cyrillus-theology.commentarii-in-joannem pg074_0149.1
τῆς εἰκόνος ὁ λόγος · εἰκὼν γὰρ οὐ καθ’ ἕνα τρόπον , ἀλλὰ κατὰ πολλούς · μέρος γε μὴν τῶν ἄλλων μάλιστα διαφανέστατον τῆς πρὸς τὸν ποιήσαντα Θεὸν ὁμοιότητος , τὸ ἀφθαρτον καὶ ἀνώλεθρον . Ἄλλ’ οὐκ ἄν , ὁμῶι , ποτὲ πρὸς τὸ οὕτως ἔχειν δύνασθαι τὸ ζῷον ἐξῆρκεσεν ἑαυτῷ , κατὰ γε τὸν τῆς ἰδίας φύσεως λόγον . Πῶς γὰρ ἂν ὁ ἀπὸ γῆς ἐν ἰδίᾳ φύσει τὸ τῆς ἀφθαρσίας ἰδεῖν ἔχων παύχημα , μὴ οὐχὶ παρὰ τοῦ κατὰ φύσιν ἀφθάρτου τε καὶ ἀνώλεθρου Θεοῦ , καὶ ὡσαύτως ὄντος ἀεί , καθ’ ὁμοιότητα τῶν ἄλλων ἀγαθῶν καὶ τοῦτο πεπλουτηκώς ; « Τί γὰρ ἔχεις , ὃ οὐκ ἔλαβες ; » εἰκὼτως γε σφόδρα καὶ ἀληθῶς πρὸς ἡμᾶς ποὺ φησιν ὁ θεσπέσιος Παῦλος . Ἵνα τοίνυν τὸ ἐκ τοῦ μὴ ὄντος παριστῆν εἰς γένεσιν μὴ πρὸς τὴν οἰκείαν ὑπονοστήσῃ ἀρχήν , πάλιν ὀρχεται πρὸς τὸ μηδὲν , σῴζεται δὲ μᾶλλον ὁπηνίκα ( ὅτως γὰρ ἦν τὸ τοῦ Κτίσαντος σκοπός ) · μέτοχον αὐτὸν τῆς ἰδίας φύσεως ἀποτελεῖ Θεός . « Ἐνεφύσησε γὰρ εἰς τὸ πρόσωπον αὐτοῦ πνοὴν ζωῆς , » τοῦτ’ ἐστὶ τὸ Πνεῦμα τοῦ Υἱοῦ . Καὶ γὰρ ἐστιν αὐτὸς ἡ ζωὴ μᾶλα Πατρός , συνέχων εἰς τὸ εἶναι τὰ πάντα . Κινεῖται γὰρ ἐν αὐτῷ τε καὶ ζῇ τὰ ζωῆς δεκτικά , κατὰ τὴν τοῦ Παύλου φωνήν . Καὶ μὴ τις ἡμῶν ἐπὶ τούτῳ ψευδῇ χατονεῖτω λόγον , οἴησθαι εἰπεῖν τὸ θεῖον ἐμφύσημα γεγονέναι τῷ ζῷῳ ψυχήν · τοῦτο γὰρ οὐ φαμέν , λογισμῷ τοιούτῳ πρὸς τὴν τοῦ πράγματος ἀλήθειαν διαχυδερύμενοι . Εἰ γὰρ οἴονται τινες τὸ θεῖον ἐμφύσημα γενέσθαι ψυχήν , λεγέτωσαν ἡμῖν πότερόν ποτε παρετράπη τῆς ἰδίας φύσεως καὶ γέγονεν εἰς ψυχήν , ἡ μεμένηκεν ἐν ταυτότητι τῇ ἑαυτοῦ . Εἰ μὲν γὰρ ἔρουσι μετατετράφθαι ποὺ καὶ τὴν τῆς ἰδίας φύσεως παρελάσθαι θεσμόν , δυσφημούντες ἀλώσονται · τρεπτήν γὰρ εἰ [ γρ . εἰνα ] πάντως ἔρουσι , τὴν ἀτρεπτον καὶ ὡσαύτως ἔχουσαν ἀεί φύσιν . Εἰ δὲ παρετράπη οὐδαμῶς , διαμεμένηκε δὲ τοιῦτ’ ὅπερ ἦν διὰ προελθὸν ἐκ Θεοῦ τὸ ἐμφύσημα αὐτοῦ , πῶς ἐξέστη πρὸς ἁμαρτίαν καὶ τοσαύτης παθὼν διαφορᾶς γέγονεν δεκτική ; Οὐ γὰρ δῆλον φαίνει ἄν ὡς ἔνεστιν ὅλως τῇ θείᾳ φύσει τὸ δύνασθαι πλημμελεῖν . Ἄλλ’ Ἵνα μὴ μακραῖς ἀποδείξεσιν ἐπὶ τούτῳ χρώμενοι τὸν τοῖς προκειμένοις χρεῖαστούμενον παρελάσωμεν λόγον , φημὶ δεῖν ἕκαστον πάλιν ἀναλαβόντας εἰπεῖν , ὡς οὐκ ἄν , ὁμῶι , τις εὐφρονῶν τὸ ἐκ τῆς θείας οὐσίας προελθὸν ἐμφύσημα ψυχὴν οἴοιτο γενέσθαι τῷ ζῷῳ , ψυχωθέντι δὲ μᾶλλον καὶ πρὸς ἰδιότητα τῆς τελείας φύσεως δι’ ἀμφοῖν ἀρχηγῶν , ψυχῆς δὲ λέγει καὶ σώματος , καθάπερ τινὰ σφραγίδα τῆς ἑαυτοῦ φύσεως ἐνέπτησεν ὁ Δημιουργὸς τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγιον , τοῦτ’ ἐστι , τὴν πνοὴν τῆς ζωῆς , δι’ ἧς πρὸς τὸ ἀρχέτυπον διεπλάστετο κάλλος , ἀποτελεῖσθω δὲ κατ’ εἰκόνα τοῦ Κτίσαντος , πρὸς πᾶσαν ἰδίαν ἀρετῆς δυνάμει τοῦ ἐνοικοῦντος αὐτῷ διακρατουμένου Πνεύματος . Ἐπειδὴ δὲ αὐτοπροαιρέτως ἦν , καὶ τὰς τῶν ἰδίων θελημάτων πεπιστευμένος ἡνίας ( μοῖρα γὰρ τῆς εἰκόνος καὶ αὕτη · κατεξουσιάζει γὰρ τῶν οἰκείων θελημάτων Θεός ) , ἐτράπη καὶ ἐπέπτακε ( τὸ δὲ ὅπως , ἡ θεία Γραφὴ διδασκείτω · σαφὴς γὰρ ὁ περὶ τούτου παρ’ αὐτῇ λό -
Lemmas: ὁ εἰκών ὁ λόγος · εἰκών γάρ οὖον κατά εἷς τρόπος , ἀλλά κατά πολύς · μέρος γε μήv ὁ ἄλλος μάλιστα διαφανής ὁ πρός ὁ ποιέω θεός ὁμοιότης , ὁ ἄφθαρτος καί ἀνώλεθρος . ἄλλος οὐ ἄν , ὁμοιόω , ποτέ πρός ὁ οὕτως ἔχω δύναμαι ὁ ζῷον ἐξαρκέω ἑαυτοῦ , κατά γε ὁ ὁ ἴδιος φύσις λόγος . Πῶς γάρ εἄν ὁ ἀπό γῆ ἐν ἴδιος φύσις ὁ ὁ ἀφθαρσία ὁράω ἔχω παυχημη , μή οὐ παρά ὁ κατά φύσις ἄφθαρτος τε καί ἀνώλεθρος Θεός , καί ὡσαύτως εἰμί ἀεί , κατά ὁμοιότης ὁ ἄλλος ἀγαθός καί οὗτος πλουτέω ; « τις γάρ ἔχω , ὅς οὐ λαμβάνω ; » ἔοικα γε σφόδρα καί ἀληθής πρός ἐγώ πού φημί ὁ θεσπέσιος Παῦλος . ἵνα τοίνυν ὁ ἐκ ὁ μή εἰμί παρίστημι εἰς γένεσις μή πρός ὁ οἰκεῖος ὑπονοστέω ἀρχή , πάλιν ὀρχμαί πρός ὁ μηδείς , σῴζω δέ μᾶλλον ὁπηνίκα ( ὅς γάρ εἰμί ὁ ὁ κτίζω σκοπός ) · μέτοχος αὐτός ὁ ἴδιος φύσις ἀποτελέω Θεός . « ἐμφυσάω γάρ εἰς ὁ πρόσωπον αὐτός πνοή ζωή , » οὗτος εἰμί ὁ πνεῦμα ὁ υἱός . καί γάρ εἰμί αὐτός ὁ ζωή μῆλον πατήρ , συνέχω εἰς ὁ εἰμί ὁ πᾶς . κινέω γάρ ἐν αὐτός τε καί ζῶ ὁ ζωή δεκτικός , κατά ὁ ὁ Παῦλος φωνή . καί μή τις ἐγώ ἐπί οὗτος ψευδής χατονεος λόγος , οἴομαι εἶπον ὁ θέω ἐμφύσημα γίγνομαι ὁ ζῷον Ψυχή · οὗτος γάρ οὖον φημί , λογισμός τοιοῦτος πρός ὁ ὁ πρᾶγμα ἀλήθεια διαχυδερυμενω . εἰμί γάρ οἴομαι τις ὁ θέω ἐμφύσημα γίγνομαι Ψυχή , λέγω ἐγώ πότερον ποτός παρατρέπω ὁ ἴδιος φύσις καί γίγνομαι εἰς Ψυχή , ὁ μένω ἐν ταυτότης ὁ ἑαυτοῦ . εἰμί μέν γάρ εἴρω μετατρέπω πού καί ὁ ὁ ἴδιος φύσις παραλανθάνω θεσμός , δυσφημέω ἁλίσκομαι · τρεπτός γάρ εἰμί [ γρ . εἰμί ] πάντως εἴρω , ὁ ἄτρεπτος καί ὡσαύτως ἔχω ἀεί φύσις . εἰμί δέ παρατρέπω οὐδαμῶς , διαμένω δέ τοιοῦτος ὅσπερ εἰμί διά προέρχομαι ἐκ Θεός ὁ ἐμφύσημα αὐτός , πῶς ἐξίστημι πρός ἁμαρτία καί τοσοῦτος πάσχω διαφορά γίγνομαι δεκτικός ; οὖον γάρ δῆλος φαίνω ἄν ὡς ἔνειμι ὅλως ὁ θεῖος φύσις ὁ δύναμαι πλημμελέω . ἄλλος ἵνα μή μακρός ἀπόδειξις ἐπί οὗτος χράω ὁ ὁ πρόκειμαι χρειάζω παραλανθάνω λόγος , φημί δήω ἕκαστος πάλιν ἀναλαμβάνω εἶπον , ὡς οὐ ἄν , ὁμοιόω , τις εὔφρων ὁ ἐκ ὁ θεῖος οὐσία προέρχομαι ἐμφύσημα ψυχή οἴομαι γίγνομαι ὁ ζῷον , ψύχω δέ μᾶλλον καί πρός ἰδιότης ὁ τέλειος φύσις διά ἄμφω ἀρχηγός , Ψυχή δέ λέγω καί σῶμα , καθάπερ τις σφραγίς ὁ ἑαυτοῦ φύσις ἐμπτήσσω ὁ Δημιουργός ὁ πνεῦμα ὁ ἅγιος , οὗτος εἰμί , ὁ πνοή ὁ ζωή , διά ὅς πρός ὁ ἀρχέτυπος διαπλάσσω κάλλος , ἀποτελέω δέ κατά εἰκών ὁ κτίζω , πρός πᾶς ἴδιος ἀρετή δύναμις ὁ ἐνοικέω αὐτός διακρατέω πνεῦμα . ἐπεί δέ αὐτοπροαίρετος εἰμί , καί ὁ ὁ ἴδιος θέλημα πιστεύω ἡνία ( μοῖρα γάρ ὁ εἰκών καί οὗτος · κατεξουσιάζω γάρ ὁ οἰκέω θέλημα Θεός ) , τρέπω καί πίπτω ( ὁ δέ ὅπως , ὁ θεῖος γραφή διδάσκω · σαφής γάρ ὁ περί οὗτος παρά αὐτός λό -