cyrillus-theology.commentarii-in-lucam-in-catenis pg072_0431.4
( A f . 236 b , C f . 145 , E f . 208 ) 'Ενταῦθα γὰρ διδάσκει ἡμᾶς , τίνᾳ χρή τρόπῳ τὰς πρὸς αὐτὸν ποιεῖσθαι λιτὰς , ἵνα μὴ ἀμισθον εὕρῃ τὸις χρωμένοις τὸ χρήμα · μὴδὲ δι' ὧν ἂν τις ὠφελείσθαι νομίζοι , διὰ τούτων αὐτῶν παροτρύνῃ καθ' ἑαυτοῦ τὸν τῶν ἀνωθεν χαρισμάτων δοτῆρα Θεόν · γέγραπται γάρ , ὅτι · « Ἔστι δίκαιος ἀπολλύμενος ἐν δικαίῳ αὐτοῦ . » 'Ιδοὺ γὰρ ἐνταῦθα ὁ Φαρισαῖος κατακρίνεται , ὅτι μὴ ἐπιστημόνως ἐποιεῖτο τὴν προσευχήν . Πολλὰ γὰρ καθ' αὐτὸν αὐτοῦ τὰ ἐγκλήματα · πρῶτον μὲν φορτικὸς ἔστι καὶ ἄνους · τεθαύμακε γὰρ αὐτὸς ἑαυτόν , καίτοι βούλεσθαι τοῦ ἱεροῦ Γράμματος · « Ἐγκομιαζέτω σε ὁ πῆλας , καὶ μὴ τὸ σὸν στόμα · ἀλλότριος , καὶ μὴ τὰ σὰ χεῖλη . » Εἶτα , ἠγνόησεν ὅτι τὸ ὁ κακὸν εἶναι χρεῖττον , οὐχὶ πάντων τε καὶ πάντως ἀξιοθαύμαστον ἀποφαίνει τινά · τὸ δὲ ἀμιλλᾶσθαι φιλεῖν τοῖς εὐωθόσιν εὐδοκεῖν , λαμπρὸν καὶ διαπρεπῆ , καὶ τοῖς δικαίως τεθαυμασμένοις ἐναρβίμιον ἀπαργάζεται . — ( A f . 239 , E f . 298 ) 'Ὁ γοῦν τελῶνης εἱστήκει μακρόθεν · οὐδ' ὅσον εἴπειν ἀνατεῖναι τολμῶν εἰς ὕψος τοὺς ὀφθαλμούς , ἀλλὰ τῷ ἐρυθριῶντι βλέμματι , τὸ τῆς ψυχῆς μηνύων ἀπαρρήσιαστον . Ὀρᾷς ὅτι περιστείλας τὴν παρθρσίαν , ὡς οὐκ ἔχων αὐτήν , τοῖς ὑπὸ τοῦ συνειδότος ἐλέγχοις πλήττεται ; Δέδωκε γὰρ καὶ μόνον ὀφθῆναι Θεῷ , ὡς ὀλίγως φροντίσας τῶν αὐτοῦ νόμων · καὶ δι' αὐτοῦ τοῦ φαινομένου σχήματος , τῆς ἑαυτοῦ φαυλότητος κατηγορεῖ · τύπτει τὸ στῆθος , ὁμολογεῖ τὰ ἐγκλήματα , δείκνυσιν ὡς ἰατρῷ τὴν νόσον , καὶ κατοικεισθαι παρακαλεῖ . — ( A f . 241 b , E f . 305 ) « Ὦσπερ σὺν οὐδὲ ὁ τελῶνὴς [ ἐξεωδύνητο ] · τί γὰρ φησι περὶ αὐτοῦ , τοῦ τὰς οἰκείας ἁμαρτίας ὁμολογοῦντος , ὁ πάντων Κριτής , ὁ τὰς καρδίας ἐπιγινώσκων , ὁ τὰς πάντων δεχόμενος προσευχάς ; « Λέγω ὑμῖν , κατέβη οὕτος δεδικαιωμένος εἰς τὸν οἶκον αὐτοῦ , ἢ ἐκεῖνος . » Κἄν εἰ τις γὰρ γένοιτο χρηστὸς καὶ ἐπιεικής , μὴ ταύτης ἕνεκα τῆς ἀτιμίας ὑπαρξίαν νοσεῖν · μεμνήθω δὲ μᾶλλον Χριστοῦ λέγοντος τοῖς ἀγίοις ἀποστόλοις · « Ὅταν ταῦτα ποιήτητε , δηλῶν ὅτι τὰ διατεταγμένα , λέγετε ὡς δοῦλοι ἀχρεῖοί ἐσμεν · ὁ ὠφείλομεν ποιῆσαι , πεποιήκαμεν . » Ὀφείλομεν δὲ ὡς ἐξ ἀναγκαίου ζυγοῦ
Lemmas: ( A f . 236 b , C f . 145 , E f . 208 ) Ἐνταῦθα γάρ διδάσκω ἐγώ , τίς χρή τρόπος ὁ πρός αὐτός ποιέω λιτή , ἵνα μή ἀμόω εὑρίσκω ὅς χράω ὁ χρήμα · μηδέ διά ὅς εἄν τις ὠφελέω νομίζω , διά οὗτος αὐτός παροτρύνω κατά ἑαυτοῦ ὁ ὁ ἄνωθεν χάρισμα δοτήρ Θεός · γράφω γάρ , ὅτι · « εἰμί δίκαιος ἀπόλλυμι ἐν Δίκαιος αὐτός . » 'Ιδοὺ γάρ ἐνταῦθα ὁ Φαρισαῖος κατακρίνω , ὅτι μή ἐπιστήμων ποιέω ὁ προσευχή . πολύς γάρ κατά αὐτός αὐτός ὁ ἔγκλημα · πρῶτος μέν φορτικός εἰμί καί ἄνοος · θαυμάζω γάρ αὐτός ἑαυτοῦ , καίτοι βούλομαι ὁ ἱερός Γράμμα · « εγκομιαζω σύ ὁ πάλλω , καί μή ὁ σός στόμα · ἀλλότριος , καί μή ὁ σός χεῖλος . » εἶτα , ἀγνοέω ὅτι ὁ ὁ κακός εἰμί χρίω , οὐ πᾶς τε καί πάντως ἀξιοθαύμαστος ἀποφαίνω τις · ὁ δέ ἁμιλλάω φιλέω ὁ εὐωθόσιν εὐδοκέω , λαμπρός καί διαπρεπής , καί ὁ δικαίως θαυμάζω ἐναρβίμιον ἀπαργάζεται . — ( A f . 239 , E f . 298 ) Ὁ γοῦν τελώνης ἵστημι μακρόθεν · οὐδέ ὅσος εἶπον ἀνατείνω τολμάω εἰς ὕψος ὁ ὀφθαλμός , ἀλλά ὁ ἐρυθριάω βλέμμα , ὁ ὁ Ψυχή μηνύω απαρρησιαστος . ὁράω ὅτι περιστέλλω ὁ παρθρσίαν , ὡς οὐ ἔχω αὐτός , ὁ ὑπό ὁ σύνοιδα ἐλέγχω πλήσσω ; δίδωμι γάρ καί μόνος ὁράω Θεός , ὡς ὀλίγος φροντίζω ὁ αὐτός νόμος · καί διά αὐτός ὁ φαίνω σχῆμα , ὁ ἑαυτοῦ φαυλότης κατηγορέω · τύπτω ὁ στῆθος , ὁμολογέω ὁ ἔγκλημα , δείκνυμι ὡς ἰατρός ὁ νόσος , καί κατοικέω παρακαλέω . — ( A f . 241 b , E f . 305 ) « ὥσπερ σύν οὐδέ ὁ τελώνης [ ἐξεωδύνητο ] · τίς γάρ φημί περί αὐτός , ὁ ὁ οἰκεῖος ἁμαρτία ὁμολογέω , ὁ πᾶς Κριτής , ὁ ὁ Καρδία ἐπιγιγνώσκω , ὁ ὁ πᾶς δέχομαι προσευχή ; « λέγω σύ , καταβαίνω οὗτος δικαιόω εἰς ὁ οἶκος αὐτός , ἢ ἐκεῖνος . » κἀν εἰμί τις γάρ γίγνομαι χρηστός καί ἐπιεικής , μή οὗτος ἕνεκα ὁ ἀτιμία ὑπάρχω νοσέω · μιμνῄσκω δέ μᾶλλον Χριστός λέγω ὁ ἀγάω ἀπόστολος · « ὅταν οὗτος ποιέω , δηλόω ὅτι ὁ διατάσσω , λέγω ὡς δοῦλος ἀχρεῖος εἰμί · ὁ ὀφείλω ποιέω , ποιέω . » ὀφέλλω δέ ὡς ἐκ ἀναγκαῖος ζυγόν