cyrillus-theology.commentarius-in-xii-prophetas-minores zephaniah.2.51
Διαλέγεται πάλιν πρὸς τὴν Σιῶν , ἤτοι τὴν ἁγίαν πόλιν , φημὶ δὴ τὴν Ἱερουσαλὴμ , ἐν ἧ καὶ ἐπαγγέλλεται τὸν πραότατόν τε καὶ ταπεινὸν ὑπολειφθήσεσθαι λαόν . πεπαρῴνηκε μὲν γὰρ εἰς τὸν τῶν ὅλων Σωτῆρα Χριστὸν ἡ τῶν Ἰουδαίων Συναγωγὴ , καὶ ἀπεφάνθη κυριοκτόνος , καὶ ἐξαιτεῖται μὲν τὰς ἐπὶ τῶδε δίκας , διόλωλε δὲ οὐ πᾶσα · τετήρηται γὰρ τὸ κατάλειμμα καὶ σέσωσται τὸ ὑπόλοιπον . πεπιστεύκασι γὰρ ἐξ αὐτῶν οὐ μετρία πληθύς . οὗτοι δὲ ἦσαν οἱ πραεῖς , οὐκ ἀποταυρούμενοι πρὸς ὀργὰς τὰς ἐπὶ Χριστῷ , καθάπερ ἀμέλει καὶ οἱ Πιλάτῳ τότε προσκεκομικότες αὐτὸν , κατακεκραγότες τε καὶ λέγοντες “ Αἶρε αἶρε , σταύρου αὐτόν·’’ προστεθει κότες ’δε τούτοις τὸ “ Ἐὰν τοῦτον ἀποκτείνῃς , οὐκ εἰ “ φίλος τοῦ Καίσαρος . ” τί γὰρ ἃν γένοιτο τῶν τοιούτων τὸ ἀπηνέστερον , ἢ τί πρὸς θυμοὺς ἀγριώτερον ; οἵ γε καὶ αὐτὸ τὸ δίκαιον αἷμα ταῖς σφῶν αὐτῶν ἐπαντλήσαντες κεφαλαῖς , ἀπεριμερίμνως ἔφασκον “ Τὸ αἷμα αὐτοῦ ἐφ’ ἡμᾶς καὶ “ ἐπὶ τὰ τέκνα ἡμῶν.’’ πρᾶος δὴ οὖν ὁ λαὸς , ὁ τῆς τούτων ἀγριότητος μὴ μετεσχηκώς · ταπεινὸς δὲ πάλιν , κατά γε τὸ ὑποτετάχθαι Χριστῷ , καὶ ταῖς ὑπ’ αὐτῷ ζεύγλαις τοὺς τῆς διανοίας αὐχένας ὑπενεγκεῖν , ὑπακοῦσαί τε καὶ μάλα ἀσμένως ἐξ ἀγάπης λέγοντι “ Δεῦτε πρὸς μὲ πάντες οἱ κοπιῶντες καὶ “ πεφορτισμένοι , κἀγὼ ἀναπαύσω ὑμᾶς . ἄρατε τὸν ζυγόν 1 “ μου ἐφ’ ὑμᾶς καὶ μάθετε ἀπ’ ἐμοῦ , ὅτι πρᾶός εἰμι καὶ “ ταπεινὸς τῇ καρδίᾳ , καὶ εὑρήσετε ἀνάπαυσιν ταῖς ψυχαῖς “ ὑμῶν . σύμμορφοι δὴ οὖν καὶ κατὰ τοῦτο τῷ Χριστῷ τῷ δι’ ἡμᾶς πτωχεύσαντι , μόνον δὲ οὐχὶ καὶ θεοπρεποῦς δόξης ἠμεληκότι καὶ τῆς κατὰ φύσιν ὑπεροχῆς , ἵνα τὸ δουλοπρεπὲς ὑπέλθοι μέτρον οἰκονομικῶς . οὐκοῦν μετριόφρονες κατ’ αὐτὸν , οἱ τοῖς αὐτοῦ νόμοις παιδαγωγοῦ μενοι . οὗτοι καὶ εὺλαβηθησονται ἀπὸ τοῦ ὀνόματος κυροῦ . γεγόνασι γὰρ τῶν ὅτι μάλιστα φιλοθεωτάτων , καὶ πρό γε τῶν ἄλλων , οἱ θεσπέσιοι μαθηταὶ , οἳ καὶ τοῦ κόσμου τέθεινται φῶς . οἱ δὲ δὴ θεο φιλεῖς τε καὶ ἀγαθοὶ παραιτήσονται , φησὶ , τὴν αδικίαν καὶ λόγον εἰκαῖον · οὐ γὰρ λαλήσουσι μάταια · καὶ γλῶσσαν οὐκ ἀτρεκῆ · τοῦτο γὰρ ἡ δολία . κόσμος δὲ οὗτος πνευματικὸς , καὶ οἷά τις στέφανος τοῖς ἐξ ἀρετῶν αὐχήμασιν εὖ μάλα διαπρεπής . ἔνθα γὰρ πραότης καὶ ταπείνωσις , καὶ μὴν καὶ δικαιοσύνης ἔφεσις , ἀπομαθοῦσά τε γλῶσσα τὸ εἰκαιόμυθον , καὶ ἥκιστα μὲν ἁμαρτοεπὴς , ὀρθὴ δὲ μᾶλλον καὶ ἀτρεκείας ἐργάτις , ἐκεῖ που πάντως λαμπρὰ καὶ τελεωτάτη πέφηνεν ἀρετή . πρέποι δ’ ἃν ἡ τοιάδε τοῖς ἐν Χριστῷ · ὅτι μὴ ἐν νόμῳ τῆς εὐσεβείας ὁρᾶται τὸ κάλλος , ἀπαστράπτει δὲ μᾶλλον ὡς ἐν δυνάμει παιδεύσεως εὐαγγελικῆς .
Lemmas: διαλέγω πάλιν πρός ὁ Θεός , ἤτοι ὁ ἅγιος πόλις , φημί δή ὁ Ἱεροσόλυμα , ἐν ἧ καί ἐπαγγέλλω ὁ πρᾶος τε καί ταπεινός ὑπολείπω λαός . παροινέω μέν γάρ εἰς ὁ ὁ ὅλος Σωτήρ Χριστός ὁ ὁ Ἰουδαῖος συναγωγή , καί ἀποφαίνω κυριοκτόνος , καί ἐξαιτέω μέν ὁ ἐπί ὅδε δίκη , διόλλυμι δέ οὖον πᾶς · τηρέω γάρ ὁ κατάλειμμα καί σῴζω ὁ ὑπόλοιπος . πιστεύω γάρ ἐκ αὐτός οὖον μέτριος πλῆθος . οὗτος δέ εἰμί ὁ πρᾶος , οὐ ἀποταυρόομαι πρός ὀργή ὁ ἐπί Χριστός , καθάπερ ἀμελέω καί ὁ Πιλᾶτος τότε προσκομίζω αὐτός , κατακράζω τε καί λέγω “ αἴρω ἀείρω , σταυρόω αὐτός προσθέτω Κότες ἐσθίω οὗτος ὁ “ ἐάν οὗτος ἀποκτείνω , οὐ εἰμί “ φίλος ὁ Καῖσαρ . ” τίς γάρ ἄν γίγνομαι ὁ τοιοῦτος ὁ ἀπηνής , ἢ τίς πρός θυμός ἄγριος ; ὁ γε καί αὐτός ὁ Δίκαιος αἷμα ὁ σφεῖς αὐτός ἐπαντλέω κεφαλή , ἀπεριμερίμνως φάσκω “ ὁ αἷμα αὐτός ἐπί ἐγώ καί “ ἐπί ὁ τέκνον ἥμων πρᾶος δή οὖν ὁ λαός , ὁ ὁ οὗτος ἀγριότης μή μετέχω · ταπεινός δέ πάλιν , κατά γε ὁ ὑποτάσσω Χριστός , καί ὁ ὑπό αὐτός ζεύγλη ὁ ὁ διάνοια αὐχήν ὑποφέρω , ὑπακούω τε καί μάλα ἄσμενος ἐκ ἀγάπη λέγω “ δεῦτε πρός ἐγώ πᾶς ὁ κοπιάω καί “ φορτίζω , ἐγώ ἀναπαύω σύ . ἀείρω ὁ ζυγόν 1 “ ἐγώ ἐπί σύ καί μανθάνω ἀπό ἐγώ , ὅτι πρᾶος εἰμί καί “ ταπεινός ὁ Καρδία , καί εὑρίσκω ἀνάπαυσις ὁ Ψυχή “ σύ . σύμμορφος δή οὖν καί κατά οὗτος ὁ Χριστός ὁ διά ἐγώ πτωχεύω , μόνος δέ οὐ καί θεοπρεπής δόξα ἀμελέω καί ὁ κατά φύσις ὑπεροχή , ἵνα ὁ δουλοπρεπής ὑπέρχομαι μέτρον οἰκονομικός . οὐκοῦν μετριόφρων κατά αὐτός , ὁ ὁ αὐτός νόμος παιδαγωγός μένω . οὗτος καί εὐλαβέομαι ἀπό ὁ ὄνομα κυρόω . γίγνομαι γάρ ὁ ὅτι μάλιστα φιλόθεος , καί πρό γε ὁ ἄλλος , ὁ θεσπέσιος μαθητής , ἕ καί ὁ κόσμος τίθημι φάος . ὁ δέ δή τίθημι φιλέω τε καί ἀγαθός παραιτέομαι , φημί , ὁ ἀδικία καί λόγος εἰκαῖος · οὖον γάρ λαλέω μάταιος · καί γλῶσσα οὐ ἀτρεκής · οὗτος γάρ ὁ δόλιος . κόσμος δέ οὗτος πνευματικός , καί οἷος τις στέφανος ὁ ἐκ ἀρετή αὔχημα εὕω μάλα διαπρεπής . ἔνθα γάρ πραότης καί ταπείνωσις , καί μήv καί δικαιοσύνη ἔφεσις , ἀπομανθάνω τε γλῶσσα ὁ εικαιομυθος , καί ἥκιστος μέν ἁμαρτοεπής , ὀρθός δέ μᾶλλον καί ἀτρέκεια ἐργάτης , ἐκεῖ ποῦ πάντως λαμπρός καί τέλειος φαίνω ἀρετή . πρέπω δέ ἄν ὁ τοιόσδε ὁ ἐν Χριστός · ὅτι μή ἐν νόμος ὁ εὐσέβεια ὁράω ὁ κάλλος , ἀπαστράπτω δέ μᾶλλον ὡς ἐν δύναμις παίδευσις εὐαγγελικός .