cyrillus-theology.commentarii-in-joannem pg074_0253.1
θεῖν μὲν ἄν τις εὐλαβείας ἐπιβλέδ καθιστάναι τυχὸν τὸν τοιαῦτα λέγοντα . Ἐννοήσας γε μὴν τοῦ τοῦ Μονογενοῦς ἀξιώματα , βεβαίως ἄν , οἶμαι , τῶν οὕτως ἀθλίων ἀποπεπλάσθαι λογισμῶν . Ἡλθὼν γὰρ κοινῇ τῇ δόξης τινὸς σκέψαι ἐπιβλέδ , καὶ τῆς αὐτῇ προεπούσης ἀμοιβῆς τιμῆς τὸν Υἱόν , καὶ τοῦ τῆς δόξης ὄντα Κύριον . Οὕτω γὰρ αὐτὸν αἱ θεόπνευστοι καλοῦσι Γραφαί . Ἄλλως τε καὶ ἐπέρωσι τω θεοῦσαι · τὶς ἄν λέγοιτα πρὸς τὸν Πατέρα · « Πάτερ , δόξασόν με τῇ δόξῃ , ἧν εἶχον , πρὸ τοῦ τὸν κόσμον εἶναι παρὰ σοί . » Εἶτα τινὶ λοιπὸν ἀμφιλόγων , τὶς δὲ οὕτω τὸν νοῦν ἀποπληκτος , καὶ πάσης ἀληθείας ἐχθρός , ὡς μὴ συνιέναι τε καὶ ὁμολογεῖν , ὅτι δόξης μὲν οὐκ ἐστέρεται τῆς θεοπροσούς , ὅσον εἰς οἰκείαν φύσιν ὁ Μονογενής . Ἐπεὶδὴ δὲ ὑπάρχει ἐν μορφῇ , καὶ τῇ κατὰ πᾶν ἰσότητι τοῦ Θεοῦ καὶ Πατρός , οὐχ ἀπραγμὸν ἠγάσατο τὸ εἶναι ἴσα Θεῷ , καταβέθηκε μὲν εἰς τὴν καθ’ ἡμᾶς ταπεινώσιν , ἑαυτὸν δὲ ἐκένωσεν , τὸ ἀδοξότατον τοῦτο πεφορακὼς σῶμα , καὶ τῆς ἀνθρωπίνης συμπαρόντος τῆς ὁμοιώσιν ἐξ ἀγάπης ὑποδύς , ὡς ἤδη παρόντος τε καὶ ἐνεστηκότος τοῦ καθήκοντος χρόνου , καθ’ ὃν ἐδει πάλιν αὐτὴν τὴν τοῦ μυστηρίου χρείαν ἀποπληρώσασαν , τὴν ἀρχαίαν τε καὶ οἰκείαν μεταμφιασάσθαι δόξαν , ὅλην ἀνασῶσαν τὴν οἰκουμένην , ἀνασῶσαντά τε πρὸς ζωὴν καὶ θεογνωσίαν τοὺς ἐν αὐτῇ , συνευδοκήσιν καὶ συνευλαβίαν πάλιν καὶ πρὸς δεῖν τὸν Πατέρα , τὴν πρὸς αὐτὸν ποιείτω διδλεξιν , χρήσαι δὲ πάντως ἑαυτὸν ἀναχωριζόμενος λέγων εἰς τὸ τῆς ἰδίας φύσεως ἀξίωμα . Ἀνεῖσι δὲ πῶς , ἢ δηλοῦντος τῶν τῆς θεότητος ἔργων ἀποτελεστῶν καὶ μετὰ σαρκὸς ἀναδεικνυμένων , οὐχ ὡς ὑπουργὸς τῆς ἑτέρου τυχὸν ἐνεργείας , ἀλλ’ ὡς σοφία καὶ δύναμις ὑπάρχων τοῦ Θεοῦ καὶ Πατρός . Οἰησόμεθα γὰρ οὕτω , καὶ οὐχ ἑτέρως αὐτὸν τὰ τῆς θεότητος ἔργα μετ’ ἐξουσίας ἀποπληροῦν . Πάντα μὲν γὰρ παρὰ Πατρός , πλὴν οὐ διὰ τοῦ Υἱοῦ . Πῶς γὰρ ἄν ἐργάζαιτο τι τῶν αὐτῷ προπόντων ὁ Θεὸς καὶ Πατήρ , οὐχὶ τῇ συνοῦσίᾳ τε αὐτῷ καὶ συνἀποτελούσῃ τὰ ἐφ’ οἷς ἄν νοοῖτο τυχὸν ἢ καθ’ ἐνέργειαν κίνησις , τῆς τε σοφίας καὶ τῆς δυνάμεως , αὐτοῦ φημὶ δὴ τοῦ Υἱοῦ ; Διὰ τοῦτο καὶ ὁ σοφὸς εὐαγγελιστής , ὁ τὴν τοῦδε τοῦ βιβλίου συγγραφὴν πηξάμενος , ἐν ἀρχαῖς τοῦ λόγου φησίν , ὅτι « Πάντα δι’ αὐτοῦ ἐγένετο , καὶ χωρὶς αὐτοῦ ἐγένετο οὐδὲ ἕν . » Ἐπεὶδὴ τοίνυν ὁ τῆς ὁμοουσιότητος ἀναπεπθεῖς λόγος ἀκολούθως ἡμᾶς ἐννοεῖν ὅτι πάντα μὲν ἐν Πατρί , δι’ Υἱοῦ δὲ πάντως ἐν Πνεύματι · νεκρώσας δὲ θάνατον , καὶ φθορὰν , καὶ τὴν τοῦ διαβόλου τυραννίδα περιελὼν ὅλην ἐμελλε τὴν ὑφ’ ἡλίῳ ταῖς διὰ τοῦ Πνεύματος κατασφαίρυναι φυταγωγίαις , ἀναδείκνυσθαι τε διὰ τοῦτο λοιπὸν Θεὸς ὡς κατὰ φύσιν καὶ ἀληθῶς , ἀναγκαίως φησί · « Πάτερ , δόξασόν σου τὸν Υἱόν , ἵνα καὶ ὁ Υἱὸς σου δοξάσῃ σε . » Καὶ οὐ δὴ τὶς νοῦν ἔχων ἐρεῖ , δόξαν μὲν αἰτεῖν παρὰ Πατρός τὸν Υἱόν , καθάπερ ἀνθρώπου ἐξ ἀνθρώπου τυχόν , διδόναι δὲ καὶ αὐτὸν , ὡς ἐξ ἀμοιβῆς ἐπαγγέλλεσθαι ( συμικροπρεπὲς γὰρ λίαν , μᾶλλον δὲ ἀσύντετον παντελῶς , τὸ τοιαύτην ἔχειν ἐπὶ Θεοῦ τὴν διάληψιν ) , ἀναγκαϊστάτην
Lemmas: θέω μέν ἄν τις εὐλάβεια ἐπιβλέδ καθίστημι τυγχάνω ὁ τοιοῦτος λέγω . ἐννοέω γε μήv ὁ ὁ Μονογενώ ἀξίωμα , βεβαίως ἄν , οἴομαι , ὁ οὕτως ἄθλιος ἀποπίμπλημι λογισμός . ἔρχομαι γάρ κοινός ὁ δόξα τις σκέπτομαι ἐπιβλέδ , καί ὁ αὐτός προέπειμι ἀμοιβή τιμή ὁ υἱός , καί ὁ ὁ δόξα εἰμί κύριος . οὕτως γάρ αὐτός ὁ θεόπνευστος καλέω γραφή . ἄλλος τε καί περάω ὁ θέω · τις ἄν λέγω πρός ὁ πατήρ · « πατήρ , δοξάζω ἐγώ ὁ δόξα , ἧμαι ἔχω , πρό ὁ ὁ κόσμος εἰμί παρά σύ . » εἶτα τις λοιπός ἀμφίλογος , τις δέ οὗτος ὁ νόος ἀπόπληκτος , καί πᾶς ἀλήθεια ἐχθρός , ὡς μή συνίημι τε καί ὁμολογέω , ὅτι δόξα μέν οὐ στέρομαι ὁ θεοπροσος , ὅσος εἰς οἰκεῖος φύσις ὁ Μονογενής . ἐπειδή δέ ὑπάρχω ἐν μορφή , καί ὁ κατά πᾶς ἰσότης ὁ Θεός καί πατήρ , οὐ ἀπράγμων ἄγαμαι ὁ εἰμί ἴσος Θεός , καταβαίνω μέν εἰς ὁ κατά ἐγώ ταπείνωσις , ἑαυτοῦ δέ κενόω , ὁ ἄδοξος οὗτος φοράω σῶμα , καί ὁ ἀνθρώπινος συμπάρειμι1 ὁ ὁμοιόω ἐκ ἀγάπη ὑποδύω , ὡς ἤδη πάρειμι τε καί ἐνίστημι ὁ καθήκω χρόνος , κατά ὅς ἐσθίω πάλιν αὐτός ὁ ὁ μυστήριον χρεία ἀποπληρόω , ὁ ἀρχαῖος τε καί οἰκεῖος μεταμφιάζω δόξα , ὅλος ἀνασῴζω ὁ οἰκέω , ἀνασῴζω τε πρός ζωή καί θεογνωσία ὁ ἐν αὐτός , συνευδόκησις καί συλλαμβάνω πάλιν καί πρός δήω ὁ πατήρ , ὁ πρός αὐτός ποιέω διδλεξιν , χράω δέ πάντως ἑαυτοῦ ἀναχωρίζω λέγω εἰς ὁ ὁ ἴδιος φύσις ἀξίωμα . ἀνίημι δέ πῶς , ἢ δηλόω ὁ ὁ θεότης ἔργον ἀποτελεστής καί μετά σάρξ ἀναδείκνυμι , οὐ ὡς ὑπουργός ὁ ἕτερος τυγχάνω ἐνέργεια , ἀλλά ὡς σοφία καί δύναμις ὑπάρχω ὁ Θεός καί πατήρ . οἴομαι γάρ οὗτος , καί οὐ ἑτέρως αὐτός ὁ ὁ θεότης ἔργον μετά ἐξουσία ἀποπληρόω . Πάν μέν γάρ παρά πατήρ , πλήν οὖον διά ὁ υἱός . Πῶς γάρ ἄν ἐργάζομαι τίς ὁ αὐτός προπίνω ὁ θεός καί Πατήρ , οὐ ὁ συνουσία τε αὐτός καί συναποτελέω ὁ ἐπί ὅς ἄν νοέω τυγχάνω ἢ κατά ἐνέργεια κίνησις , ὁ τε σοφία καί ὁ δύναμις , αὐτός φημί δή ὁ υἱός ; Ζεύς οὗτος καί ὁ σοφός εὐαγγελιστής , ὁ ὁ ὅδε ὁ βιβλίον συγγραφή πήγνυμι , ἐν ἀρχή ὁ λόγος φημί , ὅτι « Πάν διά αὐτός γίγνομαι , καί Χωρὶς αὐτός γίγνομαι οὐδέ εἷς . » ἐπειδή τοίνυν ὁ ὁ ὁμοουσιότης ἀναπίπτω λόγος ἀκόλουθος ἐγώ ἐννοέω ὅτι πᾶς μέν ἐν πατήρ , διά υἱός δέ πάντως ἐν πνεῦμα · νεκρόω δέ θάνατος , καί φθορά , καί ὁ ὁ διάβολος τυραννίς περιαιρέω ὅλος μέλλω ὁ ὑπό ἥλιος ὁ διά ὁ πνεῦμα κατασφαίρυναι φυταγωγιος , ἀναδείκνυμι τε διά οὗτος λοιπός θεός ὡς κατά φύσις καί ἀληθής , ἀναγκαῖος φημί · « πατήρ , δοξάζω σύ ὁ υἱός , ἵνα καί ὁ υἱός σύ δοξάζω σύ . » καί οὖον δή τις νόος ἔχω εἴρω , δόξα μέν αἰτέω παρά πατήρ ὁ υἱός , καθάπερ ἄνθρωπος ἐκ ἄνθρωπος τυγχάνω , δίδωμι δέ καί αὐτός , ὡς ἐκ ἀμοιβή ἐπαγγέλλω ( συμικροπρεπης γάρ λίαν , μᾶλλον δέ ἀσύνθετος παντελῶς , ὁ τοιοῦτος ἔχω ἐπί Θεός ὁ διάληψις ) , αναγκαιστατος