constantinus-vii-porphyrogenitus-imperator.de-thematibus porfyrogen-thematibus.19
Τὸ δὲ καλούμενον Αἰγαῖον πέλαγος , καὶ αὐτὸ χρηματίζον εἰς θέμα , ἀπὸ Αἰγέως τοῦ Ποσειδῶνος υἱοῦ τὴν προσωνυμίαν ἔλαχε , καθώς φασιν οἱ τὸν Ὅμηρον σχολιογραφήσαντες . Οὐκ ἔστι δὲ νῦν χρεία τῆς Ἑλληνικῆς ἱστορίας , διὰ τὸ εἶναι αὐτὴν ψεύδους μεμεστωμένην . Στράβων δὲ ὁ γεωγράφος ἄλλως αὐτοῦ τὴν ὀνομασίαν τέθεικεν · " ἀπὸ γὰρ τῆς ἄκρας Αἰολίδος , ἣν Αἶγα οἱ ἐπιχώριοι ὀνομάζουσιν , ὅθεν ὁ Αἰγεατικὸς ἀπάρχεται κόλπος , τὴν ὀνομασίαν εἴληφεν , ὁμονύμως τῷ ζῴῳ " . Ὁμοίως δὲ καὶ ὁ Ἀρτεμίδωρος τὰ αὐτά φησι τῷ Στράβωνι . " Ἄκρα τίς ἐστι τῆς Αἰολίδος , ἣν Αἶγα οἱ ἐπιχώριοι ὀνομάζουσιν , ἀφ' ἧς καὶ τὸ πέλαγος τὴν τοιαύτην ὀνομασίαν προσείληφεν " . Αἰολίδος δὲ λέγω οὐκ ἔθνους ὀνομασίαν , ἀλλὰ γλώττης ἰδίωμα . Ἡ γὰρ τῶν Ἑλλήνων γλῶττα εἰς πέντε διαλέκτους διῄρηται · πρώτην μὲν τὴν τῆς Ἀτθίδος , δευτέραν τὴν Ἰώνων , τρίτην δὲ τὴν Αἰολέων , τετάρτην δὲ τὴν Δωριέων , πέμπτην δὲ τὴν κοινὴν ᾗ πάντες χρώμεθα . Καὶ ἀπὸ μὲν τῆς Μιλήτου μέχρι τῆς Ἐφεσίων πόλεως καὶ αὐτῆς Σμύρνης καὶ Κολοφῶνος Ἰώνων ἐστὶ κατοικία , οἵτινες τῇ τῶν Ἰώνωνδιαλέκτῳ χρῶνται . Ἀπὸ δὲ Κολοφῶνος μέχρι Κλαζομενῶν καὶ τῆς ἀντίπεραν τῆς Χίου γῆς καὶ αὐτῆς τῆς Μιτυλήνης καὶ τοῦ Περγάμου , Αἰολέων ἐστὶν ἀποικία , οἵτινες διαλέκτῳ χρῶνται τῶν Αἰολέων . Τὰ δὲ ἐπέκεινα τούτων , ἀπὸ τοῦ λεγομένου Λεκτοῦ καὶ ἕως Ἀβύδου καὶ αὐτῆς Προποντίδος καὶ μέχρι Κυζίκου καὶ τοῦ ποταμοῦ τοῦ λεγομένου Γρανικοῦ , πάντες Γραικοὶ ὀνομάζονται καὶ κοινῇ διαλέκτῳ χρῶνται , πλὴν Βυζαντίων , ὅτι Δωριέων ἐστὶν ἀποικία . Προσῳκείωνται δὲ τῷ στρατηγῷ τοῦ Αἰγαίου πελάγους αἵ τε Κυκλάδες νῆσοι καλούμεναι καὶ τῶν Σποράδων , ὧν προέχουσι , ἥ τε Μιτυλήνη καὶ Χίος καὶ αὐτὴ ἡ Λῆμνος . Οὐκ εἰσὶ δὲ τῶν Κυκλάδων , ἀλλὰ τῶν Σποράδων καλουμένων . Αἱ γὰρ Κυκλάδες Δῆλον τὴν νῆσον ἐκύκλωσαν , ὥς φησιν ὁ Περιηγητὴς [ Διονύσιος ] · Δῆλον ἐκυκλώσαντο καὶ οὔνομα Κυκλάδες εἰσίν . Καλοῦνται δὲ διαφόροις ὀνόμασι · Λῆμνος , Σκῦρος , Μῆλος , Ἀμολγός , Θήρα , Θηρασία καὶ Ρήνεια . Οὐκ οἶδα δὲ εἰ τῶν Κυκλάδων εἰσὶ πᾶσαι διὰ τὸ εἶναι αὐτὰς προσγείους καὶ τῇ Ἑλλάδι συνομορούσας . Τὸ δὲ Αἰγαῖον πέλαγος βαρύπλουν ἐστὶ καὶ δυσπέρατον καὶ κύματα μακρὰ καὶ ὄρεσιν ἐοικότα προσανεγεῖρον τοῖς πλέουσιν , εἴτε διὰ τὸ πυκνὸν τῶν νήσων , εἴτε καὶ διὰ τὸ ῥεῦμα τοῦ πόντου τὸ καταβαῖνον εἰς Ἄβυδον καὶ προσαρασσόμενον ταῖς νήσοις μετὰ μεγάλου ῥοιζήματος . Ἀπὸ δὲ τοῦ Λεκτοῦ καὶ ἕως τῆς Προποντίδος τῆς τε Κυζίκου καὶ τοῦ Παρίου , καὶ αὐτὸς ὁ καλούμενος Ἑλλήσποντος ἥ τε Προικόννησος , καὶ μέχρι τοῦ Ρυνδακοῦ ποταμοῦ καὶ ἕως αὐτοῦ τοῦ Δασκυλίου καὶ τοῦ Κυανοῦ κόλπου τῷ τοῦ Αἰγαίου πελάγους κρατοῦντι προσεκεκύρωντο . Ταῦτα μὲν περὶ τοῦ θέματος τοῦ Αἰγαίου πελάγους .
Lemmas: Τέ δέ καλέω Αἰγαῖος πέλαγος , καί αὐτός χρηματίζω εἰς θέμα , ἀπό Αἰγεύς ὁ Ποσειδῶν υἱός ὁ προσωνυμία λαγχάνω , καθώς φημί ὁ ὁ Ὅμηρος σχολιογραφέω . οὐ εἰμί δέ νῦν χρεῖος ὁ Ἑλληνικός ἱστορία , διά ὁ ἔρχομαι αὐτός ψεῦδος μεστόω . Στράβων δέ ὁ γεωγράφος ἄλλως αὐτός ὁ ὀνομασία τίθημι · " ἀπό γάρ ὁ ἄκρος Αἰολίς , ὅς Αἴξ ὁ ἐπιχώριος ὀνομάζω , ὅθεν ὁ Αἰγεατικὸς ἀπάρχομαι κόλπος , ὁ ὀνομασία λαμβάνω , ομονυμαω ὁ ζῷον " . Ὅμοιος δέ καί ὁ Ἀρτεμίδωρος ὁ αὐτός φημί ὁ Στράβων . " Ἄκρα τίς εἰμί ὁ Αἰολίς , ὅς Αἴξ ὁ ἐπιχώριος ὀνομάζω , ἀπό ὅς καί ὁ πέλαγος ὁ τοιοῦτος ὀνομασία προσλαμβάνω " . Αἰολίς δέ λέγω οὐ ἔθνος ὀνομασία , ἀλλά γλῶττα ἰδίωμα . ὁ γάρ ὁ Έλληνας γλῶττα εἰς πέντε διάλεκτος διερέω · πρῶτος μέν ὁ ὁ Ἀτθίς , δεύτερος ὁ Ἴων , τρίτος δέ ὁ Αἰολεύς , τέταρτος δέ ὁ Δωριεύς , πέμπτος δέ ὁ κοινός ὅς πᾶς χράω . καί ἀπό μέν ὁ Μιλήτου μέχρι ὁ Ἐφέσιος πόλις καί αὐτηες͂ς Σμύρνη καί Κολοφῶν Ἴων εἰμί κατοικία , ὅστις ὁ ὁ Ἰώνωνδιαλέκτῳ χράω . ἀπό δέ Κολοφῶν μέχρι Κλαζομεναί καί ὁ ἀντιπεράω ὁ Χίος γῆ καί αὐτηες͂ς ὁ Μιτυλήνη καί ὁ Πέργαμος , Αἰολεύς εἰμί ἀποικία , ὅστις διάλεκτος χράω ὁ Αἰολεύς . Τά δέ ἐπέκεινα οὗτος , ἀπό ὁ λέγω λεκτός καί ἠώς Ἄβυδος καί αὐτηες͂ς Προποντίς καί μέχρι Κύζικος καί ὁ ποταμός ὁ λέγω Γρανικός , πᾶς Γραικός ὀνομάζω καί κοινός διάλεκτος χράω , πλήν Βυζάντιος , ὅτι Δωριεύς εἰμί ἀποικία . προσοικειόω δέ ὁ στρατηγός ὁ Αἰγαῖος πέλαγος ὁ τε Κυκλάς νῆσος καλέω καί ὁ Σποράς , ὅς προέχω , ὁ τε Μιτυλήνη καί Χίος καί αὐτός ὁ Λῆμνος . οὐ εἰμί δέ ὁ Κυκλάς , ἀλλά ὁ Σποράς καλέω . ὁ γάρ Κυκλάς Δῆλος ὁ νῆσος κυκλόω , ὅς φημί ὁ περιηγητής [ Διονύσιος ] · Δῆλος κυκλόω καί ὄνομα Κυκλάς εἰμί . καλέω δέ διάφορος ὄνομα · Λῆμνος , Σκῦρος , Μῆλος , ἀμολγός , Θήρα , Θηρασία καί Ρήνεια . οὐ οἶδα δέ εἰμί ὁ Κυκλάς εἰμί πᾶς διά ὁ ἔρχομαι αὐτός πρόσγειος καί ὁ Ἑλλάς συνομορέω . Τέ δέ Αἰγαῖος πέλαγος βαρύπλους εἰμί καί δυσπέρατος καί κῦμα μακρός καί ὄρος ἔοικα προσανεγείρω ὁ πλέω , εἴτε διά ὁ πυκνός ὁ νῆσος , εἴτε καί διά ὁ ῥεῦμα ὁ πόντος ὁ καταβαίνω εἰς Ἄβυδος καί προσαράσσω ὁ νῆσος μετά μέγας ῥοίζημα . ἀπό δέ ὁ λεκτός καί ἠώς ὁ Προποντίς ὁ τε Κύζικος καί ὁ Πάρος , καί αὐτός ὁ καλώ Ἑλλήσποντος ὁ τε Προικόννησος , καί μέχρι ὁ Ῥύνδακος ποταμός καί ἠώς αὐτός ὁ Δασκύλειον καί ὁ κυάνεος κόλπος ὁ ὁ Αἰγαῖος πέλαγος κράτος προσκυρόω . Ταΰς μέν περί ὁ θέμα ὁ Αἰγαῖος πέλαγος .