cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0531.1
ἀληθῶς εὐχόμεθα , τοῦτ' ἔστιν , ἅγιον , καὶ φοβερὸν · οὕτω κάναθέλε τῇ , Ἁγιάσατε , νοητέον , κἂν εἰ περαινλικε , φησι , τὴν ψυχὴν αὐτοῦ , τοῦτ' ἔστι , κἂν εἰ τι τῶν ἀνθρωπίνων παθεῖν λέγεται , καὶ τὴν ἰδίαν σάρκα θανάτῳ γεύσασθαι παρεσκεύασε , τέθεικε δὲ τὴν ἑαυτοῦ ψυχὴν ὑπὲρ πολλῶν . Ἐπιφέρει δὲ ὁ λόγος , καὶ διαμέμηνται καὶ ἐτέρων , ἃ δὲ γένοι · ἂν ἔσθ' ὅτε καὶ ἐμποδὼν τοῦ χρήναι πιστεύειν αὐτῷ τοὺς τῆς οἰκονομίας οὐχ ὁρῶντας βάθος τοῖς γε μὴν ἀπεῤῥοσιν οὐδὲν ἂν ἐμποιοῖτο βλάβος . Παρισθόθεντα μὲν γὰρ Πιλᾶτῳ τὸν Ἰησοῦν , κατεδεδέυτοντο τῶν στρατιωτῶν τινες , τοῦτο μὲν καταπαίοντες ἀνοσίως , τοῦτο δὲ , καὶ ἐμπτύσασιν ἀτιμάζοντες , καὶ στεφανὸν τοῦ ἐξ ἀκανθῶν ὑβρίζαντες , κατακροτοῦντες τε καὶ λέγοντες · « Χαῖρε , ὁ βασιλεὺς τῶν Ἰουδαίων . » Διὰ τοῦτο φησι τὴν βδελυσσόμενον ὑπὸ τῶν ἐθνῶν , τῶν δούλων , τῶν ἀρχόντων . « Ἐξεσταὶ δὲ Σατανᾶς , καὶ τοῦτ' τῇ , Ἁγιάσατε , ἀλλ' ὅτι πέπονθε μὲν οἰκονομικῶς τὰ παρὰ τῶν ἐθνῶν ἐμπαιγμματα · ἀναλάμψει δὲ μετὰ τοῦτο , καὶ δοξασθήσεται παρὰ πάντων ἐν ὑπεροχαῖς ταῖς ἀνωτάτω , καὶ τῶν ἐν ταῖς ὑποκαθιμεναῖς δυνάμεσι τιμᾶς , προαγορεύει λέγων · Βασιλεῖς αὐτὸν ὄψονται , καὶ ἀναστήσονται , ἐκ τῶν τῆς βασιλείας δηλούντι θώκων . Ἄρχοντες καὶ προσκυνήσουσιν αὐτῷ . Ὁψονται δὲ οὐ τοῖς τοῦ σώματος ὀφθαλμοῖς , ἀλλὰ γὰρ ὡς ἐν περιαιθήσει νοῦ καὶ καρδίας . Ὁρῶμεν γὰρ οὕτω τὴν δόξαν Χριστοῦ . Προσκυνήσουσι δὲ αὐτῷ ἕνεκεν Κυρίου , τοῦτ' ἔστιν , ἕνεκεν ἐμοῦ . Δοξάζεται γὰρ ὡς Υἱὸς τοῦ Θεοῦ καὶ Πατρός , καὶ ὅτι πιστὸς ἐστιν ὁ ἅγιος Ἰσραήλ . Τὸ δὲ πιστὸς ἐν τούτοις · τὸν ἀεὶ μένοντα δηλοῖ . Ἀκλόντης γὰρ ἡ βασιλεία τοῦ Θεοῦ , καὶ Πατρὸς · ὁμοίως δὲ , καὶ ἡ τοῦ Υἱοῦ · οὐκ ἔντες πιστὸν τῶν ψευδωνύμων θεῶν . Εἰσὶ γὰρ ἀρτιγενεῖς , καὶ ἀπολλύμενοι , καὶ οὐ μένοντες . Ὁ δὲ τῶν ὅλων Σωτὴρ , καὶ Κύριος πιστὸς ἀληθῶς , τοῦτ' ἔστιν , εὐ βεβηκὼς ἐν ταῖς ἰδίαις ὑπεροχαῖς , καὶ ἀκλόντως ἔχων , καὶ αὐτὸς , ἐξελέξατο τοὺς διὰ Χριστοῦ κεκλημένους . « Οὓς γὰρ ἔγνω , » φησι , « καὶ προώρισεν συμμόρφους τῆς εἰκόνος τοῦ υἱοῦ αὐτοῦ , τούτους καὶ ἐκάλεσεν , ἡγίασέ τε πρὸς τούτω , καὶ ἐδόξασεν . » Ἔδει δὲ οὖν , ἔδει τοὺς ἐξελεγμένους ἁγιάσαι τὸν ψαυλίζοντα τὴν ψυχὴν αὐτοῦ , καὶ μὴ τοῖς τῆς ἀνθρωπότητος ἐνορίντας ἀποσφαλῆναι τοῦ πρέποντος , καὶ τῆς ἐπ' αὐτῷ γνώσεως ἀκριβοῦς ἀποφέρεσθαι , συνιέντας δὲ μᾶλλον τῆς οἰκονομίας τὸ σοφὸν προσκυνεῖν αὐτῷ , διακείσθαι δὲ , καὶ ἀραρότως , ὅτι τοῦ πιστοῦ Κυρίου φύσει τε καὶ ἀληθῶς Υἱὸς ἐστι , καὶ εἰ πέφηνεν οἰκονομικῶς ἐν εἴδει τῷ καθ' ἡμᾶς , καὶ τῆς κενώσεως ὑπέδου μέτρον . Προσδιαλέγεται δὲ τοῖς ἐξελεγμένοις , καὶ φησιν , ὅτι Καιρῷ δεκτῷ ἐπήκουσά σου , καὶ ἐν ἡμέρᾳ σωτηρίας ἐδοξήθης σοι . Προέγνωσεν μὲν πρὸ καταβολῆς κόσμου Χριστὸς , καὶ τὸ αὐτοῦ μυστήριον · ἐπέλαμψε δὲ κατὰ καιροὺς οὓς ἤθελεν ὁ Ἀναστάτης , καθ' οὓς ἡμῖν μεδοθῆκε , καὶ τὸν τῆς ἐνανθρωπήσεως καιρόν , σωτηρίας ἡμέραν εἶναι φησιν . Οὕτω γὰρ πού καὶ ὁ θεσπέσιος Παῦλος · « Ἰδοὺ νῦν , »
Lemmas: ἀληθής εὔχομαι , οὗτος εἰμί , ἅγιος , καί φοβερός · οὗτος κάναθέλε ὁ , ἁγιάζω , νοητέον , κἀν εἰμί περαινλικε , φημί , ὁ ψυχή αὐτός , οὗτος εἰμί , κἀν εἰμί τίς ὁ ἀνθρώπινος πάσχω λέγω , καί ὁ ἴδιος σάρξ θάνατος γεύω παρασκευάζω , τίθημι δέ ὁ ἑαυτοῦ ψυχή ὑπέρ πολύς . ἐπιφέρω δέ ὁ λόγος , καί διαμάσσω καί ἕτερος , ὁ δέ γίγνομαι · εἄν ἔστω ὅτε καί ἐμποδών ὁ χρή πιστεύω αὐτός ὁ ὁ οἰκονομία οὐ ὁράω βάθος ὁ γε μήv ἀπεῖπον οὐδείς εἄν ἐμποιέω βλάβη . παρισθοθεω μέν γάρ Πιλᾶτος ὁ Ἰησοῦς , καταδύω ὁ στρατιώτης τις , οὗτος μέν καταπαίω ἀνόσιος , οὗτος δέ , καί ἐμπτύω ἀτιμάζω , καί στεφανός ὁ ἐκ ἄκανθα ὑβρίζω , κατακροτέω τε καί λέγω · « Χαῖρος , ὁ βασιλεύς ὁ Ἰουδαῖος . » Ζεύς οὗτος φημί ὁ βδελύσσομαι ὑπό ὁ ἔθνος , ὁ δοῦλος , ὁ ἄρχω . « ἔξεστι δέ Σατανᾶς , καί οὗτος ὁ , ἁγιάζω , ἀλλά ὅτι πάσχω μέν οἰκονομικός ὁ παρά ὁ ἔθνος ἔμπαιγμα · ἀνάλαμψις δέ μετά οὗτος , καί δοξάζω παρά πᾶς ἐν ὑπεροχή ὁ ἄνω2 , καί ὁ ἐν ὁ ὑποκαθίημι δύναμις τιμή , προαγορεύω λέγω · Βασιλίς αὐτός ὁράω , καί ἀνίστημι , ἐκ ὁ ὁ βασίλεια δηλόω θᾶκος . ἄρχω καί προσκυνέω αὐτός . ὁράω δέ οὖον ὁ ὁ σῶμα ὀφθαλμός , ἀλλά γάρ ὡς ἐν περιαιτιθημι νόος καί Καρδία . ὁράω γάρ οὗτος ὁ δόξα Χριστός . προσκυνέω δέ αὐτός ἕνεκα κύριος , οὗτος εἰμί , ἕνεκα ἐγώ . δοξάζω γάρ ὡς υἱός ὁ Θεός καί πατήρ , καί ὅτι πιστός εἰμί ὁ ἅγιος Ἰσραήλ . ὁ δέ πιστός ἐν οὗτος · ὁ ἀεί Μένων δηλόω . Ἀκλόντης γάρ ὁ βασίλειος ὁ Θεός , καί πατήρ · ὁμοίως δέ , καί ὁ ὁ υἱός · οὐ ἐναιρέω πιστόν ὁ ψευδώνυμος θεός . εἰσί γάρ ἀρτιγενής , καί ἀπόλλυμι , καί οὖον Μένων . ὁ δέ ὁ ὅλος Σωτήρ , καί Κύριος πιστός ἀληθής , οὗτος εἰμί , εὕω βαίνω ἐν ὁ ἴδιος ὑπεροχή , καί ἄκλων ἔχω , καί αὐτός , ἐκλέγω ὁ διά Χριστός καλέω . « ὅς γάρ γιγνώσκω , » φημί , « καί προορίζω σύμμορφος ὁ εἰκών ὁ υἱός αὐτός , οὗτος καί καλέω , ἁγίζω τε πρός οὗτος , καί δοξάζω . » δέω δέ οὖν , ἐσθίω ὁ ἐκλέγω ἁγίζω ὁ ψαυλιθεριζω ὁ ψυχή αὐτός , καί μή ὁ ὁ ἀνθρωπότης ἐνορίντας ἀποσφάλλω ὁ πρέπω , καί ὁ ἐπί αὐτός γνῶσις ἀκριβής ἀποφέρω , συνίημι δέ μᾶλλον ὁ οἰκονομία ὁ σοφός προσκυνέω αὐτός , διάκειμαι δέ , καί ἀραρίσκω , ὅτι ὁ πιστός κύριος φύσις τε καί ἀληθής υἱός εἰμί , καί εἰμί φαίνω οἰκονομικός ἐν εἶδος ὁ κατά ἐγώ , καί ὁ κένωσις ὑποδίδωμι μέτρον . προσδιαλέγομαι δέ ὁ ἐκλέγω , καί φημί , ὅτι Καιρός δεκτός ἐπακούω σύ , καί ἐν ἡμέρα σωτηρία δοξάζω σύ . Προέγνωσεν μέν πρό καταβολή κόσμος Χριστός , καί ὁ αὐτός μυστήριον · ἐπιλάμπω δέ κατά καιρός ὅς ἐθέλω ὁ ἀναστάτης , κατά ὅς ἐγώ μεδοτιθημι , καί ὁ ὁ ἐνανθρώπησις καιρός , σωτηρία ἡμέρα εἰμί φημί . οὕτως γάρ πού καί ὁ θεσπέσιος Παῦλος · « ἰδέ νῦν , »