cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0602.2
εἰς λήξιν ἰῶσαι κάλλους . Οὕτω γὰρ ποῦ φησιν ὁ τῶν ὅλων Θεὸς ἐγνησμένου τοῦ ναοῦ τοῦ ἐν Ἱεροσολύμοις , μετὰ γε τὸ διὰ τῆς Ἀσσυρίων χειρὸς κατεμπρησθῆναι τὸν πρῶτον . « Τίς ἐξ ὑμῶν , δς εἶδε τὸν οἶκον τοῦτον ἐν τῇ δόξῃ αὐτοῦ τῇ ἐμπροσθέν ; Καὶ πῶς νῦν , φησιν , ὁρᾶτε αὐτόν , καθὼς οὐχ ὑπάρχοντα ἐνώπιον ὑμῶν ; Ζῶ ἐγώ , λέγει Κύριος , ὅτι μεγάλη ἔσται ἡ δόξα τοῦ οἴκου τούτου , ἡ ἐσχάτη ὑπὲρ τὴν πρώτην , λέγει Κύριος παντοκράτωρ . » Τοῦ γὰρ ἐν τοῖς Ἱεροσολύμοις ὄντος ναοῦ , πολλῷ μείζους , καὶ πλουσιοὶ κατὰ πᾶσαν τὴν ὑπ’ οὐρανὸν ὠρθώθησαν ναοί , τουτέστιν ἐκκλησίαι , τὸ σεπτὸν ἔχουσαι θυσιαστήριον εἰς δόξαν Χριστοῦ . Πλάτνουν δὲ σὺν , φησὶ , τὴν τόπον τῆς σκηνῆς σου καὶ τῶν αἰλαίων σου . Τὸ γὰρ σπέρμα σου ἔθνη κληρονομήσει , καὶ πόλεις ἠρημωμένας · κατοικεῖς . Πλείστων μὲν γὰρ ὄσων ἀνδρῶν ἀγίων καὶ ἀγαθῶν μήτηρ καὶ τροφὸς ἡ ἐξ ἑθνῶν γένων Ἐκκλησία , ἐκτέτοκε δὲ πολλαῖς ἔχρονσας τε καὶ ἡγουμένους λαῶν · ὥστε καὶ ἑθνῶν καθηγεῖσθαι πολλῶν , διὰ τοῦ τὸ δύνασθαι τὸν ἀμίμητον τῆς μυσταγωγίας ποιεῖσθαι λόγον , καὶ ποιμενικῆς εὐτεχνίας · οὐχ ἀμορεῖν . Οἵς καὶ αὐτὸς ὁ Σωτήρ , ὅτε δὴ τὴν εὐχλῆν καὶ εὐδόκιμον κατωρθωκόσι ζωὴν , κλῆρον ἐπαγγέλλεται , καὶ εἰς αἰῶνα τὸν μέλλοντα τὸ καθηγεῖσθαι λαῶν . Ἐν γὰρ τοῦ τῶν ταλάντων διανομῇ , τοῖς προσάγουσιν ἐν διπλῷ τὸ δοθέν , « Ἔσο , φησιν , ἐπάνω δέκα πόλεων · » ἐτέρῳ δὲ αὖ , « Ἔσο ἐπάνω πέντε πόλεων . » Οὕκοῦν ἔθνη κληρονομήσει τὸ σπέρμα σου . Πρέποι δ’ ἐν τοῦτο , καθάπερ ἔφην ἄρτιος , τοῖς ἡγουμένοις Ἐκκλησιῶν , οἵδη καὶ φασιν ἐκ περιχαρείας τῆς ἄγαν · « Ὑπέταξε λαοὺς ἡμῖν , καὶ ἔθνη ὑπὸ τοὺς πόδας · ἡμῶν . Ἐξελέξατο ἡμῖν τὴν κληρονομίαν ἑαυτοῦ · Κλῆρος μὲν γὰρ ὁ μόνῃ καὶ ἀληθῶς πρεσβευδέστατος Χριστῷ τὸ καθηγεῖσθαι τῶν ἄλλων . Διὰ τοῦτο καὶ προστέταξε μηδενὶ λέγειν · Ῥαββί · » Εἰς γὰρ ἐστι , φησιν , ὑμῶν καθηγητὴς ὁ Χριστός . » Ἀλλ’ ὥσπερ φῶς ὑπάρχων αὐτὸς τὸ ἀληθινόν , φῶς ἐκάλεσε τοὺς ἁγίους ἀποστόλους , καὶ ὥσπερ αὐτὸς ὢν φύσει καὶ μόνος ἀληθῶς Υἱός , δέδωκεν ἡμῖν ἐξουσίαν τοῖς πιστεύσασιν εἰς αὐτόν . Πατέρα καλεῖν τὸν Θεόν , ὅτε δὴ τοῦ τῆς υἱότητος πλουτοῦσιν ἀξίωμα · οὕτω καὶ αὐτὸς ὑπάρχων τῶν ὅλων καθηγητής , καὶ κλῆρον ἔχων τὴν ὑπ’ οὐρανὸν , δέδωκε τοῖς ἁγίοις τὸ χεῖρη , δόξῃ τῇ ἰδίᾳ στεφανῶν αὐτούς · ὅτι συνεργάται γεγόνασιν αὐτοῦ , καὶ γνήσιοι λαῶν κηδεμόνες κεχειρῶχασι πολλούς , προσχωμισαντες αὐτῷ διὰ πίστεως τοὺς τῇ κτίσει παρ’ αὐτὸν λατρεύσοντας , καὶ τῆς ξαιρετοῦ ζωῆς οὐκ εἰδότας τὴν ὁδόν . Τὸ δὲ γε , Πόλεις ἠρημωμένας · κατοικεῖς , τοιούδε συνήσεις · Τοσαύτη γὰρ ἔσται , φησὶ , τοῦ σοῦ σπέρματος ἡ πλῆθος , ὥστε μηδὲ ἄρχεται τὰς πόλεις αὐτοῖς , τὰς τῶν οἰκητόρων μεμετσωμένας , ἀλλὰ γὰρ καὶ τὰς ἔρημους δύνασθαι πληροῦν .
Lemmas: εἰς λῆξις ἰάομαι κάλλος . οὕτως γάρ ποῦ φημί ὁ ὁ ὅλος θεός γιγνώσκω ὁ ναός ὁ ἐν Ἱερουσαλήμ , μετά γε ὁ διά ὁ Ἀσσύριος χείρ κατεμπίμπρημι ὁ πρῶτος . « Τῖς ἐκ σύ , ΔΣ ὁράω ὁ οἶκος οὗτος ἐν ὁ δόξα αὐτός ὁ ἔμπροσθεν ; καί πῶς νῦν , φημί , ὁράω αὐτός , καθώς οὐ ὑπάρχω ἐνώπιος σύ ; ζῶ ἐγώ , λέγω Κύριος , ὅτι μέγας εἰμί ὁ δόξα ὁ οἶκος οὗτος , ὁ ἔσχατος ὑπέρ ὁ πρῶτος , λέγω Κύριος παντοκράτωρ . » ὁ γάρ ἐν ὁ Ἱερουσαλήμ εἰμί ναός , πολύς μείζων , καί πλούσιος κατά πᾶς ὁ ὑπό οὐρανός ὀρθόω ναός , τουτέστιν ἐκκλησία , ὁ σεπτός ἔχω θυσιαστήριον εἰς δόξα Χριστός . Πλάτνουν δέ σύν , φημί , ὁ τόπος ὁ σκηνή σύ καί ὁ αἴλαιος σύ . ὁ γάρ σπέρμα σύ ἔθνος κληρονομέω , καί πόλις ἐρημόω · κατοικέω . Πλείστων μέν γάρ ὅσος ἀνήρ Ἀγίων καί ἀγαθός μήτηρ καί τροφός ὁ ἐκ ἔθνος γένος ἐκκλησία , ἐκτίκτω δέ πολύς χρονέω τε καί ἡγέομαι λαός · ὥστε καί ἔθνος καθηγέομαι πολύς , διά ὁ ὁ δύναμαι ὁ ἀμίμητος ὁ μυσταγωγία ποιέω λόγος , καί ποιμενικός εὐτεχνία · οὐ ἀμέρδω . οἶς καί αὐτός ὁ Σωτήρ , ὅτε δή ὁ εὐχλῆν καί εὐδόκιμος κατορθόω ζωή , κλῆρος ἐπαγγέλλω , καί εἰς αἰών ὁ μέλλω ὁ καθηγέομαι λαός . ἐν γάρ ὁ ὁ τάλαντον διανομή , ὁ προσάγω ἐν διπλόος ὁ δίδωμι , « εἰμί , φημί , ἐπάνω δέκα πόλις · » ἔς δέ αὖος , « εἰμί ἐπάνω πέντε πόλις . » οὐκοῦν ἔθνος κληρονομέω ὁ σπέρμα σύ . πρέπω δέ ἐν οὗτος , καθάπερ φημί ἄρτιος , ὁ ἡγέομαι ἐκκλησία , οἰδέω καί φημί ἐκ περιχάρεια ὁ ἄγαν · « ὑποτάσσω λαός ἐγώ , καί ἔθνος ὑπό ὁ πούς · ἐγώ . ἐκλέγω ἐγώ ὁ κληρονομία ἑαυτοῦ · Κλῆρος μέν γάρ ὁ μόνος καί ἀληθής πρεσβευδέστατος Χριστός ὁ καθηγέομαι ὁ ἄλλος . Ζεύς οὗτος καί προστάσσω μηδείς λέγω · ῥαββί · » εἰς γάρ εἰμί , φημί , σύ καθηγητής ὁ Χριστός . » ἀλλά ὥσπερ φάος ὑπάρχω αὐτός ὁ ἀληθινός , φάος καλέω ὁ ἅγιος ἀπόστολος , καί ὥσπερ αὐτός εἰμί φύσις καί μόνος ἀληθής υἱός , δίδωμι ἐγώ ἐξουσία ὁ πιστεύω εἰς αὐτός . πατήρ καλέω ὁ Θεός , ὅτε δή ὁ ὁ υἱότης πλουτέω ἀξίωμα · οὗτος καί αὐτός ὑπάρχω ὁ ὅλος καθηγητής , καί κλῆρος ἔχω ὁ ὑπό οὐρανός , δίδωμι ὁ ἅγιος ὁ χεῖρη , δόξα ὁ ἴδιος στεφανόω αὐτός · ὅτι συνεργάτης γίγνομαι αὐτός , καί γνήσιος λαός κηδεμών χειρόω πολύς , προσχωμιατιμοω αὐτός διά πίστις ὁ ὁ κτίζω παρά αὐτός λατρεύω , καί ὁ ξαιρετοῦ ζωή οὐ οἶδα ὁ ὁδός . ὁ δέ γε , Πόλις ἐρημόω · κατοικέω , τοιόσδε συνίημι · τοσοῦτος γάρ εἰμί , φημί , ὁ σύ σπέρμα ὁ πλῆθος , ὥστε μηδέ ἄρχω ὁ πόλις αὐτός , ὁ ὁ οἰκήτωρ μεθίστημι , ἀλλά γάρ καί ὁ έρημος δύναμαι πληρόω .