cogPG.PG158 363
ὅτι τοιαύτης ἰατρείας δεόμενοι , καὶ μὴ συνιέντες , μηδὲ διδασκάλῳ πείθεσθαι μεμαθηκότες , ἀπελθεῖν εἰσστὰ ὀπίσω , καθὼς ᾑρετίσαντο συνεχωρήθησαν . Ὅτι δὲ τοιαύτης ἰατρείας ἐχρῄζομεν , ὁμολογεῖται τοῦτο παντάπασιν . Ἐπειδὴ γὰρ ὁ πολυμήχανος δράκων διὰ στόματος ἡμῖν ἀρχῆθεν ἐνῆκε τὸν ὄλεθρον , διὰ στόματος αὖθις καὶ τὰ τῆς θεραπείας κπινενόη ται . Κατὰ γὰρ τοῦτο καὶ πρὸς Ἰουδαίους ὁ Κύριος ἔλεγεν · Ἐὰν μὴ φάγητε τὴν σάρκα τοῦ υίοῦ τοῦ ἀνθρώπου , καὶ πίητε τὸ αῖμα , οὐκ ἔχετε ζωὴν ἐν ἑαυτοῖς . Τίνος ἕνεκεν ; Ὅτι τῷ τοῦ νοητοῦ ὄφεως ἱῷ νεκρωθῆναι πρὸ χρόνων ἐφθάκειτε . Εἰ δὲ ταῦτα οὕτως ἔχει , προκαθάρσεως ἀνάγκη λοιπόν · οἶδε γὰρ ἀκριβῶς ἡ σὴ ὁσιότης ὅτι καὶ οἰ θέλοντες λαβεῖν ἀντίδοτον οὐχ ἀπλῶς καὶ ὡς ἔτυχε τῷ φαρμάκῳ κέχρηνται πρὶν ἢ δηλαδὴ τοὺς ἀπὸ μοχθηρᾶς διαίτης ἐπισυναχθέντας οὐκ ἀγαθοὺς χυμοὺς ἐκ ααθάρωσιν , ἀλλὰ προλεπτύνονται , καὶ τότε τὸ φάρμακον δέχονται . Τοῦτο δὲ ποιοῦσι πάντως ἵνα μὴ ἀντὶ χρηστοῦ φαρμάκου δηλητήριος ἡ ἀντίδοτος εὐρεθήσεται . Οὐκοῦν ἀσύμφορόν ἐστι τοῖς μὴ φθάαασι προκαθαρθῆναι καλῶς τῆς ἱερᾶς ἀπογεύσασθαι κύλικος . Ταῦτα δὲ λέγομεν οὐχ ἵνα ῥίψωσιν ἑαυτοὺς εἰς ἀπόγνωσιν , ἀλλ´ ἵνα τοὺς τρόπους διδάξωμεν μᾶλλον , ὅι´ ὧν ἡ ζωὴ καὶ ὁ θάνατος ἐπιφέρεσθαι εἴωθε . Εἰ μὲν οὖν ἐλέγομεν ὅτι καὶ μετὰ τὸ καινῶ σαι τοὺς οὐκ ἀγαθοὺς χυμοὺς , ἐντεῦθεν ἐπιτηδείους ἐαυτοὺς ἀποκαταστῆσαι τοῦ ποτηρίου καταπολαύειν οὐ συγχωρούμεθα , τότε χώραν ὁμολογουμένως εἶχε τὰ τῆς ἀπογνώσεως · εἰ δὲ τοιοῦτον μὲν οὐκ ἔστιν οὐδὲν , μανθάνει δὲ μόνον ὁ προσερχόμενος ὅπως δεῖ προσέρχεσθαι , καὶ ἵνα μὴ θάνατος αὐτῷ μᾶλλον ἀντὶ ζωῆς εἴη τὸ κέρδος ἐκεῖθεν , κατὰ γὰρ τὸν μακάριον Παῦλον διὰ τοῦτο ἐν ἡμῖν πολλοὶ ἀσθενεῖς τε καὶ ἄῤῥωστοι , καὶ κοιμῶνται ἰκανοίποία τούτων ἀπόγνωσις , εἰ μὴ καὶ μᾶλλον σωτηρίας ἐλπὶς , ἢν ἡ τῆς ἀληθείας ἐπιφέρει ἐπίγνωσις ; Προσέχειν οὖν ἐπὶ τούτοις ἄξιον . Ὅσον γὰρ ἀγαθῶν ἡ τοῦ δέοντος εὕρεσις , τοσοῦτον αὖθις κακῶν ἡ τοῦ συμφέροντος ἄγνοια . Ὅρα γὰρ ὅτι καὶ τῶν ἠῤῥωστηκότων οὐκ ὀλίγοι θανάτῳ περιπεσεῖν ἐκινδύνευσαν , ἐπειδὴ κακοτέχνοις ἐγκύρσαντες ἰατροῖς φάρμακα τῇ νόσῳ κατάλληλα οὐκ ἐδέξαντο . Εἰ δὲ ταῦτα οὔτως ἔχει , φείδεσθαί τινος οὐχ ὅσιον , εἴ γε προφανῶς ὑπάρχει καὶ μᾶλλον ὁ κίνδυνος αὐτῳ τε τῷ κακῶς ἔχοντι , καὶ τῷ τὰ φάρμακα ἐπιφέροντι Καὶ εἰ βούλει , τῇ παραινέσει πρόσσχες ἣν ὁ μέγας Βασίλειος ἱερεῖ παντὶ παραινεῖ λέγων · Ὅρα μὴ πτοηθῇς ἄνθρωπον εἰς πτῶσίν σου · μὴ παράδος τὸν Υἱὸν τοῦ Θεοῦ εἰς χεῖρας ἀνοξίων · μὴ ἐνιραπς τινατῶν ἐνδόξων τῆς γῆς ἐν τῇ ὥρᾳ ἐκείνῃ · καὶ ἀπλῶς εἰπεῖν οἶς οἱ θεῖοι κανόνες οὐκ ἐπιτρέ κουσιμὴ μεταδίδου · καὶ γὰρ ὡς ἐθνικοὶεὐλογίσθησαν · εἰ δὲ μὴ ἐπιστρέψουσι , καὶ αὐτοῖς οὐαὶ , καὶ μεταδιδοῦσιν αὐτοῖς . Πρὸς δέ γε τοῖς εἰρημένοις καὶ ἄ χρυσοῤῥήμων Ἰωάννης οὕτως εὕρηται τοῖς τὰ θεῖα μεταχειριζομένοις δῶρα λέγων · Εἰ γὰρ συνειδότες τινὶ πονηρίαν συγχωρήσετε ταύτης μετάσχεῶς
Lemmas: ὅτι τοιοῦτος ἰατρεία δήω , καί μή συνίημι , μηδέ διδάσκαλος πείθω μανθάνω , ἀπέρχομαι εἰμί ὀπίσω , καθώς αἱρετίζω συγχωρέω . ὅτι2 δέ τοιοῦτος ἰατρεία χρῄζω , ὁμολογέω οὗτος παντάπασι . ἐπεί γάρ ὁ πολυμήχανος δράκων διά στόμα ἐγώ ἀρχῆθεν ἐνίημι ὁ ὄλεθρος , διά στόμα αὖθις καί ὁ ὁ θεραπεία κπινενόη ὁ . κατά γάρ οὗτος καί πρός Ἰουδαῖος ὁ Κύριος λέγω · ἐάν μή ἐσθίω ὁ σάρξ ὁ υἱός ὁ ἄνθρωπος , καί πίνω ὁ αἷμα , οὐ ἔχω ζωή ἐν ἑαυτοῦ . τίς ἕνεκα ; ὅτι2 ὁ ὁ νοητός ὄφις Ἰώ νεκρόω πρό χρόνος φθάνω . εἰμί δέ οὗτος οὕτως ἔχω , προκάθαρσις ἀνάγκη λοιπός · οἶδα γάρ ἀκριβῶς ὁ σός ὁσιότης ὅτι καί ὁ ἐθέλω λαμβάνω ἀντιδίδωμι οὐ ἀπλόος καί ὡς τυγχάνω ὁ φάρμακον χράομαι πρίν ἢ δηλαδή ὁ ἀπό μοχθηρός δίαιτα ἐπισυνάγω οὐ ἀγαθός χυμός ἐκ ααθάρωσιν , ἀλλά προλεπτύνω , καί τότε ὁ φάρμακον δέχομαι . οὗτος δέ ποιέω πάντως ἵνα μή ἀντί χρηστός φάρμακον δηλητήριος ὁ ἀντίδοτος εὑρίσκω . οὐκοῦν ἀσύμφορος εἰμί ὁ μή φθάνω προκαθαίρω καλῶς ὁ ἱερός ἀπογεύω κύλιξ . οὗτος δέ λέγω οὐ ἵνα ῥίπτω ἑαυτοῦ εἰς ἀπόγνωσις , ἀλ ἵνα ὁ τρόπος διδάσκω μᾶλλον , ὅς ὅς ὁ ζωή καί ὁ θάνατος ἐπιφέρω εἴωθα . εἰμί μέν οὖν λέγω ὅτι καί μετά ὁ καινόω σός ὁ οὐ ἀγαθός χυμός , ἐντεῦθεν ἐπιτήδειος ἑαυτοῦ ἀποκαθίστημι ὁ ποτήριον καταπολαύω οὖον συγχωρέω , τότε χώρα ὁμολογουμένως ἔχω ὁ ὁ ἀπόγνωσις · εἰμί δέ τοιοῦτος μέν οὐ εἰμί οὐδείς , μανθάνω δέ μόνος ὁ προσέρχομαι ὅπως δεῖ προσέρχομαι , καί ἵνα μή θάνατος αὐτός μᾶλλον ἀντί ζωή εἰμί ὁ κέρδος ἐκεῖθεν , κατά γάρ ὁ μακάριος Παῦλος διά οὗτος ἐν ἐγώ πολύς ἀσθενής τε καί ἄρρωστος , καί κοιμάω ικανοιποιος οὗτος ἀπόγνωσις , εἰμί μή καί μᾶλλον σωτηρία Ἐλπὶς , εἄν ὁ ὁ ἀλήθεια ἐπιφέρω ἐπίγνωσις ; προσέχω οὖν ἐπί οὗτος ἄξιος . ὅσος γάρ ἀγαθός ὁ ὁ δήω εὕρεσις , τοσοῦτος αὖθις κακός ὁ ὁ συμφέρω ἄγνοια . Ὅρας γάρ ὅτι καί ὁ ῥώννυμι οὐ ὀλίγος θάνατος περιπίπτω κινδυνεύω , ἐπεί κακότεχνος ἐγκύρω ἰατρός φάρμακον ὁ νόσος κατάλληλος οὐ δέχομαι . εἰμί δέ οὗτος οὔτως ἔχω , φείδομαι τις οὐ ὅσιος , εἰμί γε προφανῶς ὑπάρχω καί μᾶλλον ὁ κίνδυνος αὐτός τε ὁ κακῶς ἔχω , καί ὁ ὁ φάρμακον ἐπιφέρω καί εἰμί βούλομαι , ὁ παραίνεσις προσέχω ὅς ὁ μέγας Βασίλειος ἱερεύς πᾶς παραινέω λέγω · Ὅρας μή πτοέω ἄνθρωπος εἰς πτῶσις σύ · μή παραδίδωμι ὁ υἱός ὁ Θεός εἰς χείρ ανοξία · μή ἐνιραπς τιναω ἔνδοξος ὁ γῆ ἐν ὁ ὥρα ἐκεῖνος · καί ἀπλόος εἶπον οἶς ὁ θεῖος κανών οὐ πιτρός κουσιμος μεταδίδωμι · καί γάρ ὡς ἐθνικοὶεὐλογίσθησαν · εἰμί δέ μή ἐπιστρέφω , καί αὐτός οὐαί , καί μεταδίδωμι αὐτός . πρός δέ γε ὁ εἴρω καί ὅς χρυσορρήμων Ἰωάννης οὕτως εὑρίσκω ὁ ὁ θεῖον μεταχειρίζω Δῶρα λέγω · εἰμί γάρ σύνοιδα τις πονηρία συγχωρέω οὗτος μετέχω