ciscoriordan/open-greek-corpus-annotations huggingface dataset:
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0457.3
Ὡσπερ ἐν τοῖς ἀνότιν βραχὺ μερικῶν ὁσαν τὴν ἐσομένην λύτρωσιν τοῖς ἐξ Ἰσραήλ , παρετίθει μὲν εἰς γνῶσιν αὐτοῖς , ἀναβιδαζὼν δὲ τῶν πραγμάτων τὴν ἀφήγησιν ἐπὶ τὸ ἀμείνων , ἀσυγκρίτως τῆς διὰ Χριστοῦ σωτηρίας ἐποιεῖτο τὴν μνήμην , ἀναδείξαι λέγων ἡμῖν βασιλέα τὸν Ἰσραήλ · οὕτω κάνδὶς διαμνημονεύσας χρησίμως τῆς τε Ἐρυθρᾶς θαλάσσης , καὶ τῶν Ἰορδάνου ναμάτων , καὶ τοῦ διαβιδασμοῦ τῶν ἐξ Ἰσραήλ , πάλιν ἐπάνεισιν ἐπὶ τὸ Χριστοῦ μυστήριον . Διὰ τοῦτο φησὶ · Μὴ μνημονεύετε τὰ πρῶτα , καὶ τὰ ἀρχαῖα μὴ συλλογίζεσθε . Ἡ γὰρ τῶν ἀσυγκρίτως ὑπερκειμένων ἐπιστροφὴ λήθην διδωσιν Ἑσθ’ ὅτε τὸ ἕκαστον , καὶ τὰ λαμπρὰ τῶν πραγμάτων ἀπαμβλύνουσι πῶς τὰ μὴ οὕτως ἔχοντα κατὰ φύσιν , κἄν προτρεψῇ κατὰ τὸν χρόνον . Τοιούτων τι καὶ ὁ πάνσοφος Παῦλος , ὅτι « Νῦν μὲν γινώσκομεν ἐκ μέρους · ὅταν δὲ ἔλθῃ τὸ τέλειον , τὸ ἐκ μέρους καταργηθήσεται . » Μέγала μέν γὰρ καὶ λόγῳ παντὸς ἐπίκεινται τὰ τετελεσμένα παρὰ Θεοῦ διὰ τοῦ πανσόφου Μωϋσέως , ὑπερφερεῖ δὲ καὶ ἀνεστηκὸτα τὰ διὰ τῆς τοῦ Σωτῆρος ἡμῶν ἰσχύος τε καὶ ὑπεροχῆς . Σέσωσται γὰρ δι’ αὐτοῦ , καὶ παρ’ αὐτοῦ τῶν ἀνὰ πᾶσαν τὴν οἰκουμένην ἔθνῶν ἡ πλῆθος . Διὰ τοῦτο μονοῦνχι , καὶ ἐπιλανθάνεν-ζῦα · μελεῖτε τῶν πρώτων . Προσαρκεῖται [ al . προσερείδεσθαι ·
Lemmas: ὡς ἐν ὁ ἄνω βραχύς μερικός ὅσος ὁ εἰμί λύτρωσις ὁ ἐκ Ἰσραήλ , παρατίθημι μέν εἰς γνῶσις αὐτός , ἀναβιδαζὼν δέ ὁ πρᾶγμα ὁ ἀφήγησις ἐπί ὁ ἀγαθός , ἀσύγκριτος ὁ διά Χριστός σωτηρία ποιέω ὁ μνήμη , ἀναδείκνυμι λέγω ἐγώ βασιλεύς ὁ Ἰσραήλ · οὗτος κάνδυς διαμνημονεύω χρήσιμος ὁ τε Ἐρυθρά θάλασσα , καί ὁ Ἰορδάνης νᾶμα , καί ὁ διαβιδασμος ὁ ἐκ Ἰσραήλ , πάλιν ἐπάνειμι ἐπί ὁ Χριστός μυστήριον . Ζεύς οὗτος φημί · μή μνημονεύω ὁ πρῶτος , καί ὁ ἀρχαῖος μή συλλογίζομαι . ὁ γάρ ὁ ἀσύγκριτος ὑπέρκειμαι ἐπιστροφή λήθη δίδωμι εἰμί ὅτε ὁ ἕκαστος , καί ὁ λαμπρός ὁ πρᾶγμα ἀπαμβλύνω πῶς ὁ μή οὕτως ἔχω κατά φύσις , ἄν προτρέπω κατά ὁ χρόνος . τοιοῦτος τίς καί ὁ πάνσοφος Παῦλος , ὅτι « νῦν μέν γιγνώσκω ἐκ μέρος · ὅταν δέ ἔρχομαι ὁ τέλειος , ὁ ἐκ μέρος καταργέω . » Μέγала μέν γάρ καί λόγος πᾶς ἐπίκειμαι ὁ τελέω παρά Θεός διά ὁ πάνσοφος Μωϋσῆς , ὑπερφέρω δέ καί ἀνίστημι ὁ διά ὁ ὁ Σωτήρ ἐγώ ἰσχύς τε καί ὑπεροχή . σῴζω γάρ διά αὐτός , καί παρά αὐτός ὁ ἀνά πᾶς ὁ οἰκέω ἔθνος ὁ πλῆθος . Ζεύς οὗτος μονοῦς , καί ἐπιλανθάνομαι · μέλω ὁ πρῶτος . προσαρκέω [ al . προσερείδω ·
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0459.1
οὶς καὶ ὁ πάνσοφος Πέτρος · προσπεσφώνηκε λέγων · « Ὑμεῖς δὲ γένος · ἐκλεκτόν , βασιλεῖον ἱεράτευμα , ἔθνος ἅγιον , λαὸς εἰς περιποίησιν , ἵνα τὰς ἀρετὰς ἐξαγγείλητε τοῦ ἐκ σκότους ὑμᾶς καλέσαντος ἐπὶ τὸ θαυμαστὸν αὐτοῦ φῶς , οἱ ποτὲ οὐ λαός , νῦν δὲ λαὸς ἐν Κυρίῳ ; »
Lemmas: οἶς καί ὁ πάνσοφος Πέτρος · προσφωνέω λέγω · « σύ δέ γένος · ἐκλεκτός , βασίλειος ἱεράτευμα , ἔθνος ἅγιος , λαός εἰς περιποίησις , ἵνα ὁ ἀρετή ἐξαγγέλλω ὁ ἐκ σκότος σύ καλέω ἐπί ὁ θαυμαστός αὐτός φάος , ὁ ποτέ οὖον λαός , νῦν δέ λαός ἐν κύριος ; »
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0459.2
Οὐ νῦν ἐκάλεσά σε , Ἰακώβ , οὐδὲ κοπιάσαι σε ἐποίησα , Ἰσραήλ . Οὐκ ἤνεγκάς μοι πρόβατα τῆς ὁλοκαρτωσέως σου , οὐδὲ ἐν ταῖς θυσίαις σου ἐδόξασάς με , οὐδὲ ἐδούλευσας ἐν ταῖς θυσίαις σου . Οὐδὲ ἔγκοπον ἐποίησά σε ἐν λιβανωτῷ , οὐδὲ ἐκτήθης μοι ἀργυροῦ θυμιάμα , οὐδὲ τὸ στέαρ τῶν θysiῶν σου ἐπεθύμησα . Ἄλλ' ἐν ταῖς ἁμαρτίαις σου , πρήμμελισμοί τε καὶ ἀδικίαις καὶ τοῖς τοιουτοτρόποις πρόθεσά σε .
Lemmas: οὖον νῦν καλέω σύ , Ἰακώβ , οὐδέ κοπιάω σύ ποιέω , Ἰσραήλ . οὐ φέρω ἐγώ πρόβατον ὁ ὁλοκαρτωσέως σύ , οὐδέ ἐν ὁ θυσία σύ δοξάζω ἐγώ , οὐδέ δουλεύω ἐν ὁ θυσία σύ . οὐδέ ἔγκοπος ποιέω σύ ἐν λιβανωτός , οὐδέ κτάομαι ἐγώ ἀργύρεος θυμίαμα , οὐδέ ὁ στέαρ ὁ Ἴθων σύ ἐπιθυμέω . ἄλλος ἐν ὁ ἁμαρτία σύ , πρημμελισμοω τε καί ἀδικία καί ὁ τοιουτότροπος προτίθημι σύ .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0460.1
ἂν ἐκτίσω μοι ἀργυρίου θυμίαμα , ἀλλ’ οὐδὲ στέαρ τῶν θυσιῶν σου ἐπεθύμησα . Ἔοικε τοῦτῳ τὸ δι’ ἐκείνου προφήτου πρὸς αὐτοὺς εἰρημένον : « Τὰ ὁλοκαυτώματα αὐτῶν ὑμῶν μετὰ τῶν θυσιῶν ὑμῶν συνάγετε , καὶ φάγετε κρέα , ὅτι οὐκ ἐλάλησα πρὸς τοὺς πατέρας ὑμῶν , περὶ ὁλοκαυτωμάτων , καὶ θυσιῶν , ἐν ἡμέρᾳ ἧ ἤγαγον αὐτοὺς ἐκ τῆς Αἰγύπτου . » Ἔφη που καὶ ἐτέρωθι πάλιν ὁ αὐτὸς προφήτης Ἰερεμίας : « Ἵνα τί μοι λίβανον ἐξ Σαβὰ φέρετε , καὶ κιννάμωμον ἐκ γῆς μακράθεν ; Τὰ ὁλοκαυτώματα ὑμῶν οὐκ εἰσὶ δεκτά , καὶ αἱ θυσίαι ὑμῶν οὐχ ἡδυνάθ με . » Καὶ μὴν , καὶ διὰ τῆς τοῦ ψάλλοντος φωνῆς : Οὐ δέξομαι ἐκ τοῦ οἴκου σου μόσχους , οὐδὲ ἐκ τῶν ποιμνίων σου τὰ σχαλὶς λατρείαν , ἀριστάς · μὲν αὐτοὺς τῶν τύπων , συνελῶν δὲ ὥσπερ εἰς δικαίωσιν τὴν ἐν Χριστῷ , καὶ τῆς εὐαγγελικῆς πολιτείας μεταποιεῖσθαι διδάσκειν , δι’ ἧς τὸ γεγονότ’ ἐκ μόνης τῆς εὐαρεστεῖν δυνασθαι τῷ Θεῷ , καὶ τὸ ἀμωμον ἀληθῶς προκυνεῖν . »
Lemmas: εἄν κτίζω ἐγώ ἀργύριον θυμίαμα , ἀλλά οὐδέ στέαρ ὁ θυσία σύ ἐπιθυμέω . ἔοικα τοῦτῳ ὁ διά ἐκεῖνος προφήτης πρός αὐτός εἴρω : « ὁ ὁλοκαύτωμα αὐτός σύ μετά ὁ θυσία σύ συνάγω , καί ἐσθίω κρέας , ὅτι οὐ λαλέω πρός ὁ πατήρ σύ , περί ὁλοκαύτωμα , καί θυσία , ἐν ἡμέρα ἧ ἄγω αὐτός ἐκ ὁ Αἴγυπτος . » φημί ποῦ καί ἑτέρωθι πάλιν ὁ αὐτός προφήτης Ἰερεμίας : « ἵνα τίς ἐγώ λίβανος ἐκ Σαβά φέρω , καί κιννάμωμον ἐκ γῆ μακραίνω ; ὁ ὁλοκαύτωμα σύ οὐ εἰμί δεκτός , καί ὁ θυσία σύ οὐ ἡδύνω ἐγώ . » καί μήv , καί διά ὁ ὁ ψάλλω φωνή : οὖον δέχομαι ἐκ ὁ οἶκος σύ μόσχος , οὐδέ ἐκ ὁ ποίμνιον σύ ὁ σχαλίς λατρεία , Ἀριστᾶς · μέν αὐτός ὁ τύπος , συναιρέω δέ ὥσπερ εἰς δικαίωσις ὁ ἐν Χριστός , καί ὁ εὐαγγελικός πολιτεία μεταποιέω διδάσκω , διά ὅς ὁ γίγνομαι ἐκ μόνος ὁ εὐαρεστέω δύναμαι ὁ Θεός , καί ὁ ἄμωμον ἀληθής προκυνέω . »
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0460.2
Ἐγώ εἰμι , ἐγώ εἰμι ὁ ἐξαλείφων τὰς ἀνομίας σου , καὶ οὐ μὴ μνησθῶσμαι . Σὺ δὲ μνήσθητι καὶ κριθώμεν . Λέγε σὺ τὰς ἀνομίας σου πρώτος , ἵνα δικαιωθῇς .
Lemmas: ἐγώ εἰμί , ἐγώ εἰμί ὁ ἐξαλείφω ὁ ἀνομία σύ , καί οὖον μή μιμνήσκω . σύ δέ μιμνήσκω καί κρίνω . λέγω σύ ὁ ἀνομία σύ πρώτος , ἵνα δικαιόω .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0460.3
Ἄθρει δὴ μοι πάλιν , ὡς οὐ τῇ δυνάμει τῆς κατὰ νόμον λατρείας ἐκνεμήθη Θεὸς τὸ ἀπαλλάττειν δυνασθαι τινὰς τῆς ἐνούσης αὐτοῖς ἀκαθαρσίας . Ἀδύνατον γὰρ αἷμα ταύρων καὶ τράγων ἀφαιρεῖν ἁμαρτίας , καὶ ἀνόντος ἐν τούτοις τὸ τοῦ νόμου σκιά . Δικαιούται γὰρ οὐδεὶς ἐν νόμῳ κατὰ τὴν τοῦ θεοπεσίου Παύλου φωνήν . Ἐπιστέλλει γοῦν , καὶ φησι περὶ ἐξ αὐτοῦ , καὶ τῶν ἄλλων ἀποστόλων , ἧν τῶν πεπιστευκότων ἐκ περιτομῆς : « Ἡμεῖς φύσει Ἰουδαῖοι , καὶ οὐκ ἐξ ἐθνῶν ἁμαρτωλοὶ · εἰδότες δὲ ὅτι οὐ δικαιούται ἄνθρωπος ἐξ ἔργων νόμου , ἐὰν μὴ διὰ πίστεως Ἰησοῦ Χριστοῦ · καὶ ἡμεῖς εἰς Χριστὸν Ἰησοῦν ἐπιστεύσαμεν , ἵνα δικαιωθῶμεν ἐν αὐτῷ . » Μὴ τοίνυν , φησίν , οἴηθὲς ὡς δυνήσῃ ποτὲ τῶν ἐκ φαυλότητος ἐγκλημάτων ἐλεύθερον ἀποφῆναι σαυτὸν διὰ θυσίας καὶ καπνῶν . Ἰδοὺ δὲ μᾶλλον ὅτι ἐγώ εἰμι ὁ ἐξαλείφων τὰς ἀνομίας σου , καὶ οὐ μὴ μνησθῶσμαι . Δεδικαιώμεθα γὰρ οὐκ ἐξ ἔργων δικαιοσύνης , ἃ ἐποιήσαμεν ἡμεῖς , ἀλλὰ κατὰ τὸ πολὺ ἔλεος αὐτοῦ ἀμνημονεύειν ἐλέγοντος τῶν ἁμαρτημάτων . τῶν . Σῴζει γὰρ τοῦτο καὶ μόνον τοὺς ἐπὶ τῆς γῆς , ἀδρανῆ , καὶ εὐπαρακόμιστον τὴν διάνοιαν ἔχοντας πρὸς πᾶν ὁτίουν τῶν ἐν νόμῳ διαβεβλημένων . Ἐπιμελῶς γάρ , φησίν , ἔρχεται ἡ διάνοια τοῦ ἀνθρώπου ἐπὶ τὰ πονηρὰ ἐκ νεότητος . Ταύτῃ τοι , καὶ μᾶλα εἰκότως ὁ θεοπέσος Δαβὶδ τῶν ἀνθρωπίνων δι᾽ ἁμαρτημάτων διαμενόντων λέγων : « Ἐὰν ἀνομίας παρατηρήσῃς , Κύριε , τίς ὑποστήσεται ; ὅτι παρὰ σοὶ ὁ ἱλασμὸς ἐστι . » Κατοικτείρει μὲν οὖν ὁ τῶν ὅλων Θεός , καὶ διὰ καὶ αἰσίοις νεύμασι καὶ ἀμνηστίας χρώμενος ταῖς θεοπεστέσαις , ἐξω τῆσιν αἰτίας , καὶ
Lemmas: ἀθρέω δή ἐγώ πάλιν , ὡς οὖον ὁ δύναμις ὁ κατά νόμος λατρεία ἐκνέμω θεός ὁ ἀπαλλάσσω δύναμαι τις ὁ ἔνειμι αὐτός ἀκαθαρσία . ἀδύνατος γάρ αἷμα ταῦρος καί τράγος ἀφαιρέω ἁμαρτία , καί ἄνειμι ἐν οὗτος ὁ ὁ νόμος σκιά . δικαιόω γάρ οὐδείς ἐν νόμος κατά ὁ ὁ θεοπεσίου Παῦλος φωνή . ἐπιστέλλω γοῦν , καί φημί περί ἐκ αὐτός , καί ὁ ἄλλος ἀπόστολος , ἧμαι ὁ πιστεύω ἐκ περιτομή : « ἐγώ φύσις Ἰουδαῖος , καί οὐ ἐκ ἔθνος ἁμαρτωλός · οἶδα δέ ὅτι οὖον δικαιόω ἄνθρωπος ἐκ ἔργον νόμος , ἐάν μή διά πίστις Ἰησοῦς Χριστός · καί ἐγώ εἰς Χριστός Ἰησοῦς πιστεύω , ἵνα δικαιόω ἐν αὐτός . » μή τοίνυν , φημί , οἴομαι ὡς δύναμαι ποτέ ὁ ἐκ φαυλότης ἔγκλημα ἐλεύθερος ἀποφαίνω σαυτοῦ διά θυσία καί καπνός . ἰδέ δέ μᾶλλον ὅτι ἐγώ εἰμί ὁ ἐξαλείφω ὁ ἀνομία σύ , καί οὖον μή μιμνήσκω . δικαιόω γάρ οὐ ἐκ ἔργον δικαιοσύνη , ὁ ποιέω ἐγώ , ἀλλά κατά ὁ πολύς ἔλεος αὐτός ἀμνημονέω λέγω ὁ ἁμάρτημα . ὁ . σῴζω γάρ οὗτος καί μόνος ὁ ἐπί ὁ γῆ , ἀδρανής , καί εὐπαρακόμιστος ὁ διάνοια ἔχω πρός πᾶς ὅσιος ὁ ἐν νόμος διαβάλλω . ἐπιμελής γάρ , φημί , ἔρχομαι ὁ διάνοια ὁ ἄνθρωπος ἐπί ὁ πονηρός ἐκ νεότης . Ταύτη ὅς , καί μῆλον εἰκότως ὁ θεοπέσος Δαυίδ ὁ ἀνθρώπινος διά ἁμάρτημα διαμένω λέγω : « ἐάν ἀνομία παρατηρέω , κύριος , τίς ὑφίστημι ; ὅτι παρά σύ ὁ ἱλασμός εἰμί . » κατοικτείρω μέν οὖν ὁ ὁ ὅλος Θεός , καί διά καί αἴσιος νεῦμα καί ἀμνηστία χράω ὁ θεοπεστέσαις , ἐξω τῆσιν αἴτιος , καί
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0462.2
# XLIV Vers . 1 . Νῦν δὲ ἀκούσον , παῖς μου Ἰακώβ , καὶ Ἰσραὴλ ὃν ἐξελεξάμην .
Lemmas: # XLIV Vers . 1 . νῦν δέ ἀκούω , παῖς ἐγώ Ἰακώβ , καί Ἰσραήλ ὅς ἐκλέγω .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0462.3
Διαμηνονεύσας τῶν πρώτων , καὶ τὰς αἰτίας D εὖ μάλ' διεστῖρως , ἣρ' οἷς δέδοται πρὸς ἀπωλείαν τε καὶ ὀνειδισμὸν ὁ ἀποστάτης Ἰσραήλ · πάλιν αὐτοῖς ἀμνησιακίαν ἐπαγγέλλεται , καὶ ἀνακαινίζειν βούλεται πρὸς ὁσιολῆ καὶ ἀμώμητον εὐπειθεῖαν αὐτοὺς . Παρελὼν δὲ ὥσπερ τὸν τῆς ἁμαθίας καιρόν , καθ' ὃν ὁ φιλόθεος γεγονὼς , ὁ νόμον ἔχων πεφώραται , πάλιν ἑτέρων αὐτοῖς ορίζει καιρόν , τὸν Νῦν λέγων · δοικέναι τοῦτο φησι τῷ , « Σήμερον ἐὰν τῆς φωνῆς αὐτοῦ ἀκούσητε , μὴ σκληρύνετε τὰς καρδίας ὑμῶν ὡς ἐν τῷ παραπικρασμῷ . » Κατὰ μὲν γὰρ τὸν ἤδη παρελθόντα καιρόν , φησι , πλεῖστον τε ὅση κατὰ σοῦ γέγονε καὶ δικαία πῶς ἡ καταδοχή · σεαυτὸν γὰρ καθήκας εἰς ἀπόστασιν , προσέχρουνας
Lemmas: διαμηνονεος ὁ πρῶτος , καί ὁ αἴτιος D εὕω μάλα διεστῖρως , ἆρα ὅς δίδωμι πρός ἀπώλεια τε καί ὀνειδισμός ὁ ἀποστάτης Ἰσραήλ · πάλιν αὐτός ἀμνησιακός ἐπαγγέλλω , καί ἀνακαινίζω βούλομαι πρός οσιολος καί ἀμώμητος εὐπείθεια αὐτός . παραιρέω δέ ὥσπερ ὁ ὁ ἀμαθία καιρός , κατά ὅς ὁ φιλόθεος γίγνομαι , ὁ νόμος ἔχω φωράω , πάλιν ἕτερος αὐτός ὁρίζω καιρός , ὁ νῦν λέγω · δοικενος οὗτος φημί ὁ , « σήμερον ἐάν ὁ φωνή αὐτός ἀκούω , μή σκληραίνω ὁ Καρδία σύ ὡς ἐν ὁ παραπικρασμός . » κατά μέν γάρ ὁ ἤδη παρέρχομαι καιρός , φημί , πλεῖστος τε ὅσος κατά σύ γίγνομαι καί Δίκαιος πῶς ὁ καταδοχή · σαυτοῦ γάρ καθίημι εἰς ἀπόστασις , προσεχρομοσσυν
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.1
οῦ μετρίως · παραθούμενος τὸν παιδαγωγούμενα νόμον , A repulsa , et conversus ad quæ non erat licitum et
Lemmas: ἀρτύω μέτριος · παραθέω ὁ παιδαγωγέω νόμος , A repulsa , et conversus ad quæ non erat licitum et
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.2
θείας ἐγκλήμασι σεαυτὸν ἐνέεις . Ἄλλ' ἐκεῖνα παρέι - missa fiant . Nunc audi , id est , deprime affectum
Lemmas: θεῖος ἔγκλημα σαυτοῦ νέω . ἄλλος ἐκεῖνος πάρειμι - missa fiant . Nunc audi , id est , deprime affectum
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.3
νημα τὸ ὑπέρορρω . Γινῶθι τὸν σεαυτοῦ Δεσπότην · tia jugum subi , cogitans , te meum puerum esse
Lemmas: νῆμα ὁ ὑπεροράω . Γινῶθι ὁ σεαυτοῦ δεσπότης · tia jugum subi , cogitans , te meum puerum esse
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.4
ὑπελαβε τὸν τῆς εὐπειθείας ζυγὸν , ἐννοήσας ὅτι πᾶς nominatum . Et selcgi te ex omnibus , scilicet gen -
Lemmas: ὑπολαμβάνω ὁ ὁ εὐπείθεια ζυγόν , ἐννοέω ὅτι πᾶς nominatum . Et selcgi te ex omnibus , scilicet gen -
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.5
ἐκ πάντων , δηλονότι τῶν ἔθνων τῶν δυνατῶν ἐπὶ τῆς gentes Altissimus , et dispergebat filios Adæ , con -
Lemmas: ἐκ πᾶς , δηλονότι ὁ ἔθνος ὁ δυνατός ἐπί ὁ gentes Altissimus , et dispergebat filios Adæ , con -
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.6
καὶ προοχρήσοντας οὐ μετρίως τῶν ἐν τάξει τέκνων et in numero ac sorte electorum .
Lemmas: καί προχράω οὖον μέτριος ὁ ἐν τάξις τέκνον et in numero ac sorte electorum .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.7
γεγονότας αὐτῷ , καὶ ἐν τῇ τῶν ἀπολέκτων μοίρᾳ
Lemmas: γίγνομαι αὐτός , καί ἐν ὁ ὁ ἀπόλεκτος μοῖρα
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.8
κειμένους .
Lemmas: κεῖμαι .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.9
ΔΟΓΟΣ Β .
Lemmas: Δόγος Β .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.10
Οὕτως λέγει Κύριος ὁ Θεὸς ὁ ποιήσας σε , καὶ
Lemmas: οὕτως λέγω Κύριος ὁ θεός ὁ ποιέω σύ , καί
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.11
ὁ πλάσας σε ἐκ κοιλίας , Ἐτι βοηθήση .
Lemmas: ὁ πλάσσω σύ ἐκ κοιλία , ἔτι βοηθέω .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.12
Ἐγκαλέσας τοῖς ἐξ Ἰσραὴλ τὴν ἀπόστασιν , καὶ
Lemmas: ἐγκαλέω ὁ ἐκ Ἰσραήλ ὁ ἀπόστασις , καί
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.13
τὸ ἀποφοιτῆσαι μὲν τῆς πρὸς αὐτὸν ἀγάπης , ἐαυτοὺς
Lemmas: ὁ ἀποφοιτάω μέν ὁ πρός αὐτός ἀγάπη , ἑαυτοῦ
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.14
δὲ προσνέμει τοῖς οὐκ οὖσι θεοῖς · ἔφη γάρ , ὅτι Οἱ
Lemmas: δέ προσνέμω ὁ οὐ εἰμί θεός · φημί γάρ , ὅτι ὁ
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.15
πατέρες ὑμῶν , καὶ οἱ ἄρχοντες ὑμῶν ἠγύησαν εἰς
Lemmas: πατήρ σύ , καί ὁ ἄρχω σύ ηγυαειδω εἰς
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.16
ἐμέ , καὶ ἐμίαναν οἱ ἄρχοντες τὰ ἅγια μου · οἰκονομικώτατα
Lemmas: ἐγώ , καί μιαίνω ὁ ἄρχω ὁ ἅγιος ἐγώ · οἰκονομικός
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.17
λᾶν καὶ ταῦτα ἐπιφέρει · οὐχ ἐξ γὰρ ἀπενεχθῆναι
Lemmas: λᾶν καί οὗτος ἐπιφέρω · οὐ ἐκ γάρ ἀποφέρω
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.18
πρὸς ἀπόστασιν , ἦν' οὐν ἀπόγνωσιν , οὔτε
Lemmas: πρός ἀπόστασις , εἶμαι ὀν ἀπόγνωσις , οὔτε
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.19
μὴν τῆς εἰς αὐτὸν ἐλπίδος εἰσάπαν ἀπολεισθῆν . Ἡμερότητα
Lemmas: μήv ὁ εἰς αὐτός ἐλπίς εἰσάπαν ἀπόλλυμι . ἡμερότης
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.20
δὲ πάλιν αὐτοῖς ἐπαγγέλλεται , καὶ διὰ τῆς
Lemmas: δέ πάλιν αὐτός ἐπαγγέλλω , καί διά ὁ
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.21
συνήθους ἀνακτάται φιλανθρωπίας , καὶ ἀναχωμεῖ
Lemmas: συνήθης ανακτώ φιλανθρωπία , καί ἀναχώννυμι
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.22
πρὸς μετάνοιαν . Καὶ δίδωσιν ἐνοσεί , ὅτι μὴ εἰσάπαν
Lemmas: πρός μετάνοια . καί δίδωμι νοσέω , ὅτι μή εἰσάπαν
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.23
ἀπεστράφη τοὺς ἡμαρτηκότας , οὔτε μὴν ὀλθρ -
Lemmas: ἀποστρέφω ὁ ἁμαρτάνω , οὔτε μήv ὀλθρ -
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.24
μὸς ὁ Ἰσραὴλ ἀπολείπεται , κατοικειρόντος αὐτοῦ ,
Lemmas: ἐμός ὁ Ἰσραήλ ἀπολείπω , κατοικειρω αὐτός ,
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.25
καὶ τοῖς εἰς αὐτὸν πιστεύουσι τὴν τῆς σωτηρίας ὁδὸν
Lemmas: καί ὁ εἰς αὐτός πιστεύω ὁ ὁ σωτηρία ὁδός
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.26
εὐ μάλ' καταλεινόντος · ἐαυτὸν δὲ λέγων Κύριόν τε
Lemmas: εὕω μάλα καταλέγω · ἑαυτοῦ δέ λέγω κύριος τε
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.27
καὶ Θεόν , ποιήσαντα καὶ πλάσαντα ἐκ κοιλίας , ὑπεμφαίνειν
Lemmas: καί Θεός , ποιέω καί πλάσσω ἐκ κοιλία , ὑπεμφαίνω
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.28
ἔοικεν , ὅτι καὶ πεπλάνηται τὸ τῆς θεότητος
Lemmas: ἔοικα , ὅτι καί πλανάω ὁ ὁ θεότης
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.29
ὄνομα περιθεὶς ἑτέροις , καὶ τὴν τῆς κυριότητος δόξαν
Lemmas: ὄνομα περιτίθημι ἕτερος , καί ὁ ὁ κυριότης δόξα
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.30
ἀνάξας ἀδούλως τοῖς οὐκ οὖσι θεοῖς . Ὅτι δὲ καὶ οὐκ
Lemmas: ἀνάσσω ἄδουλος ὁ οὐ εἰμί θεός . ὅτι2 δέ καί οὐ
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.31
ἤγνω τὸν Ποιητήν , καὶ τὸν παρενεγκόντα πρὸς ὑπαρξιν
Lemmas: γιγνώσκω ὁ Ποιητής , καί ὁ παραφέρω πρός ὕπαρξις
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.32
οὐχ ὂντα ποτὲ τὸν ἐπὶ τῆς γῆς ἄνθρωπον , ὑπεμφαίνει
Lemmas: οὐ εἰμί ποτέ ὁ ἐπί ὁ γῆ ἄνθρωπος , ὑπεμφαίνω
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.33
πάλιν , πλάστην τε καὶ ποιητὴν ἑαυτὸν εἶναι
Lemmas: πάλιν , πλάστης τε καί ποιητής ἑαυτοῦ εἰμί
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.34
διαθεδασμένος , καὶ οὕν ἀχαριστίας γραφήμους
Lemmas: διαθεδασμένος , καί οὖν ἀχαριστία γραφήμους
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.35
τοὺς τῆς εἰς αὐτὸν ἀγάπης ἀποπηδήσαντας . Καὶ γὰρ
Lemmas: ὁ ὁ εἰς αὐτός ἀγάπη ἀποπηδάω . καί γάρ
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.36
ἐστι τῶν ἀτόπων , τοῖς μὲν κατὰ σάρκα γονεῦσι τὰς
Lemmas: εἰμί ὁ ἄτοπος , ὁ μέν κατά σάρξ γονεύς ὁ
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.37
ἀνωτάτω τιμὰς προσφέρεσθαι παρ' ἡμῶν , νόμῳ τοῦ
Lemmas: ἄνω2 τιμή προσφέρω παρά ἐγώ , νόμος ὁ
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.38
θελοῦ καὶ τοῦτο βραβευόντος , τῶν δὲ γε τῶν ὄντων γενεσιουργῶν ,
Lemmas: θέλω καί οὗτος βραβεύω , ὁ δέ γε ὁ εἰμί γενεσιουργός ,
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.39
μὴ οὐλὴ δὴ μᾶλλον ἐκείνων ταῖς αὐτῷ
Lemmas: μή οὐλή δή μᾶλλον ἐκεῖνος ὁ αὐτός
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.40
πρεπούσαις εὐημίαις καταγεραῖρεσθαι καὶ τιμᾶσθαι
Lemmas: πρέπω ευημιος καταγεραίρω καί τιμάω
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.41
πρὸς ἡμῶν διὰ τῆς εἰσάπαν ὑποταγῆς . Τοιούτων τί
Lemmas: πρός ἐγώ διά ὁ εἰσάπαν ὑποταγή . τοιοῦτος τίς
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.42
φησι καὶ δι' ἑνὸς τῶν ἁγίων προφητῶν · « Υἱὸς δοξάζει
Lemmas: φημί καί διά εἷς ὁ ἅγιος προφήτης · « υἱός δοξάζω
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.43
τὸν πατέρα , καὶ δοῦλος τὸν αὐτοῦ κύριον . Καὶ
Lemmas: ὁ πατήρ , καί δοῦλος ὁ αὐτός κύριος . καί
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.44
εἰ πατὴρ εἰμὶ ἐγώ , ποῦ ἐστιν ἡ δόξα μου ; καὶ εἰ
Lemmas: εἰμί πατήρ εἰμί ἐγώ , ποῦ εἰμί ὁ δόξα ἐγώ ; καί εἰμί
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.45
κύριός εἰμι ἐγώ , ποῦ ἔστιν ὁ φόβος μου ; λέγει Κύριος
Lemmas: κύριος εἰμί ἐγώ , ποῦ εἰμί ὁ φόβος ἐγώ ; λέγω Κύριος
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.46
παντοκράτωρ . » Ἐν ταυτῷ γὰρ ἔστι , καὶ Κύριος
Lemmas: παντοκράτωρ . » ἐν ταυτός γάρ εἰμί , καί Κύριος
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0463.47
μὲν ὡς ὑπὸ ζυγὰ καὶ δουλείαν ὅλην ἔχων τὴν κτίσιν .
Lemmas: μέν ὡς ὑπό ζυγόν καί δουλεία ὅλος ἔχω ὁ κτίσις .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0464.1
" Ἔφη γὰρ πον πρὸς αὐτὸν ὁ θεσπέσιος , Μελωδός , ὅτι « Τὰ σύμπαντα σά . » Πατὴρ δὲ δὴ πάλιν ὡς πλάστης , καὶ ποιητής , καὶ εἰς τὸ εἶναι παρνεγενῶν . Οὐκοῦν καθάπερ ἐν ὀφλήματος τάξει καταδετέον τῷ Θεῷ καὶ τὴν ψυχὴν πρέπουσαν ὑποταγῆν , καὶ τὸν ἀρμόττοντα τοῖς οἰκείαις φόβον . Ὅταν τοίνυν πλάστην τε καὶ ποιητὴν ἑαυτὸν εἶναι λέγει Θεὸς , ἀναφέρει πρὸς ἔννοιαν τοῦ χρήναι τιμᾶν , ὡς καὶ αὐτοῦ τοῦ εἶναι γενομένου χορηγόν , καὶ τῆς ὑπάρξεως αἴτιον τοῖς οὐκ οὔσι ποτε . Λέγων δὲ τοῖς ἁμαρτηκόσι τῷ , " Ετι βοηθήση , δίδωσι θαρρῆν ὅτι καὶ τοῖς πολλαῖς καὶ ἀφυκτοῖς αἰτίαις ἐνειλημμένοις ἡμερότητός τε καὶ φιλανθρωπίας τετήρηται λείψανον . Καὶ ἀπειρήση ἂν μεταζοιτᾶν ἐπὶ τὰ ἀμείνω καὶ πρεπωδέστερα , καὶ τοῖς
Lemmas: " φημί γάρ πως πρός αὐτός ὁ θεσπέσιος , μελωδός , ὅτι « ὁ σύμπας σός . » πατήρ δέ δή πάλιν ὡς πλάστης , καί ποιητής , καί εἰς ὁ εἰμί παρνεγενῶν . οὐκοῦν καθάπερ ἐν ὄφλημα τάξις καταδέω ὁ Θεός καί ὁ ψυχή πρέπω ὑποταγή , καί ὁ αρμοττοειντα ὁ οἰκεῖος φόβος . ὅταν τοίνυν πλάστης τε καί ποιητής ἑαυτοῦ εἰμί λέγω θεός , ἀναφέρω πρός ἔννοια ὁ χρή τιμάω , ὡς καί αὐτός ὁ εἰμί γίγνομαι χορηγός , καί ὁ ὕπαρξις αἴτιος ὁ οὐ εἰμί ποτός . λέγω δέ ὁ ἁμαρτάνω ὁ , " ἔτι βοηθέω , δίδωμι θαρσέω ὅτι καί ὁ πολύς καί αφυκτεω αἴτιος ἐλλαμβάνω ἡμερότης τε καί φιλανθρωπία τηρέω λείψανον . καί ἀπεῖπον εἄν μεταζοιος ἐπί ὁ ἀγαθός καί πρεπώδης , καί ὁ
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0464.2
Μὴ φοβοῦ , παῖς μου Ἰακώβ , καὶ ὁ ἠγαπημένος Ἰσραήλ , ὃν ἐξελεξάμην . Ὅτι ἐγὼ δώσω ὕδωρ ἐν δίψει τοῖς πορευομένοις ἐν ἀνύδρῳ . Ἐπιθήσω τὸ πνεῦμά μου ἐπὶ τὸ σπέρμα σου , καὶ τὰς εὐλογίας μου ἐπὶ τὰ τέκνα σου . Καὶ ἀνατελοῦσιν ὡσεὶ χόρτος ἐν μέσῳ ὕδατος , καὶ ὡς ἰτέα ἐπὶ παραρρέον ὕδωρ . Οὗτος ἐρεῖ , Τοῦ Θεοῦ εἰμι , καὶ οὗτος βοήσεται ἐπὶ τῷ ὀνόματι Ἰακώβ . Καὶ ἕτερος ἐπιγράψει , Τοῦ Θεοῦ εἰμι , ἐπὶ τῷ ὀνόματι τοῦ Ἰσραήλ .
Lemmas: μή φοβέω , παῖς ἐγώ Ἰακώβ , καί ὁ ἀγαπάω Ἰσραήλ , ὅς ἐκλέγω . ὅτι2 ἐγώ δίδωμι ὕδωρ ἐν διψάω ὁ πορεύω ἐν ἄνυδρος . ἐπιτίθημι ὁ πνεῦμα ἐγώ ἐπί ὁ σπέρμα σύ , καί ὁ εὐλογία ἐγώ ἐπί ὁ τέκνον σύ . καί ἀνατέλλω ὡσεί χόρτος ἐν μέσος ὕδωρ , καί ὡς ἰτέα ἐπί παραρρέω ὕδωρ . οὗτος εἴρω , ὁ Θεός εἰμί , καί οὗτος βοάω ἐπί ὁ ὄνομα Ἰακώβ . καί ἕτερος ἐπιγράφω , ὁ Θεός εἰμί , ἐπί ὁ ὄνομα ὁ Ἰσραήλ .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0464.3
Ἔοικεν ἐν τούτοις Ἰσραὴλ τε καὶ Ἰακώβ ὀνομάζειν τὸν τῶν ἁγίων ἀποστόλων χορὸν ὡς ἐνὶ προσώπῳ νοούμενον . Ἕν γὰρ πάντες εἰσὶν ἐν Χριστῷ . Ἀθρεῖ γὰρ ὅπως ἠγαπημένον αὐτὸν καὶ ἀπλεκτον εἶναι φησι , καὶ τοὺς πῶς οὐχ ἅπασιν ἐναργές , ὡς οὐκ ἂν πώποτε τοὺς τὴν εἰς αὐτὸν πίστιν ἠθετηκότας ὀνόμασεν ἀγαπητοὺς καὶ ἐξελεγμένους . Ἐπειδὴ δὲ ἐξ αἵματος ὄντες Ἰακώβ τοῦ καὶ Ἰσραὴλ , σκεῦὲ γεγόναν σιν τίμια καὶ ἀπόλεκτα , καὶ κέκληνται πρὸς ἱερουργίαν τῶν εὐαγγελικῶν κηρυγμάτων , δέον φήθη ταῖς οὕτω λαμπραῖς στεφανώσαι φωναῖς , ὅτε δὴ καὶ ἐσομένους ὡς φωστήρας ἐν κόσμῳ , λόγον ἐπέχοντας ζωῆς , καὶ τῆς ὑπ᾽ ἥλιω μυσταγωγούς . Μὴ φοβοῦ τοίνυν , φησι , τοῦτ᾽ ἐστίν , ἀνδρίζου , καὶ ἴσχυε , τληπαθὲς τε καὶ νεανικὸν ἔχε τὸ φρόνημα , καὶ τὰς τῶν διωκόντων ἐπαναστάσεις καταγελῶν , βεβαίαν ἔχε τὴν πίστιν ἐπὶ τῷ Θεῷ . Πλεῖστοι γὰρ ὅσοι τοῖς ἱεροῖς διαμάχονται κηρύγμασι , καὶ ἀνταναστήσεται πλῆθος ἄνοσιον τοῖς παρ᾽ ἡμῶν ἀντιπεττούσα λόγοις . Ἄλλ᾽ ἔσο δειλίας ἀμεὴς , φησιν , ὀκνοῦ τε καὶ ἀνανδρείας . Ἐγὼ γὰρ δώσω ὕδωρ τοῖς πορευομένοις ἐν ἀνύδρῳ . Ἦδὺ μέν γὰρ καὶ σωτήριον τοῖς ἐν τῇ διψιᾷ βαδίζουσι τὰ πηγὰς ὁδάτων περιτυχεῖν . Τριπλοῦτόν τε , καὶ ἐτι μᾶλλον εἶναι φαμεν τοῖς κάμνουσι τῇ εὐσεβείαν τῷ τοῖς θείοις τε καὶ νοητοῖς καταρδεσθαι νόμασιν , ὅσαι ταῖς διὰ τοῦ πνεύματος παρακλήσει , δι᾽ ὧν ἂν γένοιτο τὸν ἀνθρώπινον νοῦν ἀτονήσαντὰ πῶς βραχὶ ἀνθρώσθηναί πρὸς εὐανδρίαν . Ὑδωρ δὲ ἐν τούτοις , ὅπερ ὑπισχνεῖται τοῖς ἐν ἀνύδρῳ πορευομένοις , χορηγήσει Θεός , τὸ Πνεῦμά φαμεν εἶναι τὸ ἅγιον . Ἔφη γοῦν αὐτὸς ὁ Σωτήρ , καθὼς εἴπεν ἡ Γραφή · « Μοναμὸν ἐκ τῆς κοιλίας αὐτοῦ βεβούσιν ὑδάτος ζωῆς . »
Lemmas: ἔοικα ἐν οὗτος Ἰσραήλ τε καί Ἰακώβ ὀνομάζω ὁ ὁ ἅγιος ἀπόστολος χορός ὡς ἐν πρόσωπον νοέω . εἷς γάρ πᾶς εἰμί ἐν Χριστός . ἀθρέω γάρ ὅπως ἀγαπάω αὐτός καί άπλεχτος εἰμί φημί , καί ὁ πῶς οὐ ἅπας ἐναργής , ὡς οὐ εἄν πώποτε ὁ ὁ εἰς αὐτός πίστις ἀθετέω ονομάζω ἀγαπητός καί ἐκλέγω . ἐπεί δέ ἐκ αἷμα εἰμί Ἰακώβ ὁ καί Ἰσραήλ , σκεῦὲ γονεύς βρόχος τίμιος καί ἀπόλεκτος , καί καλέω πρός ἱερουργία ὁ εὐαγγελικός κήρυγμα , δήω φημί ὁ οὗτος λαμπρός στεφανόω φωνή , ὅτε δή καί εἰμί ὡς φωστήρ ἐν κόσμος , λόγος ἐπέχω ζωή , καί ὁ ὑπό ἥλιος μυσταγωγός . μή φοβέω τοίνυν , φημί , οὗτος εἰμί , ἀνδρίζω , καί ἰσχύω , τληπαθής τε καί νεανικός ἔχω ὁ φρόνημα , καί ὁ ὁ διώκω ἐπανάστασις καταγελάω , βέβαιος ἔχω ὁ πίστις ἐπί ὁ Θεός . Πλεῖστος γάρ ὅσος ὁ ἱερός διαμάχομαι κήρυγμα , καί ἀντανίστημι πλῆθος ἀνόσιος ὁ παρά ἐγώ αντιπεσσω λόγος . ἄλλος εἰμί δειλία Ἀμεῆς , φημί , οκνός τε καί ἀνανδρία . ἐγώ γάρ δίδωμι ὕδωρ ὁ πορεύω ἐν ἄνυδρος . ἡδύς μέν γάρ καί σωτήριος ὁ ἐν ὁ διψάω βαδίζω ὁ πηγή ὁδάω περιτυγχάνω . τριπλόω τε , καί ἔτι μᾶλλον εἰμί φημί ὁ κάμνω ὁ εὐσέβεια ὁ ὁ θεῖον τε καί νοητός κατάρδω Νομάς , ὅσος ὁ διά ὁ πνεῦμα παράκλησις , διά ὅς εἄν γίγνομαι ὁ ἀνθρώπινος νόος ἀτονέω πῶς βραχύς ἀνθρώσθηναί πρός εὐανδρία . ὕδωρ δέ ἐν οὗτος , ὅσπερ ὑπισχνέομαι ὁ ἐν ἄνυδρος πορεύω , χορηγέω Θεός , ὁ πνεῦμα φημί εἰμί ὁ ἅγιος . φημί γοῦν αὐτός ὁ Σωτήρ , καθώς εἶπον ὁ γραφή · « Μοναμὸν ἐκ ὁ κοιλία αὐτός βοῦς ὕδωρ ζωή . »
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0466.1
ἐπὶ τῷ γενέσθαι Θεοῦ κλῆρος , καὶ μέρος τοῦ πάντων ἡμῶν Σωτῆρος Ἰησοῦ Χριστοῦ .
Lemmas: ἐπί ὁ γίγνομαι Θεός κλῆρος , καί μέρος ὁ πᾶς ἐγώ Σωτήρ Ἰησοῦς Χριστός .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0466.2
Οὕτω λέγει Κύριος ὁ Θεὸς ὁ βασιλεύς τοῦ Ἰσραὴλ , ὁ ῥυσάμενος αὐτὸν Θεὸς Σαβαώθ . Ἐγὼ πρῶτος , καὶ ἐγὼ μετὰ ταῦτα · πλὴν ἐμοῦ οὐκ ἔστι Θεός . Τίς ὡςπερ ἐγώ ; Στήτω , καὶ καλεσάτω , καὶ ἐτοιμασάτω μοι , ἀφ’ οὗ ἐποίησα ἄνθρωπον εἰς τὸν αἰῶνα . Καὶ τὰ ἐπερχόμενα πρὸ τοῦ ἐλθεῖν ἀναγγείλατωσαν ὑμῖν . Μὴ παρακαλύπτεσθε , καὶ ἀπήγγειλα ὑμῖν .
Lemmas: οὕτως λέγω Κύριος ὁ θεός ὁ βασιλεύς ὁ Ἰσραήλ , ὁ ῥύομαι αὐτός θεός Σαβαώθ . ἐγώ πρῶτος , καί ἐγώ μετά οὗτος · πλήν ἐγώ οὐ εἰμί Θεός . Τῖς ὡς ἐγώ ; ἵστημι , καί καλέω , καί ἑτοιμάζω ἐγώ , ἀπό ὅς ποιέω ἄνθρωπος εἰς ὁ αἰών . καί ὁ ἐπέρχομαι πρό ὁ ἔρχομαι ἀναγγέλλω σύ . μή παρακαλύπτω , καί ἀπαγγέλλω σύ .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0467.1
ρος ἐπ’ αὐτῷ καταλογισθήναι , διαδείξιννσι λέγων · Τίς ὡσπερ ἐγώ ; Ποῖος ἄρα τοῖς παρ’ ὑμῶν ὑπονοηθεῖσι θεοῖς , ἥγουν ἀσυνέτως ὀνομασμένοις , κατὰ τὴν ἐμὴν ἔσται δόξαν τε καὶ δύναμιν ; Ἐκ ποίας ἄρα μεγαλουργίας θεοὺς αὐτοὺς εἶναι πεπιστεύκατε ; Στήτω τις , εἴπερ ἐστὶ κατ’ ἐμᾶ . Ἐτοιμασάτω τις τὸν ἰσόρροπον ἔχοντα φύσιν , ἢ κατ’ ἰχὺν ἡ δόξαν . Καλεσάτωσαν οὓς ἂν ἐλεῖντο τῶν ψευδωνύμων θεῶν , ἀφ’ οὗ ἐποίησα ἄνθρωπον εἰς τὸν αἰῶνα . Ἐκτισάμην γάρ , φησίν , οὐρανοὺς , καὶ τὰ ἐν αὐτοῖς , ἀναριθμήτων ἁγίων πνευμάτων ἀγέλας προσκυνούσας ἐγὼν καὶ λατρευούσας ἐμοί , πλὴν ἀφ’ οὗ πεποίηκα τὸν ἄνθρωπον ἐπὶ τῆς γῆς , καὶ τοὺς ἐφεξῆς , τοῦτ’ ἐστίν , εἰς τὸν αἰῶνα , δεῖξάτω μοι τις τὸν κατ’ ἐμᾶ . Λέγω δὲ πάλιν τὸ , Ἀφ’ οὗ ἐποίησα ἄνθρωπον , ἐαυτὸν μὲν δεῖξινννσι ὄντα δημιουργὸν , τοὺς δὲ ψευδωνύμους θεοὺς οὐδὲν ὄντας παντελῶς . Τίνα γὰρ τῶν προσκυνούντων αὐτοὺς εἰς τὸ εἶναι παρήγγειχαν ; πλὴν δημιουργὸς αὐτῶν ὑπάρχων γνωρίζομαι , καὶ κτίστης τῶν ὅλων , καὶ ἀπάντων ἔχων τὴν γνῶσιν . Ἐρευνήσατε τοῦτο παρὰ τοῖς παρ’ ὑμῶν ῥηθεῖσι θεοῖς , τὰ ἐπερχόμενα πρὸ τοῦ ἐλθεῖν ἀναγγεῖλαιν ὑμῖν . Θεὸς γὰρ κατὰ φύσιν πρέπεν ἂν τὸ πᾶσαν ἔχειν τὴν γνῶσιν τῶν τε ἤδη παρηρχημένων , καὶ τῶν ἐσομένων . Εἰ δὲ οὐδὲς ἐν τοῖς ψευδωνύμοις θεοῖς τοῦτο λαχὼν εὑρίσκεται , ἀσυμφανές , ὅτι οἱ τῆς θεοῦ γνώσεως οὐκ ἔχοντες , οὐκ ἂν εἰεν θεοί . Μὴ παρακαλύπτεσθε , ἀντὶ τοῦ , Μὴ σιωπᾶτε , μηδὲ ἀποπροσποιεῖσθε .
Lemmas: ρος ἐπί αὐτός καταλογίζομαι , διαδείξιννσι λέγω · Τῖς ὡς ἐγώ ; ποῖος ἄρα ὁ παρά σύ ὑπονοέω θεός , ἤγουν ἀσύνετος ὀνομάζω , κατά ὁ ἐμός εἰμί δόξα τε καί δύναμις ; ἐκ Ποίας ἄρα μεγαλοεργία θεός αὐτός εἰμί πιστεύω ; ἵστημι τις , εἴπερ εἰμί κατά ἐμός . ἑτοιμάζω τις ὁ ἰσόρροπος ἔχω φύσις , ἢ κατά ἰχὺν ὁ δόξα . Καλεσάτωσαν ὅς εἄν ἐλεέω ὁ ψευδώνυμος θεός , ἀπό ὅς ποιέω ἄνθρωπος εἰς ὁ αἰών . κτίζω γάρ , φημί , οὐρανός , καί ὁ ἐν αὐτός , ἀναρίθμητος ἅγιος πνεῦμα ἀγέλη προσκυνέω ἐγώ καί λατρεύω ἐγώ , πλήν ἀπό ὅς ποιέω ὁ ἄνθρωπος ἐπί ὁ γῆ , καί ὁ ἐφεξῆς , οὗτος εἰμί , εἰς ὁ αἰών , δείκνυμι ἐγώ τις ὁ κατά ἐμός . λέγω δέ πάλιν ὁ , ἀπό ὅς ποιέω ἄνθρωπος , ἑαυτοῦ μέν δεῖξις εἰμί δημιουργός , ὁ δέ ψευδώνυμος θεός οὐδείς εἰμί παντελῶς . τίς γάρ ὁ προσκυνέω αὐτός εἰς ὁ εἰμί παράγω ; πλήν δημιουργός αὐτός ὑπάρχω γνωρίζω , καί Κτίστης ὁ ὅλος , καί ἀπαντάω ἔχω ὁ γνῶσις . ἐρευνάω οὗτος παρά ὁ παρά σύ εἴρω θεός , ὁ ἐπέρχομαι πρό ὁ ἔρχομαι ἀναγγέλλω σύ . θεός γάρ κατά φύσις πρέπω εἄν ὁ πᾶς ἔχω ὁ γνῶσις ὁ τε ἤδη παρέρχομαι , καί ὁ εἰμί . εἰμί δέ οὐδή ἐν ὁ ψευδώνυμος θεός οὗτος λαγχάνω εὑρίσκω , ἀσυμφανής , ὅτι ὁ ὁ θεός γνῶσις οὐ ἔχω , οὐ εἄν ἄγω θεός . μή παρακαλύπτω , ἀντί ὁ , μή σιωπάω , μηδέ ἀποπροσποιέομαι .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0467.2
Οὐκ ἀπαρχὴς ἠρωτίσασθε , καὶ ἀπήγγειλα ὑμῖν ;
Lemmas: οὐ απαρχής ἐρωτίζω , καί ἀπαγγέλλω σύ ;
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0467.3
Ὡς γὰρ ὑπάρχων φύσει Θεός , καὶ πάντα εἰδὼς τὰ ἐσόμενα , καὶ τὰ ἤδη προγεγενημένα , προεσπήγγειλα ὑμῖν διὰ προφητῶν ἁγίων διὰ τοῦ πανσόφου Μωϋσέως . Ἐξελάλουν γὰρ τὸ Χριστοῦ μυστήριον , καὶ οὐδὲν ἐστιν ὧν ἂν ἀκόλουθον καταφανὴ καὶ ἡμῖν αὐτοῖς γενέσθαι τὴν γνῶσιν , ἢ μὴ προεσπήγγειται παρ’ ἐμοῦ . Οὐχὼν ἐκεῖνοι μὲν οὐ θεοί , τῶν εἰκόντων Θεῷ λαχόντες οὐδέν . Ἐγὼ δὲ εἰμὶ κατὰ φύσιν , ὅπερ εἶναι πεπίστευμαι Θεός , δῆλον δὲ ὅτι τῶν ὅλων , καὶ γένεσιν ἔχων θεοπρεπῆ . Μυσταγωγεῖ τοιγαροῦν ὁ λόγος τοὺς τῆς ἀληθοῦς θεοπίας ἀπανηγυμένους , καὶ ἀψύχους εἰδώλους προσνεύσαντας , καὶ τῷ ξύλῳ λέγοντας · Πατὴρ μου εἶ σύ , καὶ τῷ λίθῳ · Σὺ ἐγέννησάς με .
Lemmas: ὡς γάρ ὑπάρχω φύσις Θεός , καί πᾶς εἰδοί ὁ εἰμί , καί ὁ ἤδη προγίγνομαι , προεσπήγγειλα σύ διά προφήτης ἅγιος διά ὁ πάνσοφος Μωϋσῆς . ἐκλαλέω γάρ ὁ Χριστός μυστήριον , καί οὐδείς εἰμί ὅς εἄν ἀκόλουθος καταφανής καί ἐγώ αὐτός γίγνομαι ὁ γνῶσις , ἢ μή προσπήγνυμι παρά ἐγώ . Οὐχὼν ἐκεῖνος μέν οὖον θεός , ὁ εἴκω Θεός λαγχάνω οὐδείς . ἐγώ δέ εἰμί κατά φύσις , ὅσπερ εἰμί πιστεύω Θεός , δῆλος δέ ὅτι ὁ ὅλος , καί γένεσις ἔχω θεοπρεπής . μυσταγωγέω τοιγάρ ὁ λόγος ὁ ὁ ἀληθής θεοπία απανηγυμενος , καί ἄψυχος εἴδωλον προσνεύω , καί ὁ ξύλον λέγω · πατήρ ἐγώ εἰμί σῦς , καί ὁ λίθος · σύ γεννάω ἐγώ .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0467.4
Μάρτυρες ὑμεῖς ὄντες , εἰ ἔστι Θεὸς πλὴν ἐμοῦ .
Lemmas: Μάρτυς σύ εἰμί , εἰμί εἰμί θεός πλήν ἐγώ .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0467.5
Ἀποφέρει πάλιν εἰς ἀνάμνησιν τῆς ἐπιδειχθείσης αὐτοῖς δυνάμεώς τε καὶ ἐξουσίας , ἥπερ ἂν πρέποι τῷ γε ὄντι κατὰ φύσιν Θεῷ , καὶ τῶν ὅλων Κυρίῳ , ὅτε τῆς Αἰγυπτίων ἐκλαλύσθαι γῆς . Τότε γὰρ τότε συνωπλίζετο τῷ Δεσπότῃ καὶ ἡ κτίσις αὐτῆς , καὶ τῆς τῶν πλεονεκτούντων αὐτοὺς κατεξανέστη σκαιότητος , στοιχεῖα γὰρ ἐπράττοντο μεταβολαῖς [ ἢρ . μεταβολαῖς ] . Μετεσκέλιστο γὰρ εἰς αἷμα τὸ ὕδωρ , τριημέρος τε καὶ βαθὺς ἐξετείνετο σκότος . Κατηρίει δὲ αὐτῶν καὶ χαλάζας ὁ οὐρανός , σκίντες τε καὶ βάτραχοι , καὶ κυνόμια , καὶ ὁ τῶν πρωτοτόκων θάνατος ἐπανήνχετο , καὶ διέσπασαν δὲ διὰ θαλάσσης μέσης .
Lemmas: ἀποφέρω πάλιν εἰς ἀνάμνησις ὁ ἐπιδείκνυμι αὐτός δύναμις τε καί ἐξουσία , ὅσπερ εἄν πρέπω ὁ γε εἰμί κατά φύσις Θεός , καί ὁ ὅλος κύριος , ὅτε ὁ Αἰγύπτιος εκλαλυεπομαι γῆ . τότε γάρ τότε συνοπλίζομαι ὁ δεσπότης καί ὁ κτίσις αὐτός , καί ὁ ὁ πλεονεκτέω αὐτός κατεξανίστημι σκαιότης , στοιχεῖον γάρ πράσσω μεταβολή [ ἤρ . μεταβολή ] . Μετεσκέλιστο γάρ εἰς αἷμα ὁ ὕδωρ , τριήμερος τε καί βαθύς ἐκτείνω σκότος . Κατηρίει δέ αὐτός καί χάλαζα ὁ οὐρανός , σκίντες τε καί βάτραχος , καί κυνοεις , καί ὁ ὁ πρωτοτόκος θάνατος ἐπαναχέω , καί διασπάω δέ διά θάλασσα μέσος .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0468.1
Ἐπειδὴ δὲ εἰς τὴν τῆς ἐπαγγελίας ἐπέδραμον γῆν , νενίκηκασι θην πολλὰ τε καὶ εὐθενέστερα τῆς ἐνούσης · αὐτοὶ ἰσχύος , καὶ δεῖνοι γεγένηται , καὶ δυσάντητοι τοῖς τε ὁμορίοις τῶν ἔθνων , καὶ τοῖς ἐτι μακρὰν ἀπόδεκτοι τε καὶ διαδόχοι . Οὐκοῦν οὐχ ἑτεροὶ μᾶλλον εἰδεῖν ἄν , ἀλλ' ὑμεῖς αὐτοὶ τὰ καθ' ὑμᾶς αὐτοὺς , τίς τὰ ταῦτα κατορθώσας , τίς δὲ τὴν κτῖσιν σύνοπλον ἔχων ἐν τοῖς καθ' ὑμᾶς · τὶς ὁ συνθράψας ἔχθρῶν δυνάμεις , καὶ τὰς κατὰ πάντων ὑμᾶς στεφανῶν εὐανδρείας · ὑμεῖς ἐστε τῆς ἐμῆς ὑπεροχῆς ὁ μάρτυρες , εἴπερ ἔλοιθε φρονεῖν ὀρθῶς , καὶ οὐχ ἑτέρων δεηθήσεσθε παιδαγωγῶν . Πλεῖστοι μὲν γὰρ παρὰ τοῖς Αἰγυπτίοις ἦσαν οἱ θεοί , καὶ μεστοὶ τῶν ἀγαλμάτων οἱ παρ' ἐκείνοις σηκοί . Πλεῖστοι δὲ ὁμοίως , οἱ παρὰ γε Ἀμορραίοις , Εὐαίοις τε καὶ Φερεσαίοις , καὶ τοῖς ἑτέροις τῶν ἔθνων · ἀλλ' ἐκείνιν οὐδὲς ἀρχέσας εἰς σωτηρίαν τοῖς σφετεροῖς ὤφαιτα · μᾶλλον δὲ καὶ αὐτοὺς τοὺς προσκυνουμένους τοῖς προσκυνοῦσιν ὁμοῦ συνετρίψατε . Τεθέαπισταί γὰρ διὰ Μωϋσέως·ὅτι τοὺς βωμοὺς αὐτῶν καθἐλεῖτε , καὶ τὰς στήλας αὐτῶν συντρίψετε , καὶ τὰ γλυπτὰ τῶν θεῶν κατακαύσετε πυρί . Οὐκοῦν εἴπερ ἔλοιθε τἀληθὲς εἰπεῖν , ὑμεῖς ἐμοὶ μαρτυρήσατε , εἰ ἔστι Θεὸς πλὴν ἐμοῦ . Εἰ μὲν γὰρ ἀντεγήγερται παρ' ὑμῖν θεός . Εἰ δὲ οὐδὲν ὄντες πεφύρανται , καὶ ἐγνώκατε , φησίν , ὅτι οὐκ ἔστι Θεὸς πλὴν ἐμοῦ τοῦ
Lemmas: ἐπεί δέ εἰς ὁ ὁ ἐπαγγελία ἐπιτρέχω γῆ , νικάω θην πολύς τε καί εὐθενής ὁ ἔνειμι · αὐτός ἰσχύς , καί δεινός γίγνομαι , καί δυσάντητος ὁ τε ὁμόριος ὁ ἔθνος , καί ὁ ἔτι μακράν ἀποδεκτός τε καί διάδοχος . οὐκοῦν οὐ ἕτερος μᾶλλον εἴδω ἄν , ἀλλά σύ αὐτός ὁ κατά σύ αὐτός , τίς ὁ οὗτος κατορθόω , τίς δέ ὁ κτίσις σύνοπλος ἔχω ἐν ὁ κατά σύ · τις ὁ συντρέφω ἐχθρός δύναμις , καί ὁ κατά πᾶς σύ στεφανόω ευανδρειος · σύ εἰμί ὁ ἐμός ὑπεροχή ὁ μάρτυς , εἴπερ ἔρχομαι φρονέω ὀρθῶς , καί οὐ ἕτερος δήω παιδαγωγός . πλεῖστος μέν γάρ παρά ὁ Αἰγύπτιος εἰμί ὁ θεός , καί μεστός ὁ ἄγαλμα ὁ παρά ἐκεῖνος σηκός . πλεῖστος δέ ὁμοίως , ὁ παρά γε Ἀμορραῖος , Εὐαῖος τε καί Φερεσαίοις , καί ὁ ἕτερος ὁ ἔθνος · ἀλλά ἐκεῖνος οὐδή ἄρχω εἰς σωτηρία ὁ σφέτερος ὤφαιτα · μᾶλλον δέ καί αὐτός ὁ προσκυνέω ὁ προσκυνέω ὁμοῦ συντρίβω . τεθεαπιειμι γάρ διά Μωϋσέως·ὅτι ὁ βωμός αὐτός καθαιρέω , καί ὁ στήλη αὐτός συντρίβω , καί ὁ γλυπτός ὁ θεός κατακαίω πῦρ . οὐκοῦν εἴπερ ἔρχομαι ἀληθής εἶπον , σύ ἐγώ μαρτυρέω , εἰμί εἰμί θεός πλήν ἐγώ . εἰμί μέν γάρ ἀντεγείρω παρά σύ θεός . εἰμί δέ οὐδείς εἰμί φυράω , καί γιγνώσκω , φημί , ὅτι οὐ εἰμί θεός πλήν ἐγώ ὁ
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0468.2
Καὶ οὐχ ἠκούσατο τότε οἱ πλάσαντες τε καὶ γλύφοντες , πάντες μάταιοι οἱ ποιοῦντες τὰ καταθύμα αὐτῶν , ὁ οὐχ ὠφελήσει αὐτούς · ἀλλ' αἰσχυνθήσονται οἱ πλάσοντες θεόν , καὶ γλύφοντες ἀνωφελή , καὶ πάντες ὅσοι ἐγένοντο ἐξηνάθησαν , καὶ κωφοὶ ἀπὸ ἀνθρώπων .
Lemmas: καί οὐ ἀκούω τότε ὁ πλάσσω τε καί γλύφω , πᾶς μάταιος ὁ ποιέω ὁ καταθύμα αὐτός , ὁ οὐ ὠφελέω αὐτός · ἀλλά αἰσχύνω ὁ πλάσσω θεός , καί γλύφω ἀνωφελής , καί πᾶς ὅσος γίγνομαι ἐξανατίθημι , καί κωφός ἀπό ἄνθρωπος .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0468.3
Ἀποφαίνει διὰ τούτων δεῖνὰ καὶ παγχαλεπα τὰ ἔγκλήματα τῶν ἀποστατῶν , εἰ τοσαύτην ἔχοντας πληροφορίαν , ὅτι μὴ ἕτερός ἐστι παρ' αὐτόν , φύσει τε καὶ ἀληθῶς Θεός · ἐξ αὐτῶν δὲ ὡσπερ ἀναπεπείσμνοι τῶν κατωρθωμένων , ὡς εἴη μόνος αὐτός , πρὸς τοῦτο κατώλισθον εὐηθείας , ὥστε καὶ αὐτοῦ τοῦ νόμου διαβρήδην αὐτοῖς ἐπιφωνοῦντος καὶ λέγοντος · - « Κύριον τὸν Θεὸν σου προσκυνήσεις , καὶ αὐτῷ μόνῳ λατρεύσεις , καὶ οὐ ποιήσεις σαυτῷ εἴδωλον , οὐδὲ παντὸς ὁμοίωμα , ὅσα ἐν τῷ οὐρανῷ ἄνω , καὶ ὅσα ἐν τῇ γῇ κάτω , καὶ ὅσα ἐν τοῖς ὑδάσιν ὑποκάτω τῆς γῆς · » ἐποιήσαθε μὲν παρ' οὐδὲν τὸ ὑπακοῦειν αὐτῷ · ἐτράπησε δὲ μᾶλλον ἀξιολοῦς ἐπὶ γε τὸ δεῖν πλάττειν τε καὶ διαμορφοῦν τοὺς ἐκ ξύλων τε καὶ λίθων θεούς . Μάταιοι δὴ οὖν οἱ τοιοῦτοι , καὶ σφόδρα . εἰκότως , ἐπ' οὐδενὶ μὲν τῶν ἀναγκαίων εἰς τοῦτο ἰόντες , ποιοῦντες καὶ μᾶλλον τὰ καταθύμια ἑαυτῶν , γεγοναι γὰρ ματαιότητος ἐρασταί . Ποία γὰρ δυνεῖς ἡ παρὰ λίθου τε καὶ ξύλου ; Οὐκοῦν βουλῆς ἀσυνέτου καρποὶ καὶ ψυχρῶν ἐνθυμημάτων ἔργον ἄν νοοῖτο σαφῶς ἡ εἰδώλου ποίησις . Πλὴν ὅτι τὸ χρήμα ἐστιν οὐχ ἀξίμιον , προαπεφαίνει λέγων · Αἰσχυνθήσονται πάντες οἱ πλάσοντες θεόν , καὶ γλύφοντες ἀνωφελή , καὶ πάντες ὅσοι ἐγένοντο ἐξηνάθηνσαν , καὶ κωφοὶ
Lemmas: ἀποφαίνω διά οὗτος δεῖνα καί παγχαλεπα ὁ ἔγκλημα ὁ ἀποστάτης , εἰμί τοσοῦτος ἔχω πληροφορία , ὅτι μή ἕτερος εἰμί παρά αὐτός , φύσις τε καί ἀληθής Θεός · ἐκ αὐτός δέ ὡς ἀναπείθω ὁ κατορθόω , ὡς εἰμί μόνος αὐτός , πρός οὗτος κατολισθάνω εὐήθεια , ὥστε καί αὐτός ὁ νόμος διαβρέχω αὐτός ἐπιφωνέω καί λέγω · - « κύριος ὁ θεός σύ προσκυνέω , καί αὐτός μόνος λατρεύω , καί οὖον ποιέω σεαυτοῦ εἴδωλον , οὐδέ πᾶς ὁμοίωμα , ὅσος ἐν ὁ οὐρανός ἄνω , καί ὅσος ἐν ὁ γῆ κάτω , καί ὅσος ἐν ὁ ὕδωρ ὑποκάτω ὁ γῆ · » ποιέω μέν παρά οὐδείς ὁ ὑπακούω αὐτός · τρέπω δέ μᾶλλον αξιολος ἐπί γε ὁ δήω πλάσσω τε καί διαμορφόω ὁ ἐκ ξύλον τε καί λίθος θεός . μάταιος δή οὖν ὁ τοιοῦτος , καί σφόδρα . εἰκότως , ἐπί οὐδείς μέν ὁ ἀναγκαῖος εἰς οὗτος εἶμι , ποιέω καί μᾶλλον ὁ καταθύμιος ἑαυτοῦ , γονεύς γάρ ματαιότης ἐραστής . Ποία γάρ δύο ὁ παρά λίθος τε καί ξύλον ; οὐκοῦν βουλή ἀσύνετος καρπός καί ψυχρός ἐνθύμημα ἔργον ἄν νοέω σαφῶς ὁ εἴδωλον ποίησις . πλήν ὅτι ὁ χρήμα εἰμί οὐ ἀξίμιον , προαποφαίνω λέγω · αἰσχύνω πᾶς ὁ πλάσσω θεός , καί γλύφω ἀνωφελής , καί πᾶς ὅσος γίγνομαι ἐξανατίθημι , καί κωφός
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0469.1
ἀπὸ ἀνθρώπων . Εἰ μὲν οὖν ἐπ' αὐτῶν ἐκληφθεῖς τῶν χειροτήτων τὰ εἰρημένα , φαμὲν , ὅτι τὸ Ἐξηράνθησαν , ἀντὶ τοῦ , ἀπώλοντο , νοητέον . Εἰ δὲ ἐπ' αὐτῶν κείντο τῶν τὰ τοιάδε δράν εἰωθότων , εἰ δὲ ἔχοι καὶ τῆδε νοεῖν · εἴρηται γὰρ ὡς ἐπὶ φυτῶν τῶν ἀχαρπεῖν εἰωθότων , εἰ ἀφαναινοιντὸ πῶς καὶ ἐκκόπτοιντο λοιπὸν εἰς φλόγα καὶ καῦσιν . Τὸ δὲ , Κινωθὶ ἀπ' ἀνθρώπων , ἀντὶ τοῦ , Τελούντες μὲν ἐν ἀνθρώποις οὐκ ἐπὶ , χωροὶ δὲ μᾶλλον καὶ ἀναλαβήτοι παντελῶς , ὥστε κατ' οὐδένα τρόπον ἐπεοῖχεναι τοῖς παρ' αὐτοῖς γενομένοις . Φάλλει γὰρ πού καὶ φησιν ὁ μακάριος Ψαλμωδός · « Τὰ εἴδωλα τῶν ἐθνῶν ἀργύριον καὶ χρυσίον , ἔργα χειρῶν ἀνθρώπων . Στόμα ἔχουσι καὶ οὐ λαλήσουσιν · ὀφθαλμοὺς , καὶ οὐχ ὄψονται · ὦτα , καὶ οὐκ ἀκούσουσιν . » Ἐπιφέρει δὲ τοῦτο · « Ὁμοιοῦντο αὐτοῖς γένοιτο οἱ ποιοῦντες αὐτά , καὶ πάντες οἱ πεποιθότες ἐπ' αὐτοῖς . » Καροπὸ γὰρ τῆς ἐσχάτης ἀνασθησίας νοηθεῖν ἂν τὰ τοιάδε τῶν κακῶν . Καὶ τοὺς φύσει καὶ ἀληθῶς ὄντας Θεὸν διὰ πείρας αὐτῆς ἐγνώκατες , εἶτα λίθοις καὶ ξύλοις τὴν αὐτὴν καὶ μόνην πρεπωδεστάτην δόξαν ἀναπέμποντες , πῶς οὐχ ἂν νοηθεῖν μωροὶ , καὶ ἀκάριοι , καὶ τῆς εἰς λῆξιν μὴν ὀλίγα διενεγκεῖν διὰ γε σοφῶν αὐτῶν τεκτενομηθῆναι ;
Lemmas: ἀπό ἄνθρωπος . εἰμί μέν οὖν ἐπί αὐτός ἐκλαμβάνω ὁ χειροτηταω ὁ εἴρω , φημί , ὅτι ὁ ξηραίνω , ἀντί ὁ , ἀπόλλυμι , νοητέον . εἰμί δέ ἐπί αὐτός κεῖμαι ὁ ὁ τοιόσδε δράω εἴωθα , εἰμί δέ ἔχω καί τῆδε νοέω · εἴρω γάρ ὡς ἐπί φυτός ὁ ἀκαρπέω εἴωθα , εἰμί αφαναινεομαι πῶς καί ἐκκόπτω λοιπός εἰς φλόξ καί καῦσις . ὁ δέ , Κινωθὶ ἀπό ἄνθρωπος , ἀντί ὁ , Τελούντες μέν ἐν ἄνθρωπος οὐ ἐπί , χωρέω δέ μᾶλλον καί ἀναλαμβάνω παντελῶς , ὥστε κατά οὐδείς τρόπος ἐπέοικα ὁ παρά αὐτός γίγνομαι . φαλλός γάρ πού καί φημί ὁ μακάριος ψαλμωδός · « ὁ εἴδωλον ὁ ἔθνος ἀργύριον καί χρυσίον , ἔργον χείρ ἄνθρωπος . Στόμα ἔχω καί οὖον λαλέω · ὀφθαλμός , καί οὐ ὁράω · οὖς , καί οὐ ἀκούω . » ἐπιφέρω δέ οὗτος · « Ὁμοιόω αὐτός γίγνομαι ὁ ποιέω αὐτός , καί πᾶς ὁ πείθω ἐπί αὐτός . » Καροπὸ γάρ ὁ ἔσχατος ἀνασθησίας νοέω εἄν ὁ τοιόσδε ὁ κακός . καί ὁ φύσις καί ἀληθής εἰμί θεός διά πείρω αὐτός γιγνώσκω , εἶτα λίθος καί ξύλον ὁ αὐτός καί μόνος πρεπώδης δόξα ἀναπέμπω , πῶς οὐ εἄν νοέω μωρός , καί ἀκάριοι , καί ὁ εἰς λῆξις μήv ὀλίγος διαφέρω διά γε σοφός αὐτός τεκτενομηθῆναι ;
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0469.2
Συναχθήτωσαν πάντες , καὶ στῆχωσαν ἅμα , καὶ ἐντραπήτωσαν , καὶ αἰσχυνθήτωσαν ἅμα , ὅτι ὁξὺνς τέκτων σίδηρον , σκεπάρνῳ εἰργάσατο αὐτό , καὶ ἐν τερέτρῳ ἐτρῆσεν αὐτό . Εἰργάσατο αὐτὸ ἐν τῷ βραχίονι τῆς ἰσχύος αὐτοῦ , καὶ πεινήσει , καὶ ἀσθενήσει , καὶ οὐ μὴ πίῃ ὕδωρ .
Lemmas: συνάγω πᾶς , καί στῆχωσαν ἅμα , καί ἐντραπήω , καί αἰσχύνω ἅμα , ὅτι ὁράω τέκτων σίδηρος , σκέπαρνον ἐργάζομαι αὐτός , καί ἐν τέρετρον τετραίνω αὐτός . ἐργάζομαι αὐτός ἐν ὁ βραχύς ὁ ἰσχύς αὐτός , καί πεινάω , καί ἀσθενέω , καί οὖον μή πίνω ὕδωρ .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0469.3
Οὐ καθ' ἕνα μᾶλλον , ἀλλ' , εἴπερ ἔλοινο , καὶ κατὰ πλῆθὺν συναγερμένους ἐντραπήσεθαι φησι τοὺς τῶν εἰδώλων θεραπευτὰς ταῖς σφῶν αὐτῶν δυσνοιαῖς , καὶ λύσαι τὸ προτεινόμενον , καὶ ποῖον δρᾶ τοῦτό ἐστιν , εὐθὺς ἐπιφέρει λέγων · « Ὀξὺνς , φησὶ , τέκτων σίδηρον . Διαμέμνηται δὲ καὶ τῶν ὀργάνων δι' ὧν ἡ ποίησις , ἵνα τὴν τοῦ λουθουργοῦ τέχνην προσκυνοῦντας αὐτοὺς ἀποφήνῃ , καὶ οὐχ αὐτὸ τὸ ξύλον . Εἰ γὰρ ἦν θεός , οὐκ ἂν ἐδέησε τέχνης αὐτῷ , καὶ τῆς τινὸς ἐπιστήμης · ἀλλ' ἦν ἂν καὶ οὕτω Θεός . Εἰ δὲ ξύλον μὲν οὐχ εἰργασμένον , οὐτὲ μὴν εἰδοποιηθὲν , εἰκαίαν ὑλὴν νομίζεις , τεκτονευθὲν δὲ προσκυνεῖς καὶ θεὸν εἶναι λέγεις , ἡ τέχνη σοὶ γέγονεν εἰς θεόν , καὶ τοῦτο ἀνδρὸς ἄσθενους καὶ ὑποκειμένου τῷ φθεῖρεσθαι . Φθορὰς γὰρ ἀπόδειξις τὸ δεῖσθαι τροφῆς καὶ ποτοῦ . Τὸ γὰρ , Οὐ μὴ πίῃ ὕδωρ , οὐκ ἀποφασιτικῶς εἰρηθῆναι φαμεν . Ἀναγνωστέον δὲ μᾶλλον ὡς ἐν ἐρωτήσει καὶ ὑποστιγμῇ . « Ἔξεταί γὰρ ἡ σύνεσις , ὅτι καὶ πάντως ; πού καὶ πίεται . Εἰτα πῶς ὁ φθαρτὸς θεῶν ἀφθάρτων ἔσται δημιουργός , ἢ πῶς ὁ θνητὸς ποιήσει τοὺς ἀθανάτους ; Δεῖ γὰρ πάντως εἶναι τῷ γε ὄντι κατὰ ἀλήθειαν Θεῷ τὸ ἀφθαρτον καὶ ἀκώλεθρον , μᾶλλον δὲ καὶ τὸ εἶναι ζῶν , καὶ ζωοποιεῖν δύνασθαι τὰ οἷσπερ ἂν ἐνὶναι βούλοιτο τὴν ζωήν . Σκεπάρνῳ δὴ οὖν καὶ τερέτρῳ , καὶ τεκτονικῆς ἰσχύος τε καὶ τέχνης ἐπιδείξεις ἢ τῶν πλασσωμένων λατρεία · εἴπερ ἐστὶν ἀληθῆς , ὡς ἔφη , ὅτι
Lemmas: οὖον κατά εἷς μᾶλλον , ἀλλά , εἴπερ ἔρχομαι , καί κατά πλῆθος συναγείρω ἐντρέπω φημί ὁ ὁ εἴδωλον θεραπευτής ὁ σφεῖς αὐτός δύσνοια , καί λύω ὁ προτείνω , καί ποῖος δράω οὗτος εἰμί , εὐθύς ἐπιφέρω λέγω · « Ὀξύς , φημί , τέκτων σίδηρος . διαμιμνήσκομαι δέ καί ὁ ὄργανον διά ὅς ὁ ποίησις , ἵνα ὁ ὁ λουθουργοῦ τέχνη προσκυνέω αὐτός ἀποφαίνω , καί οὐ αὐτός ὁ ξύλον . εἰμί γάρ εἰμί θεός , οὐ εἄν δήω τέχνη αὐτός , καί ὁ τις ἐπιστήμη · ἀλλά εἰμί εἄν καί οὗτος Θεός . εἰμί δέ ξύλον μέν οὐ ἐργάζομαι , οὔτε μήv εἰδοποιέω , εἰκαῖος ὕλη νομίζω , τεκτονεύω δέ προσκυνέω καί θεός εἰμί λέγω , ὁ τέχνη σύ γίγνομαι εἰς θεός , καί οὗτος ἀνήρ ἀσθενής καί ὑπόκειμαι ὁ φθείρω . φθορά γάρ ἀπόδειξις ὁ δήω τροφή καί ποτός . ὁ γάρ , οὖον μή πίνω ὕδωρ , οὐ ἀποφασιτικῶς λέγω φημί . ἀναγνωστέον δέ μᾶλλον ὡς ἐν ἐρωτάω καί ὑποστιγμή . « ἔχω γάρ ὁ σύνεσις , ὅτι καί πάντως ; πού καί πίνω . εἶτα πῶς ὁ φθαρτός θεός ἄφθαρτος εἰμί δημιουργός , ἢ πῶς ὁ θνητός ποιέω ὁ ἀθάνατος ; Δεύς γάρ πάντως εἰμί ὁ γε εἰμί κατά ἀλήθεια Θεός ὁ ἄφθαρτος καί ἄκωλος , μᾶλλον δέ καί ὁ εἰμί ζῶ , καί ζωοποιέω δύναμαι ὁ ὅσπερ εἄν ἔνειμι βούλομαι ὁ ζωή . σκέπαρνον δή οὖν καί τέρετρον , καί τεκτονικός ἰσχύς τε καί τέχνη ἐπίδειξις ἢ ὁ πλάσσω λατρεία · εἴπερ εἰμί ἀληθής , ὡς φημί , ὅτι
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0471.2
Μνησθητι ταῦτα , Ἰακὼβ καὶ Ἰσραὴλ , ὅτι παῖς μου εἶ σύ · ἐπλασά σε παῖδά μου · καὶ σύ , Ἰσραὴλ , μὴ ἐπιλανθάνου μου . Ἰδοὺ γὰρ ἀπήλειψα ὡς νεφέλην τὰς ἁνομίας σου , καὶ ὡς γνόφον τὰς ἁμαρτίας σου . Ἐπιστράφητι πρὸς με , καὶ λυτρώσομαί σε .
Lemmas: μιμνήσκω οὗτος , Ἰακώβ καί Ἰσραήλ , ὅτι παῖς ἐγώ εἰμί σῦς · πλάσσω σύ παῖς ἐγώ · καί σῦς , Ἰσραήλ , μή ἐπιλανθάνομαι ἐγώ . ἰδέ γάρ ἀπαλείφω ὡς νεφέλη ὁ ἀνομία σύ , καί ὡς γνόφος ὁ ἁμαρτία σύ . ἐπιστρέφω πρός ἐγώ , καί λυτρόω σύ .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0471.3
Ἔφη πού Χριστός · Ὁ εἰδὼς τὸ θέλημα τοῦ κυρίου αὐτοῦ καὶ μὴ ποιήσας δαρήσεται πολλάς · ὁ δὲ μὴ εἰδώς , καὶ μὴ ποιήσας , δαρήσεται ὀλίγας . Ὅσα δὲ πᾶντως ἢ ἐφ' ἑκατέρῳ πράγματι ἤρρο . Τοῖς μὲν γὰρ οὐκ εἰδόσι τὸ θέλημα τὸ δεσποτικόν , εἰτα διαπταίουσι , καὶ τοῖς τῆς παραβάσεως αἰτιάμασιν ἐνισχυμένοις συγγνοῖη τις ἂν τὸ μὴ ἐγνωχέναι , δεχόμενος εἰς ἔλεον πρόφασιν . Τοῖς γε μὴν ἐν εἰδήσει νόμων τὸ ῥαθυμεῖν ἠρημένοις προσγένοιτο ἂν ἐν δίκῃ τὸ κολάζεσθαι δεῖν . Ὑπιώσεως γὰρ ἐναργὲς τὰ αἰτιάματα . Ἵνα τοίνυν ἑαυτὸ γένοιτο χρείαντος ὁ Ἰσραὴλ , πλεῖστοις μὲν ὅσοις ἄλοὺς αἰτιάσιν , ἀμνηστία δὲ τῇ παρὰ Θεοῦ τιμώμενος , μεμνήσθαι προστέτακται D
Lemmas: φημί πού Χριστός · ὁ εἰδοί ὁ θέλημα ὁ κύριος αὐτός καί μή ποιέω δέρω πολύς · ὁ δέ μή οἶδα , καί μή ποιέω , δέρω ὀλίγος . ὅσα δέ πάντως ἢ ἐπί ἑκάτερος πρᾶγμα ἀείρω . ὁ μέν γάρ οὐ οἶδα ὁ θέλημα ὁ δεσποτικός , εἶτα διαπταίω , καί ὁ ὁ παράβασις αἰτίαμα ἐνέχω συγγιγνώσκω τις εἄν ὁ μή γιγνώσκω , δέχομαι εἰς ἔλεος πρόφασις . ὁ γε μήv ἐν εἴδησις νόμος ὁ ῥαθυμέω ἀρημένος προσγίγνομαι εἄν ἐν δίκη ὁ κολάζω δήω . υπιωσμος γάρ ἐναργής ὁ αἰτίαμα . ἵνα τοίνυν ἑαυτοῦ γίγνομαι χρεία ὁ Ἰσραήλ , πλεῖστος μέν ὅσος ἁλίσκομαι αἰτίασις , ἀμνηστία δέ ὁ παρά Θεός τιμάω , μιμνήσκω προστάσσω D
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0473.1
ὡν τὸ κρῖμα ἐνδικὸν ἐστι , κατὰ τὸ γεγραμμένον . Ὅτι δὲ τὸ ἐπιλανθάνεσθαι Θεοῦ κατασχημαίνει πλεῖ-σταχὶ τὸ τῆς εὐσεβείας τῆς εἰς αὐτὸν ἀποβραμεῖν , εἰσάμεθα , λέγοντος αὐτοῦ πρὸς τοὺς ἐξ αἵματος Ἰσραήλ · « Ὑμεῖς οἱ ἐπιλανθανόμενοι μου , καὶ ἐτοι-μάζοντες τῷ δαιμονίῳ τράπεζαν , καὶ πληρούντες τῇ τύχῃ κέρασιν , καὶ ἐγκαταλιπόντες τὸ ἔρος τοῦ ἁγίου μου . Ἐγὼ παραδώσω ὑμᾶς εἰς μάχαιραν , πάντες σφαγὴ πεσεῖσθε . Καὶ ἐπ’ αὐτῷ δὴ ποιῷ καταξεδόθηκε τῶν ἐξ Ἰσραὴλ διὰ φωνῆς Ἰερεμίου λέγων · Μὴ ἐπιλήσεται νύμφη τὸν κόσμον αὐτῆς , ἡ παρθένος τῆς στηθοσδεσμιδος αὐτῆς ; ὁ δὲ λαὸς μου ἐπελάθετό μου ἡμέρας πολλάς , ὧν οὐκ ἔστιν ἀριθμός . Οὐκ-οῦν ἡ μὲν λήθη πολλάκις τὴν ἀπόστασιν ὑπεμφύ-νειν ἄν . Ἡ δὲ γε μὴν τῷ ἐδραῖον εἰς πίστιν , καὶ ἀκράδαντον εἰς ἀγάπην , καὶ τὸ εἰς πᾶν ἔτιον τῶν αὐτῇ δοκοῦντων εὐθενές . Μὴ δὴ τοιγαροῦν ἐπιλαν-θάνου μου , φησίν , μένγων δὲ μάλιον . Ἰδοὺ γὰρ ἀπήλειψα ὡς νεφέλην τὰς ἀνομίας σου . Καὶ τὸ ἀπ-ηλειψά φησιν ἐν τούτοις , ἀντὶ τοῦ ἀπαλείψω , καὶ ὡσπερ τινὰ γνόφον , καὶ νεφέλην διαλύσας ἀφανίσιν . Ὅτι γὰρ ἀντὶ τοῦ ἀπαλείψω τὸ ἀπήλειψά φησι , διαδείξεν εἰς μᾶλα τὸ ἐφεξῆς . Ἐπιστράφητι γὰρ , φησὶ , πρὸς με , καὶ λυτρώσομαί σε . Πῶς γὰρ ἀπήλειψεν ὁ καλῶν εἰς ἐπιστροφήν ; Ὡς οὖπω μὲν ἐπιστρέψαντας , ἤθοντας δὲ καὶ εἰς τοῦτο κατὰ καιροὺς , ὅταν ἐπιλάμψῃ τῷ κόσμῳ Χριστός , δι’ οὗ πᾶσα πλημμελημάτων ἀφεσις , καὶ ἐπιστροφὴ καὶ κλῆσις ἡ πρὸς Θεόν , διὰ τε τῆς εἰς ἀρίστων ἀνδραγαθημάτων .
Lemmas: ὡς ὁ κρίμα ἔνδικος εἰμί , κατά ὁ γράφω . ὅτι2 δέ ὁ ἐπιλανθάνομαι Θεός κατέχω πλεῖστος ὁ ὁ εὐσέβεια ὁ εἰς αὐτός αποβρεμω , εἶμι , λέγω αὐτός πρός ὁ ἐκ αἷμα Ἰσραήλ · « σύ ὁ ἐπιλανθάνομαι ἐγώ , καί ἐτοιμάζω ὁ δαιμόνιος τράπεζα , καί πληρόω ὁ τυγχάνω κέρας , καί ἐγκαταλείπω ὁ Ἔρως ὁ ἅγιος ἐγώ . ἐγώ παραδίδωμι σύ εἰς μάχαιρα , πᾶς σφαγή πίπτω . καί ἐπί αὐτός δή ποιός καταξεδοτιθημι ὁ ἐκ Ἰσραήλ διά φωνή Ἰερεμίας λέγω · μή ἐπιλήθω νύμφη ὁ κόσμος αὐτός , ὁ παρθένος ὁ στηθοσδεσμιδος αὐτός ; ὁ δέ λαός ἐγώ ἐπιλανθάνω ἐγώ ἡμέρα πολύς , ὅς οὐ εἰμί ἀριθμός . Οὐκοῦν ὁ μέν λήθη πολλάκις ὁ ἀπόστασις ὑπεμφύ-νειν ἄν . ὁ δέ γε μήv ὁ ἐδραῖος εἰς πίστις , καί ἀκράδαντος εἰς ἀγάπη , καί ὁ εἰς πᾶς τίω ὁ αὐτός δοκέω εὐθενής . μή δή τοιγάρ ἐπιλανθάνομαι ἐγώ , φημί , μένγων δέ μάλιον . ἰδέ γάρ ἀπαλείφω ὡς νεφέλη ὁ ἀνομία σύ . καί ὁ ἀπαλείφω φημί ἐν οὗτος , ἀντί ὁ ἀπαλείφω , καί ὡς τις γνόφος , καί νεφέλη διαλύω ἀφάνισις . ὅτι2 γάρ ἀντί ὁ ἀπαλείφω ὁ ἀπαλείφω φημί , διαδείκνυμι εἰς μῆλον ὁ ἐφεξῆς . ἐπιστρέφω γάρ , φημί , πρός ἐγώ , καί λυτρόω σύ . Πῶς γάρ ἀπαλείφω ὁ καλός εἰς ἐπιστροφή ; ὡς οὔπω μέν ἐπιστρέφω , ἠθέω δέ καί εἰς οὗτος κατά καιρός , ὅταν ἐπιλάμπω ὁ κόσμος Χριστός , διά ὅς πᾶς πλημμέλημα ἄφεσις , καί ἐπιστροφή καί κλῆσις ὁ πρός Θεός , διά τε ὁ εἰς Ἀρίστων ἀνδραγάθημα .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0473.2
Εὐφράνθητε , οὐρανοί , ὅτι ἠλέησεν ὁ Θεὸς Ἰσραήλ . Σαλπίσατε , θεμέλια τῆς γῆς , βοήσατε , ὄρη , εὐφροσύνην , οἱ βουνοὶ καὶ πᾶσα τὰ ξύλα τὰ ἐν αὐτοῖς , ὅτι ἐλευθέρωσεν ὁ Θεὸς τὸν Ἰακώβ , καὶ Ἰσραὴλ δοξασθήσεται .
Lemmas: εὐφραίνω , οὐρανός , ὅτι ἐλεέω ὁ θεός Ἰσραήλ . σαλπίζω , θεμέλιος ὁ γῆ , βοάω , ὄρος , Εὐφρόσυνος , ὁ βουνός καί πᾶς ὁ ξύλον ὁ ἐν αὐτός , ὅτι ἐλευθερόω ὁ θεός ὁ Ἰακώβ , καί Ἰσραήλ δοξάζω .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0473.3
Καταβῆσαι τις ἂν κάτευθεν ἀπορήσει , ὅτι τῶν ἁμαρτιῶν ἡ ἀφεσις , καὶ μὴν καὶ ἡ πάντων ἐπιστροφὴ καὶ λύτρωσις , ὡς ἐσομένη διὰ Χριστοῦ προαναφανεῖ τὸ κατὰ καιροὺς διὰ προφητῶν ἁγίων . Ἐπειδὴ γὰρ Θεὸς Κύριος ὧν ἐπέφανεν ἡμῖν , καὶ συνανεστράφη τοῖς ἐπὶ τῆς γῆς , ὡς ἄνθρωπος , ὁ ἄμνὸς ὁ ἀληθινός , ὁ αἴρων τὴν ἁμαρτίαν τοῦ κόσμου , τὸ πᾶν γονον ἐκ-ρεῖον · τότε δὴ τότε , καὶ πρόφασιν ἑορτῆς τὸ χρήμα γέγονε ταῖς ἄνω τε καὶ ἐν οὐρανῷ δυνάμεσι λογικαῖς , ἤτοι τοῖς τῶν ἁγίων ἀγγέλων τάγμασιν . Ἰδοὺν γὰρ , ἤδον ἐπὶ τῇ γεννήσει αὐτοῦ , τῇ κατὰ σάρκα φημί , καὶ δὴ καὶ ἐφασχον · « Δόξα ἐν ὑψίστοις Θεῷ , καὶ ἐπὶ γῆς εἰρήνη , ἐν ἀνθρώποις εὐδοκία . » Καὶ εἴπερ ἐστὶν ἀλήθης , πάντως δὴ πον καὶ ἀλήθες , ὅτι κατὰ τὴν τοῦ Σωτῆρος φωνὴν χαρὰ ἐστιν ἐν τοῖς οὐρανοῖς ἐν-ώπιον τῶν ἁγίων ἀγγέλων ἐφ’ ἑνὶ ἁμαρτωλῷ μετα-νοοῦντι , πῶς ἂν ἐνδοιάσει τις ὡς τὴν δόξηλον πᾶσαν εἰς τὴν τῆς ἀληθείας ἐπίγνωσιν ἀναχωρίζοντος τοῦ Χριστοῦ , καὶ καλοῦντος εἰς ἐπιστροφήν , καὶ δικαιοῦν-τος ἐν πίστει , καὶ διαπρεπῆ τιθέντος δι’ ἁγιασμοῦ , χαρὰ καὶ πανήγυρις παρὰ τοῖς ἄνω πνεύμασιν ἤν ; Εὐφραινομένων τοίνυν τῶν οὐρανῶν , οὐ ἠλέησεν ὁ Θεὸς τὸν Ἰσραὴλ καὶ οὐτὶ πον τὸν κατὰ σάρκα μόνον ,
Lemmas: καταβαίνω τις εἄν καταθύω ἀπορέω , ὅτι ὁ ἁμαρτία ὁ ἄφεσις , καί μήv καί ὁ πᾶς ἐπιστροφή καί λύτρωσις , ὡς εἰμί διά Χριστός προαναφαίνω ὁ κατά καιρός διά προφήτης ἅγιος . ἐπεί γάρ θεός Κύριος ὅς φαίνω ἐγώ , καί συναναστρέφω ὁ ἐπί ὁ γῆ , ὡς ἄνθρωπος , ὁ ἀμνός ὁ ἀληθινός , ὁ ἀείρω ὁ ἁμαρτία ὁ κόσμος , ὁ πᾶς γόνος ἐκρέω · τότε δή τότε , καί πρόφασις ἑορτή ὁ χρήμα γίγνομαι ὁ ἄνω τε καί ἐν οὐρανός δύναμις λογικός , ἤτοι ὁ ὁ ἅγιος ἄγγελος τάγμα . βλέπω γάρ , ἀείδω ἐπί ὁ γεννάω αὐτός , ὁ κατά σάρξ φημί , καί δή καί πάσχω · « Δόξα ἐν ὕψιστος Θεός , καί ἐπί γῆ εἰρήνη , ἐν ἄνθρωπος εὐδοκία . » καί εἴπερ εἰμί ἀλάομαι , πάντως δή πως καί ἀληθής , ὅτι κατά ὁ ὁ Σωτήρ φωνή χαρά εἰμί ἐν ὁ οὐρανός ἐνώπιος ὁ ἅγιος ἄγγελος ἐπί εἷς ἁμαρτωλός μετανοέω , πῶς εἄν ἐνδοίασις τις ὡς ὁ δόξηλον πᾶς εἰς ὁ ὁ ἀλήθεια ἐπίγνωσις ἀναχωρίζω ὁ Χριστός , καί καλέω εἰς ἐπιστροφή , καί δικαιόω ἐν πίστις , καί διαπρεπής τίθημι διά ἁγιασμός , χαρά καί πανήγυρις παρά ὁ ἄνω πνεῦμα ἐάν ; εὐφραίνω τοίνυν ὁ οὐρανός , οὖον ἐλεέω ὁ θεός ὁ Ἰσραήλ καί οὔτις πως ὁ κατά σάρξ μόνος ,