειότητος ἀποθερισθέντες διὰ θείας ὀργῆς πρὸς τὸ μηδὲν οἴχηνσονται , φροντίδος οὐδεμιᾶς ἐπὶ τῆς ἄνωθεν ἀξιώμενοι . Καὶ μὴν , εἰ τῷ δοκεῖ , καὶ τὸν θεῖον ἐπὶ τοῖσδε , ὅσον δοκεῖ , ἐστὶ κατασκεψάσθαι ὀ θυμόν , περιαιρέτω πάλιν ἐντεύθεν . Καὶ γὰρ εἰωθὼς παντὸς ἀξίων ἠγεῖσθαι λόγον τὴν τῶν ἁγίων εὐχήν , ἐπ᾽ ἐκείνοις αὐτὴν οὐ προσδέχεται μόνοις . Λέγει γὰρ οὕτως · « Καὶ σὺ μὴ προσεύχου περὶ τοῦ λαοῦ τοῦ , καὶ μὴ ἀξίου τοῦ ἐλεηθῆναι αὐτοῦ , ἐν δεήσει καὶ προσευχῇ , ὅτι οὐκ εἰσακούσομαι . » Ἐπειδὴ δὲ λίαν ἐλύπει τὸν πνευματοφόρον , καὶ πικρὸν ἐφαίνετο τῷ προφήτῃ τὸ πράγμα , τὸ ἀπόδηλον ἔχειν , φημί , καὶ πρὸς οὐδὲν ὀρθῶς δυναμένην τὴν προσευχήν , ἀπολογεῖται τρόπον τινὰ ὁ Θεός , καὶ ὡς οὐδ᾽ ἂν τισιν ἐπὶ μείζοσι καὶ ἀρχαιοτέροις προσούσιν ἐπένειμε , διδάσκει βουβ᾽ « Ἐὰν στή Μωυσῆς καὶ Σαμουὴλ πρὸ προσώπου μου , οὐκ ἔστιν ἡ ψυχή μου πρὸς αὐτούς . » Ἄλλ᾽ ἐρεῖ τις πρὸς ταῦτα τυχὸν τῶν ἐκείναι τεολμηκῶν · Τί οὖν , ὦ τάν ; Εἰς ταῦτο δρώντες τινες ἀκαλύπτως ὁ ἡλίσχοντο , καὶ παροτρύνοντες ἀναφανδόν , διὰ τε τοῦτο λυπήσαντες · τὸ δὲ λελήθως , εἴπε
Lemmas: A θεῖος λέγω γραφή · « οὐ ὠφελέω θησαυρός ἄνομος . » οὐκοῦν οὐδέ ὁ προσχράομαι δεῖνος . φέρω πάλιν ἐπιδείκνυμι , ὡς Ἄνδρος μέν ἡγέομαι θεός ὁ διψάω αἱρέω · ὡς δέ ἀλαζών , καί οβριιστημι , οβριζεω ὁ ἀλλοπρόσαλλος . φημί γάρ π · προς Ἰερεμίας , ὡς ὁ ὁ Ἰσραηλίτης ἀποπληξία ἐπαιτιάομαι · « εἶδον ὅς ποιέω ἐγώ ὁ οἶκος » ὁ Ἰσραήλ ; ἐφορεύω ἐπί πᾶς ὄρος ὑψηλός , καί ὑποκάτω πᾶς ξύλον ἀλωώδους , καί πορνεύω ἐκεῖ · » ὁ , ὁ πορνεύω » τίθημι , ἀντί ὁ , ὁ δαίμων τελέω · οὗτος γάρ ἔθος ὁ θεῖος λέγω γραφή . καταλαμβάνω γάρ ὁ εὔδενδρος ὁ ὄρος κορυφή ὑπό ὁ εὐμήκης τε καί δασύς ὁ ξύλον τέμενος καί βωμός , καί διά μικρός ἐστώ ἵημι χερμάς ἐγείρω δαίμων ἀλώσιος καί νύμφη τάχα ὁ ἄγριος , ὁ καί ὁ παρά ἐκεῖνος ὠμάζω Βάαλ , σπονδή , καί θυσία , καί τίς γάρ οὐ ὁ αἰσχρός ἐπιτελέω ὁ ἀλλότριος · Τόδε δή λοιπός ὁ ἐντέλλω ἤδη ; λυπέω θεός ὁ τοιοῦτος . νομός γάρ ὁ παρά αὐτός παιδαγωγέω πρός ὁ ὁ ἀλήθεια κατάληψις , ὁ διάβολος προσχωρέω , ὁ οἰκεῖος μᾶλλον κολακεύω ἡδονή , καί ὁ συμφωνινεαζω ἐντολή ὁ ἑαυτοῦ Καρδία ἐξωθέω . τις οὖν ἐπί αὐτός ὁ ὁ ὅλος Δεσπότης ὁ προφήτης φημί Ἰερεμίας ; « κείρω ὁ κεφαλή σύ , καί ἀπορρίπτω , καί ἀναλαμβάνω ἐπί χεῖλος ὀθηνόν , ὅτι ἀποδοκιμάζω Κύριος καί ἀπωθέω ὁ γενεά ὁ ποιέω οὗτος . » ἵνα γάρ ἐπιδείκνυμι σαφῶς ὅλος ὑφίστημι δίκη ὁ ἐκεῖνος πλημμελέω , ἀποκείρω ὁ προφήτης κελεύω . ὑπερ γάρ τρήχω θρίξ ὁ ὁ κείρω τέμνω χείρ , ὁ τίκτω αὐτός ἀλλοτριόω σῶμα , οὕτως ὁ ὁ ὁ δαίμων ἀπάτη προσωλισθηκοαιρεω , ὁ πρός θεός οἰκειότης ἀποθερίζω διά θεῖος ὀργή πρός ὁ μηδείς οἴχομαι , φροντίς οὐδείς ἐπί ὁ ἄνωθεν αξιωμένος . καί μήv , εἰμί ὁ δοκέω , καί ὁ θέω ἐπί ὅδε , ὅσος δοκέω , εἰμί κατασκέπτομαι ὁ θυμός , περιαίρω πάλιν ἐντεῦθεν . καί γάρ ἔθω πᾶς ἄξιος ἡγέομαι λόγος ὁ ὁ ἅγιος εὐχή , ἐπί ἐκεῖνος αὐτός οὖον προσδέχομαι μόνος . Λέγος γάρ οὕτως · « καί σύ μή προσεύχομαι περί ὁ λαός ὁ , καί μή ἄξιος ὁ ἐλεέω αὐτός , ἐν δήω καί προσευχή , ὅτι οὐ εἰσακούω . » ἐπεί δέ λίαν λυπέω ὁ πνευματοφόρος , καί πικρός φαίνω ὁ προφήτης ὁ πράγμα , ὁ αποδηλος ἔχω , φημί , καί πρός οὐδείς ὀρθῶς δύναμαι ὁ προσευχή , ἀπολογέομαι τρόπος τις ὁ Θεός , καί ὡς οὐδέ εἄν τις ἐπί μείζων καί ἀρχαῖος πρόσειμι ἐπινέμω , διδάσκω βουβός « ἐάν ἵστημι Μωυσῆς καί Σαμουήλ πρό πρόσωπον ἐγώ , οὐ εἰμί ὁ ψυχή ἐγώ πρός αὐτός . » ἄλλος εἴρω τις πρός οὗτος τυγχάνω ὁ ἐκεῖνος τεολμηκῶν · τις οὖν , εἰμί ὅς ; εἰς ταῦτο δράω τις ἀκαλύπτως ὁ ἁλίσκομαι , καί παροτρύνω ἀναφανδόν , διά τε οὗτος λυπέω · ὁ δέ λανθάνω , εἶπον