cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0612.2
Τὸ κτίζεσθαι φαμεν ἐν τούτοις καταδηλοῦν , οὐχὶ δήπου πάντως τὴν ἐκ τοῦ μὴ ὄντος εἰς τὸ εἶναι παράδοσιν . Διαλέγεται γὰρ ὡς πρὸς ὄντας , ἤδη καὶ ὑφεστηκότας , ἀνακαινισμὸν δὲ μᾶλλον ὑποδηλοῖ τὸν διὰ τοῦ ἁγίου Πνεύματος ἀναστοιχειοῦντά τινας εἰς ἁγίαν καὶ ἀμώμητον πολιτείαν καὶ ζωήν . Οὕτως γὰρ κτίζει λέγεται Χριστὸς τοὺς δύο λαοὺς εἰς ἕνα καινὸν ἄνθρωπον , ποιῶν εἰρήνην , καὶ ἀποκαταλλάσσων τοὺς ἀμφωτέρους ἐν ἑνὶ σώματι πρὸς τὸν Πατέρα . Παρεγυμνάζει δὲ ἡμῖν καὶ ὁ πάνσοφος Παῦλος , οὕτω γεγραφώς · « Μὴ συσχηματίζεσθε τῷ αἰῶνι τούτῳ , ἀλλὰ μεταμορφοῦσθε τῇ ἀνακαινώσει τοῦ νοὸς ὑμῶν εἰς τὸ δοκιμάζειν ὑμᾶς , τί τὸ θέλημα τοῦ Θεοῦ τὸ ἀγαθὸν καὶ εὐάρεστον . » Προσταχθῆμεν δὲ καὶ ἀπολύσασθαι μὲν τὸν παλαιὸν ἄνθρωπον , ἐνδύσασθαι δὲ τὸν νέον , τὸν ἀνακαινούμενον κατ’ εἰκόνα τοῦ κτίσαντος αὐτόν . Κτίζω σε τοίνυν ἐγώ , φησίν , οὐχ ὡς ἄνθρωπος χαλκοῦργος τὰ ἐξ ὕλης σκεύη ποιῶν δι’ ὀργάνων καὶ πυρός , ἀλλὰ μᾶλλον ἀδήτῳ τινὶ καὶ νοητῇ μεταστοιχείωσει , καὶ ἀναπλάσμῳ , καὶ οἷον ἀναγεννήσει πνευματικῇ , ἣν δὲ καὶ αὐτὸς ὁ Σωτὴρ Νικοδήμῳ ποτὲ διεσάφη , λέγων · « Ἀμὴν , ἀμὴν λέγω ὑμῖν , ἐὰν μὴ τις γεννηθῇ ἐξ ὕδατος καὶ Πνεύματος , οὐ δύναται ἰδεῖν τὴν βασιλείαν τοῦ Θεοῦ . » Γεγεννημένα γὰρ οὐκ ἐκ σπορᾶς φθαρτῆς , ἀλλὰ διὰ λόγου ζῶντος Θεοῦ καὶ μένοντος . Οὕτω κτίζει Χριστός , ἀναμορφῶν δι’ ἁγιασμοῦ πρὸς ἑαυτὸν τοὺς πιστεύοντας , καὶ ἀνακομίζων εἰς σωτηρίαν . Κτίζει γὰρ ἡμᾶς οὐκ εἰς ἀπώλειαν , τοῦτέστιν οὐκ εἰς φθορὰν ἔτι καὶ θάνατον . ἀλλ’ εἰς μακράλωνα βίον καὶ ἀτελεύτητον ζωήν . Ὅτι δὲ τοῖς ἅπαξ εἰς τοῦτο λαμπρότητος ἀνηγεμένοις , καὶ καινούργιον λαχοῦσι τὴν διὰ Χριστοῦ , δοθήσεται παρ’ αὐτοῦ καὶ πνευματικῆς εὐανδρίας ἀνανταγωνίστος χάρις , καὶ σύνεσις οὐκ εὐάντητος τοῖς τῆς ἀληθείας ἐχθροῖς , διαδείκνυσι λέγων · Πᾶν σκεῦος φθαρτόν , [ καὶ ] ἐπὶ σοῦ οὐκ εὐοδώσω , καὶ πᾶσα φωνή , [ ἡ ] ἀναστήσεται ἐπὶ σὲ εἰς κρίσιν , πάντας αὐτοὺς ἡττήσεις . Σκεῦὴ μὲν φθαρτὰ φαῖν ἂν εἶναι τις τῆς τοῦ διαβόλου δυστροπίας τοὺς ὑπουργούς , οὶ καὶ φθορᾶς εἰσι καὶ ἀπωλείας τέκνα . Οὗτοι κατεπιφύονται τῶν ἁγίων , ἔσθ’ ὅτε καὶ τοξεύσας πολυτρόπως τὰ τῆς ἑαυτῶν σκαιότητος ἐπαρίπεντες βέλη , διωγμοὺς καὶ θλίψεις ἐπάγοντες , καὶ πολυτρόπα πειρασμῶν εὕρηματα . Ἀλλ’ οὐκ εὐοδηθήσονται παρὰ Χριστοῦ , ὥστε καὶ ἰσχύσαι τὰς τῶν ἁγίων καταφθεῖραι ψυχάς · οἱ δὲ γε τῶν ἀνοσιῶν αἵρεσεων εὕρεται παλιρρημόνους φωνὰς κατὰ τῆς ἀδήτου δόξης · ἵντες μονοῦνχι δικαζόμενοι τοῖς ἁγίοις , οἱ τῆς ἀληθείας προμάχονται , καὶ προσεστήκασι νεανικῶς τῆς ἀχραιρνοῦς ὀρθότητος τῶν ἐκκλησιαστικῶν δογμάτων . Πλην ἡττῶνται , Χριστοῦ νέμουσι τοῖς ἁγίοις καὶ τοῦτο . Παρ’ αὐτοῦ γὰρ τὸ δύνασθαι νικᾶν , καὶ πᾶσαν ἐχθρῶν ἐπανάστασιν , καὶ πᾶσαν ἀντίστασιν ἀνοσίου φωνῆς · ὡς γὰρ ὁ Ψαλμὸς φησίν · « Ἐν τῷ
Lemmas: ὁ κτίζω φημί ἐν οὗτος καταδηλόω , οὐ δήπου πάντως ὁ ἐκ ὁ μή εἰμί εἰς ὁ εἰμί παράδοσις . διαλέγω γάρ ὡς πρός εἰμί , ἤδη καί ὑφίστημι , ἀνακαινισμός δέ μᾶλλον ὑποδηλόω ὁ διά ὁ ἅγιος πνεῦμα ἀναστοιχειόω τις εἰς ἅγιος καί ἀμώμητος πολιτεία καί ζωή . οὕτως γάρ κτίζω λέγω Χριστός ὁ δύο λαός εἰς εἷς καινός ἄνθρωπος , ποιέω εἰρήνη , καί ἀποκαταλλάσσω ὁ ἄμφος ἐν εἷς σῶμα πρός ὁ πατήρ . Παρεγυμνάζει δέ ἐγώ καί ὁ πάνσοφος Παῦλος , οὗτος γράφω · « μή συσχηματίζω ὁ αἰών οὗτος , ἀλλά μεταμορφόω ὁ ἀνακαίνωσις ὁ νόος σύ εἰς ὁ δοκιμάζω σύ , τίς ὁ θέλημα ὁ Θεός ὁ ἀγαθός καί Εὐάρεστον . » Προστάζω δέ καί ἀπολύω μέν ὁ παλαιός ἄνθρωπος , ἐνδύω δέ ὁ νέος , ὁ ἀνακαινόω κατά εἰκών ὁ κτίζω αὐτός . κτίζω σύ τοίνυν ἐγώ , φημί , οὐ ὡς ἄνθρωπος χαλκουργός ὁ ἐκ ὕλη σκεῦος ποιέω διά ὄργανον καί πῦρ , ἀλλά μᾶλλον ἄδητος τις καί νοητός μεταστοιχειώνω , καί ἀναπλασμός , καί οἷος ἀναγέννησις πνευματικός , ὅς δέ καί αὐτός ὁ Σωτήρ Νικόδημος ποτέ διασαφέω , λέγω · « ἀμήν , ἀμήν λέγω σύ , ἐάν μή τις γεννάω ἐκ ὕδωρ καί πνεῦμα , οὖον δύναμαι ὁράω ὁ βασίλειος ὁ Θεός . » γεννάω γάρ οὐ ἐκ σπορά φθαρτός , ἀλλά διά λόγος ζῶ Θεός καί Μένων . οὕτως κτίζω Χριστός , ἀναμορφόω διά ἁγιασμός πρός ἑαυτοῦ ὁ πιστεύω , καί ἀνακομίζω εἰς σωτηρία . κτίζω γάρ ἐγώ οὐ εἰς ἀπώλεια , τουτέστιν οὐ εἰς φθορά ἔτι καί θάνατος . ἀλλά εἰς μακράλωνα βίος καί ἀτελεύτητος ζωή . ὅτι2 δέ ὁ ἅπαξ εἰς οὗτος λαμπρότης ἀνάγω , καί Καινούργιον λαγχάνω ὁ διά Χριστός , δίδωμι παρά αὐτός καί πνευματικός εὐανδρία ἀνανταγώνιστος χάρις , καί σύνεσις οὐ εὐάντητος ὁ ὁ ἀλήθεια ἐχθρός , διαδείκνυμι λέγω · Πᾶν σκεῦος φθαρτός , [ καί ] ἐπί σύ οὐ εὐοδόω , καί πᾶς φωνή , [ ὁ ] ἀνίστημι ἐπί σύ εἰς κρίσις , πᾶς αὐτός ἡττάω . σκευή μέν φθαρτός φαίνω εἄν εἰμί τις ὁ ὁ διάβολος δυστροπία ὁ ὑπουργός , οἷ καί φθορά εἰμί καί ἀπώλεια τέκνον . οὗτος κατεπιφύω ὁ ἅγιος , ἔστω ὅτε καί τοξεύω πολύτροπος ὁ ὁ ἑαυτοῦ σκαιότης ἐπαρίπεντες βέλος , διωγμός καί θλῖψις ἐπάγω , καί πολύτροπος πειρασμός εὕρημα . ἀλλά οὐ εὐοδέω παρά Χριστός , ὥστε καί ἰσχύω ὁ ὁ ἅγιος καταφθείρω Ψυχή · ὁ δέ γε ὁ ανοσία αἵρεσις εὑρετής παλιρρημονοος φωνή κατά ὁ ἄδητος δόξα · ἵημι μονοῦς δικάζω ὁ ἅγιος , ὁ ὁ ἀλήθεια προμάχομαι , καί προσίστημι νεανικός ὁ ἀχραιρνοῦς ὀρθότης ὁ ἐκκλησιαστικός δόγμα . πλην ἡσσάομαι , Χριστός νέμω ὁ ἅγιος καί οὗτος . Παρά αὐτός γάρ ὁ δύναμαι νικάω , καί πᾶς ἐχθρός ἐπανάστασις , καί πᾶς ἀντίστασις ἀνόσιος φωνή · ὡς γάρ ὁ ψαλμός φημί · « ἐν ὁ