cyrillus-theology.commentarii-in-lucam-in-catenis pg072_0304.2
( A f . 110 , C f . 119 ) Παγχαλέπον ἀποκλείει πάθος τῶν ἡμετέρων διανοιῶν , ὑπεροψίας ἀρχὴν καὶ γένεσιν . Καίτοι γὰρ δέον τινὰς ἑαυτοὺς κατασκεπτεσθαι καὶ κατὰ Θεὸν πολιτεύεσθαι , τοῦτο μὲν οὐ δρῶσιν , πολυπραγμονοῦσι δὲ τὰ ἑτέρων · κλὴν ἀθεοῦντας ἰδού τινὰς , ὥσπερ εἰς λήθην ἐρχομένοι τῶν ἰδίων ἀρρώστημάτων , φιλοψοφίας ὑπόθεσιν ποιοῦνται τὸ χρήμα , καὶ καταλαλίας ἀφορμὴν · καταφρονοῦσι γὰρ αὐτῶν , οὐκ εἰδότες ὅτι νοσοῦντες τὰ ἴσα τοῖς παρ’ αὐτῶν διαβεβλημένοις , ἑαυτοὺς κατακρίνουσι . Οὕτω που καὶ ὁ σοφώτατος γράφει Παῦλος · « Ἐν ᾧ γὰρ κρίνεις τὸν ἕτερον , σεαυτὸν κατακρίνεις · τὰ γὰρ αὐτὰ πράσσεις ὁ κρίνων . » Καίτοι μᾶλλον ἔχρην ἀσθενοῦντας ἐλεεῖν , ὡς ταῖς τῶν παθῶν ἐπιδόσις ὑπεστρωμένους , καὶ τοῖς ἁμαρτίας βρόχοις ἀφυκτῶς ἐνειλημμένους , καὶ ὑπερύχεται τῶν τοιούτων , καὶ παρακαλεῖν αὐτοὺς , καὶ διεγείρειν εἰς νῆψιν , καὶ πειράσθαι μὴ τοῖς ἴσοις περιπέσειν αἰτιάμασιν . Ὁ γὰρ κρίνων τὸν ἀδελφόν , καθά φησιν ὁ τοῦ Χριστοῦ μαθητής , καταλαλεῖ νόμῳ , καὶ κρίνει νόμον · εἰς ἐστὶν ὁ νομοθέτης καὶ κριτής . » Ἄνω γὰρ δεῖ τῆς ἁμαρτανούσης ψυχῆς εἶναι τὸν ταύτης κρίτην · σὺ δὲ μὴ τοιούτος ὢν , τί κρίνεις τὸν πλησίον ; Ἀπολογήσεται τῷ κριτῇ ὁ ἁμαρτάνων · εἰ δὲ ταλμᾶς κατακρίνειν , καίτοι τοῦτο μὴ ἔχον τὴν ἐξουσίαν , κατακριθῆσῃ μᾶλλον αὐτός , ὡς οὐκ ἔοντος τοῦ νόμου τὸ κρίνειν ἕτερον · ὁ γὰρ μὴ συνθεῖς κυβερνώμενος , οὐκ εἰς τὰς ἑτέρων ἁμαρτίας ὁρᾷ , οὐδὲ τί ἐστι τὸ φαῦλον ἐν τῇ πέλας περιεργάζεται , ἀλλ’ ἐν τοῖς ἰδίοις ἐνατενίζει κακοῖς · τοιούτος ἦν ὁ μακάριος Ψαλμωδός , προσπίπτων Θεῷ καὶ λέγων ὑπὲρ τῶν ἰδίων ἁμαρτημάτων · « Ἐὰν ἀνομίας παρατηρήσῃς , Κύριε , Κύριε , τις ὑποστήσεται ; » Ποτὲ δὲ πάλιν τῆς ἀνθρωπείας φύσεως τὴν ἀσθένειαν προἰσχύμενος , εὐλόγον ἀπῄτει συγγνώμην , λέγων · « Μνήσθητι ὅς χοῦς ἐσμεν .
Lemmas: ( A f . 110 , C f . 119 ) παγχάλεπος ἀποκλείω πάθος ὁ ἡμέτερος διάνοια , ὑπεροψία ἀρχή καί γένεσις . καίτοι γάρ δήω τις ἑαυτοῦ κατασκοπέω καί κατά θεός πολιτεύω , οὗτος μέν οὖον δράω , πολυπραγμονέω δέ ὁ ἕτερος · κλῆς ἀθεέω ἰδού τις , ὥσπερ εἰς λήθη ἐρχόμενος ὁ ἴδιος ἀρρώστημα , φιλοψοφιος ὑπόθεσις ποιέω ὁ χρήμα , καί καταλαλιά ἀφορμή · καταφρονέω γάρ αὐτός , οὐ οἶδα ὅτι νοσέω ὁ ἴσος ὁ παρά αὐτός διαβάλλω , ἑαυτοῦ κατακρίνω . οὕτως ποῦ καί ὁ σοφός γράφω Παῦλος · « ἐν ὅς γάρ κρίνω ὁ ἕτερος , σαυτοῦ κατακρίνω · ὁ γάρ αὐτός πράσσω ὁ κρίνω . » καίτοι μᾶλλον χρή ἀσθενέω ἐλεέω , ὡς ὁ ὁ πάθος Ἐπίδοσις ὑπεστρωμένους , καί ὁ ἁμαρτία βρόχος ἀφυκτῶς ἐλλαμβάνω , καί ὑπερέχω ὁ τοιοῦτος , καί παρακαλέω αὐτός , καί διεγείρω εἰς νῆψις , καί πειράω μή ὁ ἴσος περιπίπτω αἰτίαμα . ὁ γάρ κρίνω ὁ ἀδελφός , καθά φημί ὁ ὁ Χριστός μαθητής , καταλαλέω νόμος , καί κρίνω νόμος · εἰς εἰμί ὁ νομοθέτης καί κριτής . » ἄνοος γάρ δεῖ ὁ ἁμαρτάνω Ψυχή εἰμί ὁ οὗτος κριτής · σύ δέ μή τοιούτος εἰμί , τίς κρίνω ὁ πλησίος ; ἀπολογέομαι ὁ κριτής ὁ ἁμαρτάνω · εἰμί δέ ταλμᾶς κατακρίνω , καίτοι οὗτος μή ἔχω ὁ ἐξουσία , κατακρίνω μᾶλλον αὐτός , ὡς οὐ εἰμί ὁ νόμος ὁ κρίνω ἕτερος · ὁ γάρ μή συντίθημι κυβερνάω , οὐ εἰς ὁ ἕτερος ἁμαρτία ὁράω , οὐδέ τίς εἰμί ὁ φαῦλος ἐν ὁ πέλας περιεργάζομαι , ἀλλά ἐν ὁ ἴδιος ενατενίζω κακός · τοιούτος εἰμί ὁ μακάριος ψαλμωδός , προσπίπτω Θεός καί λέγω ὑπέρ ὁ ἴδιος ἁμάρτημα · « ἐάν ἀνομία παρατηρέω , κύριος , κύριος , τις ὑφίστημι ; » ποτέ δέ πάλιν ὁ ἀνθρώπειος φύσις ὁ ἀσθένεια προέχω , εὔλογος ἀπαιτέω συγγνώμη , λέγω · « μιμνήσκω ὅς χοῦς εἰμί .