cyrillus-theology.commentarius-in-xii-prophetas-minores amos.3.46
Τί οὖν ἐστὶ τὸ ἐρεῖ Σίγα ἕνεκεν τοῦ μὴ ὀνομάσαι τὸ ὄνομα Κυρίου ; φαμὲν , ὅτι τὴν κατὰ Θεοῦ κατάρρησίν τε καὶ βλασφημίαν ἔθος ἢν οὕτως ἀποκαλεῖν τοῖς ἐξ αἵματος Ἰσραὴλ ἐκ νομικῶν ἐνταλμάτων ἔχουσι τὴν ἀρχήν . γέγραπται μὲν γὰρ ἐν τῷ Λευιτικῷ , ὅτι δύο τινὲς ἄνδρες συνεπλάκησαν ἀλλήλοις ἐν τῆ συναγωγῇ , εἶτα δεδυσφήμηκεν εἷς τῶν μεμα - Τημένων , ὁ τῆς Αἰγυπτίας υἱὸς , καὶ τελευτᾷ μὲν λιθόλευστος . ἐτίθει δὲ νόμον εὐθὺς τὸν ἐπὶ τῷδε Θεὸς , οὕτω λέγων “ Ἄνθρωπος ἂν καταράσηται Θεὸν αὐτοῦ , ἁμαρτίαν “ λήψεται , ὀνομάζων δὲ τὸ ὄνομα Κυρίου , θανάτῳ θανα - “ τούσθω.’’ οὐκοῦν τὸ ὀνομάσαι τὸ ὄνομα Κυρίου , τὸ δυσθημεῖν ἐστὶν , εὐφήμοις λέξεσι διὰ τῶν ἱερῶν ἐκπεφωνημένον γραμμάτων . ἐπειδὴ δὲ πολλοῖς ἔθος , εἰ γένοιντό πὼς ἐν λύπαις , παλιμφήμους ἐσθ’ ὅτε ῥίπτειν κατὰ Θεοῦ φωνὰς , ἀπαγγέλλοντα , φησὶ , τὸν προεστηκότα τῆς οἰκίας , ὡς οὐδείς ἐστιν ἔτι παρ’ αὐτῷ , καί τι πεπονθότα τῶν ἐξ ἀνηκέστου συμφορᾶς , ἐπιστομιεῖ φησὶν ἵνα μὴ ὄνομάσῃ τὸ ὄνομα Κυρίου , τουτέστιν , ἵνα μή τι τῶν παλιμφήμων εἴπῃ κατὰ Θεοῦ . τοῦτο δ’ ἔστιν οὐκ εἰκῆ δεικνύοντος ἐπενηνεγμένην αὐτοῖς τὴν μάστιγα , καὶ κολάζοντος οὐ μάτην , ἀλλ’ ἐπὶ χρησίμῳ καὶ ἀναγκαίῳ . ἔστι γὰρ ἔστι , καὶ μάλα εὐκόλως , ὡς ἀπό γε τοῦ συμβεβηκότος ἰδεῖν , ὅτι μετέστησεν εἰς εὐλάβειαν τοὺς ζῶντας ἔτι καὶ περιλελειμμένους ἡ τῶν πεπονθότων πληγὴ , καὶ δεδιέναι παρεσκεύασε τὸ προσκρούειν ἔτι Θεῷ , κἂν γοῦν ἐν ψιλοῖς αὐτὸν καταλυπῆσαι λόγοις , καίτοι πάλαι καὶ τοῦτο δρᾶν ἀφυλάκτως εἰωθότας , προστιθέντας δὲ τοῖς λόγοις καὶ τὰς ἐν αὐτοῖς τοῖς πράγμασιν ὕβρεις . οὐκοῦν ἄμεινον παρὰ πολὺ τοῖς γε ἀληθῶς ἀγαθοῖς καὶ σώφροσι πρὸ πληγῆς καὶ μάστιγος ἐπὶ τὴν τοῦ συμφέροντος ἰέναι θήραν , καὶ φθάσαι τὴν πεῖραν τῶν ἐξ ὀργῆς κινημάτων ἀποφοιτῶντας φαυλότητος , καὶ κατορθοῦν ᾑρημένους ἅπερ ἁνδάνοι κατὰ τὸ ἀληθὲς τῷ παναγίῳ Θεῷ .
Lemmas: τις οὖν εἰμί ὁ εἴρω Σίγα ἕνεκα ὁ μή ὀνομάζω ὁ ὄνομα κύριος ; φημί , ὅτι ὁ κατά Θεός κατάρρησις τε καί βλασφημία ἔθος εἄν οὕτως ἀποκαλέω ὁ ἐκ αἷμα Ἰσραήλ ἐκ νομικός ἔνταλμα ἔχω ὁ ἀρχή . γράφω μέν γάρ ἐν ὁ Λευιτικός , ὅτι δύο τις ἀνήρ συμπλέκω ἀλλήλων ἐν τῆ συναγωγή , εἶτα δυσφημέω εἷς ὁ Μέμα - Τήμενος , ὁ ὁ Αἰγύπτιος υἱός , καί τελευτάω μέν λιθόλευστος . τίθημι δέ νόμος εὐθύς ὁ ἐπί ὅδε θεός , οὗτος λέγω “ Ἄνθρωπος εἄν καταράομαι θεός αὐτός , ἁμαρτία “ λαμβάνω , ὀνομάζω δέ ὁ ὄνομα κύριος , θάνατος Θάνα - “ τούσθω.’’ οὐκοῦν ὁ ὀνομάζω ὁ ὄνομα κύριος , ὁ δυσθημεῖν εἰμί , Εὔφημος λέξις διά ὁ ἱερός ἐκφωνέω γράμμα . ἐπεί δέ πολύς ἔθος , εἰμί γίγνομαι πως ἐν λύπη , παλίμφημος ἐστώ ὅτε ῥίπτω κατά Θεός φωνή , ἀπαγγέλλω , φημί , ὁ προΐστημι ὁ οἰκίον , ὡς οὐδείς εἰμί ἔτι παρά αὐτός , καί τίς πάσχω ὁ ἐκ ἀνήκεστος συμφορά , ἐπιστομίζω φημί ἵνα μή ὀνομάζω ὁ ὄνομα κύριος , τουτέστιν , ἵνα μή τίς ὁ παλίμφημος εἶπον κατά Θεός . οὗτος δέ εἰμί οὐ εἰκῇ δείκνυμι ἐπιφέρω αὐτός ὁ μάστιξ , καί κολάζω οὖον μάτην , ἀλλά ἐπί χρήσιμος καί ἀναγκαῖος . εἰμί γάρ εἰμί , καί μάλα εὐκόλως , ὡς ἀπό γε ὁ συμβεβηκός ὁράω , ὅτι μεθίστημι εἰς εὐλάβεια ὁ ζῶ ἔτι καί περιλείπομαι ὁ ὁ πάσχω πληγή , καί δείδω παρασκευάζω ὁ προσκρούω ἔτι Θεός , κἀν γοῦν ἐν ψιλός αὐτός καταλυπέω λόγος , καίτοι πάλαι καί οὗτος δράω ἀφύλακτος εἴωθα , προστίθημι δέ ὁ λόγος καί ὁ ἐν αὐτός ὁ πρᾶγμα ὕβρις . οὐκοῦν ἀγαθός παρά πολύς ὁ γε ἀληθής ἀγαθός καί σώφρων πρό πληγή καί μάστιξ ἐπί ὁ ὁ συμφέρω εἶμι θήρ , καί φθάνω ὁ πείρω ὁ ἐκ ὀργή κίνημα αποφοιτώ φαυλότης , καί κατορθόω αἱρέω ὅσπερ ἁνδάνω κατά ὁ ἀληθής ὁ πανάγιος Θεός .