cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0608.2
Διανοίας , καθάπερ τινὰ νόσον ἐνοσφίαντα . Ταπειναὶ γὰρ λίαν , τούτεστι χαμαὶ καὶ πεπατημέναι , καὶ οἷον χαμαὶ ἁρμέζεις αὐταί , καὶ τοῖς ἐθελούσις ἐγκεῖσθαι πρὸς καταπάτημα , τῆς τῶν ἁγίων καρδίας ὡς οὐχ οὕτως ἑαυτὴς ἔχουσι ποδὸν . Οὐ γὰρ εἰσι βάσει τὰς τῶν δαιμονίων ἐφόδους , ἀνῤισμέναι δὲ ὡσπερ καὶ ταῖς ἐκτόποις τῶν ἐπιθυμιῶν ὑποκείσθαι μὴ ἀνεχόμεναι . Ταπεινὴ δέ , ὡς ἔφην , ἡ τῶν πλανωμένων καρδία , καὶ πρὸς γε τοῦτο καὶ ἀκατάστατος , διὰ τοι τὸ μεθυσθὲν τρόπον τινὰ , καὶ κατασεισθαι πρὸς ἐπιθυμίας τὰς τῷ θείῳ νόμῳ διαβεβλημένας , καὶ ταῖς εἰς φαυλότητα ψυχῆς καταδειχασμένας . Περιφέρονται γὰρ ὡσπερ παντὶ πνεύματι , καὶ , καθά φησιν ὁ Παροιμιαστής , ρεμβασμῶν ἐπιθυμιῶν ὑπομένουσιν . Ὃπερ παθοῦσαν τὴν Ἱερουσαλὴμ , διὰ τὸ προσνεύσαι ταῖς τῶν δαιμονίων ἀπάταις , ἠτιάτο λέγων ὁ τῶν ὅλων Θεός : « Ἐν ἐπιθυμίαις ψυχῆς αὐτῆς ἐπνευματοφορεῖτο . Πνευματοφορουμένη δὲ ψυχή , πάντως που καὶ ἀκατάστατος . Καὶ τοῦν οὖ Θεῷ προσκεκλμένοι φεύγουσι τὸν νόσον , ὡς ὀλέθρου πρόξενον , καὶ δὴ καὶ χαριστηρίους ᾠδὰς ἀναφέρουσι , ὡς ἀπηλλαγμένοι τοῦ κακοῦ · φασι γὰρ ὅτι : « Ἐστησεν ἐπὶ τὴν πέτραν τοὺς πόδας μου , καὶ κατεύθυνε τὰ διαστήματά μου . » Εἰρηται δὲ παρὰ Θεοῦ καὶ πρὸς τὴν τῶν Ἰουδαίων μητέρα : « Στήσον σεαυτήν , Σιών . » Καὶ μὴν καὶ ὁ πάνσοφος Παῦλος ἐπιστέλλει τισίν : « Ὃστις ὁ δοκῶν ἑστάναι , βλέπετω μὴ πέσῃ . » Ἐξὼ δὴ οὖν τῶν ἀγιοπρεπῶν ἀρχημάτων ἡ τῶν πλανωμένων ψυχή . Καὶ γὰρ ἐστιν ἀκατάστατος . Ἐπειδὴ δὲ σιγίρμων ἐστιν , ὡς ἔφην , ὁ τῶν ὅλων δημιουργός , ὑπεραπολογεῖται τρόπον τινὰ τοῦ τοιούτο παθοῦσας , καὶ φησιν · Οὐ παρελήλθης . Τοῖς μὲν γὰρ ἐξ Ἰσραὴλ πλείστη γέγονε παρὰ Θεοῦ παράκλησις , εἰς εὐρωστίαν αὐτοὺς ἀναφέρουσα τὴν πνευματικήν , καὶ τὴν τοῦ χρησίμου καὶ ἀναγκαίου πρὸς σωτηρίαν εἰσφέρουσα γνώσιν . Δεδοται γὰρ αὐτοῖς νόμος ὁ διὰ Μωϋσέως , καὶ ποοητῶν ἁγίων ἀνδελιχὴ χορὸς , τοῖς ἐξ οὐρανοῦ νόμασιν ἐπικλῦζων αὐτούς , καὶ παράκλησιν ἀφθονοτάτην ὡτοῦ δίκην καθιέντος αὐτοῖς τοῦ Θεοῦ · τοῖς γε μὴν ἔθνεσι προσλελάληκεν οὐδεὶς τῶν ἁγίων παντελῶς · οὔτε γὰρ πεπαιδαγωγηται νόμῳ τῷ διὰ Μωϋσέως , ἀπεῖρατοι δὲ παντελῶς καὶ προφητικῶν μεμενηχασί λόγων . Οὐκοῦν οὐ παρελήλθης . Καὶ τοῦτο δέδεικται σαφῶς διὰ τῆς εὐαγγελικῆς παραβολῆς · ἔφη γὰρ πού Χριστός , ὡς ὁ μισθούμενος τοὺς ἐργάτας εἰς τὸν ἀμπελῶνα αὐτοῦ , πέπραχε μὲν τοῦτο περὶ πρώτην , καὶ τρίτην , ἑκτην τε καὶ ἐνάτην ὥραν . Περὶ δὲ γε τὴν ἐνδεκάτην ὥραν , εὕρων ἑτέρους κατῶσας ἀργοὺς , ἔφη πρὸς αὐτούς : « Τί ὧδε ἑστηκἁτε ὁλην τὴν ἡμέραν ἀργοί ; » Οὐδεὶς γὰρ οὐδεὶς τῶν ἔθνῶν τὴν πλῆθυν , πλὴν σπότης .
Lemmas: Διάνοια , καθάπερ τις νόσος ἐνοσφίαντα . ταπεινός γάρ λίαν , τουτέστι χαμαί καί πατέω , καί οἷος χαμαί ἁρμόζω αὐτός , καί ὁ ἐθέλω ἔγκειμαι πρός καταπάτημα , ὁ ὁ ἅγιος Καρδία ὡς οὐ οὕτως ἑαυτοῦ ἔχω ποδὸν . οὖον γάρ εἰμί βάσις ὁ ὁ δαιμόνιος ἔφοδος , ἀνίημι δέ ὡς καί ὁ ἔκτοπος ὁ ἐπιθυμία ὑπόκειμαι μή ἀνέχω . Ταπεινός δέ , ὡς φημί , ὁ ὁ πλανάω καρδία , καί πρός γε οὗτος καί ἀκατάστατος , διά ὅς ὁ μεθύσκω τρόπος τις , καί κατασείω πρός ἐπιθυμία ὁ ὁ θεῖον νόμος διαβάλλω , καί ὁ εἰς φαυλότης Ψυχή καταδείκνυμι . περιφέρω γάρ ὡς πᾶς πνεῦμα , καί , καθά φημί ὁ παροιμιαστής , ρεμβασμός ἐπιθυμία ὑπομένω . ὅπερ πάθος ὁ Ἱεροσόλυμα , διά ὁ προσνεύω ὁ ὁ δαιμόνιος ἀπάτη , αἰτιάομαι λέγω ὁ ὁ ὅλος Θεός : « ἐν ἐπιθυμία Ψυχή αὐτός πνευματοφορέομαι . πνευματοφορεω δέ ψυχή , πάντως ποῦ καί ἀκατάστατος . καί τοῦν οὖον Θεός προσκλείω φεύγω ὁ νόσος , ὡς ὄλεθρος Πρόξενος , καί δή καί χαριστήριος ἀοιδή ἀναφέρω , ὡς ἀπαλλάσσω ὁ κακός · φημί γάρ ὅτι : « ἵστημι ἐπί ὁ πέτρα ὁ πούς ἐγώ , καί κατευθύνω ὁ διάστημα ἐγώ . » ἐρω δέ παρά Θεός καί πρός ὁ ὁ Ἰουδαῖος μήτηρ : « ἵστημι σεαυτοῦ , Σιών . » καί μήv καί ὁ πάνσοφος Παῦλος ἐπιστέλλω τις : « ὅστις ὁ δοκέω ἵστημι , βλέπω μή πίπτω . » ἐξίημι δή οὖν ὁ αγιοπρεπής ἀρχημάτων ὁ ὁ πλανάω ψυχή . καί γάρ εἰμί ἀκατάστατος . ἐπεί δέ σιγίρμων εἰμί , ὡς φημί , ὁ ὁ ὅλος δημιουργός , ὑπεραπολογέομαι τρόπος τις ὁ τοιοῦτος πάθος , καί φημί · οὖον παρέρχομαι . ὁ μέν γάρ ἐκ Ἰσραήλ πλεῖστος γίγνομαι παρά Θεός παράκλησις , εἰς εὐρωστία αὐτός ἀναφέρω ὁ πνευματικός , καί ὁ ὁ χρήσιμος καί ἀναγκαῖος πρός σωτηρία εἰσφέρω γνῶσις . δίδωμι γάρ αὐτός νόμος ὁ διά Μωϋσῆς , καί ποοαβλης ἅγιος ἀνδελιχὴ χορός , ὁ ἐκ οὐρανός Νομάς ἐπικλύζω αὐτός , καί παράκλησις ἄφθονος ὦτος δίκη καθίημι αὐτός ὁ Θεός · ὁ γε μήv ἔθνος προσλαλέω οὐδείς ὁ ἅγιος παντελῶς · οὔτε γάρ παιδαγωγέω νόμος ὁ διά Μωϋσῆς , ἀπολέγω δέ παντελῶς καί προφητικός μένω λόγος . οὐκοῦν οὖον παρέρχομαι . καί οὗτος δείκνυμι σαφῶς διά ὁ εὐαγγελικός παραβολή · φημί γάρ πού Χριστός , ὡς ὁ μισθόω ὁ ἐργάτης εἰς ὁ ἀμπελών αὐτός , πράσσω μέν οὗτος περί πρῶτος , καί τρίτος , κτείνω τε καί νάω ὥρα . περι δέ γε ὁ ἐνδέχομαι ὥρα , εὑρίσκω ἕτερος καθίημι ἀργός , φημί πρός αὐτός : « τις ὧδε ἵστημι ὅλος ὁ ἡμέρα ἀργός ; » οὐδείς γάρ οὐδείς ὁ ἔθνος ὁ πλῆθος , πλήν Σποτῆς .