cyrillus-theology.commentarii-in-joannem pg074_0219.3
Διχῇ νοητέον τὸ ἐκ τῶν προκειμένων ὑπεδηλούμενον . Εἰ γὰρ οἷστοι τις τυχὸν πρὸς Ἑλλήνας τε καὶ Ἰουδαίους τὸν ἐπὶ τούτῳ γενέσθαι λόγον , ἐκεῖνό φαμεν , ὡς εἰ μὴ ἐγενόμην πρὸς ἀπαντας τοὺς ὄντας ἐπὶ τῆς γῆς τὸ θεῖόν τε καὶ οὐράνιον κήρυγμα , οὐ μὴ δὴ τὸ εὐαγγελικόν , παραδειγμάτων ἐκάστου τῆς σωτηρίας τὴν ὁδόν , καὶ τὰ τῆς δικαιοσύνης ἔργα καταλελυκαίνον , ἦν ἂν ἴσως ἐκάστου λόγος οὐκ ἀθένητ᾽ εἰς παρααἴρεσιν τῶν οὐ σαφῶρα φιλεργούντων εἰς ἀρετήν , ἢ B παρὰ ἀρεσκόντων Θεῷ παντελῆς ἀμοιβία : ταύτην τοι συγγνώμης ἀξιοῦσθαι παρακαλεῖν . Ἐπεὶ δὲ πρὸς ἀπαντας ὁ τῆς εἰσηγήσεως λόγος πεποίηται , τίς ἂν εἴη λοιπὸν ὁ τῆς παραιτήσεως λόγος , ἢ ποῖος ἂν χρησαίτο τις πρὸς τὸν κρίνοντα λόγος , ἐπὶ τοῖς αἰσχίστοις μετὰ τὴν γνῶσιν κατηγορουμένων ; Εἰ δὲ περὶ μόνων λέγοι τοῦτ᾽ τῶν Ἰουδαίων ὁ Κύριος , ἄτε δὴ καὶ πολλάκις ἀχρωσταμένους διδάσκοντες , καὶ οὐδὲν ἠγνοηκότων τῶν δσα διεκλελισται φρονεῖν τε καὶ δράν , ἐκδίκη τοιαύτη : Τῆς μὲν ὑμετέρας οὐκ ἀνέξονται διδασκαλίας , φησίν , ἐποιοῦσι δὲ πειρασμούς , καὶ διωγμούς , καὶ πᾶν εἶδος ὧν ἐννοήσωσιν·θορύβων , καὶ εἰς μῖσος ἀνθρώπων ἐκ πικρίας ἀνακαλούμενοι , πλημμέλημα μὲν οὐδὲν ἔχοντες εἰπεῖν , ἐγκαλοῦντες δὲ μόνην ἀγάπην τὴν εἰς ἐμέ . Κατασφριζόμενοι δὲ C ὡσπερ τῆς ἐαυτῶν ἀπονοίας τὴν ὑπόκρισιν , καὶ τὸ ἐκ τῆς ἠδυσθαλείας αἰσχύς ἀποτριβόμενοι , Μωσέα δὴ πάντως προβαλοῦνται καὶ τὰ Μωσέως , συνασπίζειν δὲ ὡςπερ τοῖς πατρίοις ὑποκρινόμενοι νόμοις · ἀλλ᾽ εἰ μὲν ἡ λθὼν τῆς διὰ Μωσέως ἐντολῆς οὐ παρἐδῶκα τὰ βελτίονα , εἰ μὴ διὰ πολλῶν πεπληροφορήκα λόγων , ὡς εἴη μὲν ἤδη καιρὸς τὰ ἐν τύπῳ παρελθεῖν λοιπόν , καὶ διὰ σημάτων μὲν ἀλίκας καὶ σκιάς , ὥρα δὲ αὐτὴν ἀναλαβεῖν τὴν ἀλήθειαν · εἰ μὴ τοῦτο καὶ ἐξ αὐτοῦ δέδειχα νόμου , σαφέστατα λέγων · « Εἰ πιστεύετε Μωσεῖ , πιστεύετε ἂν ἐμοί · περὶ γὰρ ἐμοῦ ἐκεῖνος ἔγραψεν · » εἰ μὴ ταῖς τῶν προφητῶν μαρτυρίαις συνωθὼν ἐδείξα τὸν ἐμαυτοῦ λόγον , καὶ τῆς ἐμῆς παρουσίας τὴν δύναμιν προῤῥηθεῖσαν τε ἤδη καὶ κεκηρυγμένην · ἔσχον D ἂν ἀφορμὰς εὐλόγους τῆς κατ᾽ ἐμοῦ καὶ ἡμῶν ἀπονοίας . Ἐπεὶ δὲ παραλείπεται μὲν οὐδὲν , εἰρήσται δὲ ἅπαν , ὅσον ἤκην εἰπεῖν ἀναγκαῖον , εἰληφός , ὡς αὐτοῖς εἰ · πρόφασιν ἐκινθησεται λόγος τῆς οὕτω γυμνῆς ἁμαρτίας . Ταύτην ὅμως δεῖν τοῖς τοῦ Σωτῆρος λόγοις ἐφαρμόζει νυνὶ τὴν διάνοιαν . Ἀσύγγνωστα δὲ τοῖς εἰς αὐτὸν πλημμελοῦσιν ἐπιδεικνύς τὰ ἐγκλήματα , καὶ κολασθήσεσθαι ποτε τοὺς τὰ τοιαῦτα τολμῶντας εἰπεῖν , παραρείρει τὴν λύπην τὸ πλέον καὶ ὑποκλίνεται σοφῶς , ὅπερ ἤν εἴκως ἀνιάσειν οὐ μετρίως αὐτοῖς . Φορητὸν γὰρ ἔσθ᾽ ὅτι τοῖς ἀδκουμένοις τὴν πλεονεξίαν ἐργάζεται , τὸ ἀραρότως
Lemmas: διχή νοητέον ὁ ἐκ ὁ πρόκειμαι ὑποδηλόω . εἰμί γάρ ὀϊστός τις τυγχάνω πρός Ἕλλην τε καί Ἰουδαῖος ὁ ἐπί οὗτος γίγνομαι λόγος , ἐκεῖνος φημί , ὡς εἰμί μή γίγνομαι πρός ἅπας ὁ εἰμί ἐπί ὁ γῆ ὁ θεῖος1 τε καί οὐράνιος κήρυγμα , οὖον μή δή ὁ εὐαγγελικός , παράδειγμα ἕκαστος ὁ σωτηρία ὁ ὁδός , καί ὁ ὁ δικαιοσύνη ἔργον καταλύω , εἰμί εἄν ἴσως ἕκαστος λόγος οὐ ἀθένητ᾽ εἰς παρααἴρεσιν ὁ οὖον σαφῶρα φιλεργέω εἰς ἀρετή , ἢ B παρά ἀρέσκω Θεός παντελής ἀμοιβία : οὗτος ὅς συγγνώμη ἀξιόω παρακαλέω . ἐπεί δέ πρός ἅπας ὁ ὁ εἰσήγησις λόγος ποιέω , τίς εἄν εἰμί λοιπός ὁ ὁ παραίτησις λόγος , ἢ ποῖος εἄν χράω τις πρός ὁ κρίνω λόγος , ἐπί ὁ αἰσχρός μετά ὁ γνῶσις κατηγορέω ; εἰμί δέ περί μόνος λέγω οὗτος ὁ Ἰουδαῖος ὁ Κύριος , αὔγ-ασμα δή καί πολλάκις ἀχρωσταμένους διδάσκω , καί οὐδείς ἀγνοέω ὁ δσοι διεκλελιειμι φρονέω τε καί δράω , ἐκδίκη τοιοῦτος : ὁ μέν ὑμέτερος οὐ ἀνέχω διδασκαλία , φημί , ποιέω δέ πειρασμός , καί διωγμός , καί πᾶς εἶδος ὅς εννοησωσιν·θορυβους , καί εἰς μῖσος ἄνθρωπος ἐκ πικρία ἀνακαλέω , πλημμέλημα μέν οὐδείς ἔχω εἶπον , ἐγκαλέω δέ μόνος ἀγάπη ὁ εἰς ἐγώ . κατασφριζομενω δέ C ὡς ὁ ἑαυτοῦ ἀπόνοια ὁ ὑπόκρισις , καί ὁ ἐκ ὁ ἠδυσθαλείας αἰσχύς ἀποτρίβω , Μωσῆς δή πάντως προβάλλω καί ὁ Μωσῆς , συνασπίζω δέ ὡς ὁ πάτριος ὑποκρίνομαι νόμος · ἀλλά εἰμί μέν ὁ ἔρχομαι ὁ διά Μωσῆς ἐντολή οὖον παραδίδωμι ὁ ἀγαθός , εἰμί μή διά πολύς πληροφορέω λόγος , ὡς εἰμί μέν ἤδη καιρός ὁ ἐν τύπος παρέρχομαι λοιπός , καί διά σῆμα μέν ἄλιξ καί σκιά , ὥρα δέ αὐτός ἀναλαμβάνω ὁ ἀλήθεια · εἰμί μή οὗτος καί ἐκ αὐτός δείκνυμι νόμος , σαφής λέγω · « εἰμί πιστεύω Μωσῆς , πιστεύω εἄν ἐγώ · περί γάρ ἐγώ ἐκεῖνος γράφω · » εἰμί μή ὁ ὁ προφήτης μαρτυρία συνωθέω δείκνυμι ὁ ἐμαυτοῦ λόγος , καί ὁ ἐμός παρουσία ὁ δύναμις προλέγω τε ἤδη καί κηρύσσω · ἔχω D εἄν ἀφορμή εὔλογος ὁ κατά ἐγώ καί ἐγώ ἀπόνοια . ἐπεί δέ παραλείπω μέν οὐδείς , εἴρω δέ ἅπας , ὅσος ἠκή εἶπον ἀναγκαῖος , λαμβάνω , ὡς αὐτός εἰμί · πρόφασις κινέω λόγος ὁ οὗτος γυμνός ἁμαρτία . οὗτος ὅμως δήω ὁ ὁ Σωτήρ λόγος ἐφαρμόζω νυνί ὁ διάνοια . ἀσύγγνωστος δέ ὁ εἰς αὐτός πλημμελέω ἐπιδείκνυμι ὁ ἔγκλημα , καί κολάζω ποτός ὁ ὁ τοιοῦτος τολμάω εἶπον , παραρειρεω ὁ λύπη ὁ πλέω καί ὑποκλίνομαι σοφός , ὅσπερ ἐάν ἵημι ἀνιάω οὖον μέτριος αὐτός . φορητός γάρ ἔστω ὅτι ὁ ἀδικέω ὁ πλεονεξία ἐργάζομαι , ὁ ἀραρίσκω