cyrillus-theology.commentarii-in-lucam-in-catenis pg072_0417.2
Ἀναγκαῖον δὲ εἶμαι πρότερον εἰπεῖν , ποία γέγονεν ἡ τοῦ λόγου πρόφασις , ἢ ποίου πράγματος εἰς παραδείξιν , τὴν προκειμένην παραβολὴν ἀριστα διαμορφοῖ καὶ διαπλάττει Χριστός . Ἀπετελεῖ τοίνυν ἡμᾶς ὁ Σωτὴρ τεχνῖτας εἰς ἀγαθοεργίαν , καὶ τοὺς ἐξ ἀρετῶν αὐχθήμασιν ἐθούλετο διαπρέπειν . Ἦθελε γὰρ εἶναι φιλανθρώπους , καὶ φιλοπτωχίας ἐπιμελητάς , καὶ τῶν εἰς τοῦτο σπουδασμάτων ἐχεσθαι νεανικῶς · μέλισσα δὲ τοῖς ἐν τῷδε τῷ κόσμῳ πλουσίοις τὰς ἐπ’ αὐτῷ δὴ τοῦτῳ παραινέσεις συντιθείς , καὶ εἰς ὅδὸν αὐτοὺς ἀποφέρων τὴν τοῖς ἁγίοις πρεπωδεστάτην , ἔφασκε · « Πωλήσατε τὰ ὑπάρχοντα , καὶ δότε ἐλεημοσύνην . » Καὶ ἡ μὲν ἐντολὴ καλὴ τε καὶ ἀγαθὴ B καὶ σωτήριος . Οὐκ ἠγνόησε δὲ Χριστός , ὅτι τὸ δύνασθαι κατορθοῦν τὸ κεκελευσμένον , οὐκ ἔνεστι τοῖς πολλοῖς · ἀσθενεῖ γὰρ ἀεὶ πρὸς τὰ δυσχερῆ καὶ δυσήνυτα τῶν κατορθωμάτων ὁ ἀνθρώπινος νοῦς · ἐπειδὴ δὲ ἐστιν ἀγαθὸς καὶ φιλάνθρωπος , ἐπευνοῆσέ τινα τρόπον ἐπικουρίας αὐτοῖς · ἵνα μὴ τὸν ἐνταῦθα πλοῦτον ἐπινοηκὲς καὶ ἀναπλέχθαι διαδέξῃται πτωχεία , καὶ τὰς προσχάριους τρυφὰς αἰωνία κόλασις . Εἰ γὰρ μὴ ἀνέχεσθε , φησὶ τὴν φιλήδονον ἀρεῖναι πλοῦτον , καὶ ἀπεμπολῆσαι ὁλοκλήρως τὰς οὐσίας , καὶ διαδοῦναι τοῖς δεομένοις , κἂν γοῦν τοῖς ἐλάττοσιν ἐνευδοκιμεῖν σπουδάσατε · ποιήσατε ἑαυτοὺς φίλους ἐκ τοῦ ἀδίκου μαμωνᾶ , τοὔτεστι μὴ μόνον ἑαυτῶν ποιήσατε τὸν πλοῦτον , ἀλλὰ καὶ τοῖς C δεομένοις χεῖρα ἀπλώσατε · συναλγήσατε τοῖς κάμνουσι , παραμυθήσαθε ἁγίοις τὴν οὐκ ἀδύλητον ἀγαπῶντας πτωχείαν , Ἰν’ ἀπεριστάσεως τῷ Θεῷ λατρεύσωσι . Ἔστιαι δὲ τοῦτο ὑμῖν οὐχ ὀμίστον · ὅταν γὰρ ὑμῖν ὁ ἐπίγειος ἐπιλειφθῇ πλοῦτος , τῷ τέλει τοῦ βίου κατεσλημμένοις , τότε κοινωνοὺς ὑμᾶς ποιήσονται τῆς ἑαυτῶν ἐλπίδος , καὶ τῆς δοθησομένης αὐτοῖς ἐκ Θεοῦ παρακλήσεως · τοὺς γὰρ χαριζόντας ἐν τῷδε τῷ βίῳ , καὶ ἐπικειῶς τὸ δυσχθὲς τῆς πενίας διενεγκόντας φορτίον , ὡς ἀγαθὴ ἀναχθήσεται . Τοιοῦτόν τε καὶ ὁ σοφώτατος Παῦλος τοῖς οὕσιν ἐν πλούτῳ συμβουλεύει , λέγων περὶ τῶν ταλαιπωρουμένων · « Τὸ ὑμῶν περίσσευμα , εἰς τὸ ἐκείνων ὑστὲρημα . » Τοῦτο δὲ ἐστιν οὐδὲν ἕτερον ἐπιτάττοντος , πλὴν ὅπερ ἔφη Χριστός , « Ποιήσατε ἑαυτοὺς φίλους ἐκ τοῦ ἀδίκου μαμωνᾶ . » Ὅτι δὲ τὸ μὴ ἀνέχεσθαι τοῦτο D ὁρᾶν , ἀλλήρου πρὸξενον καὶ πυρὸς ἀπέδετου , διαδείκνυσι , τὴν προκειμένην ἡμῖν ἐκφράσας παραβολὴν · « Ἄνθρωπος γὰρ τις ἦν πλούσιος ἀφόρως , » φησίν . Ἐνταῦθά μοι βλέπε καὶ ἐπιτήρησον ἀκριβῶς τοῦ Σωτῆρος τοὺς λόγους , πολὺ τι τὸ σοφὸν ἐμφαίνοντας . Καίτοι γὰρ ἔξην εἰπεῖν · Ὁ δεῖνα τυχὸν πλούσιος ἦν ἄνθρωπος , ὡς ἐπὶ τοῦ Ἰῶβ , τοῦτο μὲν οὐκ ἔφη · ἀνθρώπων δὲ ἀπλῶς πλουσίων ὀνομάζει , μνημονεύς δὲ τοῦ πένθος ὀνομαστέ . Ποία τοίνυν ἡ ἐπιτήρησις ; Ἄνώνυμος ὁ πλούσιος , ὡς ἀφιλοκτενέμων , παρὰ Θεῷ · ἔφη γὰρ πού διὰ τῆς τοῦ Ψαλμῶνος φωνῆς περὶ τῶν μὴ φοβουμένων αὐτόν , ὅτι « Οὐ μὴ μνησθῶ
Lemmas: ἀναγκαῖος δέ εἶμαι πρότερος εἶπον , ποῖος γίγνομαι ὁ ὁ λόγος πρόφασις , ἢ ποῖος πρᾶγμα εἰς παράδειξις , ὁ πρόκειμαι παραβολή ἀγαθός διαμορφόω καί διαπλήσσω Χριστός . Ἀπετελεῖ τοίνυν ἐγώ ὁ Σωτήρ τεχνίτης εἰς ἀγαθοεργία , καί ὁ ἐκ ἀρετή αὐχθήμασιν ἐθούλετο διαπρέπω . ἐθέλω γάρ εἰμί φιλάνθρωπος , καί φιλοπτωχία ἐπιμελητής , καί ὁ εἰς οὗτος σπούδασμα ἔχω νεανικός · μέλισσα δέ ὁ ἐν ὅδε ὁ κόσμος πλούσιος ὁ ἐπί αὐτός δή τοῦτῳ παραίνεσις συντίθημι , καί εἰς ὀδούς αὐτός ἀποφέρω ὁ ὁ ἅγιος πρεπώδης , φάσκω · « πωλέω ὁ ὑπάρχω , καί δίδωμι ἐλεημοσύνη . » καί ὁ μέν ἐντολή κάλως τε καί ἀγαθός B καί σωτήριος . οὐ ἀγνοέω δέ Χριστός , ὅτι ὁ δύναμαι κατορθόω ὁ κελεύω , οὐ ἔνειμι ὁ πολύς · ἀσθενής γάρ ἀεί πρός ὁ δυσχερής καί δυσήνυτος ὁ κατόρθωμα ὁ ἀνθρώπινος νόος · ἐπεί δέ εἰμί ἀγαθός καί φιλάνθρωπος , επευνοεω τις τρόπος ἐπικουρία αὐτός · ἵνα μή ὁ ἐνταῦθα πλοῦτος επινοηκω καί ἀναπλέκω διαδέχομαι πτωχεία , καί ὁ προσχάριους τρυφή αἰώνιος κόλασις . εἰμί γάρ μή ἀνέχω , φημί ὁ φιλήδονος ἀρέϊνος πλοῦτος , καί ἀπεμπολέω ὁλόκληρος ὁ οὐσία , καί διαδίδωμι ὁ δήω , κἀν γοῦν ὁ μικρός ἐνευδοκιμέω σπουδάζω · ποιέω ἑαυτοῦ φίλος ἐκ ὁ ἄδικος μαμωνᾶς , τουτέστι μή μόνος ἑαυτοῦ ποιέω ὁ πλοῦτος , ἀλλά καί ὁ C δήω χείρ ἁπλόω · συναλγέω ὁ κάμνω , παραμυθέομαι ἅγιος ὁ οὐ ἀδύλητον ἀγάπη πτωχεία , ἵνα απεριστασις ὁ Θεός λατρεύω . ἑστία δέ οὗτος σύ οὐ ὀμίστον · ὅταν γάρ σύ ὁ ἐπίγειος ἐπιλείπω πλοῦτος , ὁ τέλος ὁ βίος κατεσλημμένοις , τότε κοινωνός σύ ποιέω ὁ ἑαυτοῦ ἐλπίς , καί ὁ δίδωμι αὐτός ἐκ Θεός παράκλησις · ὁ γάρ χαρίζω ἐν ὅδε ὁ βίος , καί ἐπικειῶς ὁ δυσχθὲς ὁ πενία διαφέρω φορτίον , ὡς ἀγαθός ἀνάγω . τοιοῦτος τε καί ὁ σοφός Παῦλος ὁ εἰμί ἐν πλοῦτος συμβουλεύω , λέγω περί ὁ ταλαιπωρέω · « ὁ σύ περίσσευμα , εἰς ὁ ἐκεῖνος ὑστέρημα . » οὗτος δέ εἰμί οὐδείς ἕτερος ἐπιτάσσω , πλήν ὅσπερ φημί Χριστός , « ποιέω ἑαυτοῦ φίλος ἐκ ὁ ἄδικος μαμωνᾶς . » ὅτι2 δέ ὁ μή ἀνέχω οὗτος D ὁράω , ἀλλήρου Πρόξενος καί πυρός ἀπέδετου , διαδείκνυμι , ὁ πρόκειμαι ἐγώ ἐκφράζω παραβολή · « Ἄνθρωπος γάρ τις εἰμί πλούσιος ἀφοράω , » φημί . ἐνταῦθα ἐγώ βλέπω καί ἐπιτηρέω ἀκριβῶς ὁ Σωτήρ ὁ λόγος , πολύς τίς ὁ σοφός ἐμφαίνω . καίτοι γάρ ἔξειμι εἶπον · ὁ Δεῖνα τυγχάνω πλούσιος εἰμί ἄνθρωπος , ὡς ἐπί ὁ Ἰώβ , οὗτος μέν οὐ φημί · ἄνθρωπος δέ ἀπλόος πλούσιος ὀνομάζω , μνημονεύς δέ ὁ πένθος ὀνομαστός . Ποία τοίνυν ὁ ἐπιτήρησις ; ἀνώνυμος ὁ πλούσιος , ὡς ἀφιλοκτενέμων , παρά Θεός · φημί γάρ πού διά ὁ ὁ Ψαλμῶνος φωνή περί ὁ μή φοβέω αὐτός , ὅτι « οὖον μή μιμνήσκω