cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0655.1
τὸν πόδα σου ἀπὸ τῶν Σαββάτων , οὐδὲν ἕτερον εἴη ἂν , ὡς γε οἶμαι πλὴν ὅτι τὸ μὴ χρεῖναι ἄρξιν , ἂ ἂν βουλοῖτο τις , καὶ τὰς τῶν ἰδίων ἐπιθυμιῶν ἴδαναι τριβούς . Ὅτι γὰρ τῶν ἀνθρωπίνων δειληρωμένων ὁ σκοπὸς εἰς τὸ φιλήδονον βλέπει , πιστώσεται γράφωv ὁ πάνσοφος Παῦλος : Ὁ γὰρ ὁ δέλω τοῦτο ποιῶ ἀγαθὸν , ἀλλ’ ὁ μισῶ χακὸν τοῦτο πράσσω , συνδημοι γὰρ τῷ νόμῳ τοῦ Θεοῦ κατὰ τὸν ἔσω ἄνθρωπον , βλέπω δὲ ἕτερον νόμον ἀντιστρατευόμενον τῷ νόμῳ τοῦ νοὸς μου , καὶ αἰχμαλωτίζοντά με τῷ νόμῳ τῆς ἁμαρτίας τῆς ὄντι ἐν τοῖς μέλεσί μου . Δεῖ δὴ οὖν ἄρα καὶ μᾶλα νεανικῶς καταγωνίσασθαι μὲν τὸ ἴδιον θέλημα τοὺς εὐδοκοῦμεν θελήοντας παρὰ Θεῷ , τοὺς δὲ θείους αὐτοῦ νόμους πανταχοῦ ἐπομένουv τὴν ἀξιἀγαστον τῆς δικαιοσύνης διάττειν ὁδόν . Τρυφερὰ δὲ Σαββάτου ψφσι τὰ μὴδὲν ἔχοντα ἄντα ἀπὸ γῆνης . Σκληρὰ δὲ γνῶμη καὶ ἀπηγής , τὸ μὴ ὑποχεῖσθαι Θελειν , οἷς ἂν βούληται Θεός · τοιούτων ὄντα τὸν Ἰαρεὰλ διήλεγξε λέγων , Γινώσκω ἐγὼ ὅτι σκληρὸς εἶ , καὶ νεῦρον σιδηροῦν ὁ τράχηλός σου , καὶ τὸ μέτωπόν σου χαλκοῦν . Τὸ εὐπειθὲς οὖν ἄρα , καὶ τὸ εὐήνιον , καὶ τὸ εἰκτικὸν τοῦ τρόπου , τρυφερόν ἀποφαίνει τῷ Θεῷ τὴν κατὰ τὸ Σάββατον ἄρξιν , ἥτοι τὸν κατὰ πνεῦμα σαββατισμὸν , ὃν οἱ κατορθοῦν θελήσαντες ἀμωμήτως οὐκ ἀροῦσιν ἐπ’ ἔργῳ τὸν πόδα , τουτἐστίν , οὐ βαδίζουσι πρακτικῶς , ἐπιτελοῦσι δὲ μᾶλλον τὴν εὐαγή , καὶ ἀνησιφόρων ἄρξιν , τὴν ἐπὶ γε , φημι , τοῖς αἰσχίστοις , καὶ βδελυροῖς , καὶ ἀπηχημένους τῷ Θεῷ πράγμασι . Βούλεται δὲ τοὺς τοιούτους καὶ ὀργῆς καὶ θυμοῦ κατενμεγεδοῦντας ὁρθῶσαι , καὶ θύραν ἔχοντας ἐπὶ γλώττη καὶ μοχλόν . Οὐ γὰρ λαλήσεις λόγον , φησίν , ἐν ὀργῇ ἐκ τοῦ στόματός σου . Διὸ δὴ οὖν ἐνταῦθα περιεῖσθαι δεῖνὰ καὶ παγγάλδεπα , ὧν ἐν τις ἀποκριθῆς τελείως ἔσται παρὰ Θεῷ . Ἐργὰ γὰρ τις τῶν ἁγίων ἀποστόλων , Εἴ τις ἐν λόγῳ οὐ πταίει , οὗτος τέλειος ἄνηρ δυνάμενος χαλινագωγήσαι καὶ ὅλον τὸ σῶμα . Ὁ δὲ κρεῖττων πάντων , πάντως που καὶ εὐχήμων , ἐπερ ἐστίν ἀληθὴς καὶ τὸ ἔμπαλιν γέγραπται γὰρ ὅτι ἄνθρω θυμώδης οὐχ εὐχήμων . Πράους οὖν ἄρα καὶ πλείστην ὁσὴν ἔχοντας τὴν ἀρετὴν εἶναι βούλεται ὁ Θεὸς τοὺς σαββατίζοντας νοητῶς , καὶ ἁγίως , καὶ τρυφερῶς , καὶ πεποιθέναι κελεύει , οὐχ ἐπὶ πλοῦτῳ μᾶλλον ἢ δυναστείαις κοσμικαῖς , οὐχ ἐπὶ βόμη σώματων , οὐχ ἐφ’ ἑτέρῳ τινὶ τῶν τοιούτων , ἀ πᾶς ἐν Ἰσω ταῖς ἐν ἀγροῖς τρώσαιρὰ τὴ ἐστι καὶ εὐμάρανα , ἐπὶ Κύριον δὲ μᾶλλον τὸν ἀπάσης εὐθυμίας καὶ χορηγὸν καὶ πρύτανιν . Τὰ τῶν οὕτω ζην εἰωθότων , ὅτι οἷοι τινες εἰεν , Ἀνθρώπους στεφανοῦ , διαδεικνυσι λέγων , ὅτι Ἄναβιᾶσαι σε ἐπὶ τὰ ἀγαθὰ τῆς γῆς , καὶ ψωμῆ σε ἐπὶ τὴν κληρονομίαν Ἰακώβ τοῦ πατρός σου . Ἐπηγγέλατο μὲν γὰρ τοῖς τῶν Ἰουδαίων πατράσιν ὁ τῶν ὅλων Θεὸς τὴν γῆν τῆς ἐπαγγελίας , καὶ δὴ καὶ εἰσεκομισθῆσαν εἰς αὐτὴν στρατηγούντος Ἰησοῦ μετὰ τὸν Ἰσραφάντην Μωϋσέα . Εἶτα πῶς διὰ τῶν προκειμένων στίχων , ὡς οὐπω λαβοῦσι τὸν κλῆρον τὸν ἐπαγγελθέντα τῷ πατριάρχῃ Ἰακώβ ,
Lemmas: ὁ πούς σύ ἀπό ὁ σάββατον , οὐδείς ἕτερος εἰμί εἄν , ὡς γε οἴομαι πλήν ὅτι ὁ μή χρέω ἄρξ , ὅς εἄν βούλομαι τις , καί ὁ ὁ ἴδιος ἐπιθυμία ἰδανός τρίβος . ὅτι2 γάρ ὁ ἀνθρώπινος δειληρωμένων ὁ σκοπός εἰς ὁ φιλήδονος βλέπω , πιστόω γράφω ὁ πάνσοφος Παῦλος : ὁ γάρ ὁ Δελώ οὗτος ποιέω ἀγαθός , ἀλλά ὁ μισέω χάσκω οὗτος πράσσω , συνδημοι γάρ ὁ νόμος ὁ Θεός κατά ὁ εἴδομαι ἄνθρωπος , βλέπω δέ ἕτερος νόμος ἀντιστρατεύομαι ὁ νόμος ὁ νόος ἐγώ , καί αἰχμαλωτίζω ἐγώ ὁ νόμος ὁ ἁμαρτία ὁ εἰμί ἐν ὁ μέλος ἐγώ . Δεύς δή οὖν ἄρα καί μῆλον νεανικός καταγωνίζομαι μέν ὁ ἴδιος θέλημα ὁ εὐδοκέω θελέω παρά Θεός , ὁ δέ θεῖος αὐτός νόμος πανταχοῦ ἔπω ὁ ἀξιἀγαστον ὁ δικαιοσύνη διαίσσω ὁδός . Τρυφερός δέ Σάββατο ψ ὁ μηδείς ἔχω ἄντα ἀπό γῆνης . σκληρός δέ γνώμη καί ἀπάγω , ὁ μή ὑποχέω ἐθέλω , ὅς εἄν βούλομαι Θεός · τοιοῦτος εἰμί ὁ Ἰαρεὰλ διελέγχω λέγω , γιγνώσκω ἐγώ ὅτι σκληρός εἰμί , καί νεῦρον Σιδηροῦς ὁ τράχηλος σύ , καί ὁ μέτωπον σύ χάλκεος . ὁ εὐπειθής οὖν ἄρα , καί ὁ εὐήνιος , καί ὁ ἑκτικός ὁ τρόπος , τρυφερός ἀποφαίνω ὁ Θεός ὁ κατά ὁ σάββατον ἄρξ , ἤτοι ὁ κατά πνεῦμα σαββατισμός , ὅς ὁ κατορθόω ἐθέλω ἀμώμητος οὐ ἀρόω ἐπί ἔργον ὁ πούς , τουτέστιν , οὖον βαδίζω πρακτικός , ἐπιτελέω δέ μᾶλλον ὁ ευαγής , καί ανησιφορος ἄρξ , ὁ ἐπί γε , φημί , ὁ αἰσχρός , καί βδελυρός , καί ἀπηχέω ὁ Θεός πρᾶγμα . βούλομαι δέ ὁ τοιοῦτος καί ὀργή καί θυμός κατενμεγεδοῦντας ὀρθόω , καί θύρα ἔχω ἐπί γλῶσσα καί μοχλός . οὖον γάρ λαλέω λόγος , φημί , ἐν ὀργή ἐκ ὁ στόμα σύ . Διὸ δή οὖν ἐνταῦθα περίειμι δεῖνα καί παγγάλδεπα , ὅς ἐν τις ἀποκρίνω τέλειος εἰμί παρά Θεός . ἐργάομαι γάρ τις ὁ ἅγιος ἀπόστολος , εἰμί τις ἐν λόγος οὖον πταίω , οὗτος τέλειος ἀνήρ δύναμαι χαλινագωγήσαι καί ὅλος ὁ σῶμα . ὁ δέ ἀγαθός πᾶς , πάντως ποῦ καί εὐχήμων , ἐπιρρέω εἰμί ἀληθής καί ὁ ἔμπαλιν γράφω γάρ ὅτι ἄνθρω θυμώδης οὐ εὐχήμων . Πρᾶος οὖν ἄρα καί πλεῖστος ὅσος ἔχω ὁ ἀρετή εἰμί βούλομαι ὁ θεός ὁ σαββατίζω νοητός , καί ἅγιος , καί τρυφερός , καί πείθω κελεύω , οὐ ἐπί πλοῦτος μᾶλλον ἢ δυναστεία κοσμικός , οὐ ἐπί βόμη σώματος , οὐ ἐπί ἕτερος τις ὁ τοιοῦτος , ὅς πᾶς ἐν Ἴσος ὁ ἐν ἀγρός τρώσαιρὰ ὅς εἰμί καί εὐμάρανα , ἐπί κύριος δέ μᾶλλον ὁ ἀπασάω εὐθυμία καί χορηγός καί πρύτανις . ὁ ὁ οὗτος ζῶ εἴωθα , ὅτι οἷος τις ἄγω , Ἄνθρωπος στεφανόω , διαδείκνυμι λέγω , ὅτι αναβιαειδω σύ ἐπί ὁ ἀγαθός ὁ γῆ , καί ψωμή σύ ἐπί ὁ κληρονομία Ἰακώβ ὁ πατήρ σύ . Ἐπαγγέλλω μέν γάρ ὁ ὁ Ἰουδαῖος πατήρ ὁ ὁ ὅλος θεός ὁ γῆ ὁ ἐπαγγελία , καί δή καί εἰσκομίζω εἰς αὐτός στρατηγός Ἰησοῦς μετά ὁ Ἰσραφάντην Μωϋσῆς . εἶτα πῶς διά ὁ πρόκειμαι στίχος , ὡς οὔπω λαμβάνω ὁ κλῆρος ὁ ἐπαγγέλλω ὁ πατριάρχης Ἰακώβ ,