critobulus.fragmenta 5.xiv
Τοῦ δ’ αὐτοῦ χειμῶνος καὶ Κριτόβουλος ὁ Ἰμβριώτης λόγους προσφέρει τοῖς δυνατοῖς τῶν Λημνίων περὶ ἐνδόσεως τῆς νήσου τῷ βασιλεῖ · ἔτι γὰρ κατεῖχον Ἰταλοί . Οἱ δὲ δέχονται καὶ παρέχουσι τούτῳ πιστὰ ἦ μὴν δώσειν τὴν νῆσον ἀφικομένῳ · ἦν γὰρ αὐτοῖς ἐν τοῖς πρώτοις τῶν φίλων ἁνὴρ , καὶ αὐτοὶ ἐπίστευον αὐτῷ τά γε τοιαῦτα , καὶ προέπεμπον κρύφα ἀπαλλαγῆναί τε βουλόμενοι τῆς βαρύτητος τῶν Ἰταλῶν καὶ , τὸ μέγιστον , δεδιότες τὸν στόλον τοῦ βασιλέως , μήποτε ἐπελθὼν αἴφνης αὐτοῖς μεγάλως βλάψειε · Ἰταλοὶ γὰρ οὐκ ἠδύναντο βοηθεῖν · καὶ διὰ τοῦτο ἐβούλοντο ἀποστάντες αὐτῶν προσχωρῆσαι τῷ βασιλεῖ . ( 2 ) Κριτόβουλος δὲ τὰ πιστὰ λαβὼν παρ’ αὐτῶν , ἀφικνεῖται ἐς τὴν Ἀδριανοῦ · καὶ πέμπει δὴ γράμματα κατὰ τάχος ἐς τὸν δεσπότην Δημήτριον μηνύοντα καιρὸν εἶναι τὰς νήσους αἰτῆσαι παρὰ τοῦ βασιλέως , Ἴμβρον καὶ Λῆμνον , ἑτοίμου τε ὄντος δώσειν αὐτοῦ , καὶ αὐτὸς εἰπὼν δυνατὸς εἶναι τὴν Λῆμνον ἑλεῖν καὶ τοὺς Ἰταλοὺς ἐξελάσαι · εἶχε γὰρ ἤδη καὶ πρότερον περὶ τούτου γράμματα τοῦ δεσπότου . ( 3 ) Δεσπότης δὲ τοῦτο μαθὼν , ὡς τάχιστα τὸν Ἀσάνην ἐκπέμπει πρέσβυν ὡς βασιλέα , καὶ παρ’ αὐτοῦ τὰς νήσους αἰτεῖ καὶ λαμβάνει , ξυνθέμενος δὴ καὶ δασμὸν ἐτήσιον ὑπὲρ τούτων ἀποφέρειν βασιλεῖ τρισχιλίους χρυσίνους , ξυμπαρόντος γε καὶ αὐτοῦ Κριτοβούλου τότε ἐν Ἀδριανουπόλει ( τε ) καὶ ξυμπράττοντος . ( 4 ) Δεξάμενος δὲ ὁ Κριτόβουλος τὰ παρὰ τοῦ βασιλέως γράμματα , ἐπανῆλθεν ἐς Ἴμβρον ὡς τάχιστα · καὶ μίαν μόνην ἡμέραν αὐτοῦ διαγαγὼν , τῇ ὑστεραίᾳ ἐμβὰς ἐς πάραλον καὶ λαθὼν τὰς ἐφορμούσας τε καὶ περιπλεούσας τὴν νῆσον προφυλακίδας νῆας τῶν Ἰταλῶν , νυκτὸς καταίρει ἐς Λῆμνον , καὶ ἐσέρχεται ἐν τῷ φρουρίῳ , τῶν Καστριωτῶν περὶ πρώτην που φυλακὴν δεξαμένων αὐτόν . Κοινολογησάμενος δὲ τῷ τε φρουράρχῃ καὶ τοῖς μετ’ αὐτοῦ ( εἶχε γὰρ καὶ τοῦτον μετὰ τῶν ἄλλων ξυμπράττοντα ) , εὐθὺς ἀναλαβόντες ἱππεῖς πέντε καὶ εἴκοσιν ἀφικνοῦνται ἐς τὸ τοῦ Κοτζίνου ἄστυ περὶ ὄρθρον βαθὺν , καὶ ἐσέρχονται ἐν αὐτῷ , ἀνοιξάντων εὐθὺς τὴν πρὸς νότον πυλίδα τῶν ἔνδοθεν ξυμπραττόντων αὐτοῖς · εἶχε γὰρ πάντας τούτους ᾗπερ ἔφην προκατεσκευασμένους τε καὶ ταὐτὰ ξυμβουλομένους αὐτῷ . ( 5 ) Εἰσελθόντα δὲ δέχονται πάντες οἱ τοῦ ἄστεος ἄσμενοι , καὶ κοινῇ ξυνδραμόντες ξὺν ὅπλοις κατακλείουσι τοὺς Ἰταλοὺς ἐν τοῖς ἐπαρχικοῖς δημοσίοις οἴκοις , πέντε καὶ τεσσαράκοντα ὄντας , βουληέντας μέν ἐς χεῖρας αὐτοῖς ἰέναι καὶ διὰ μάχης γενέσθαι καὶ ὡρμηκότας ἤδη , μὴ δυνηθέντας δέ . Τί γὰρ καὶ εἶχον οὗτοι δρᾶσαι πρὸς τοὺς ἐκ τοῦ ἄστεος ἅπαντας ; Τέλος δὲ , ἡμέρας ἤδη γενομένης , προσχωροῦσι καὶ ἄνευ ὁμολογίας , καὶ παραδιδόασι σφὰς αὐτοὺς Κριταβούλῳ χρήσασθαι ὅ τι καὶ βούλοιτο , πιστεύσαντες αὐτῷ . ( 6 ) Ὁ δὲ ἀπέλυσε πάντας εἰπὼν , « εἰ μὲν αἱρεῖσθε μεθ’ ἡμῶν εἶναι καὶ κατοικεῖν ἐν τῇ νήσῳ , δεχόμεθά τε ὑμᾶς καὶ τὰ ἐπιτήδεια ἀρκοῦντα παρέξομεν · εἰ δ’ οὐ , ἄπιτε ὅποι φίλον ἑκάστῳ . » Τὸν δέ γε τούτων ἄρχοντα Καλαβρέζον δώροις τε πολλοῖς καὶ ξενίοις τιμήσας ἀπέπεμψε μετ’ εἰρήνης ἐς Εὔβοιαν ἀπελθόντα . ( 7 ) Μετὰ δὲ τοῦτο πέμψας ἄγγελον ἐς τὸν τοῦ Παλαιοῦ Κάστρον καλουμένου ( τοῦτο δ’ ἦν ἡ παλαιὰ Μυρινούπολις ) φρούραρχον Μικέλην , αἰτεῖ τὴν ἀκρόπολιν , ὑπισχνούμενοι αὐτῷ καὶ δῶρα δώσειν καὶ τιμήσειν ἱκανῶς . Ἔστι γὰρ ἡ τῆς Μυρινουπόλεως ἀκρόπολις ἐχυρωτάτη καὶ πάντη ἀνεπιχείρητος καὶ τῶν ὀνομαστῶν ἐπ’ ἀσφαλείᾳ ἐκ πάνυ παλαιοῦ , ἐπ’ ἄκρας τε ὑπερανῳκισμένη τῆς πόλεως ἐφ’ ὑψηλοῦ καὶ τριπλῷ τείχει παλαιτάτῳ καὶ λίθοις μεγίστοις κατησφαλισμένη τε καὶ κατωχυρωμένη , καὶ πᾶσαν ὑφ’ αὑτὴν ἔχουσα καὶ καταδουλοῦσα τὴν πόλιν . ( 8 ) Καὶ διὰ τοῦτο ἐβούλετο τοῦτον ὑπαγαγέσθαι λόγοις ἡμέροις τε καὶ προσηνέσι καὶ τὸ ὅλον εἰρηνικοῖς . Ὁ δὲ , ἅτε νέος ὢν καὶ πιστεύων τῇ τῆς ἀκροπόλεως ἐχυρότητι καὶ ἅμα φυλακῇ ἰσχυρᾷ καὶ σιτήσει ( εἶχε γὰρ ἐντὸς μεθ’ ἑαυτοῦ καὶ τὰ ἐπιτήδεια ἄφθονα καὶ ἀρκοῦντα ἐς ὅλον ἐνιαυτὸν , καὶ ἄνδρας ὀγδοήκοντα καταφράκτους ) , λόγοις μὲν οὐκ ἀποκρίνεται , αἵματι δὲ ξίφος ἐγχαράξας ἐς χάρτην ἀποπέμπει Κριτοβούλῳ , τοῦτο δηλῶν , ὡς « αἴματι καὶ σιδήρῳ μόνῳ τὴν ἀκρόπολιν λήψῃ , ἄλλως δ’ οὐ , » καὶ ἅμα προσεπαπειλησάμενος ἐν τῷ χάρτῃ καὶ τοῦτο μετ’ εἰρωνείας · « μὴ οὕτω τὴν ἀκρόπολιν αἴτει , οὐ γὰρ λήψῃ · ἀλλ’ εἴ γε ἀνὴρ εἶ , αὐτὸς ἐλθὼν ξὺν ὄπλοις λάμβανε ταύτην . »
Lemmas: ὁ δέ αὐτός χειμών καί Κριτόβουλος ὁ Ιμβριώτης λόγος προσφέρω ὁ δυνατός ὁ λήμνιος περί ἔνδοσις ὁ νῆσος ὁ βασιλεύς · ἔτι γάρ κατέχω Ἰταλός . ὁ δέ δέχομαι καί παρέχω οὗτος πιστόν εἰμί μήv δίδωμι ὁ νῆσος ἀφικνέομαι · εἰμί γάρ αὐτός ἐν ὁ πρῶτος ὁ Φίλων ἀνήρ , καί αὐτός πιστεύω αὐτός ὁ γε τοιοῦτος , καί προπέμπω κρύφα ἀπαλλάσσω τε βούλομαι ὁ βαρύτης ὁ Ἰταλός καί , ὁ μέγας , δείδω ὁ στόλος ὁ βασιλεύς , μήποτε ἐπέρχομαι αἴφνης αὐτός μέγας βλάπτω · Ἰταλός γάρ οὐ δύναμαι βοηθέω · καί διά οὗτος βούλομαι ἀφίστημι αὐτός προσχωρέω ὁ βασιλεύς . ( 2 ) Κριτόβουλος δέ ὁ πιστόν λαμβάνω παρά αὐτός , ἀφικνέομαι εἰς ὁ Ἀδριανός · καί πέμπω δή γράμμα κατά τάχος εἰς ὁ δεσπότης Δημήτριος μηνύω καιρός εἰμί ὁ νῆσος αἰτέω παρά ὁ βασιλεύς , Ἴμβρος καί Λῆμνος , ἑτοῖμος τε εἰμί δίδωμι αὐτός , καί αὐτός εἶπον δυνατός εἰμί ὁ Λῆμνος αἱρέω καί ὁ ἰταλός ἐξελαύνω · ἔχω γάρ ἤδη καί πρότερος περί οὗτος γράμμα ὁ δεσπότης . ( 3 ) Δεσπότης δέ οὗτος μανθάνω , ὡς ταχύς ὁ Ἀσάνης ἐκπέμπω πρέσβυς ὡς βασιλεύς , καί παρά αὐτός ὁ νῆσος αἰτέω καί λαμβάνω , συντίθημι δή καί δασμός ἐτήσιος ὑπέρ οὗτος ἀποφέρω βασιλεύς τρισχίλιοι χρύσινος , ξυμπαρόντος γε καί αὐτός Κριτόβουλος τότε ἐν Ἁδριανούπολις ( τε ) καί συμπράσσω . ( 4 ) δέχομαι δέ ὁ Κριτόβουλος ὁ παρά ὁ βασιλεύς γράμμα , ἐπανέρχομαι εἰς Ἴμβρος ὡς ταχύς · καί εἷς μόνος ἡμέρα αὐτός διάγω , ὁ ὑστεραῖος ἐμβαίνω εἰς Πάραλος καί λανθάνω ὁ ἐφορμέω τε καί περιπλέω ὁ νῆσος προφυλακὶς ναῦς ὁ Ἰταλός , νύξ καταίρω εἰς Λῆμνος , καί εἰσέρχομαι ἐν ὁ φρούριον , ὁ Καστριώτης περί πρῶτος ποῦ φυλακή δέχομαι αὐτός . κοινολογέομαι δέ ὁ τε φρουράρχης καί ὁ μετά αὐτός ( ἔχω γάρ καί οὗτος μετά ὁ ἄλλος συμπράσσω ) , εὐθύς ἀναλαμβάνω ἱππεύς πέντε καί εἴκοσι ἀφικνέομαι εἰς ὁ ὁ Κοτζίνος Ἄστυ περί ὄρθρος βαθύς , καί εἰσέρχομαι ἐν αὐτός , ἀνοίγω εὐθύς ὁ πρός νότος πυλίς ὁ ἔνδοθεν συμπράσσω αὐτός · ἔχω γάρ πᾶς οὗτος ὅσπερ φημί προκατασκευάζω τε καί αὐτός συμβούλομαι αὐτός . ( 5 ) εἰσέρχομαι δέ δέχομαι πᾶς ὁ ὁ Ἄστυ ἄσμενος , καί κοινός συντρέχω ξὺν ὅπλον κατακλείω ὁ ἰταλός ἐν ὁ ἐπαρχικός δημόσιος οἶκος , πέντε καί τεσσαράκοντα εἰμί , βουληεις μέν εἰς χείρ αὐτός εἶμι καί διά μάχη γίγνομαι καί ὁρμάω ἤδη , μή δύναμαι δέ . τις γάρ καί ἔχω οὗτος δράω πρός ὁ ἐκ ὁ Ἄστυ ἅπας ; Τέλος δέ , ἡμέρα ἤδη γίγνομαι , προσχωρέω καί ἄνευ ὁμολογία , καί παραδίδωμι σφός αὐτός κριταβοιαλλω χράω ὅς τίς καί βούλομαι , πιστεύω αὐτός . ( 6 ) ὁ δέ ἀπολύω πᾶς εἶπον , « εἰμί μέν αἱρέω μετά ἐγώ εἰμί καί κατοικέω ἐν ὁ νῆσος , δέχομαι τε σύ καί ὁ ἐπιτήδειος ἀρκέω παρέχω · εἰμί δέ οὖον , ἄπειμι ὅποι φίλος ἕκαστος . » ὁ δέ γε οὗτος ἄρχω Καλαβρέζος δῶρον τε πολύς καί ξένιος τιμάω ἀποπέμπω μετά εἰρήνη εἰς Εὔβοια ἀπέρχομαι . ( 7 ) μετά δέ οὗτος πέμπω ἄγγελος εἰς ὁ ὁ Παλαιός Κάστρον καλέω ( οὗτος δέ εἰμί ὁ παλαιός Μυρινούπολις ) φρούραρχος Μικέλης , αἰτέω ὁ ἀκρόπολις , ὑπισχνέομαι αὐτός καί Δῶρα δίδωμι καί τιμάω ἱκανῶς . εἰμί γάρ ὁ ὁ μυρινουπολις ἀκρόπολις ὀχυρός καί πάντῃ ἀνεπιχείρητος καί ὁ ὀνομαστός ἐπί ἀσφάλεια ἐκ πάνυ παλαιός , ἐπί ἄκρος τε ὑπερανῳκισμένη ὁ πόλις ἐπί ὑψηλός καί τριπλόος τεῖχος παλαιός καί λίθος μέγας κατασφαλίζω τε καί κατοχυρόω , καί πᾶς ὑπό ἑαυτοῦ ἔχω καί καταδουλόω ὁ πόλις . ( 8 ) καί διά οὗτος βούλομαι οὗτος ὑπάγω λόγος ἥμερος τε καί προσηνής καί ὁ ὅλος εἰρηνικός . ὁ δέ , ἅτε νέος εἰμί καί πιστεύω ὁ ὁ ἀκρόπολις ἐχυρότης καί ἅμα φυλακή ἰσχυρός καί σίτησις ( ἔχω γάρ ἐντός μετά ἑαυτοῦ καί ὁ ἐπιτήδειος ἄφθονος καί ἀρκέω εἰς ὅλος ἐνιαυτός , καί ἀνήρ ὀγδοήκοντα κατάφρακτος ) , λόγος μέν οὐ ἀποκρίνω , αἷμα δέ ξίφος ἐγχαράσσω εἰς χάρτης ἀποπέμπω Κριτόβουλος , οὗτος δηλόω , ὡς « αἷμα καί σίδηρος μόνος ὁ ἀκρόπολις λαμβάνω , ἄλλως δέ οὖον , » καί ἅμα προσεπαπειλέω ἐν ὁ χάρτης καί οὗτος μετά εἰρωνεία · « μή οὗτος ὁ ἀκρόπολις αἰτέω , οὖον γάρ λαμβάνω · ἀλλά εἰμί γε ἀνήρ εἰμί , αὐτός ἔρχομαι ξὺν ὄπλον λαμβάνω οὗτος . »