cyrillus-theology.epistulae-paschales-sive-homiliae-paschales-epist-1-30 pg077_0357.1
ταύτης τῆς ἀτοπίας ! Οἱ μὲν γὰρ οὕτω φρονεῖν ἐξ ἀμαθίας τετολμηκότες , καὶ τὸν ἀγοράσαντα αὐτοὺς Δεσπότην ἀγνοῦμενοι , ἀκούουσι τοῦ προφήτου λέγοντος · « Πορεύεσθε τῇ φωτὶ τοῦ πυρός ὑμῶν , καὶ φωλῇ , ἥ ἐξεκαύσατε . » Ἐποιώζει δὲ αὐτοῖς καὶ ἡ Σοφία λέγουσα · « Οἱ οἱ ἐγκαταλείποντες ἰδοὺς εὐθείας , τοῦ πορεύεσθαι ἐν ὁδοῖς σκότους , » Ἡμεῖς δὲ παρέντες τροχὸν τὴν διεστραμμένην , τὴν ἐπ’ εὐθὺ βαδιζόμεθα , ταῖς θεοπνεύστοις ἐπόμενοι Γραφαῖς · καίτοι δι’ ἡμᾶς καὶ ὑπὲρ ἡμῶν γενόμενον ἄνθρωπον , οὐχ ὡς ἐν ἀνθρώπῳ γεγονότα προσκυνήσωμεν , ἀλλ’ ὡς αὐτοκαταφύσιν γενόμενον ἄνθρωπον . Ὡς γὰρ ὁ μακάριος Ἰωάννης φησί , καὶ ὡς αὐτὴ τῶν πραγμάτων μεμαρτύρηκεν ἡ φύσις , « Ὁ Λόγος σὰρξ ἐγένετο , καὶ ἐσκήνωσεν ἐν ἡμῖν . » Γέγονε δὲ φαμεν σάρκα τὸν Λόγον , καὶ οὐκ εἰς τὴν τῆς σαρκὸς φύσιν μετακεχωρηκέναι . Τροπὴ γὰρ τοῦτό γε , καὶ θεοτροπὸς ἀξίας ἀλλότριον . Ἄλλ’ ὅτι γενήσεται μὲν ἐκ γυναικός , καὶ γέγονε καθ’ ἡμᾶς τέλειος ἄνθρωπος , ὅλη τῇ φύσει συγκεχραμένος , καθ’ ἑαυτὸν δὲ φημι τὴν ὑπὲρ νοῦν καὶ λόγον . Κεχωρητικὴ τε μεσιότης Θεοῦ καὶ ἀνθρώπων , συνεχῶν δὲ’ ἐαυτοῦ τὰ τῆς ἀλλήλων ὁμογενείας φυσικοῖς εἰργόμενα λόγοις . Ἐξῆπτε μὲν γὰρ τῆς τοῦ Θεοῦ καὶ Πατρὸς οὐσίας ὡς Θεός . Ἐπελάθετο δὲ καὶ ἡμῶν , καθὼ γένονεν ἄνθρωπος · ἀλλ’ οὐκ ἄν ἀπολιθῶσειε τοῦ εἶναι Θεός , διὰ τὸ ἀνθρώπινον · ἀλλ’ ἔστι καὶ οὕτω Θεός , οὐ παραχωροῦσης τὸ νικᾶν τῇ σαρκὶ τῆς ὑπὲρ πάντα θεότητος , ἀναχωμίζουσης δὲ μᾶλλον εἰς ἰδίαν ὄψαν τὸ προσληφθέν . Τοιγαροῦν καὶ ὁ σοφὸς Ἰωάννης , καίτοι γεννηθέντα διὰ γυναικὸς ἐπιστάμενος , οὐ κάτωθεν αὐτόν , οὐδὲ ἐκ γῆς , ἀλλ’ ἄνωθεν δὲ μᾶλλον ἀφίχθαι φησιν · « Ὁ γὰρ ἄνωθεν ἐρχόμενος , ἐπάνω πάντων ἐστιν , » ἀνακεχράγει σαφῶς . Διαφρίπτοντες τοίνυν ὡς πορρώτατω τὰ γραιῶδη τῶν ἀπίστων καὶ ψυχρὰ μυθάρια , τὸν ἑαυτῶν Δεσπότην ἐπιγινώσκωμεθα , καὶ εἰ γέγονεν ἄνθρωπος . Ἰουδαῖοι μὲν γὰρ οἱ τὸ τῆς εὐσεβείας ἠγνοηκότες μυστήριον , ἀνθ’ ὧν διώκουςι καὶ λελυτήχασιν ἀκρατῶς , ἐρομένου Χριστοῦ , ἀμαθαίνοντες ἐφασκον · « Περὶ καλοῦ ἔργου οὐ λιδοζόμεν σε , ἀλλὰ περὶ βλασφημίας , ὅτι σύ , ἄνθρωπος ὤν , ποιεῖς σεαυτὸν Θεόν . » Διαχειρώμεθα δὲ οὐχ οὕτως ἡμεῖς . Οὐ γὰρ ἄνθρωπος ὤν εἰς τὴν τῆς θεότητος ἀναπεφοίτηκε δόξαν , ἀλλὰ Θεὸς ὤν φύσει , γέγονεν ἄνθρωπος . Ποῦ γὰρ ἐκεῖ κατένανxen ἑαυτόν , κατὰ τὰς Γραφάς ; Θεός οὖν ἄρα ὑπάρχων γέγονεν ἄνθρωπος · τεθεοποιεῖται γὰρ οὐδαμῶς ἄνθρωπος ὤν . Διὰ τοῦτό ἐστι καὶ προσκυνεῖσθαι πρέπων , καὶ εἰ νοεῖτο μετὰ σαρκός . Ὁ μὲν γὰρ μακάριος ἐψάλλε Δαβὶδ · « Ὁ Θεὸς ἐμφανῶς ἤκει · ὁ Θεὸς ἡμῶν , καὶ οὐ παρασιωπησεται . » Ὁ δὲ θεοπνεύσας Θωμᾶς ψηλαφήσας τοὺς τύπους τῶν ἥλων , καὶ λοιπὸν ἐπιγνούς ὡς Θεόν , προσκυνεῖν λέγων · « Ὁ Κύριός μου καὶ ὁ Θεός μου . » Καὶ τὸ Θεῖον ἐστιν ἀναφὲς καὶ ἀόρατον · ἀλλ’ ἐπεδήμησεν ἐμφα -
Lemmas: οὗτος ὁ ἀτοπία ! ὁ μέν γάρ οὗτος φρονέω ἐκ ἀμαθία τολμάω , καί ὁ ἀγοράζω αὐτός δεσπότης ἀγνοέω , ἀκούω ὁ προφήτης λέγω · « πορεύω ὁ φάος ὁ πῦρ σύ , καί Φωλής , ὅς ἐκκαίω . » εποιωζω δέ αὐτός καί ὁ Σοφία λέγω · « ὁ ὁ ἐγκαταλείπω ὁράω εὐθύς , ὁ πορεύω ἐν ὁδός σκότος , » ἐγώ δέ παρίημι τροχός ὁ διαστρέφω , ὁ ἐπί εὐθύς2 βαδίζω , ὁ θεόπνευστος επόμενος γραφή · καίτοι διά ἐγώ καί ὑπέρ ἐγώ γίγνομαι ἄνθρωπος , οὐ ὡς ἐν ἄνθρωπος γίγνομαι προσκυνέω , ἀλλά ὡς αὐτοκαταφύσιν γίγνομαι ἄνθρωπος . ὡς γάρ ὁ μακάριος Ἰωάννης φημί , καί ὡς αὐτός ὁ πρᾶγμα μαρτυρέω ὁ φύσις , « ὁ Λόγος σάρξ γίγνομαι , καί σκηνόω ἐν ἐγώ . » γίγνομαι δέ φημί σάρξ ὁ Λόγος , καί οὐ εἰς ὁ ὁ σάρξ φύσις μεταχωρέω . τροπή γάρ οὗτος γε , καί Θεότροπος ἄξιος ἀλλότριος . ἄλλος ὅτι γίγνομαι μέν ἐκ γυνή , καί γίγνομαι κατά ἐγώ τέλειος ἄνθρωπος , ὅλος ὁ φύσις συγχράομαι , κατά ἑαυτοῦ δέ φημί ὁ ὑπέρ νόος καί λόγος . Κεχωρητικὴ τε μέσιος Θεός καί ἄνθρωπος , συνεχής δεῖ ἑαυτοῦ ὁ ὁ ἀλλήλων ὁμογένεια φυσικός ἔργω λόγος . ἐξάπτω μέν γάρ ὁ ὁ Θεός καί πατήρ οὐσία ὡς Θεός . ἐπιλανθάνομαι δέ καί ἐγώ , καθίημι γίγνομαι ἄνθρωπος · ἀλλά οὐ ἄν ἀπολιθόω ὁ εἰμί Θεός , διά ὁ ἀνθρώπινος · ἀλλά εἰμί καί οὗτος Θεός , οὖον παραχωρέω ὁ νικάω ὁ σάρξ ὁ ὑπέρ πᾶς θεότης , αναχωμιζουω δέ μᾶλλον εἰς ἴδιος ὄψαν ὁ προσλαμβάνω . τοιγάρ καί ὁ σοφός Ἰωάννης , καίτοι γεννάω διά γυνή ἐπίσταμαι , οὖον κάτωθεν αὐτός , οὐδέ ἐκ γῆ , ἀλλά ἄνωθεν δέ μᾶλλον ἀφικνέομαι φημί · « ὁ γάρ ἄνωθεν ἐρχόμενος , ἐπάνω πᾶς εἰμί , » ἀνακεχράγει σαφῶς . διαφριπτω τοίνυν ὡς πορρώτατω ὁ γραιώδης ὁ ἄπιστος καί ψυχρός μυθάριον , ὁ ἑαυτοῦ δεσπότης ἐπιγιγνώσκω , καί εἰμί γίγνομαι ἄνθρωπος . Ἰουδαῖος μέν γάρ ὁ ὁ ὁ εὐσέβεια ἀγνοέω μυστήριον , ἀντί ὅς διώκω καί λελυτήχασιν ἀκρατής , ἔρομαι Χριστός , ἀμαθαίνω φάσκω · « περι καλός ἔργον οὖον λιδοζόμεν σύ , ἀλλά περί βλασφημία , ὅτι σῦς , ἄνθρωπος εἰμί , ποιέω σαυτοῦ Θεός . » διαχειρέω δέ οὐ οὕτως ἐγώ . οὖον γάρ ἄνθρωπος εἰμί εἰς ὁ ὁ θεότης ἀναφοιτάω δόξα , ἀλλά θεός εἰμί φύσις , γίγνομαι ἄνθρωπος . πός γάρ ἐκεῖ κατένα ἑαυτοῦ , κατά ὁ γραφή ; Θεός οὖν ἄρα ὑπάρχω γίγνομαι ἄνθρωπος · θεοποιέω γάρ οὐδαμῶς ἄνθρωπος εἰμί . Ζεύς οὗτος εἰμί καί προσκυνέω πρέπω , καί εἰμί νόημι μετά σάρξ . ὁ μέν γάρ μακάριος ψάλλω Δαυίδ · « ὁ θεός ἐμφανής ἥκω · ὁ θεός ἐγώ , καί οὖον παρασιωπάω . » ὁ δέ θεοπνεω Θωμᾶς ψηλαφάω ὁ τύπος ὁ ἁλίσκομαι , καί λοιπός ἐπιγιγνώσκω ὡς Θεός , προσκυνέω λέγω · « ὁ κύριος ἐγώ καί ὁ Θεός ἐγώ . » καί ὁ θεῖον εἰμί ἀναφής καί ἀόρατος · ἀλλά ἐπιδημέω ἐμφαίνω -