cyrillus-theology.contra-julianum-lib-1-2 pg076_0379.1
αὐτοῦ , καὶ μὴ καυχάσθω ὁ δυνατὸς ἐν τῇ δυνάμει αὐτοῦ , καὶ μὴ καυχάσθω ὁ πλούσιος ἐν τῷ πλούτῳ αὐτοῦ , ἀλλ’ ἐν τούτῳ καυχάσθω ὁ καυχώμενος , ἐν τῷ συνεῖναι καὶ γινώσκειν τὸν Κύριον . “ Ἐφη δὲ πῶς καὶ αὐτὸς ὁ Σωτὴρ πρὸς τὸν ἐν τοῖς οὐρανοῖς Πατέρα καὶ Θεόν · Ἄνθη δέ ἐστιν ἡ αἰώνιος ζωή , ἵνα γινώσκωσι σε τὸν μόνον ἀληθινὸν Θεόν , καὶ ὃν ἀπέστειλας Ἰησοῦν Χριστόν . Οὐκοῦν ἀρίστου αὐχημάτων εἴη ἂν ἡ περὶ Θεοῦ γνῶσις . Ὀρθῶς δὲ ταῦτ’ ἔχει , καὶ αὐτοῖς τοῖς Ἑλλήνων λογάται συνδοκεῖ . Καὶ γοῦν ὁ Ἀριστοτέλους μαθητὴς Ἀλέξανδρος , ἐν τῷ Περὶ τῆς καθ’ ἑκάστα Προνοίας λόγῳ , φησίν · Ἵσως δὲ χρὴ τἀληθὲς εἰπεῖν διὰ τῆς περὶ τὸ Θείον εὐσεβείας , τὸ μέγιστον μὲν τελειώτατον ἀγαθὸν πάντων δὲ τὸ εὐδαίμονος ζῆν . Τοῦτο δὲ ὅν ἐν θεωρίᾳ δεικνυται · ἡ δὲ θεωρία ἐν γνώσει τῶν ἀρίστων · ἀριστα δὲ ὁμολογεῖται πρὸς ἀπάντων εἶναι τὰ θεῖα . Τούτων γὰρ οὕτως ἔχοντων , ἐν τῇ γνώσει τῶν θείων εἴη ἂν ἡμῖν τὸ εὐδαιμονεῖν καὶμενον . Οὐκοῦν , ὡς ἔφην ἀρτίως , τῶν περὶ Θεοῦ δογμάτων οὐδὲν ἂν γένοιτο τιμιωτέρας τοῖς τῆς ἀληθοῦς σοφίας ἐρασταῖς . Ἀποφέρει δὲ τοῦτο , τὸ τοῖς ψευδωνύμοις προσκείσθαι θεοῖς . Καὶ τί τὸ δυτως τὸ ἀγνοεῖν καὶ ἀμοιραῖος δόξης ἐπὶ Θεῷ τῆς ἀχριφαντοῦς τε καὶ ἀληθοῦς ; Εἶτα πῶς ἀσυντελὲς εἰς θνητὸν τὸ εἰδέναι τοὺς ἐπὶ τῆς γῆς , ὅτι λυπεῖ τὸ χρήμα Θεόν , ὃς « πάντας ἀνθρώπους θέλει σωθῆναι , καὶ εἰς ἐπίγνωσιν ἀληθείας ἐλθεῖν ; “ Ὅσπερ δὲ εἶναι φαμεν ἀνθρώπῳ παγγλαῆτόν τε καὶ διώσιον πᾶν τῶν ὀμμάτων τὴν πῆρωσιν , τριπόθον τε καὶ πολυεικὸν τὸ ἐρρώσθαι τὰς ὄψεις · οὕτω ψευκτὸν μὲν καὶ κατεστυγμένον εἴη ἂν , καὶ μᾶλα εἰκῶς , τὸ μὴ δύνασθαι μὲν ὁρᾶν τὰ περὶ Θεοῦ , καὶ φωτὸς ἐστραφσθαι τοῦ νοητοῦ καὶ τῶν τῆς καρδίας ὀφθαλμῶν καταυγάζοντος . Ἀξιώτητον δὲ καὶ σωτήριον , καὶ παντὸς ἡμῖν ἀγαθοῦ ρίζα τε καὶ γένεσις , τῆς θεοπίας τὸ χρήμα . Τί δέ , εἴπέ μοι , τὸ ὑπὸ Θεῷ καὶ ἐννόμως ἐλθεῖν βίου , οὐ παρὰ πολὺ δοῖη τις ἂν ἐν ἀμείνοσι τοῦ δίχα Θεοῦ καὶ ἀνόμως πολιτεύεσθαι ; Καίτοι πῶς οὐχ ἅπασιν ἐναργὲς τὸ ἄμεινον ; Ὡς τοίνυν τοῖς ἐξω Θεοῦ γεγονόσι , διὰ γε τοῦ προσκυνεῖν ἐλέσθαι τοῖς οὐκ οὖσι θεοῖς , πᾶσά πως ἀνάγκη καὶ ζυγοῦ καὶ νόμων ἀφαρπατεῖν , καὶ πολιτείας εὐαγοῦς , πῶς οὐχ ἐν ἐπαινέσει τις τῆς τοῦ πάθους αἰτίας ἀποκευθάζοντα τοὺς ἐπὶ τῆς τῶν Σωτῆρα τῶν ὅλων Θεόν ; Ἄλλα προσκήδουσις ἴσως αὐτῷ ποιναὶς τὸν ἐξήνιον ὑποφέρων , καὶ τοῖς ἀθλίως ἀπολλυμένοις ἀνατείχεν ττρόπον τινὰ τὴν εἰς τοῦτο πάροδον διὰ τοῦ ζηλωτὴν ἑαυτὸν λέγειν εἶναι . Αἰτιασώμεθα δὴ σὺν ἐν δίκῃ καὶ τοὺς τοῖς τῆς ἐπιγείου βασιλείας ἐνιζήσαντας θάκοις , ὅταν ἀγαλλῶσι τυχὸν ὁρῶντες τινὰς τῶν οἰκείων ὑπασπιστῶν , τῆς μὲν εἰς αὐτοὺς εὐνοίας ἀποσιρτησάντας , ἀνθηρημένους δὲ τὰ βαρβάρων . Ἄλλα κἂν εἰ τις τῶν ὑπ’ αὐτοῖς στρατηγῶν καταθεάσαιτό τινὰς τῶν τελούντων ἐν μαχαίαις , ρίψαντας μὲν τὴν ἄσπιδα , κατημληχότας δὲ καὶ τοῦτο εἰσάπαν τοῦ χρήναι ποιεῖν , ἀγανακτεῖτω
Lemmas: αὐτός , καί μή καυχάομαι ὁ δυνατός ἐν ὁ δύναμις αὐτός , καί μή καυχάομαι ὁ πλούσιος ἐν ὁ πλοῦτος αὐτός , ἀλλά ἐν οὗτος καυχάομαι ὁ καυχάομαι , ἐν ὁ συνίημι καί γιγνώσκω ὁ κύριος . “ φημί δέ πῶς καί αὐτός ὁ Σωτήρ πρός ὁ ἐν ὁ οὐρανός πατήρ καί Θεός · Ἄνθη δέ εἰμί ὁ αἰώνιος ζωή , ἵνα γιγνώσκω σύ ὁ μόνος ἀληθινός Θεός , καί ὅς ἀποστέλλω Ἰησοῦς Χριστός . οὐκοῦν ἀγαθός αὔχημα εἰμί εἄν ὁ περί Θεός γνῶσις . ὀρθῶς δέ αὐτός ἔχω , καί αὐτός ὁ Ἕλλην λογάω συνδοκέω . καί γοῦν ὁ Ἀριστοτέλης μαθητής Ἀλέξανδρος , ἐν ὁ περι ὁ κατά ἕκαστος πρόνοια λόγος , φημί · ἴσως δέ χρή ἀληθής εἶπον διά ὁ περί ὁ θεῖον εὐσέβεια , ὁ μέγας μέν τέλειος ἀγαθός πᾶς δέ ὁ εὐδαίμων ζῶ . οὗτος δέ ὅς ἐν θεωρία δείκνυμι · ὁ δέ θεωρία ἐν γνῶσις ὁ Ἀρίστων · ἀγαθός δέ ὁμολογέω πρός ἀπαντάω εἰμί ὁ θεῖον . οὗτος γάρ οὕτως ἔχω , ἐν ὁ γνῶσις ὁ θεῖον εἰμί εἄν ἐγώ ὁ εὐδαιμονέω καταμένω . οὐκοῦν , ὡς φημί ἄρτιος , ὁ περί Θεός δόγμα οὐδείς εἄν γίγνομαι τίμιος ὁ ὁ ἀληθής σοφία ἐραστής . ἀποφέρω δέ οὗτος , ὁ ὁ ψευδώνυμος προσκειεπομαι θεός . καί τίς ὁ δυτως ὁ ἀγνοέω καί ἀμοιραῖος δόξα ἐπί Θεός ὁ αχριφαντος τε καί ἀληθής ; εἶτα πῶς ἀσυντελής εἰς θνητός ὁ οἶδα ὁ ἐπί ὁ γῆ , ὅτι λυπέω ὁ χρήμα Θεός , ὅς « πᾶς ἄνθρωπος ἐθέλω σῴζω , καί εἰς ἐπίγνωσις ἀλήθεια ἔρχομαι ; “ ὅσπερ δέ εἰμί φημί ἄνθρωπος παγγλαῆτόν τε καί δίωσις πᾶς ὁ ὄμμα ὁ πήρωσις , τριποθος τε καί πολυεικω ὁ ῥώννυμι ὁ ὄψις · οὗτος ψευκτω μέν καί καταστίζω εἰμί εἄν , καί μῆλον ἵημι , ὁ μή δύναμαι μέν ὁράω ὁ περί Θεός , καί φάος στρέφω ὁ νοητός καί ὁ ὁ Καρδία ὀφθαλμός καταυγάζω . Ἀξιώτης δέ καί σωτήριος , καί πᾶς ἐγώ ἀγαθός ρίζα τε καί γένεσις , ὁ θεοπία ὁ χρήμα . τις δέ , εἶπον ἐγώ , ὁ ὑπό Θεός καί ἔννομος ἔρχομαι βίος , οὖον παρά πολύς δήω τις εἄν ἐν ἀγαθός ὁ δίχα Θεός καί ἄνομος πολιτεύω ; καίτοι πῶς οὐ ἅπας ἐναργής ὁ ἀγαθός ; ὡς τοίνυν ὁ ἐξω Θεός γίγνομαι , διά γε ὁ προσκυνέω αἱρέω ὁ οὐ εἰμί θεός , πᾶς πως ἀνάγκη καί ζυγόν καί νόμος ἀφαρπάζω , καί πολιτεία εὐαγής , πῶς οὐ ἐν ἐπαινέω τις ὁ ὁ πάθος αἴτιος αποκευθαζοειντα ὁ ἐπί ὁ ὁ Σωτήρ ὁ ὅλος Θεός ; ἄλλος προσκηδουτις ἴσως αὐτός ποινή ὁ ἐξήνιος ὑποφέρω , καί ὁ ἄθλιος ἀπόλλυμι ἀνατειχίζω τρόπος τις ὁ εἰς οὗτος πάροδος διά ὁ ζηλωτός ἑαυτοῦ λέγω εἰμί . αἰτιάομαι δή σύν ἐν δίκη καί ὁ ὁ ὁ ἐπίγειος βασίλεια ἐνιζήσαντας θᾶκος , ὅταν ἀγάλλω τυγχάνω ὁράω τις ὁ οἰκέω ὑπασπιστής , ὁ μέν εἰς αὐτός εὔνοια ἀποσιρτησάντας , ἀνθηρημένους δέ ὁ βάρβαρος . ἄλλος κἀν εἰμί τις ὁ ὑπό αὐτός στρατηγός καταθεάομαι τις ὁ τελέω ἐν μαχαία , ῥίπτω μέν ὁ ἀσπίς , κατημληχοος δέ καί οὗτος εἰσάπαν ὁ χρή ποιέω , ἀγανακτέω