cyrillus-theology.commentarius-in-xii-prophetas-minores zechariah.2.10
Δέδοται μὲν γὰρ χάρις τῷ Ἰσραὴλ , ἡ ἀρχαία τ᾿ ἐκείνη καὶ διαβόητος . λελύτρωνται γὰρ ἐξ Αἰγύπτου σαρκικῶς , τὴν ἐπηρτημένην αὐτοῖς ἐκ πλεονεξίας ἀπεσείσαντο δουλείαν , διεβιβάσθησαν διὰ θαλάσσης μέσης , ἔφαγον τὸ μάννα ἐν τῇ ἐρήμῳ , διῆλθον ἐν ποδὶ ποταμούς · διεπεραιώσαντο γὰρ οὕτω τὸν Ἰορδάνην · εἰσεκομίσθησαν εἰς τὴν γῆν τῆς ἐπαγγελίας . αὕτη δὴ οὖν ἡ χάρις ἡ πρώτη . ἀλλ’ ἐν ἰσότητί τε ὁμοῦ καὶ ὁμοιότητι τῆς ἀρχαίας ἐκείνης χάριτος , χάρις ἡμῖν ἑτέρα δέδοται παρὰ Χριστοῦ , ὃς γέγονεν ἡμῖν , λίθος μὲν , ὡς θεμέλιος , ἤγουν ἀκρογωνιαῖος , κληρονομία δὲ πάλιν , γέγονα μὲν γὰρ δι’ αὐτοῦ κληρονόμοι Θεοῦ . πῶς οὖν ἐν ἰσότητι τῆς πρώτης χαρτὸς ἡ δευτέρα ; ἃ γὰρ ἐπ’ ἐκείνοις ἐπράττετο σαρκικῶς , ἤγουν αἰσθητῶς , ταῦτα τετελείωκεν ἐφ’ ἡμῖν ὁ Χριστὸς πνευματικῶς τε καὶ νοητῶς . ἐξείλετο δουλείας δία βολικῆς , ὡς ἐκ πηλοῦ καὶ πλινθείας , ἀπήλλαξε τῶν ἐν κόσμῳ παθῶν καὶ τῶν σαρκικῶν ἀκαθαρσιῶν , διεβίβασεν ὡς διὰ θαλάσσης . παρεδράμομεν γὰρ τὸν κλύδωνα τοῦ παρόντος βίου , καὶ τῆς ἐν αὐτῷ φροντίδος τὸ πικρὸν , ἐφάγομεν ἄρτον τὸν ἐξ οὐρανοῦ · μυστικὸς ὁ λόγος · διεβιβάσθημεν τὸν Ἰορδάνην , περιτομὴν ἐσχήκαμεν τὴν ἐν Πνεύ - ματι , κεκληρονομήκαμεν τὴν ἄνω πόλιν , τὴν ἀληθῶς ἁγίαν γῆν , ἧς καὶ αὐτὸς ὁ Χριστὸς διεμέμνητο λέγων “ Μακάριοι “ οἱ πραεῖς , ὅτι αὐτοὶ κληρονομήσουσι τὴν γῆν.’’ οἶμαι δὲ ἔγωγε καὶ τὸν σοφώτατον εὐαγγελιστὴν Ἰωάννην αὐτὸ δὴ τοῦτο βούλεσθαι καταδηλοῦν , εἰ λέγοι περὶ Πριστοῦ “ Οτι “ ἐκ τοῦ πληρώματος αὐτοῦ ἡμεῖς πάντες ἐλάβομεν καὶ “ χάριν ἀντὶ χάριτος · ὅτι ὁ νόμος διὰ Μωυσέως ἐδόθη , ἡ “ χάρις καὶ ἡ ἀλήθεια διὰ Ἰησοῦ Χριστοῦ ἐγένετο.’’ διάκονος μὲν γὰρ καὶ μεσίτης τῆς ἀρχαίας ἐκείνης χάριτος γέγονεν ὁ Μωυσῆς · τῆς γεμὴν δευτέρας χορηγὸς ὁ Χριστός , ἐχούσης μὲν ὁμοιότητα πρὸς ἐκείνην · τύποι γὰρ ἦσαν ὡς πρὸς ἀλήθειαν , ἤγουν τὸ τῆς ἀληθείας ὠδίνοντες κάλλος · ἀμείνονος δὲ καὶ ὑπερκειμένης ὅσῳ καὶ τῶν αἰσθητῶν ὑπερφέροι ἂν εἰκότως τὰ νοητά . καὶ μαρτυρήσει γράφων ὁ Παῦλος , ὅτι “ Κρείττονος διαθήκης γέγονεν ἔγγυος ὁ “ Ἰησοῦς.’’
Lemmas: δίδωμι μέν γάρ χάρις ὁ Ἰσραήλ , ὁ ἀρχαῖος τε ἐκεῖνος καί διαβόητος . λυτρόω γάρ ἐκ Αἴγυπτος σαρκικός , ὁ ἐπαρτάω αὐτός ἐκ πλεονεξία ἀποσείω δουλεία , διαβιβάζω διά θάλασσα μέσος , ἔφαγον ὁ μάννα ἐν ὁ ἐρῆμος , διέρχομαι ἐν πούς ποταμός · διαπεραιόω γάρ οὗτος ὁ Ἰορδάνης · εἰσκομίζω εἰς ὁ γῆ ὁ ἐπαγγελία . οὗτος δή οὖν ὁ χάρις ὁ πρῶτος . ἀλλά ἐν ἰσότης τε ὁμοῦ καί ὁμοιότης ὁ ἀρχαῖος ἐκεῖνος χάρις , χάρις ἐγώ ἕτερος δίδωμι παρά Χριστός , ὅς γίγνομαι ἐγώ , λίθος μέν , ὡς θεμέλιος , ἤγουν ἀκρογωνιαῖος , κληρονομία δέ πάλιν , γίγνομαι μέν γάρ διά αὐτός κληρονόμος Θεός . πῶς οὖν ἐν ἰσότης ὁ πρῶτος χαρτός ὁ δύο ; ὁ γάρ ἐπί ἐκεῖνος πράσσω σαρκικός , ἤγουν αἰσθητός , οὗτος τελειόω ἐπί ἐγώ ὁ Χριστός πνευματικός τε καί νοητός . ἐξαιρέω δουλεία δῖος βολικός , ὡς ἐκ πηλός καί πλινθεία , ἀπαλλάσσω ὁ ἐν κόσμος πάθος καί ὁ σαρκικός ἀκαθαρσία , διαβιβάζω ὡς διά θάλασσα . παρατρέχω γάρ ὁ κλύδων ὁ πάρειμι βίος , καί ὁ ἐν αὐτός φροντίς ὁ πικρός , ἐσθίω ἄρτος ὁ ἐκ οὐρανός · μυστικός ὁ λόγος · διαβιβάζω ὁ Ἰορδάνης , περιτομή ἔχω ὁ ἐν πνεύ - μάτι , κληρονομέω ὁ ἄνω πόλις , ὁ ἀληθής ἅγιος γῆ , ὅς καί αὐτός ὁ Χριστός διαμιμνῄσκω λέγω “ Μακάριος “ ὁ πρᾶος , ὅτι αὐτός κληρονομέω ὁ γίγνομαι οἴομαι δέ ἔγωγε καί ὁ σοφός εὐαγγελιστής Ἰωάννης αὐτός δή οὗτος βούλομαι καταδηλόω , εἰμί λέγω περί πριστός “ ὅτι “ ἐκ ὁ πλήρωμα αὐτός ἐγώ πᾶς λαμβάνω καί “ χάρις ἀντί χάρις · ὅτι ὁ νόμος διά Μωυσῆς δίδωμι , ὁ “ χάρις καί ὁ ἀλήθεια διά Ἰησοῦς Χριστός γίγνομαι διάκονος μέν γάρ καί μεσίτης ὁ ἀρχαῖος ἐκεῖνος χάρις γίγνομαι ὁ Μωυσῆς · ὁ γεμὴν δύο χορηγός ὁ Χριστός , ἔχω μέν ὁμοιότης πρός ἐκεῖνος · τύπος γάρ εἰμί ὡς πρός ἀλήθεια , ἤγουν ὁ ὁ ἀλήθεια ὠδίνω κάλλος · ἀγαθός δέ καί ὑπέρκειμαι ὅσος καί ὁ αἰσθητής ὑπερφέρω εἄν εἰκότως ὁ νοητός . καί μαρτυρέω γράφω ὁ Παῦλος , ὅτι “ ἀγαθός διαθήκη γίγνομαι ἔγγυος ὁ “ Ἰησοῦς