cogPG.PG158 75
αὐτῷ ὕλης εἰς χρονίαν ἔξαψιν . Ἐντεῦθεν οὖν ἴσχει τὴν γένεσιν καὶ τὸ δοκοῦν ἐξ οὐρανοῦ ῥίπτεσθαι πῦρ αἰθρίας οὔσης τῆς νυκτὸς , ὃ δὴ καί τινες τῶν ἀγροικοτέρων ἄστρον οὐράνιον ἥγηνται . Ἀλλ´ οἱ περὶ τὰ τοιαῦτα ἠσχολημένοι τὸ τοιοῦτον φάσμα διάττοντα κατονομάζουσιν . Ἐπειδὰν γὰρ τὸ διὰ τὸν κίνησιν ἐξαφθὲν ὕλαις ἐπιτηδείαις εἰς ἔξαψιν ἐντύχῃ . κἀντεῦθεν ἀπ´ ἄλλης εἰς ἄλλην φερομένης τῆς φλογὸς διαδόσιμον γένηται τὸ πῦρ , κατὰ σχῆμα τοῦ δόρατος ἀπομηκυνθῇ , τὸ τοιοῦτον διάττων ὡνόμασται κατὰ τὰ φαινόμενα σχήματα , καὶ τὰς ἐπωνυμίας ἀποπληροῦσι τοῖς φάσμασιν . Ἔθετο μὲν οὖν εἰς σημεῖα , καθάπερ εἴρηται , Θεὸς ταῦτα δὴ τὰ κατ´ οὐρανὸν , ὡς ἐντεῦθεν ἡμῖν ἀσφάλειαν οὐ τὴν τυχοῦσαν προσγίνεσθαι . Ὁρα γὰρ ὅτι καὶ τὰ νέφη πόκοις ἐρίων φανέντα ποτὲ παραπλήσια χειμῶνας ἐνίοτε προσημαίνουσιν . Ἀλλὰ καὶ ἶρις αὐτὴ , τὸ κατ´ οὐρανὸν δηλαδὴ φαινόμενον τόξιν , ὡς οὐχ ἁπλῶς τοῖς ὀφθαλμοῖς ἡμῶν καὶ ὡς ἔτυχε πρόκειται · χειμῶνος μὲν γὰρ αὕτη φανεῖσα εὐδιεινὴν ἐπιφέρει κατάστασιν , εὐδίας δὲ οὔσης εἴγε φανείη , χειμῶνα τοὐναντίον ἐμήνυσε . Καὶ ἔθετο γὰρ , φησί , ταῦτα εἰς σημεῖα . Ἀλλ´ ἡ μὲν ἶρις ἀνυπόστατός ἐστι , φαντασία δὶ μόνον τῆς ὁρώσης ὄψεως , ἐξ ἡλίου συνισταμένη νέφεσιν ἀνομοιομερέσιν ἑμπίπτοντος . Ἀλλὰ καὶ ἡ κατὰ σελήνην ἄλως ἔμφασις ὡσαύτως ἑστὸν , οὐ μὴν ὑπόστασις . ἐξ ἀνακλάσεως τῆς ὄψεως . Τὸ δὲ ἀστραπαῖον πῦρ ἐνυπόστατον μέν ἐστιν , οὐκ ἔχει δὲ τὸ φλέγον · λεπτομερὴς γὰρ ἡ οὐσία αὐτοῦ . Ἀλλὰ καὶ τὰ σώματα ταχέως παρέρχεται , ὅθεν οὔτε καίει οὔτε μελαίνει αὐτά . Εἰ γὰρ καὶ πῦρ ὁ τοιοῦτός ἐστι κεραυνὸς καὶ φύσει ἔχει τὸ καίειν , ἀλλ´ ἡ λεπτότης αὐτοῦ , πρὸς δὲ καὶ ἡ ταχύτης μὴ ἐγχρονίζουσα τοῖς σώμασιν , ἄκαυστα ταῦτα ἐᾷ . Ὁ δὲ πρηστὴρ , ὡς καὶ αὐτὸ δηλοῖ τοὔνομα , τὰ παρατυχόντα καταφλέγει σαώματα Καταιολέγει δὲ διὰ τὸ συνεπισπᾶσθαι μεθ´ αὑτοῦ παχυμερεστέραν ὕλην ἐκ τοῦ νέφους , καὶ ταύτην ἐκπληροῦν . Τούτου δὲ τοῦ πρηστῆρος καὶ προηγεῖται πνεῦμα . Καὶ δῆλον ἐκ τοῦ τὰ μέλλοντα ἐμπίπρασθαι πρῶτον ὑπὸ πνεύματος ῥήγνυσθαι · τὸ γὰρ πνεῦμα τοῦ πρηστῆρος θειῶδες ὃν πλήττει καὶ ῥήγνυσι . Ταύτῃ τοι καὶ τὰ κεραυνωθέντα μένει ἄιαστῶτα ἐπὶ χρόνον τινά . Τὸν μέντοι κεραυνὸν , ἀγαπητέ , τοῦτ´ ἔστι αὐτὸ τὸ ἀστραπαῖον πῦρ , ἢ κατὰ σύγκρουσιν τῶν νεφῶν γίνεσθαι νόμιζε ἢ κατὰ ἐκπυρηνισμὸν , ἡνίκα δηλαδὴ πυρώδης οὐσία τοῖς νέφασιν ἐμπεσοῦσα κατὰ βίαν ἐκεῖθεν ἐκραγῇ , ῥιπτομένη καὶ οἷον εἰπεῖν ὡθουμένη παρὰ τοῦ νέφους αὐτοῦ . Ἐκπυρηνισμὸς γάρ ἐστιν ὁ κατὰ συμπίεσιν · ἀκαντισμὸς γάρ ἐστιν , ὡς ὅταν καὶ ἡμεῖς τὰ τῶν ἐλαιῶν ὀστᾶ τοῖς δακτύλοις συμπιέζοντες ἢ ἄνω ἢ κάτω ταῦτα ἐξακοντίζωμεν . Καὶ τοιοῦτος μὲν ὁ κατὰ ἐκπυρηνισμὸν κεραυνὸς , ἡνίκα καὶ μᾶλλον ἡ τοῦ νέφους παχύτης ἄνωθεν πυκνωθεῖσα τὴν ἐμπεσοῦσαν ἐκεῖσε οὐσίαν οὐκ ἐᾷ τι διελθεῖν καὶ ἐπὶ τὸν χῶρον αὐτῆς ἀνελθεῖν · οομεορΟ
Lemmas: αὐτός ὕλη εἰς χρόνιος ἔξαψις . ἐντεῦθεν οὖν ἴσχω ὁ γένεσις καί ὁ δοκέω ἐκ οὐρανός ῥίπτω πῦρ αἰθρία εἰμί ὁ νύξ , ὅς δή καί τις ὁ ἄγροικος ἄστρον οὐράνιος ἡγέομαι . Ἀλ ὁ περί ὁ τοιοῦτος ἀσχολέω ὁ τοιοῦτος φάσμα διάττοντας κατονομάζω . ἐπειδάν γάρ ὁ διά ὁ κίνησις ἐξάπτω ὕλη ἐπιτήδειος εἰς ἔξαψις ἐντυγχάνω . ἐντεῦθεν ἀπ´ ἄλλος εἰς ἄλλος φέρω ὁ φλόξ διαδόσιμος γίγνομαι ὁ πῦρ , κατά σχῆμα ὁ δόρυ ἀπομηκύνω , ὁ τοιοῦτος διαίσσω ὀνομάζω κατά ὁ φαίνω σχῆμα , καί ὁ ἐπωνυμία ἀποπληρόω ὁ φάσμα . τίθημι μέν οὖν εἰς σημεῖον , καθάπερ εἴρω , θεός οὗτος δή ὁ κατ´ οὐρανός , ὡς ἐντεῦθεν ἐγώ ἀσφάλεια οὖον ὁ τυγχάνω προσγίγνομαι . ὁράω γάρ ὅτι καί ὁ νέφος πόκος ἔριον φαίνω ποτέ παραπλήσιος χειμών ἐνίοτε προσημαίνω . ἀλλά καί ἶρις αὐτός , ὁ κατ´ οὐρανός δηλαδή φαίνω τόξιν , ὡς οὐ ἁπλόος ὁ ὀφθαλμός ἐγώ καί ὡς τυγχάνω πρόκειμαι · χειμών μέν γάρ οὗτος φαίνω εὐδιεινός ἐπιφέρω κατάστασις , εὐδία δέ εἰμί εἰ φαίνω , χειμών ἐναντίος μηνύω . καί τίθημι γάρ , φημί , οὗτος εἰς σημεῖον . Ἀλ ὁ μέν ἶρις ἀνυπόστατος εἰμί , φαντασία δί μόνος ὁ ὁράω ὄψις , ἐκ ἥλιος συνίστημι νέφος ἀνομοιομερής ἑμπίπτω . ἀλλά καί ὁ κατά σελήνη ἀλόω ἔμφασις ὡσαύτως εἰμί , οὖον μήv ὑπόστασις . ἐκ ἀνάκλασις ὁ ὄψις . ὁ δέ ἀστραπαῖος πῦρ ἐνυπόστατος μέν εἰμί , οὐ ἔχω δέ ὁ φλέγω · λεπτομερής γάρ ὁ οὐσία αὐτός . ἀλλά καί ὁ σῶμα ταχέως παρέρχομαι , ὅθεν οὔτε καίω οὔτε μελαίνω αὐτός . εἰμί γάρ καί πῦρ ὁ τοιοῦτος εἰμί κεραυνός καί φύσις ἔχω ὁ καίω , ἀλ ὁ λεπτότης αὐτός , πρός δέ καί ὁ ταχύτης μή ἐγχρονίζω ὁ σῶμα , ἄκαυστος οὗτος ἐάω . ὁ δέ πρηστήρ , ὡς καί αὐτός δηλόω ὄνομα , ὁ παρατυγχάνω καταφλέγω σαώματα καταιολεγω δέ διά ὁ συνεπισπάω μεθ´ αὐτός παχυμερής ὕλη ἐκ ὁ νέφος , καί οὗτος ἐκπληρόω . οὗτος δέ ὁ πρηστήρ καί προηγέομαι πνεῦμα . καί δῆλος ἐκ ὁ ὁ μέλλω ἐμπίμπρημι πρῶτος ὑπό πνεῦμα ῥήγνυμι · ὁ γάρ πνεῦμα ὁ πρηστήρ θειώδης ὅς πλήσσω καί ῥήγνυμι . Ταύτη ὅς καί ὁ κεραυνόω μένω ἄιαστῶτα ἐπί χρόνος τις . ὁ μέντοι κεραυνός , ἀγαπητός , τοῦτος εἰμί αὐτός ὁ ἀστραπαῖος πῦρ , ἢ κατά σύγκρουσις ὁ νέφος γίγνομαι νομίζω ἢ κατά ἐκπυρηνισμός , ἡνίκα δηλαδή πυρώδης οὐσία ὁ νέφω ἐμπίπτω κατά βία ἐκεῖθεν ἐξαράσσω , ῥίπτω καί οἷος εἶπον ὠθέω παρά ὁ νέφος αὐτός . ἐκπυρηνισμός γάρ εἰμί ὁ κατά συμπίεσις · ἀκαντισμὸς γάρ εἰμί , ὡς ὅταν καί ἐγώ ὁ ὁ ἐλαία ὀστέον ὁ δάκτυλος συμπιέζω ἢ ἄνω ἢ κάτω οὗτος ἐξακοντίζω . καί τοιοῦτος μέν ὁ κατά ἐκπυρηνισμός κεραυνός , ἡνίκα καί μᾶλλον ὁ ὁ νέφος παχύτης ἄνωθεν πυκνόω ὁ ἐμπίπτω ἐκεῖσε οὐσία οὐ ἐάω τίς διέρχομαι καί ἐπί ὁ χῶρος αὐτός ἀνέρχομαι · οομεορΟ