cogPG.PG158 128
ἐν τῷ περι ἀναστάσεως λόγῳ αὐτοῦ τὸν περι τόντόυ λόγον ἀριδηλότερον ποιεῖται , καὶ οὗτω φησί · « τοιοῦτον ἐκ νεκρῶν ἐγήγερται τὸ σῶμα τὸ πεσὸν , ὁποῖον ἦν ἀπ´ ἀρχῆς , ἀποβαλόμενον ἅπαν ὅπερ ἔφθασε διὰ τὴν ἀμαρτίαν ἐπισυμβῆναι αὐτῷ . » Πρόσεχε οὖν . Εἰ Κγὰρ τοιοῦτον ἐγήγερται ὁποῖον ἦν ἀπ´ ἀρχῆς , τὸ δὲ ἐγειρόμενον ἐκεῖνο σῶμα τότε θανάτου καὶ φθορᾶς ἄμεινον ἐγερθῆναι ὡμολόγηται , καὶ βεβαιοῖ τὸν λόγον ὁ πάμμεγας Παῦλος οὕτω λέγων · « Δεῖ τὸ φθαρτὸν τοῦτο ἐνδύσασθαι ἀφθαρσίαν , καὶ τὸ θνητὸν τοῦτο ἐνδύσασθαι ἀθανασίαν , » εὔδηλον πάντως ὅτι καὶ τὸ σῶμα ἐκεῖνο , λέγω δὴ τὸ πρώτως ὑπὸ Θεοῦ ποιηθὲν , ἀθάνατον ἀληθῶς ὑπῆρχε καὶ ἄφθαρτον , ὡς ἤδη πολλάκις εἰρήκαμεν . Αὐτὸ τοῦτο παρίστησι καὶ Νυς . σαεὺς θεῖος Γρηγόριος , ἡνίκα καὶ μᾶλλον εὔρηται τὸ τοῦ Ἐκκλησιαστικοῦ ῥητὸν ἐπεξηγούμενος τὸ διαλαμβάνον οὕτως ἐν λέξεσι · « Τί τὸ γεγονός ; αὐτὸ τὸ γενησόμενον . Καὶ τί τὸ πεποιημένον ; αὐτὸ τὸ οιηθησόμενον . » Λέγει γὰρ ὅτι χειρὶ Θεοῦ πεποιημένος ἄνθρωπος οὐχ ὃ νῦν ἐστι διὰ τὴν ἁμαρτίαν , ἤγουν τρεπτὸς καὶ φθαρτὸς , τοῦτο ἦν ἀπ´ ἀρχῆς , ἀλλ´ ὃ ποιηθήσεται ὕστερον , ἄτρεπτος δηλονότι καὶ ἄφθαρτος . εἴπερ οὖν ὁ Θεὸς ἐπʹ´ ἀφθαρσίᾳ τὸν ἄνθρωπον ἔκτισε , κατ´ εἰκόνα τῆς ἀδιότητος αὐτοῦ καθὼς φησι Σολομών · εἴπερ οὖν ἔδειξε τὸ οἰκεῖον φιλότιμον μεταδοὺς αὐτῷ ψυχῆς νοερᾶς ὡς εἶναι καὶ ἀθάνατον ἐετὸ διηνεκὲς , ὡς ὁ χρυσοῦς τὴν γλῶτταν φησιν · εἴπερ οὖν ζωῆς αἰωνίου ἀπόλαυσιν ἐχαρίσατο τῷ ἀνθρώπῳ κατ´ ἀρχὰς ὁ Θεὸς , ὡς ὁ μέγας φησὶ κασίλειος · εἴπερ οὖν ἡ πρώτη ποίησις τοῦ Ἀδάμ ἄφθαρτος ἦν , ὡς ὁ Σιναὶτης φησὶ θεῖος Ἀναστάσιος · οἴπερ οὖν ἀξίωμα δέδωκε τῷ ἀνθρώπῳ κατ´ ἀρχὰς ὁ Θεὸς τὸ ἀθάνατον καὶ ἀνώλεθρον , ὡς ὁ θεῖος Ἀνδρέας εὔρηται λέγων · εἴπερ αὐτεξουσιότητι καὶ ἀθανασίᾳ τιμήσας τὸν ἄνθρωπον ὁ Θεὸς Βασιλέα πάντων τῶν ἐπιγείων κατέστησε , καθάπερ ὁ μακάριός φησι Βαρλαὰμ , πῶς λοιπὸν θνητὸν αὐτὸν ὁμοῦ καὶ ἀθάνατον ὑπὸ Θεοῦ παραχθῆναι εἴπωμεν · κνήκδεκτον , ὡς οἷμαι , τοῦτο καὶ λίαν ἐστί . Καὶ πιλγὰρ οὐκ ἀνένδεκτον , εἴγε καὶ ὁ πολὺς ἐν θεολογίᾳ Τρηγόριος οὐκ ἐᾷ περὶ τοῦ πρώτου ἀνθρώπου τοιαῦ τα φαντάζεσθαι ; Παντὸς γὰρ ἐπικαλύμματος καὶ προβλήματος ἀνενδεᾶ τὸν ἀπ´ ἀργῆς ἐκεῖνον εἰπών εἶναι , ἔδειξε προφανῶς ὅτι στολὴν ἀθανασίας ἠμφιεσμένος ἦν ὁ πρῶτος ὑπὸ Θεοῦ δημιουργηθεις ἄνθρωπος . Ἀλλ´ ἐπὶ τούτοις ἀντιλέγειν οὐ θεμιτόν , Ἡ τὰρ ὑπέκειτο τὸ σῶμα ἐκεῖνο πάθεσι αυσικοῖ - καὶ φθαρτὸν ὁμολογουμένως ἦν , ἢ παθῶν παντοίων ὑπέρτερον ἦν , ὡς ὁ λόγος ἤδη διείληφε . Καὶ περὶ ἀφθαρσίας ἀμφιβάλλειν οὐ χρή · φαίνεται γὰρ ὅτι φθορᾷ οἰᾳδήποτε μὴ ὑποκείμενον ἀληθῶς ἄφθαρτον ἡν . οὕτω μὲν οὖν , ἀγαπητὲ , καὶ τὸ σῶμα τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ καὶ φθαρτὸν ὡμολόγηται πρὸ τοῦ πάθους , ἐπειδὴ πάθεσι φυσικοῖς ὑπέκειτο , καὶ ἄφθαρτον αὖθις μετὰ τὸ πάθος καὶ τὴν ἀνάστασιν ·
Lemmas: ἐν ὁ περί ἀνάστασις λόγος αὐτός ὁ περί Τόντου λόγος ἀρίδηλος ποιέω , καί οὗτος φημί · « τοιοῦτος ἐκ νεκρός ἐγείρω ὁ σῶμα ὁ πίπτω , ὁποῖος εἰμί ἀπ´ ἀρχή , ἀποβάλλω ἅπας ὅσπερ φθάνω διά ὁ ἁμαρτία ἐπισυμβαίνω αὐτός . » προσέχω οὖν . εἰμί Κγὰρ τοιοῦτος ἐγείρω ὁποῖος εἰμί ἀπ´ ἀρχή , ὁ δέ ἐγείρω ἐκεῖνος σῶμα τότε θάνατος καί φθορά ἀγαθός ἐγείρω ὁμολογέω , καί βεβαιόω ὁ λόγος ὁ πάμμεγας Παῦλος οὗτος λέγω · « Δεύς ὁ φθαρτός οὗτος ἐνδύω ἀφθαρσία , καί ὁ θνητός οὗτος ἐνδύω ἀθανασία , » εὔδηλος πάντως ὅτι καί ὁ σῶμα ἐκεῖνος , λέγω δή ὁ πρῶτος ὑπό Θεός ποιέω , ἀθάνατος ἀληθής ὑπάρχω καί ἄφθαρτος , ὡς ἤδη πολλάκις εἴρω . αὐτός οὗτος παρίστημι καί Νυς . σῴζω θεῖος Γρηγόριος , ἡνίκα καί μᾶλλον εὑρίσκω ὁ ὁ ἐκκλησιαστικός ῥητός ἐπεξηγέομαι ὁ διαλαμβάνω οὕτως ἐν λέξις · « τις ὁ γίγνομαι ; αὐτός ὁ γίγνομαι . καί τίς ὁ ποιέω ; αὐτός ὁ οἴομαι . » λέγος γάρ ὅτι χείρ Θεός ποιέω ἄνθρωπος οὐ ὅς νῦν εἰμί διά ὁ ἁμαρτία , ἤγουν τρεπτός καί φθαρτός , οὗτος εἰμί ἀπ´ ἀρχή , ἀλ ὅς ποιέω ὕστερος , ἄτρεπτος δηλονότι καί ἄφθαρτος . εἴπερ οὖν ὁ θεός ἐπʹ ἀφθαρσία ὁ ἄνθρωπος κτίζω , κατ´ εἰκών ὁ αδιοτητη αὐτός καθώς φημί Σολομών · εἴπερ οὖν δείκνυμι ὁ οἰκέω φιλότιμος μεταδίδωμι αὐτός Ψυχή νοερός ὡς εἰμί καί ἀθάνατος εἰμί διηνεκής , ὡς ὁ χρύσεος ὁ γλῶσσα φημί · εἴπερ οὖν ζωή αἰώνιος ἀπόλαυσις χαρίζομαι ὁ ἄνθρωπος κατ´ ἀρχή ὁ θεός , ὡς ὁ μέγας φημί κασίλειος · εἴπερ οὖν ὁ πρῶτος ποίησις ὁ Ἀδάμ ἄφθαρτος εἰμί , ὡς ὁ Σιναίτης φημί θεῖος Ἀναστάσιος · ὅσπερ οὖν ἀξίωμα δίδωμι ὁ ἄνθρωπος κατ´ ἀρχή ὁ θεός ὁ ἀθάνατος καί ἀνώλεθρος , ὡς ὁ θεῖος Ἀνδρέας εὑρίσκω λέγω · εἴπερ αὐτεξουσιότης καί ἀθανασία τιμάω ὁ ἄνθρωπος ὁ θεός Βασιλεύς πᾶς ὁ ἐπίγειος καθίστημι , καθάπερ ὁ μακάριος φημί Βαρλαάμ , πῶς λοιπός θνητός αὐτός ὁμοῦ καί ἀθάνατος ὑπό Θεός παράγω εἶπον · κνήκδεκτον , ὡς οἴομαι , οὗτος καί λίαν εἰμί . καί πιλγὰρ οὐ ἀνένδεκτος , εἰ καί ὁ πολύς ἐν θεολογία Τρηγόριος οὐ ἐάω περί ὁ πρῶτος ἄνθρωπος τοιαύς ὁ φαντάζω ; Παντὸς γάρ ἐπικάλυμμα καί πρόβλημα ἀνενδεής ὁ ἀπ´ ἀργός ἐκεῖνος εἶπον εἰμί , δείκνυμι προφανῶς ὅτι στολή ἀθανασία ἀμφί-ἀμφιέννυμι εἰμί ὁ πρῶτος ὑπό Θεός δημιουργέω ἄνθρωπος . Ἀλ ἐπί οὗτος ἀντιλέγω οὖον θεμιτός , ὁ ἄρα ὑπόκειμαι ὁ σῶμα ἐκεῖνος πάθος αυσικεω - καί φθαρτός ὁμολογουμένως εἰμί , ἢ πάθος παντοῖος ὑπέρτερος εἰμί , ὡς ὁ λόγος ἤδη διαλαμβάνω . καί περί ἀφθαρσία ἀμφιβάλλω οὖον χρή · φαίνω γάρ ὅτι φθορά οἰᾳδήποτε μή ὑπόκειμαι ἀληθής ἄφθαρτος ἐάν . οὗτος μέν οὖν , ἀγαπητός , καί ὁ σῶμα ὁ κύριος ἐγώ Ἰησοῦς Χριστός καί φθαρτός ὁμολογέω πρό ὁ πάθος , ἐπεί πάθος φυσικός ὑπόκειμαι , καί ἄφθαρτος αὖθις μετά ὁ πάθος καί ὁ ἀνάστασις ·