cogPG.PG158 127
Ἀλλ´ ἐνταῦθα προσέχειν ἄξιον . Οὐδὲ γὰρ ἠβουλήθη μόνον ὁ Θεὸς βασιλέα καταστῆσαι τῶν ὁρωμένων αὐτὸν , ἀλλὰ καὶ ἔργοις αὐτοῖς ἀπηρτισμένην ἔδειξε τὴν ἀρχήν . ἤγαγε γὰρ τὰ ζῶα πάντα τηνικαῦτα πρὸς αὐτὸν , καίτοι γε τὸ μέλλον οὐκ ἀγνοῶν . Καὶ οὕτω τὰ πάντα δουλικῶ παριστάμενα σχήματι παρ´ αὐτοῦ τὰς ἐπωθυμίας ἐδέχοντο . Οὕτω μὲν οὗν ἔφθασε διά γε τῆς νοερᾶς ψυχῆς καὶ ἀθανασίᾳ τιμήσας αὐτόν , Εἰ γὰρ καὶ τὴν γενησομένην αὐτοῦ μετ´ οὐ πολὺ παρεκτροπὴν οὐκ ἦν ἀγνοῶν , ἀλλ´ ἐπειδὴ καταδικάζειν ἐκ μόνης οὐ θέλει προαιρέσεως , τὴν ἑαυτοῦ βουλὴν ἐπ´ αὐτῷ θεοπρεπῶς ἐκπληροῖ , καὶ ψυχῆς αὐτῷ , καθὰ δὴ καὶ προείρηται , μεταδίδωσι νοερᾶς , ὡς ἐντεῦθεν αὐτὸν εἶναι καὶ ἀθάνατον εἰς τὸ διηνεκές . Ἀλλὰ γὰρ τίνος ἔνεκεν ἄρχοντα των ἐπιγείων ἐποίησε καὶ ἀθάνατον αὐτίκα τὸν ἄνθρωπον ; Ἵνα μάθωμεν ἐντεῦθεν ὅτι καὶ ὁ ποιήσας ἡμᾶς Θεὸς πασῶν ἄρχει τῶν ἄνω δυνάμεων . καὶ ὅσι ἀήάνατός ἐστι καὶ ἄφθαρτος καὶ ἀνώλεθρος . Ἐπὶ τούτῳ χὰρ καὶ προλαβὼν χοῦν ἔλεγε · « Κατ´ οἰκείαν εἰκόνα ποιήσωμεν τὸν ἄνθρωπον . » Ὃ δὴ καὶ ὁ Σολομὼν εἰδὼς , « Ὁ Θεὸς , ἔλεγε , θάνατον οὐκ ἐποίησεν , ἀλλ´ ἐπ´ ἀφθαρσίᾳ τὸν ἄνθρωπον ἔκτισε κατ´ εἰκόνα τῆς ἀτδιότητος αὐτοῦ . » Πλὴν εἰ καὶ θανάτω κατεδίκασε μετὰ ταῦτα τὸν ἄνθρωπον , ἀλλ´ οὐκ ἀφῆκεν αὐτὸν ἀπαραμύθητον εἶναι μέχρι πολλοῦ . Μετατίθησι γὰρ τὸν Ἑνὼγ , καὶ τηνικαῦτα τὴν θνητὴν ἐδίδασκε φύσιν ἡμῶν ἀθανασίαν ἐκείνην ἐκδέχεσθαι ἦς ἐξέπεσε διὰ τὴν παράβασιν . Καὶ ἄκουε τί περὶ τούτων φῃαὶν ἑ μέγας Ἀθανάσιος ἐν τῷ εἰς τὴν ἀνάληψιν λόγω αὐτοῦ · « Θάνατος μὲν εἰσῆλθε διὰ τὴν παρακοὴν , λύων δὲ ὅμως τὴν τῆς ἀπειλῆς ἀκμὴν ὁ Θεὸς ἐλπίδα εὐθὺς ἀθανασίας ἀνέτειλε τῷ γένει , καὶ τὸν Ἑνὼχ ἐκ μέσου ἀρπάζει , κἀντεῦθεν τὴν θνητὴν ἐδίδασκε φύσιν ἄρους ἀθανασίας ἅμα ἐκδέχεσθαι . » Ταῦτα μὲν οὖν . ἐπιβεβαιοῦσι καὶ οἱ μαθηταὶ Χριστοῦ λέγοντες ὅτι τὴν ἀπαφθάρτισιν ἡμῶν καὶ πολυζωΐαν τὰ κατὰ τὸν Ἐνὼχ καὶ Ἡλίαν ἐναργῶς παριστᾷ . Πρόσεχε οὖν · τὴν γὰρ ἀπαφθάρτισιν ἡμῶν καὶ ἀπαθανάτισιν ἀπὸ Θεοῦ λαβὼν ὁ Ἐνὼχ διὰ τῆς μεταθέσεως τὴν θνητὴν ἐδίδασκε φύσιν ἡμῶν , ὡς ἤδη προείρηται , ὅρους ἀθανασίας ἐκδέχεσθαι . Καὶ οὑτοι μὲν οὕτως · ὁ δὲ χρυσόῤῥήμων Ἰωάννης ἀριδηλότερον ἔδειξεν Ξτι τὴν ἀπαφθάρτισιν ταύτην ὁ πρῶτος ἐκεῖνος εἶχεν ἄνθρωπος , οὕτω κατὰ λέξιν εἰπών · « Εὐηρέστησεν Ἐνὼχ τῷ Θεῷ , καὶ μετατίθεται . Καὶ ὅρα Αεσπότου ἀγαθότητα . Εὑρὼν γὰρ ἄνδρα τὴν ἀρετὴν κατωρθωκότα οὐκ ἀπεστέρισεν αὐτὸν τῆς ἀξίας ἢν τῷ πρωτοπλάστῳ ἐχαρίσατο πρὸ τῆς παραβάσεως τῆς ἐντολῆς . » Βἰ δὲ τοῦτο οὕτως ἔχει , τί χρὴ καὶ λέγειν ; Εἰ γὰρ ὁ πρῶτος ἐκεῖνος ἄνθρωπος τὴν ἀπαφθάρτισιν εἶχε ταύτην , ἢν ἐκδέχεσθαι τὴν θνητὴν φύσιν ἐδίδασκε μετατεθεὶς ὁ Ἐνὼχ , φαίνεται πάντως ὅτι τοιοῦτος ὑπὸ Θεοῦ παρήχθη κατ´ ἀρχὰς ἃ ἄνθρωπος ὁποῖον αὐτὸν ἑκ νεκρῶν ἐγερθῆναι τὰ θεῖα φάσκουσι λόγια . Μὴ οὖν ἀπίστει τοῖς λεγομένοις . Ὅρα γὰρ ὅτι καὶ ὁ Σιναῖτης θεῖος Ἀναστάσιος
Lemmas: Ἀλ ἐνταῦθα προσέχω ἄξιος . οὐδέ γάρ βούλομαι μόνος ὁ θεός βασιλεύς καθίστημι ὁ ὁράω αὐτός , ἀλλά καί ἔργον αὐτός ἀπαρτίζω δείκνυμι ὁ ἀρχή . ἄγω γάρ ὁ ζῷον πᾶς τηνικαῦτα πρός αὐτός , καίτοι γε ὁ μέλλω οὐ ἀγνοέω . καί οὗτος ὁ πᾶς δουλικός παρίστημι σχῆμα παρ´ αὐτός ὁ επωθυεις δέχομαι . οὕτως μέν ἐν φθάνω διά γε ὁ νοερός Ψυχή καί ἀθανασία τιμάω αὐτός , εἰμί γάρ καί ὁ γίγνομαι αὐτός μετέ οὖον πολύς παρεκτροπή οὐ εἰμί ἀγνοέω , ἀλ ἐπεί καταδικάζω ἐκ μόνος οὖον ἐθέλω προαίρεσις , ὁ ἑαυτοῦ βουλή ἐπι αὐτός θεοπρεπῶς ἐκπληρόω , καί Ψυχή αὐτός , καθά δή καί προερέω , μεταδίδωμι νοερός , ὡς ἐντεῦθεν αὐτός εἰμί καί ἀθάνατος εἰς ὁ διηνεκής . ἀλλά γάρ τίς ἐνέλκω ἄρχω ὁ ἐπίγειος ποιέω καί ἀθάνατος αὐτίκα ὁ ἄνθρωπος ; ἵνα μανθάνω ἐντεῦθεν ὅτι καί ὁ ποιέω ἐγώ θεός πᾶς ἄρχω ὁ ἄνω δύναμις . καί αἵμων ἀήάνατός εἰμί καί ἄφθαρτος καί ἀνώλεθρος . ἐπί οὗτος χαρά καί προλαμβάνω χόω λέγω · « Κατς οἰκεῖος εἰκών ποιέω ὁ ἄνθρωπος . » ὅς δή καί ὁ Σολομών εἰδοί , « ὁ θεός , λέγω , θάνατος οὐ ποιέω , ἀλ ἐπι ἀφθαρσία ὁ ἄνθρωπος κτίζω κατ´ εἰκών ὁ ατδιοτητη αὐτός . » πλήν εἰμί καί θάνατος καταδικάζω μετά οὗτος ὁ ἄνθρωπος , ἀλ οὐ ἀφίημι αὐτός ἀπαραμύθητος εἰμί μέχρι πολύς . μετατίθημι γάρ ὁ Ἑνὼγ , καί τηνικαῦτα ὁ θνητός διδάσκω φύσις ἐγώ ἀθανασία ἐκεῖνος ἐκδέχομαι εἰμί ἐκπίπτω διά ὁ παράβασις . καί ἀκούω τίς περί οὗτος φαίνω ὅς μέγας Ἀθανάσιος ἐν ὁ εἰς ὁ ἀνάληψις λόγος αὐτός · « Θάνατος μέν εἰσέρχομαι διά ὁ παρακοή , λύω δέ ὅμως ὁ ὁ ἀπειλή ἀκμή ὁ θεός ἐλπίς εὐθύς ἀθανασία ἀνατέλλω ὁ γένος , καί ὁ Ἑνώχ ἐκ μέσος ἁρπάζω , ἐντεῦθεν ὁ θνητός διδάσκω φύσις ἄρους ἀθανασία ἅμα ἐκδέχομαι . » οὗτος μέν οὖν . ἐπιβαίνω καί ὁ μαθητής Χριστός λέγω ὅτι ὁ ἀπαφθάρτισις ἐγώ καί πολυζωΐα ὁ κατά ὁ Ἐνώχ καί Ἡλίας ἐναργής παρίστημι . προσέχω οὖν · ὁ γάρ ἀπαφθάρτισις ἐγώ καί ἀπαθανάτισις ἀπό Θεός λαμβάνω ὁ Ἐνώχ διά ὁ μετάθεσις ὁ θνητός διδάσκω φύσις ἐγώ , ὡς ἤδη προερέω , ὅρος ἀθανασία ἐκδέχομαι . καί οὗτος μέν οὕτως · ὁ δέ χρυσορρήμων Ἰωάννης ἀρίδηλος δείκνυμι Ξ ὁ ἀπαφθάρτισις οὗτος ὁ πρῶτος ἐκεῖνος ἔχω ἄνθρωπος , οὗτος κατά λέξις εἶπον · « εὐαρεστέω Ἐνώχ ὁ Θεός , καί μετατίθημι . καί ὁράω αεσποος ἀγαθότης . εὑρίσκω γάρ ἀνήρ ὁ ἀρετή κατορθόω οὐ ἀποστερίζω αὐτός ὁ ἄξιος εἄν ὁ πρωτόπλαστος χαρίζομαι πρό ὁ παράβασις ὁ ἐντολή . » βία δέ οὗτος οὕτως ἔχω , τίς χρή καί λέγω ; εἰμί γάρ ὁ πρῶτος ἐκεῖνος ἄνθρωπος ὁ ἀπαφθάρτισις ἔχω οὗτος , εἄν ἐκδέχομαι ὁ θνητός φύσις διδάσκω μετατίθημι ὁ Ἐνώχ , φαίνω πάντως ὅτι τοιοῦτος ὑπό Θεός παράγω κατ´ ἀρχή ὁ ἄνθρωπος ὁποῖος αὐτός ἐκ νεκρός ἐγείρω ὁ θεῖον φάσκω λόγιος . μή οὖν ἀπιστέω ὁ λέγω . Ὅρας γάρ ὅτι καί ὁ Σιναίτης θεῖος Ἀναστάσιος