cyrillus-theology.collectio-dictorum-veteris-testamenti-sp pg077_0674.1
A βασιλεύων Ἱερουσαλὴμ , ἤτοι τῆς εἰρήνην ὁρώσης ἕξεως · λέγω δὴ τῆς τῶν στασιαζόντων παθῶν ἀπηλλαγμένης καταστάσεως ( ὁρῶσις γὰρ εἰρήνης Ἱερουσαλὴμ ἑρμηνεύεται ) · πάντως ἔχει τὴν φαινομένην κτίσιν προσφέρουσαν αὐτῷ μὲν δόματα , τῷ δὲ Θεῷ δῶρα δι’ αὐτοῦ . Κυρίως γὰρ δόματα μὲν τὰ τοῖς ἐνδεέσι διδόμενα · δῶρα δὲ , τὰ τοῖς ἀπροσδεέσιν εἰσαφμιζόμενα . Διὸ τῷ μὲν Κυρίῳ δῶρα ὡς πάντων ἀπροσδεσί , τῷ δὲ Ἐζεχίᾳ δόματα , διότι τὰς ἄνθρωπος ἐπιδεῖται , καὶ τρόπων εἰς ἀρετὴν , καὶ λόγων εἰς γνῶσιν . Ἀλλὰ δῶρα μὲν , οἱ ἐνυπάρχοντες ἑκάστῳ εἴδει τῶν συμπληρούντων τὴν κτίσιν πνευματικοὶ λόγοι , δι’ ὧν ὁ τῆς κτίσεως γνωρίζεται ποιητὴς , διδασκάντων , ὅτι ἐστί τις τῶν φαινομένων κτίστης καὶ δεσπότης . Δόματα δὲ οἱ ἐνόντες ἑκάστῳ τούτων αὖθις B φυσικοὶ νόμοι · τοῦτ’ ἔστι , τὰ φυσικὰ πλεονεκτήματα , δι’ ὧν παιδεύεταί τις πρὸς ἀρετὴν · ἐκλεγόμενος τοῦ μὲν τόδε , τοῦ δὲ τόδε · καὶ τοὺς φυσικοὺς αὐτῶν νόμους τοῖς προαιρετικοῖς αὐτοῦ τρόποις ἀπομιμούμενος . Ἐγκατέσπειρε γὰρ ὁ Θεὸς τοῖς κατὰ μέρος εἴδεσι τῆς κτίσεως · καὶ σοφίας λόγους πνευματικούς , μηνύοντας τὸν ποιητὴν αὐτῶν Θεόν · καὶ φυσικοὺς νόμους παιδαγωγοῦντας εἰς ἀρετὴν τὸν θεατὴν αὐτῶν ἄνθρωπον . Ἵνα δὲ ἐκ πολλῶν ὀλίγα παραθῶμεν , ἀκτοῦ φυσικὸς νόμος , τὸ πρὸς τὴν ἡλιακὴν μαρμαρυγὴν ἰθυτινῶς ἀτενίζειν . Ὃ μιμήσεταί τις , ἀπευθύνων τὸν νοῦν εἰς τὸ θεῖον φῶς . Μιμήσεται καὶ τὴν ἔλαφον , τὰ ὕψη τῶν θείων θεωρημάτων , καθάπερ ἐκείνη τὰ ὄρη , μεταδιώκων , καὶ τὰ ἐμφο ‐ C λεόντα τοῖς ὁρωμένοις εἴδεσι πάθη , καθάπερ ὄφεις , τῷ λόγῳ διαφθείρων τῆς διακρίσεως , καὶ τὸν τῇ μνήμῃ ἐναπολαμβανόμενον ἰὸν τῆς κακίας , ταῖς πολλαῖς καὶ διαφόροις κατασβεννύων πηγαῖς τῆς γνώσεως . Μιμήσεται καὶ τῆς δορκάδος τὴν ὀξυωπίαν , τοὺς βρόχους τῶν ἐπιβουλευόντων τῇ ἀρετῇ δαιμόνων ὑπερπηδῶν . Ἔτι δὲ καὶ τοῦ ὀρνέου τὴν ἀσφάλειαν , τὰς παγίδας τῶν τῇ γνώσει πολεμούντων πονηρῶν πνευμάτων ὑπεριπτάμενος .
Lemmas: A βασιλεύω Ἱεροσόλυμα , ἤτοι ὁ εἰρήνη ὁράω ἕξις · λέγω δή ὁ ὁ στασιάζω πάθος ἀπαλλάσσω κατάστασις ( ὁράω γάρ εἰρήνη Ἱεροσόλυμα ἑρμηνεύω ) · πάντως ἔχω ὁ φαίνω κτίσις προσφέρω αὐτός μέν δόμα , ὁ δέ θεός δῶρον διά αὐτός . κυρίως γάρ δόμα μέν ὁ ὁ ἐνδεής δίδωμι · δῶρον δέ , ὁ ὁ ἀπροσδεής εἰσαφμιζόμενα . Διὸ ὁ μέν κύριος δῶρον ὡς πᾶς ἀπροσδεσί , ὁ δέ Ἐζεκίας δόμα , διότι ὁ ἄνθρωπος ἐπιδέω , καί τρόπος εἰς ἀρετή , καί λόγος εἰς γνῶσις . ἀλλά δῶρον μέν , ὁ ἐνυπάρχω ἕκαστος εἶδος ὁ συμπληρόω ὁ κτίσις πνευματικός λόγος , διά ὅς ὁ ὁ κτίσις γνωρίζω ποιητής , διδάσκω , ὅτι εἰμί τις ὁ φαίνω κτίστης καί δεσπότης . δόμα δέ ὁ ἔνειμι ἕκαστος οὗτος αὖθις B φυσικός νόμος · οὗτος εἰμί , ὁ φυσικός πλεονέκτημα , διά ὅς παιδεύω τις πρός ἀρετή · ἐκλέγω ὁ μέν ὅδε , ὁ δέ ὅδε · καί ὁ φυσικός αὐτός νόμος ὁ προαιρετικός αὐτός τρόπος ἀπομιμέομαι . Ἐγκατέσπειρε γάρ ὁ θεός ὁ κατά μέρος εἶδος ὁ κτίσις · καί σοφία λόγος πνευματικός , μηνύω ὁ ποιητής αὐτός θεός · καί φυσικός νόμος παιδαγωγέω εἰς ἀρετή ὁ θεατής αὐτός ἄνθρωπος . ἵνα δέ ἐκ πολύς ὀλίγος παρατίθημι , ἄκτον φυσικός νόμος , ὁ πρός ὁ ἡλιακός μαρμαρυγή ιθυτιναω ἀτενίζω . ὅς μιμέομαι τις , ἀπευθύνω ὁ νόος εἰς ὁ θεῖος φάος . μιμέομαι καί ὁ ἔλαφος , ὁ ὕψος ὁ θεῖος θεώρημα , καθά ἐκεῖνος ὁ ὄρος , μεταδιώκω , καί ὁ ἐμφο ‐ C λέων ὁ ὁράω εἶδος πάθος , καθά ὄφις , ὁ λόγος διαφθείρω ὁ διάκρισις , καί ὁ ὁ μνήμη ἐναπολαμβάνω ἰός ὁ κακία , ὁ πολύς καί διάφορος κατασβέννυμι πηγή ὁ γνῶσις . μιμέομαι καί ὁ δορκάς ὁ ὀξυωπία , ὁ βρόχος ὁ ἐπιβουλεύω ὁ ἀρετή δαίμων ὑπερπηδάω . ἔτι δέ καί ὁ ὄρνεον ὁ ἀσφάλεια , ὁ παγίδα ὁ ὁ γνῶσις πολεμέω πονηρός πνεῦμα υπεριπετομαι .