cyrillus-theology.commentarii-in-joannem pg074_0258.1
οὐσιώδες , ἀλλὰ δοτόν . « Τί γὰρ ἔχεις , ὃ οὐκ ἔλαβες ; » ποὺς τῶν γεννητῶν ἀρμόζει μέτροις · γεννητὸς δὲ καὶ ὁ Χριστός , καθὼς γέγονεν ἄνθρωπος , καὶτοι τὴν φύσιν ἀγέννητος ὤν , καθὼς πέρυγεν ἐκ Θεοῦ . Πάντα μὲν γὰρ ἐν Θεῷ φυσικῶς τε καὶ ἰδίως τὰ ἀγαθὰ νοεῖται τε καὶ ἔστι · κατὰ ἀλήθειαν , εἰσποιεῖται δὲ ἐν ἡμῖν καὶ διὰ θείας χορηγουμένα χάριτος . Ὅταν τοίνυν ὡς ἄνθρωπος εἰς τὴν καθ' ἡμῶν ταπεινῶνος ἀρχὴν δεδόσθαι λέγῃ παρὰ Πατρὸς τὴν κατὰ πάσης σαρκὸς ἐξουσίαν αὐτῷ , σκανδαλιστέον οὐδαμῶς · χρή γὰρ ἐννοεῖν τὴν οἰκονομίαν . Εἰ δὲ σοι δοκεῖ καὶ θεοπρεπέστερον ἐπατεῖν τῶν λεγομένων , σῦνες δὴ πάλιν , ὅπερ ἔφη μοι πρὸς ᾿Ιουδαίους ὁ Κύριος · « Ἀμήν , ἀμὴν λέγω ὑμῖν , οὐδεὶς δύναται ἐλθεῖν πρὸς με , ἐὰν μὴ ὁ Πατὴρ ὁ πέμψας με ἐλκύσῃ αὐτόν . » Ὅς γὰρ ἐὰν θέλῃ ζωοποιεῖν ὁ Πατήρ , τούτους , ὡς ἰδίᾳ δυναμεῖ τῇ ζωοποιῷ , προσάγει τῇ ἰδίᾳ γεννήματι , δυναμοῖ δὲ πάλιν καὶ σοφῷ δι' αὐτοῦ · ἀλλὰ καὶ εἰ τινὰς ὑπὸ ζεῦγλιν τῆς ἰδίας ἀρχῆς ποιῆσαι βούλεται πάλιν , αὐτοὺς οὐχ ἑτέρως εἰς τοῦτο καλεῖ , ὡς διὰ ζωῆς ἰσχύος καὶ παντουργοῦ , δι' ἧς κατέχει τῶν ὅλων , φημὶ δὴ τοῦ ἰδίου γεννήματος . Ἄνθρωποι μὲν γὰρ οὐδὲν ἐξ ἑαυτῶν τῶν ὑπὲρ ἑαυτοὺς κατορθοῦν ἰσχύουτες δανειζόμεν παρὰ Θεοῦ τὸν ἄλλων δύνασθαι κρατεῖν . « Δι' αὐτοῦ γὰρ βασιλεῖς βασιλεύουσι , κατὰ τὸ γεγραμμένον , καὶ τύραννοι δι' αὐτοῦ κρατοῦσι γῆς . » Ὁ δὲ τῶν ὅλων Θεὸς τὸ ἀποσκιρτήσαν γένος τὴν εἰς αὐτὸν ἀγάπης , καὶ τὴν ὑπ' αὐτὸ βασιλείας τὴν ζυγὸν ἀποτινάξαν , οὐ παρ' ἑτέρου τὸ δύνασθαι λαβὼν , ὑποῖθησεν ἑαυτῷ τὰ πάντα , τῇ ἰδίᾳ δυνάμει τὴν κατ' αὐτὸν ἐξουσίαν οἰονεὶ δωρούμενος , καὶ δι' αὐτῆς χειρούμενος , ὅπερ ἂν ἐθέλῃσι λαβεῖν . Ὑπάγει γὰρ ὁ Θεὸς καὶ Πατὴρ ὡς ἰδίᾳ δυνάμει τῷ Υἱῷ · δι' αὐτοῦ δὲ πάντως , καὶ οὐχ ἑτέρως , πᾶν ὅπερ ἐστὶν ὑποπίπτειν ἐθέλει αὐτῷ διὰ τῆς ὑποταγῆς . Ὅσπερ γὰρ τὰ πάντα σοφοῦ , καὶ ζωοποιεῖ δι' αὐτοῦ , οὕτω καὶ τῶν ὅλων κατάρχει δι' αὐτοῦ . Σημειωτέον γε μὴν ὡς οὐκ εἰς μόνον ἔτι τὸν Ἰσραὴλ , ἢ τῆς Ἄνυθεν φιλανθρωπίας συνετέλλετο χάρις , ἀλλ' ἐπὶ πᾶσαν ἐξετείνετο σάρκα . Τὸ γὰρ ὅλως ὑποτρέχον τοῦ Σωτῆρος τὴν ἐξουσίαν , μεθέξει δὴ πάντως καὶ τῆς παρ' αὐτοῦ ζωῆς τε καὶ χάριτος .
Lemmas: ουσιώδης , ἀλλά δοτός . « τις γάρ ἔχω , ὅς οὐ λαμβάνω ; » πούς ὁ γεννητής ἁρμόζω μέτρον · γεννητός δέ καί ὁ Χριστός , καθώς γίγνομαι ἄνθρωπος , καίτοι ὁ φύσις ἀγέννητος εἰμί , καθώς περυγε ἐκ Θεός . Πάν μέν γάρ ἐν Θεός φυσικός τε καί ἰδίως ὁ ἀγαθός νοέω τε καί εἰμί · κατά ἀλήθεια , εἰσποιέω δέ ἐν ἐγώ καί διά θεῖος χορηγέω χάρις . ὅταν τοίνυν ὡς ἄνθρωπος εἰς ὁ κατά ἐγώ ταπεινός ἀρχή δίδωμι λέγω παρά πατήρ ὁ κατά πᾶς σάρξ ἐξουσία αὐτός , σκανδαλιστέον οὐδαμῶς · χρή γάρ ἐννοέω ὁ οἰκονομία . εἰμί δέ σύ δοκέω καί θεοπρεπής πατέω ὁ λέγω , συνίημι δή πάλιν , ὅσπερ φημί ἐγώ πρός Ἰουδαῖος ὁ Κύριος · « ἀμήν , ἀμήν λέγω σύ , οὐδείς δύναμαι ἔρχομαι πρός ἐγώ , ἐάν μή ὁ πατήρ ὁ πέμπω ἐγώ ἕλκω αὐτός . » ὅς γάρ ἐάν ἐθέλω ζωοποιέω ὁ Πατήρ , οὗτος , ὡς ἴδιος δύναμις ὁ ζωοποιός , προσάγω ὁ ἴδιος γέννημα , δυναμόω δέ πάλιν καί σοφός διά αὐτός · ἀλλά καί εἰμί τις ὑπό ζεύγλη ὁ ἴδιος ἀρχή ποιέω βούλομαι πάλιν , αὐτός οὐ ἑτέρως εἰς οὗτος καλέω , ὡς διά ζωή ἰσχύς καί παντουργός , διά ὅς κατέχω ὁ ὅλος , φημί δή ὁ ἴδιος γέννημα . Ἄνθρωπος μέν γάρ οὐδείς ἐκ ἑαυτοῦ ὁ ὑπέρ ἑαυτοῦ κατορθόω ἰσχύω δανείζω παρά Θεός ὁ ἄλλος δύναμαι κρατέω . « διά αὐτός γάρ βασιλεύς βασιλεύω , κατά ὁ γράφω , καί τύραννος διά αὐτός κρατέω γῆ . » ὁ δέ ὁ ὅλος θεός ὁ αποσκιρτώ γένος ὁ εἰς αὐτός ἀγάπη , καί ὁ ὑπό αὐτός βασίλεια ὁ ζυγόν ἀποτινάσσω , οὖον παρά ἕτερος ὁ δύναμαι λαμβάνω , ὑποτίθημι ἑαυτοῦ ὁ πᾶς , ὁ ἴδιος δύναμις ὁ κατά αὐτός ἐξουσία οἱονεί δωρέω , καί διά αὐτός χειρόομαι , ὅσπερ εἄν ἐθέλω λαμβάνω . ὑπάγω γάρ ὁ θεός καί πατήρ ὡς ἴδιος δύναμις ὁ υἱός · διά αὐτός δέ πάντως , καί οὐ ἑτέρως , πᾶς ὅσπερ εἰμί ὑποπίπτω ἐθέλω αὐτός διά ὁ ὑποταγή . ὅσπερ γάρ ὁ πᾶς σοφός , καί ζωοποιέω διά αὐτός , οὗτος καί ὁ ὅλος κατάρχω διά αὐτός . σημειωτέος γε μήv ὡς οὐ εἰς μόνος ἔτι ὁ Ἰσραήλ , ἢ ὁ Ἄνυθεν φιλανθρωπία συντέλλω χάρις , ἀλλά ἐπί πᾶς ἐκτείνω σάρξ . ὁ γάρ ὅλως ὑποτρέχω ὁ Σωτήρ ὁ ἐξουσία , μετέχω δή πάντως καί ὁ παρά αὐτός ζωή τε καί χάρις .