cogPG.PG151 132
Ὁρᾶτε μαρτυρούμενον , ὡς εἴπερ ἐγίνωσκεν , Πτησεν ἄν πάραυτα , καὶ μέτοχος ἐγεγόνει τοῦ ὄντως ζῶντος ὕδατος , ὡς καὶ μαθοῦσα πεποίηκε καὶ ἀπήλαυσεν ὕστερον , Τὸ δὲ συνέδριον τῶν Ἰου δαίων ἐρωτήσαντες , καὶ σαφῶς ἀκούσαντες , εἶτα τὸν Κύριον τῆς δόξης ἐσταύρωσαν . Ἀλλὰ τίς ἡ δωρεὰ τοῦ Θεοῦ , « Εἰ ᾔδεις γὰρ , φησί , τὴν δωρεὰν τοῦ Θεοῦ’ » ἵνα τἄλλα παρῶμεν , αὐτὸ τὸ τοὺς ὑπὸ Ἱουδαίων βδελυκτοὺς εἶναι νομιζομένους , καὶ μέχρι δόματος πόματος ἀκοινωνήτους , τὸν ἐνανθρωπήσαντα Θεὸν μὴ βδελύττεσθαι , πηλίκης δωρεᾶς τε καὶ χάριτος ; Τὸ δὲ καὶ τοσοῦτον ἐρασμίους ἡγεῖσθαι , ὡς μὴ μόνον τὰ παρ´ αὐτῶν διδόμενα δέχεσθαι , ἀλλὰ καὶ αὐτὸν ἐκείνοις τῶν αὐτοῦ θείων χαρισμάτων μεταδιδόναι ; Τί λέγω των χαρισμάτων ; Ἑαυτὸν γὰρ παρέχει , καὶ σκεύη δεκτικὰ τῆς αὐτοῦ θεότητος ἀπεργάζεται τοὺς πιστεύοντας · οὐ γὰρ ἔστιν ἄλλως πηγὴν αὐτοὺς ἔχειν , ὡς προῖδών ἐπαγγέλλεται , πρὸς ζωὴν αἰώνιον ἀλλομένην . Τίς νοῦς ἐννοήσει ; Τίς λόγος ἐκφράσει τὸ ὑπερβάλλον τῆς δωρεᾶς ; Ἡ δὲ Σαμαρεῖτις μήπω τὸ μεγαλεῖον αυνεῖσα τοῦ ζῶντος ὕδατος , πρῶτον μὲν ἀπορεῖ , κόθεν ὁ προσλαλῶν εὑρήσει τὸ ὕδωρ ὃ ἐπαγγέλλεται . μήτε ἄντλημα ἔχων , καὶ τοῦ φρέατος ὄντος βαθέος · εἶτα καὶ συγκρίνειν ἐπιχειρεῖ τοῦτον πρὸς Ἰακὼβ , . ὃν καὶ Πατέρα καλεῖ , σεμνολογοῦσα τὸ χένος ἀπὸ τοῦ τόπου , καὶ τὸ ὕδωρ ἐξαίρει τοῦ φρέατος , ὡς ἦ ΧΠ μὴ ἀν εὑρεθέντος καλλίονος · ὡς δὲ κουσε τοῦ Κυρίου εἰπόντος , ὅτι Τὸ ὕδωρ , ὃ ἐγὼ δώσιω , πηγὴ γενήσεται τῷ λαβόντι πρὸς ζωὴν αἰώνιον ἀλλομένη , ψυχῆς μὲν ποθούσης ἀφῆκε ῥῆμα , καὶ πρὸς πίστιν ἐναγομένης , μήπω δὲ δυνηθείσης πρὸς τὸ φῶς τρανῶς ἀναβλέψαι · « Δός μοι γὰρ , φησί , Κύριε , τὸ ὕδωρ τοῦτο , ἵνα μὴ διψῶ , μηδὲ ἔρχωμαι ἐνθάδε ἀντλεῖν · » ὁ δὲ Κύριος ἔτι κατὰ μικρὸν ἑαυτὸν ἀνακαλύπτειν βουλόμενος προστάττει ταύτῃ καὶ τὸν ἄνδρα φωνῆσαι . Ὡς δ´ ἐκείνη καὶ κρύπτουσα τὰ κατ´ αὐτὴν , καὶ σπεύδουσα τὸ δῶρον λαβεῖν , ἔλεγεν , Οὐκ ἔχω ἄνδρα , πόσους οἰκείους ἐκ καιδὸς ἔσχεν ἀκούει , καὶ νυν ἐλέγχεται μὴ τὸν οἰκεῖον αὐτῆς ἔχειν ἄνδρα · καὶ πρὸς μὲν τὸν ἔλεγχον οὐ δυσχεραίνει , πάραυτα δὲ προφητην ὄντο γνοῦσα τὸν προσλαλοῦντα μειζόνων ἅπτεται ζητημάτων . Ὁρᾶτε τὸ μακρόθυμον ἅμα καὶ φιλομαθὲς τὴς γυναικὸς ὅσον ; « Οἱ πατέρες γὰρ , φησὶν , ἡμῶν ἐν τῶ ὄρει τούτῳ προσεκύνησαν , καὶ ὑμεῖς λέγετε ὅτι ἐν Ἱεροσολύμοις ἐστὶν ὁ τόπος , ὅπου δεῖ προσκυνεῖν . » ὁρᾶτε οἷαν εἶχεν . ἐν τῇ διανοίᾳ μελέτην , καὶ πόσην εἶχε τῆς Γραφῆς εἴδησιν ; Πόσοι νῦν τῶν ἐκ γενετῆς πιστῶν καὶ τῇ Ἐκκλησίς τροφίμων ἀγνοοῦσιν ὅπερ ἡ Σαμαρεῖτις ἠπίστατο , ὅτι οἱ πατέρες ἡμῶν , Ἰακὼβ δηλονότι καὶ οἱ ἑξ αὐτοῦ πατριάρχαι ἐν τῷ ὄρει τούτῳ προσεκύνησαν τῷ Θεῷ ; Ταύτην τὴν γνῶσιν καὶ τὴν πρὸς ἐπίγνωσιν μελέτην τῆς θεοπνεώστου Γραφῆς ὡς ὀομὴν εὐωδίας ὁ Χριστὸς προσιέμενος , προσεκαρτέρει συντυγχάνων ἡδέως τῇ Σαμαρείτιδι · καθάπερ γὰρ ἐπὶ τῶν ἀνθράκων ἂν μέν τι τῶν εὐόσμων ἐνθῇς , ἐπιστρέφεις καὶ παρακατέχεις τοὺς προσιόντας , ἂν δέ τι τῶν βαρυόσμων καὶ δυσωδῶν , ἀπωθεῖς τούτους καὶ
Lemmas: ὁράω μαρτυρέω , ὡς εἴπερ γιγνώσκω , πτήσσω ἄν πάραυτα , καί μέτοχος γίγνομαι ὁ εἰμί ζῶ ὕδωρ , ὡς καί μανθάνω ποιέω καί ἀπαλαύω ὕστερος , ὁ δέ συνέδριον ὁ ἰός δαίω ἐρωτάω , καί σαφῶς ἀκούω , εἶτα ὁ κύριος ὁ δόξα σταυρόω . ἀλλά τίς ὁ δωρεά ὁ Θεός , « εἰμί οἶδα γάρ , φημί , ὁ δωρεά ὁ Θεός » ἵνα ἄλλος πείρω , αὐτός ὁ ὁ ὑπό Ἰουδαῖος βδελυκτός εἰμί νομίζω , καί μέχρι δόμα πόμα ἀκοινώνητος , ὁ ἐνανθρωπέω θεός μή βδελύσσομαι , πηλίκος δωρεά τε καί χάρις ; ὁ δέ καί τοσοῦτος ἐράσμιος ἡγέομαι , ὡς μή μόνος ὁ παρ´ αὐτός δίδωμι δέχομαι , ἀλλά καί αὐτός ἐκεῖνος ὁ αὐτός θεῖον χάρισμα μεταδίδωμι ; τις λέγω ὁ χάρισμα ; ἑαυτός γάρ παρέχω , καί σκεῦος δεκτικός ὁ αὐτός θεότης ἀπεργάζομαι ὁ πιστεύω · οὖον γάρ εἰμί ἄλλως πηγή αὐτός ἔχω , ὡς προοράω ἐπαγγέλλω , πρός ζωή αἰώνιος ἀλλομένην . Τῖς νόος ἐννοέω ; Τῖς λόγος ἔκφρασις ὁ ὑπερβάλλω ὁ δωρεά ; ὁ δέ Σαμαρείτης μήπω ὁ μεγαλεῖον αἴνημι ὁ ζῶ ὕδωρ , πρῶτος μέν ἀπορέω , πόθεν ὁ προσλαλέω εὑρίσκω ὁ ὕδωρ ὅς ἐπαγγέλλω . μήτε ἄντλημα ἔχω , καί ὁ φρέαρ εἰμί βαθύς · εἶτα καί συγκρίνω ἐπιχειρέω οὗτος πρός Ἰακώβ , . ὅς καί πατήρ καλέω , σεμνολογώ ὁ Χένος ἀπό ὁ τόπος , καί ὁ ὕδωρ ἐξαιρέω ὁ φρέαρ , ὡς εἰμί ΧΠ μή εἰς εὑρίσκω καλός · ὡς δέ κουσε ὁ κύριος εἶπον , ὅτι ὁ ὕδωρ , ὅς ἐγώ δίδωμι , πηγή γίγνομαι ὁ λαμβάνω πρός ζωή αἰώνιος ἅλλομαι , Ψυχή μέν ποθέω ἀφίημι ῥῆμα , καί πρός πίστις εναγόμενος , μήπω δέ δύναμαι πρός ὁ φάος τρανής ἀναβλέπω · « δίδωμι ἐγώ γάρ , φημί , κύριος , ὁ ὕδωρ οὗτος , ἵνα μή διψάω , μηδέ ἔρχομαι ἐνθάδε ἀντλέω · » ὁ δέ Κύριος ἔτι κατά μικρός ἑαυτοῦ ἀνακαλύπτω βούλομαι προστάσσω οὗτος καί ὁ ἀνήρ φωνέω . ὡς δδʹ ἐκεῖνος καί κρύπτω ὁ κατ´ αὐτός , καί σπεύδω ὁ δῶρον λαμβάνω , λέγω , οὐ ἔχω ἀνήρ , πόσος οἰκεῖος ἐκ Κάιδος ἔχω ἀκούω , καί νυν ἐλέγχω μή ὁ οἰκέω αὐτός ἔχω ἀνήρ · καί πρός μέν ὁ ἔλεγχος οὖον δυσχεραίνω , πάραυτα δέ προφήτης ἀρτύω γιγνώσκω ὁ προσλαλέω μείζων ἅπτω ζήτημα . ὁράω ὁ μακρόθυμος ἅμα καί φιλομαθής σής γυνή ὅσος ; « ὁ πατήρ γάρ , φημί , ἐγώ ἐν ὁ ὄρος οὗτος προσκυνέω , καί σύ λέγω ὅτι ἐν Ἱερουσαλήμ εἰμί ὁ τόπος , ὅπου δεῖ προσκυνέω . » ὁράω οἷος ἔχω . ἐν ὁ διάνοια μέλω , καί πόσος ἔχω ὁ γραφή εἴδησις ; πόσος νῦν ὁ ἐκ γενετή πιστός καί ὁ Ἐκκλησίς τρόφιμος ἀγνοέω ὅσπερ ὁ Σαμαρείτης ἐπίσταμαι , ὅτι ὁ πατήρ ἐγώ , Ἰακώβ δηλονότι καί ὁ ἕξ αὐτός πατριάρχης ἐν ὁ ὄρος οὗτος προσκυνέω ὁ Θεός ; οὗτος ὁ γνῶσις καί ὁ πρός ἐπίγνωσις μέλω ὁ θεοπνεώστου γραφή ὡς ὀομὴν εὐωδία ὁ Χριστός προσίημι , προσκαρτερέω συντυγχάνω ἡδύς ὁ Σαμαρείτης · καθάπερ γάρ ἐπί ὁ ἄνθραξ εἄν μέν τίς ὁ εὔοσμος ἐντίθημι , ἐπιστρέφω καί παρακατέχω ὁ πρόσειμι , εἄν δέ τίς ὁ βαρύοσμος καί δυσώδης , ἀπωθέω οὗτος καί