cyrillus-theology.commentarii-in-joannem pg074_0440.1
A τακτοῦ δε καὶ εἰς δοῦλον τῷ ἐλάσσονι , τάχα που , φησί , καὶ ἀδικος ὁ Θεός . Εἶτα πῶς τοῦτο οὐκ ἀπόπληκτον ; Εἰ μὲν γὰρ οὐ γέγονεν ἀνὴρ ἀγαθὸς ὁ ᾿Ιακώβ , εἰ μὴ πονηρὸς ὁ ᾿Ησαῦ , φαῖν τις ἂν εἰκῶς πεπλασμένην τάχα που τὴν πρόγνωσιν , καὶ βότης τῆς εἰκίας καὶ θελημάτων οὐκ ἀσφαλῶν ἔργον γενέσθαι τὰ ἐπ᾿ ἀμφοῖν ὡρισμένα . Ἐπεὶδὴ δὲ σκαιὸς μὲν ἦν Ἰσαὺ , σοφὸς δὲ ὁ ᾿Ιακώβ , ἀδίκησεν ἂν ἡ τοῦ Θεοῦ πρόγνωσις τὸ σύμπαν οὐδέν , χαριζομένη καὶ πρὸ καιροῦ τῷ μὲν ἀγαθῷ τοὺς τρόπους · τὸ ἀγαπᾶσθαι δεῖν , τῷ δὲ μὴ τοιούτῳ τὸ κατακρίνεσθαι . ᾿Ανεῖκακήσαι μὲν γὰρ τὸν Θεόν , καὶ τὸν τῶν δρωμένων περιμεῖναι καιρὸν χαλεπὸν οὐδέν , ἵνα ἐξ αὐτῶν ἐκτερος διαφαίνοιτο τῶν πραγμάτων . Ἐπεὶδὴ δὲ ἦν ἀναγκαῖον τῆς κατ᾿ ἐκλογὴν χάριτος καὶ τῆς ἐν προ - B γνώσει δωρεὰς προανατυπώσθαι τὸ μυστήριον , παῦτῃ τοι χρησίμως ὁ τῶν τοιούτων ἀριστείχτης Θεὸς μονοῦχι καὶ ἐπεδράτετο τοῦ καιροῦ , καὶ ἐν τῇ τῶν παιδῶν γενέσει πεπληροφορήκεν τὸν ᾿Ισαὰκ , ὡς εἰς τε καὶ μόνος ὑπάρχων ἐξ ᾿Αβραὰμ , ἀναριθμητῶν ἔσται πατὴρ ἐθνῶν τῶν ἐξ ἐπαγγελίας καὶ ὡς ἐν πίστει κληθησομένων . Εἰ δὲ δὴ κατὰ γνώσιν οὓς ἂν ἐλοῖτο τυχόν , μᾶλλον δὲ καὶ οἷς ἂν εἴκοτος , τὸ ἐλεεῖσθαι · πρῶτον , οἰκτεῖρει πάλιν ὁς Θεὸς ( ἔφη γὰρ που πρὸς Μωϋσέα · « Ἐλεήσω ὃν ἂν ἐλέω , καὶ οἰκτειρήσω ὃν ἂν οἰκτειρῶ » ) : πῶς οὐχ ἀπάσης ἔσται διαβολῆς ἐκτὸς τὸ χρήμα ; Πραναθεῖδρας δέ , οἶμαι , σαφῶς ὁ ᾿Απόστολος , ὡς τάχα που οἰήσονται τινες μεῦσαι τοὺς θείους τοὺς μὲν εἶναι ἀγαθούς , τοὺς δὲ ἀπειθεῖς , ἀναγκαίως αὐτὸς ἀντιποσφέρει τὰ ἐκ τῆς ἐκείνων ἀμαβίας , καὶ φησιν · ᾿Αρα οὖν οὐ τοῦ θέλοντος · οὐδὲ τοῦ τρέχοντος , ἀλλὰ τοῦ ἐλεοῦντος Θεοῦ . Τὴν γὰρ δὴ μεμίστα : μὲν ᾿Ησαὺ καὶ πρὶν τι δράσαι τῶν φαύλων , τετίμηται δὲ πρὸς τὸ εἶναι παρῴδου ὁ ᾿Ιακώβ , ἐλεεῖ δὲ πάλιν οὓς ἐλεεῖ ; πῶς οὐχ ἐκεῖνο λοιπὸν περινοεῖν δεῖον , ὡς οὐδὲν οὐδὲν τὸ τρέχειν ἢ θέλειν , τουτέστιν ὁ δράσαι τι τῶν ἀγαθῶν προθυμοῦνος , ἀπήρτηται δὲ πάντα τὰ καθ᾿ ἡμᾶς τῶν παρὰ Θεοῦ νεματῶν ; Εἶτα τούτοις ἐπισωρεύει καὶ τὰ προσεμπεδοῦν δυνάμενα τὴν ἐπὶ τινὸς δόξαν , καὶ φησι · « Λέγει γὰρ ἡ Γραφὴ τῷ Φαραώ , ὅτι Εἰς αὐτὸ τοῦτο ἐξήγειρά σε , ὅπως ἐνδείξωμαι ἐν σοὶ τὴν δύναμίν μου . » Προσπαίζει δὲ τούτοις τὸ οἰονεὶ συμπέρασμα τοῦ παντὸς προβλήματος , καὶ φησιν · « ᾿Αρα οὖν ὃν θέλει ἐλεεῖ , ὃν δὲ θέλει σκληρύνει . »
Lemmas: A τακτός δέ καί εἰς δοῦλος ὁ μικρός , τάχα ποῦ , φημί , καί ἄδικος ὁ Θεός . εἶτα πῶς οὗτος οὐ ἀπόπληκτος ; εἰμί μέν γάρ οὖον γίγνομαι ἀνήρ ἀγαθός ὁ Ιακώβ , εἰμί μή πονηρός ὁ Ἡσαῦς , φαίνω τις εἄν ἵημι πλάσσω τάχα ποῦ ὁ πρόγνωσις , καί βότης ὁ ἔοικα καί θέλημα οὐ ἀσφαλής ἔργον γίγνομαι ὁ ἐπί ἄμφω ὁρίζω . ἐπειδή δέ σκαιός μέν εἰμί Ἰσαὺ , σοφός δέ ὁ Ιακώβ , αδικώ εἄν ὁ ὁ Θεός πρόγνωσις ὁ σύμπας οὐδείς , χαρίζομαι καί πρό καιρός ὁ μέν ἀγαθός ὁ τρόπος · ὁ ἀγαπάω δήω , ὁ δέ μή τοιοῦτος ὁ κατακρίνω . ᾿Ανεῖκακήσαι μέν γάρ ὁ Θεός , καί ὁ ὁ δράω περιμένω καιρός χαλεπός οὐδείς , ἵνα ἐκ αὐτός ἐκτερος διαφαίνω ὁ πρᾶγμα . ἐπειδή δέ εἰμί ἀναγκαῖος ὁ κατά ἐκλογή χάρις καί ὁ ἐν προ - B γνῶσις δωρεά προανατυπόω ὁ μυστήριον , παύω ὅς χρήσιμος ὁ ὁ τοιοῦτος ἀριστείχτης θεός μονοῦχος καί ἐπιτρέχω ὁ καιρός , καί ἐν ὁ ὁ παῖς γένεσις πληροφορέω ὁ ᾿Ισαὰκ , ὡς εἰς τε καί μόνος ὑπάρχω ἐκ Αβραάμ , αναρίθμητος εἰμί πατήρ ἔθνος ὁ ἐκ ἐπαγγελία καί ὡς ἐν πίστις καλέω . εἰμί δέ δή κατά γνῶσις ὅς εἄν αἱρέω τυγχάνω , μᾶλλον δέ καί ὅς εἄν εἰκός , ὁ ἐλεέω · πρῶτος , οἰκτειρέω πάλιν ὅς θεός ( φημί γάρ ποῦ πρός Μωϋσῆς · « ἐλεάω ὅς εἄν ἔλεος , καί οἰκτίρω ὅς εἄν οἰκτειρέω » ) : πῶς οὐ ἀπασάω εἰμί διαβολή ἐκτός ὁ χρήμα ; πραναθειδραω δέ , οἴομαι , σαφῶς ὁ Απόστολος , ὡς τάχα ποῦ οἴομαι τις μεθύσκω ὁ θεῖος ὁ μέν εἰμί ἀγαθός , ὁ δέ ἀπειθέω , ἀναγκαῖος αὐτός αντιποσφερω ὁ ἐκ ὁ ἐκεῖνος ἀμαβίας , καί φημί · Αρα οὖν οὖον ὁ ἐθέλω · οὐδέ ὁ τρέχω , ἀλλά ὁ ἐλεέω Θεός . ὁ γάρ δή μισθός : μέν ᾿Ησαὺ καί πρίν τίς δράω ὁ φαῦλος , τιμάω δέ πρός ὁ εἰμί παρῳδέω ὁ Ιακώβ , ἐλεέω δέ πάλιν ὅς ἐλεέω ; πῶς οὐ ἐκεῖνος λοιπός περινοέω δείδω , ὡς οὐδείς οὐδείς ὁ τρέχω ἢ ἐθέλω , τουτέστιν ὁ δράω τίς ὁ ἀγαθός προθυμέομαι , ἀπαρτάω δέ πᾶς ὁ κατά ἐγώ ὁ παρά Θεός νέμα ; εἶτα οὗτος ἐπισωρεύω καί ὁ προσεμπεδόω δύναμαι ὁ ἐπί τις δόξα , καί φημί · « λέγος γάρ ὁ γραφή ὁ Φαραώ , ὅτι εἰς αὐτός οὗτος ἐξεγείρω σύ , ὅπως ἐνδείκνυμι ἐν σύ ὁ δύναμις ἐγώ . » προσπαίζω δέ οὗτος ὁ οἱονεί συμπέρασμα ὁ πᾶς πρόβλημα , καί φημί · « Αρα οὖν ὅς ἐθέλω ἐλεέω , ὅς δέ ἐθέλω σκληρύνω . »