cyrillus-theology.commentarius-in-xii-prophetas-minores haggai.1.1
ΤΗΣ Ἀγγαίου προφητείας τὸν σκοπὸν ἐφ’ ἑτέροις τισὶ γεγονότα καταθρήσαιμεν ἂν , καὶ οὐκ ἐφ’ οἷς ἂν οἴοιτό τις τοὺς παρὰ τῶν ἑτέρων γεγενῆσθαι λόγους . Ὠσηὲ μὲν γὰρ ὁ θεσπέσιος καὶ μὴν καὶ οἱ καθεξῆς , μέχρι Σοφονίου , τὰ τοῖς Ἰουδαίοις κατὰ καιροὺς συμβησόμενα προαπήγγελον , καὶ ὡς ὅσον οὐδέπω παρεσομένων αὐτοῖς τῶν τῆς αἰχμαλωσίας καιρῶν , ἐκδειματοῦν ἐπεχείρουν τὸν Ἰσραὴλ , ἄνω τε καὶ κάτω τὰς τῶν πολεμίων φάλαγγας ὀνομάζοντες , τὰς τῶν πόλεων b ἀναστάσεις , τοὺς ἐμπρησμοὺς , τὰς διαρπαγὰς , καὶ ἁπάσης δὲ τῆς χώρας τὴν δήωσιν τοῖς καταφρονεῖν ᾑρημένοις χρησίμως προαπαγγέλλοντες . ᾤοντο γὰρ , ὅτι κἂν εἰ μὴ ἕλοιντο πληροῦν ὡς ἐξ ἀγαθῆς διανοίας τὸ ἁνδάνον Θεῷ , καὶ τῶν εἰς τὸ ἄμεινον ἔχεσθαι σπουδασμάτων , ἀλλ’ οὖν ἔσεσθαι τοιούτους τὸ τῆς συμφορᾶς μέγεθος ὑποφρίττοντας . Ἀγγαῖος γεμὴν ὡς τετελεσμένων ἤδη τῶν τῆς αἰχμαλωσίας καιρῶν , καὶ εἰς τὴν ἁγίαν πόλιν ἀνακομισθέντος τοῦ Ἰσραὴλ ἐκ τῆς Περσῶν τε καὶ Μηδῶν , ποιεῖται τοὺς λόγους , ἐπ’ αἰτίαις τοιαύταις . ἀνῆκε μὲν γὰρ αὐτοὺς τῆς αἰχμαλωσίας ὁ Κῦρος , καὶ ὁμοῦ τοῖς σκεύεσι τοῖς ἱεροῖς οἴκαδέ τε ἰέναι προστέταχε , καὶ τὸν θεῖον αὖθις ἀναδείμασθαι νεὼν , τὸν ἔν γε τοῖς Ἱεροσολύμοις , καὶ προσέτι τούτῳ καὶ αὐτὴν , εἰ ἕλοιντο , διατειχίζειν τὴν πόλιν . οὗ δὴ γεγονότος , καὶ ἐν πρώταις ὄντος καταβολαῖς τοῦ ναοῦ , διαπεφθονηκότες τῶν ἐν Σαμαρείᾳ τινὲς , Βήλεμός τε καὶ οἱ ἀμφ’ αὐτὸν , καταγεγράφασι τῶν ἐξ Ἱσραὴλ , τὴν εἰς τοὺς κρατοῦντας τῶν Βαβυλωνίων εὔνοιαν ὑποπλαττόμενοι , φιλοπόλεμόν τε καὶ δυσάντητον γενέσθαι λέγοντες τὴν Ἰερουσαλὴμ , καὶ αὐτοῖς δὲ τοῖς Περσῶν βασιλεῦσιν ἀφόρητον . εἶτα πείθουσι προστάξαι κατηρεμεῖν Ἰουδαίους , καὶ μήτε ’τον νέων ἐγείρειν ἔτι , μήτε μὴν τῆς εἰς τὴν πόλιν ἔχεσθαι φιλεργίας . ὀλίγου δὲ μεταξὺ διελάσαντος χρόνου , διαδέχεται τὴν βασιλείαν ὁ Δαρεῖος , καὶ ἦν μὲν ἔτος αὐτῷ τῆς βασιλείας δεύτερον . ἐπειδὴ δὲ τῶν ἐν Βαβυλῶνί τινες Ἰουδαίων προσπίπτοντες ἐλιπάρουν ἀνεῖναι λοιπὸν τὸν θεῖον ἔγειραι νεὼν , προσέταν Ib . vi . τεν ὁ Δαρεῖος , γέγραφε δὲ τοῖς ἀνὰ πᾶσαν τὴν Φοινίκην διέπουσι τὰς ἀρχὰς , μήτε ἐξείργειν Ἰουδαίους , εἰ ἀνορθοῦν ἕλοιντο τὸν ναόν · ἀλλὰ γὰρ καὶ χρημάτων ἐπιδαψιλεύεσθαι χορηγίαν , καὶ τὰς ἐν τῷ Λιβάνῳ κέδρους κατακομίζεσθαι παρ’ αὐτῶν ἀπαρεμποδίστως ἐᾶν , ὡς ἂν οὐδενὸς ἐνδέοντος τῶν εἰς τὴν χρείαν αὐτοῖς , ἀποπεραίνοιτο λοιπὸν εὐκόλως τὰ εἰς τιμήν τε καὶ δόξαν τοῦ πάντων κρατοῦντος Θεοῦ . εἰρημένης δὲ τῆς ἱστορίας λεπτῶς καὶ σαφῶς ἐν τῆ πρώτη τοῦ Εσδρα συγγραφῆ , περιττὸν οἶμαί που τὸ ἰσχνολογεῖν ἐν τούτοις εἰς τὸ παρόν . οὐκοῦν ἐπειδήπερ ἐξὸν ἤδη πονεῖν τοῖς ἐξ Ἰσραὴλ , καὶ τὸν θεῖον ἐργάσασθαι νεὼν , ἀποπληροῦν τε θυσίας καὶ λιτὰς , καὶ τοῖς κατὰ νόμον ἕθεσι πολιτεύεσθαι , κατημέλουν οἱ ἐξ Ἰσραὴλ , εὖ τιθέντες ἕκαστοι τὰ οἰκεῖα , καὶ ἐπί γε τό σφισιν αὐτοῖς ἡδύ τε καὶ φίλον ὁλοτρόπως ἐκνενευκότες , καὶ ἐν σμικρῷ κομιδῇ ποιούμενοι λόγῳ τὰ εἰς δόξαν Θεοῦ , κατῃκίζοντο πάλιν , Θεοῦ πλήττοντος , πολέμῳ μὲν οὐχὶ , λιμοῖς δὲ μᾶλλον καὶ ἀκαρπίαις καὶ κτηνῶν καταφθοραῖς . ἀμείνους γὰρ ἤθελεν ἀποτελεῖν , οὐ ταῖς ἰσορρόποις τῶν πταισμάτων ποιναῖς ὑποφέρων · ἀλλ’ ὁμοῦ μὲν ὡς κεκμηκότας ἐλεῶν , ὁμοῦ δὲ πάλιν ὡς ἐξ ἀγάπης ἐπανορθῶν . αὕτη τῆς Ἀγγαίου προφητείας ὡς ἐν ὀλίγοις ἡ πρόφασις . μέμικται δὲ ὁ λόγος , καὶ τοῖς πεπραγμένοις τε καὶ εἰρημένοις ἱστορικῶς ἡ μυστική τε καὶ ἐσωτάτη καὶ πρέπουσα τοῖς πνευματικοῖς ἐγκέχωσται θεωρία .
Lemmas: ὁ Ἀγγαῖος προφητεία ὁ σκοπός ἐπί ἕτερος τις γίγνομαι καταθρέω εἄν , καί οὐ ἐπί ὅς εἄν οἴομαι τις ὁ παρά ὁ ἕτερος γίγνομαι λόγος . Ὠσηέ μέν γάρ ὁ θεσπέσιος καί μήv καί ὁ καθεξῆς , μέχρι Σοφονίας , ὁ ὁ Ἰουδαῖος κατά καιρός συμβαίνω προαπαγγέλλω , καί ὡς ὅσος οὐδέπω πάρειμι αὐτός ὁ ὁ αἰχμαλωσία καιρός , ἐκδειματόω ἐπιχειρέω ὁ Ἰσραήλ , ἄνω τε καί κάτω ὁ ὁ πολέμιος φάλαγξ ὀνομάζω , ὁ ὁ πόλις b ἀνάστασις , ὁ ἐμπρησμός , ὁ διαρπαγή , καί ἅπας δέ ὁ χώρα ὁ δήω ὁ καταφρονέω αἱρέω χρήσιμος προαπαγγέλλω . οἴομαι γάρ , ὅτι κἀν εἰμί μή αἱρέω πληρόω ὡς ἐκ ἀγαθός διάνοια ὁ ἁνδάνω Θεός , καί ὁ εἰς ὁ ἀγαθός ἔχω σπούδασμα , ἀλλά οὖν εἰμί τοιοῦτος ὁ ὁ συμφορά μέγεθος ὑποφρίσσω . Ἀγγαῖος γεμὴν ὡς τελέω ἤδη ὁ ὁ αἰχμαλωσία καιρός , καί εἰς ὁ ἅγιος πόλις ἀνακομίζω ὁ Ἰσραήλ ἐκ ὁ Πέρσης τε καί Μῆδος , ποιέω ὁ λόγος , ἐπί αἴτιος τοιοῦτος . ἀνίημι μέν γάρ αὐτός ὁ αἰχμαλωσία ὁ Κῦρος , καί ὁμοῦ ὁ σκεῦος ὁ ἱερός οἴκαδε τε εἶμι προστάσσω , καί ὁ θέω αὖθις ἀναδέμω ναός , ὁ ἐν γε ὁ Ἱερουσαλήμ , καί προσέτι οὗτος καί αὐτός , εἰμί αἱρέω , διατειχίζω ὁ πόλις . ὅς δή γίγνομαι , καί ἐν πρῶτος εἰμί καταβολή ὁ ναός , διαφθονέω ὁ ἐν Σαμάρεια τις , Βήλεμος τε καί ὁ ἀμφι αὐτός , καταγράφω ὁ ἐκ Ἱσραήλ , ὁ εἰς ὁ κράτος ὁ Βαβυλώνιος εὔνοια ὑποπλήσσω , φιλοπόλεμος τε καί δυσάντητος γίγνομαι λέγω ὁ Ἱεροσόλυμα , καί αὐτός δέ ὁ Πέρσης βασιλεύς ἀφόρητος . εἶτα πείθω προστάσσω καταίρω Ἰουδαῖος , καί μήτε ’τον νέος ἐγείρω ἔτι , μήτε μήv ὁ εἰς ὁ πόλις ἔχω φιλεργία . ὀλίγος δέ μεταξύ διαιρέω χρόνος , διαδέχομαι ὁ βασίλειος ὁ Δαρεῖος , καί εἰμί μέν ἔτος αὐτός ὁ βασίλεια δύο . ἐπεί δέ ὁ ἐν Βαβυλών τις Ἰουδαῖος προσπίπτω λιπαρέω ἀνίημι λοιπός ὁ θέω ἐγείρω ναός , προσίστημι Ib . vi . Τεν ὁ Δαρεῖος , γράφω δέ ὁ ἀνά πᾶς ὁ Φοινίκη διέπω ὁ ἀρχή , μήτε ἐξέργω Ἰουδαῖος , εἰμί ἀνορθόω αἱρέω ὁ ναός · ἀλλά γάρ καί χρῆμα ἐπιδαψιλεύω χορηγία , καί ὁ ἐν ὁ Λίβανος κέδρος κατακομίζω παρά αὐτός ἀπαρεμπόδιστος ἐάω , ὡς εἄν οὐδείς ἐνδέω ὁ εἰς ὁ χρεία αὐτός , ἀποπεραίνω λοιπός εὐκόλως ὁ εἰς τιμή τε καί δόξα ὁ πᾶς κράτος Θεός . εἴρω δέ ὁ ἱστορία λεπτός καί σαφῶς ἐν τῆ πρῶτος ὁ Ἔσδρας συγγραφεύς , περισσός οἴομαι ποῦ ὁ ἰσχνολογέω ἐν οὗτος εἰς ὁ πάρειμι . οὐκοῦν ἐπεί ἔξεστι ἤδη πονέω ὁ ἐκ Ἰσραήλ , καί ὁ θέω ἐργάζομαι ναός , ἀποπληρόω τε θυσία καί λιτή , καί ὁ κατά νόμος ἔθος πολιτεύω , καταμελέω ὁ ἐκ Ἰσραήλ , εὕω τίθημι ἕκαστος ὁ οἰκεῖος , καί ἐπί γε ὁ σφεῖς αὐτός ἡδύς τε καί φίλος ὁλοτρόπως ἐκνεύω , καί ἐν μικρός κομιδή ποιέω λόγος ὁ εἰς δόξα Θεός , καταικίζω πάλιν , Θεός πλήσσω , πόλεμος μέν οὐ , λιμός δέ μᾶλλον καί ἀκαρπία καί κτῆνος καταφθορά . ἀγαθός γάρ ἐθέλω ἀποτελέω , οὖον ὁ ἰσόρροπος ὁ πταῖσμα ποινή ὑποφέρω · ἀλλά ὁμοῦ μέν ὡς κάμνω ἐλεέω , ὁμοῦ δέ πάλιν ὡς ἐκ ἀγάπη ἐπανορθόω . οὗτος ὁ Ἀγγαῖος προφητεία ὡς ἐν ὀλίγος ὁ πρόφασις . μίγνυμι δέ ὁ λόγος , καί ὁ πράσσω τε καί εἴρω ἱστορικός ὁ μυστικός τε καί εσώτατος καί πρέπω ὁ πνευματικός ἐγχόω θεωρία .