cogPG.PG158 391
παραβάσεως ὁ Ἀδὰμ , ἀνάγκη πᾶσα καὶ τοὺς ἐκ νεκρῶν ἐγερθησομένους ἐν ἐκείνῃ τῇ ἡμέρα τοαύτης ἐμφορεῖσθαι βρώσεως · εἴγε καὶ μᾶλλον ἡ ἀνάστασις , ὡς πολλάκις εἰρήκαμεν , οὐδὲν ἄλλο ἐστὶν ἁλλ´ ἡ πρὸς τὸ ἀρχαῖον τῶν πεπτωκότων ἀποκατάστασις . Εἰ δὲ τοῦτο , καὶ φθαρτῆς ἂν αὐτοὺς εἴποι τις εἶναι φύσεως καὶ θνητῆς · ἀδύνατον γὰρ ἄφθαρτον διαμένειν , ὡς ἤδη προείρηται , τὸν αἰσθητῆς βρώσεως ἐν μετουσίᾳ γενόμενον . Εἰ δὲ καὶ τὸ θεολογικὸν ἐκεῖνο ῥητὸν ἐντεῦθεν παράγουσί τινες τὸ κατὰ λέξιν οὕτω διαλαμβόνον · Ἐὶ μὲν οὖν ἐμείναμεν ὅπερ ἦμεν , καὶ τὴν ἐντολὴν ἐφυλάξαμεν , ἐγενόμεθα ἂν ὅπερ οὐκ ῆμεν , ἀρ . βανατισθέντες καὶ τῷ Θεῷ πλησιάσαντες · μὴ θορυβοῦ διὰ τοῦτο , μηδὲ συναρπάζου τοῖς λόγοις καὶ σὺ τῶν πολλῶν · εἴγε καὶ μᾶλλον ἀλλαχόθεν ἔχεις τὴν τοῦ θεολογικοῦ τοῦδε ῥητοῦ καταλαβέσθαι διάνοιαν . Εἰ γὰρ καὶ δοκεῖ παρ´ ἑαυτῷ φέρειν ἀμφιβολίαν τινὰ τὸ τοιοῦτον ῥητὸν , ἀλλ´ ἡρεῖς τέως , εἰ καὶ ἀμαθεῖς ἐσμεν , οὐ καταδεξόμεθα τοσοῦτον αὐτὸ ὥστε καὶ πᾶσι σχεδὸν ἐναντιοῦσθαι τοῖς ὑποφήταις τοῦ Πνεύματος . Ἀνένδεκτον γὰρ , ὦ ερὰ κεφαλὴ , ἀναγεγραμμένους ἀγίους Πατέρας τῷ ἑνὶ τούτῳ θεολογικῶν ὀητῶν τέλεον ἀποκρυβῆναι καὶ ὡς οὐδὲν αὐτοὺς λογισθῆναι , καὶ ταῦτα τοῦ Θεολόγου λέγοντος ἀλλαχοῦ , ὅτι τὸ σῶμα τοῦ Ἀδὰμ ἐκεῖνο τοσοῦτον ἦν ἀπαθὲς , τοσοῦτον ἦν ἀνενδεὲς , ὡς μηδέποτε χρήζειν οἷου δή τινος ἐπικαλόμματος καὶ προβλήματος . Τοῦτο μέντοι , τὸ ἀνενδεὲς δηλαδὴ καὶ ὁ τὴν γλῶτταν χρυσοῦς ὑπερβολὴν ἐκάλει μακαριότητος . Ἐφ´ οὗ καὶ μᾶλλον ὑποσημαίνεται παντάπασιν εἶναι τὸ σῶμα ἐκεῖνο καὶ ἄφθαρτον ὡς ἀνενδεὲς καὶ ἀθάναι . πον . Εἰ γὰρ καὶ τοιαῦτά τινα λέγων ὁ μέγας εὕρη παι Γρηγόριος ἀφ´ ὧν εἰσφέρειν ἔοικε τῷ πρωτοπλάστῳ καὶ θνητότητος ἔμφασιν , ἀλλὰ παρτκατὼν αὐτὸς ἑαυτὸν ἐφερμηνεύει διεξιών οὐτωσὶ κατὰ λέξιν · Ἐπειδὴ φθόνῳ τοῦ διαβόλου θάνατος εἰς τὸν κόσμον εἰσῆλθε , καὶ ὑφεῖλε διὰ τῆς ἀπάιης Κτὸν ἄνθρωπον · διὰ τοῦτο τῷ ἡμετέρῳ πάθει άσχει Θεὸς γενόμενος ἄνθρωπος . εἴπερ οὖν , ὁσιώτατε , φθόνῳ τοῦ διαβόλου θάνατος εἰς τὸν κόσμον εἰσῆλθε , φαίνεται πάντως ὅτι πρὸ τοῦ φθόνου ἐκείνου καὶ ποὸ τοῦ κλαπῆναι δι´ ἀπάτης τὸν ἄνθρωπον , ἐν ἀφθαρσίᾳ καὶ ἀθανασίᾳ διῆγε τῶν θείων χειρῶν τὸ πλαστούργημα . Κατὰ γὰρ τοῦτο καὶ οἷου δή τινος ἐπικαλύμματος οὐκ ἦν ἐνδεὲς , ἅτε δὴ τῆς κατ´ ἀρΚχὰς ἀθανασίας οὐκ ἀμοιροῦν , ὡς πολλάκις εἰρήκαμεν . Εἰ δὲ ταῦτα οὕτως ἔχει , λεγέτωσαν ἐκεῖνοι λοιπὸν τί ἄρα πρὸ τῆς παραβάσεως ἦμεν ἡμεῖς , καὶ τί γενέσθαι μετὰ ταῦτα ἐμέλλομεν , εἴγε τὴν ἐντολὴν ἐφυλάξαμεν ; Ἡμεῖς γὰρ , εἴγε καὶ μᾶλλον ὁ λόγος ἀριδηλότερον ἔδειξεν , ὅτι τὸ σῶμα ἐκεῖνο καὶ ἄφθαρτον ἦν ἀληθῶς καὶ ἀθάνατον , . ὡς ἀνενδεὲς ὃν , συνιδεῖν ὅλως οὐκ ἔχομεν , εἴγε καὶ γενέσθαι τι πλέον ἔμελλεν ἐπί γε τῇ ἀφθαρσίᾳ . Τοῦ χὰρ ἀφθάρτου τἱ ἂν ἀφθαρτότερον εἴποι τις εἶναι ; Καὶ τοῦ ἀθανάτου
Lemmas: παράβασις ὁ Ἀδάμ , ἀνάγκη πᾶς καί ὁ ἐκ νεκρός ἐγείρω ἐν ἐκεῖνος ὁ ἡμέρα τοαυτος ἐμφορέω βρῶσις · εἰ καί μᾶλλον ὁ ἀνάστασις , ὡς πολλάκις εἴρω , οὐδείς ἄλλος εἰμί ἅλλος ὁ πρός ὁ ἀρχαῖος ὁ πίπτω ἀποκατάστασις . εἰμί δέ οὗτος , καί φθαρτός εἄν αὐτός εἶπον τις εἰμί φύσις καί θνητός · ἀδύνατος γάρ ἄφθαρτος διαμένω , ὡς ἤδη προερέω , ὁ αἰσθητός βρῶσις ἐν μετουσία γίγνομαι . εἰμί δέ καί ὁ θεολογικός ἐκεῖνος ῥητός ἐντεῦθεν παράγω τις ὁ κατά λέξις οὗτος διαλαμβάνω · εἰ μέν οὖν μένω ὅσπερ εἰμί , καί ὁ ἐντολή φυλάσσω , γίγνομαι εἄν ὅσπερ οὐ εἰμί , ἀρ . βανατισθέντες καί ὁ Θεός πλησιάζω · μή θόρυβος διά οὗτος , μηδέ συναρπάζω ὁ λόγος καί σύ ὁ πολύς · εἰ καί μᾶλλον ἀλλαχόθεν ἔχω ὁ ὁ θεολογικός ὅδε ῥητός καταλαμβάνω διάνοια . εἰμί γάρ καί δοκέω παρ´ ἑαυτοῦ φέρω ἀμφιβολία τις ὁ τοιοῦτος ῥητός , ἀλ αἱρέω τέως , εἰμί καί ἀμαθής εἰμί , οὖον καταδέχομαι τοσοῦτος αὐτός ὥστε καί πᾶς σχεδόν ἐναντιόομαι ὁ ὑποφήτης ὁ πνεῦμα . ἀνένδεκτος γάρ , εἰμί ἐράω κεφαλή , ἀναγράφω ἅγιος Πατέρας ὁ εἷς οὗτος θεολογικός ὀητῶν τελέω ἀποκρύπτω καί ὡς οὐδείς αὐτός λογίζομαι , καί οὗτος ὁ Θεολόγου λέγω ἀλλαχοῦ , ὅτι ὁ σῶμα ὁ Ἀδάμ ἐκεῖνος τοσοῦτος εἰμί ἀπαθής , τοσοῦτος εἰμί ἀνενδεής , ὡς μηδέποτε χρῄζω οἶος δή τις ἐπικαλόμματος καί πρόβλημα . οὗτος μέντοι , ὁ ἀνενδεής δηλαδή καί ὁ ὁ γλῶσσα χρύσεος ὑπερβολή καλέω μακαριότης . Ἐφ´ ὅς καί μᾶλλον ὑποσημαίνω παντάπασι εἰμί ὁ σῶμα ἐκεῖνος καί ἄφθαρτος ὡς ἀνενδεής καί Ἀθῆναι . πως . εἰμί γάρ καί τοιοῦτος τις λέγω ὁ μέγας εὑρίσκω παῖς Γρηγόριος ἀφή ὅς εἰσφέρειν ἔοικα ὁ πρωτόπλαστος καί θνητότης ἔμφασις , ἀλλά παρτκατὼν αὐτός ἑαυτοῦ ἐφερμηνεύω διέξειμι οὕτως κατά λέξις · ἐπεί φθόνος ὁ διάβολος θάνατος εἰς ὁ κόσμος εἰσέρχομαι , καί ὑφαιρέω διά ὁ ἀπάιης κτῶ ἄνθρωπος · διά οὗτος ὁ ἡμέτερος πάθος άσχω θεός γίγνομαι ἄνθρωπος . εἴπερ οὖν , ὅσιος , φθόνος ὁ διάβολος θάνατος εἰς ὁ κόσμος εἰσέρχομαι , φαίνω πάντως ὅτι πρό ὁ φθόνος ἐκεῖνος καί ποιός ὁ κλέπτω δις ἀπάτη ὁ ἄνθρωπος , ἐν ἀφθαρσία καί ἀθανασία διάγω ὁ θεῖον χείρ ὁ πλαστούργημα . κατά γάρ οὗτος καί οἶος δή τις ἐπικάλυμμα οὐ εἰμί ἐνδεής , ἅτε δή ὁ κατ´ Ἀρχάς ἀθανασία οὐ ἀμοιρέω , ὡς πολλάκις εἴρω . εἰμί δέ οὗτος οὕτως ἔχω , λέγω ἐκεῖνος λοιπός τίς ἄρα πρό ὁ παράβασις εἰμί ἐγώ , καί τίς γίγνομαι μετά οὗτος μέλλω , εἰ ὁ ἐντολή φυλάσσω ; ἐγώ γάρ , εἰ καί μᾶλλον ὁ λόγος ἀρίδηλος δείκνυμι , ὅτι ὁ σῶμα ἐκεῖνος καί ἄφθαρτος εἰμί ἀληθής καί ἀθάνατος , . ὡς ἀνενδεής ὅς , συνοράω ὅλως οὐ ἔχω , εἰ καί γίγνομαι τίς πλέω μέλλω ἐπί γε ὁ ἀφθαρσία . ὁ χαρά ἄφθαρτος τίς εἄν ἄφθαρτος εἶπον τις εἰμί ; καί ὁ ἀθάνατος