ciscoriordan/open-greek-corpus-annotations huggingface dataset:
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0664.1
μὲν γὰρ τοῖς Ἰουδαίοις τῶν χολαστηρίων , φοβηθήσονται οἱ ἀπὸ δυσμῶν καὶ ἀνατολῶν τὸ ὄνομα τὸ ἐνδοξον . « Ἡξεῖ γὰρ , ἔξει , φησί , κατὰ τῶν ἀπειθησάντων ἡ ὀργή , καθάπερ τις βιαióτατος ποταμὸς πάντα κατασύρων , καὶ ἀπρόσλητον ἔχων τὴν τῶν ναμάτων καταφοράν .
Lemmas: μέν γάρ ὁ Ἰουδαῖος ὁ κολαστήριον , φοβέω ὁ ἀπό δυσμή καί ἀνατολή ὁ ὄνομα ὁ ἔνδοξος . « ἥκω γάρ , ἔξειμι , φημί , κατά ὁ ἀπειθέω ὁ ὀργή , καθάπερ τις βιαióτατος ποταμός πᾶς κατασύρω , καί ἀπρόσλητον ἔχω ὁ ὁ νᾶμα καταφορά .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0664.2
Καὶ ἥξει ἐνεκεν Σιὼν ὁ ῥύομενος , καὶ ἀποστρέψει ἀσεβείας ἀπὸ Ἰακώβ , καὶ αὕτη αὐτοῖς ἡ παρ’ ἐμοῦ διαθήκη λέγει Κύριος . Τὸ Πνεῦμα τὸ ἐμόν ἐστιν ἐπὶ σοι , καὶ τὰ ῥήματα , ἀ ἔδωκα εἰς τὸ στόμα μου , οὐ μὴ ἐκλείψῃ ἐκ τοῦ στόματος τοῦ σπέρματός σου ( 1 ) . Ἐπεὶ γὰρ Κύριος ἀπὸ τοῦ νῦν , καὶ εἰς τὸν αἰῶνα .
Lemmas: καί ἥκω ἕνεκα Σιών ὁ ῥύομαι , καί ἀποστρέφω ἀσέβεια ἀπό Ἰακώβ , καί οὗτος αὐτός ὁ παρά ἐγώ διαθήκη λέγω Κύριος . ὁ πνεῦμα ὁ ἐμός εἰμί ἐπί σύ , καί ὁ ῥῆμα , ὅς δίδωμι εἰς ὁ στόμα ἐγώ , οὖον μή ἐκλείπω ἐκ ὁ στόμα ὁ σπέρμα σύ ( 1 ) . ἐπεί γάρ Κύριος ἀπό ὁ νῦν , καί εἰς ὁ αἰών .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0664.4
( 1 ) LXX , εἰς τὸ στόμα μου , οὐ μὴ ἐκλείψῃ ἐκ τοῦ στόματός σου , καὶ ἐκ τοῦ στόματος τοῦ σπέρματός σου .
Lemmas: ( 1 ) LXX , εἰς ὁ στόμα ἐγώ , οὖον μή ἐκλείπω ἐκ ὁ στόμα σύ , καί ἐκ ὁ στόμα ὁ σπέρμα σύ .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0666.2
D 'Αρον κύκλῳ τοὺς ὀφθαλμούς σου , καὶ ἰδὲ συνηγμένα τὰ τέκνα σου . Ἰδοὺ ἥκασιν πάντες οἱ υἱοὶ σου μακρόθεν , καὶ αἱ θυγατέρες σου ἐπ' ὤμων ἀρθήσονται · ὅτε ὄψει , καὶ φοβηθήση , ἐκσταθήση τῇ διατολᾷ , ὅτι μεταβαλεῖ εἰς σὲ πλοῦτος θαλάσσης , καὶ ἐθνῶν , καὶ λαῶν , καὶ ἥξουσι σοι ἀγέλαι καμηλῶν , καὶ καλύψουσί σε κάμηλοι Μαδὶμ καὶ Γεσάρ . Πάντες ἐκ Σαββὰ ἥξουσι , φέροντες χρυσίον καὶ λίβανον , οὐσιον καὶ λίθον τιμιον ( 1 ) , καὶ τὸ σωτήριον Κυρίου εὐαγγελιοῦνται · καὶ πάντα τὰ πρόβατα Ῥηδὰρ συναγαθήσωνται σοι , καὶ οἱ κριοὶ Ναβαϊθὸ ἥξουσι σοι , καὶ ἀνερεσθήσονται δεκτὰ ἐπὶ τὸ θυσιαστήριόν μου , καὶ ὁ οἶκος τῆς προσευχῆς μου δοξασθήσεται .
Lemmas: D 'Αρον κύκλος ὁ ὀφθαλμός σύ , καί ἰδέ συνάγω ὁ τέκνον σύ . ἰδέ ἥκω πᾶς ὁ υἱός σύ μακρόθεν , καί ὁ θυγάτηρ σύ ἐπί ὦμος ἀείρω · ὅτε ὁράω , καί φοβέω , ἐξίστημι ὁ διατολᾷ , ὅτι μεταβάλλω εἰς σύ πλοῦτος θάλασσα , καί ἔθνος , καί λαός , καί ἥκω σύ ἀγέλη καμηλών , καί καλύπτω σύ κάμηλος Μαδὶμ καί Γεσάρ . πάνετες ἐκ Σαββά ἥκω , φέρω χρυσίον καί λίβανος , οὑσίον καί λίθος τίμιος ( 1 ) , καί ὁ σωτήριος κύριος εὐαγγελίζω · καί πᾶς ὁ πρόβατον Ῥηδὰρ συνάγω σύ , καί ὁ κριός Ναβαϊθὸ ἥκω σύ , καί ἀνείρομαι δεκτός ἐπί ὁ θυσιαστήριον ἐγώ , καί ὁ οἶκος ὁ προσευχή ἐγώ δοξάζω .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0666.3
Οἰκονομίαν ἔχει πλεῖστην τε ὁσην καὶ σοφὴν ὁ λό -
Lemmas: Οἰκονομία ἔχω πλεῖστος τε ὅσος καί σοφός ὁ λό -
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0666.4
( 1 ) Οἱσονται καὶ λίθον τιμιον . Desunt hæc verba in LXX .
Lemmas: ( 1 ) φέρω καί λίθος τίμιος . Desunt hæc verba in LXX .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0670.1
Σωτὴρ διερμηνεύουσι ποὺ ταῖς ᾿Ιουδαίων ἐμπορίαις ἐπιτιμῶν , καὶ λέγων · « Γέγραπται · Ὁ οἶκός μου , οἶκος προσευχῆς κληθήσεται , ὑμεῖς δὲ αὐτὸν ποιεῖτε σπήλαιον ληστῶν . » Ὅτε τοίνυν οἶκος γέγονε προσευχῆς , τότε καὶ δεδδάσται .
Lemmas: Σωτήρ διερμηνεύω πού ὁ Ἰουδαῖος ἐμπορία ἐπιτιμάω , καί λέγω · « γράφω · ὁ οἶκος ἐγώ , οἶκος προσευχή καλέω , σύ δέ αὐτός ποιέω σπήλαιον λῃστής . » ὅτε τοίνυν οἶκος γίγνομαι προσευχή , τότε καί δατέομαι .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0670.2
Τίνες οὐδε ὡς νεφέλαι πέτανται , καὶ ὡς περιστεραὶ σὺν νεοσσοῖς ; Ἐμὲ νῆσοι ὑπέμειναν , καὶ πλοῖα Θαρσεῖς ἐν πρώτοις , ἀγαγεῖν τὰ τέκνα σου μακρόθεν , καὶ τὸν ἄργυρον , καὶ τὸν χρυσὸν μετ’ αὐτῶν διὰ τὸ ὄνομα Κυρίου τοῦ ἁγίου , καὶ διὰ τὸν Ἅγιον τοῦ Ἰσραὴλ ἁδοξοῦ εἶναι .
Lemmas: τίνω οὐ ὡς νεφέλη πέτομαι , καί ὡς περιστερά σύν νεοσσός ; ἐγώ νῆσος ὑπομένω , καί πλοῖον θαρσέω ἐν πρῶτος , ἄγω ὁ τέκνον σύ μακρόθεν , καί ὁ ἄργυρος , καί ὁ χρυσός μετά αὐτός διά ὁ ὄνομα κύριος ὁ ἅγιος , καί διά ὁ Ἅγιον ὁ Ἰσραήλ ἀδοξέω εἰμί .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0671.1
καὶ ὁ αὐτὸς ὑπάρχων Κύριός τε καὶ ἅγιος , καὶ δεδοξασμένος . Ἵστέον δὲ ὅτι νῆσοι καλοῦνται , καὶ πόλεις αἱ κύκλῳ , πολλὴν ἔχουσαι καὶ ἀοίχτον ἐρημίαν . Εἰ δὲ λέγοιντο καὶ αὗται ὑπομεῖναι τὸν Κύριον , τουτἐστιν , αὐτῷ δουλεύσαι , συνήσεις , ὅτι καὶ οἱ τὰς ἀβάτους , καὶ ἐξωσμένας ἐρημίας πολλῇ κατοικινθῆσιν χώρας , ἢ πόλεις ἥξουσι διὰ πίστεως , καὶ καρποφορήσουσι τῷ Χριστῷ χρυσόν , καὶ ἀργυρον , καὶ οὐχὶ δή που πάντως τὴν ὕλην , ἀλλ’ ὅσον τὰ ἐν ἡμῖν τίμια , καὶ λαμπρά , καὶ τοῦ παντὸς ἀξία λόγου , πίστιν δηλονὅτι , καὶ τὴν ἐξ ἀπάσης ἀρετῆς φαιδρότητα · ξένια γὰρ ταῦτα Θεῷ , καὶ πνευματικῆς λατρείας ἀναθέματα λαμπρά , καὶ τελευταμένα . Γέγραπται δὲ καὶ ἐν βιβλίῳ Ψαλμῶν περὶ τοῦ πάντων ἡμῶν Σωτῆρος Χριστοῦ , ὅτι « Βασιλεῖς Θαρσεὶς καὶ νῆσοι δῶρα προσοίσουσι . Καὶ προσκυνήσουσιν αὐτῷ πάντες οἱ αὐτῷ . »
Lemmas: καί ὁ αὐτός ὑπάρχω κύριος τε καί ἅγιος , καί δοξάζω . ἰστέον δέ ὅτι νῆσος καλέω , καί πόλις ὁ κύκλος , πολύς ἔχω καί ἀοίχτον ἐρημία . εἰμί δέ λέγω καί οὗτος ὑπομένω ὁ κύριος , τουτέστιν , αὐτός δουλεύω , συνίημι , ὅτι καί ὁ ὁ ἄβατος , καί ἐξωθέω ἐρημία πολύς κατοικίζω χώρα , ἢ πόλις ἥκω διά πίστις , καί καρποφορέω ὁ Χριστός χρυσός , καί ἄργυρος , καί οὐ δή ποῦ πάντως ὁ ὕλη , ἀλλά ὅσος ὁ ἐν ἐγώ τίμιος , καί λαμπρός , καί ὁ πᾶς ἄξιος λόγος , πίστις δηλονότι , καί ὁ ἐκ ἀπασάω ἀρετή φαιδρότης · ξένιος γάρ οὗτος Θεός , καί πνευματικός λατρεία ἀνάθεμα λαμπρός , καί τελευτάω . γράφω δέ καί ἐν βιβλίον ψαλμός περί ὁ πᾶς ἐγώ Σωτήρ Χριστός , ὅτι « Βασιλίς θαρσέω καί νῆσος Δῶρα προσφέρω . καί προσκυνέω αὐτός πᾶς ὁ αὐτός . »
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0671.2
Καὶ οἰκοδομήσουσιν ἀλλογενεῖς τὰ τεῖχη σου , B καὶ οἱ βασιλεῖς αὐτῶν παραστήσονται σοι .
Lemmas: καί οἰκοδομέω ἀλλογενής ὁ τεῖχος σύ , B καί ὁ βασιλεύς αὐτός παρίστημι σύ .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0671.4
Διὰ γὰρ ὀργὴν ἐπάταξά σε , καὶ δι’ ἐλεον ἡγάησά σε . Καὶ ἀνοιχθήσονται αἱ πύλαι σου διὰ παντός , ἡμέρας καὶ νυκτός , καὶ οὐ συγκλεισθήσονται
Lemmas: Ζεύς γάρ ὀργή πατάσσω σύ , καί διά ἔλεος ἡγάησά σύ . καί ἀνοίγνυμι ὁ Πύλαι σύ διά πᾶς , ἡμέρα καί νύξ , καί οὖον συγκλείω
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0672.1
εἰσαγαγεῖν πρὸς σὲ δύναμιν ἔθνῶν , καὶ βασιλεῖς ἀγόμενους . Τὰ γὰρ ἔθνη , καὶ οἱ βασιλεῖς οἵτινες οὐ δουλεύσουσί σοι , ἀπολοῦνται , καὶ τὰ ἔθνη ἐρημωθήσονται .
Lemmas: εἰσάγω πρός σύ δύναμις ἔθνος , καί βασιλεύς ἄγω . ὁ γάρ ἔθνος , καί ὁ βασιλεύς ὅστις οὖον δουλεύω σύ , ἀπόλλυμι , καί ὁ ἔθνος ἐρημόω .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0672.3
Καὶ ἡ δόξα τοῦ Λιβάνου πρὸς σὲ ἥξει ἐν κυπαρίσσῳ , καὶ πεύκῃ , καὶ κέδρῳ , ὅμα δοξάσαι τὸν τόπον τὸν ἅγιόν μου .
Lemmas: καί ὁ δόξα ὁ Λίβανος πρός σύ ἥκω ἐν κυπάρισσος , καί πεύκη , καί κέδρος , Όμα δοξάζω ὁ τόπος ὁ ἅγιος ἐγώ .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0672.4
Ὄρος ἐστὶ τῆς Φοινίκης ὁ Λιβανος , κέδροις τε καὶ κυπαρίσσοις , καὶ πεύκῃ κατάκομον , καὶ αὐτοῖς δὲ
Lemmas: Ὄρος εἰμί ὁ Φοινίκη ὁ Λίβανος , κέδρος τε καί κυπάρισσος , καί πεύκη κατάκομος , καί αὐτός δέ
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0673.2
Καὶ πορεύσονται πρὸς σὲ δεδοικότες οἱ υἱοὶ τῶν ταπεινωσάντων σε , καὶ παροξυνάντων σε , καὶ κληθήσεται πόλις Κυρίου Σιὼν ἁγίου Ἰσραήλ .
Lemmas: καί πορεύω πρός σύ δείδω ὁ υἱός ὁ ταπεινόω σύ , καί παροξύνω σύ , καί καλέω πόλις κύριος Σιών ἅγιος Ἰσραήλ .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0673.3
Αὐτὸ τῶν πραγμάτων τὸ πέρας διαδεικνυσιν ἀχριδῶς τῆς προφητείας τὴν δύναμιν , οὐκ ἔξω βαίνουσαν τ' ἀληθὲς · ἐμπαρονησαμένη γὰρ τῶν πάντων Σωτῆρι ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστῷ ταπεινὴν γεγόνεν ἡ Ἱερουσαλὴμ D τῆς πρὸς Θεὸν οἰκειότητος ἀποβδελμημένη , καὶ τῆς εἰς αὐτὸν ἐλπίδος · ἀπολιθώσασα , καὶ φειδοῦς ἐρήμην τῆς ἀνωθεν γενομένη , πεσοῦσα δὲ καὶ εἰς χεῖρας ἐχθρῶν , οἱ δὲ καὶ πᾶσαν τὴν Ἰουδαίαν καταθώσαντες , καὶ αὐτὸν ἐνέπρησαν τὸν θεῖον τε καὶ διαδότον ναόν . Ἐπειδὴ δὲ σέσωσται τὸ καταλειμμα Θεοῦ κατοικειράντος , πεπιστεύκασι γὰρ εἰς Χριστοῦν οὐκ εὐαρίθμητοι τῶν ἐξ Ἰσραήλ , κεχρημάτικεν Ἐκκλησία Χριστοῦ , καὶ γέγονε μήτηρ ὧσπερ ἐθνῶν . Οἱ γὰρ υἱοὶ τῶν ποτε ταπεινωσάντων αὐτήν , τουτέστιν , οἱ τῶν ἐπιγείων κρατοῦντες πραγμάτων , καὶ ταῖς τῶν σκηπτρῶν διαδοχαῖς ὡς ἐξ ἐκείνων ἐρχόμενοι
Lemmas: αὐτός ὁ πρᾶγμα ὁ πέρας διαδείκνυμι ἀχριδῶς ὁ προφητεία ὁ δύναμις , οὐ ἔξω βαίνω τε ἀληθής · εμπαρονεος γάρ ὁ πᾶς Σωτήρ ἐγώ Ἰησοῦς Χριστός ταπεινός γίγνομαι ὁ Ἱεροσόλυμα D ὁ πρός θεός οἰκειότης ἀποβλημένος , καί ὁ εἰς αὐτός ἐλπίς · ἀπολιθόω , καί φειδώ ἐρῆμος ὁ ἄνωθεν γίγνομαι , πίπτω δέ καί εἰς χείρ ἐχθρός , ὁ δέ καί πᾶς ὁ Ἰουδαῖος καταθώσαντες , καί αὐτός ἐμπίμπρημι ὁ θέω τε καί διαδίδωμι ναός . ἐπεί δέ σῴζω ὁ κατάλειμμα Θεός κατοικειράντος , πιστεύω γάρ εἰς χρίζω οὐ εὐαρίθμητος ὁ ἐκ Ἰσραήλ , χρηματίζω ἐκκλησία Χριστός , καί γίγνομαι μήτηρ ὡς ἔθνος . ὁ γάρ υἱός ὁ ποτός ταπεινόω αὐτός , τουτέστιν , ὁ ὁ ἐπίγειος κράτος πρᾶγμα , καί ὁ ὁ σκῆπτρον διαδοχή ὡς ἐκ ἐκεῖνος ἐρχόμενος
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0674.1
σεπτην ἡγοῦνται τὴν Ἐκκλησίαν , καὶ δεδοκότες , τοῦτέστι , ματ' εὐλαβείας , καὶ τὸν θεῖον εἰς νοῦν ἔχοντες , ὀρθὸν προσέασιν αὐτῇ . » Κέκληται γὰρ πόλις Κυρίου Σιών ἅγιον Ἰσραήλ . » Θεοῦ γὰρ πόλις ἡ Ἐκκλησία , καὶ τοῦτο διδάσκει ὁ θεσπίσιος Δαβὶδ ὡς πρὸς αὐτήν , « Δεδοξασμένα ἐλαλήθη περὶ σοῦ , ἡ πόλις τοῦ Θεοῦ . » Καὶ αὐτὸς δὲ πᾶν φησιν ὁ τῶν ὅλων Κύριος διὰ τῆς τοῦ Ψαλόντος λύρας . « Ὦδε κατοικήσω , ὅτι ἠρετίσαμην αὐτήν , τὰς θύρας αὐτῆς εὐλογήσω , τοὺς πτωχοὺς αὐτῆς χορτάσω ἄρτον , τοὺς ἱερεῖς αὐτῆς ἐνδύσω σωτηρίαν . » Εἰ δὲ δὲ βουλοῖτό τις καὶ τῶν ποτε διωξάντων τὴν Ἐκκλησίαν βασιλέων υἱοὺς προσέρχεσθαι νῦν αὐτῇ , καὶ ὡς θείαν τιμῶσι πόλιν ἐκδεδεῖν τοῦ τῶν πραγμάτων τέλους .
Lemmas: σεπτός ἡγέομαι ὁ ἐκκλησία , καί δίδωμι , τουτέστι , μά εὐλάβεια , καί ὁ θέω εἰς νόος ἔχω , ὀρθός πρόσειμι αὐτός . » καλέω γάρ πόλις κύριος Σιών ἅγιος Ἰσραήλ . » Θεός γάρ πόλις ὁ ἐκκλησία , καί οὗτος διδάσκω ὁ θεσπιθεος Δαυίδ ὡς πρός αὐτός , « δοξάζω λαλέω περί σύ , ὁ πόλις ὁ Θεός . » καί αὐτός δέ πᾶς φημί ὁ ὁ ὅλος Κύριος διά ὁ ὁ Ψαλόντος λύρα . « ὧδε κατοικέω , ὅτι αἱρετίζω αὐτός , ὁ θύρα αὐτός εὐλογέω , ὁ πτωχός αὐτός χορτάζω ἄρτος , ὁ ἱερεύς αὐτός ἐνδύω σωτηρία . » εἰμί δέ δέ βούλομαι τις καί ὁ ποτός διώκω ὁ ἐκκλησία βασιλεύς υἱός προσέρχομαι νῦν αὐτός , καί ὡς θεῖος τιμάω πόλις ἐκδέω ὁ ὁ πρᾶγμα τέλος .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0674.2
Διὰ τὸ γενέσθαι σε ἐγκαταλειμμένην , καὶ μεμισμημένην , καὶ οὐκ ἦν ὁ βοηθῶν . Καὶ θήσω σε ἀγαλλίαμα αἰώνιον , εὐφροσύνην γενεαῖς γενεῶν . Καὶ θηλάσεις γάλα ἔθνῶν , καὶ πλοῦτον βασιλέων φάγεσαι . Καὶ γνώσῃ ὅτι ἐγὼ Κύριος ὁ σῴζων σε , καὶ ὁ ἐξαίρουν σε ὁ Θεὸς Ἰσραήλ .
Lemmas: Ζεύς ὁ γίγνομαι σύ ἐγκαταλείπω , καί μεμισμημένην , καί οὐ εἰμί ὁ βοηθός . καί τίθημι σύ ἀγαλλίαμα αἰώνιος , Εὐφρόσυνος γενεά γενεά . καί θηλάζω γάλα ἔθνος , καί πλοῦτος βασιλεύς ἐσθίω . καί γιγνώσκω ὅτι ἐγώ Κύριος ὁ σῴζω σύ , καί ὁ ἐξαιρέω σύ ὁ θεός Ἰσραήλ .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0675.1
A Καὶ ἀντὶ χαλκοῦ ὁίσω σοι χρυσίον , ἀντὶ δὲ σιδήρου οἴσω σοι ἀργύριον , ἀντὶ δὲ ξύλων , οἴσω σοι χαλκόν , ἀντὶ δὲ λίθων , σίδηρον . Καὶ δώσω τοὺς ἄρχοντας σου ἐν εἰρήνῃ , καὶ τοὺς ἐπισκόπους σου ἐν δικαιοσύνῃ .
Lemmas: A καί ἀντί χαλκός φέρω σύ χρυσίον , ἀντί δέ σίδηρος φέρω σύ ἀργύριον , ἀντί δέ ξύλον , φέρω σύ χαλκός , ἀντί δέ λίθος , σίδηρος . καί δίδωμι ὁ ἄρχω σύ ἐν εἰρήνη , καί ὁ ἐπίσκοπος σύ ἐν δικαιοσύνη .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0676.1
κληθήση πόλις δικαιοσύνης , μητρόπολις πιστὴ καθηγηταὶ ἐπετίμα λέγων · « Ἀμήν , ἄμην λέγω καὶ δοθήσεται ἔθνει ἑτέρῳ , ποιούντι τοὺς καρποὺς αὐτῆς .
Lemmas: καλέω πόλις δικαιοσύνη , μητρόπολις πιστός καθηγητής ἐπιτιμάω λέγω · « ἀμήν , ἄμη λέγω καί δίδωμι ἔθνος ἕτερος , ποιέω ὁ καρπός1 αὐτός .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0676.2
αὐτῷ δοκοῦντα φρονεῖν σπουδάζοντες , καὶ τοὺς τῆς δικαιοσύνης αὐχήμασι στεφανούμενοι . Ἔφη τε τοιούτον ἑτέρωθι πον πάλιν ὁ προφήτης Ἠσαΐας , μᾶλλον δὲ διὰ τοῦ προφήτου Θεὸς πρὸς τὴν τῶν Ἰουδαίων ἁμαρτίαν , φημὶ διὰ τὴν Ἱερουσαλὴμ : « Καὶ ἐπάξω τὴν χεῖρά μου ἐπὶ σέ , καὶ πυρώσω εἰς καθαρόν , τοὺς δὲ ἀπειθοῦντας ἀπολέσω , καὶ ἀφελῶ πάντας ἀνόμους ἀπὸ σοῦ , καὶ πάντας ὑπερηφάνους ταπεινώσω καὶ ἐπιστῶ τοὺς κριτάς σου ὡς τὸ πρότερον καὶ τοὺς συμβούλους σου ὡς τὸ ἀπ᾽ ἀρχῆς , καὶ μετὰ ταῦτα Σιών . » Ναὶ μὴν καὶ αὐτὸς ὁ Σωτὴρ τοὺς Ἰουδαίων οὖν , ἀρθήσεται ἀφ᾽ ὑμῶν ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν , καὶ δοθήσεται ἔθνει ἑτέρῳ , ποιούντι τοὺς καρποὺς αὐτῆς .
Lemmas: αὐτός δοκέω φρονέω σπουδάζω , καί ὁ ὁ δικαιοσύνη αὔχημα στεφανόω . φημί τε τοιοῦτος ἑτέρωθι πως πάλιν ὁ προφήτης Ἠσαΐας , μᾶλλον δέ διά ὁ προφήτης θεός πρός ὁ ὁ Ἰουδαῖος ἁμαρτία , φημί διά ὁ Ἱεροσόλυμα : « καί ἐπάγω ὁ χείρ ἐγώ ἐπί σός , καί πυρόω εἰς καθαρός , ὁ δέ ἀπειθέω ἀπόλλυμι , καί ἀφαιρέω πᾶς ἄνομος ἀπό σύ , καί πᾶς ὑπερήφανος ταπεινόω καί ἐφίστημι ὁ κριτής σύ ὡς ὁ πρότερος καί ὁ σύμβουλος σύ ὡς ὁ ἀπό ἀρχή , καί μετά οὗτος Σιών . » Ναίς μήv καί αὐτός ὁ Σωτήρ ὁ Ἰουδαῖος οὖν , ἀείρω ἀπό σύ ὁ βασίλειος ὁ οὐρανός , καί δίδωμι ἔθνος ἕτερος , ποιέω ὁ καρπός1 αὐτός .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0676.3
Καὶ οὐκ ἀκουσθήσεται ἔτι ἀδικία ἐν τῇ γῇ σου , οὐδὲ σύντριμμα , καὶ ταλαιπωρία ἐν τοῖς ὁρίοις σου , ἀλλὰ κληθήσεται σωτηρία τὰ τείχη σου , καὶ αἱ πύλαι σου ἡλίσμα .
Lemmas: καί οὐ ἀκούω ἔτι ἀδικία ἐν ὁ γῆ σύ , οὐδέ σύντριμμα , καί ταλαιπωρία ἐν ὁ ὅριον σύ , ἀλλά καλέω σωτηρία ὁ τεῖχος σύ , καί ὁ Πύλαι σύ ηλισμαω .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0677.1
σύντριμμα , καὶ ταλαιπωρίαν · κληθησεται δὲ μᾶλλον σωτήριον τὰ τεῖχη αὐτῆς , γλῶμμα δὲ καὶ τὰς πύλας , τεῖχὶ δέ , ὡς γε οἶμαι , φησὶ τοὺς ἁγίους παιδαγωγούς , δογματικὰς τε καὶ θλιβὰς εἰσηγήσεως ἀσφαλιζομένους τὴν Ἐκκλησίαν , ὥστε καὶ ἀνάλωτον εἶναι τοὺς ἐχθρούς , κἂν εἰτε τινὲς εἰν ὁρατοί , εἰτ’ οὖν καὶ ἀόρατοι . Οἱ αὐτοὶ δ’ ἂν δὲν εἰ καὶ πύλαι , ἥτε διὰ τῆς εἰσαγωγικῶν χρωμένοι λόγῳ , καὶ εἰσφέροντες διὰ πίστεως εἰς ἐπίγνωσιν ἀληθείας τοὺς ἐξὼ τῶν ὄντας αὐτῆς . Γλῶμμα δὲ ὅτι περικαλλὴς ἦν ἄγαν ὁ λόγος αὐτοῖς , καὶ οἷον εἰς ἀλήθειαν ἐκτετορνευμένος · εὐπρεπὴς γὰρ ἦπαν τὸ γεγλυμμένον · καὶ οἱ μὲν Ἑβδομήκοντα ταύτην δεικνύουσι τὴν ἐρμηνείαν , οἱ δὲ ἕτεροι τῶν ἐρμηνευτῶν , ἀντὶ τοῦ γλῶμματος ταβείσας τὸν Ἰησοῦν . Ἔστι δὲ καὶ τοῦτο ἀληθές . Ὁραῖος γὰρ κάλλει παρὰ τοὺς υἱοὺς τῶν ἀνθρώπων κεχρηματίκεται καὶ ἐστι , τεῖχὶ δὲ αὐτὸν , καὶ πύλας πεπλούτη-κεν . Ἀσφαλίζεται γὰρ ἡμῖν ἀδρήτων δυνάμεων , καὶ ταῖς τῶν ἁγίων ἀγγέλων ἐπικουρίαις · Ἐντελεῖται γὰρ , φησὶ , τοῖς ἀγγέλοις αὐτοῦ περὶ σοῦ , τοῦ διαφυλάξαι σε ἐν πάσαις ταῖς ὁδοῖς σου · καὶ Παρ-αδιδεῖ ἀγγέλοις Κυρίῳ κυκλῶν σὲ φοβουμένων αὐτόν , καὶ ῥύσεται αὐτοῦς . Ἐργόμεθα δὲ δι’ αὐτοῦ εἰς ἐπίγνωσιν τοῦ Πατρὸς , καὶ γέγονε πρὸς τοῦτο καὶ θύρα , καὶ πύλη , καὶ ὁδός . Ἔφη γοῦν ὅτι Ἐγώ εἰμι ἡ θύρα , καὶ ἡ ὁδός , καὶ οὐδεὶς ἔρχεται πρὸς τὸν Πατέρα , εἰ μὴ δι’ ἐμοῦ . Ἔστι δὲ καὶ γλῶμμα , τοῦτέστιν ἡ μορφή , καὶ τὸ εἶδος τοῦ τεκόντος αὐτόν , καὶ χαρακτὴρ τῆς ὑποστάσεως αὐτοῦ , καὶ εἰκών , καὶ ἀπαύγασμα τῆς δόξης αὐτοῦ .
Lemmas: σύντριμμα , καί ταλαιπωρία · καλέω δέ μᾶλλον σωτήριος ὁ τεῖχος αὐτός , γλῶμμα δέ καί ὁ πύλη , τεῖχὶ δέ , ὡς γε οἴομαι , φημί ὁ ἅγιος παιδαγωγός , δογματικός τε καί θλιβή εἰσήγησις ασφαλίζω ὁ ἐκκλησία , ὥστε καί ἀνάλωτος εἰμί ὁ ἐχθρός , κἀν εἴτε τις ἐν ὁρατός , εἶτα οὖν καί ἀόρατος . ὁ αὐτός δέ εἄν δέν εἰμί καί Πύλαι , ὅστε διά ὁ εἰσαγωγικός χρόω λόγος , καί εἰσφέρω διά πίστις εἰς ἐπίγνωσις ἀλήθεια ὁ ἐξίημι ὁ εἰμί αὐτός . Γλῶμμα δέ ὅτι περικαλλής εἰμί ἄγαν ὁ λόγος αὐτός , καί οἷος εἰς ἀλήθεια ἐκτορνεύω · εὐπρεπής γάρ ἠπάω ὁ γλύφω · καί ὁ μέν ἑβδομήκοντα οὗτος δείκνυμι ὁ ἑρμηνεία , ὁ δέ ἕτερος ὁ ἑρμηνευτής , ἀντί ὁ γλῶμματος ταβεισος ὁ Ἰησοῦς . εἰμί δέ καί οὗτος ἀληθής . ὁραῖος γάρ κάλλος παρά ὁ υἱός ὁ ἄνθρωπος χρηματίζω καί εἰμί , τεῖχὶ δέ αὐτός , καί πύλη πλουτέω . ἀσφαλίζω γάρ ἐγώ ἄδρατος δύναμις , καί ὁ ὁ ἅγιος ἄγγελος ἐπικουρία · ἐντέλλω γάρ , φημί , ὁ ἄγγελος αὐτός περί σύ , ὁ διαφυλάσσω σύ ἐν πᾶς ὁ ὁδός σύ · καί παραδίδω ἄγγελος κύριος κυκλόω σύ φοβέω αὐτός , καί ῥύομαι αὔτεος . ἔργω δέ διά αὐτός εἰς ἐπίγνωσις ὁ πατήρ , καί γίγνομαι πρός οὗτος καί θύρα , καί πύλη , καί ὁδός . φημί γοῦν ὅτι ἐγώ εἰμί ὁ θύρα , καί ὁ ὁδός , καί οὐδείς ἔρχομαι πρός ὁ πατήρ , εἰμί μή διά ἐγώ . εἰμί δέ καί γλῶμμα , τουτέστιν ὁ μορφή , καί ὁ εἶδος ὁ τίκτω αὐτός , καί χαρακτήρ ὁ ὑπόστασις αὐτός , καί εἰκών , καί ἀπαύγασμα ὁ δόξα αὐτός .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0677.2
Καὶ οὐκ ἔσται σοι ὁ ἥλιος εἰς φῶς ἡμέρας , οὐδὲ ἀνατολὴ σελήνης φωτίσει σοι τὴν νύκτα , ἀλλ’ ἔσται σοι Κύριος φῶς αἰώνιον , καὶ ὁ Θεὸς δόξα σου . Οὐ γὰρ δύσεται ὁ ἥλιός σοι , καὶ ἡ σελήνη οὐκ ἐκλείψει . Ἔσται γὰρ σοι Κύριος φῶς αἰώνιον .
Lemmas: καί οὐ εἰμί σύ ὁ ἥλιος εἰς φάος ἡμέρα , οὐδέ ἀνατολή σελήνη φώτισις σύ ὁ νύξ , ἀλλά εἰμί σύ Κύριος φάος αἰώνιος , καί ὁ θεός δόξα σύ . οὖον γάρ δύο ὁ ἥλιος σύ , καί ὁ σελήνη οὐ ἔκλειψις . εἰμί γάρ σύ Κύριος φάος αἰώνιος .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0677.3
Βούλονται τινὲς διὰ τῆς τῶν προκειμένων ἐννοιῶν ἀποφέρειν ἡμᾶς εἰς γε τὸ χρήσιον τι τοιούτων ὑπο-νοεῖν . Ἐν ἑσχάτοις γὰρ τοῦ αἰῶνος καιροῖς ἐγερ-μένων τῶν ἐν τῇ χειμῶνι , καὶ καταφοιτήσαντος ἐξ οὐρανοῦ τοῦ πάντων ἡμῶν Σωτῆρος Χριστοῦ μετὰ τῶν ἁγίων ἀγγέλων ἐν τῇ δόξῃ τοῦ Πατρὸς , ἀπαρατή-σει μὲν ἡ τῶν στοιχείων λαμπρότης , καινοῦς δὲ οὐ-ρανοὺς , καὶ καινὴν γῆν , καὶ τὰ ἐπαγγέλματα αὐτοῦ προσδοκῶμεν , κατὰ τὸ γεγραμμένον . Ἔφη δὲ τι τοιού-τον καὶ αὐτὸς ὁ Σωτήρ , ὅτι Ἐν ταῖς ἡμέραις ἐκεί-ναις ὁ ἥλιος σκοτισθήσεται , καὶ ἡ σελήνη οὐ δώσει τὸ φέγγος αὐτῆς . Ἀρκέσει γὰρ τοῖς ἁγίοις εἰς φω-τισμὸν αὐτῆ τοῦ Σωτῆρος ἡ δόξα . Ἄλλ’ ἵνα δοκῇ πᾶς ἐπεσθαι τῇ τῶν ἀνθῶν ἐνοίᾳ τὰ προκειμένα , τὴν ἐρμηνείαν ἐπαινέσαντες ταύτην , καὶ ἕτερόν τι δηλοῦσθαι φαμεν διὰ τῶν προκειμένων στίχων . Φῶς μὲν γὰρ τὸ ἡλιακόν , καὶ προσεῖ τὸ σελήνιακον , χρειώδες τε καὶ ἀναγκαῖον ἐστι τοῖς τοῦ σώματος ὀφθαλμοῖς . Ἄλλ’ ἐν νυκτὶ μὲν τὸ ἡλιακὸν συστρέλλεται φῶς , ἐν ἡμέρᾳ δὲ τὸ σελήνιακον . Παραλλὰξ γὰρ ἀλληλοῖς παραχωροῦσι τὸ φαίνειν . Τὸ δὲ γε θεῖον καὶ νοητόν , ὁ ταῖς τῶν πιστευόντων καρδίαις ἐνίησι , φησίν , ὁ τῶν ὅλων Σωτὴρ διὰ τοῦ ἁγίου Πνεύματος ,
Lemmas: βούλομαι τις διά ὁ ὁ πρόκειμαι ἔννοια ἀποφέρω ἐγώ εἰς γε ὁ Χρήσιον τίς τοιοῦτος ὑπονοέω . ἐν ἔσχατος γάρ ὁ αἰών καιρός ἐγείρω ὁ ἐν ὁ χειμών , καί καταφοιτάω ἐκ οὐρανός ὁ πᾶς ἐγώ Σωτήρ Χριστός μετά ὁ ἅγιος ἄγγελος ἐν ὁ δόξα ὁ πατήρ , απαρατώ μέν ὁ ὁ στοιχεῖον λαμπρότης , καινός δέ οὐρανός , καί καινός γῆ , καί ὁ ἐπάγγελμα αὐτός προσδοκάω , κατά ὁ γράφω . φημί δέ τίς τοιούτος καί αὐτός ὁ Σωτήρ , ὅτι ἐν ὁ ἡμέρα ἐκεῖνος ὁ ἥλιος σκοτίζω , καί ὁ σελήνη οὖον δίδωμι ὁ φέγγος αὐτός . ἀρκέω γάρ ὁ ἅγιος εἰς φωτισμός αὐτῆ ὁ Σωτήρ ὁ δόξα . ἄλλος ἵνα δοκέω πᾶς ἕπω ὁ ὁ ἄνθος ἐνοίᾳ ὁ πρόκειμαι , ὁ ἑρμηνεία ἐπαινέω οὗτος , καί ἕτερος τίς δηλόω φημί διά ὁ πρόκειμαι στίχος . Φάος μέν γάρ ὁ ἡλιακός , καί πρόσειμι ὁ σεληνιακός , χρειώδης τε καί ἀναγκαῖος εἰμί ὁ ὁ σῶμα ὀφθαλμός . ἄλλος ἐν νύξ μέν ὁ ἡλιακός συστρέλλεται φάος , ἐν ἡμέρα δέ ὁ σεληνιακός . παραλλάξ γάρ ἀλλήλων παραχωρέω ὁ φαίνω . ὁ δέ γε θέω καί νοητός , ὁ ὁ ὁ πιστεύω Καρδία ἐνίημι , φημί , ὁ ὁ ὅλος Σωτήρ διά ὁ ἅγιος πνεῦμα ,
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0678.1
καὶ διὰ τῶν εὐ εἰδόντων μυσταγωγεῖν , δεδεστω ἔσται , καὶ ἀκατάληκτον , καὶ ἀείφανές , ὥστε μήτε ἡλίου μήτε σελήνης ἐν χρείᾳ καθεστηκέναι τὴν ἑκάστου νοῦν πρὸς φωτισμόν , ἡ ἀνάδειξιν · οὐ γὰρ αἰσθητῷ φωτὶ καταλάμπεται νοῦς , ἀμαίνεται δὲ μᾶλλον τῇ διὰ τοῦ ἁγίου Πνεύματος φωταγωγίᾳ , καὶ φαεινότητι πρὸς τὸ δύνασθαι καθορᾶν τὴν δόξαν Χριστοῦ , καὶ ὅσον ἂν ἔχοι πρὸς τὸν τεκνῶντα αὐτὸν τὴν ἑμφέρεσιν , οὐσιωδῶς θεληνοῦν , καὶ μὴν καὶ τῆς ἀρίστης ζωῆς ἀπλανῶς εἰδέναι τὴν ὁδόν . Γέγονε τοίνυν φῶς αἰώνιον ἡμῖν ὁ Σωτήρ , καὶ τοῦτο ἡμῖν ἐναργῶς καθίστησι , λέγων · « Ἐγώ εἰμι τὸ φῶς τοῦ κόσμου , » καὶ πάλιν · « Ὅταν ὦν ἐν τῷ κόσμῳ , φῶς εἰμι τοῦ κόσμου . » — « Ὁ ἀκολουθῶν ἐμοί , οὐ μὴ περιπατήσῃ ἐν τῇ σκοτίᾳ , ἀλλὰ ἕξει τὸ φῶς τῆς ζωῆς . »
Lemmas: καί διά ὁ εὕω εἰδώ μυσταγωγέω , δίειμι εἰμί , καί ἀκατάληκτος , καί αειφανής , ὥστε μήτε ἥλιος μήτε σελήνη ἐν χρεία καθίστημι ὁ ἕκαστος νόος πρός φωτισμός , ὁ ἀνάδειξις · οὖον γάρ αἰσθητός φάος καταλάμπω νόος , αμαινω δέ μᾶλλον ὁ διά ὁ ἅγιος πνεῦμα φωταγωγία , καί φαεινότης πρός ὁ δύναμαι καθοράω ὁ δόξα Χριστός , καί ὅσος εἄν ἔχω πρός ὁ τεκνόω αὐτός ὁ ἑμφέρεσιν , οὐσιωδῶς θεληνοῦν , καί μήv καί ὁ ἀγαθός ζωή ἀπλανῶς οἶδα ὁ ὁδός . γίγνομαι τοίνυν φάος αἰώνιος ἐγώ ὁ Σωτήρ , καί οὗτος ἐγώ ἐναργής καθίστημι , λέγω · « ἐγώ εἰμί ὁ φάος ὁ κόσμος , » καί πάλιν · « ὅταν οὖν ἐν ὁ κόσμος , φάος εἰμί ὁ κόσμος . » — « ὁ ἀκολουθέω ἐγώ , οὖον μή περιπατέω ἐν ὁ σκοτία , ἀλλά ἔχω ὁ φάος ὁ ζωή . »
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0678.2
B Καὶ ἀναπληρωθήσονται αἱ ἡμέραι τοῦ πένθους σου , καὶ ὁ λαός σου πᾶς δίκαιος , καὶ δι’ αἰῶνος κληρονομήσουσι τὴν γῆν , φυλάσσοντες τὸ φύτευμα ἔργα χειρῶν αὐτοῦ εἰς δόξαν . Ὁ ὀλιγοστός ἔσται εἰς χιλιάδας , καὶ ὁ ἐλάχιστος εἰς ἔθνος μέγα . Ἐγὼ Κύριος κατὰ καιρὸς συνάξω αὐτούς .
Lemmas: B καί ἀναπληρόω ὁ ἡμέρα ὁ πένθος σύ , καί ὁ λαός σύ πᾶς δίκαιος , καί διά αἰών κληρονομέω ὁ γῆ , φυλάσσω ὁ φύτευμα ἔργον χείρ αὐτός εἰς δόξα . ὁ ὀλιγοστός εἰμί εἰς χιλιάς , καί ὁ μικρός εἰς ἔθνος μέγας . ἐγώ Κύριος κατά καιρός συνάγω αὐτός .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0679.1
Χριστοῦ · οὐ γὰρ πρέσβυς , οὐχ ἄγγελος , ἀλλ’ αὐτὸς ὁ Κύριος Ἰσραὴν ἡμᾶς . “ Ἐφη γοῦν αὐτός · « Ὁ λαλῶν πάρειμι.»—«Ἐσταῖδε , φησί , καὶ ὁ ὀλιγοστὸς εἰς χιλιάδας , καὶ ὁ ἐλάχιστος εἰς ἔθνος μέγα . » Νῦν μὲν γὰρ , τοῦτέστιν , ἐν τῷ αἰῶνι τούτῳ κέχρυπται τῶν ἁγίων ἡ δόξα , καὶ τὸ γε ἦχον εἰς ἀλαζονείας κοσμικὰς ἐλάχιστοί τινες εἶναι δοκοῦσι οὐκ ἔχοντες δόξαν ἐμφανῆ . Ἐπιλάμψαντος δὲ πάλιν ἐξ οὐρανῶν τοῦ Χριστοῦ τὸ σκηνιάδε , καὶ ὁ νομισθεὶς ἐλάχιστος εἶναι καὶ ὀλιγοστὸς ἔσται εἰς ἔθνος μέγα . Καθηγήσεται γὰρ λαῶν , καὶ ἡγεμονεύσει πολλῶν , ὅτε δὴ τὸν εὐδόκιμον ἐν τῷδε τῷ βίῳ διανύσας δρόμον · καὶ τοῦτο ἔστιν ἰδεῖν ἐξ ὧν εἶπε Χριστός · τοῖς γὰρ ἀποστόλοις προσλαλῶν · « Ὅταν ὁ Υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου καθίσῃ , φησίν , ἐπὶ θρόνου δόξης αὐτοῦ , τότε καὶ ὑμεῖς · καθήσεσθε ἐπὶ δώδεκα θρόνων , κρίνοντες τὰς δώδεκα φυλὰς τοῦ Ἰσραήλ . » « Ἄλλα γὰρ καὶ ἐν τῇ τῶν ταλάντων διάνειμῃ εὐρίσκεται · λέγων , « Ἕσο ἐπάνω δέκα φυλῶν » ἑτέροις δὲ τὴν μείζω διδοὺς μοίραν · « Ἕσο γὰρ , φησίν , ἐπάνω πέντε πόλεων . » Ἰσοστατοῦσαν πού πάντως ταῖς ἐπιμελείαις αὐτῶν τὴν ἀντιμισθίαν ὁρέων , καὶ τὸν ἐκαστῷ πρέπουσαν ταλαντεύων τιμήν . Ἐπ’ αὐτῷ δὴ οὖν τούτῳ χαίροντες οἱ ἅγιοι φασιν · « Ἵπέταξε λαοὺς ἡμῖν , καὶ ἔθνη ὑπὸ τοὺς πόδας ἡμῶν . » Τοὺς γε μὴν ἐλαχίστους νομιθευμένους εἶναι κατὰ τὸν βίον , εἶτα γιγνομένους εἰς χιλιάδας , καὶ εἰς ἔθνος μέγα . « Ἐγώ , φησίν , ὁ πάντων Κύριος , συνάξω κατὰ καιρούς , » τοὺς τῆς ἐξ οὐρανῶν ἐπιδοῦσας δηλονότι . Τότε γὰρ ἔσται τοῖς ἁγίοις ἡ παντὸς ἀπώλειας ἀγαθοῦ · οἱ καὶ ἀρπασθήσονται , καθά φησιν ὁ πάνσοφος Παῦλος , ἐν νεφέλαις εἰς ἀπάντησιν τοῦ Κυρίου εἰς ἄερα , οὕτω τε πάντοτε σύν τιμᾷ ;
Lemmas: Χριστός · οὖον γάρ πρέσβυς , οὐ ἄγγελος , ἀλλά αὐτός ὁ Κύριος Ἰσραὴν ἐγώ . “ φημί γοῦν αὐτός · « ὁ λαλέω πάρειμι.»—«Ἐσταῖδε , φημί , καί ὁ ὀλιγοστός εἰς χιλιάς , καί ὁ μικρός εἰς ἔθνος μέγας . » νῦν μέν γάρ , τουτέστιν , ἐν ὁ αἰών οὗτος κρύπτω ὁ ἅγιος ὁ δόξα , καί ὁ γε ἦχος εἰς ἀλαζονεία κοσμικός ἐλαχύς τις εἰμί δοκέω οὐ ἔχω δόξα ἐμφανής . ἐπιλάμπω δέ πάλιν ἐκ οὐρανός ὁ Χριστός ὁ σκηνία , καί ὁ νομίζω μικρός εἰμί καί ὀλιγοστός εἰμί εἰς ἔθνος μέγας . καθηγέομαι γάρ λαός , καί ἡγεμονεύω πολύς , ὅτε δή ὁ εὐδόκιμος ἐν ὅδε ὁ βίος διανύω δρόμος · καί οὗτος εἰμί ὁράω ἐκ ὅς εἶπον Χριστός · ὁ γάρ ἀπόστολος προσλαλέω · « ὅταν ὁ υἱός ὁ ἄνθρωπος καθίζω , φημί , ἐπί θρόνος δόξα αὐτός , τότε καί σύ · καθίημι ἐπί δώδεκα θρόνος , κρίνω ὁ δώδεκα φυλή ὁ Ἰσραήλ . » « ἄλλος γάρ καί ἐν ὁ ὁ τάλαντον διανέμω εὐρίͅσκω · λέγω , « ἕννυμι ἐπάνω δέκα Φυλή » ἕτερος δέ ὁ μείζων δίδωμι μοῖρα · « ἕννυμι γάρ , φημί , ἐπάνω πέντε πόλις . » Ἰσοστατέω πού πάντως ὁ ἐπιμέλεια αὐτός ὁ ἀντιμισθία ὁράω , καί ὁ ἕκαστος πρέπω ταλαντεύω τιμή . ἐπί αὐτός δή οὖν οὗτος χαίρω ὁ ἅγιος φημί · « Ἵπέταξε λαός ἐγώ , καί ἔθνος ὑπό ὁ πούς ἐγώ . » ὁ γε μήv μικρός νομιθευμενος εἰμί κατά ὁ βίος , εἶτα γίγνομαι εἰς χιλιάς , καί εἰς ἔθνος μέγας . « ἐγώ , φημί , ὁ πᾶς Κύριος , συνάγω κατά καιρός , » ὁ ὁ ἐκ οὐρανός ἐπιδέω δηλονότι . τότε γάρ εἰμί ὁ ἅγιος ὁ πᾶς απώλεια ἀγαθός · ὁ καί ἁρπάζω , καθά φημί ὁ πάνσοφος Παῦλος , ἐν νεφέλη εἰς ἀπάντησις ὁ κύριος εἰς ἀήρ , οὗτος τε πάντοτε σῦς τιμάω ;
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0679.2
Πνεῦμα Κυρίου ἐπ’ ἐμέ , οὗ εἵνεκεν ἔχρισέ με , εὐαγγελίσασθαι πτωχοῖς ἀπέσταλκέ με , ἰάσασθαι τοὺς συντετριμμένους τῇ καρδίᾳ , προῦξαι αἰχμαλώτους ἄφεσιν , καὶ τυχολὴς ἀνάθεσιν , καλέσω ἐνιαυτὸν Κυρίου δεκτόν , καὶ ἡμέραν ἀνταποδόσεως , παρακαλέσαι πάντας τοὺς πενθούντας , δοῦναι τοῖς πενθοῦσιν Σιὼν δόξαν ἀντὶ σποδοῦ , ἄλειμμα εὐφροσύνης τοῖς πενθοῦσι , καὶ καταστολὴν δόξης ἀντὶ πνεύματος ἀκηδίας .
Lemmas: πνεῦμα κύριος ἐπί ἐγώ , ὅς ἕνεκα χρίω ἐγώ , εὐαγγελίζω πτωχός ἀποστέλλω ἐγώ , ἰάομαι ὁ συντρίβω ὁ Καρδία , προυξαγι αἰχμάλωτος ἄφεσις , καί τυχολη ἀνάθεσις , καλέω ἐνιαυτός κύριος δεκτός , καί ἡμέρα ἀνταπόδοσις , παρακαλέω πᾶς ὁ πενθέω , δίδωμι ὁ πενθέω Σιών δόξα ἀντί σποδός , ἄλειμμα Εὐφρόσυνος ὁ πενθέω , καί καταστολή δόξα ἀντί πνεῦμα ἀκηδία .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0679.3
Ὁ ἐν τοῖς ἄνωτιν εἰπὼν περὶ τῶν ἐν πίστει κληθησομένων · « Ἐγὼ Κύριος κατὰ καιροὺς συνάξω αὐτούς , » ὡς ἐνεστηκὸς ἤδη τοῦ καιροῦ , καὶ’ ὃν ἐπηγγέλετο συναγεῖρειν αὐτούς , καὶ ὡς ἤδη γενομένος ἄνθρωπος , καὶ τὴν πρὸς ἡμᾶς ὁμοίωσιν ὑπελθὼν , καὶ καθὲς ἑαυτὸν εἰς κένωσιν , « Πνεῦμα Κυρίου , φησίν , ἐπ’ ἐμέ , » καὶ τοῦ φύσει Θεοῦ ὑπάρχοντο Μονογενῆς Ἅγιος ἅγιων ἐστὶ , καὶ πᾶσαν αὐτὸς ἀγιάζει τὴν κτίσιν , ὅτε δὴ καὶ ἐξ ἁγίου Πατρὸς πεφυκὼς , καὶ τὸ ἐξ αὐτοῦ προχεόμενον Πνεῦμα , καὶ ταῖς ἄνω δυνάμεσιν ἐνίας , ὡς ἑαυτοῦ , καὶ πρεσβεί τοῖς ἐπεγνωκόσι τὴν ἐπιφάνειαν αὐτοῦ . Πῶς οὖν ἠγάξατο ; Θεὸς γὰρ ὑπάρχων ὁμοῦ καὶ ἄνθρωπος ὁ αὐτός , διδωσι μὲν θεϊκῶς τὸ πνεῦμα τῇ κτίσει , δέχεται δὲ αὐ -
Lemmas: ὁ ἐν ὁ ἀνίημι εἶπον περί ὁ ἐν πίστις καλέω · « ἐγώ Κύριος κατά καιρός συνάγω αὐτός , » ὡς ἐνίστημι ἤδη ὁ καιρός , καὶι ὅς ἐπαγγέλλω συναγείρω αὐτός , καί ὡς ἤδη γίγνομαι ἄνθρωπος , καί ὁ πρός ἐγώ ὁμοίωσις ὑπέρχομαι , καί καθίημι ἑαυτοῦ εἰς κένωσις , « πνεῦμα κύριος , φημί , ἐπί ἐγώ , » καί ὁ φύσις Θεός ὑπάρχω Μονογενής Ἅγιος άγιος εἰμί , καί πᾶς αὐτός ἁγίζω ὁ κτίσις , ὅτε δή καί ἐκ ἅγιος πατήρ φύω , καί ὁ ἐκ αὐτός προχέω πνεῦμα , καί ὁ ἄνω δύναμις ἔνιοι , ὡς ἑαυτοῦ , καί πρέσβυς ὁ ἐπιγιγνώσκω ὁ ἐπιφάνεια αὐτός . Πῶς οὖν ἄγω ; θεός γάρ ὑπάρχω ὁμοῦ καί ἄνθρωπος ὁ αὐτός , δίδωμι μέν θεῖος ὁ πνεῦμα ὁ κτίζω , δέχομαι δέ αὖος -
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0680.1
ctionem . 858 Causamque humanitatis declarat . Ταύτην εἶναι φαμεν τὴν χρείαν [ ἢ . χρείαν ] . Ἐναργῶς
Lemmas: ctionem . 858 Causamque humanitatis declarat . οὗτος εἰμί φημί ὁ χρεία [ ἢ . χρεία ] . ἐναργής
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0680.2
Cum enim dixisset , a Patre , adjunxit necessario : δὲ καθίστησι τῆς ἐνανθρωπήσεως τὴν αἰτίαν . Εἰπὼν
Lemmas: Cum enim dixisset , a Patre , adjunxit necessario : δέ καθίστημι ὁ ἐνανθρώπησις ὁ αἴτιος . εἶπον
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0680.3
« Fo quod unxit me , evangelizare pauperibus misit γὰρ ὅτι παρὰ τοῦ Πατρὸς , προσετέτυχεν ἀναγκαίως ,
Lemmas: « Fo quod unxit me , evangelizare pauperibus misit γάρ ὅτι παρά ὁ πατήρ , προστυγχάνω ἀναγκαῖος ,
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0680.4
nem captivis , et cæcis visum reddere , ac præterea ἀπέσταλκά με , ἰάσασθαι τοὺς συντετριμμένους τὴν
Lemmas: nem captivis , et cæcis visum reddere , ac præterea ἀποστέλλω ἐγώ , ἰάομαι ὁ συντρίβω ὁ
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0680.5
Deo et Patri adduceret , omnibus in melius transmu - κατὰ ταῦτόν τῆς ἐνανθρωπήσεως τοῦ Μονογενοῦς τὰ
Lemmas: Deo et Patri adduceret , omnibus in melius transmu - κατά αὐτός ὁ ἐνανθρώπησις ὁ Μονογενώ ὁ
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0680.6
sunt , evangelicam videlicet et salutarem prædica - νενοσηκότες ποτὲ τὴν ἔνδειαν , ἐλπίδα τε μὴ ἔχοντες ,
Lemmas: sunt , evangelicam videlicet et salutarem prædica - νοσέω ποτέ ὁ ἔνδεια , ἐλπίς τε μή ἔχω ,
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0680.7
pes , et consortes sanctorum , atque hæredes eorum δ’ ἄν εἴεν οἱ ἐξ ἐθνῶν , οἱ τῇ εἰς αὐτὸν πίστει πλουτη -
Lemmas: pes , et consortes sanctorum , atque hæredes eorum δέ ἄν ἄγω ὁ ἐκ ἔθνος , ὁ ὁ εἰς αὐτός πίστις πλοῦτος -
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0680.8
quæ nec meus nec oratio complecti potest . « Ocu - σαντες , τὸν θεῖόν τε καὶ οὐράνιον κεκηρδηκότες θη -
Lemmas: quæ nec meus nec oratio complecti potest . « Ocu - ἀτιμόω , ὁ θεῖος1 τε καί οὐράνιος κηρίζω τίθημι -
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0680.9
lus enim , inquit , non vidit , et auris non audi - σαυρόν , τὸ εὐαγγελικὸν δηλονότι καὶ σωτηριον
Lemmas: lus enim , inquit , non vidit , et auris non audi - σαύρα , ὁ εὐαγγελικός δηλονότι καί σωτηρία
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0680.10
vit , nec in cor hominis ascendit , quæ paravit Deus κήρυγμα , δι’ οὗ γεγόνασι καὶ τῆς τῶν οὐρανῶν βασι -
Lemmas: vit , nec in cor hominis ascendit , quæ paravit Deus κήρυγμα , διά ὅς γίγνομαι καί ὁ ὁ οὐρανός βάσις -
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0680.11
tum per Christum ministerium . Contritos corde οὐκ εἶδε , φησὶ καὶ οὖς οὐκ ἤκουσεν , καὶ ἐπὶ καρδίαν
Lemmas: tum per Christum ministerium . Contritos corde οὐ ὁράω , φημί καί οὖς οὐ ἀκούω , καί ἐπί Καρδία
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0680.12
visum . Nam qui creaturam colunt , et ligno dicunt : Συντετριμμένοις δὲ φησι τὴν καρδίαν , τοὺς ἀσθενῆ
Lemmas: visum . Nam qui creaturam colunt , et ligno dicunt : συντρίβω δέ φημί ὁ Καρδία , ὁ ἀσθενής
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0680.13
« Pater meus es tu ; et lapidi : Tu genuisti me<sup>43</sup> ; καὶ εὐδιάρρητον ἔχοντας νοῦν , καὶ ταῖς τῶν παθῶν
Lemmas: « Pater meus es tu ; et lapidi : Tu genuisti me<sup>43</sup> ; καί ευδιαρρεω ἔχω νόος , καί ὁ ὁ πάθος
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0680.14
deinde natura et vere Deum non agnoverunt : προσβολαῖς ἀντιφέρεσθαι μὴ δυναμένους , ὑπενεγκ -
Lemmas: deinde natura et vere Deum non agnoverunt : προσβολή ἀντιφέρω μή δύναμαι , ὑποφέρω -
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0680.15
quidni cæci sint , et pectus habeant luce divina et μένους δὲ οὕτως · αὐταῖς , ὡς αἰχμαλώτους εἶναι δεοὺς .
Lemmas: quidni cæci sint , et pectus habeant luce divina et μένος δέ οὕτως · αὐτός , ὡς αἰχμάλωτος εἰμί δέος .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0680.16
cognitionis lucem . Vocati sunt enim per fidem , et δὲ οὕσιν αὐτοῖς δίδωσι καὶ ἀνάβλεψιν . Οἱ γὰρ τῇ κτίσει
Lemmas: cognitionis lucem . Vocati sunt enim per fidem , et δέ εἰμί αὐτός δίδωμι καί ἀνάβλεψις . ὁ γάρ ὁ κτίζω
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0680.17
omnia dicta accommodemus . Nam erant pauperes , ἀλήθους θεογνωσίας τὸ φῶς . Κέκληνται γὰρ διὰ πί -
Lemmas: omnia dicta accommodemus . Nam erant pauperes , ἀληθής θεογνωσία ὁ φάος . καλέω γάρ διά πεῖ -
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0680.18
« Non enim in terra erat quisquam qui faceret bo - ὑπ’ αὐτοῦ , καὶ υἱοὶ νυκτὸς ὄντες , καὶ σκότους , φωτὸς
Lemmas: « Non enim in terra erat quisquam qui faceret bo - ὑπό αὐτός , καί υἱός νύξ εἰμί , καί σκότος , φάος
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0680.19
num , non erat usque ad unum . Omnes pariter de - γεγόνασι τέκνα · διήγασε γὰρ αὐτοὺς ἡ ἡμέρα , καὶ
Lemmas: num , non erat usque ad unum . Omnes pariter de - γίγνομαι τέκνον · διάγω γάρ αὐτός ὁ ἡμέρα , καί
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0680.20
sta ac præclara præsentia suæ facinora : præterea , ματος Ἰσραὴλ ἐφαρμόσαι πάντα τὰ εἰρημένα . Καὶ
Lemmas: sta ac præclara præsentia suæ facinora : præterea , μα Ἰσραήλ ἐφαρμόζω πᾶς ὁ εἴρω . καί
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0680.21
ut annum quoque Domini proclamaret acceptum et γὰρ ἦσαν πτωχοὶ , καὶ συντετριμμένοι τὴν καρδίαν ,
Lemmas: ut annum quoque Domini proclamaret acceptum et γάρ εἰμί πτωχός , καί συντρίβω ὁ Καρδία ,
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0680.22
dimus . Idque nos docuit ipse , dicens : « Amen , ὁ Χριστὸς καὶ πρὸ γε τῶν ἄλλων εὐαγγελιζόμενος
Lemmas: dimus . Idque nos docuit ipse , dicens : « Amen , ὁ Χριστός καί πρό γε ὁ ἄλλος εὐαγγελίζω
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0680.23
amen dico vobis : Nisi granum frumenti cadens in τοῖς ἐξ Ἰσραὴλ τῆς ἑαυτοῦ παρουσίας τὰ κατορθώ -
Lemmas: amen dico vobis : Nisi granum frumenti cadens in ὁ ἐκ Ἰσραήλ ὁ ἑαυτοῦ παρουσία ὁ κατορθῶ -
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0680.24
terram mortuum fuerit , ipsum manet solum ; quod ματα . Καὶ πρὸς γε δὴ τούτοις , ἵνα καὶ ἔνιαυτὸν Κυ -
Lemmas: terram mortuum fuerit , ipsum manet solum ; quod μάτη . καί πρός γε δή οὗτος , ἵνα καί ἐνιαυτός ΚΥ -
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0683.2
Καὶ κληθήσονται γενεὰ δικαιοσύνης , φύ - C τευμα Κυρίου εἰς δόξαν . Καὶ οἰκοδομήσουσι πόλεις ἐρήμους αἰωνίας , ἐξεργασμένας πρότερον ἐξαναστήσουσι , καὶ καινιούσι πόλεις ἐρήμους ἐξεργασμένας εἰς γενεάς .
Lemmas: καί καλέω γενεά δικαιοσύνη , φύω - C τευμα κύριος εἰς δόξα . καί οἰκοδομέω πόλις ἐρῆμος αἰώνιος , ἐξεργάζομαι πρότερος ἐξανίστημι , καί καίνω πόλις ἐρῆμος ἐξεργάζομαι εἰς γενεά .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0683.3
Χρηματίσουσι γὰρ οἱ ἐν Χριστῷ « Γένος ἐκλεκτόν , ἔθνος ἅγιον , λαὸς εἰς περιποίησιν , » διὰ τοῦ τὸ κάλλος τῆς ἐνώσης αὐτοῦ δικαιοσύνης , καὶ οὐκ ἔστι πού φημι τῆς κατὰ νόμον , ἐκείνης δὲ μᾶλλον , ἣν διὰ τῶν τοῦ Σωτῆρος ἐσχὴκασι θεσπισμάτων · ἀμείνων δ' ἀσυγχρίτως ἡ διὰ Χριστοῦ τῆς ἐν νόμῳ · καὶ γοῦν ἔφη τοῖς ἁγίοις ἀποστόλοις : « Ἀμὴν λέγω ὑμῖν , ἐὰν μὴ περισσεύσῃ ἡ δικαιοσύνη ὑμῶν πλείον τῶν Γραμματέων καὶ Φαρισαίων , οὐ μὴ εἰσέλθητε εἰς τὴν βασιλείαν τῶν οὐρανῶν . » — « Κεκλησονται τοῖνυν , φησὶ , D οἰκοδομοῦσι γενεὰ , καὶ προσέτι φύτευμα Κυρίου . » Καὶ γὰρ ἔσμεν ἀληθῶς Θεοῦ γεωργίαν , καὶ περὶ ἡμῶν ὁ θεοπέποιτος Δαβὶδ φησι : « Περιτυμπανοῦν ἐν τῷ οἴκῳ Κυρίου , ἐν ταῖς αὐλαῖς τοῦ Θεοῦ ἡμῶν ἐξανθησουσι . » Καὶ γοῦν ὁ πάνσοφος Παῦλος Θεοῦ γεωργιον ὀνομάζει τοὺς κεκλημένους διὰ πίστεως τῆς ἐν Χριστῷ . Ἔφη δὲ πάλιν , ὅτι « Ἐγὼ ἐφύτευσα , Ἀπολλὼς ἐπότισεν , ὁ δὲ Θεὸς ἤυξανεν . » Γεωργεῖ γὰρ ἡμᾶς ὁ Σωτὴρ διὰ τῶν ἁγίων μυσταγωγῶν · ταύτητοι καὶ μίλα εἰκῶς φασιν ἑαυτοὺς συνεργοὺς γεγενῆσθαι Θεοῦ . Φάλλει δὲ καὶ ὁ πάνσοφος Δαβὶδ : « Δίκαιος
Lemmas: Χρηματίζω γάρ ὁ ἐν Χριστός « Γένος ἐκλεκτός , ἔθνος ἅγιος , λαός εἰς περιποίησις , » διά ὁ ὁ κάλλος ὁ ένωση αὐτός δικαιοσύνη , καί οὐ εἰμί πού φημί ὁ κατά νόμος , ἐκεῖνος δέ μᾶλλον , ὅς διά ὁ ὁ Σωτήρ ἔχω θέσπισμα · ἀγαθός δέ ασυγχριος ὁ διά Χριστός ὁ ἐν νόμος · καί γοῦν φημί ὁ ἅγιος ἀπόστολος : « ἀμήν λέγω σύ , ἐάν μή περισσεύω ὁ δικαιοσύνη σύ πλείων ὁ Γραμματεύς καί Φαρισαῖος , οὖον μή εἰσέρχομαι εἰς ὁ βασίλειος ὁ οὐρανός . » — « καλέω τοίνυν , φημί , D οἰκοδομέω γενεά , καί προσέτι φύτευμα κύριος . » καί γάρ εἰμί ἀληθής Θεός γεωργία , καί περί ἐγώ ὁ θεοπεποιος Δαυίδ φημί : « Περιτυμπανοῦν ἐν ὁ οἶκος κύριος , ἐν ὁ αὐλή ὁ Θεός ἐγώ ἐξανθέω . » καί γοῦν ὁ πάνσοφος Παῦλος Θεός Γεώργιος ὀνομάζω ὁ καλέω διά πίστις ὁ ἐν Χριστός . φημί δέ πάλιν , ὅτι « ἐγώ φυτεύω , Ἀπολλῶς ποτίζω , ὁ δέ θεός αὐξάνω . » γεωργέω γάρ ἐγώ ὁ Σωτήρ διά ὁ ἅγιος μυσταγωγός · ταύτητοι καί μιλάω ἵημι φημί ἑαυτοῦ συνεργός γίγνομαι Θεός . φαλλός δέ καί ὁ πάνσοφος Δαυίδ : « Δίκαιος
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0684.1
ὡς φοινὶξ ἀνθίσει , ὡσεὶ κέδρος ἡν τῷ Λιβάνῳ πληθυνθήσεται . Ἐσμέν δὲ σὺν ἄρα φύτευμα Κυρίου , καὶ εἰς δόξαν αὐτοῦ . Οἰκοδομήσουσι δέ , φησί , πόλεις ἐρήμους αἰωνίας , καὶ καινιώσει πόλεις ἐρήμους . Ἔοικε βούλεσθαι διὰ τούτου δηλοῦν , ἢ τὸ πλῆθος τῶν κληθησομένων , ὡς ἔσται τοσοῦτον , ὥστε καὶ πόλεις ἑτέρας παρὰ τὰς οὔσας ἐπιζητεῖν , καὶ ἀνανεῖσαι αὐτὰς ἐρημωμένας ποτὲ ἤγουν ἐκεῖνό που τάχα · Στενοχωρούμενοι γάρ , φησί , τῷ πλήθει τὰς ἐκκλησίας , καὶ τὰς γυμνὰς οὔσας καὶ ἐρήμους ποτέ , δράσουσι τι τοιοῦτον , ὁποῖον εἴωθασιν δράειν οἱ πόλεις τρημωμένας οἰκοδομεῖν ἐθέλοντες , καὶ οἷον χαμαὶ κεῖμένας ἐγείρειν σπουδάζοντες . Ἐρρέη γοῦν πρὸς τὴν Ἐκκλησίαν · Πλάτυνον τὸν τόπον τῆς σκηνῆς σου , καὶ αὐλαίαν σου πᾶσαν , μὴ φείση · Ἐτι εἰς τὰ δεξιὰ καὶ εἰς τὰ ἀριστερὰ ἐκπέτασον . Ἀληθὴ δὲ οὔσαν τὴν περὶ τοῦτο προαγορεύειν , αὐτὴ τῶν πραγμάτων ἡ ἔκβασις ἐνδείξεται ἄν , καὶ μᾶλα ῥάδιως .
Lemmas: ὡς Φοῖνιξ ανθίζω , ὡσεί κέδρος ἐάν ὁ Λίβανος πληθύνω . εἰμί δέ σύν ἄρα φύτευμα κύριος , καί εἰς δόξα αὐτός . οἰκοδομέω δέ , φημί , πόλις ἐρῆμος αἰώνιος , καί καινιωθω πόλις ἐρῆμος . ἔοικα βούλομαι διά οὗτος δηλόω , ἢ ὁ πλῆθος ὁ καλέω , ὡς εἰμί τοσοῦτος , ὥστε καί πόλις ἕτερος παρά ὁ εἰμί ἐπιζητέω , καί ἀναίνομαι αὐτός ἐρημόω ποτέ ἤγουν ἐκεῖνος ποῦ τάχα · στενοχωρέω γάρ , φημί , ὁ πλῆθος ὁ ἐκκλησία , καί ὁ γυμνάς εἰμί καί ἐρῆμος ποτός , δράω τίς τοιοῦτος , ὁποῖος εἴωθα δράω ὁ πόλις τρημωμένας οἰκοδομέω ἐθέλω , καί οἷος χαμαί κεῖμαι ἐγείρω σπουδάζω . Ἐρρέα γοῦν πρός ὁ ἐκκλησία · πλατύνω ὁ τόπος ὁ σκηνή σύ , καί αὐλαία σύ πᾶς , μή φείδομαι · ἔτι εἰς ὁ δεξιός καί εἰς ὁ ἀριστερός ἐκπετάννυμι . ἀληθής δέ εἰμί ὁ περί οὗτος προαγορεύω , αὐτός ὁ πρᾶγμα ὁ ἔκβασις ἐνδείκνυμι ἄν , καί μῆλον ῥᾳδίως .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0684.2
Καὶ ἥξουσιν ἀλλογενεῖς ποιμαίνοντες τὰ πρόβατά σου , καὶ ἀλλοφυλοι ἀροτῆρες , καὶ ἀμπελουργοί · ὑμεῖς δὲ ἱερεῖς Κυρίου κληθήσεσθε , λειτουργοὶ Θεοῦ . Ἰσχὺν ἐθνῶν κατέδεσθε , καὶ ἐν τῷ πλούτῳ αὐτῶν θαυμασθήσεσθε . [ 1 ] Ἀντὶ τῆς αἰσχύνης ὑμῶν τῆς διπλῆς , καὶ ἀντὶ τῆς ἐντροπῆς ἀγαλλιάσεται ἡ μερὶς αὐτῶν , καὶ οὕτως ἐκ δευτέρας κληρονομήσουσι τὴν γῆν . Καὶ εὐφροσύνη αἰώνιος ὑπὲρ κεφαλῆς αὐτῶν .
Lemmas: καί ἥκω ἀλλογενής ποιμαίνω ὁ πρόβατον σύ , καί ἀλλόφυλος ἀροτήρ , καί ἀμπελουργός · σύ δέ ἱερεύς κύριος καλέω , λειτουργός Θεός . ἰσχύς ἔθνος κατέδω , καί ἐν ὁ πλοῦτος αὐτός θαυμάζω . [ 1 ] ἀντί ὁ αἰσχύνη σύ ὁ διπλόος , καί ἀντί ὁ ἐντροπή ἀγαλλιάω ὁ μερίς αὐτός , καί οὕτως ἐκ δύο κληρονομέω ὁ γῆ . καί Εὐφρόσυνος αἰώνιος ὑπέρ κεφαλή αὐτός .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0684.3
Ἐνταῦθα σαφῶς τοῦ νόμου μετάθεσιν καὶ τῆς κατ’ αὐτὸν λειτουργίας ἐσαυσαὶ φησιν . Οὐ γὰρ ἐπὶ τοῖς ἄμιας · τοῦ Λευὶ τὸ ἱεροῦργεῖν ἀρμόζει , καὶ τὸ τῆς λειτουργίας ὄνομα τε καὶ χρέμα , ἀλλ’ ἐξωθῆσαν μὲν ἐκεῖνοι , δεδοται δὲ τοῖς ἐξ ἐθνῶν κεκλημένοις διὰ τῆς πίστεως , ἡ ἐπὶ τῆδε δόξα . Ὡς γὰρ στεφανοῦνται Θεοῦ , καὶ αὐτοὶ τεταχάται λειτουργοὶ τε καὶ ἱερεῖς . Ἡξοῦσι γάρ , φησίν , ἀλλογενεῖς ποιμαίνοντες τὰ πρόβατά σου . Ἔστι δὲ ὁ λόγος , ὡς πρὸς γε τὴν Ἐκκλησίαν , ἥς ἄν νοηθεῖν πρόβατα τῶν διὰ πίστεως σεσωσμένων ἡ ἁγία πλῆθος · αὐτὴ ποιμαίνεται δι’ ἀλλογενῶν . Οἱ μὲν γὰρ πάλαι Γραμματεῖς τε καὶ Φαρισαῖοι , οἱ τὸ καθηγεῖσθαι λαχόντες τῶν ἐξ ἁμιατος Ἰσραὴλ , βάρυμοι τε καὶ ἀναπεπτωκότες , καὶ ἀτεχνέστατοι γεγόνασι ποιμένες . Ἀπώλετο γοῦν ἡ ὑπ’ αὐτοῖς τεταγμένη πλῆθος , ἐπειδὴ περ ἦν αὐτοῖς ἀδόκιμον τὸ ἀργύριον . Ἐδίδασκον δὲ καὶ διδασκαλίαν ἐντάλματα ἀνθρώπων , καὶ τοῦ εἰδέναι Χριστὸν ἀπέκλειζον τοὺς ὑπεκγεγυμμένους , ποτὲ μὲν λέγοντες · Ἡμεῖς οἴδαμεν ὅτι Μωϋσεὶ ἐλάλησεν ὁ Θεός , τοῦτον δὲ οὐκ οἴδαμεν πόθεν ἐστίν · ποτὲ δὲ πάλιν · Δαιμόνιον ἔχει , καὶ μαίνεται , τί αὐτοῦ ἀκούετε ; Διευμαρτύρατο γοῦν διὰ φωνῆς προφητῶν ὁ τῶν ὅλων Θεός , οὕτω λέγων , ὅτι · Οἱ ποιμένες ἠφρόνησαν , καὶ τὸν Κύριον οὐκ ἐζήτησαν . Διὰ τοῦτο οὐκ ἔγνωσε πᾶσα ἡ νομή , καὶ διεσκορπιάσθησαν · καὶ πάλιν διὰ φωνῆς τοῦ Ἐζεχίηλ · Ὦ ποιμένες τοῦ Ἰσραὴλ , μὴ βόσκουσι οἱ ποιμένες ἑαυτούς , οὐχὶ τὰ πρόβατα βόσκουσι οἱ ποιμένες ;
Lemmas: ἐνταῦθα σαφῶς ὁ νόμος μετάθεσις καί ὁ κατά αὐτός λειτουργία εσαυσος φημί . οὖον γάρ ἐπί ὁ άμια · ὁ Λευί ὁ ἱερουργέω ἁρμόζω , καί ὁ ὁ λειτουργία ὄνομα τε καί χρέμας , ἀλλά εξωθώ μέν ἐκεῖνος , δίδωμι δέ ὁ ἐκ ἔθνος καλέω διά ὁ πίστις , ὁ ἐπί τῆδε δόξα . ὡς γάρ στεφανόω Θεός , καί αὐτός τάσσω λειτουργός τε καί ἱερεύς . ἥκω γάρ , φημί , ἀλλογενής ποιμαίνω ὁ πρόβατον σύ . εἰμί δέ ὁ λόγος , ὡς πρός γε ὁ ἐκκλησία , ἥς ἄν νοέω πρόβατον ὁ διά πίστις σώζω ὁ ἅγιος πλῆθος · αὐτός ποιμαίνω διά ἀλλογενής . ὁ μέν γάρ πάλαι Γραμματεύς τε καί Φαρισαῖος , ὁ ὁ καθηγέομαι λαγχάνω ὁ ἐκ Ἀμιᾶτος Ἰσραήλ , βαρυεγω τε καί ἀναπίπτω , καί ἀτεχνής γίγνομαι ποιμήν . ἀπόλλυμι γοῦν ὁ ὑπό αὐτός τάσσω πλῆθος , ἐπεί περ εἰμί αὐτός ἀδόκιμος ὁ ἀργύριον . διδάσκω δέ καί διδασκαλία ἔνταλμα ἄνθρωπος , καί ὁ οἶδα Χριστός ἀποκλείω ὁ ὑπεκγεγυμμένους , ποτέ μέν λέγω · ἐγώ οἶδα ὅτι Μωϋσῆς λαλέω ὁ Θεός , οὗτος δέ οὐ οἶδα πόθεν εἰμί · ποτέ δέ πάλιν · δαιμόνιον ἔχω , καί μαίνομαι , τίς αὐτός ἀκούω ; Διευμαρτύρατο γοῦν διά φωνή προφήτης ὁ ὁ ὅλος Θεός , οὗτος λέγω , ὅτι · ὁ ποιμήν φρονέω , καί ὁ κύριος οὐ ζητέω . Ζεύς οὗτος οὐ γιγνώσκω πᾶς ὁ νομή , καί διασκορπίζω · καί πάλιν διά φωνή ὁ Ἐζεχίηλ · ὦ ποιμήν ὁ Ἰσραήλ , μή βόσκω ὁ ποιμήν ἑαυτοῦ , οὐ ὁ πρόβατον βόσκω ὁ ποιμήν ;
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0685.1
Ἰδοὺ τὸ γάλα κατεσθέτε , καὶ τὰ πρόβατά μου οὐ βόσκετε · ἐπὶ τε πρὸς τούτοις · « Τὴν καλὴν νομὴν ἐνέμεσε , καὶ τὰ ὑπόλοιπα κατεπατεῖτε τοῖς ποσὶν ὑμῶν , καὶ τὸ καθεστηκὸς ὕδωρ ἐπίπιντε , καὶ τὸ ἐπίλοιπον ἐταράξατε τοῖς ποσὶν ὑμῶν , καὶ τὰ πρόβατά μου τὰ πατήματα τῶν ποδῶν ὑμῶν ἐνέμουν , καὶ τὸ τεταραγμένον ὕδωρ ὑπὸ τῶν ποδῶν ὑμῶν ἔπινον . »
Lemmas: ἰδέ ὁ γάλα καθίστημι , καί ὁ πρόβατον ἐγώ οὖον βόσκω · ἐπί τε πρός οὗτος · « ὁ καλός νομή νεμεσάω , καί ὁ ὑπόλοιπος καταπατέω ὁ πούς σύ , καί ὁ καθίστημι ὕδωρ ἐπιπίνω , καί ὁ ἐπίλοιπος ταράζω ὁ πούς σύ , καί ὁ πρόβατον ἐγώ ὁ πάτημα ὁ πούς σύ ἐνεμέω , καί ὁ ταράσσω ὕδωρ ὑπό ὁ πούς σύ πίνω . »
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0685.2
Ἵδωρ μὲν γὰρ καθεστηκὸς τὴν διὰ νόμου παιδείαν ὀνομάζει , καὶ ἀρίστην νομὴν · οἱ δὲ πάντα φύροντες , καὶ καταθολοῦντες αὐτὴν διὰ τοῦ μὴ διδάσκειν ὀρθῶς τοὺς ὑπὸ χεῖρα λαούς , παρεσχημάζον ὕδωρ ὡσπερ ἐπίπινεν οὐ καθαρόν , ὥστε μὴ ἐνανθῆ νέμεσθαι νομὴν . Ἐξώθησαν τοιγαροῦν , καὶ μᾶλα εἰκότως , τοῦ ποιμαίνειν ἐπὶ τὸν τοῦ Κυρίου λαόν . Κέκληνται γὰρ πρὸς τοῦτο ἄλλογενεῖς . Διδάσκαλοι γὰρ Ἐκκλησιῶν χειροτονούνται παρὰ Χριστοῦ σοφοὶ , καὶ ἀχῦνοι , καὶ δογματικῆς εὐγενίας ἐπίμεστον ἔχοντες νοῦν , ἄνδρες ἐξ ἀγέλης Ἑλληνικῆς , καὶ οὐκ ἐξ αἵματος ὄντες Ἰσραήλ , οὕτοι γεγόναι καὶ ἀροτῆρες , καὶ ἀμπελουργοί .
Lemmas: Ἵδωρ μέν γάρ καθίστημι ὁ διά νόμος παιδεία ὀνομάζω , καί ἀγαθός νομή · ὁ δέ πᾶς φύρω , καί καταθολόω αὐτός διά ὁ μή διδάσκω ὀρθῶς ὁ ὑπό χείρ λαός , παρεσχημάζον ὕδωρ ὡς ἐπιπίνω οὖον καθαρός , ὥστε μή ἐνανθέω νέμω νομή . εξωθώ τοιγάρ , καί μῆλον εἰκότως , ὁ ποιμαίνω ἐπί ὁ ὁ κύριος λαός . καλέω γάρ πρός οὗτος αλλογενής . διδάσκαλος γάρ ἐκκλησία χειροτονώ παρά Χριστός σοφός , καί ἄχνυμαι , καί δογματικός Εὐγενία ἐπίμεστος ἔχω νόος , ἀνήρ ἐκ ἀγέλη Ἑλληνικός , καί οὐ ἐκ αἷμα εἰμί Ἰσραήλ , οὕτος γονεύς καί ἀροτήρ , καί ἀμπελουργός .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0686.1
τε χώρας καὶ πόλεις ψήφῳ τῇ παρ’ αὐτοῦ μυσταγωγοῦ καὶ διδασκάλου , καὶ εἰσὶν εἰς δεῦρο χαίροντες ἐν Χριστῷ , καὶ νοῦτῃν εὐφροσύνην , ὡσπερ τινὰ στέφανον ἔχοντες ἐπὶ κεφαλῆς . Αἰώνιος δὴ ἡ εὐφροσύνη · οὐ γὰρ ἐν προσκαιροῖς πράγμασι προσδοκῶμεν ἔσεσθαι τὴν ἀντιμισθίαν , ἀλλ’ ἐν ἐλπίδι μακρᾷ , καὶ ἀτελευτήτῳ βίῳ , καὶ ἐν τοῖς ὑπὲρ νοῦν καὶ λόγον ἀγαθοῖς .
Lemmas: τε χώρα καί πόλις ψῆφος ὁ παρά αὐτός μυσταγωγός καί διδάσκαλος , καί εἰμί εἰς δεῦρο χαίρω ἐν Χριστός , καί νοέω Εὐφρόσυνος , ὡς τις στέφανος ἔχω ἐπί κεφαλή . Αἰώνιος δή ὁ Εὐφρόσυνος · οὖον γάρ ἐν προσκαιρω πρᾶγμα προσδοκάω εἰμί ὁ ἀντιμισθία , ἀλλά ἐν ἐλπίς μακρός , καί ἀτελεύτητος βίος , καί ἐν ὁ ὑπέρ νόος καί λόγος ἀγαθός .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0686.2
A τὰς τῶν ἑτέρων . Ἐπιλάμψας δὲ τῷ κόσμῳ Χριστὸς , οὗ καὶ εἰς τύπον ἦν Ἰησοῦς ὁ πάλαι κατεκληροδότησε τοῖς ἰδίοις ἱερωργοῖς , οὐχὶ δὴ πού μόνον τὴν Ἰουδαϊαν , ἀλλὰ γὰρ ἅπασαν τὴν γῆν . Καὶ δευτέρα μετὰ τὴν πρώτην καληροδοσίαν γέγονε . Διενεῖκοντο γὰρ τὰς τῶν ἑτέρων . Ἐπι
Lemmas: A ὁ ὁ ἕτερος . ἐπιλάμπω δέ ὁ κόσμος Χριστός , ὅς καί εἰς τύπος εἰμί Ἰησοῦς ὁ πάλαι κατακληροδοτέω ὁ ἴδιος ἱερωργοῖς , οὐ δή πού μόνος ὁ Ἰουδαῖος , ἀλλά γάρ ἅπας ὁ γῆ . καί δύο μετά ὁ πρῶτος καληροδοσια γίγνομαι . Διενεῖκοντο γάρ ὁ ὁ ἕτερος . ἐπι
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0687.1
λῆς ἄγαν ἀγαθουργίας , καὶ τῆς κατ' εὐσέβειαν ζωῆς , ἀ γνωριμώτατοι πᾶσιν εἰσιν , ὅτι καὶ ἄγιον ἔχουσι γεγόνασι κατὰ μαθητείαν , ὡς ἔφη , » Καὶ δτι σπέρμα εἰσιν εὐλογημένον ὑπὸ Θεοῦ , » ὅν τὰ τῶν ἁγίων μοναστῶν συστήματα , περὶ ὧν φησιν ὁ Παῦλος · « Οἱ δὲ τοῦ Χριστοῦ Ἰησοῦ τὴν σάρκα ἐσταύρωσαν σὺν τοῖς παθήμασι καὶ ταῖς ἐπιθυμίαις , » οἱ τὸν ἐπικεῖν καὶ φιλόπονον διαζῶντες βίον τῶν ἐν παρθενίᾳ τὰ στίφη , καὶ χοροὶ γέμοντες εὐλογίας Θεοῦ , οὗτοι σπέρμα εἰσιν εὐλογημένον ὑπὸ Θεοῦ , οὗτοι χαίρουσι , καὶ εὐφραίνονται ἐπὶ Κυρίον · οὐ γὰρ ἐφθόνευσαν πράγμασι κοσμικοῖς , ἐπιμίγλασι δὲ μᾶλλον τὰς ἑαυτῶν καρδίας ἀγάπης τῆς εἰς Χριστόν , σωτηρίων δὲ τὸ χρήμα ἐστι , καὶ θυμηδίας ἀπάσης ἐμποιητικόν .
Lemmas: Λῆς ἄγαν αγαθουργία , καί ὁ κατά εὐσέβεια ζωή , ὅς γνώριμος πᾶς εἰμί , ὅτι καί ἀγάω ἔχω γίγνομαι κατά μαθητεία , ὡς φημί , » καί δ σπέρμα εἰμί εὐλογέω ὑπό Θεός , » ὅς ὁ ὁ ἅγιος μοναστής σύστημα , περί ὅς φημί ὁ Παῦλος · « ὁ δέ ὁ Χριστός Ἰησοῦς ὁ σάρξ σταυρόω σύν ὁ πάθημα καί ὁ ἐπιθυμία , » ὁ ὁ ἐπίκειμαι καί φιλόπονος διαζάω βίος ὁ ἐν παρθενίας ὁ στῖφος , καί χορός γέμω εὐλογία Θεός , οὗτος σπέρμα εἰμί εὐλογέω ὑπό Θεός , οὗτος χαίρω , καί εὐφραίνω ἐπί Κυρίος · οὖον γάρ φθονεύω πρᾶγμα κοσμικός , ἐπιμίγλασι δέ μᾶλλον ὁ ἑαυτοῦ Καρδία ἀγάπη ὁ εἰς Χριστός , Σωτηρίων δέ ὁ χρήμα εἰμί , καί θυμηδία ἀπασάω ἐμποιητικός .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0687.2
Ἀγαλλιάσθω ἡ ψυχή μου ἐπὶ τῷ Κυρίῳ · ἐνδὺσε γὰρ με ἱμάτιον σωτηρίου , καὶ χιτῶνα εὐφροσύνης , ὡς νυμφίῳ περιέθηκε μοι μίτραν , καὶ ὡς νύμφῃ κατεκόσμησέ με κόσμῳ , καὶ ὡς τὴν ἀξέουσαν τὸ ἄνθος αὐτῆς , καὶ ὡς κήπον τὰ σπέρματα αὐτοῦ , ὡτως ἀνατελεῖ Κύριος δικαιοσύνην , καὶ ἀγαλλίαμα ἐραντίον πάντων τῶν ἔθνων .
Lemmas: ἀγαλλιάω ὁ ψυχή ἐγώ ἐπί ὁ κύριος · ἐνδύω γάρ ἐγώ ἱμάτιον σωτήριος , καί χιτών Εὐφρόσυνος , ὡς νυμφίος περιτίθημι ἐγώ μίτρα , καί ὡς νύμφη κατακοσμέω ἐγώ κόσμος , καί ὡς ὁ ἄγω ὁ ἄνθος αὐτός , καί ὡς κῆπος ὁ σπέρμα αὐτός , ὅς ἀνατέλλω Κύριος δικαιοσύνη , καί ἀγαλλίαμα ἐραντίον πᾶς ὁ ἔθνος .
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0689.1
τήσιον τοῖς ἐπὶ τῆς γῆς ζῶσι τε καὶ γέγονε Χριστός , lux vera cum sit ipse , et ceu lampas quæpiam in te -
Lemmas: τήσιον ὁ ἐπί ὁ γῆ ζῶ τε καί γίγνομαι Χριστός , lux vera cum sit ipse , et ceu lampas quæpiam in te -
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0689.2
δίκαιοι γὰρ καὶ σώζεις , φῶς ὑπάρχον αὐτὸ τὸ ἀλη - nebrib . Siquidem ipse dixit : « Quando in mundo
Lemmas: Δίκαιος γάρ καί σῴζω , φάος ὑπάρχω αὐτός ὁ ἀλη - nebrib . Siquidem ipse dixit : « Quando in mundo
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0689.3
θινόν , καὶ οὓς τις ἐν σκότει λαμπάς . " Ἐσὲ γοῦν αὐ - sum , lux sum mundi " 28 . Caligine namque et tene -
Lemmas: θίς , καί ὅς τις ἐν σκότος λαμπάς . " εσύ γοῦν αὖος - sum , lux sum mundi " 28 . Caligine namque et tene -
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0689.4
κατακλείδοντος , καὶ οὐδὲς ἦν ὁ ποιῶν χρηστότητα , nec quisquam erat qui divinam lucem in mente ha -
Lemmas: κατακλειδιδωμι , καί οὐδή εἰμί ὁ ποιέω χρηστότης , nec quisquam erat qui divinam lucem in mente ha -
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0689.5
ἀπάγουσαν ] ἐπὶ τὸ σώζεσθαι τρίβον . 'Αλλ' οὐδὲ ἤν sit ille natura εὐωρε Deus , et universorum Conditor
Lemmas: ἀπάγω ] ἐπί ὁ σῴζω τρίβω . Αλ οὐδέ ἐάν sit ille natura εὐωρέω Deus , et universorum Conditor
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0689.6
ὁ φῶς ἔχων τὸ θεῖον εἰς νοῦν , καὶ τοῖς τῆς διανοίας et Dominus . Postquam vero Servator ceu lux exor -
Lemmas: ὁ φάος ἔχω ὁ θέω εἰς νόος , καί ὁ ὁ διάνοια et Dominus . Postquam vero Servator ceu lux exor -
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0689.7
ριος · ἐπεὶ δὲ ὡς φῶς ἀνέφεγε , καὶ ὡς λαμπὰς ἀνέλαμ - mus . Deinde alloquitur Ecclesiam ex Judæorum
Lemmas: ριος · ἐπεί δέ ὡς φάος ἀναφέρω , καί ὡς λαμπάς ἀνέλαμ - mus . Deinde alloquitur Ecclesiam ex Judæorum
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0689.8
πρὸς τὴν 'Εκκλησίαν φροὶ τὴν ἀπὸ γε τῆς ᾿Ιουδαίων reges gloriam tuam . » Justitiam rursus et gloriam
Lemmas: πρός ὁ 'Εκκλησίαν φρέω ὁ ἀπό γε ὁ Ἰουδαῖος reges gloriam tuam . » Justitiam rursus et gloriam
cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0689.9
καὶ βασιλεῖς τὴν δόξαν σου . » Δικαιοσύνην δὲ πάλιν ἐν sumus , et gloria ab ipso ditati sumus . Ipsi us namque
Lemmas: καί βασιλεύς ὁ δόξα σύ . » Δικαιοσύνη δέ πάλιν ἐν sumus , et gloria ab ipso ditati sumus . Ipsi us namque