cyrillus-theology.commentarii-in-joannem pg074_0218.1
A τῶν ἁγίων ἀποστόλων διςχυρίζεται πρόφασιν , ἡ τὸ οἰκεῖον ὄνομα μόνον . Ἐγκλημα γὰρ τοῦτο τοῖς σεβομένοις Θεόν , καὶ τοῦ πολεμεῖσθαι πρόφασίς παρὰ τῶν οὐκ εἰδότων αὐτόν . Προδηλόν δὲ δὴντος ἀπαντάς , ὡς οὐκ ἄν τις ἀμισθὶ πάθοι τι διὰ Θεόν ( λαμπρὸς γὰρ ἐπὶ τούτοις προκείσεται στέφανος ) , ἐπιτρέχει πάλιν εἰς εὐτολμίαν , καὶ καρτερικὴν ἐργάζεται φρόνησιν , τῇ τῆς ἀμοιβῆς ἐλπίδι , τὴν ἐκ τῶν ἐσεσθαι προσδοκωμένων μοχθηρίαν ἀποκρουόμενος . Κέρδος οὖν ἔδειξε , καὶ τέλος εὐχῆς καὶ αὐτὸ τὸ δεῖνόν , καὶ ὅπερ ἦν ἴσως καταναρχήσαι τινὰς , καὶ μόνον ἴδειν προσδοκῆσαι , τοῦτο δεῖσματος μὲν ἀπαλλάττει πάντας , προσιέσθαι τε καὶ λίαν ἀσμένως ἀναπεθεῖν τοὺς μαθητάς . Καὶ γοῦν εἰσεχελμένοι ποτὲ πρὸς τὸν τῶν Ἰουδαίων ἀνδισὸν βουλευτήριον , καὶ πληγὰς καὶ σῶμα κατηχισμένοι διὰ Χριστόν , ἐξῆλθαν ἀπὸ προσώπου τοῦ συνεδρίου χαίροντες , κατὰ τὸ γεγραμμένον , ὅτι κατηξιωθῶσιν ὑπὲρ τοῦ ὀνόματος τοῦ Κυρίου ἀτιμασθῆναι . Καὶ μὴν καὶ ἡμῖν αὐτοῖς - ληπαθεῖν ἐπὶ τούτῳ διακελεύονται ἀφόρμα , καταστυγνάζειν δὲ μηδαμῶς , κἂν εἴπερ ὅλως τῶν ἀνιαρῶν τι πρᾶσις διὰ Χριστόν . « Μὴ γὰρ τις ὑμῶν πασχέτω , φησίν , ὡς φονεύς , ἢ κλέπτης , ἢ κακοποιός · εἰ δὲ ὡς Χριστιανός , μὴ αἰσχυνέσθω , δοξάζετω δὲ τὸν Θεὸν ἐπὶ τῷ ὀνόματι τούτῳ . » Ἡδίστον οὖν ἄρα τὸ πάσχειν διὰ Χριστόν , καὶ γλυκὺς ὁ κίνδυνος , ὅταν ἔχῃ τῆς ἐρωδοῦ τὴν πρόφασιν ἐξ ἀγάπης τῆς εἰς Θεόν . Ἄθε δὲ ὅπως κἂν τούτῳ δὴ πάλιν ἀναδεικνύς ἐαυτὸν ἐν πρὸς τὸν ἑαυτοῦ Πατέρα , μὴ εἰδέναι φησὶ τοὺς Ἰουδαίους , ἢτοι τοὺς διώζειν μέλλοντας , τοὺς οἷπερ ἂν εἰς τὸ Χριστοῦ πρεσβεύοντες ὄνομα , μήτε τὸν Πατέρα , μήτε τὸν Υἱόν . Μισοπότηρ γὰρ ὁμολογουμένως ὁ χρήναι δεῖν ἀτιμάζειν οἴόμενος τὸν Υἱόν , οὐχ ὡς εἰς ἑτέραν δὲ δηλονότι πλημμελήσας φύσιν , ἀλλ’ εἰς αὐτὸ τὸ τῆς κατὰ φύσιν θεότητος ἐμπροσθύν ἀξίωμα . Οὐδὲ γὰρ ἂν ἤλω τις ἐξυβρίζων εἰς τὸν Υἱόν , εἰ τὴν τοῦ Πατρὸς ἐδυσωπήθη φύσιν · ἔγνωκώς δὲ ὅλως τί κατ’ ἐνέργειαν ἐστὶν ὁ Πατήρ , πῶς ἠγνόησεν ὅτι γεγέννηκεν ἐξ ἑαυτοῦ ; Εἴτα τις οὐχ ὑβρίζει τὸ φυτόν , τὸν ἐξ αὐτοῦ γεννηθέντα κακῶν καρπόν ; Ἀγνοίας οὖν ἄρα τῆς εἰς τὸν Πατέρα καὶ Θεὸν ἀπόδειξις οὐκ ἀμφιλογος ἡ εἰς τὸν Υἱὸν ἀμαρτία . Ἐπειδὴ δ’ οὐκ ἔφη νυνί , « Ὅτι οὐκ οἴδασι τὸν Πατέρα μου , ἀλλὰ « τὸν πέμψαντά με , » δοκῶ τι τοιοῦτον αὐτὸν ὑπαινίσσεσθαι θέλειν · Σκοπὸς ὡς δοκεῖν αὐτῷ τοῦ τὸ διώκειν ἐπιτηδεύοντας τοὺς ἀνακεμιένους αὐτῷ , διπλοῦν ὡσπερ ἐντεύθεν τὸ παρανόμημα ταῖς ἑαυτῶν ἐπαρρώτας κεφαλαῖς ἀπελέγχει σαφῶς . Μόνον γὰρ οὐχὶ ἀγνοοῦντες ἀλῶσονται τὸν ἐξ οὗπερ εἰμί , οὐδὲ μόνην τὴν ἐπ’ ἀθεσίαν ὑψὸν ἀποκομιζονται δικαίως , ἀλλὰ γὰρ καὶ αὐτὴν λοιπὸν ἐπιτιμῶντες εὐρεθήσονται τῇ σοφίᾳ τοῦ Θεοῦ καὶ Πατρὸς . Εἰ γὰρ ἐπεμψε μὲν τὸν ἴδιον Υἱὸν ἐγερουὸντα τὸ ὀλισθηρὸς , ἀνακαινοῦντα τὴν συντετριμμένον , κατορθοῦντα τε τοὺς ἐν κόσμῳ τὴν ζωήν , ἀντεξάγουσι μὲν ἐκεῖνοι , καὶ ἀντιπράττουσι δυσσεδῶς τοῖς διακηρύττειν θέλουσι τὸν τοῦτο κατορθωτήν , πῶς οὐ λίαν ἐναργῶς
Lemmas: A ὁ ἅγιος ἀπόστολος διςχυριζω πρόφασις , ὁ ὁ οἰκέω ὄνομα μόνος . ἔγκλημα γάρ οὗτος ὁ σέβω Θεός , καί ὁ πολεμέω πρόφασις παρά ὁ οὐ οἶδα αὐτός . προδηλος δέ δήν ἀπαντάω , ὡς οὐ ἄν τις ἀμισθί πάσχω τίς διά Θεός ( λαμπρός γάρ ἐπί οὗτος πρόκειμαι στέφανος ) , ἐπιτρέχω πάλιν εἰς εὐτολμία , καί καρτερικός ἐργάζομαι φρόνησις , ὁ ὁ ἀμοιβή ἐλπίς , ὁ ἐκ ὁ εἰμί προσδοκάω μοχθηρία ἀποκρούω . Κέρδος οὖν δείκνυμι , καί τέλος εὐχή καί αὐτός ὁ δεῖνος , καί ὅσπερ εἰμί ἴσως καταναρχήσαι τις , καί μόνος ὁράω προσδοκάω , οὗτος δέσμα μέν ἀπαλλάσσω πᾶς , προσίημι τε καί λίαν ἄσμενος ἀναπίπτω ὁ μαθητής . καί γοῦν εἰσεχελμένοι ποτέ πρός ὁ ὁ Ἰουδαῖος ἀνδίδωμι βουλευτήριον , καί πληγάς καί σῶμα κατηχίζω διά Χριστός , ἐξέρχομαι ἀπό πρόσωπον ὁ συνέδριον χαίρω , κατά ὁ γράφω , ὅτι καταξιόω ὑπέρ ὁ ὄνομα ὁ κύριος ἀτιμάζω . καί μήv καί ἐγώ αὐτός - ληπαθεῖν ἐπί οὗτος διακελεύομαι ἀφορμή , καταστυγνάζω δέ μηδαμῶς , κἀν εἴπερ ὅλως ὁ ἀνιαρός τίς πρᾶσις διά Χριστός . « μή γάρ τις σύ πάσχω , φημί , ὡς φονεύς , ἢ κλέπτης , ἢ κακοποιός · εἰμί δέ ὡς Χριστιανός , μή αἰσχύνω , δοξάζω δέ ὁ θεός ἐπί ὁ ὄνομα οὗτος . » ἡδύς οὖν ἄρα ὁ πάσχω διά Χριστός , καί γλυκύς ὁ κίνδυνος , ὅταν ἔχω ὁ ἐρωδοῦ ὁ πρόφασις ἐκ ἀγάπη ὁ εἰς Θεός . ΑΘΕ δέ ὅπως κἀν οὗτος δή πάλιν ἀναδείκνυμι ἑαυτοῦ ἐν πρός ὁ ἑαυτοῦ πατήρ , μή οἶδα φημί ὁ Ἰουδαῖος , ἤτοι ὁ δίζω μέλλω , ὁ οἷπερ εἄν εἰς ὁ Χριστός πρεσβεύω ὄνομα , μήτε ὁ πατήρ , μήτε ὁ υἱός . Μισοπότηρ γάρ ὁμολογουμένως ὁ χρή δήω ἀτιμάζω οἴομαι ὁ υἱός , οὐ ὡς εἰς ἕτερος δέ δηλονότι πλημμελέω φύσις , ἀλλά εἰς αὐτός ὁ ὁ κατά φύσις θεότης ἐμπίμπρημι ἀξίωμα . οὐδέ γάρ εἄν ἦλον τις ἐξυβρίζω εἰς ὁ υἱός , εἰμί ὁ ὁ πατήρ δυσωπέω φύσις · γιγνώσκω δέ ὅλως τίς κατά ἐνέργεια εἰμί ὁ Πατήρ , πῶς ἀγνοέω ὅτι γεννάω ἐκ ἑαυτοῦ ; εἴτα̅ τις οὐ ὑβρίζω ὁ φυτός , ὁ ἐκ αὐτός γεννάω κακός καρπός ; Ἄγνοια οὖν ἄρα ὁ εἰς ὁ πατήρ καί θεός ἀπόδειξις οὐ αμφίλογος ὁ εἰς ὁ υἱός ἁμαρτία . ἐπεί δέ οὐ φημί νυνί , « ὅτι2 οὐ οἶδα ὁ πατήρ ἐγώ , ἀλλά « ὁ πέμπω ἐγώ , » δοκέω τίς τοιοῦτος αὐτός υπαινισσομαι ἐθέλω · Σκοπός ὡς δοκέω αὐτός ὁ ὁ διώκω ἐπιτηδεύω ὁ ανακεμιενος αὐτός , διπλόος ὡς ἐντεῦθεν ὁ παρανόμημα ὁ ἑαυτοῦ ἐπαρρώτας κεφαλή ἀπελέγχω σαφῶς . Μόνος γάρ οὐ ἀγνοέω ἁλίσκομαι ὁ ἐκ ὅσπερ εἰμί , οὐδέ μόνος ὁ ἐπί ἀθεσία ὑψὸν ἀποκομίζω δικαίως , ἀλλά γάρ καί αὐτός λοιπός ἐπιτιμάω εὑρίσκω ὁ σοφία ὁ Θεός καί πατήρ . εἰμί γάρ πέμπω μέν ὁ ἴδιος υἱός ἐγείρω ὁ ὀλισθηρός , ἀνακαινόω ὁ συντρίβω , κατορθόω τε ὁ ἐν κόσμος ὁ ζωή , ἀντεξάγω μέν ἐκεῖνος , καί ἀντιπράσσω δυσσεδῶς ὁ διακηρύσσω ἐθέλω ὁ οὗτος κατορθωτής , πῶς οὖον λίαν ἐναργής