cyrillus-theology.commentarii-in-joannem pg074_0381.1
A συντεταγμένα ψήφω τε καὶ γνώμῃ , εἰ μὴ ἄρα τις εἴη τυχὸν τῶν τὴν βασιλῖδα περιεικμένων τιμὴν τε καὶ δόξαν ; Τόπον γὰρ ἐν ἑαυτῷ οὐκ ἔχει τῆς παρανομίας αἱ ἐγκλήματα . Τοιγαροῦν καὶ σοφὸν ἔφη λόγιον · « Ἄσεδὴς ὁ λέγων βασιλεῖ · Παρανομείς . » Κατὰ τίνα τοιγαροῦν ἄρα τρόπον τε καὶ λόγον , τὸ μόνον πρέπον ἀξίωμα τῇ θείᾳ φύσει · τοῖς ἑαυτοῦ μαθηταῖς περιέθηκεν ὁ Σωτήρ ; « Ἄλλ’ οὐκ ἂν ἀμάρτοῖ τοῦ πρέποντος ὁ ἐν Πατρὶ Λόγος , ἔδρα δὲ τοῦτο καὶ σοφὸρα καλῶς . Ἦστο γὰρ δεῖν τοὺς τὸ θεῖον τε καὶ δεσποτικὸν ἔχοντας ἐν ἑαυτοῖς ἤδη Πνεῦμα , καὶ τοῦ διαφεῖναι τὰς τινων ἁμαρτίας εἶναι κυρίους , καὶ ὅνπερ ἂν βούλωνται κρατεῖν , τοῦ ἐνοικιαθέντος αὐτοῖς ἁγίου Πνεύματος ἀφέντος τε καὶ κρατοῦντος κατὰ βούλησιν οἰκείαν , κἂν δι’ ἀνθρώπων τελῆται τὸ πρᾶγμα τυχόν . Ἀφιδεῖ γε μὴν ἁμαρτίας , ἥτοι κατέχουσιν οἱ πνευματοφόροι , κατὰ δύο τρόπους , κατὰ γε διάνοιαν ἐμὴν . Ἡ γὰρ καλοῦσιν ἐπὶ τὸ βάπτισμα τοὺς οἷς ἂν ἤδη καὶ τοῦτον τυχεῖν ὤφειλετο διὰ τὴν τοῦ βίου σεμνότητα , καὶ τὸ δεδοκιμασμένον εἰς πίστιν , ἢ διαχολοῦσι τινὰς , καὶ τῆς θείας χάριτος ἐξεῖργουνσι ἐπὶ οὕτω τῶν γεγονότας ἀξίους . Ἡ καὶ καλ’ ἕτερον τρόπον ἀφιδεῖ τε καὶ κρατοῦσιν ἁμαρτίας , ἐπιτιμῶντες μὲν ἀμαρτάνουσι τοῖς τῆς Ἐκκλησίας τέκνοις , μετανοοῦσι δὲ συγγινώσκοντες , σκανὰ παρελθού μεν εἰς ὀλεθρον τῆς σαρκός , ἵνα τὸ σιντέργ λύση καταποθῇ , καθάπερ αὐτὸς ἐπιστέλλων ἡμῖν τὰ μόνω Θεῷ πρέποντα πληροῖ , πῶς οὐκ ἂν B Θωμὰς δὲ εἰς ἐκ τῶν δώδεκα , ὁ λεγόμενος Διδυμος , οὐκ ἦν μετ’ αὐτῶν ὅτε ἦλθεν ὁ Ἰησοῦς . Ἐλεγον οὖν αὐτῷ οἱ ἄλλοι μαθηταί · Ἐωράκαμεν τὸν Κύριον . Ὁ δὲ εἶπεν αὐτοῖς · Ἐὰν μὴ ἴδω ἐν ταῖς χερσὶν αὐτοῦ τὸν τύπον τῶν ἥλων , καὶ βάλω τὸν δάκτυλόν μου εἰς τὸν τύπον τῶν ἥλων , καὶ βάλω τὴν χεῖρά μου εἰς τὴν πλευρὰν αὐτοῦ , οὐ μὴ πιστεύσω . Τὰ ὑπερφερέ τῶν θαυμάτων ἀεὶ πῶς ἔχει παρεπομένην τὴν ἀπιστίαν , καὶ ὅπερ ἂν τῶν δρωμένων τὸν τοῦ καθήκοντος ὑπερτρέχῃ λόγον οὐ λαν ἐπὶ τοῖς ἀχρωμαμένοις εὐπρόσδεκτον · δυσωπεῖ δὲ γε μόλις ἢ θάα πρὸς τοῦτο , καθάπερ ἐξ ἀνάγκης καὶ βίας ἐλκοῦσα πρὸς συναίνεσιν . Τοιούτων τι πεπονθὼς καὶ ὁ σοφώτατος Θωμὰς , ἐπὶ τῇ τοῦ Σωτῆρος ἡμῶν ἀναστάσει · τὴν τῶν τέτρεων μαθητῶν ἀληθῆ μαρτυρίαν εὐχερῶς οὐ προσέστα , καίτοι τοῦ κατὰ Μωυσέα διεπτόντος νόμου , δύο καὶ τριῶν ἐπὶ στόματος μαρτύρων ὅπαν σταθῆσεται ῥῆμα . Δοκεῖ δέ μοι μᾶλλον οὐ τοσούτων ἀπιστῆσαι τοῖς εἰρημένοις ὁ μαθητής , ὅσον τῆς λύπης ἐλάσαι πρὸς αὐτὸ τὸ ἀχρότατον , ὅτι μὴ καὶ αὐτὸς τῆς τοῦ Σωτῆρος ἡμῶν ἡλώθη θάας . Ἡλθὴ γὰρ ἴσως ἀμοιρήσειν αὐτῆς , παντελῶς . Οἶδε μὲν γὰρ ζωὴν ὅντα κατὰ φύσιν τὸν Κύριον , καὶ οὐκ ἀνικάνως ἔχοντα πρὸς τὸ καὶ αὐτὸν διαδραῖν τὸν θάνατον , καὶ τὸ τῆς φθορᾶς καταλύσαι κράτος . Ὡς γὰρ ἑτέρων τοῦτον ἐξήλασε , πῶς οὐκ ἂν μᾶλλον ἀπέστησε τῆς ἰδίας σαρκός ; Ἐκ πολλῆς δὲ ἄγαν τῆς
Lemmas: A συντάσσω ψῆφος τε καί γνώμη , εἰμί μή ἄρα τις εἰμί τυγχάνω ὁ ὁ βασιλίς περιεικμένων τιμή τε καί δόξα ; τόπος γάρ ἐν ἑαυτοῦ οὐ ἔχω ὁ παρανομία ὁ ἔγκλημα . τοιγάρ καί σοφός φημί λόγιος · « Ἄσεδὴς ὁ λέγω βασιλεύς · παρανομώ . » κατά τίς τοιγάρ ἄρα τρόπος τε καί λόγος , ὁ μόνος πρέπω ἀξίωμα ὁ θεῖος φύσις · ὁ ἑαυτοῦ μαθητής περιτίθημι ὁ Σωτήρ ; « ἄλλος οὐ εἄν ἁμαρτάνω ὁ πρέπω ὁ ἐν πατήρ Λόγος , δράω δέ οὗτος καί σοφόρα καλῶς . ἦστο γάρ δήω ὁ ὁ θέω τε καί δεσποτικός ἔχω ἐν ἑαυτοῦ ἤδη πνεῦμα , καί ὁ διαφίημι ὁ τίνω ἁμαρτία εἰμί κύριος , καί ὅσπερ εἄν βούλομαι κρατέω , ὁ ἐνοικιάζω αὐτός ἅγιος πνεῦμα ἀφίημι τε καί κράτος κατά βούλησις οἰκεῖος , κἀν διά ἄνθρωπος τελέω ὁ πρᾶγμα τυγχάνω . ἀφειδέω γε μήv ἁμαρτία , ἤτοι κατέχω ὁ πνευματοφόρος , κατά δύο τρόπος , κατά γε διάνοια ἐμός . ὁ γάρ καλέω ἐπί ὁ βάπτισμα ὁ ὅς εἄν ἤδη καί οὗτος τυγχάνω ὀφείλω διά ὁ ὁ βίος σεμνότης , καί ὁ δοκιμάζω εἰς πίστις , ἢ διαχολουσις τις , καί ὁ θεῖος χάρις ἐξέργω ἐπί οὗτος ὁ γίγνομαι ἄξιος . ὁ καί καλός ἕτερος τρόπος ἀφειδέω τε καί κρατέω ἁμαρτία , ἐπιτιμάω μέν ἁμαρτάνω ὁ ὁ ἐκκλησία τέκνον , μετανοέω δέ συγγιγνώσκω , σκανά παρέρχομαι μέν εἰς ὄλεθρος ὁ σάρξ , ἵνα ὁ σιντέργ λύω καταπίνω , καθάπερ αὐτός ἐπιστέλλω ἐγώ ὁ μόνος Θεός πρέπω πληρόω , πῶς οὐ εἄν B Θωμᾶς δέ εἰς ἐκ ὁ δώδεκα , ὁ λέγω Δίδυμος , οὐ εἰμί μετά αὐτός ὅτε ἔρχομαι ὁ Ἰησοῦς . λέγω οὖν αὐτός ὁ ἄλλος μαθητής · ὁράω ὁ κύριος . ὁ δέ εἶπον αὐτός · ἐάν μή ὁράω ἐν ὁ χείρ αὐτός ὁ τύπος ὁ ἁλίσκομαι , καί βάλλω ὁ δάκτυλος ἐγώ εἰς ὁ τύπος ὁ ἁλίσκομαι , καί βάλλω ὁ χείρ ἐγώ εἰς ὁ πλευρά αὐτός , οὖον μή πιστεύω . ὁ ὑπερφέρω ὁ θαῦμα ἀεί πῶς ἔχω παρέπομαι ὁ ἀπιστία , καί ὅσπερ εἄν ὁ δράω ὁ ὁ καθήκω ὑπερτρέχω λόγος οὖον λάω ἐπί ὁ ἀχρόομαι εὐπρόσδεκτος · δυσωπέω δέ γε μόλις ἢ θέα πρός οὗτος , καθάπερ ἐκ ἀνάγκη καί Βίας ἕλκω πρός συναίνεσις . τοιοῦτος τίς πάσχω καί ὁ σοφός Θωμᾶς , ἐπί ὁ ὁ Σωτήρ ἐγώ ἀνάστασις · ὁ ὁ τρέω μαθητής ἀληθής μαρτυρία εὐχερής οὖον προσίστημι , καίτοι ὁ κατά Μωϋσῆς διαπέτομαι νόμος , δύο καί τρεῖς ἐπί στόμα μάρτυς ὁράω ἵστημι ῥῆμα . δοκέω δέ ἐγώ μᾶλλον οὖον τοσοῦτος ἀπιστέω ὁ εἴρω ὁ μαθητής , ὅσος ὁ λύπη ἐλαύνω πρός αὐτός ὁ ἄχρως , ὅτι μή καί αὐτός ὁ ὁ Σωτήρ ἐγώ ἡλόω θάας . ἔρχομαι γάρ ἴσως ἀμοιρέω αὐτός , παντελῶς . οἶδα μέν γάρ ζωή ὅντα κατά φύσις ὁ κύριος , καί οὐ ἀνίκανος ἔχω πρός ὁ καί αὐτός διαδράς ὁ θάνατος , καί ὁ ὁ φθορά καταλύω κράτος . ὡς γάρ ἕτερος οὗτος ἐξελαύνω , πῶς οὐ εἄν μᾶλλον ἀφίστημι ὁ ἴδιος σάρξ ; ἐκ πολύς δέ ἄγαν ὁ