cogPG.PG158 449
Εἰ δὲ ταῦτα οὔτως ἔχει ἀπὸ τῆς σελήνης ἀναποδισμῶν καὶ τοὺς λοιποὺς πλανήτας , ὅθεν καὶ ὅπως ποιοῦνται τὴν κίνησιν , ἀριδήλως ἐνέφηνε . Πρόδολον πάντως ὅτι καὶ ἄεικινήτῳ οὐρανῷ συμπεριφερόμενος ὁ ἥλιος ἀποτελεῖ τὸ νυχθήμερον . Εἰ γὰρ ἐξ ἀναπο λῶν ἐπὶ δυσμάς ἐκινεῖτο ὁ ἥλιος , εἰ διὰ νυχθημέρου τὴν οἰκείαν ἐποίει ἀποκατάστασιν . τὸ λοιπὸν ὁ τοῦ ἠλίου κύκλος ἐκεῖνος ὁ τὸν ἐνιαυτὸν ἐκπληρῶν ; Δτωσαν ἐπὶ τούτοις ἀπόκρισιν · οὐδὲ γὰρ ἡμέρα ? κὰιο ὀάκοιπιφοισναι ἐαιτονει ὁεὁνότοι βι τοάσεσἐννόρισε . Τοιαύτας μὲν οὖν καὶ τοσαύτας ἔχων τὰς μαρτνρίας μὴ ἐπὶ πλέον ἀντίπιπτε · μηδὲ τοὺς λο ποὺς ἀγίους ἀθετεῖ , τοῖς τοῦ παμμάκαρος ἐντυγχάνων πονήμασιν . Εἰ γὰρ καὶ ἀναθέματι παθυποβάλλειν δοκεῖ τοὺς μὴ τὸν οὐρανὸν πεπηγμένον εἰναι καὶ ἡμίτομον λέγοντας · ἀλλ´ οὐκ ἐναντιούμενος τοῖς λο . ποῖς ἀγίοις Πατράσιν , ἀλλ´ ἐμμένων πρὸς τοῖς ἄλλοις , καὶ αὐτὸ τὸ Μανιχαῖκὸν καὶ ἄθεον ποιῆσαι πειρώμενος φρόνημα φησι · ἐΚαὶ γὰρ οἱ νενοσηκότες τὰ Μάνεντος , ὅτι Κύριος διὰ τὴν ψυχῶν ἡμῶν σωτηρίπν . κάδδους δώδεκα ἐμηχανήσατο , οἶ διὰ τὰς σφαίρας στρεφόμενοι , τὰς τῶν θνησκόντων ἀνιμὥνται ψυχὰς , καὶ τῇ σελήνῃ ταύτας ἐναποτιθέασιν , εἰς πίστιν τῆς αὐτῶν ματαιολογίας καὶ τὰς αὐξομειώσεις ταύτης παράγοντες . » Πρόῤῥιζον οὐν , ὡς ἔφημεν , τὴν μνθολογίαν ταύτην ἀνασπᾶσαι μαχόμενος , καὶ λόγοις αὐστηροτέροις κεχρῆσθαι παρεβιάζετο κατὰ των σφαιροειδῆ λεγόντων εἶναι τὸν οὐρανὸν καὶ ἀεικίνητον . Καὶ τὰ μὲν τοῦ Χρυσοστόμου τοιαυτα , καὶ τοῦτον ἔχει τὸν τρόπον . Ὅτι δὲ τὴν γῆν ὑποτρέχων ὁ ἥλιος , οὐ μὴν ἐκ πλαγίου , καθά τινες οἵονται , ἀφεγγῆ τὸν ἀέρα καθίστησιν γὰρ ἐκ πλαγίου διοδεύιον ὁ ἥλιος , οὐκ ἐπὶ τοσοῦτον ὁ ἀὴρ ἐσκοτίζετο , δεδήλωται μὲν καὶ αὐτῷ τῷ Θεολόγφ Γρηγορίῳ ἐν τῷν περὶ θεολογίας αὐτοῦ λέγοντι · « Ἡμέρας μὲν δημιουργὸς ὁ ἥλιος ὑπὲρ γῆς ὢν , ὑπὸ δὲ γῆν ὤν δημιουργὸς τῆς νυκτός . » Οὐχ ἧττον δὲ περὶ τούτου καὶ αὐτῷ τῷ Δαμασκηνῷ Ἰωάννῃ διείληπται · ἐν γὰρ τῷ περὶ πυρὸς , φωτὸς καὶ φωστήρων κεφαλαίῳ καὶ τάδε φησί - « Τῇ τετάρτῃ ἡμέρᾳ ἐποίησεν ὁ Θεὸς τὸν φωστῆρα τὸν μέγαν , ἤτοι τὸν ἤλιον , εἰς ἀρχὰς καὶ ἐξουσίας τῆς ἡμέρας · δι´ αὐτοῦ γὰρ ἡ ἡμέρα συνίσταται · ἡμέρα γάρ ἐστιν ἐν τῷ τὸν ἤλιον θπὲρ γῆς εἶναι , νὐξ δέ ἐστιν ἐν τῷ τὸν ἢλιον ὑπὸ τῆν εἶναι · καὶ διάστημα νυκτός ἐστιν ὁ ἀπὸ δύσεως ἕως ἀνατολῆς ὑπὸ Κγῆν ἡλίου δρόμος . » Τὰ αὐτὰ δὲ τούτοις καὶ ὁ μέγας διέξεισι Βασίλειος · ἐν γὰρ τῷ ῥητῷ τῷ λέγοντι , « Καὶ ἐκάλεσεν ὁ Θεὸς τὸ φῶς ἡμέραν , καὶ τὺ σκότο .
Lemmas: εἰμί δέ οὗτος οὔτως ἔχω ἀπό ὁ σελήνη ἀναποδισμός καί ὁ λοιπός πλανήτης , ὅθεν καί ὅπως ποιέω ὁ κίνησις , ἀρίδηλος ἐμφαίνω . προδολος πάντως ὅτι καί ἀεικίνητος οὐρανός συμπεριφέρω ὁ ἥλιος ἀποτελέω ὁ νυχθήμερον . εἰμί γάρ ἐκ ἀναπίνω λάω ἐπί δυσμή κινέω ὁ ἥλιος , εἰμί διά νυχθήμερον ὁ οἰκεῖος ποιέω ἀποκατάστασις . ὁ λοιπός ὁ ὁ Ἠλίας κύκλος ἐκεῖνος ὁ ὁ ἐνιαυτός ἐκπληρόω ; Δτωσαν ἐπί οὗτος ἀπόκρισις · οὐδέ γάρ ἡμέρα ? κὰιο ὀάκοιπιφοισναι εαιτονεω οεονοτος βι τοάσεσἐννόρισε . Τοιαύτη μέν οὖν καί τοσοῦτος ἔχω ὁ μαρτνρίας μή ἐπί πλέω ἀντιπίπτω · μηδέ ὁ Λο πούς ἅγιος ἀθετέω , ὁ ὁ παμμάκαρος ἐντυγχάνω πόνημα . εἰμί γάρ καί ἀνάθεμα παθυποβαλλω δοκέω ὁ μή ὁ οὐρανός πήγνυμι εἰναι καί ἡμίτομος λέγω · ἀλ οὐ ἐναντιόομαι ὁ Λο . Πόις ἀγάω πατήρ , ἀλ ἐμμένω πρός ὁ ἄλλος , καί αὐτός ὁ Μανιχαῖος καί ἄθεος ποιέω πειράω φρόνημα φημί · καίμι γάρ ὁ νοσέω ὁ Μάνες , ὅτι Κύριος διά ὁ Ψυχή ἐγώ σωτηρίπν . κάδος δώδεκα μηχανάομαι , οἶς διά ὁ σφαῖρα στρέφω , ὁ ὁ θνῄσκω ἀνιμάω ψυχή , καί ὁ σελήνη οὗτος ἐναποτίθημι , εἰς πίστις ὁ αὐτός ματαιολογία καί ὁ αὐξομείωσις οὗτος παράγω . » πρόρριζος ὀν , ὡς φημί , ὁ μνθολογιος οὗτος ἀνασπάω μάχομαι , καί λόγος αὐστηρός χράομαι παραβιάζομαι κατά ὁ σφαιροειδής λέγω εἰμί ὁ οὐρανός καί ἀεικίνητος . καί ὁ μέν ὁ Χρυσόστομος τοιοῦτος , καί οὗτος ἔχω ὁ τρόπος . ὅτι2 δέ ὁ γῆ ὑποτρέχω ὁ ἥλιος , οὖον μήv ἐκ πλάγιος , καθά τις οἴομαι , ἀφεγγής ὁ ἀήρ καθίστημι γάρ ἐκ πλάγιος διοδεύω ὁ ἥλιος , οὐ ἐπί τοσοῦτος ὁ ἀήρ σκοτίζω , δηλόω μέν καί αὐτός ὁ Θεολόγφ Γρηγόριος ἐν τῷ περί θεολογία αὐτός λέγω · « Ἡμέρα μέν δημιουργός ὁ ἥλιος ὑπέρ γῆ εἰμί , ὑπό δέ γῆ εἰμί δημιουργός ὁ νύξ . » οὐχ κακός δέ περί οὗτος καί αὐτός ὁ Δαμασκηνός Ἰωάννης διαλαμβάνω · ἐν γάρ ὁ περί πυρός , φάος καί φωστήρ κεφάλαιος καί ὅδε φημί - « ὁ τέταρτος ἡμέρα ποιέω ὁ θεός ὁ φωστήρ ὁ μέγας , ἤτοι ὁ ἥλιος , εἰς ἀρχή καί ἐξουσία ὁ ἡμέρα · δις αὐτός γάρ ὁ ἡμέρα συνίστημι · ἡμέρα γάρ εἰμί ἐν ὁ ὁ ἥλιος θπὲρ γῆ εἰμί , νύξ δέ εἰμί ἐν ὁ ὁ ἥλιος ὑπό ὁ εἰμί · καί διάστημα νύξ εἰμί ὁ ἀπό δύσις ἠώς ἀνατολή ὑπό Κγῆν ἥλιος δρόμος . » ὁ αὐτός δέ οὗτος καί ὁ μέγας διέξειμι Βασίλειος · ἐν γάρ ὁ ῥητός ὁ λέγω , « καί καλέω ὁ θεός ὁ φάος ἡμέρα , καί σύ Σκότο .