cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0639.1
Ιουδαίων μητέρα , ποθὴ δὴ τὴν Συναγωγὴν · « Καλῶς ἄ ἐποίησας , οὕτως ἔσται σοι · τὸ ἀναπδόμα σου ἀνταποδοθήσεται εἰς κεφαλὴν σου . » Ναὶ μὴν καὶ ὁ προφήτης Ἠσαΐας · « Οὐαὶ τῷ ἀνόμῳ , » φησίν · « συντρίψει τὰ ἔργα τῶν χειρῶν αὐτοῦ συμβεβηκὸς αὐτῷ . » Τοιούτων τι καὶ νῦν διὰ τῶν προκειμένων σημαίνεται . Ἐπεὶδὴ γὰρ τὴν περὶ ἐμοῦ γνώσιν ἀπέωσας , φησίν , ὑπεροραθήση παρ’ ἐμοῦ , καὶ ἰσοπαλὴ τοῖς πλημμελήμασιν ὑπομείνεις τὴν δίκην . Ἐπιλανθάνεται δὲ τὸ τοῦ Θεοῦ τοῦ κατὰ φύσιν καὶ ἀληθῶς , καὶ τοῦ κατεξουσιάζοντος τῶν ὅλων , οὐχὶ δὴπου πάντως εἰς ἀμνησίαν ἐλθὼν τοῦ ὅτι Θεὸς ἐστι · ( καὶ δαίμονια γὰρ πιστεύσουσι , καὶ φρτττουσι , κατὰ τὴν τοῦ ἀποστόλου φωνήν ) , ἀφεῖδης δὲ μᾶλλον τοῦ ὑποκείσθαι θέλειν αὐτῷ , καὶ τῶν παρ’ αὐτοῦ διατεταγμένων ὀλίγα φροντίσας · ὡς ἐξήνιον ὁρᾶσαι καὶ ἀμεῖψι , καὶ ὁλοσρώτως ἐκνευκῶσαι πρὸς πᾶν τούναντιον , ὧν ἔδει πληροῦν . Ἐπιλανθάνεται δὲ Θεός , ἢγουν ὑπερορᾷ τῶν ἀμνημονούντων αὐτοῦ , μονοῦν γὰρ τὴν ἐπίκουρον χεῖρα συστέλλων , καὶ φειδοῦς ἀπάσης ἀπογυμνῶν αὐτούς · ὁ δὴ πέπονθεν Ἰσραήλ . Οὐ γὰρ ἐφοβήθη τὸν οὐρανὸν τε καὶ γῆς Κύριον , καὶ τῶν ὅλων δημιουργὸν τε καὶ τεχνίτην · ἀπολύσας δὲ ὡσπερ τῶν αὐτοῦ σκηπτρῶν τὸν αὐχένα , δεδούλευκε τοῖς οὐκ οὖσι θεοῖς . Ταύτην οὖν φησίν , ὅτι Σὺ οὐκ ἐφοβήθης με , καὶ ἐγὼ ἀναγγελῶ τὴν δικαιοσύνην μου , καὶ τὰ κακὰ σου · κακὰ λέγων τὴν ἀπόστασιν τὴν ἀπ’ αὐτοῦ δηλοῦντι , καὶ τὸ προαχθῆναι εἰς λέγεις , οἷς αὐτὸς εἰργάσατο θεοῖς . Ἐπαγγέλλει δὲ τὴν αὐτοῦ δικαιοσύνην ἐπὶ τῶν τοιαύδε δρᾶν εἰωθότων ὁ τῶν ὅλων Θεός , ψήφον ἐπ’ αὐτοῖς θεῖαν ἐκφέρων , καὶ ἰσάθρωπον κλάσιν ἐπιτιθεῖς . Οὐ γὰρ εἰς ἕνα τῶν καθ’ ἡμᾶς τὰ τολμήματα , ἀλλ’ εἰς αὐτὴν πράττεται τὴν ὑφὸ τε καὶ ἄνω , καὶ τῶν ὅλων κατακρύψαν φύσιν . Ὅτι δὲ ἀνύητος [ al . ἀνόητος ] αὐτοῖς ἡ τῶν ψευδομύων εὐρεσις θεῶν , διαδεικνύσιν εἰπών , ὅτι « Οὐχ ὠφελησούσι σε · » καὶ ὅτι τὸ χρήμα ἐστιν ἀληθές , προσαποφαίνει λέγων · « Ὅταν ἀναβοήσης , ἐξελεσθωσάν σε ἐν τῇ θλίψει σου . » Οὐκοῦν , ὡς ὁ προφήτης φησίν , « Τί ὠφελεῖ γλυπτόν , ὅτι ἐγλυφαν αὐτό ; Ἐπλασαν αὐτὸ χύνευμα φαντασίαν ψευδῆ , καὶ αὐτὸ τέκτων ἐποίησε , καὶ οὐ Θεὸς ἐστιν . » Εἶτα πῶς ἐπικουρήσειν τοῖς πεπλανημένοις , ἐκ ξύλου καὶ λίθου πεποιημένον ἄγαλμα , καὶ τέχνην ἀνθρώπων εὕρηματα μᾶλλον , ἢ Θεός ; Διὰ τοῦτο φησίν , ὅτι Τοὺς πάντας ἀνεμὸς λήψεται , καὶ ἀποίσει καταγῆς . Τοῦτουν δέ , τίνας ; « Ἡ τοὺς παρ’ αὐτοῖς ἐπικυθέντας θεούς , ἢ τάχα πού τοὺς προσκυνοῦντας αὐτούς , οἱ , καθάπερ χοῦς καὶ κόνις , τὰς τῶν ἀνέμων ἀναρρίπουνται πνοάς . Καὶ τοῦτο , οἶμαι , ἐστὶ τὸ ἐν βίβλῳ Ψαλμῶν εἰρημένον · « Γενήθησαν ὡσὲ χοῦς κατὰ πρᾶσιν ἀνέμου · » τοῦτέστι , βαδιζόντων πρὸς τὸ μηδέν . » Ἔθος δὲ τῇ θεοπνεύστῃ Γραφῇ τὰς τῶν πειρασμῶν , ἤτοι τῶν κολάσεων ἐφόδους , λαϊλαπὶ καὶ καταγῆδι πολλάκις ἀφομοιοῦν .
Lemmas: Ἰουδαῖος μήτηρ , ποθή δή ὁ συναγωγή · « καλῶς ὅς ποιέω , οὕτως εἰμί σύ · ὁ ἀναπδόμα σύ ἀνταποδίδωμι εἰς κεφαλή σύ . » ναίς μήv καί ὁ προφήτης Ἠσαΐας · « οὐαί ὁ ἄνομος , » φημί · « συντρίβω ὁ ἔργον ὁ χείρ αὐτός συμβαίνω αὐτός . » τοιοῦτος τίς καί νῦν διά ὁ πρόκειμαι σημαίνω . ἐπειδή γάρ ὁ περί ἐγώ γνῶσις ἀπωθέω , φημί , ὑπεροράω παρά ἐγώ , καί ισόπαλος ὁ πλημμέλημα υπομένω ὁ δίκη . ἐπιλανθάνομαι δέ ὁ ὁ Θεός ὁ κατά φύσις καί ἀληθής , καί ὁ κατεξουσιάζω ὁ ὅλος , οὐ δήπου πάντως εἰς ἀμνησία ἔρχομαι ὁ ὅτι θεός εἰμί · ( καί δαιμόνιος γάρ πιστεύω , καί φράσσω , κατά ὁ ὁ ἀπόστολος φωνή ) , Αφείδης δέ μᾶλλον ὁ ὑπόκειμαι ἐθέλω αὐτός , καί ὁ παρά αὐτός διατάσσω ὀλίγος φροντίζω · ὡς ἐξήνιος ὁράω καί ἄμειψις , καί ὁλοσρώτως ἐκνεύω πρός πᾶς τουναντίον , ὅς ἐσθίω πληρόω . ἐπιλανθάνομαι δέ Θεός , ἤγουν ὑπεροράω ὁ ἀμνημονέω αὐτός , μονόω γάρ ὁ ἐπίκουρος χείρ συστέλλω , καί φειδώ ἀπασάω ἀπογυμνόω αὐτός · ὁ δή πάσχω Ἰσραήλ . οὖον γάρ φοβέω ὁ οὐρανός τε καί γῆ κύριος , καί ὁ ὅλος δημιουργός τε καί τεχνίτης · ἀπολύω δέ ὡς ὁ αὐτός σκῆπτρον ὁ αὐχήν , δουλεύω ὁ οὐ εἰμί θεός . οὗτος οὖν φημί , ὅτι σύ οὐ φοβέω ἐγώ , καί ἐγώ ἀναγγέλλω ὁ δικαιοσύνη ἐγώ , καί ὁ κακός σύ · κακός λέγω ὁ ἀπόστασις ὁ ἀπό αὐτός δηλόω , καί ὁ προάγω εἰς λέγω , ὅς αὐτός ἐργάζομαι θεός . ἐπαγγέλλω δέ ὁ αὐτός δικαιοσύνη ἐπί ὁ τοιαύς δράω εἴωθα ὁ ὁ ὅλος Θεός , ψῆφος ἐπί αὐτός θεῖος ἐκφέρω , καί ἰσάθρωπον κλάσις ἐπιτίθημι . οὖον γάρ εἰς εἷς ὁ κατά ἐγώ ὁ τόλμημα , ἀλλά εἰς αὐτός πράσσω ὁ ὑφὸ τε καί ἄνω , καί ὁ ὅλος κατακρύπτω φύσις . ὅτι2 δέ ανυαβλης [ al . ἀνόητος ] αὐτός ὁ ὁ ψευδομυς εὕρεσις θεός , διαδείκνυμι εἶπον , ὅτι « οὐχ ὠφελέω σύ · » καί ὅτι ὁ χρήμα εἰμί ἀληθής , προσαποφαίνω λέγω · « ὅταν ἀναβοάω , ἐξελαύνω σύ ἐν ὁ θλῖψις σύ . » οὐκοῦν , ὡς ὁ προφήτης φημί , « τις ὠφελέω γλυπτός , ὅτι γλύφω αὐτός ; πλάσσω αὐτός χύνευμα φαντασία ψευδής , καί αὐτός τέκτων ποιέω , καί οὖον θεός εἰμί . » εἶτα πῶς ἐπικουρέω ὁ πλανάω , ἐκ ξύλον καί λίθος ποιέω ἄγαλμα , καί τέχνη ἄνθρωπος εὕρημα μᾶλλον , ἢ Θεός ; Ζεύς οὗτος φημί , ὅτι ὁ πᾶς ἄνεμος λαμβάνω , καί ἀποφέρω κατάγνυμι . Τοῦτος δέ , τίς ; « ὁ ὁ παρά αὐτός ἐπικυνέω θεός , ἢ τάχα πού ὁ προσκυνέω αὐτός , ὁ , καθάπερ χοῦς καί κόνις , ὁ ὁ ἄνεμος ἀναρρίπτω πνοή . καί οὗτος , οἴομαι , εἰμί ὁ ἐν Βίβλος ψαλμός εἴρω · « γίγνομαι ὠθέω χοῦς κατά πρᾶσις ἄνεμος · » τουτέστι , βαδίζω πρός ὁ μηδείς . » ἔθος δέ ὁ θεόπνευστος γραφή ὁ ὁ πειρασμός , ἤτοι ὁ κόλασις ἔφοδος , λαῖλαψ καί καταγής πολλάκις ἀφομοιόω .