cyrillus-theology.commentarii-in-joannem pg074_0368.1
A τότε μὲν οἰκονομικῶς , καὶ τοὺς ἀκαθάρτοις ἔτι , καὶ μεμελωμένους ἔχουςι καὶ σῶμα καὶ νοῦν , ἀδιαχωλύτως ἐξῆν καὶ αὐτῆς τῆς ἁγίας ἅπτεσθαι σαρκὸς τοῦ Σωτῆρος ἡμῶν Χριστοῦ , καὶ ἀπάσης εὐλογίας ἀπολαύειν τῆς παρ' αὐτοῦ . Ἐπεὶδὴ δὲ τὴν καθ' ἡμᾶς πληρώσας οἰκονομίαν , καὶ αὐτὸν ὑπέμεινε τὸν σταυρὸν καὶ τὸν ἐπὶ σταυρῷ θάνατον , ἀνέβη τε πάλιν , καὶ θανάτῳ κρείττονα τὴν οἰκείαν φύσιν ἀποδεικνύς , ἀποκωλύει λοιπὸν , καὶ οὐχ ἑτοίμως ἔτι χαρίζεται τοὺς προσιοῦσιν αὐτῷ τὰ καὶ αὐτῆς τῆς ἁγίας ἅπτεσθαι : σαρκὸς , τύπον ταῖς ἁγίαις Ἐκκλησίαις καὶ τῷ καθ' αὐτὸν μυστηρίῳ τὸ πρᾶγμα τιθείς , ὅν καὶ ὁ διὰ τοῦ πανσόφου Μωϋσέως ἐδίδου νόμος , ὅτε καὶ εἰκὼνα Χριστοῦ διετύπου σάρξθεσθαι τὸν ἄμνον . « Πᾶς γάρ , φησίν , ἀπερίτμητος , οὐχ ἕδεσται ἀπ' αὐτοῦ , » ἀπερίτμητον λέγων τὸν ἀκάθαρτον . Ἀκάθαρτος δὲ κατὰ γε τὴν οἰκείαν φύσιν ἡ ἀνθρωπότης νοοῦτο ἀν εἰκότως . Τί γὰρ ἡ ἀνθρώπου φύσις , οὐχ πρὸς τὴν ἐνούσαν τῷ Θεῷ καθαρότητα ; Δεῖ τοιγαροῦν οὐχ ἀπερίτμητους ἔτι , τοῦτ' ἐστίν , ἀκάθαρτους τυγχάνοντας τοῦ ἁγίου σώματος ἅπτεσθαι , καθαροὺς δὲ μᾶλλον ἀποδεδειγμένους διὰ τῆς ἐν Πνεύματι νοουμένης περιτομῆς . Περιτομὴ γὰρ καρδίας ἐν Πνεύματι , κατὰ τὴν τοῦ Παύλου φωνήν . Ἄλλ' οὐχ ἂν ἐν ἡμῖν ἡ ἐν Πνεύματι γένοιτο περιτομή , μὴ ἐνοικοῦντος ἡμῖν τοῦ ἁγίου Πνεύματος , διὰ τε τῆς πίστεως , καὶ τοῦ ἁγίου βαπτίσματος . Πῶς οὖν οὐχ ἕδει τὴν Μαρίαν ἐξεῖργεσθαι τῆς τοῦ σώματος ἅπαχῆς , τοῦ ἁγίου δὲ ( 1 ) δήλον ὅτι λαβοῦσαν οὐπω τὸ Πνεῦμα ; Εἰ γὰρ μὴ ἀνῆγερτο Χριστὸς ἐκ νεκρῶν , ἀλλ' οὐπω τὸ Πνεῦμα δέδοτο τῇ ἀνθρωπότητι παρὰ Πατρὸς δι' αὐτοῦ . Ἀνελθὼν γὰρ πρὸς τὸν Θεὸν καὶ Πατέρα , κατέπεμψεν ἡμῖν αὐτό · διὸ καὶ ἔλεγε , « Συμφέρει ὑμῖν , ἵνα ἐγὸ ἀπέλθω · ἐὰν γὰρ μὴ ἀπέλθω , ὁ Παράκλητος οὐ μὴ ἔλθῃ πρὸς ὑμᾶς . Ἐὰν δὲ ἀπέλθω , πέμψω αὐτὸν πρὸς ὑμᾶς . » Οὕτω τοιγαροῦν καταπεμφθέντος ἡμῖν τοῦ ἁγίου Πνεύματος , οὕτω γὰρ ἀναδεδήκει πρὸς τὸν Πατέρα , ὡς οὐπω τὸ Πνεῦμα λαβοῦσαν ἀπείργει τὴν Μαρίαν , λέγων , « Μὴ μου ἅπτου , οὐπω γὰρ ἀναδέβηκα πρὸς τὸν Πατέρα , » τοῦτ' ἐστίν , οὐπω τὸ ἅγιον Πνεῦμα κατέπεμψα πρὸς ὑμᾶς . Ἐντεῦθεν ταῖς Ἐκκλησίαις ὁ τύπος . Τοιγάρτοι καὶ τῆς ἱερᾶς τραπέζης ἐξεῖργονται καὶ τοὺς ἐγνωκότας μὲν αὐτοῦ τὴν θεότητα , καὶ ὁμολογήσαντας τὴν δὴν τούτων πίστιν , τοὺς ἔτι κατηχημένους , μὴ μὴν καὶ τὸ ἅγιον Πνεῦμα πλουτήσαντας · τοὺς γὰρ οὐπω βεβαπτισμένους οὐχ ἐνοικεῖ . Ἐπὴν δὲ τοῦ ἁγίου Πνεύματος ἀποδειχθεῖν μέτοχοι , τότε καὶ ἅπτεσθαι τοῦ Σωτῆρος ἡμῶν Χριστοῦ τὸ σκῆλος οὐδὲν . Τοιγάρτοι καὶ τοὺς μετασχεῖν ἐθέλουσιν εὐλογίας τῆς μυστικῆς οἱ τῶν θείων μυστηρίων προσφωνοῦσι λειτουργοί , Τὰ ἅγια τοῖς ἁγίοις , προεπιδεσάττην εἶναι διδάσκοντες τῶν ἁγίων τὴν μέθεξιν τοὺς ἡγιασμένοις ἐν Πνεύματι .
Lemmas: A τότε μέν οἰκονομικός , καί ὁ ἀκάθαρτος ἔτι , καί μελωμένος ἔχω καί σῶμα καί νόος , αδιαχωλυος ἔξεστι καί αὐτός ὁ ἅγιος ἅπτω σάρξ ὁ Σωτήρ ἐγώ Χριστός , καί ἀπασάω εὐλογία ἀπολαύω ὁ παρά αὐτός . ἐπειδή δέ ὁ κατά ἐγώ πληρόω οἰκονομία , καί αὐτός ὑπομένω ὁ σταυρός καί ὁ ἐπί σταυρός θάνατος , ἀναβαίνω τε πάλιν , καί θάνατος ἀγαθός ὁ οἰκεῖος φύσις ἀποδείκνυμι , ἀποκωλύω λοιπός , καί οὐ ἑτοίμως ἔτι χαρίζομαι ὁ πρόσειμι αὐτός ὁ καί αὐτός ὁ ἅγιος ἅπτω : σάρξ , τύπος ὁ ἅγιος ἐκκλησία καί ὁ κατά αὐτός μυστήριον ὁ πρᾶγμα τίθημι , ὅς καί ὁ διά ὁ πάνσοφος Μωϋσῆς δίδωμι νόμος , ὅτε καί εἰκών Χριστός διατυπόω σάρξθεσθαι ὁ Ἄμνον . « Πᾶς γάρ , φημί , ἀπερίτμητος , οὐ ἐδεστής ἀπό αὐτός , » ἀπερίτμητος λέγω ὁ ἀκάθαρτος . ἀκάθαρτος δέ κατά γε ὁ οἰκεῖος φύσις ὁ ἀνθρωπότης νοέω εἰς εἰκότως . τις γάρ ὁ ἄνθρωπος φύσις , οὐ πρός ὁ ἔνειμι ὁ Θεός καθαρότης ; Δεύς τοιγάρ οὐ απερίτμητος ἔτι , οὗτος εἰμί , ακάθαρτος τυγχάνω ὁ ἅγιος σῶμα ἅπτω , καθαρός δέ μᾶλλον ἀποδείκνυμι διά ὁ ἐν πνεῦμα νοέω περιτομή . περιτομή γάρ Καρδία ἐν πνεῦμα , κατά ὁ ὁ Παῦλος φωνή . ἄλλος οὐ εἄν ἐν ἐγώ ὁ ἐν πνεῦμα γίγνομαι περιτομή , μή ἐνοικέω ἐγώ ὁ ἅγιος πνεῦμα , διά τε ὁ πίστις , καί ὁ ἅγιος βάπτισμα . Πῶς οὖν οὐ ἕδος ὁ Μαρία ἐξείργω ὁ ὁ σῶμα Ἀπαχής , ὁ ἅγιος δέ ( 1 ) δῆλος ὅτι λαμβάνω οὔπω ὁ πνεῦμα ; εἰμί γάρ μή ἀναγείρω Χριστός ἐκ νεκρός , ἀλλά οὔπω ὁ πνεῦμα δίδωμι ὁ ἀνθρωπότης παρά πατήρ διά αὐτός . ἀνέρχομαι γάρ πρός ὁ θεός καί πατήρ , καταπέμπω ἐγώ αὐτός · διό καί λέγω , « συμφέρω σύ , ἵνα ἐγό ἀπέρχομαι · ἐάν γάρ μή ἀπέρχομαι , ὁ Παράκλητος οὖον μή ἔρχομαι πρός σύ . ἐάν δέ ἀπέρχομαι , πέμπω αὐτός πρός σύ . » οὕτως τοιγάρ καταπέμπω ἐγώ ὁ ἅγιος πνεῦμα , οὗτος γάρ ἀναδέω πρός ὁ πατήρ , ὡς οὔπω ὁ πνεῦμα λαμβάνω ἀπείργω ὁ Μαρία , λέγω , « μή ἐγώ ἅπτω , οὔπω γάρ ἀναδέω πρός ὁ πατήρ , » οὗτος εἰμί , οὔπω ὁ ἅγιος πνεῦμα καταπέμπω πρός σύ . ἐντεῦθεν ὁ ἐκκλησία ὁ τύπος . τοιγάρ καί ὁ ἱερός τράπεζα ἐξείργω καί ὁ γιγνώσκω μέν αὐτός ὁ θεότης , καί ὁμολογέω ὁ δήν οὗτος πίστις , ὁ ἔτι κατηχημένος , μή μήv καί ὁ ἅγιος πνεῦμα πλουτέω · ὁ γάρ οὔπω βαπτίζω οὐ ἐνοικέω . Ἐπής δέ ὁ ἅγιος πνεῦμα αποδεικνύω μέτοχος , τότε καί ἅπτω ὁ Σωτήρ ἐγώ Χριστός ὁ σκῆλος οὐδείς . τοιγάρ καί ὁ μετέχω ἐθέλω εὐλογία ὁ μυστικός ὁ ὁ θεῖον μυστήριον προσφωνέω λειτουργός , ὁ ἅγιος ὁ ἅγιος , προεπιδέω εἰμί διδάσκω ὁ ἅγιος ὁ μέθεξις ὁ ἁγίζω ἐν πνεῦμα .