cyrillus-theology.epistulae-paschales-sive-homiliae-paschales-epist-1-30 pg077_0326.1
A μένει εἰς τὸν αἰῶνα . » Φρενὸς οὖν ἄρα τῆς ἀγαθῆς ἀμυήσειεν ἂν , εἴπερ τῷ δόξει λυσστέλεσεν , προσθῆαι μὲν τὰ βελτίω , καὶ ἡγεῖσθαι παρ’ οὗδεν , ἀνδελθεῖν δὲ μᾶλλον , ἂ καὶ γέλωτος δέξια ἀποφαίνει , καὶ χρόνω μετρεῖται βραχεῖ . Ἄρα γὰρ εἰ τις χρυσῷ παραθεὶς τὸν μόλυβδον , αἱρεῖσθαι ἐκέλευε τὸ δοκοῦν , οὐκ ἂν ἐκεῖνο παρέντες , δὲ καὶ ὀλίγω παντελῶς ἀξιοῦται λόγου , εἶτα τοῖς ἀσυγκρίτως ὑπερκειμένοις ἀμελλητὶ κατανεύοντες τὸ χρήναι νικῆν , ἀριστα βεβουλευσθᾶι ἂ παρὰ τε σφίσιν αὐτοῖς καὶ ἑτέροις ὑπενόηθμεν ; Εἶτα πῶς οὐ λίαν ἐκτοπώτατον , εὐήθες τε παντελῶς , ἐν μὲν ὕλαις φθαρταῖς καὶ γήινοις πράγμασι τοσαύτην ἡμᾶς ποιεῖσθαι τὴν διακρίσιν καὶ εὐθυχίαν , ἐν δὲ τῆς ψυχῆς ἀγαθοῖς , καίτοι δέον ἐξακριβοῦν ὅτι μάλιστα τῶν πραγμάτων τὰς φύσεις , ἀναπεπτικώτας ὁρᾶσθαι , τοσοῦτον καὶ τῆς τοῦ κρεῖττοντος ὧρας ὀλιγωρεῖν ἐγνωκέναι ; ὡς ἢ μεμβλῆσιν εἰδέναι τὸ λυσιτελοῦν , ἤγουν εἰδόντας , ὑπερορᾶν , καὶ τοῦ μὲν ἀεὶ πεφυκότος ὠφελεῖν , ἢ ὀλίγων κομιδῇ ποιείσθαι λόγον , ἢ παντελῶς οὐδένα , ἐπιθρόσκειν δὲ τοῖς αἰσχίοις ; Φέρε δὴ οὖν , φιλοσαρχίαν μὲν τῆς μυσταρωτάτης ἀμείνους ἀναφαίνειν , τὴν δὲ ταῖς ἡμετέραις συνέχδημον ἀρετὴν , τῆς προύργιαστέρας σπουδῆς δεξώμεν , πρὸς ἅπαν εἶδος ἀγαθοῦργων τὸν ἑαυτῶν ἀποτορευόντων ἰ βίον . Δεῖν γὰρ ἐγὼγὲ φημι τοὺς τὴν εὐδόκιμον ἐλομένους ζωήν , οὐχὶ μόνως τῆς ἐγκρατείας τῆς κατὰ σῶμα νοουμένης , ἀλλ’ οὐδὲ μόνου τοῦ καταστῆσαι σαρκός , ἀλλὰ καὶ τῆς ἑτέρας ἐπιεικείας τῆς ἐν ἤθει καὶ τρόποις . Ἄτυράννευτος μὲν γὰρ εἰς ὀργήν , τὴν ἐκ τῆς πραότητος εὐθύναι ἰ ἐπακρίσας τὸ νοῦς · « Ὁ γὰρ κρατῶν ὀργῆς , κρείσσων καταλαμβανομένου πόλιν , » κατὰ τὸ γεγραμμένον . Καὶ μὴν καὶ ἐπὶ τοῦτῳ νεανικώτατος ὁ ἐν λόγῳ κόσμος , καὶ λημμάτων δείκνων τὸ πρᾶττον οὐχ ἡττωμένος · ἀπερίσπαστον δὲ δικαιοσύνην τὴν ἀφιλοχρηματίαν ἠγοῦμενος , καὶ πενίαν ἐκούσιον τῆς ἐκ πλοῦτου μερίμνης προτιθεῖς · ὀλιγαρκέστατον γὰρ τοῦ Σωτῆρος τὸν μαθητὴν ἀναφαίνεισθαι , καὶ ὑπάρχειν ἀληθῶς ὁ σοφώτατος Παῦλος διεκλεῦσατο , λέγων · « Ἔχοντες διατροφὰς καὶ σκεπάσματα , τούτοις ἀρκεσθώμεθα . Οἱ δὲ βουλλόμενοι πλουτεῖν , ἐμπίπτουσιν εἰς ἐπιθυμίαν πολλὰς καὶ ἀνόητους , αἵτινες βυθίζουσι τοὺς ἀνθρώπους εἰς ὀλεθρον καὶ ἀπώλειαν . » Οὐκοῦν οἰκείσθω μὲν τῶν περιττῶν ἢ ζήτησις · διαβληπτέσθω δὲ ὡσπερ εἰς ὄρος , ἢ εἰς κύμα , κατὰ τινας , καὶ τοῦ προτετάχθω τοῦ πλείονος τῶν ἀναγκαίων ἢ χρήσις , δήγω φημι , καὶ περιβολαίων εὐτελῶν . Ταυτὶ γὰρ εὐποριστότατα , καὶ ἀταλαιπώρων ἔχοντα κομιδῇ τὴν εὕρεσιν .
Lemmas: A μένω εἰς ὁ αἰών . » φρήν οὖν ἄρα ὁ ἀγαθός ἀμύω εἄν , εἴπερ ὁ δοκέω λυσστέλεσεν , προστίθημι μέν ὁ ἀγαθός , καί ἡγέομαι παρά οὐδείς , ἀνδελθεῖν δέ μᾶλλον , ὅς καί γέλως δεξιός ἀποφαίνω , καί χρόνος μετρέω βραχύς . ἄρας γάρ εἰμί τις χρυσός παρατίθημι ὁ μόλυβδος , αἱρέω κελεύω ὁ δοκέω , οὐ εἄν ἐκεῖνος παρίημι , δέ καί ὀλίγος παντελῶς ἀξιόω λόγος , εἶτα ὁ ἀσύγκριτος ὑπέρκειμαι ἀμελλητί κατανεύω ὁ χρή νικάω , ἀγαθός βουλεύω ὅς παρά τε σφεῖς αὐτός καί ἕτερος ὑπονοέω ; εἶτα πῶς οὖον λίαν ἔκτοπος , ευήθης τε παντελῶς , ἐν μέν ὕλη φθαρτός καί γήινος πρᾶγμα τοσοῦτος ἐγώ ποιέω ὁ διάκρισις καί εὐτυχία , ἐν δέ ὁ Ψυχή ἀγαθός , καίτοι δήω ἐξακριβόω ὅτι μάλιστα ὁ πρᾶγμα ὁ φύσις , ἀναπίπτω ὁράω , τοσοῦτος καί ὁ ὁ κρατέω ἀείρω ὀλιγωρέω γιγνώσκω ; ὡς ἢ μεμβλῆσιν οἶδα ὁ λυσιτελέω , ἤγουν ὁράω , ὑπεροράω , καί ὁ μέν ἀεί φύζω ὠφελέω , ἢ ὀλίγος κομιδή ποιέω λόγος , ἢ παντελῶς οὐδείς , ἐπιτρέχω δέ ὁ αισχιον ; φέρω δή οὖν , φιλοσαρκία μέν ὁ μυσταρωτάτης ἀγαθός ἀναφαίνω , ὁ δέ ὁ ἡμέτερος συνέκδημος ἀρετή , ὁ προυργιαστηρ σπουδή δείκνυμι , πρός ἅπας εἶδος ἀγαθουργός ὁ ἑαυτοῦ ἀποτορεύω εἷς βίος . δήω γάρ ἔγωγε φημί ὁ ὁ εὐδόκιμος αἱρέω ζωή , οὐ μόνος ὁ ἐγκράτεια ὁ κατά σῶμα νοέω , ἀλλά οὐδέ μόνος ὁ καθίστημι σάρξ , ἀλλά καί ὁ ἕτερος ἐπιείκεια ὁ ἐν ἠθέω καί τρόπος . ἀτυράννευτος μέν γάρ εἰς ὀργή , ὁ ἐκ ὁ πραότης εὐθύνω εἷς ἐπακρίζω ὁ νόος · « ὁ γάρ κράτος ὀργή , κρατύς καταλαμβάνω πόλις , » κατά ὁ γράφω . καί μήv καί ἐπί τοῦτῳ νεανικός ὁ ἐν λόγος κόσμος , καί λῆμμα δεικναω ὁ πράσσω οὐ ἡσσάομαι · ἀπερίσπαστος δέ δικαιοσύνη ὁ ἀφιλοχρηματία ἡγέομαι , καί πενία ἑκούσιος ὁ ἐκ πλοῦτος μέριμνα προτίθημι · ὀλιγαρκής γάρ ὁ Σωτήρ ὁ μαθητής ἀναφαίνω , καί ὑπάρχω ἀληθής ὁ σοφός Παῦλος διεκλεῦσατο , λέγω · « ἔχω διατροφή καί σκέπασμα , οὗτος ἀρκέω . ὁ δέ βούλομαι πλουτέω , ἐμπίπτω εἰς ἐπιθυμία πολύς καί ανόητος , ὅστις βυθίζω ὁ ἄνθρωπος εἰς ὄλεθρος καί ἀπώλεια . » οὐκοῦν οἰκέω μέν ὁ περισσός ἢ ζήτησις · διαβληπτέσθω δέ ὡς εἰς ὄρος , ἢ εἰς κύμα , κατά τις , καί ὁ προτάσσω ὁ πλείων ὁ ἀναγκαῖος ἢ χρῆσις , δήγω φημί , καί περιβόλαιον εὐτελής . οὗτος γάρ εὐπόριστος , καί ἀταλαίπωρος ἔχω κομιδή ὁ εὕρεσις .