cyrillus-theology.commentarius-in-xii-prophetas-minores joel.2.16
Ιδοὺ δὴ σαφῶς χαριεῖσθαι κατεπαγγέλλεται τὴν τοῦ Ἀγίου πνεύματος χύσιν , τουτέστιν ἀμφιλαφῆ χορηγίαν , οὐκ εἰς προφήτην ἐξειλεγμένως ἕνα που καὶ δύο τύχον , ἀλλὰ τὴν εἰς ἅπαντας ἁπλῶς τοὺς ἑλεῖν ἀξίους . ὃ δὴ καὶ πεπεράνθαι φαμὲν ἐγηγερμένου χριστοῦ , καὶ τὸ τοῦ θανάτου καταλύσαντος κράτος . ἀπαρχὴν γὰρ ὥσπερ τῆς ὧδε σεπτῆς καὶ ἀξιαγάστου χάριτος τοῖς ἁγίοις ἐνετίθει μαθηταῖς , ἐμφυσῶν τε καὶ λεγ́ων “ Λάβετε πνεῦμα “ Αγιον.’’ ἔδει γὰρ ἔδει τοὺς τῆς Ἐκκλησίας μυσταγωγοὺς , καὶ τῆς ὑφ’ ἡλίῳ παιδευτὰς ἐσομένους καὶ πρό γε τῶν ἄλλων τῇ τοῦ Ἁγίου Πνεύματος δόσει κατακαλλύνεσθαι , καὶ οἷόν τινα τῶν διὰ πίστεως κεκλημένων εἰς ἁγιασμὸν ἀπαρχὴν γεγονότας , τῇ θείᾳ τε καὶ οὐρανίῳ καταχρυσοῦσθαι χάριτι . κατὰ δέ γε τὰς ἡμέρας τῆς Πεντηκοστῆς συναγηγερμένων εἰς οἶκον ἕνα τῶν μαθητῶν , καὶ τὰς συνήθεις Θεῷ προσαγόντων λιτὰς , γέγονεν “ Ἄφνω ἐκ τοῦ οὐρανοῦ ἦχος , ὥσπερ φερομένης πνοῆς βιαίας , “ καὶ ἰδοὺ ὤφθησαν αὐτοῖς διαμεριζόμεναι γλῶσσαι ὡσεὶ “ πυρὸς , καὶ ἐκάθισεν ἐφ’ ἕνα ἕκαστον αὐτῶν , καὶ ἤρξαντο “ λαλεῖν ἑτέραις γλώσσαις καθὼς τὸ πνεῦμα ἐδίδου αὐτοῖς “ ἀποφθέγγεσθαι.’’ ἀπεφθέγγοντο δὲ προφητεύοντες , ἤγουν συνιέντες τε καὶ λέγοντες τὰ διὰ τῶν ἁγίων προφητῶν ἐπὶ Xριστῷ μαρτύρια , καὶ τὰ δἰ ὧν ἦν εἰκὸς εἰκὸς ἑτοίμως εἰσιέναι πρὸς εὐπείθειαν ἀναπεπεισμένους εὖ μάλα τοὺς ἀκροωμένους , ὡς ἐνέστηκε λοιπὸν ὁ τῆς εὐδοκίας καιρὸς , καὶ τὰ πάλαι διὰ νόμου καὶ προφητῶν ἐπὶ χριστῷ προαπηγγελμένα πρὸς πέρας ἥκει λοιπόν . οὐκοῦν προεφήτευον , ἁπάσῃ γλώσση λαλοῦντες , προαναφωνοῦντος Θεοῦ διὰ φωνῆς ἁγίων καὶ τοῦτο . γέγραπται γάρ “ ὅτι ἐν ἑτερογλώσσοις καὶ ἐν “ χείλεσιν ἑτέρων λαλήσω τῷ λαῷ τούτῳ καὶ οὐδ' οὕτως “ πιστεύσωσι.’’ τοῦτό τοι συνεὶς καὶ ὁ θεσπέσιος Παῦλος , εἰς σημεῖον δεδόσθαι τοῖς Ἰουδαίοις ἔφασκε τὴν πολυγλωσ - σίαν . ὅτι δὲ καταπτάντος ἐξ οὐρανῶν τοῦ Ἁγίου Πνεύματος πολλοὶ λίαν ἦσαν οἱ τῷ τῆς προφητείας ἀναμεστούμενοι πνεύματι , σαφηνιεῖ γράφων ὁ Παῦλος “ προφῆται δὲ “ δύο ἢ τρεῖς λαλείτωσαν καὶ ἄλλοι διακρινέτωσαν . ἐὰν “ δὲ ἄλλῳ ἀποκαλυφθῇ φησὶ καθημένῳ , ὁ πρῶτος σιγάτω . 1 “ δύνασθε γὰρ πάντες καθ’ ἕνα προφητεύειν.’ πάλαι μὲν γὰρ διὰ πολλὴν δυστροπίαν παρακρούοντος τοῦ Ἰσραὴλ , ἔφασκε Θεός “ Ἴδου ἐγὼ λιμὸν ἐπάγω ἐπὶ τὴν γῆν , οὐ λιμὸν “ ἄρτου , οὐδὲ δίψαν ὕδατος · ἁλλὰ λιμὸν τοῦ ἀκοῦσαι λόγον “ κυρίου , καὶ ἀπὸ ἀνατολῶν ἕως δυσμῶν περιδραμοῦνται “ ζητοῦντες τὸν λόγον κυρίου , καὶ οὐ μὴ εὕρωσι.’’ καὶ πρός γε τὸν μακάριον Ιεζεκιήλ “ καὶ τὴν γλῶσσάν σου “ συνδήσω καὶ ἀποκωφωθήσῃ , καὶ οὐκ ἔσῃ αὐτοῖς εἰς ἄνδρα ἐλέγχοντα , ὅτι οἶκος παραπικραίνων ἐστίν.’’ ἐπειδὴ δὲ , κατὰ τὴν τοῦ ψάλλοντος φωνήν “ Θεὸς Κύριος , καὶ ἐπέφανεν “ ἡμῖν·’’ ἐπέλαμψε γὰρ ἡμῖν ὁ κύριος ἡμῶν Ἰησοῦς χριστὸς , ἀνιεὶς ἐγκλήματα καὶ ἀπαλλάττων αἰτιαμάτων , καὶ τὸ τῆς ἁμαρτίας ἐμφράττων στόμα · δέδοται λοιπὸν ἡ τοῦ Ἀγίου πνεύματος χύσις , Θεοῦ κατευφραίνοντος τὴν ἀνθρώπου φύσιν , καὶ τῇ ἄνωθέν τε καὶ ἐν ἀρχαῖς στεφανοῦντος δόξη , καὶ εἰς ἐκεῖνο πάλιν αὐτὴν φιλαγάθως ἀνακομίζοντος , εἰς ὅπερ ἦν ἐν ἀρχαῖς , οὔπω τῆς ἁμαρτίας εἰσκεκριμένης . Οὐ γὰρ ἔρημον ὄντα προφητικοῦ πνεύματος εὑρήσομεν τὸν Ἀδὰμ οὔπω τὴν θείαν ἐντολὴν παραβεβηκότα · βεβηκότα δὲ ὥσπερ καὶ ἐρηρεισμένον ἔτι , καὶ τοῖς τῆς φύσεως ἀγαθοῖς ἐμπρέποντα . καὶ γοῦν ὅτε τὴν γυναῖκα Θεὸς πλαστουργήσας ἤγαγε πρὸς αὐτὸν , καίτοι τίς τε καὶ πόθεν εἴη , τίνα τε ἀνέφυ τρόπον ἀκούσας οὐδενὸς , εὐθὺς ἐπεφώνει “ τοῦτο “ νῦν ὀστοῦν ἐκ τῶν ὀστῶν μου , καὶ σὰρξ ἐκ τῆς σαρκός “ μου · αὕτη κληθήσεται γυνὴ , ἤτοι κατὰ τὴν Ἑβραίων ἔκδοσιν ἀνδρὶς , “ ὅτι ἐκ τοῦ ἀνδρὸς αὐτῆς ἐλήφθη.’’ ἀλλ’ ἤργησε μὲν ἡ ἀνθρώπῳ δοθεῖσα χάρις , ἀνεκαινίσθη γεμὴν ἐν χριστῷ , ὅς ἐστι δεύτερος Ἀδάμ . ἀνεκαινίσθη δὲ τίνα τρόπον ; ᾗ μὲν γάρ ἐστι Θεὸς καὶ ἐκ Θεοῦ κατὰ φύσιν ὁ υἱός · γεγέννηται γὰρ ἀληθῶς ἐκ τοῦ Θεοῦ καὶ πατρός · ἴδιον αὐτοῦ καὶ ἐν αὐτῷ τε καὶ ἐξ αὐτοῦ τὸ πνεῦμά ἐστι , καθάπερ ἀμέλει καὶ ἐπ’ αὐτοῦ νοεῖται τοῦ Θεοῦ καὶ Πατρός῾ ἧ δὲ γέγονεν ἄνθρωπος καὶ πέφηνε καθ’ ἡμᾶς , ἐπακτὸν ἔχειν τὸ πνεῦμα λέγεται . καταπεφοίτηκε γοῦν ἐπ’ αὐτὸν ἐν εἴδει περιστερᾶς , ὅτε καθ’ ἡμᾶς γεγονὼς , ὡς ἔφην , ὡς εἷς ἐξ ἡμῶν οἰκονομικῶς ἐβαπτίζετο . τότε καὶ τὸ ἴδιον αὐτοῦ πνεῦμα δοτὸν αὐτῷ ἄνωθεν γενέσθαι λέγεται , διὰ τὸ ἀνθρώπινον , καὶ τοῦτό ἐστιν ἡ κένωσις . νοοῖτο δ’ ἃν ὧδε τε , καὶ οὐχ ἑτέρως “ Δι’ ἡμᾶς πτωχεῦσαι πλούσιος ὣν , ἵν' ἡμεῖς τῇ ἐκείνου πτωχείᾳ πλουτήσωμεν . δέδοται μὲν γὰρ , ὡς ἔφην , τὸ πνεῦμα τῷ Ἀδὰμ ἐν ἀρχαῖς , πλὴν οὐ μεμένηκεν τῇ ἀνθρώπου φύσει · διανένευκε γὰρ εἰς τὸ πλημμελὲς , καὶ παρώλισθεν εἰς ἁμαρτίαν , κατηρρώστησέ τε πᾶν εἶδος ἀκαθαρσίας .
Lemmas: ἰδού δή σαφῶς χαρίζομαι κατεπαγγέλλομαι ὁ ὁ Ἀγίας πνεῦμα χύσις , τουτέστιν ἀμφιλαφής χορηγία , οὐ εἰς προφήτης ἐξειλεγμένως εἷς ποῦ καί δύο τυγχάνω , ἀλλά ὁ εἰς ἅπας ἁπλόος ὁ αἱρέω ἄξιος . ὅς δή καί περαίνω φημί ἐγείρω χριστός , καί ὁ ὁ θάνατος καταλύω κράτος . ἀπαρχή γάρ ὥσπερ ὁ ὧδε σεπτός καί ἀξιάγαστος χάρις ὁ ἅγιος ἐντίθημι μαθητής , ἐμφυσάω τε καί λέγω “ λαμβάνω πνεῦμα “ Αγιον.’’ ἐσθίω γάρ ἐσθίω ὁ ὁ ἐκκλησία μυσταγωγός , καί ὁ ὑπό ἥλιος παιδευτός εἰμί καί πρό γε ὁ ἄλλος ὁ ὁ ἅγιος πνεῦμα δόσις κατακαλλύνω , καί οἷος τις ὁ διά πίστις καλέω εἰς ἁγιασμός ἀπαρχή γίγνομαι , ὁ θεῖος τε καί οὐράνιος καταχρυσόω χάρις . κατά δέ γε ὁ ἡμέρα ὁ Πεντηκοστή συναγείρω εἰς οἶκος εἷς ὁ μαθητής , καί ὁ συνήθης Θεός προσάγω λιτή , γίγνομαι “ ἄφνω ἐκ ὁ οὐρανός ἦχος , ὥσπερ φέρω πνοή βίαιος , “ καί ἰδού ὁράω αὐτός διαμερίζω γλῶσσα ὡσεί “ πυρός , καί καθίζω ἐπί εἷς ἕκαστος αὐτός , καί ἄρχω “ λαλέω ἕτερος γλῶσσα καθώς ὁ πνεῦμα δίδωμι αὐτός “ ἀποφθέγγομαι ἀποφθέγγομαι δέ προφητεύω , ἤγουν συνίημι τε καί λέγω ὁ διά ὁ ἅγιος προφήτης ἐπί ὁριστός μαρτύριον , καί ὁ διά ὅς εἰμί εἰκός εἰκός ἑτοίμως εἴσειμι πρός εὐπείθεια ἀναπείθω εὕω μάλα ὁ ἀκροάζομαι , ὡς ἐνίστημι λοιπός ὁ ὁ εὐδοκία καιρός , καί ὁ πάλαι διά νόμος καί προφήτης ἐπί χριστός προαπαγγέλλω πρός πέρας ἥκω λοιπός . οὐκοῦν προφητεύω , ἅπας γλῶσσα λαλέω , προαναφωνέω Θεός διά φωνή ἅγιος καί οὗτος . γράφω γάρ “ ὅτι ἐν ἑτερόγλωσσος καί ἐν “ χεῖλος ἕτερος λαλέω ὁ λαός οὗτος καί οὐδέ οὕτως “ πιστεύω οὗτος ὅς συνίημι καί ὁ θεσπέσιος Παῦλος , εἰς σημεῖον δίδωμι ὁ Ἰουδαῖος φάσκω ὁ πολυγλως - Σιάν . ὅτι δέ καταπέτομαι ἐκ οὐρανός ὁ ἅγιος πνεῦμα πολύς λίαν εἰμί ὁ ὁ ὁ προφητεία ἀναμεστόω πνεῦμα , σαφηνίζω γράφω ὁ Παῦλος “ προφήτης δέ “ δύο ἢ τρεῖς λαλέω καί ἄλλος διακρίνω . ἐάν “ δέ ἄλλος ἀποκαλύπτω φημί κάθημαι , ὁ πρῶτος σιγάω . 1 “ δύναμαι γάρ πᾶς κατά εἷς προφητεύω πάλαι μέν γάρ διά πολύς δυστροπία παρακρούω ὁ Ἰσραήλ , φάσκω Θεός “ ὁράω ἐγώ λιμός ἐπάγω ἐπί ὁ γῆ , οὖον λιμός “ ἄρτος , οὐδέ δίψα ὕδωρ · ἀλλά λιμός ὁ ἀκούω λόγος “ κύριος , καί ἀπό ἀνατολή ἠώς δυσμή περιτρέχω “ ζητέω ὁ λόγος κύριος , καί οὖον μή εὑρίσκω καί πρός γε ὁ μακάριος Ιεζεκιήλ “ καί ὁ γλῶσσα σύ “ συνδέω καί ἀποκωφόομαι , καί οὐ εἰμί αὐτός εἰς ἀνήρ ἐλέγχω , ὅτι οἶκος παραπικραίνω ἐστίν.’’ ἐπεί δέ , κατά ὁ ὁ ψάλλω φωνή “ θεός Κύριος , καί φαίνω “ ἡμῖν·’’ ἐπιλάμπω γάρ ἐγώ ὁ κύριος ἐγώ Ἰησοῦς χριστός , ἀνίημι ἔγκλημα καί ἀπαλλάσσω αἰτίαμα , καί ὁ ὁ ἁμαρτία ἐμφράσσω στόμα · δίδωμι λοιπός ὁ ὁ Ἀγίας πνεῦμα χύσις , Θεός κατευφραίνω ὁ ἄνθρωπος φύσις , καί ὁ ἄνωθεν τε καί ἐν ἀρχή στεφανόω δόξα , καί εἰς ἐκεῖνος πάλιν αὐτός φιλάγαθος ἀνακομίζω , εἰς ὅσπερ εἰμί ἐν ἀρχή , οὔπω ὁ ἁμαρτία εἰσκρίνω . οὖον γάρ ἐρῆμος εἰμί προφητικός πνεῦμα εὑρίσκω ὁ Ἀδάμ οὔπω ὁ θεῖος ἐντολή παραβαίνω · βαίνω δέ ὥσπερ καί ἐρείδω ἔτι , καί ὁ ὁ φύσις ἀγαθός ἐμπρέπω . καί γοῦν ὅτε ὁ γυνή θεός πλαστουργέω ἄγω πρός αὐτός , καίτοι τίς τε καί πόθεν εἰμί , τίς τε ἀναφύω τρόπος ἀκούω οὐδείς , εὐθύς ἐπιφωνέω “ οὗτος “ νῦν ὀστέον ἐκ ὁ ὀστέον ἐγώ , καί σάρξ ἐκ ὁ σάρξ “ ἐγώ · οὗτος καλέω γυνή , ἤτοι κατά ὁ Ἑβραῖος ἔκδοσις ἀνδρίς , “ ὅτι ἐκ ὁ ἀνήρ αὐτός λαμβάνω ἀλλά ἀργέω μέν ὁ ἄνθρωπος δίδωμι χάρις , ἀνακαινίζω γεμὴν ἐν χριστός , ὅς εἰμί δύο Ἀδάμ . ἀνακαινίζω δέ τίς τρόπος ; ὅς μέν γάρ εἰμί θεός καί ἐκ Θεός κατά φύσις ὁ υἱός · γεννάω γάρ ἀληθής ἐκ ὁ Θεός καί πατήρ · ἴδιος αὐτός καί ἐν αὐτός τε καί ἐκ αὐτός ὁ πνεῦμα εἰμί , καθάπερ ἀμελέω καί ἐπί αὐτός νοέω ὁ Θεός καί Πάτρος ἧ δέ γίγνομαι ἄνθρωπος καί φαίνω κατά ἐγώ , ἐπακτός ἔχω ὁ πνεῦμα λέγω . καταφοιτάω γοῦν ἐπί αὐτός ἐν εἶδος περιστερά , ὅτε κατά ἐγώ γίγνομαι , ὡς φημί , ὡς εἷς ἐκ ἐγώ οἰκονομικός βαπτίζω . τότε καί ὁ ἴδιος αὐτός πνεῦμα δοτός αὐτός ἄνωθεν γίγνομαι λέγω , διά ὁ ἀνθρώπινος , καί οὗτος εἰμί ὁ κένωσις . νοέω δέ ἄν ὧδε τε , καί οὐ ἑτέρως “ διά ἐγώ πτωχεύω πλούσιος ἐάν , ἵνα ἐγώ ὁ ἐκεῖνος πτωχεία πλουτέω . δίδωμι μέν γάρ , ὡς φημί , ὁ πνεῦμα ὁ Ἀδάμ ἐν ἀρχή , πλήν οὖον μένω ὁ ἄνθρωπος φύσις · διανεύω γάρ εἰς ὁ πλημμελής , καί παρολισθάνω εἰς ἁμαρτία , καταρρωστέω τε πᾶς εἶδος ἀκαθαρσία .