commentaria-in-dionysii-thracis-artem-grammaticam.prolegomena-vossiana schol_dionysius_thrax_hilgard_0449.1
<Heliodori.> — Καὶ ἄλλως . — Γενικὸν ὄνομά ἐστι τὸ κατὰ πλειόνων καὶ διαφερόντων τῷ εἴδει ἐν τῷ τί ἐστι κατηγορούμενον · πολλὰ γὰρ εἴδη τὸ ζῷον ἔχει ὑφ’ ἑαυτό , καὶ τὸ φυτὸν ὁμοίως , ὅπερ εἰδῶς ὁ τεχνικὸς τέταχε · φυτὸν γὰρ τὸ γένος , καὶ πᾶν φυόμενον ὑπὸ τούτο ἀνάγεται . Ὄριζονται δὲ οἱ φιλόσοφοι τὸ εἶδος τοῦτον τὸν τρόπον · εἶδος ἐστὶ τὸ κατὰ πλειόνων καὶ διαφερόντων τῷ ἀριθμῷ ἐν τῷ τί ἐστι κατηγορούμενον · οὐκέτι γὰρ τῷ εἴδει διαφέρει ὁ ἄνθρωπος τοῦ ἀνθρώπου , ἀλλὰ τῷ ἀριθμῷ . Καλῶς λοιπὸν ὁ τεχνογράφος τὰ πάνυ γενικώτατα ἐξελέξατο , οἷς ὑποβέβληται ἄλλα γένη · τῷ μὲν γὰρ ζῷῳ ὑπόκειται τὸ ἑρπετόν , γενικὸν καὶ αὐτό · ἄλλο γὰρ ἔχει καὶ ἄλλο ἄσπις καὶ ἄλλο δράκων , καὶ ἄλλο φύσαλος , ὃ καὶ ὀνομάσθαι μοι δοκεῖ ἀπὸ τοῦ ὀφὶς ἄλλος , καὶ πολλὴν ἂν τις εὑροῖ τοῦ ἑρπετοῦ διαφορὰν · καὶ τὸ ὄρνειον δὲ γενικὸν ὑπόκειται τῷ ζῷῳ , πολλὴ γὰρ ὀρνέων διαφορὰ · ὁμοίως δὲ καὶ πᾶν τετράπουν ὑπὸ τὸ ζῷον τὸ γενικὸν ἐστὶ , πολλὴ δὲ καὶ τῶν τετραπόδων ἡ διαφορὰ . Ἔστιν οὖν τὸ ζῷον γένος · κληθείη δ’ ἂν ὀρθῶς ἀμφότερα ταῦτα , τὸ τε ζῷον καὶ τὸ φυτόν , γένη γενῶν , διόπερ ὁ τεχνογράφος ταῦτα ἔθηκεν , ὡς γενικώτατα καὶ ἐπιδεχόμενα πάλιν <εἰς γένη> διαιρεῖσιν . Ἔστι δὲ εἴδη τοῦ μὲν ζῴου ἄνθρωπος ἵππος βοὺς καὶ ὁμοίως ἕκαστον τῶν ἄλλων ζῴων · τὸ αὐτὸ δὲ καὶ προσηγορικόν , ὡς κοινὴν οὐσίαν σημαίνον , ὁ μὲν ἄνθρωπος κοινὴ πάντων τῶν ἀνθρώπων , ὁ δὲ βοὺς κοινὴ πάντων τῶν βοῶν , ὁμοίως καὶ ἕκαστον τῶν ἄλλων ζῴων · ὥστε εἴ τι μὲν εἰδικόν , τοῦτο πάντως καὶ προσηγορικόν , οὐκ εἴ τι δὲ προσηγορικόν , τοῦτο πάντως καὶ εἰδικόν · ὁ γοῦν λίθος προσηγορικόν μὲν ἐστιν , οὐκ εἰδικόν δέ · οὐδὲ γὰρ ἐκ τινος τῶν γενικῶν διηρέθη , ἐπεὶ οὔτε ζῷον ὁ λίθος οὔτε φυτόν . Εἰδικὸν δὲ etc . = Σh 70 , 6—11 .
Lemmas: <Heliodori.> — καί ἄλλως . — γενικός ὄνομα εἰμί ὁ κατά πλείων καί διαφέρω ὁ εἶδος ἐν ὁ τίς εἰμί κατηγορέω · πολύς γάρ εἶδος ὁ ζῷον ἔχω ὑπό ἑαυτοῦ , καί ὁ φυτόν ὁμοίως , ὅσπερ Εἰδῶς ὁ τεχνικός τάσσω · φυτόν γάρ ὁ γένος , καί πᾶς φύω ὑπό οὗτος ἀνάγω . ὁρίζω δέ ὁ φιλόσοφος ὁ εἶδος οὗτος ὁ τρόπος · εἶδος εἰμί ὁ κατά πλείων καί διαφέρω ὁ ἀριθμός ἐν ὁ τίς εἰμί κατηγορέω · οὐκέτι γάρ ὁ εἶδος διαφέρω ὁ ἄνθρωπος ὁ ἄνθρωπος , ἀλλά ὁ ἀριθμός . καλῶς λοιπός ὁ τεχνογράφος ὁ πάνυ γενικός ἐκλέγω , ὅς ὑποβάλλω ἄλλος γένος · ὁ μέν γάρ ζῷον ὑπόκειμαι ὁ ἑρπετόν , γενικός καί αὐτός · ἄλλος γάρ ἔχω καί ἄλλος ἀσπίς καί ἄλλος δράκων , καί ἄλλος φύσαλος , ὅς καί ὀνομάζω ἐγώ δοκέω ἀπό ὁ οφίς ἄλλος , καί πολύς εἄν τις εὑρίσκω ὁ ἑρπετόν διαφορά · καί ὁ ὄρνυμι δέ γενικός ὑπόκειμαι ὁ ζῷον , πολύς γάρ ὄρνις διαφορά · ὁμοίως δέ καί πᾶς τετράπους ὑπό ὁ ζῷον ὁ γενικός εἰμί , πολύς δέ καί ὁ τετράπους ὁ διαφορά . ἔρτις οὖν ὁ ζῷον γένος · καλέω δέ εἄν ὀρθῶς ἀμφότερος οὗτος , ὁ τε ζῷον καί ὁ φυτός , γένος γένος , διόπερ ὁ τεχνογράφος οὗτος τίθημι , ὡς γενικός καί ἐπιδέχομαι πάλιν εἰς γίγνομαι διαιρέω . εἰμί δέ εἶδος ὁ μέν ζῷον ἄνθρωπος ἵππος βοῦς καί ὁμοίως ἕκαστος ὁ ἄλλος ζῷον · ὁ αὐτός δέ καί προσηγορικός , ὡς κοινός οὐσία σημαίνω , ὁ μέν ἄνθρωπος κοινός πᾶς ὁ ἄνθρωπος , ὁ δέ βοῦς κοινός πᾶς ὁ βοῦς , ὁμοίως καί ἕκαστος ὁ ἄλλος ζῷον · ὥστε εἰμί τίς μέν εἰδικός , οὗτος πάντως καί προσηγορικός , οὐ εἰμί τίς δέ προσηγορικός , οὗτος πάντως καί εἰδικός · ὁ γοῦν λίθος προσηγορικός μέν εἰμί , οὐ εἰδικός δέ · οὐδέ γάρ ἐκ τις ὁ γενικός διαιρέω , ἐπεί οὔτε ζῷον ὁ λίθος οὔτε φυτός . εἰδικός δέ etc . = Σh 70 , 6—11 .