cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0054.1
Ἰησοῦν . Ἐπεὶδὴ δὲ τετέλεσται τὸ προηγούμενον , καὶ τὸ τοῦ νόμου καὶ τῶν προφητῶν ἀφίκεται τέλος ( ἐπεφάνη γὰρ ἡμῖν ὁ Θεὸς καὶ Κύριος , κατὰ τὰς Γραφάς ) , εἴτα πεπαρηγορήκασιν εἰς αὐτὸν πεπλάκασιν παρ’ αὐτοῖς τῆς προφητείας ἡ χάρις . Οὐ γὰρ ἦν ἀκόλουθον θεομάχους ὄντας καὶ ὑβριστάς , γενοῦντας δὲ καὶ Κυριοκτόνους , καὶ τὰς χεῖρας αἵματι ἐχοντας πλήρεις , τῷ τῆς προφητείας τιμιάζειν πνεύματι . Ἐπιμαρτυρήσει δὲ τούτοις καὶ ὁ μακάριος Δανιήλ , ἐσφραγισθᾶι λέγων ὁρασίαν καὶ προφήτην . Οὐκοῦν ἀμέτοχος τῆς οὕτως λαμπρᾶς καὶ εὐλεξέστατης χάριτος γέγονεν ὁ Ἰσραήλ . Ἄμαθός δὲ οὕτω καὶ φρενῶν ἔρημος ἀγαθῶν , ὡς μὴ εἶναι παρ’ αὐτοῖς μηδὲν τῶν στοχαστῶν . Στοχαστὴν δὲ εἶναι φαμεν τὸν οἷον συμβάλλοντα καὶ διατεχμαῖρόμενον ὀρθῶς ἕκαστα τῶν πραγμάτων , καὶ ὅποι ποτὲ ἕξει , καὶ εἰς ποῖον καταντήσουσι τέλος , εὖ μάλᾳ διαγιγνώσκοντα . Οἱ μὲν γὰρ ἀπερισκεπῶς καὶ ἐξ ἐλαφρῶν ἐννοιῶν χωροῦντες εἰς τὰ πρακτέα , διαμαρτάνουσι τῶν χρησίμων , καὶ ὡς ἐπὶ σκότω βαδίζοντες , ἔχονται κατὰ πετρῶν . Οἱ δὲ ἀκριβεῖς εἰς σύνεσιν , ὀξεί βλέπουσιν ὀφθαλμῷ τὰς τῶν πραγμάτων ἐκβάσεις . Καὶ εἰσὶν οὐχ ἀθαύμαστοι , διὰ τοῦτο πάντα δρῶντες οἰκονομικῶς . Φρενῶν δὲ τοῦτο καρπὸς ἀγαθῶν , καὶ ἀρίστης δυνάμεως ἐπίτευγμα βουλής . Πρεσβύτερον δὲ φαμεν οὐ τὸν κατὰ χρόνον ( πλεῖστοι γὰρ ἔτι παρὰ τοῖς Ἰουδαίοις εἰσὶν καὶ νῦν , οἱ καὶ εἰς ἄκρον ἤκουσι πρεσβυτικῆς ἡλικίας ) , ἀλλὰ τὸν κατὰ σύνεσιν , καὶ ὡς ἐν τελειότητι γενοῦντα φρενῶν . Οὓς καὶ ὁ μακάριος Ἰωάννης ἐπιστέλλει , λέγων : « Γράφω ὑμῖν , Πατέρες , ὅτι ἐγνώκατε τὸν ἀπ’ ἀρχῆς . » Πρεσβύτας οὖν ἤρα νοήσωμεν τοὺς τὸν νοῦν ἔχοντας ἡρεμαῖον ἤδη , καὶ καθεδραῖον , καὶ πολιοὺς τὴν φρόνησιν , καὶ τῷ βεβηκότι χρήσθαι μεμελετηκότας . Πεντηκόνταρχον δὲ φησιν , οὐχὶ πάντως τῶν ἀνδρῶν πεντήκοντα προτεταγμένον , ἀλλ’ ὡς ἐξ ἑνὸς δή τούτου πράγματος ἀπαξιαλὸς τὸν ἡγοῦμενον . Καὶ ὡς ἐν κόσμῳ καὶ τάξει πολιτεύεσθαι τε διαζῆν ἀναπειθοντα τοὺς ὑπακούμενους . » Νενόηκε δὲ καὶ τοῦτο μετὰ τῶν ἄλλων ἡ τῶν Ἰουδαίων Συναγωγή , Ἐτι μὲν γὰρ συνόντος αὐτοῖς τοῦ πάντων ἡμῶν Σωτῆρος Χριστοῦ , καὶ καλοῦντος διὰ τῆς πίστεως εἰς ζωὴν αἰώνιον , εἰς οὐρανῶν βασιλείαν , εἰς οἰκειότητα τὴν ὡς πρὸς Θεόν · ἦσαν ἐτι παρ’ αὐτοῖς ἀρχιερεῖς καὶ ἡγούμενοι , Γραμματεῖς τε καὶ Φαρισαῖοι . Ἐπεὶδὴ δὲ ἀπεκτόνησαν αὐτὸν οἱ δειλοῖ , διεσπάραγαν εἰς πάντα ἄνεμον , μέτοικοι τε καὶ ἀλῆται γεγόνασιν , καὶ ξένοι πανταχῇ , οὐχ ἡγούμενους ἔχοντες ἐτι καὶ προεστηκότας , καθὼς καὶ πάλαι · ἀλλ’ οἷα τις ἀγέλη ποιμένος ἔρημη , καὶ τοὺς ἐφεστηκότας οὐχ ἔχουσα , καὶ τὸ ἐτι φορτικώτερον , οὔτε συμβούλους ἔχουσα θαυμαστούς , ὁποῖοι τινες ἦσαν οἱ πάλαι προφῆται , τὰ εἰς σωτηρίαν αὐτοῖς εἰσηγούμενοι , καὶ ἀφηνύσει συμβουλεύοντες , καὶ πρὸς πᾶν οἷον τῶν ἀναγκαίων εἰς δυνάμιν χειραγωγούντες εὐτέχνως . Ἀπειλεῖ δὲ ἀποστήσειν αὐτῶν καὶ σοφὸν ἀρχιτέκτονα , καὶ συνετὸν ἀκροατήν , χαρίσματα δὲ καὶ ταῦτα πνευματικὰ καὶ θεόδοτα , καὶ τοῦ παντὸς ἀξία λόγου . Σοφὸν γὰρ
Lemmas: Ἰησοῦς . ἐπειδή δέ τελέω ὁ προηγούμενος , καί ὁ ὁ νόμος καί ὁ προφήτης ἀφικάνω τέλος ( φαίνω γάρ ἐγώ ὁ θεός καί Κύριος , κατά ὁ γραφή ) , εἴτα̅ παρηγορέω εἰς αὐτός πλάσσω παρά αὐτός ὁ προφητεία ὁ χάρις . οὖον γάρ εἰμί ἀκόλουθος θεομάχος εἰμί καί ὑβριστής , γίγνομαι δέ καί κυριοκτόνος , καί ὁ χείρ αἷμα ἔχω πλήρης , ὁ ὁ προφητεία τιμιάζω πνεῦμα . ἐπιμαρτύρησις δέ οὗτος καί ὁ μακάριος Δανιήλ , σφραγίζω λέγω ὅρασις καί προφήτης . οὐκοῦν ἀμέτοχος ὁ οὕτως λαμπρός καί εὐλεξέστατης χάρις γίγνομαι ὁ Ἰσραήλ . Ἄμαθος δέ οὗτος καί φρήν ἐρῆμος ἀγαθός , ὡς μή εἰμί παρά αὐτός μηδείς ὁ στοχαστής . στοχαστής δέ εἰμί φημί ὁ οἷος συμβάλλω καί διατεκμαίρομαι ὀρθῶς ἕκαστος ὁ πρᾶγμα , καί ὅποι ποτέ ἔχω , καί εἰς ποῖος καταντάω τέλος , εὕω μάλα διαγιγνώσκω . ὁ μέν γάρ απερισκεπαω καί ἐκ ἐλαφρός ἔννοια χωρέω εἰς ὁ πρακτέος , διαμαρτάνω ὁ χρήσιμος , καί ὡς ἐπί σκότος βαδίζω , ἔχω κατά πέτρα . ὁ δέ ἀκριβής εἰς σύνεσις , ὀξύς βλέπω ὀφθαλμός ὁ ὁ πρᾶγμα ἔκβασις . καί εἰμί οὐ ἀθαύμαστος , διά οὗτος πᾶς δράω οἰκονομικός . φρήν δέ οὗτος καρπός1 ἀγαθός , καί ἀγαθός δύναμις Ἐπίτευγμα βουλή . πρέσβυς δέ φημί οὖον ὁ κατά χρόνος ( πλεῖστος γάρ ἔτι παρά ὁ Ἰουδαῖος εἰμί καί νῦν , ὁ καί εἰς ἄκρος ἥκω πρεσβυτικός ἡλικία ) , ἀλλά ὁ κατά σύνεσις , καί ὡς ἐν τελειότης γίγνομαι φρήν . ὅς καί ὁ μακάριος Ἰωάννης ἐπιστέλλω , λέγω : « γράφω σύ , πατήρ , ὅτι γιγνώσκω ὁ ἀπό ἀρχή . » Πρεσβύτης οὖν ἐράω νοέω ὁ ὁ νόος ἔχω ἠρεμαῖος ἤδη , καί καθεδραῖον , καί πολιός ὁ φρόνησις , καί ὁ βαίνω χράω μελετάω . πεντηκόνταρχος δέ φημί , οὐ πάντως ὁ ἀνήρ πεντήκοντα προτάσσω , ἀλλά ὡς ἐκ εἷς δή οὗτος πρᾶγμα ἀπαξιαλὸς ὁ ἡγέομαι . καί ὡς ἐν κόσμος καί τάξις πολιτεύω τε διαζῶ ἀναπείθω ὁ ὑπακούω . » νοέω δέ καί οὗτος μετά ὁ ἄλλος ὁ ὁ Ἰουδαῖος συναγωγή , ἔτι μέν γάρ σύνειμι1 αὐτός ὁ πᾶς ἐγώ Σωτήρ Χριστός , καί καλέω διά ὁ πίστις εἰς ζωή αἰώνιος , εἰς οὐρανός βασίλειος , εἰς οἰκειότης ὁ ὡς πρός Θεός · εἰμί ἔτι παρά αὐτός ἀρχιερεύς καί ἡγέομαι , Γραμματεύς τε καί Φαρισαῖος . ἐπειδή δέ ἀποκτείνω αὐτός ὁ δειλός , διασπείρω εἰς πᾶς ἄνεμος , μέτοικος τε καί ἀλέω γίγνομαι , καί ξένος πανταχῇ , οὐ ηγούμενος ἔχω ἔτι καί προίστημι , καθώς καί πάλαι · ἀλλά οἷος τις ἀγέλη ποιμήν έρημος , καί ὁ ἐφίστημι οὐ ἔχω , καί ὁ ἔτι φορτικός , οὔτε σύμβουλος ἔχω θαυμαστός , ὁποῖος τις εἰμί ὁ πάλαι προφήτης , ὁ εἰς σωτηρία αὐτός εἰσηγέομαι , καί αφηνυσεω συμβουλεύω , καί πρός πᾶς οἷος ὁ ἀναγκαῖος εἰς δυνάμις χειραγωγώ εὔτεχνος . ἀπειλέω δέ ἀφίστημι αὐτός καί σοφός ἀρχιτέκτων , καί συνετός ἀκροατής , χάρισμα δέ καί οὗτος πνευματικός καί Θεοδότα , καί ὁ πᾶς ἄξιος λόγος . Σοφός γάρ