cyrillus-theology.commentarius-in-isaiam-prophetam pg070_0301.1
μὴν ὅτι τῇ ὀγίχ , καὶ μεγάλῃ μαχαίρᾳ πᾶντη τε καὶ πάντως ὁ ἀποστάτης ἀπολείται · δράκων , ἀνακομίζει τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ · συμβεβηκὸσιν ἐξ ἀμαθίας τοῖς ἐξ αἵματος τοῦ Ἰσραήλ . Κατ' ἐκεῖνο γάρ , φησίν , τοῦ καιροῦ , καθ' ὃν ἀπαράδεκτον τὴν εἰς Χριστὸν ποιήσονται πίστιν · Ἐγὼ ὁ ἀμπελῶν ὁ καλός , οὐ καὶ τὸ κατάρχεν ἐπιθύμημα φαίν τις ἄν ; ἐγὼ ἡ πόλις ἡ ὀχυρά · πεποιθήτω γὰρ οὕτως ὡς ἀπὸ γε τῆς Ἱερουσαλὴμ ὁ λόγος · Ἐσομαι πόλις πολιορκοῦμένη . Εἶτα τὸ τοῦ Θεοῦ πρόσωπον ὁ προφήτης ἡμῖν εἰκονίζει , λέγων , ὅτι Μάτην ποτιῶ αὐτήν . Εἰ γὰρ καὶ γέγονε , φησίν , ἀμπελὸς εὐηλματοῦσα ὁ Ἰσραήλ , κατὰ τὴν Ἱερεμίου φωνήν , ἀλλ' ἐποίησεν ἀκάνθας , κατ' ἀνόντην ἑαυτῇ τὴν διὰ τοῦ νόμου παράκλησιν ἐποίησατο . Μάτην οὖν ἤρα πεποιθὼς τε αὐτὴν διὰ τοῦ παλαῖ νόμου , χἤν εἰ ποτίσειεν ἐπὶ δι' εὐαγγελικοῦ κηρύγματος , ἀνωφελὴς τε καὶ οὕτως ὑπομείνει . Τί τοίνυν ἐντεῦθεν συνέβη παθεῖν αὐτήν ; Ἀλώσεται νυκτός , ἡμέρας δὲ πσεῖται τείχος . Ἐπεὶδὴ γὰρ αὐτὴν πάλιν ὡνόμασεν ἰσχυρὴν , καὶ μέντοι πολιορκοῦμένην , ἀναλόγως τῇ τῶν νοημάτων ἀκολουθείᾳ ἀλῶναι τὲ φησιν αὐτήν , καὶ μὴν ὅτι καὶ τὸ τείχος πσεῖσται διευγυρίζετο . Τὸ δὲ γε νυκτὸς μὲν ἀλῶναι καὶ ἐν ἡμέρᾳ δὲ πσεῖσθαι τείχος , ἑοικέ τι τοιούτων ὑποδηλοῦν . Εὐληπται μὲν γάρ , ἤτοι πεπρόνηται , καθάπερ ἐν ἀχλύι καὶ σχότει γεγενημένη διὰ τὸ τὴν μὴ ἀνασχέθαι λέγοντος τοῦ Χριστοῦ · Ἐως τὸ φῶς ἔχετε , περιπατεῖτε ἐν τῷ φωτί , ἵνα μὴ ἡ σκοτία ὑμᾶς καταλάβῃ . Ἐπεὶδὴ δὲ τῶν παρ' αὐτοῦ λόγων ὀλίγα περὶ τῶν ἁμαρτιῶν διατελέληκασιν , οὐ δειλοῖ κατελήφθησαν ὡς ἐν σκότῳ . Κατεχράησε γὰρ αὐτῶν ἡ ἁμαρτία . Καὶ τοῦτο ἦν ἄρα τὸ διὰ φωνῆς τοῦ Χριστοῦ πρὸς αὐτοὺς εἰρημένον · Ἀμὴν λέγω ὑμῖν , ἐὰν μὴ πιστεύσητε ὅτι ἐγώ εἰμι , ἐν ταῖς ἁμαρτίαις ὑμῶν ἀποθανεῖσθε . Πῶς τοιγαροῦν , καὶ ἀπομερίμνηκεν ἐν ἁμαρτίαις · πέπτωκε δὲ τείχος ὡς ἐν ἡμέρᾳ , τοῦτ' ἐστιν , ἐναργῶς τε καὶ ἐμφανῶς , τῆς παρὰ Θεοῦ πνεριβολῆς ἑστέρεται . Τοιούτων τὶ φησι καὶ ἐν ἀρχαῖς ὁ μακάριος προφήτης Ἠσαΐας · Ὁ γὰρ ἀμπελῶν Κυρίου Σαβαώθ , ἄνθρωπος τοῦ Ἰουδα νεβφυτον ἠγαπημένον . Ἐμεῖνα τοῦ ποιῆσαι σταφυλήν , ἐποίησε δὲ ἀκάνθας . Εἶτα προσεπάγει · Νῦν γὰρ ἀναγγελῶ ὑμῖν τί ποιήσω τῷ ἀμπελῶνί μου · ἀφελῶ τὸν φραγμὸν αὐτοῦ , καὶ ἔσται εἰς διαρπαγήν · καὶ καθελῶ τὸν τοῖχον αὐτοῦ , καὶ ἔσται εἰς καταπάτημα , καὶ ἀνήσω τὸν ἀμπελῶνα μου καὶ οὐ μὴ τιμηθῇ , οὐδ' οὐ μὴ σκαφῇ , καὶ ἀναβήσεται εἰς αὐτὸν ὡς εἰς χέρσον ἀκανθα , καὶ ταῖς νεφέλαις ἐντελοῦμαι τοῦ μὴ βρέξει εἰς αὐτὸν ὄετον . Ὅρας ὅπως ἐστὶν ἀληθὲς ὅπερ ἔφη , τοῦτ' ἐστιν , Μάτην ποτιῶ αὐτήν . Οὐ γὰρ δύναται ἐκ τῶν νοητῶν ὀέτων τοῖς ἐξ Ἰσραήλ · καθεῖλε δὲ τὸν φραγμὸν αὐτοῦ , καὶ πρὸς γε τοῦτο τὸν τοῖχον . Καὶ φραγμὸν μὲν ἴσως τὰς ἐκ τῶν ἀγγέλων ἐπικουρίας ἀποκαλεῖ · τοῖχον γε μὴν δληπτὸν τε καὶ πεπηγυῖα τῆς παρ' ἑαυτοῦ δυνάμεως τὴν περιβολήν . Ὅρη γάρ , φησίν , κύκλῳ αὐτοῦ , καὶ Κύριος κύκλῳ τοῦ λαοῦ αὐτοῦ . Ἐὰν δὲ λέγῃ τὸ , πέπτωκεν , οὐχὶ πάντως ὅτι καὶ κατεχομίσθη ὁ λαός , ἀλλ' ὅτι μᾶλλον ἀφήρηται . Μεμένηκε γὰρ ἀνεπιχώρητος ὁ Ἰσραήλ , καὶ τῆς ἀνωθεν φειδοῦς καὶ ἀγάπης ἀμέτοχος παντελῶς .
Lemmas: μήv ὅτι ὁ ὀγίχ , καί μέγας μάχαιρα πάντῃ τε καί πάντως ὁ ἀποστάτης ἀπόλλυμι · δράκων , ἀνακομίζω ὁ λόγος ἐπί ὁ · συμβεβηκός ἐκ ἀμαθία ὁ ἐκ αἷμα ὁ Ἰσραήλ . κατά ἐκεῖνος γάρ , φημί , ὁ καιρός , κατά ὅς ἀπαράδεκτος ὁ εἰς Χριστός ποιέω πίστις · ἐγώ ὁ ἀναπελάω ὁ καλός , οὖον καί ὁ κατάρχω ἐπιθύμημα Φάιν τις ἄν ; ἐγώ ὁ πόλις ὁ ὀχυρός · ποιέω γάρ οὕτως ὡς ἀπό γε ὁ Ἱεροσόλυμα ὁ λόγος · εἰμί πόλις πολιορκέω . εἶτα ὁ ὁ Θεός πρόσωπον ὁ προφήτης ἐγώ εικονίζω , λέγω , ὅτι μάτος ποτίζω αὐτός . εἰμί γάρ καί γίγνομαι , φημί , ἀμπελός εὐληματέω ὁ Ἰσραήλ , κατά ὁ Ἱερεμίας φωνή , ἀλλά ποιέω ἄκανθα , κατά ἄνω ἑαυτοῦ ὁ διά ὁ νόμος παράκλησις ποιέω . Μάτος οὖν ἐράω Πεποιθὼς τε αὐτός διά ὁ παλαιός νόμος , χήν εἰμί ποτίζω ἐπί διά εὐαγγελικός κήρυγμα , ἀνωφελής τε καί οὕτως υπομένω . τις τοίνυν ἐντεῦθεν συμβαίνω πάσχω αὐτός ; ἁλίσκομαι νύξ , ἡμέρα δέ πίπτω τείχος . ἐπειδή γάρ αὐτός πάλιν ὀνομάζω ἰσχυρός , καί μέντοι πολιορκέω , ἀνάλογος ὁ ὁ νόημα ἀκολουθέω ἁλίσκομαι τε φημί αὐτός , καί μήv ὅτι καί ὁ τείχος πίπτω διευγυριζετος . ὁ δέ γε νύξ μέν ἁλίσκομαι καί ἐν ἡμέρα δέ πίπτω τείχος , ἔοικα τίς τοιοῦτος ὑποδηλόω . ευληπτος μέν γάρ , ἤτοι προνέω , καθάπερ ἐν ἀχλύς καί σχοτεω γίγνομαι διά ὁ ὁ μή ἀνέχω λέγω ὁ Χριστός · ἠώς ὁ φάος ἔχω , περιπατέω ἐν ὁ φάος , ἵνα μή ὁ σκοτία σύ καταλαμβάνω . ἐπειδή δέ ὁ παρά αὐτός λόγος ὀλίγος περί ὁ ἁμαρτία διατελέω , οὖον δειλός καταλαμβάνω ὡς ἐν σκότος . Κατεχράησε γάρ αὐτός ὁ ἁμαρτία . καί οὗτος εἰμί ἄρα ὁ διά φωνή ὁ Χριστός πρός αὐτός εἴρω · ἀμήν λέγω σύ , ἐάν μή πιστεύω ὅτι ἐγώ εἰμί , ἐν ὁ ἁμαρτία σύ ἀποθνῄσκω . Πῶς τοιγάρ , καί ἀπομεριμνάω ἐν ἁμαρτία · πίπτω δέ τείχος ὡς ἐν ἡμέρα , οὗτος εἰμί , ἐναργής τε καί ἐμφανής , ὁ παρά Θεός πνεριβολη στέρομαι . τοιοῦτος τίς φημί καί ἐν ἀρχή ὁ μακάριος προφήτης Ἠσαΐας · ὁ γάρ ἀναπελάω κύριος Σαβαώθ , ἄνθρωπος ὁ Ἰουδά νεβφυος ἀγαπάω . Μένω ὁ ποιέω σταφυλή , ποιέω δέ ἄκανθα . εἶτα προσεπάγω · νῦν γάρ ἀναγγέλλω σύ τίς ποιέω ὁ ἀμπελών ἐγώ · ἀφαιρέω ὁ φραγμός αὐτός , καί εἰμί εἰς διαρπαγή · καί καθαιρέω ὁ τοῖχος αὐτός , καί εἰμί εἰς καταπάτημα , καί ἀνίημι ὁ ἀμπελών ἐγώ καί οὖον μή τιμάω , οὐδέ οὖον μή σκάπτω , καί ἀναβαίνω εἰς αὐτός ὡς εἰς χέρσος ἄκανθα , καί ὁ νεφέλη ἐντελέω ὁ μή βρέχω εἰς αὐτός ὄμνυμι . ὁράω ὅπως εἰμί ἀληθής ὅσπερ φημί , οὗτος εἰμί , Μάτος ποτίζω αὐτός . οὖον γάρ δύναμαι ἐκ ὁ νοητός ὄη ὁ ἐκ Ἰσραήλ · καθαιρέω δέ ὁ φραγμός αὐτός , καί πρός γε οὗτος ὁ τοῖχος . καί φραγμός μέν ἴσως ὁ ἐκ ὁ ἄγγελος ἐπικουρία ἀποκαλέω · τοῖχος γε μήv δληπτὸν τε καί πήγνυμι ὁ παρά ἑαυτοῦ δύναμις ὁ περιβολή . ὅρη γάρ , φημί , κύκλος αὐτός , καί Κύριος κύκλος ὁ λαός αὐτός . ἐάν δέ λέγω ὁ , πίπτω , οὐ πάντως ὅτι καί κατέχω ὁ λαός , ἀλλά ὅτι μᾶλλον ἀφαιρέω . μένω γάρ ἀνεπιχώρητος ὁ Ἰσραήλ , καί ὁ ἄνωθεν φειδώ καί ἀγάπη ἀμέτοχος παντελῶς .