cyrillus-theology.epistulae-paschales-sive-homiliae-paschales-epist-1-30 pg077_0212.1
λαίας γενέσθαι κυρίους , ἡ μηδὲν προσέσεσθαι τὴν ἀρχήν , ἡ περὶ αὐτὸ βαθμωτέρον πως ἔχοντας φαίνεσθαι , καὶ τὸ μὲν νηστεύειν , ὡς οὐκ ἀχρεῖος εἶναι λέγειν , φεύγειν δὲ τοὺς πόνους , δι’ ὧν τὸ ἀχρεῖος εὕρησιν . “ Ὦν γὰρ τρόπον τὰ ἐκ τῆς ἀναπράχεσι φυσιωτά βλαστήματα βλάπτει , ἔχει τὰς γενέσεις τὴν ἀρχὴν ἐτέρως οὐκ εἶναι δυναμένα · οὕτως ἡ τῆς εὐθυμίας ἀρχή , διὰ πόνων εὕρισκται , καὶ δι’ αὐτῶν ἀνατέλλει καὶ φαίνεται . Δεῖ τοίνυν ἡμᾶς ὁρεῖν ἐλέσθαι ἑκάτερον · ἡ γὰρ τὸ μηδὲν ἐθέλειν πονεῖν βουλευσαμένους , εὐχλείας μὲν πάσης καὶ τιμῆς ἀπορήσομεν , ἐσώμεθα δὲ νεκροῖς παραπλήσιοι , μηδεμίαν τῆς ἑαυτῶν σωτηρίας ποιούμενοι πρόνοιαν · ἡ δὲ ἐκ τοῦ νηστεύειν ἀγαπήσαντες πόνον , κερδανοῦμεν ἐκεῖνα δικαίως , ὅσα μὴ τοῦτο ποιήσαντες ζημίας = συμβήσομεν . “ Ὦν δὲ τὴν ἀρίστην ἐφ’ ἑαυτοὺς κυρώσαντες ψήφον , τὸ κρεῖττον τῶν ὠφελεῖν οὐ παρωκώτων προτιμήσομεν , εἰ τὸ εὖ φρονεῖν αἱρήσομεθα , παντὶ τῷ σαφεῖ . Εἰ μὲν οὖν τὸ φεύγειν τὰ κάλλιστα τῶν ἐν ἀνθρώποις πραγμάτων , διὰ πόνους μὴ ῥους , βλάβος οὐδὲν προσοίσει τοῖς κεχρημένοις , ἔγω δὲ πάσης ζημίας καὶ κινδύνου καθίστησι τοὺς μὴ τοῦτο ποιεῖν ἐλομένους , πάντων ἐν ἑαυτῷ δεῖν ἀξιογνώρους . Εἰ δὲ τὰ μικρὰ παθεῖν παρατιμούμενοι , μεῖζον καὶ χαλεπωτέροις περιπεσόμεθα , πῶς οὐκ ἐλκόνθον , μᾶλλον ἐκεῖνο ἐλέσθαι παθεῖν , ὃ καὶ τῶν πόνων τὸ ἐλαττον , καὶ τὸ κρεῖττον ἀκολουθεῖ ; Πισθὸν μὲν ἡδὺς τῶν οὖν διακειμένων , πότερον ποτὲ τὸ νηστεῦειν ἐροῦσιν ἄχρητον , ἡ τὸ δι’ αἰῶνος κολάζεσθαι ; “ Ἀλλ’ οἶμαι καὶ ἀκοντας ἂν ὁμολογήσειν , ὅτι τὸ χειρον εἰς τιμωρίαν ἀποβήσεται . “ Ἀνάγκη τοίνυν ἡμῖν προσάγοις ἀμφότερα , τὸ μὲν ἡ , τὸ κρεῖττον ἀρπάσαντες , ἀριστα περὶ ἑαυτῶν βουλευσόμεθα ; Δεῖ γὰρ ἡ πονούντας ἡμᾶς , τῶν κακῶν ἀπαλλάττεσθαι · ἡ τοῦτο πράττειν ἀνύπαντας , πυρί ἀσβέστῳ καταχρίνεσθαι . Κάκεινο δὲ τοῖς εἰρημένοις προσθεῖναι καλόν · ὅτι τῶν ἡδονῶν ἡ χρῆσις τότε μᾶλλον ἐστι τοῖς ἔχουσι χαριεστέρα , ὅταν τι τῶν μὴ τοιούτων γενέσθαι συμβῇ . Τοῖς μὲν γὰρ διὰ νόσον χειρομένοις , τὸ τῆς ὑγείας ἀγαθὸν ἐστι καταφανέστερον . Οἱ δὲ πενίᾳ καὶ τῇ τῶν ἀναγκαίων ἀπορίᾳ τριβόμενοι , περὶ τὸ κερδαίνειν εἰσὶ διὰ τοῦτο προθυμότεροι . “ Ὦν γὰρ οὐκ ἔχουσι , ζητεῖν ἀναγκάζονται τὴν ἀπόλαυσιν καὶ συλλήψιν εἴπειν τῇ τῶν ἡδονῶν ἀπολείψει , μεῖζον δὲ περὶ ταῦτα πόθος γίνεται . Οὕτω καὶ ὁ τῶν πάντων ἀριστοτέχνης Θεὸς τοῦτο τὸ πᾶν διεκόσμησεν · ἡλίου μετὰ νυκτὰ τὸ φαίνεσθαι δοὺς , καὶ μετ’ ἐκεῖνον αὐτὴν , ἵνα δι’ ἀλλήλων ἀμοιβαίων , χαριεστέρας τῆς ἑαυτῶν παρουσίας ἐπιτελῶσι τὴν χρείαν . Τοῦ μὲν παρόντος ὀλιγωρεῖν τῆς ἀνθρώπου διανοίας εἰθισμένης δεῖ τῷ διὰ χρόνου τὸ φθάναντος , ἀνηδύσεως ἐπὶ τὸ μέλλον καὶ προσδοκώμενον . Κρατεῖ δὲ τῶν εἰρημένων ἡ δύναμις ἐπὶ τὸ νηστεῖν καὶ τρυφῆς . Οὐκοῦν τὸ νηστεύειν οὐκ ἀχρεῖος , ἵνα καιροὶ καλοῦντος ἀπολαύσης ἡδύσεως .
Lemmas: Λαίας γίγνομαι κύριος , ὁ μηδείς πρόσειμι ὁ ἀρχή , ὁ περί αὐτός βαθμός πως ἔχω φαίνω , καί ὁ μέν νηστεύω , ὡς οὐ ἀχρεῖος εἰμί λέγω , φεύγω δέ ὁ πόνος , διά ὅς ὁ ἀχρεῖος εὑρίσκω . “ ὦς γάρ τρόπος ὁ ἐκ ὁ ἀναπράχεσι φυσιους βλάστημα βλάπτω , ἔχω ὁ γένεσις ὁ ἀρχή ἑτέρως οὐ εἰμί δύναμαι · οὕτως ὁ ὁ εὐθυμία ἀρχή , διά πόνος εὑρίσκω , καί διά αὐτός ἀνατέλλω καί φαίνω . Δεύς τοίνυν ἐγώ ὁράω αἱρέω ἑκάτερος · ὁ γάρ ὁ μηδείς ἐθέλω πονέω βουλεύω , εὔκλεια μέν πᾶς καί τιμή ἀπορέω , ἵζω δέ νεκρός παραπλήσιος , μηδείς ὁ ἑαυτοῦ σωτηρία ποιέω πρόνοια · ὁ δέ ἐκ ὁ νηστεύω ἀγαπάω πόνος , κερδαίνω ἐκεῖνος δικαίως , ὅσος μή οὗτος ποιέω ζημία = συμβαίνω . “ ὦς δέ ὁ ἀγαθός ἐπί ἑαυτοῦ κυρόω ψῆφος , ὁ ἀγαθός ὁ ὠφελέω οὖον παροικέω προτιμάω , εἰμί ὁ εὕω φρονέω αἱρέω , πᾶς ὁ σαφής . εἰμί μέν οὖν ὁ φεύγω ὁ καλῶς ὁ ἐν ἄνθρωπος πρᾶγμα , διά πόνος μή ῥόος , βλάβη οὐδείς προσφέρω ὁ χράομαι , ἐγώ δέ πᾶς ζημία καί κίνδυνος καθίστημι ὁ μή οὗτος ποιέω αἱρέω , πᾶς ἐν ἑαυτοῦ δήω ἀξιογνώρους . εἰμί δέ ὁ μικρός πάσχω παρατιμάω , μείζων καί χαλεπός περιπίπτω , πῶς οὐ ἕλκω , μᾶλλον ἐκεῖνος αἱρέω πάσχω , ὅς καί ὁ πόνος ὁ μικρός , καί ὁ ἀγαθός ἀκολουθέω ; ποῶ μέν ἡδύς ὁ οὖν διάκειμαι , πότερος ποτέ ὁ νηστεύω εἴρω ἄκρατος , ὁ ὁ διά αἰών κολάζω ; “ ἀλλά οἴομαι καί ἄκων εἄν ὁμολογέω , ὅτι ὁ χείρων εἰς τιμωρία ἀποβαίνω . “ Ἀνάγκη τοίνυν ἐγώ προσάγω ἀμφότερος , ὁ μέν ὁ , ὁ ἀγαθός ἀρπάζω , ἀγαθός περί ἑαυτοῦ βουλεύω ; Δεύς γάρ ὁ πονέω ἐγώ , ὁ κακός ἀπαλλάσσω · ὁ οὗτος πράσσω ανυπας , πῦρ ἄσβεστος καταχρίω . ἐκεῖνος δέ ὁ εἴρω προστίθημι καλός · ὅτι ὁ ἡδονή ὁ χρῆσις τότε μᾶλλον εἰμί ὁ ἔχω χαρίεις , ὅταν τίς ὁ μή τοιοῦτος γίγνομαι συμβαίνω . ὁ μέν γάρ διά νόσος χειρόομαι , ὁ ὁ ὑγεία ἀγαθός εἰμί καταφανής . ὁ δέ πενία καί ὁ ὁ ἀναγκαῖος ἀπορία τρίβω , περί ὁ κερδαίνω εἰμί διά οὗτος πρόθυμος . “ ὦς γάρ οὐ ἔχω , ζητέω ἀναγκάζω ὁ ἀπόλαυσις καί σύλληψις εἶπον ὁ ὁ ἡδονή ἀπολείπω , μείζων δέ περί οὗτος πόθος γίγνομαι . οὕτως καί ὁ ὁ πᾶς ἀριστοτέχνης θεός οὗτος ὁ πᾶς διακοσμέω · ἥλιος μετά Νύκτα ὁ φαίνω δίδωμι , καί μετά ἐκεῖνος αὐτός , ἵνα διά ἀλλήλων ἀμοιβαῖος , χαρίεις ὁ ἑαυτοῦ παρουσία ἐπιτελέω ὁ χρεία . ὁ μέν πάρειμι ὀλιγωρέω ὁ ἄνθρωπος διάνοια ἐθίζω δεῖ ὁ διά χρόνος ὁ φθάνω , ἀνηδύσεως ἐπί ὁ μέλλω καί προσδοκάω . κρατύς δέ ὁ εἴρω ὁ δύναμις ἐπί ὁ νῆστις καί τρυφή . οὐκοῦν ὁ νηστεύω οὐ ἀχρεῖος , ἵνα καιρός καλέω ἀπολαύω ἡδύσεως .