commentaria-in-dionysii-thracis-artem-grammaticam.prolegomena-vossiana schol_dionysius_thrax_hilgard_0440.1
ἐπὶ γὰρ ὅτε τὸ ὡς τὴν κατὰ μικρὸν ὁμοίωσιν σημαίνει · καὶ [ ὅτι ] τοῦτο ἴδιόν ἐστι τῶν πρὸς τι , τὸ δύο ὄντων ἑνὸς ὀνομαζομένου συνυπακούεσθαι πάντως τὸ ἕτερον , ἀναιρεθέντος δὲ τοῦ ἑνὸς συνανααιρεῖσθαι καὶ τοῦ ἑτέρου τὴν ὀνομασίαν εὐθὲως . Ἐπὶ μέντοι τῶν ὡς πρὸς τι οὐχ ὁ αὐτὸς λόγος ἐστίν · οὐ γὰρ ἂν ἀναιρεθῇ ἡ νὺξ ἡ ἡμέρα συνανααιρεῖται , ἀλλ’ ἐπὶ μᾶλλον ἕσται νὺξ ἡμέρας προσδοκωμένης . Ὅμως μέντοι ἐπεὶ ἔχουσι γειτνίασιν πρὸς ἀλλήλας ἡ νὺξ καὶ ἡ ἡμέρα , καὶ δοκοῦσι πως συνυπακούεσθαι ἀλλήλαις , διὰ τοῦτο κεκολασμένως ἐκλήθη ὡς πρὸς τι · τὸ γὰρ ὡς προστεθὲν τῆς μὲν ταυτότητος αὐτὸ ἀφεῖλε τῆς τοῦ πρὸς τι , παρόμοιον δὲ αὐτῷ τοῦτο πεποίηκεν , ὥσπερ εἴ λέγει τις τοῦ ἀνθρώπου τὸν ἀνδριάντα ὡς ἀνθρώπου εἶναι , οὐ μὴν αὐτὸν ἄνθρωπον . Καὶ φαμεν κατὰ τι ὅμοιον εἶναι τὸ ὡς πρὸς τι τῷ πρὸς τι , καθὸ καὶ αὐτὸ μὲν πρὸς ἕτερον ἔχει τὴν σχέσιν , ἐκπίπτει δὲ τῆς ὁμοιότητος , καθὸ οὐ συνίσταται , εἰ μὴ ἕτερον ἀποστή · οὐδ’ ἂν ὑπαρξὲν θάνατος σχοῖν ἡ φθορά , εἰ μὴ τῆς ζωῆς ἡ στάσις φρουδὴ γένοιτο · καὶ ἡ ὑγεία ὡς πρὸς τὴν νόσον ἔχει τὴν σχέσιν , καὶ ἡ ἡμέρα ὡς πρὸς τὴν νύκτα , καὶ τὸ φῶς ὡς πρὸς τὸ σκότος , καὶ ὁ πλοῦτος ὡς πρὸς τὴν πενίαν , ἀλλ’ οὐκ ἂν , καθὼς εἶπον , ἐν ταύτῳ συσταίη , εἰ μὴ τὸ ἕτερον ἐξω γένοιτο . Διὰ τοῦτο γὰρ καὶ ὡς πρὸς τι εἴρηται , ὅτι καὶ αὐτὸ κατὰ τι πρὸς τὴν αὐτὴν ἐννοιαν τῷ πρὸς τι θεωρεῖται γινόμενον · ὡς γὰρ δεξιὸς πρὸς ἀριστερόν , καὶ πατὴρ πρὸς υἱόν , οὕτω καὶ ἡ νὺξ πρὸς ἡμέραν δοκεῖ λέγεσθαι · ταύτῃ δὲ διαφέρει , ὅτι τὸ μὲν πρὸς τι ἔχει προσυπακουούμενον τὸ τινός · ἐὰν γὰρ εἴπω « υἱός » , λέξει τις πάντως « τινός ; » τὸ δὲ ὡς πρὸς τι οὐ τοῦτο φαίνεται ἔχον · οὐ γὰρ ἐὰν εἴπω « νὺξ » , λέξει τις τὸ « τινός ; » ἵνα ἐπαγάγω « τῆς ἡμέρας » , ἐπεὶδὴ ἡ νὺξ ἴδιόν ἐστι διάστημα , οὐ πρὸς ἡμέραν θεωρούμενον · καὶ ἐπεὶδὴ πάλιν ἡ νὺξ ἀντίκειται τῇ ἡμέρα , ὁ δὲ υἱὸς οὐκ ἀντίκειται τῷ πατρί , ἀλλὰ συνυφίσταται , ἐναντίον δὲ τῷ συνυφισταμένῳ τὸ ἀντικείμενον · τὸ μὲν γὰρ σύνεστι , τὸ δὲ ἀδύνατον συνεῖναι · ἡμέραν γὰρ εἶναι κατὰ ταὐτὸν καὶ νύκτα ἀδύνατον .
Lemmas: ἐπί γάρ ὅτε ὁ ὡς ὁ κατά μικρός ὁμοίωσις σημαίνω · καί [ ὅτι ] οὗτος ἴδιος εἰμί ὁ πρός τίς , ὁ δύο εἰμί εἷς ὀνομάζω συνυπακούω πάντως ὁ ἕτερος , ἀναιρέω δέ ὁ εἷς συναναιρέω καί ὁ ἕτερος ὁ ὀνομασία εὐθύς . ἐπί μέντοι ὁ ὡς πρός τίς οὐ ὁ αὐτός λόγος εἰμί · οὖον γάρ εἄν ἀναιρέω ὁ νύξ ὁ ἡμέρα συναναιρέω , ἀλλά ἐπί μᾶλλον ἕννυμι νύξ ἡμέρα προσδοκάω . ὅμως μέντοι ἐπεί ἔχω γειτνίασις πρός ἀλλήλων ὁ νύξ καί ὁ ἡμέρα , καί δοκέω πως συνυπακούω ἀλλήλων , διά οὗτος κεκολασμένως καλέω ὡς πρός τίς · ὁ γάρ ὡς προστίθημι ὁ μέν ταυτότης αὐτός ἀφαιρέω ὁ ὁ πρός τίς , παρόμοιος δέ αὐτός οὗτος ποιέω , ὥσπερ εἰμί λέγω τις ὁ ἄνθρωπος ὁ ἀνδριάς ὡς ἄνθρωπος εἰμί , οὖον μήv αὐτός ἄνθρωπος . καί φημί κατά τίς ὅμοιος εἰμί ὁ ὡς πρός τίς ὁ πρός τίς , καθό καί αὐτός μέν πρός ἕτερος ἔχω ὁ σχέσις , ἐκπίπτω δέ ὁ ὁμοιότης , καθό οὖον συνίστημι , εἰμί μή ἕτερος ἀφίστημι · οὐδέ εἄν υπάρχω θάνατος ἔχω ὁ φθορά , εἰμί μή ὁ ζωή ὁ στάσις φροῦδος γίγνομαι · καί ὁ ὑγεία ὡς πρός ὁ νόσος ἔχω ὁ σχέσις , καί ὁ ἡμέρα ὡς πρός ὁ νύξ , καί ὁ φάος ὡς πρός ὁ σκότος , καί ὁ πλοῦτος ὡς πρός ὁ πενία , ἀλλά οὐ εἄν , καθώς εἶπον , ἐν ταύτος συνίστημι , εἰμί μή ὁ ἕτερος ἐξω γίγνομαι . Ζεύς οὗτος γάρ καί ὡς πρός τίς εἴρω , ὅτι καί αὐτός κατά τίς πρός ὁ αὐτός ἔννοια ὁ πρός τίς θεωρέω γίγνομαι · ὡς γάρ δεξιός πρός ἀριστερός , καί πατήρ πρός υἱός , οὗτος καί ὁ νύξ πρός ἡμέρα δοκέω λέγω · οὗτος δέ διαφέρω , ὅτι ὁ μέν πρός τίς ἔχω προσυπακούω ὁ τις · ἐάν γάρ εἶπον « υἱός » , λέγω τις πάντως « τις ; » ὁ δέ ὡς πρός τίς οὖον οὗτος φαίνω ἔχω · οὖον γάρ ἐάν εἶπον « νύξ » , λέγω τις ὁ « τις ; » ἵνα ἐπάγω « ὁ ἡμέρα » , ἐπειδή ὁ νύξ ἴδιος εἰμί διάστημα , οὖον πρός ἡμέρα θεωρέω · καί ἐπειδή πάλιν ὁ νύξ ἀντίκειμαι ὁ ἡμέρα , ὁ δέ υἱός οὐ ἀντίκειμαι ὁ πατήρ , ἀλλά συνυφίστημι , ἐναντίος δέ ὁ συνυφίστημι ὁ ἀντίκειμαι · ὁ μέν γάρ σύνειμι , ὁ δέ ἀδύνατος συνίημι · ἡμέρα γάρ εἰμί κατά αὐτός καί νύξ ἀδύνατος .