cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0416.1
Νόει δὴ μοι κατὰ κοινού , τὸ , ὅτι Θεὸς ὁ αἰώνιος , Θεὸς ὁ κατασκευάσας τὰ ἄκρα τῆς γῆς , αὐτὸς ἐστιν ὁ διδὼν τοῖς πεινῶσιν ἰσχύ . Οὐ γὰρ ὁ τῆς ἐνδείας γεγὼν ποτε Θεὸς ὤν καὶ αἰώνιος . Διδῶσι δὲ τοῖς πεινῶσι μᾶλλον αὐτὸς τὴν δικαιοσύνην , πνευματικὴν ἐνανθρίαν · διδῶσι δὲ ὁμοίως καὶ τοῖς μὴ ὀδυνωμένοις λύπην . Καὶ τοῦτο νοήσεις διχῇ . Καὶ γὰρ τοῖς ἐκ πολλῆς ἄγαν ἀναίσθησις , καὶ ἐκ τοῦ μὴ ἐγνωκέναι τὸ ἀρέσκον Θεῷ , μὴτε μὴ εἰδόντι ὅτι προσχωροῦντες αὐτῷ δειναῖς , καὶ ἀφύκτοις περιπεσοῦνται δίκαις , διδῶσιν εἰς ἐπιχουρίαν τὸ λυπεῖσθαι λοιπὸν ἐφ’ οἷς ἂν πταίωσι . Ἡ γὰρ κατὰ Θεὸν λύπη μετάνοιαν εἰς σωτηρίαν ἀμεταμέλητον τε κατεργάζεται , ἤγουν τοῖς σταυρώσαι τὸν Ἰησοῦν , καὶ τάχα που καὶ χαίρουσι ἐπὶ τούτῳ ( διετέθησαν γὰρ οὕτως οἱ τε τῶν Ἰουδαίων καθηγηταί , καὶ ὅσοι τετολμηκασιν εἰπεῖν · « Τὸ αἷμα αὐτοῦ ἐφ’ ἡμᾶς καὶ ἐπὶ τὰ τέκνα ἡμῶν » ) διδὼς λύπην , συμφοραῖς αὐτοὺς καὶ πολέμῳ κακοῖς ὁμιλῆσαι παρασκευάσας · καὶ ὅτι τῆς πρὸς αὐτὸν οἰκειότητος ἀπωλοῦντο , ἐρημοὶ γεγόνασι ἀπάσης ἰσχύος καὶ τροφῆς πνευματικῆς . Ταύτης μόνον οὐχὶ καὶ διερμηνεύων τὸ εἰρημένον ἐπιφέρει , λέγων · Πεινάσουσι γὰρ νεώτεροι , καὶ κοπιάσουσι νεανίσκοι , καὶ ἐκλεκτοὶ ἀνίχνες ἔσονται . Ὅσον μὲν γὰρ ἤκει εἰς τὸ ἐκλειφθαι τὰ ἔθνη , ἠσθενήκασιν τε οὕτως , καὶ ὑπὸ πόδας ἐδράμει διαβολικοῦ , καὶ πράττειν ἀρρήτη τὸ τοῖς ἀκαθάρτοις πνεύμασι δοκοῦν , ἀνδρείοι τινες ἦσαν καὶ νεώτεροι · νοητῶς δὲ δηλονότι , καὶ πνευματικῶς , πείνη καὶ κόπω κατεῖχον . Οἱ δὲ διὰ τῆς ἐν νόμῳ παιδαγωγίας εἰδότες ἀγαθοῦργεῖν , καὶ τὴν δοθεῖσαν ἅπαξ ἀποπεραίνοντες ἐντολὴν , ἀλλ’ οὗτοι , φησί , πεινάσουσι , καὶ κοπιάσουσι , τοῦτ’ ἐστίν , ἀνίχνες ἔσονται πρὸς πᾶν ὅπιον τῶν ἀγαθῶν . Ὁ γὰρ τῆς ῥηθῆς τῶν θείων λόγων εἰ συμβαίνει εἶναι , ἀποφαίνει δὴ πάντως αὐτοὺς ἠσθενηκότας , καὶ παρεμενόντας , καὶ καταλιλεῖν εἰδότες τῶν ἀγαθῶν οὐδέν . Ὅτι δὲ λιμῷ κατεφθάρη τὸ ἔθνος τὸ ἐξ Ἰσραὴλ , ἐξηρημένῳ τοῦ κακοῦ τῶν πιστευόντων εἰς τὸν Κύριον ἡμῶν Ἰησοῦν Χριστόν , προαναφώνει Θεός , καὶ πάλαι λέγων δι’ ἑνὸς τῶν προφητῶν · « Ἰδοὺ ἡμέραι ἔρχονται , λέγει Κύριος , καὶ ἐπάξω λιμὸν ἐπὶ τὴν γῆν , οὐ λιμὸν ἄρτου , οὐδὲ δίψαν ὕδατος , ἀλλὰ λιμὸν τοῦ ἀκοῦσαι τὸν λόγον Κυρίου · καὶ ἀπ’ ἀνατολῶν ἕως δυσμῶν περιδραμοῦσι καὶ ζητήσουσι τὸν λόγον Κυρίου , καὶ οὐ μὴ εὑρῶσι . » Πῶς γὰρ οὐχ ἠμελλον ἀνίχνες ἔσεσθαι καὶ κοπιᾶν , καταφθείρεσθαι τε λιμῷ νοητῷ , δηλὸν ὅτι Χριστὸν οὐ παραδεξάμενοι , καὶ τοὺς λέγοντα σαφῶς · « Ἐγώ εἰμι ὁ ἄρτος ὁ ζῶν , ὁ ἐκ τοῦ οὐρανοῦ καταβάς , καὶ ζωὴν διδὼν τῷ κόσμῳ · ἐὰν τις τὸν ἄρτον τοῦτον φάγῃ , ζήσεται εἰς τὸν αἰῶνα ; » Ἐπειδὴ δὲ διὰ πολλὴν ἀδουλίαν , καὶ τοὺς μεταλαβεῖν ἐχόν , οὐ κατεξεδόκασι τὸν ἄρτον τῆς ζωῆς , λιμῷ κατατίθενται , τρυφούντων τῶν ἐθνῶν . Ἀληθὲς γὰρ ὅτι , καθὰ φησιν ὁ Σολομών , Ὁὐ λιμοκτονήσει Κύριος ψυχὴν δικαίαν , ζωὴν δὲ ἀσεβῶν ἀνατρέψει . » Ἀλλὰ ταῦτα μὲν Ἰουδαίους συνέδη παθεῖν . Δεδυσσάθηκασι γὰρ εἰς τὸν ἀρχηγὸν τῆς ζωῆς .
Lemmas: νοέω δή ἐγώ κατά κοινός , ὁ , ὅτι θεός ὁ αἰώνιος , θεός ὁ κατασκευάζω ὁ ἄκρος ὁ γῆ , αὐτός εἰμί ὁ δίδωμι ὁ πεινάω ἰσχύς . οὖον γάρ ὁ ὁ ἔνδεια γῆ ποτός θεός εἰμί καί αἰώνιος . δίδωμι δέ ὁ πεινάω μᾶλλον αὐτός ὁ δικαιοσύνη , πνευματικός ἐνανθρίαν · δίδωμι δέ ὁμοίως καί ὁ μή ὀδυνάω λύπη . καί οὗτος νοέω διχή . καί γάρ ὁ ἐκ πολύς ἄγαν ἀναίσθησις , καί ἐκ ὁ μή γιγνώσκω ὁ ἀρέσκω Θεός , μήτε μή ὁράω ὅτι προσχωρέω αὐτός δεινός , καί ἄφυκτος περιπίπτω δίκη , δίδωμι εἰς επιχουρια ὁ λυπέω λοιπός ἐπί ὅς εἄν πταίω . ὁ γάρ κατά θεός λύπη μετάνοια εἰς σωτηρία ἀμεταμέλητος τε κατεργάζομαι , ἤγουν ὁ σταυρόω ὁ Ἰησοῦς , καί τάχα ποῦ καί χαίρω ἐπί οὗτος ( διατίθημι γάρ οὕτως ὁ τε ὁ Ἰουδαῖος καθηγητής , καί ὅσος τολμάω εἶπον · « ὁ αἷμα αὐτός ἐπί ἐγώ καί ἐπί ὁ τέκνον ἐγώ » ) δίδωμι λύπη , συμφορά αὐτός καί πόλεμος κακός ὁμιλέω παρασκευάζω · καί ὅτι ὁ πρός αὐτός οἰκειότης ἀπόλλυμι , ἐρημόω γίγνομαι ἀπασάω ἰσχύς καί τροφή πνευματικός . Ταύτη μόνος οὐ καί διερμηνεύω ὁ εἴρω ἐπιφέρω , λέγω · πεινάω γάρ νέος , καί κοπιάω νεανίσκος , καί ἐκλεκτός ἀνίχνες εἰμί . ὅσος μέν γάρ ἥκω εἰς ὁ ἐκλείπω ὁ ἔθνος , ἀσθενέω τε οὕτως , καί ὑπό πούς τρέχω διαβολικός , καί πράσσω άρρητος ὁ ὁ ἀκάθαρτος πνεῦμα δοκέω , ἀνδρεῖος τις εἰμί καί νέος · νοητός δέ δηλονότι , καί πνευματικός , πεινάω καί κόπος κατέχω . ὁ δέ διά ὁ ἐν νόμος παιδαγωγία οἶδα ἀγαθουργέω , καί ὁ δίδωμι ἅπαξ ἀποπεραίνω ἐντολή , ἀλλά οὗτος , φημί , πεινάω , καί κοπιάω , οὗτος εἰμί , ἀνίχνες εἰμί πρός πᾶς ὄπιον ὁ ἀγαθός . ὁ γάρ ὁ εἴρω ὁ θεῖον λόγος εἰμί συμβαίνω εἰμί , ἀποφαίνω δή πάντως αὐτός ἀσθενέω , καί παραμένω , καί καταλιλεῖν οἶδα ὁ ἀγαθός οὐδείς . ὅτι2 δέ λιμός καταφθείρω ὁ ἔθνος ὁ ἐκ Ἰσραήλ , ἐξαιρέω ὁ κακός ὁ πιστεύω εἰς ὁ κύριος ἐγώ Ἰησοῦς Χριστός , προαναφωνέω Θεός , καί πάλαι λέγω διά εἷς ὁ προφήτης · « ἰδέ ἡμέρα ἔρχομαι , λέγω Κύριος , καί ἐπάγω λιμός ἐπί ὁ γῆ , οὖον λιμός ἄρτος , οὐδέ δίψα ὕδωρ , ἀλλά λιμός ὁ ἀκούω ὁ λόγος κύριος · καί ἀπό ἀνατολή ἠώς δυσμή περιτρέχω καί ζητέω ὁ λόγος κύριος , καί οὖον μή εὐρώς . » Πῶς γάρ οὐ μέλλω ἀνίχνες εἰμί καί κοπιάω , καταφθείρω τε λιμός νοητός , δῆλος ὅτι Χριστός οὖον παραδέχομαι , καί ὁ λέγω σαφῶς · « ἐγώ εἰμί ὁ ἄρτος ὁ ζῶ , ὁ ἐκ ὁ οὐρανός καταβαίνω , καί ζωή δίδωμι ὁ κόσμος · ἐάν τις ὁ ἄρτος οὗτος ἐσθίω , ζῶ εἰς ὁ αἰών ; » ἐπεί δέ διά πολύς ἀδουλία , καί ὁ μεταλαμβάνω ἔχω , οὖον κατεξεδόκασι ὁ ἄρτος ὁ ζωή , λιμός κατατίθημι , τρυφάω ὁ ἔθνος . ἀληθής γάρ ὅτι , καθά φημί ὁ Σολομών , οὖον λιμοκτονέω Κύριος ψυχή Δίκαιος , ζωή δέ ἀσεβής ἀνατρέπω . » ἀλλά οὗτος μέν Ἰουδαῖος συνδέω πάσχω . Δεδυσσάθηκασι γάρ εἰς ὁ ἀρχηγός ὁ ζωή .