cogPG.PG158 264
καὶ σύμμαχος καὶ Ὡριγένης . Οὕτος τὸ Ζεύξιππον λουτρὸν ἔκτισεν ἐν Βυζαντίῳ , καὶ τὸ πρῶτον κτίσμα . τῷ ἱπποδρομίῳ παρέδωκεν . Ὁ μέντοι Ὡριγένης ἀκμάζων τότε τοῖς θείοις λόγοις πολλοὺς ἐχειραγώγει πρὸς τὴν ἀλήθειαν , πιστούς τε καὶ ἀπίστους · ἀφ´ ὧν καὶ Ἀμβρόσιός τις ἀνὴρ ἐπίσημος καὶ φιλολόγος ἐκ τῆς Οὐαλεντίνου αἱρέσεως ἐκστάς . Ἀλλὰ καὶ ἐν τοῖς ἔξωθεν μέγας ἐγνωρίζετο , γεωμετρίας καὶ τὰ λοιπὰ παραδιδοὺς αὐτοῖς · εὐφυὴς γὰρ ἦν ἐκ βρέφους , καὶ ἐπέπληττεν αὐτὸν ὁ πατὴρ ὡς παρ´ ἡλικίαν τὰ θεῖα καὶ μεγάλα ζητοῦντα . Πολλάκις δὲ καὶ καθεύδοντος αὐτοῦ τὰ στέρνα τοῦ Ὡριγένους ὁ πατὴρ κατεφίλει ὡς θείου Πνεύματος μεστὰ , καὶ τῆς εὐτεκνίας ἑαυτὸν ἐμακάριζε · θεῖος γὰρ ὁ ἀνὴρ , ἐπειδὴ καὶ μάρτυς γέγονεν . Ὁ δὲ Ὡριγένης τοσοῦτον ἦν ἐγκρατὴς ὡς ὀβολοῖς τέσσαρσι καθ´ ἑκάστην ἀρκεῖσθαι , οἵνου καὶ ἐλαίου ἀπεχόμενος , κατεσκληκώς τε ἦν καὶ ψιαθίῳ κείμενος , ἓν ἔργον ἔχων τὴν θείαν μελέτην . Ἐφ´ ᾧ καὶ πολλοὺς Ἕλληνας τοῦ μαρτυρίου στέφανον ἀναδήσασθαι πεποίηκεν . Ὁ μέντοι Ἀμβρόσιος τὰ πρὸς χρείαν αὐτῷ παρέχων ἐν ἔτεσιν ιην τὴν Γραφὴν ἑρμηνεῦσαι ἠνάγκασε . Λέγεται δὲ ὅτι καὶ φʹ βίβὶους συνεγράψατο . Τελευτᾷ δὲ ἐτῶν ξθʹ , εἰ καὶ δι´ αἰτίαν τινὰ τὸ κλέος αὐτοῦ μέχρι τέλους οὐ διέμεινεν ἄσβεστον · ἐξ αὐτοῦ γὰρ καὶ Ἀρειανοὶ καὶ Ἀνόμοιοι τὰς ἀφορμάς ἔσχον . Τῶν σωμάτων ἀθετεῖ τὴν ἀνάστασιν · τέλος δοξάζει τῆς κολάσεως καὶ τῶν δαιμόνων ἀποκατάστασιν . Τοσαύτην δὲ μετήρχετο ἄσκησιν ὡς καὶ τὸν αὐτοῦ ἀνατραπῆναι θώρακα . Καὶ φάρμακον δὲ λέγουσιν ἐπιθεῖναι τοῖς γεννητικοῖς αὐτοῦ μορίοις ὥστεκαταξηρᾶναι αὐτὰ , καὶ βοτάνην δὲ εὑρεῖν μνήμης ἔνεκεν . Μετὰ ταῦτα φθόνῳ διαβληθεὶς πρός γε τοὺς τῆς ἐξουσίας ἄρχοντας συνεργείᾳ Σαπανικῇ τῆς πίστεως ἐξίσταται · ἐκεῖνοι γὰρ τὴν προσοῦσαν αὐτῳ σωφροσύνην εἰδότες προσάγουσιν αὐτῷ Αἰθίοπα , καὶ ἢ πείθεται τοῖς λόγοις ἐκείνων ἢ τῷ Αἰθίοπι καταχραίνεται . Ἐκεῖνος οὖν μηδὲ ἄκροις ὦσιν ἀνεχόμενος τοιαύτην ἄθεσμον ἀκοὴν ἐνωτίσασθαι , αὐτοχείρῳ θυσίᾳ διὰ λιβανωτοῦ περιέπεσεν . Ὅθεν τὴν Ἀλεξάνδρειαν τοῦ μὴ ὀνειδίζεσθαι χάριν καταλιπὼν εἰς Ἱεροσόλυμα ἔρχεται . Ἐφ´ ᾧ καὶ ἀναγκασθεὶς ἐπὶ´´ ἐκκλησίας λόγον εἰπεῖν ( πρεσβύτερος γὰρ ἦν ) ἐκ τοῦ παρατυχόντος εἶπε καὶ τάδε · « Τῷ δὲ ἁμαρτωλῷ εἶπεν ὁ Θεός · Ἵνα τί σὺ ἐκδιηγῇ τὰ δικαιώματά κου καὶ ἀναλαμβάνεις τὴν διαθήκην μου διὰ στόματός σου ; » Καὶ πτύξας τὸ βιβλίον ἐδάκουσε σὺν ἅπασι . Μανεὶς οὖν ἔκτοτε τὴν ἁγίαν πᾶσαν Γραφὴν ἀνατρέψαι ἐσπούδασεν , ὅθεν καὶ ἀναθεματίζεται
Lemmas: καί σύμμαχος καί Ὡριγένης . οὗτος ὁ Ζεύξιππος λουτρόν κτίζω ἐν Βυζάντιον , καί ὁ πρῶτος κτίσμα . ὁ ἱπποδρόμιος παραδίδωμι . ὁ μέντοι Ὡριγένης ἀκμάζω τότε ὁ θεῖον λόγος πολύς χειραγωγέω πρός ὁ ἀλήθεια , πιστός τε καί ἄπιστος · ἀφή ὅς καί Ἀμβρόσιος τις ἀνήρ ἐπίσημος καί φιλόλογος ἐκ ὁ Οὐαλεντῖνος αἵρεσις ἐξίστημι . ἀλλά καί ἐν ὁ ἔξωθεν μέγας γνωρίζω , γεωμετρία καί ὁ λοιπάς παραδίδωμι αὐτός · εὐφυής γάρ εἰμί ἐκ βρέφος , καί ἐπιπλήσσω αὐτός ὁ πατήρ ὡς παρ´ ἡλικία ὁ θεῖον καί μέγας ζητέω . πολλάκις δέ καί καθεύδω αὐτός ὁ στέρνον ὁ Ὠριγένης ὁ πατήρ καταφιλέω ὡς θεῖον πνεῦμα μεστός , καί ὁ εὐτεκνία ἑαυτοῦ μακαρίζω · θεῖος γάρ ὁ ἀνήρ , ἐπεί καί μάρτυς γίγνομαι . ὁ δέ Ὡριγένης τοσοῦτος εἰμί ἐγκρατής ὡς ὀβολός τέσσαρες καθ´ ἕκαστος ἀρκέω , οἶνος καί ἔλαιον ἀπέχω , κατασκλῆναι τε εἰμί καί ψιάθιον κεῖμαι , εἷς ἔργον ἔχω ὁ θεῖος μέλω . Ἐφ´ ὅς καί πολύς Ἕλλην ὁ μαρτύριον στέφανος ἀναδέω ποιέω . ὁ μέντοι Ἀμβρόσιος ὁ πρός χρεία αὐτός παρέχω ἐν ἔτος εἷς ὁ γραφή ἑρμηνεύω ἀναγκάζω . λέγω δέ ὅτι καί ἀπό βίβος συγγράφω . τελευτάω δέ ἔτος ξθʹ , εἰμί καί δις αἴτιος τις ὁ κλέος αὐτός μέχρι τέλος οὖον διαμένω ἄσβεστος · ἐκ αὐτός γάρ καί Ἀρειανός καί ἀνόμοιος ὁ ἀφορμή ἔχω . ὁ σῶμα ἀθετέω ὁ ἀνάστασις · τέλος δοξάζω ὁ κόλασις καί ὁ δαίμων ἀποκατάστασις . τοσοῦτος δέ μετέρχομαι ἄσκησις ὡς καί ὁ αὐτός ἀνατρέπω θώραξ . καί φάρμακον δέ λέγω ἐπιτίθημι ὁ γεννητικός αὐτός μόριον ὥστεκαταξηρᾶναι αὐτός , καί βοτάνη δέ εὑρίσκω μνήμη ἐνέλκω . μετά οὗτος φθόνος διαβάλλω πρός γε ὁ ὁ ἐξουσία ἄρχω συνέργεια Σαπανικῇ ὁ πίστις ἐξίστημι · ἐκεῖνος γάρ ὁ πρόσειμι αὐτός σωφροσύνη οἶδα προσάγω αὐτός Αἰθίοψ , καί ἢ πείθω ὁ λόγος ἐκεῖνος ἢ ὁ Αἰθίοψ καταχραίνω . ἐκεῖνος οὖν μηδέ ἄκρος εἰμί ἀνέχω τοιοῦτος ἄθεσμος ἀκοή ἐνωτίζομαι , αὐτόχειρος θυσία διά λιβανωτός περιπίπτω . ὅθεν ὁ Ἀλεξάνδρεια ὁ μή ὀνειδίζω χάρις καταλείπω εἰς Ἱερουσαλήμ ἔρχομαι . Ἐφ´ ὅς καί ἀναγκάζω ἐπί ἐκκλησία λόγος εἶπον ( πρέσβυς γάρ εἰμί ) ἐκ ὁ παρατυγχάνω εἶπον καί ὅδε · « ὁ δέ ἁμαρτωλός εἶπον ὁ Θεός · ἵνα τίς σύ ἐκδιηγέομαι ὁ δικαίωμα ποῦ καί ἀναλαμβάνω ὁ διαθήκη ἐγώ διά στόμα σύ ; » καί πτύσσω ὁ βιβλίον εδακουω σύν ἅπας . μαίνομαι οὖν ἔκτοτε ὁ ἅγιος πᾶς γραφή ἀνατρέπω σπουδάζω , ὅθεν καί αναθεματίζω