crantor.fragmenta 13
Ἀγαθὸν δ’ εἶπαν αὐτὴν [ τὴν ὑγείαν ] ὑπάρχειν , οὐ μὴν καὶ πρῶτον , οἵ τε ἀπὸ τῆς Ἀκαδημίας καὶ οἱ ἀπὸ τοῦ περιπάτου . Δεῖν γὰρ ὑπέλαβον ἑκάστῳ τῶν ἀγαθῶν τὴν οἰκείαν τάξιν τε καὶ ἀξίαν ἀπονέμειν . Ἔνθεν καὶ ὁ Κράντωρ εἰς ἔμφασιν τοῦ λεγομένου βουλόμενος ἡμᾶς ἄγειν , πάνυ χαρίεντι συνεχρήσατο παραδείγματι . Εἰ γὰρ νοήσαιμεν , φησί , κοινόν τι τῶν Πανελλήνων θέατρον , εἰς τοῦτό τε ἕκαστον τῶν ἀγαθῶν παριὸν καὶ τῶν πρωτείων ἀντιποιούμενον ἥκειν , εὐθὺς καὶ εἰς ἔννοιαν ἀναχθησόμεθα τῆς ἐν τοῖς ἀγαθοῖς διαφορᾶς . Πρῶτον μὲν γὰρ ὁ Πλοῦτος παραπηδήσας ἐρεῖ · ἐγώ , ὦ ἄνδρες Πανέλληνες , κόσμον παρέχων πᾶσιν ἀνθρώποις καὶ τὰς ἐσθῆτας καὶ τὰς ὑποδέσεις καὶ τὴν ἄλλην ἀπόλαυσιν χρειώδης εἰμὶ νοσοῦσι καὶ ὑγιαίνουσι , καὶ ἐν μὲν εἰρήνῃ παρέχω τὰ τερπνά , ἐν δὲ πολέμοις νεῦραᵃ τῶν πράξεων γίνομαι . Τούτων γὰρ δὴ τῶν λόγων ἀκούσαντες οἱ Πανέλληνες ὁμοθυμαδὸν κελεύσουσινᵇ ἀποδοῦναι τὰ πρωτεῖα τῷ Πλούτῳ . Ἀλλ’ ἐὰν τούτου ἤδη ἀνακηρυττομένου ἐπιστᾶσα ἡ Ἡδονή , τῇ ἔνι μὲν φιλότης , ἔνι δ’ ἵμερος , ἐν δ’ ὀαριστύς , πάρφασις , ἤτ’ ἔκλεψε νόον πύκα περ φρονεόντων , λέγῃ δὲ εἰς μέσον καταστᾶσα ὅτι αὐτὴν δίκαιόν ἐστι . ἀναγορεύειν · ὁ γὰρ ὄλβος οὐ βέβαιος , ἀλλ’ ἐφῄμερος ἐξίπτατ’ οἴκων , μικρὸν ἀνθήσας χρόνον , διώκεταί τε πρὸς τῶν ἀνθρώπων οὐ δι’ ἑαυτὸν ἀλλὰ τὴν ἐξ αὐτοῦ περιγινομένην ἀπόλαυσιν καὶ ἡδονήν , πάντως οἱ Πανέλληνες , οὐκ ἄλλως ἔχειν τὸ πρᾶγμα ἢ οὕτως ὑπολαβόντες , κεκράξονται δεῖν τὴν ἡδονὴν στεφανοῦν . Ἀλλὰ καὶ ταύτης τὸ βραβεῖον φέρεσθαι μελλούσης , ἐπὴν εἰσάβλλῃ ἡ Ὑγεία μετὰ τῶν συνέδρων αὐτῇ θεῶν ᵉ , καὶ διδάσκῃ ὡς οὔτε Ἡδονῆς οὔτε Πλούτου ὄφελός τι ἐστιν ἀπούσης αὐτῆς ; τί γὰρ με πλοῦτος ὠφελεῖ νοσοῦντά γε ; μίκρ’ ἂν θέλοιμι καὶ καθ’ ἡμέραν ἔχων ἄλυπον οἰκεῖν βίοτον ἡ πλουτῶν νοσεῖν , ἀκούσαντες πάλιν οἱ Πανέλληνες καὶ καταλαβόντες ὡς οὐκ ἔνεστι κλινοπετῆ καὶ νοσοῦσαν ὑποστῆναι τὴν εὐδαιμονίαν , φήσουσι νικᾶν τὴν Ὑγείαν . Ἀλλὰ καὶ τῆς Ὑγείας ἤδη νικώσης , ἐπὰν εἰσέλθῃ ἡ Ἀνδρία πολὺ στῖφος ἀριστέων καὶ ἡρώων ἔχουσα περὶ ἑαυτήν , καταστᾶσά τε λέγῃ · ἐμοῦ μὴ παρούσης , ὦ ἄνδρες Ἕλληνες , ἀλλοτρία γίνεται ἡ κτῆσις τῶν παρ’ ὑμῖν ἀγαθῶν , εὔξαιντό τ’ ἂν οἱ πολέμιοι περιουσιάζειν ὑμᾶς πᾶσι τοῖς ἀγαθοῖς ὡς μελλήσοντες ὑμῶν κρατεῖν , καὶ τούτων οὖν ἀκούσαντες οἱ Ἕλληνες τὰ μὲν πρωτεῖα τῇ Ἀρετῇ ἀποδώσουσι , τὰ δὲ δευτερεῖα τῇ Ὑγείᾳ , τὰ δὲ τρίτα τῇ Ἡδονῇ , τελευταῖον δὲ τάξουσι τὸν Πλοῦτον . Καὶ δὴ ὁ μὲν Κράντωρ τὴν ὑγείαν ἐν δευτέρᾳ μοίρᾳ ἐτίθετο , στοιχῶν τοῖς προειρημένοιςᵍ φιλοσόφοις .
Lemmas: ἀγαθός δέ λέγω αὐτός [ ὁ ὑγεία ] ὑπάρχω , οὐ μήν καί πρῶτος , ὁ τε ἀπό ὁ Ἀκαδημία καί ὁ ἀπό ὁ περίπατος . δήω γάρ ὑπολαμβάνω ἕκαστος ὁ ἀγαθός ὁ οἰκεῖος τάξις τε καί ἄξιος ἀπονέμω . ἔνθεν καί ὁ Κράντωρ εἰς ἔμφασις ὁ λέγω βούλομαι ἐγώ ἄγω , πάνυ χαρίεις συγχράω παράδειγμα . εἰμί γάρ νοέω , φημί , κοινός τίς ὁ Πανέλληνες θέατρον , εἰς τούτος τε ἕκαστος ὁ ἀγαθός παρέρχομαι καί ὁ πρωτεῖον ἀντιποιέω ἥκω , εὐθύς καί εἰς ἔννοια ἀνάγω ὁ ἐν ὁ ἀγαθός διαφορά . Πρῶτος μέν γάρ ὁ Πλοῦτος παραπηδάω λέγω · ἐγώ , ὦ ἀνήρ Πανέλληνες , κόσμος παραχώννυμι πᾶς ἄνθρωπος καί ὁ ἐσθής καί ὁ ὑπόδεσις καί ὁ ἄλλος ἀπόλαυσις χρειώδης εἰμί νοσέω καί ὑγιαίνω , καί ἐν μέν εἰρήνη παραχώννυμι ὁ τερπνός , ἐν δέ πόλεμος νεῦρον ὁ πρᾶξις γίγνομαι . οὗτος γάρ δή ὁ λόγος ἀκούω ὁ Πανέλληνες ὁμοθυμαδόν κελεύω ἀποδίδωμι ὁ πρωτεῖον ὁ Πλοῦτος . ἀλλά ἐάν οὗτος ἤδη ἀνακηρύσσω ἐφίστημι ὁ Ἡδονή , ὁ ἔνειμι μέν φιλότης , ἔνειμι δέ ἵμερος , ἐν δέ ὀαριστύς , παράφασις , εἰμί κλέπτω νοῦς πύκα περ φρονέω , λέγω δέ εἰς μέσος καθίστημι ὅτι αὐτός δίκαιος εἰμί . ἀναγορεύω · ὁ γάρ ὄλβος οὐ βέβαιος , ἀλλά ἐφήμερος ἐξίπτατ’ οἶκος , μικρός ἀνθέω χρόνος , διώκω τε πρός ὁ ἄνθρωπος οὐ διά ἑαυτοῦ ἀλλά ὁ ἐκ αὐτός περιγίγνομαι ἀπόλαυσις καί ἡδονή , πάντως ὁ Πανέλληνες , οὐ ἄλλως ἔχω ὁ πρᾶγμα ἢ οὕτως ὑπολαμβάνω , κράζω δεῖ ὁ ἡδονή στεφανόω . ἀλλά καί οὗτος ὁ βραβεῖον φέρω μέλλω , ἐπεί εἰσβάλλω ὁ Ὑγεία μετά ὁ σύνεδρος αὐτός θεός ᵉ , καί διδάσκω ὡς οὔτε Ἡδονή οὔτε Πλοῦτος ὄφελος τίς εἰμί ἄπειμι αὐτηες͂ς ; τίς γάρ ἐγώ πλοῦτος ὠφελέω νοσέω γε ; μικρός ἄν ἐθέλω καί κατά ἡμέρα ἔχω ἄλυπος οἰκέω βίοτος ὁ πλοῦτος νοσέω , ἀκούω πάλιν ὁ Πανέλληνες καί καταλαμβάνω ὡς οὐ ἔνειμι κλινοπετής καί νοσέω ὑφίστημι ὁ εὐδαιμονία , φημί νικάω ὁ Ὑγεία . ἀλλά καί ὁ ὑγεῖα ἤδη νικάω , ἐπάν εἰσέρχομαι ὁ Ἀνδρία πολύς στῖφος ἀριστεύς καί ἥρως ἔχω περί ἑαυτοῦ , καθίστημι τε λέγω · ἐγώ μή παρών , ὦ ἀνήρ Ἕλλην , ἀλλότριος γίγνομαι ὁ κτῆσις ὁ παρά σύ ἀγαθός , εὔχομαι τε ἄν ὁ πολέμιος περιουσιάζω σύ πᾶς ὁ ἀγαθός ὡς μέλλω σύ κρατέω , καί οὗτος οὖν ἀκούω ὁ Ἕλλην ὁ μέν πρωτεῖον ὁ Ἀρετή ἀποδίδωμι , ὁ δέ δευτεραῖος ὁ ὑγεῖα , ὁ δέ τρίτος ὁ Ἡδονή , τελευταῖος δέ τήκω ὁ Πλοῦτος . καί δή ὁ μέν Κράντωρ ὁ ὑγεία ἐν δεύτερος μοῖρα τίθημι , στοῖχος ὁ προλέγω φιλόσοφος .