cyrillus-theology.commentarii-in-joannem pg074_0020.1
A Ἰσὸν ἔσσεθαι τῷ κατὰ φύσιν Υἱῷ . Παρὶ δὲ ἡμῶν γέγραπται · Ἐγὼ εἶπα · Θεοὶ ἐστε καὶ υἱοὶ Ὑψίστου πάντες · ὑμεῖς δὲ ὡς ἄνθρωποι ἀποθνῄσκετε . Ὥστε εἰ μὴ πᾶσαν ποιησαίμεθα σπουδήν εἰς τὸ παρατεῖσθαι τὸ φαῦλον , ῥάδιον · ἐξ ἧν εἰλήφαμεν , ἀποποιεῖσθαι δυνάμεθα . Εἰλήφαμεν δὲ κατὰ χάριν τὸ καλεῖσθαι καὶ υἱοὶ Θεοῦ καὶ θεοί , ἃ δὴ φυσικῶς πρόσκειται τῷ Υἱῷ . Πολλὴ οὖν καὶ ἀμετρος ἡ διαφορά μεταξὺ τε ἡμῶν τῶν κατὰ χάριν κεκλημένων υἱῶν καὶ τοῦ κατὰ φύσιν ὄντος καὶ ἀληθινοῦ . Λόγον δὲ ἀποκαλεῖ τὸν Υἱὸν ὁ Ἰωάννης , ταύτην αὐτῷ κυριώτατα ἀνατιθεὶς τὴν ἐπωνυμίαν καὶ τῆς οὐσίας μάλιστα σημαντικήν . Εἰ δὲ μὴ φύσει ἐσὶ καὶ τῆς οὐσίας δηλωτικὸν ἐπὶ τοῦ Υἱοῦ τὸ Λόγου ὄνομα , σημαίνει τι πάντως ἕτερον · καὶ ζητεῖν ἀναγκαῖον , τί κατὰ φύσιν ὢν ὁ Υἱὸς , ἐκλήθη Λόγος , εἰ μὴ τὴν οὐσίαν αὐτοῦ σημαίνει τὸ ὄνομα . Οἷον , τέκνου τις εἰπὼν ἢ λιθοσόν τὴν ταχυγράφον , οὐ τί ἐστι κατὰ φύσιν τὸ σημαινόμενον ὁρίζεται , ἀλλ’ οἷον ἔχει τὸ ἐπίσημα μνημεῖον . Εἰ τοίνυν οὐ τὴν οὐσίαν τοῦ Υἱοῦ σημαίνει τὸ ὄνομα , καὶ τὸ καλεῖσθαι Λόγον , οὐ τί ἐστι κατὰ φύσιν , παρίστησιν αὐτόν , ἀλλὰ φέρε εἰπεῖν , οἷον ἔχει τὸ ἐπίσημα · τί μάτην τὸν εὐαγγελιστὴν θαυμάζομεν ; πῶς δὲ καὶ ἐκλήθη υἱὸς βροντῆς , ὡς μέγα τι λαλῆσαι καὶ ὑπερφυὲς ὄντα ; πολλοῖς ὀνόμασιν ἀποκαλοῦντος τὸν Υἱὸν τῆς θείας Γραφῆς ; Ἀλλὰ Λόγον εἰρηκώς , παράδοξόν τι καὶ ὑπερφύει ἐφθέγξατο , καὶ οὐδὲν ἕτερον ἐπὶ αὐτῷ προσθεῖναι , οἷον ἐπὶ τοῦ Παύλου φαίνεται , τὸ · Παῦλος ἀπόστολος · ἡρέσθη δὲ τῷ εἰπεῖν , ὁ Λόγος , εἰς τὸ παραστῆσαι τοῦ Υἱοῦ τὴν οὐσίαν · αὐτὸς ἄρα ἐστὶν ὁ ἀληθινὸς Λόγος τοῦ Πατρὸς , καὶ οὐχ ἕτερος τις παρ’ ἐκείνου . Εἰ δὲ διὰ ταύτην ὑπέλαβον τὴν αἰτίαν οἱ χριστομάχοι , μὴ εἶναι τὸν Υἱὸν ὁμοούσιον τῷ Πατρὶ , ἐπεὶ μήτε ὁ Πατήρ , Λόγος , μήτε ὁ Λόγος Πατήρ · καὶ τὴν ἑνότητα τῆς φύσεως , τῷ διαφόρῳ τῶν ὀνομάτων διατέμενθαι πεπιστεύκασιν · λεγέτωσαν ἡμῖν , πῶς ὁ προπάτωρ Ἄδαμ ὁμοούσιος ἔσται πρὸς τὸν ἐξ αὐτοῦ γενοῦντα , οὔτε αὐτὸς Ἄβελ εἶναι δυνάμενος , οὔτε μὴν τοῦ Ἄβελ ἐσομένου ποτὲ Ἄδαμ ; ἀλλ’ οὐχ ἐκβαλεῖ τῆς οὐσίας τὴν ταυτότητα ἢ τῶν ὀνομάτων διαφορά . Εἰ δὲ τοῦτο ἐπὶ γενήσεως καὶ κτιστῆς φύσεως , πῶς οὐχ ἀσεβὲς ἐπὶ τῆς ἀγενήτου φύσεως ἐκεῖνο δοξάζειν πάντα ὑπερκειμένης τῇ γεννητῇ ; ὡς οὖν εἴπερ ἦν ἑτερούσιος , οὐχ ἂν ἦν Λόγος ἀληθινός , οὕτως ἐπειδήπερ ἐστὶν ὁμοούσιος , ἀληθινὸς ἂν εἴη Λόγος .
Lemmas: A Ἴσος εἰμί ὁ κατά φύσις υἱός . Παρί δέ ἐγώ γράφω · ἐγώ εἶπον · θεός εἰμί καί υἱός ὕψιστος πᾶς · σύ δέ ὡς ἄνθρωπος ἀποθνῄσκω . ὥστε εἰμί μή πᾶς ποιέω σπουδή εἰς ὁ παρατίθημι ὁ φαῦλος , ῥούδιον · ἐκ ἧμαι λαμβάνω , ἀποποιέω δύναμαι . λαμβάνω δέ κατά χάρις ὁ καλέω καί υἱός Θεός καί θεός , ὁ δή φυσικός πρόσκειμαι ὁ υἱός . Πολύς οὖν καί ἄμετρος ὁ διαφορά μεταξύ τε ἐγώ ὁ κατά χάρις καλέω υἱός καί ὁ κατά φύσις εἰμί καί ἀληθινός . Λόγος δέ ἀποκαλέω ὁ υἱός ὁ Ἰωάννης , οὗτος αὐτός κύριος ἀνατίθημι ὁ ἐπωνυμία καί ὁ οὐσία μάλιστα σημαντικός . εἰμί δέ μή φύσις ἀδήν καί ὁ οὐσία δηλωτικός ἐπί ὁ υἱός ὁ Λόγος ὄνομα , σημαίνω τίς πάντως ἕτερος · καί ζητέω ἀναγκαῖος , τίς κατά φύσις εἰμί ὁ υἱός , καλέω Λόγος , εἰμί μή ὁ οὐσία αὐτός σημαίνω ὁ ὄνομα . οἷος , τέκνον τις εἶπον ἢ λιθοσος ὁ ταχυγράφος , οὖον τίς εἰμί κατά φύσις ὁ σημαίνω ὁρίζω , ἀλλά οἷος ἔχω ὁ ἐπίσημος μνημεῖον . εἰμί τοίνυν οὖον ὁ οὐσία ὁ υἱός σημαίνω ὁ ὄνομα , καί ὁ καλέω Λόγος , οὖον τίς εἰμί κατά φύσις , παρίστημι αὐτός , ἀλλά φέρω εἶπον , οἷος ἔχω ὁ ἐπίσημος · τίς μάτην ὁ εὐαγγελιστής θαυμάζω ; πῶς δέ καί καλέω υἱός βροντή , ὡς μέγας τίς λαλέω καί ὑπερφυής εἰμί ; πολύς ὄνομα ἀποκαλέω ὁ υἱός ὁ θεῖος γραφή ; ἀλλά Λόγος εἴρω , παράδοξος τίς καί ὑπερφύω φθέγγομαι , καί οὐδείς ἕτερος ἐπί αὐτός προστίθημι , οἷος ἐπί ὁ Παῦλος φαίνω , ὁ · Παῦλος ἀπόστολος · ἀρέσκω δέ ὁ εἶπον , ὁ Λόγος , εἰς ὁ παρίστημι ὁ υἱός ὁ οὐσία · αὐτός ἄρα εἰμί ὁ ἀληθινός Λόγος ὁ πατήρ , καί οὐ ἕτερος τις παρά ἐκεῖνος . εἰμί δέ διά οὗτος ὑπολαμβάνω ὁ αἴτιος ὁ χριστομάχος , μή εἰμί ὁ υἱός ὁμοούσιος ὁ πατήρ , ἐπεί μήτε ὁ Πατήρ , Λόγος , μήτε ὁ Λόγος Πατήρ · καί ὁ ἑνότης ὁ φύσις , ὁ διάφορος ὁ ὄνομα διατέμνω πιστεύω · λέγω ἐγώ , πῶς ὁ προπάτωρ Άδαμ ὁμοούσιος εἰμί πρός ὁ ἐκ αὐτός γίγνομαι , οὔτε αὐτός Ἄβελ εἰμί δύναμαι , οὔτε μήv ὁ Ἄβελ εἰμί ποτέ Άδαμ ; ἀλλά οὐ ἐκβάλλω ὁ οὐσία ὁ ταυτότης ἢ ὁ ὄνομα διαφορά . εἰμί δέ οὗτος ἐπί γένησις καί κτιστός φύσις , πῶς οὐ ἀσεβής ἐπί ὁ ἀγένητος φύσις ἐκεῖνος δοξάζω πᾶς ὑπέρκειμαι ὁ γεννητής ; ὡς οὖν εἴπερ εἰμί ἑτερούσιος , οὐ εἄν εἰμί Λόγος ἀληθινός , οὕτως ἐπεί εἰμί ὁμοούσιος , ἀληθινός εἄν εἰμί Λόγος .