cyrillus-theology.contra-julianum-lib-1-2 pg076_0360.1
εἰς τοῦτο νόμοις κατεδίδαξεν , καὶ ἀπηλλάχθω μὲν ὁ Σκύθης τῆς ἐπὶ τούτῳ διαβολῆς , ἀπηλλάχθω δὲ καὶ πᾶς ὁποῖον πρὸς τὸ ἀνήμερον τε καὶ πικρὸν ἀποτνεύχων ὁ νοῦς . Καὶ εἰ ταῖς τῶν φύσεων ἐπιτηδεύσεσιν εὐνάτας τίθενται τοὺς νόμους οἱ ταῦτα σοφοί , παρ’ Ἑλλσιν μὲν καὶ Ῥωμαίοις βαρβαριεῖτω μηδεὶς , τὸ γε ἦθος εἰς τρόπους καὶ ἔγχειρήματα λέγω · ἔστω δὲ παρ’ ἐκείνοις πρᾶων καὶ σοφῶν , ἢ καὶ τῶν δικαιοσύνης ἐπιμελητῶν , ἀπορία πολλή . Ἀμήχανον γὰρ καταδιασῶθαι τὴν φύσιν , εἰς τὸ μὴ εἶναι τυχὸν τοῦθ’ ὅπερ ἐστίν · εἰ δὲ οἱ καθάπερ οὖν οἴεται , φυσικῇ φαυλότητι νοσοῦσι τινες , εἴη ἄν , ὡς οἶμαι , τὸ χρήμα καταφρόνησις ἐναργὴς τοῦ παρενεγκόντος εἰς ὑπάρξιν . Δεδημιούργηκε γὰρ τὰ πονηρά , καίτοι κατὰ φύσιν ὑπάρχων ἀγαθός . Εἴτα πῶς οἱ τὰ δίκαια B βραδεῖν εἴδω ; πιστοῖνται μὲν τὸν λόγον τὰ καθ’ ἡμᾶς , προενόησε δὲ τῶν ἰδίων κτισμάτων , μᾶλλον δὲ πῶς ἐναργῶς οὐχ ἡδίσχυνε , εἰπερ τισὶν ὅλως ἐπχατεδίδαξο φυσικῶς τὸ πλημμελὲς καὶ ἀνήμερον , ἀφιλομαθὲς τε καὶ ἀσοφον ; Καίτοι φησιν ὁ Ἀριστοτελικὸς Ἀλέξανδρος , ἐν τῇ Περι Προνοίας λόγῳ , περὶ Θεοῦ · Αὐτὸν μὲν γὰρ συνεχῶς τε καὶ ἀδιαλείπτως τὰς ἀρίστας τε καὶ μακαρίους ἐνεργείας ἐνεργεῖν ἄρει λόγος , καθ’ ὃς καὶ τὸ εἶναι αὐτῷ ἐστι · γίνεσθαι δὲ τῶν ἐνταῦθα ὑπ’ αὐτοῦ πρόνοιαν , καθ’ ὅσον ἀγαθὸς ἔστι καὶ ἀγαθοποιός . Ἰδιον γὰρ παντὸς ἀγαθοῦ τὸ ὠφελεῖν . Πῶς οὖν ὠφελήσεν ὁ ἀγαθοῦργος τοὺς φύσει περ’ αὐτοῦ λαγόντας τὸ μὴ ἀρέσκον αὐτῷ , ἀγαθοῦ γὰρ ἦν τὸ θέλειν τὰ ἀγαθά . Ἄλλ’ ἴσως , οὐχ ἐνεῖναι μὲν τῇ φύσει τὸ φαῦλον ὡς ἐξ ἀνάγκης ἔρει , εἰκότως δὲ μᾶλλον τῇ τῶν ἰδίων φύσει γενέσθαι τοὺς νόμους . Εἴτα τί τοῦτο συντελεῖσθαι ἂν αὐτῷ πρὸς ἀπόδειξιν τοῦ πολιοῦχας τισὶ καὶ ὑπενερχαῖς θεοῖς , ἢ δαίμοσι καὶ ἀγγέλοις ἐκνενημηθῶσι τὰ ἔθνη ; Ἄλλα γὰρ , οἶμαι , τοῖς τῶν λαγόντων κρατεῖν ἴδεσι τε καὶ τρόποις συμβαλεῖν φησι τῆς τῶν ὑπ’ αὐτοῖς διανοίας τὴν δοτήν · καθ’ ἑκάστην γὰρ , φησίν , οὐσίαν θεῶν ἐπαται καὶ τὰ ἐπιτροπευόμενα παρὰ σφῶν ἔθνη . Οὐκοῦν ἐπείδηπερ Σκύθαι μὲν καὶ ἕτεροί τινες ὠμοὶ καὶ ἀγέρωχοι καὶ θηριώδεις εἰσι τοὺς τρόπους , ἕτερον δὲ τι τῶν ἄγαν αἰσχρῶν , καὶ κατασχωμένων παρὰ πολλοῖς τῶν ἔθνων ἐκτετετίμηται · πᾶσι πῶς ἀνάγκη τοιούτους εἶναι τοὺς ἐφεστηκότας αὐτοῖς καὶ ἐπιτροπαύνοντας . Εἴτα τοῦτοις τὸ φιλάρετον ; Θεὸς ἀπέδωκεν C ἄν τὸν ἐπ’ ἀρετῇ γενόμενον ἄνθρωπον ; Ἄλλα Σκύθαι , φησίν , οὐχ ἐδέξαντο βακχεύοντα τὸν Ἀνάχαρσιν . Διὰ ποίαν αἰτίαν , ὦ κράτιστε ; Ἄρα γὰρ οἱ φύσεως ἦσαν λαγούσης ἐφ’ ἑαυτὴν τὸ ἀπάνθρωπον ; Εἴτα πῶς ὁ Σκύθης ἐδράκευε ; Σκύθης γὰρ τὸ γένος καὶ αὐτὸς Ἀνάχαρσις ἦν · τεθαύμασται δὲ οὕτω παρ’ Ἑλλσιν ὡς σοφός , ὥστε οἱ τινες ὀφθαλ τοὺς ἐπτά καὶ αὐτὸν ἐναριθμείσθαι δεῖν . Ἐπειδὴ δὲ εἰς ἐπικουρίαν ὧν πεφρόνηκεν οὐχ ὀρθῶς τῶν ἑσπερίων ἔθνῶν ἄμαθίαν καταψηφίζεται , καὶ οὐδὲνα φησι τῶν ἐγκυκλίων τούτωνι μαθημάτων παρ’ αὐτοῖς γενέσθαι πον ἐπιστήμονα , πλὴν εὐαρίθμητον κομιδῇ · φέρε λέγωμεν πρὸς τοῦτο αὐτῷ , καὶ πῶς οἱ βραχεῖς ἐν ἐρέσει γεγόνασιν ὅλως τοῦ μαθεῖν , καίτοι τοῦτο μὴ λεγόντες
Lemmas: εἰς οὗτος νόμος καταδιδάσκω , καί ἀπαλλάσσω μέν ὁ Σκύθης ὁ ἐπί οὗτος διαβολή , ἀπαλλάσσω δέ καί πᾶς ὁποῖος πρός ὁ ἀνήμερος τε καί πικρός ἀποτυγχάνω ὁ νόος . καί εἰμί ὁ ὁ φύσις ἐπιτήδευσις εὐνάτας τίθημι ὁ νόμος ὁ οὗτος σοφός , παρά Ἑλλσιν μέν καί Ῥωμαῖος βαρβαρίζω μηδείς , ὁ γε ἦθος εἰς τρόπος καί εγχείρημα λέγω · ἵστημι δέ παρά ἐκεῖνος πρᾶος καί σοφός , ἢ καί ὁ δικαιοσύνη ἐπιμελητής , ἀπορία πολύς . ἀμήχανος γάρ καταδιασῶθαι ὁ φύσις , εἰς ὁ μή εἰμί τυγχάνω οὗτος ὅσπερ εἰμί · εἰμί δέ ὁ καθάπερ οὖν οἴομαι , φυσικός φαυλότης νοσέω τις , εἰμί ἄν , ὡς οἴομαι , ὁ χρήμα καταφρόνησις ἐναργής ὁ παραφέρω εἰς ὕπαρξις . δημιουργέω γάρ ὁ πονηρός , καίτοι κατά φύσις ὑπάρχω ἀγαθός . εἴτα̅ πῶς ὁ ὁ Δίκαιος B βραδύς εἴδω ; πιστόω μέν ὁ λόγος ὁ κατά ἐγώ , προνοοῦμαι δέ ὁ ἴδιος κτίσμα , μᾶλλον δέ πῶς ἐναργής οὐ ἡδίσχυνε , εἰ τις ὅλως ἐπχατεδίδαξο φυσικός ὁ πλημμελής καί ἀνήμερος , ἀφιλομαθής τε καί άσοφος ; καίτοι φημί ὁ Ἀριστοτελικός Ἀλέξανδρος , ἐν ὁ Περ Πρόνοια λόγος , περί Θεός · αὐτός μέν γάρ συνεχῶς τε καί ἀδιαλείπτως ὁ ἀγαθός τε καί μακάριος ἐνέργεια ἐνεργέω Ἄρης λόγος , κατά ὅς καί ὁ εἰμί αὐτός εἰμί · γίγνομαι δέ ὁ ἐνταῦθα ὑπό αὐτός πρόνοια , κατά ὅσος ἀγαθός εἰμί καί ἀγαθοποιός . ἴδιος γάρ πᾶς ἀγαθός ὁ ὠφελέω . Πῶς οὖν ὠφελέω ὁ ἀγαθουργός ὁ φύσις περί αὐτός λαγών ὁ μή ἀρέσκω αὐτός , ἀγαθός γάρ εἰμί ὁ ἐθέλω ὁ ἀγαθός . ἄλλος ἴσως , οὐ ἔνειμι μέν ὁ φύσις ὁ φαῦλος ὡς ἐκ ἀνάγκη ἔρομαι , εἰκότως δέ μᾶλλον ὁ ὁ ἴδιος φύσις γίγνομαι ὁ νόμος . εἴτα̅ τίς οὗτος συντελέω εἄν αὐτός πρός ἀπόδειξις ὁ πολιοῦχος τις καί ὑποφέρω θεός , ἢ δαίμων καί ἄγγελος ἐκνενημηθῶσι ὁ ἔθνος ; ἄλλος γάρ , οἴομαι , ὁ ὁ λαγών κρατέω ἶδος τε καί τρόπος συμβάλλω φημί ὁ ὁ ὑπό αὐτός διάνοια ὁ δοτός · κατά ἕκαστος γάρ , φημί , οὐσία θεός πάω καί ὁ ἐπιτροπεύω παρά σφεῖς ἔθνος . οὐκοῦν ἐπειδή Σκύθης μέν καί ἕτερος τις ὠμός καί ἀγέρωχος καί θηριώδης εἰμί ὁ τρόπος , ἕτερος δέ τίς ὁ ἄγαν αἰσχρός , καί κατασχωμένων παρά πολύς ὁ ἔθνος ἐκτιμάω · πᾶς πῶς ἀνάγκη τοιοῦτος εἰμί ὁ ἐφίστημι αὐτός καί ἐπιτροπαύνοντας . εἴτα̅ οὗτος ὁ φιλάρετος ; θεός ἀποδίδωμι C ἄν ὁ ἐπί ἀρετή γίγνομαι ἄνθρωπος ; ἄλλος Σκύθης , φημί , οὐ δέχομαι βακχεύω ὁ Ἀνάχαρσις . Ζεύς ποῖος αἴτιος , εἰμί ἀγαθός ; ἄρας γάρ ὁ φύσις εἰμί Λαγούσης ἐπί ἑαυτοῦ ὁ ἀπάνθρωπος ; εἴτα̅ πῶς ὁ Σκύθης δράω ; Σκύθης γάρ ὁ γένος καί αὐτός Ἀνάχαρσις εἰμί · θαυμάζω δέ οὗτος παρά Ἑλλσιν ὡς σοφός , ὥστε ὁ τις ὀφθαλ ὁ ἑπτά καί αὐτός ἐναριθμέω δήω . ἐπεί δέ εἰς ἐπικουρία ὅς φρονέω οὐ ὀρθῶς ὁ ἑσπέριος ἔθνος ἀμαθία καταψηφίζομαι , καί οὐδείς φημί ὁ ἐγκύκλιος οὗτος μάθημα παρά αὐτός γίγνομαι πως ἐπιστήμων , πλήν εὐαρίθμητος κομιδή · φέρω λέγω πρός οὗτος αὐτός , καί πῶς ὁ βραχύς ἐν ἐρέσσω γίγνομαι ὅλως ὁ μανθάνω , καίτοι οὗτος μή λέγω