cyrillus-theology.contra-julianum-lib-1-2 pg076_0371.1
τούντας ἐν δόξῃ τῇ κατὰ φύσιν Θεῷ , τοὺς καθιμο-μένους φησί : Καίτοι καὶ μάλᾳ σαφῶς , καὶ οὐχ ἅπαξ , ἀλλὰ πλειστάκις ὁ θεσπέσιος Μωϋσῆς , κατηγόρευσεν μὲν τῶν ψευδωνύμων θεῶν , ἕνα δὲ καὶ μόνον δεῖν εἶπε προσκυνεῖν . « Κύριον γάρ , φησί , τὸν Θεόν σου προσκυνήσεις , καὶ αὐτῷ μόνῃ λατρεύσεις . » Καὶ πάλιν : « Ὁ θυσιάζων θεοῖς ἑτέροις ἐξολορευθήσεται , πλὴν Κυρίῳ μόνῳ . » Ἔφη δὲ καὶ ἐκ προσώπου Θεοῦ : « Οὐκ ἔσονται σοι θεοὶ ἕτεροι πλὴν ἐμοῦ . » Εἶτα πῶς οἶδε θεοὺς ἑτέρους συγκατοικῶντας τε καὶ συμπεπραχό-τας τι τῷ κατὰ φύσιν καὶ ἐνὶ καὶ μόνῳ καὶ ἀληθινῷ ; Ἄλλὰ γὰρ πῶς τὸ , « Δεᦸτε , » φησί , καὶ τὸ , « Κατα-βάντες , » τέθεικεν ἐφʼ ἑνός ; Οὐχ ἠγνόηκεν ὁ Μωϋσῆς ὅτι θεὸς εἷς , ἥτοι μία φύσις θεότητος ἐν ἀγίᾳ καὶ ὁμοούσιῳ Τριάδι προσκυνεῖται , ἐν τε τῷ Πατρὶ , φημί , καὶ τῷ Υἱῷ , καὶ τῷ ἁγίῳ Πνεύματι . Ἡ γὰρ καὶ τῶν ὀνομασμένων ἑκάστον προσώποις τε καὶ ἰδιαῖς ὑπο-στάσεσιν , τοῦθʼ ὅπερ ἐστίν , εἶναι πιστεύεται · Πατὴρ γάρ ὁ Πατήρ , καὶ Υἱὸς ὁ Υἱός , καὶ Πνεῦμα τὸ Πνεῦ-μα · ἀλλʼ οὐν ἡ τῆς οὐσίας ταυτότης συλλάγει πρὸς ἑαυτὸν . Ὅτι δὲ καὶ οἱ αὐτοῦ διδάσκαλοι , οἱ δὴ μάλι-στα δοκαιοῖσφας λαχόντες ὑπελήφιν θαυμάζονταί παρʼ αὐτῷ , καὶ μέχρι τριῶν ὑποστάσεων τὴν θεῖαν καὶ ἀκήρατον κατερούνουσι φύσιν , προαπέφηνεν ὁ λόγος ἡμῖν . Αὐτεῖ δὲ οὐδὲν προσαναμνήσκει διὰ βρα-χέων . Ὁ γοῦν Πλάτων Θεὸν μὲν τὸν ἀνωτάτω φησὶ τʼ Ἄγαθὸν ἐξ αὐτοῦ γε μὴν ἀναλάμψαι Νοῦν , καὶ τοῦτον εἶναι τὸν προτεχὴ τῇ κόσμῳ δημιουργὸν ὄντος καὶ ἐν ἀκτινισίᾳ τοῦ πρώτου . Καὶ τρίτην εἰσ-φέρει Ψυχὴν , ὑφʼ ἧς τὰ πάντα κινεῖσθαι τε καὶ ἐγυ-χῶσθαι φησι . Καὶ ταυτὶ μὲν ἐκείνους . Ἡμεῖς δὲ τὸν ὑμῖν καὶ ἀπεξεσμένον εἰς ἀλήθειαν περὶ τῆς ἀνωτά-της θεότητος συντιθέντες λόγον , γεγενῆσθαι φάμεν ἐκ τοῦ Θεοῦ καὶ Πατρὸς τὸν Υἱόν , ἰσοφυᾶ καὶ ἀπαρ-λάκτους ἔχοντα πρὸς πᾶν ὅτινὸς αὐτῷ · προελθεῖν δὲ καὶ τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγιον , ἐν ᾧ τὰ πάντα ζωοποιεῖται . Πράειο : μὲν οὖν ἀρρήτως , ὡς ἔφη , ἐκ τοῦ Πατρὸς , τὸ ζωοποιοῦν ἅγιον Πνεῦμα · χορηγεῖται δὲ τῇ κτίσει διʼ Υἱοῦ . Οἶδεν οὖν ἄρα Μωϋσῆς τὴν ἐν ἀγίᾳ Τριάδι σκεπὴν τε καὶ μίαν τῆς Θεότητος φύσιν . Ταύτηντοι ποτὲ μὲν ἀριθμῷ χρῆται τῷ ἐνικῷ , ποτὲ δὲ καὶ πληθυντικῷ . Ὁποῖόν ἐστι τὸ , « Ποιήσωμεν ἄνθρω-πον κατʼ εἰκόνα ἡμετέραν καὶ καθʼ ὁμοίωσιν . » Οὐ γὰρ δή τινας ἑτέρους συλλήπτορας ἑαυτῷ πρὸς τὴν τοῦ ἀνθρώπου κατασκευὴν ἐποιεῖτο Θεός · ἀλλʼ ἐν τῷ , ποιήσωμεν , καὶ καθʼ ὁμοίωσιν ἡμετέραν , τῆς ἁγίας καὶ ὁμοούσιου Τριάδος ἡ δηλωσις ἦν . Οὐκοῦν κἀνθάδε , τὸ « Δεᦸτε , καὶ καταβάντες συγχέωμεν αὐτῶν τὰς γλώσσας , » οὐ θεοὺς ἑτέρους συμπαρελῆψθαι δηλοῖ . Πῶς γάρ , ἢ πόθεν ; Οὐ γὰρ ἔστιν ἄλλως . Ἄλλὰ τῆς ἁγίας Τριάδος τὸ σεπτὸν καὶ μέγα καὶ ἀξιάγα-στον ὑπερφανεῖ μυστήριον . Ἄξιον δὲ καθεῖναι θαυ-μάσαι . Καίτοι γάρ , ὡς γοῦν φήση τάχα πού , καὶ παρφρόνηκεν ἐφʼ ἑαυτῷ , συνετὸς ὑπάρχων , οὐχ αἰ-σχύνεται τῷ φιλαρτίῳ Θεῷ , τῇ τῶν ἀνθρώπων ἡδὼν ἀνάπτειν διαστροφὴν , καὶ τοὺς ἄλλους αὐτὸν συμπαράσιτον λέγων γεγενῆσθαι : τῶν οὕτως αἰσχρῶν
Lemmas: Τούντας ἐν δόξα ὁ κατά φύσις Θεός , ὁ καθιμάω φημί : καίτοι καί μάλα σαφῶς , καί οὐ ἅπαξ , ἀλλά πλειστάκις ὁ θεσπέσιος Μωϋσῆς , καταγορεύω μέν ὁ ψευδώνυμος θεός , εἷς δέ καί μόνος δήω εἶπον προσκυνέω . « κύριος γάρ , φημί , ὁ Θεός σύ προσκυνέω , καί αὐτός μόνος λατρεύω . » καί πάλιν : « ὁ θυσιάζω θεός ἕτερος εξολορευτιθημι , πλήν κύριος μόνος . » φημί δέ καί ἐκ πρόσωπον Θεός : « οὐ εἰμί σύ θεός ἕτερος πλήν ἐγώ . » εἶτα πῶς οἶδα θεός ἕτερος συγκατοικώ τε καί συμπράσσω τίς ὁ κατά φύσις καί ἐν καί μόνος καί ἀληθινός ; ἀλλά γάρ πῶς ὁ , « Δεᦸτε , » φημί , καί ὁ , « καταβαίνω , » τίθημι ἐπί εἷς ; οὐχ ἀγνοέω ὁ Μωϋσῆς ὅτι θεός εἷς , ἤτοι εἷς φύσις θεότης ἐν ἅγιος καί ὁμοούσιος Τριάς προσκυνέω , ἐν τε ὁ πατήρ , φημί , καί ὁ υἱός , καί ὁ ἅγιος πνεῦμα . ὁ γάρ καί ὁ ονομασμένος ἕκαστος πρόσωπον τε καί ἴδιος ὑπόστασις , οὗτος ὅσπερ εἰμί , εἰμί πιστεύω · πατήρ γάρ ὁ Πατήρ , καί υἱός ὁ υἱός , καί πνεῦμα ὁ Πνεῦμα · ἀλλά ὀν ὁ ὁ οὐσία ταυτότης συλλάγει πρός ἑαυτοῦ . ὅτι2 δέ καί ὁ αὐτός διδάσκαλος , ὁ δή μάλιστα δοκαιοισφεις λαγχάνω ὑπελήφιν θαυμάζω παρά αὐτός , καί μέχρι τρεῖς ὑπόστασις ὁ θεῖος καί ἀκήρατος κατερέω φύσις , προαποφαίνω ὁ λόγος ἐγώ . αὐτεῖ δέ οὐδείς προσαναμιμνήσκω διά βραχύς . ὁ γοῦν Πλάτων θεός μέν ὁ ἄνω2 φημί τε Ἀγαθός ἐκ αὐτός γε μήv ἀναλάμπω Νοῦς , καί οὗτος εἰμί ὁ προτεχὴ ὁ κόσμος δημιουργός εἰμί καί ἐν ακτινιθεος ὁ πρῶτος . καί τρίτος εἰσφέρω Ψυχή , ὑπό ὅς ὁ πᾶς κινέω τε καί ἐγχέω φημί . καί οὗτος μέν ἐκεῖνος . ἐγώ δέ ὁ σύ καί ἀπεξεισμένω εἰς ἀλήθεια περί ὁ ἀνώτατος θεότης συντίθημι λόγος , γίγνομαι φημί ἐκ ὁ Θεός καί πατήρ ὁ υἱός , ἰσοφυής καί ἀπαρ-λάκτους ἔχω πρός πᾶς ότινος αὐτός · προέρχομαι δέ καί ὁ πνεῦμα ὁ ἅγιος , ἐν ὅς ὁ πᾶς ζωοποιέω . Πράειο : μέν οὖν ἄρρητος , ὡς φημί , ἐκ ὁ πατήρ , ὁ ζωοποιέω ἅγιος πνεῦμα · χορηγέω δέ ὁ κτίζω διά υἱός . οἶδα οὖν ἄρα Μωϋσῆς ὁ ἐν ἅγιος Τριάς σκέπη τε καί εἷς ὁ θεότης φύσις . Ταύτηντοι ποτέ μέν ἀριθμός χράω ὁ νικάω , ποτέ δέ καί πληθυντικός . ὁποῖος εἰμί ὁ , « ποιέω ἄνθρωπος κατά εἰκών ἡμέτερος καί κατά ὁμοίωσις . » οὖον γάρ δή τις ἕτερος συλλήπτωρ ἑαυτοῦ πρός ὁ ὁ ἄνθρωπος κατασκευή ποιέω Θεός · ἀλλά ἐν ὁ , ποιέω , καί κατά ὁμοίωσις ἡμέτερος , ὁ ἅγιος καί ομοούσιος Τριάς ὁ δήλωσις εἰμί . οὐκοῦν ἐνθάδε , ὁ « Δεᦸτε , καί καταβαίνω συγχέω αὐτός ὁ γλῶσσα , » οὖον θεός ἕτερος συμπαραλαμβάνω δηλόω . Πῶς γάρ , ἢ πόθεν ; οὖον γάρ εἰμί ἄλλως . ἀλλά ὁ ἅγιος Τριάς ὁ σεπτός καί μέγας καί ἀξιάγαστος ὑπερφαίνω μυστήριον . Ἄξιος δέ καθίημι θαυμάζω . καίτοι γάρ , ὡς γοῦν φημί τάχα πού , καί παρφρόνηκεν ἐπί ἑαυτοῦ , συνετός ὑπάρχω , οὐ αἰσχύνω ὁ φιλαρτιος Θεός , ὁ ὁ ἄνθρωπος Ἠδωνός ἀνάπτω διαστροφή , καί ὁ ἄλλος αὐτός συμπαρασιος λέγω γίγνομαι : ὁ οὕτως αἰσχρός