cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0500.1
ἠθέλον , ἐκεῖ πως καὶ συνωθούμενοι , καὶ μὴ δυνάμεθα φέρειν τὸ ὀχθὸς ὑποκρινόμενοι . Ὁ δὲ ἀσύνετος τε καὶ ἀγελαιὸς δῆμος , γυναικὰ τε φρενῶν ἔρημα , κατεκροτεῖται εὐφημίαις , τὴν ἀψυχὸν ὕλην εἰδοποιηθεῖσαν ὁρῶντες εἰς ἄνδρα τυγχὼ ἢ γυναῖκα , φοντὸ τε κατὰ ἀλήθειαν καὶ ἀφόρητον ἐνέαινα βάρος τὸν διακομιζόμενον τοῖς ἀναθεμένοις εἰς ὀψων αὐτῶν . Διαγελᾷ τοιγαροῦν ὁ θεὸς ἡμῖν ἐν τούτοις λόγοις τῆς Ἑλληνικῆς ἀναίσθησίας τὸ μέγεθος , καὶ φησὶ περὶ τῶν ἐν σκηοῖς ἀγαλμάτων , ἃ καὶ προσκυνεῖν ἀσύνετως ἠθέλον · Αἴρετε αὐτὰ καταδεδεμένα ὡς φορτίον κοπιῶντι , καὶ πεινῶντι ἐκλελυμένῳ , οὐχ ἰσχυόντι δμα . Ταῦτα γάρ , ὡς ἔφημ , ὑπεπλάττοντο τῶν ἱερῶν τινὲς ἐν τῷ περιχοιζοῦν τὰ χειροποίητα . Πῶς οὖν ἄρα τῶν προσκυνουμένων τὸ ἀδρανὲς γνωσθήσεται , ἐκ πολλῶν μὲν καὶ ἑτέρων καθεῖδω τις ἂν αὐτό . Σῦλον γάρ ἢ λίθος ἢ ἑτέρα τις ὕλη τῶν τοιούτων γένεσις . Ἐπειδὴ δὲ ἀναγκαῖον ἦν τῶν ὅτι μάλιστα χρησίμων καταδείξαι τούτω , πρὸς ἀνάμνησιν αὐτοὺς ἀποφέρει τῆς ἐσομένης αὐτῶν αἰχμαλωσίας , τῆς ὑπὲ γέ φημι τῶν Βαβυλωνίων , ἣν δὴ καὶ πεπόνθασιν , ἐπεὶ τοὺς μεθέντες τὸ χρέμα πληροῦν τὸν νόμον , καὶ τὸν ἕνα τε καὶ φύσει θεραπεύειν Θεόν , κατῆρχοντο πρὸς πᾶν ὁτιοῦν τῶν ἀπηχέστατων , καὶ προσεκκευήχασιν τοῖς ἔργοις τῶν ἰδίων χειρῶν τεθῦσαι τε πρὸς τούτω , καὶ τῇ στρατιᾷ τοῦ οὐρανοῦ , καθὰ γέγραπται . Πόθεν οὖν ἄρα τὸ ἀδρανὲς τῶν ἐν ὑπολήψει θεῶν ὀφθήσεται ; Οὐ δυνήσονται , φησὶ , διασωθῆναι ἀπὸ πολέμου , αὐτοὶ δὲ αἰχμάλωτοι ἥχθησαν . Ἀλούσης γὰρ πόλεως ἢ χώρας , εἰ δὴ τινες εἰσὶν παρ’ αὐτοῖς περιχρυσὸι τε καὶ περιάργυροι θεοί , πρώτω τῶν ἄλλων ἀπάντων παρὰ τῶν ἡρηχότων λαμβάνονται , οἳς ἦν εἴκως , εἴπερ τινὲς ἦσαν θεοί , καὶ τοῖς ἰδίοις ἐπαμύναι προσκυνήταις , καὶ ἀμείνους αὐτοὺς ἀποφάνναι τῆς τῶν πολεμίων χειρός . Τί τοίνυν ὠφελεῖ γλυπτόν , ὅτι γεγόντοί τε τοιούτω παρὰ μὲ ξύλου , καὶ λίθου ; Ἀκουσάτέ μου , οἶκος τοῦ Ἰακώβ , καὶ τὸ κατάλοιπον τοῦ Ἰσραήλ , οἱ αἰρόμενοι ἐκ κοιλίας , καὶ παιδευόμενοι ἐκ παιδίου ἕως γήρως . Ἐγώ εἰμι , ἕως ἂν καταγηράσητε . Ἐγώ εἰμι . Ἐγώ ἀνέχωμα ὑμῶν . Ἐγώ ἐποίησα , καὶ ἐγώ ἀνήσω · ἐγώ ἀναλήψομαι , καὶ σώσω ὑμᾶς .
Lemmas: ἐθέλω , ἐκεῖ πως καί συνωθέω , καί μή δύναμαι φέρω ὁ ὄχθος ὑποκρίνομαι . ὁ δέ ἀσύνετος τε καί ἀγελαῖος δῆμος , γυναικάς τε φρήν ἐρῆμος , κατακροτέω εὐφημία , ὁ ἀψυχὸν ὕλη εἰδοποιέω ὁράω εἰς ἀνήρ τυγχάνω ἢ γυνή , φόντο τε κατά ἀλήθεια καί ἀφόρητος ἐνέαινα βάρος ὁ διακομίζω ὁ ἀνατίθημι εἰς ὄψον αὐτός . διαγελάω τοιγάρ ὁ θεός ἐγώ ἐν οὗτος λόγος ὁ Ἑλληνικός ἀναισθησία ὁ μέγεθος , καί φημί περί ὁ ἐν σκίον ἄγαλμα , ὁ καί προσκυνέω ἀσύνετος ἐθέλω · ἀείρω αὐτός καταδέω ὡς φορτίον κοπιάω , καί πεινάω ἐκλύω , οὐ ἰσχύω ΔΜΑ . οὗτος γάρ , ὡς Εφίμ , ὑποπλήσσω ὁ ἱερός τις ἐν ὁ περιχοιζεω ὁ χειροποίητος . Πῶς οὖν ἄρα ὁ προσκυνέω ὁ ἀδρανής γιγνώσκω , ἐκ πολύς μέν καί ἕτερος καθίζω τις εἄν αὐτός . Σύλη γάρ ἢ λίθος ἢ ἕτερος τις ὕλη ὁ τοιοῦτος γένεσις . ἐπεί δέ ἀναγκαῖος εἰμί ὁ ὅτι μάλιστα χρήσιμος καταδείκνυμι οὗτος , πρός ἀνάμνησις αὐτός ἀποφέρω ὁ εἰμί αὐτός αἰχμαλωσία , ὁ ΥΠΕ γε φημί ὁ Βαβυλώνιος , ὅς δή καί πάσχω , ἐπεί ὁ μεθίημι ὁ χρέμας πληρόω ὁ νόμος , καί ὁ εἷς τε καί φύσις θεραπεύω Θεός , κατέρχομαι πρός πᾶς ὁστισοῦν ὁ ἀπηχής , καί προσχέω ὁ ἔργον ὁ ἴδιος χείρ θύω τε πρός οὗτος , καί ὁ στρατιά ὁ οὐρανός , καθά γράφω . πόθεν οὖν ἄρα ὁ ἀδρανής ὁ ἐν ὑπολαμβάνω θεός ὁράω ; οὖον δύναμαι , φημί , διασῴζω ἀπό πόλεμος , αὐτός δέ αἰχμάλωτος ἄγω . ἀλέω γάρ πόλις ἢ χώρα , εἰμί δή τις εἰμί παρά αὐτός περιχρυσόω τε καί περιάργυρος θεός , πρῶτος ὁ ἄλλος ἀπαντάω παρά ὁ ηρηχοος λαμβάνω , οἶς εἰμί ἵημι , εἴπερ τις εἰμί θεός , καί ὁ ἴδιος ἐπαμύνω προσκυνητής , καί ἀγαθός αὐτός ἀποφαίνω ὁ ὁ πολέμιος χείρ . τις τοίνυν ὠφελέω γλυπτός , ὅτι γίγνομαι τε τοιοῦτος παρά ἐγώ ξύλον , καί λίθος ; ἀκούω ἐγώ , οἶκος ὁ Ἰακώβ , καί ὁ κατάλοιπον ὁ Ἰσραήλ , ὁ ἀείρω ἐκ κοιλία , καί παιδεύω ἐκ παιδίον ἠώς γῆρας . ἐγώ εἰμί , ἠώς εἄν καταγηράσκω . ἐγώ εἰμί . ἐγώ ἀνέχωμα σύ . ἐγώ ποιέω , καί ἐγώ ἀνίημι · ἐγώ ἀναλαμβάνω , καί σῴζω σύ .