cyrillus-theology.commentarius-in-xii-prophetas-minores habakkuk.1.78
Ἡ μὲν οὖν θέσις τοῦ ῥητοῦ κατὰ τοῦτόν ἐστι τὸν τρόπον . τι γὰρ ὠφελεῖ φησι τὸ γλυπτὸν ὅτι ἔγλυφαν αὐτό ; τί δὲ ὠφελεῖ ὁ πλάσας ἐπὶ τὸ πλάσμα αὐτοῦ ὅτι πέποιθεν ἐπ’ αὐτῷ ; τίς ἴς δὲ δὴ πάλιν ὁ τοῦ Προφήτου σκοπὸς , ἐροῦμεν ὡς ἔνι . Κύρου καὶ Μηδῶν κατὰ τῆς τῶν Βαβυλωνίων ἐμβεβληκότων , καὶ τοῦ πολέμου λοιπὸν περιηγγελμένου , τὰ αὐτοῖς συνήθη δρῶντες οἱ μάγοι τοὺς ψευδωνύμους ἐκάλουν θεοὺς εἰς ἐπικουρίαν κινδυνευούσῃ τῇ πόλει , θυσίας τε καὶ σπονδὰς τοῖς ἀναισθήτοις προσῆγον , ὅλην ἐπ’ αὐτοῖς τοῦ σώζεσθαι τὴν ἐλπίδα θέμενοι . ἁλλ’ ἦν ὕθλος καὶ φενακισμὸς ἐκεῖνα , ἀπάτη τε καὶ κενοβουλία , καὶ ἕτερον οὐδέν · ἥλω γὰρ καὶ πεπόρθηται , καὶ τοῦτο παθεῖν οὐκ οἰηθεῖσά ποτε . διαγελᾶ τοιγαροῦν ὁ τῶν ὅλων Θεὸς τῶν πεπλημμελημένων τὴν σκέψιν , καὶ τὴν ἐπὶ τοῖς ἀψύχοις ἐλπίδα . τί γὰρ ὠφελεῖ φησι τὸ γλυπτὸν , ἕτερον οὐδὲν ὑπάρχον ἣ φαντασία ψευδὴς οὐδὲν ἔχουσα τὸ ἀληθές ; θεία γὰρ ὅλως δύναμις πῶς ἃν ἢ πόθεν εἶναι πιστεύοιτο τοῖς ἐξ ἀνθρωπίνων χειρῶν πεπλαστουργλημένοις ; εἰκαῖον οὖν ἄρα τὸ ἐπ’ αὐτοῖς πεποιθέναι , καὶ καταγέλαστον ἀληθῶς τὸ χρῆμά ἐστι παρά γε τοῖς ἐρρωμένον ἔχουσι νοῦν καὶ τὴν φρένα διεγηγερμένην . δοκεῖ ’δε τις καὶ καθ’ ἕτερον τρόπον τὴν τῶν προκειμένων δύναμιν ἀναπτύξαι . ᾑρηκὼς γὰρ τὰς πόλεις ὁ Βαβυλώνιος , καὶ πάσας , ὡς ἔπος εἰπεῖν , ἀναστήσας τὰς χώρας , ἀπονένευκεν ἀσχέτως εἰς τὸ ὑψοῦ καὶ ἀχάλινον , ἐνόσει λοιπὸν τὴν ὑπεροψίαν , καὶ τὴν Θεοῦ δόξαν ὁ δείλαιος τῆ οἰκείᾳ περιθεὶς κεφαλῇ , γράφει μὲν εἰκόνα χρυσῆν , καθάπερ καὶ ὁ θεσπέσιος προφήτης γέγραφε Δανιὴλ . εἶτα προσκυνεῖν ἐκέλευεν αὐτῇ φυλάς τε καὶ γλώσσας , καὶ τοῖς τοῦτο δρᾶν οὐκ ἀνεχομένοις θάνατος ἦν ἡ δίκη . τί τοίνυν τὸ ἐντεῦθεν ὤφελος ; εἰπέ φησιν . ὁ γὰρ οἰηθεὶς εἶναι καὶ θεὸς , εἰς λῆξιν ἤδη διελήλακε λοιπὸν τοῦ παντὸς κακοῦ , καὶ ταῖς ἐπέκεινα λόγου περιπέπτωκε συμφοραῖς .
Lemmas: ὁ μέν οὖν θέσις ὁ ῥητός κατά οὗτος εἰμί ὁ τρόπος . τίς γάρ ὠφελέω φημί ὁ γλυπτός ὅτι γλύφω αὐτός ; τίς δέ ὠφελέω ὁ πλάσσω ἐπί ὁ πλάσμα αὐτός ὅτι πείθω ἐπί αὐτός ; τίς ἴς δέ δή πάλιν ὁ ὁ Προφήτου σκοπός , εἴρω ὡς ἐν . Κῦρος καί Μῆδος κατά ὁ ὁ Βαβυλώνιος ἐμβάλλω , καί ὁ πόλεμος λοιπός περιαγγέλλω , ὁ αὐτός συνήθης δράω ὁ μάγος ὁ ψευδώνυμος καλέω θεός εἰς ἐπικουρία κινδυνεύω ὁ πόλις , θυσία τε καί σπονδή ὁ ἀναίσθητος προσάγω , ὅλος ἐπί αὐτός ὁ σῴζω ὁ ἐλπίς τίθημι . ἀλλά εἰμί ὕθλος καί φενακισμός ἐκεῖνος , ἀπάτη τε καί κενοβουλιας , καί ἕτερος οὐδείς · ἁλίσκομαι γάρ καί πορθέω , καί οὗτος πάσχω οὐ οἴομαι ποτός . διαγελάω τοιγάρ ὁ ὁ ὅλος θεός ὁ πλημμελέω ὁ σκέψις , καί ὁ ἐπί ὁ ἄψυχος ἐλπίς . τίς γάρ ὠφελέω φημί ὁ γλυπτός , ἕτερος οὐδείς ὑπάρχω ὅς φαντασία ψευδής οὐδείς ἔχω ὁ ἀληθής ; θεῖος γάρ ὅλως δύναμις πῶς ἄν ἢ πόθεν εἰμί πιστεύω ὁ ἐκ ἀνθρώπινος χείρ πλαστουργέω ; εἰκαῖος οὖν ἄρα ὁ ἐπί αὐτός πείθω , καί καταγέλαστος ἀληθής ὁ χρῆμα εἰμί παρά γε ὁ ῥώννυμι ἔχω νόος καί ὁ φρήν διεγείρω . δοκέω ἐσθίω τις καί κατά ἕτερος τρόπος ὁ ὁ πρόκειμαι δύναμις ἀναπτύσσω . αἱρέω γάρ ὁ πόλις ὁ Βαβυλώνιος , καί πᾶς , ὡς ἔπος εἶπον , ἀνίστημι ὁ χώρα , ἀπονεύω ἄσχετος εἰς ὁ ὑψόω καί ἀχάλινος , νοσέω λοιπός ὁ ὑπεροψία , καί ὁ Θεός δόξα ὁ δείλαιος τῆ οἰκεῖος περιτίθημι κεφαλή , γράφω μέν εἰκών χρύσεος , καθάπερ καί ὁ θεσπέσιος προφήτης γράφω Δανιήλ . εἶτα προσκυνέω κελεύω αὐτός Φυλή τε καί γλῶσσα , καί ὁ οὗτος δράω οὐ ἀνέχω θάνατος εἰμί ὁ δίκη . τίς τοίνυν ὁ ἐντεῦθεν ὤφελος ; εἶπον φημί . ὁ γάρ οἴομαι εἰμί καί θεός , εἰς λῆξις ἤδη διαιρέω λοιπός ὁ πᾶς κακός , καί ὁ ἐπέκεινα λόγος περιπίπτω συμφορά .