cogPG.PG151 569
οὐδαμῆ τῆς γλώττης λαμβάνων φειδὼ , καὶ τοῦ ψεύδους καὶ τῆς ἀπλήστου συκοφαντίας , ἔφη καὶ γὰρ τοὺς τῆς ἡσυχίας τουτουσὶ καὶ τῆς νοερᾶς προσευχῆς σπουδαστὰς , καὶ μετὰ τὸν τῆς γαστρὸς κόρον , καὶ τὴν ἀδδηφαγίαν τε καὶ οἱνοφλυγίαν , θπνῳ μακρῷ τινι κιαὶ θανάτου γείτονι καταλλήλως τῇ μέθῃ χρωμένους , φαντασίαις τισὶ καὶ ὀνείροις προσέχειν , κἀκεῖθεν προλέγειν καὶ μαντεύεσθαι περὶ τῶν μελλόντων πειρᾶσθαι , παρὰ τῶν ἑαυτοῦ Μασαλιανῶν καὶ τοῦτ´ αὐτὸ πρὸς τοῖς εἰρημένοις λαβών , οὐδὲ τοῦτο σιγῇ παρελθεῖν δεῖν εἶναι νομίζω . Καίτοι γε τοῦτο τοῖς ἄλλοις ἤδη συνεξελήλεγκται , καὶ οὐδὲν τοῖς εἰρημένοις ἐλλείπει σχεδόν · τοῖς γὰρ τοιοῦτον ἐσκουδακόσι ζῇν βιον , ὁποῖον ὁ τῆς ἀληθείας ἡμῖν διὰ πάντων ὑπέγραψε λόγος , τί κοινὸν πρὸς τὰς ἀδδηφαγίας καὶ τὸν κόρον καὶ τὴν μέθην , καὶ δὴ καὶ τὰς Μασαλιανὰς φαντασίας καὶ τοὺς ὀνείρους τοῦ φιλοσόφου ; Ἀλλ´ ἵνα πρὸς τῷ μηδὲν ὑγιές τι , μηδὲ τῆς ἀληθείας ἐχόμενον μηδοπωστιοῦν αὐτὸν λέγειν κἀν τούτοις , καὶ ὑπεύθυνον ἐκ τῶν αὐτοῦ λόγων μάλιστα δείξωμεν τὰ τοιαῦτα ,, τοῦτο γὰρ δὴ καὶ ὁ λόγος ἡμῖν φθάσας ὑπέσχετο ,, τκς μὲν τῶν ἁγίων ἐκείνων ἱερὰς προφητείας περί τε τῶν κοινῶν καὶ ἰδίων πολλάκις καὶ πάλαι καὶ νῦν Πνεύματι ανομένας ἁγίῳ , παρήσειν . μοι · δόκῶς τοτήμερον εἶναι , καὶ βασιλεῦσι καὶ ἰδιώταις , καὶ μονασταῖς καὶ τοῖς προὔχουσι τῶν ἐερέων , καὶ πᾶσιν ὡς εἰπεῖν οὕσας γνωρίμους · αἱ δὲ τῶν ἀπιόντων . ἐντεῦθεν σοροὶ , καὶ τὰ ἐκεῖ θαυμαστῶς ἐνεργούμενα τοῖς ἐγγὺς ὁμοῦ καὶ τοῖς πόῤῥω , παααν ἐν βρα . χεῖ καὶ γῆν κατασχόντα καὶ θάλατταν , καὶ χώρας καὶ πόλεις Ἑλληνίδας ὁμοῦ καὶ βαρβάρους , καὶ προφήτας καὶ θεοφόρους , καὶ σημείων καὶ δυνάμεων καὶ ἰαμάτων , καὶ πάντων ὁμοῦ τῶν ἀποστολικῶν χωρισμάτων πλήρεις αὐτοὺς καὶ παρόντας καὶ ἀπογεγοὺότας · λαμπρόν τι καὶ διαπρύσιον ἀνακηρύττει · οἷς δήπου καὶ Γρηγορᾶς καὶ οἱ κατ´ αὐτὸν ἀπιστοῦσι μόνοι , καινὸν οὐδὲν οὐδὲ τοῦ κατ´ αὐτοὺς ἔξω ποιοῦντες πράγματος , οὐδὲ τὴν ἐξ ἀρχῆς οὐδοτιοῦν ὑπερβαίνοντες προθυμίαν τε´ καὶ τὴν ἔνστασιν . Οἱ γὰρ τῷ Θεῷ μὴ διδόντες τὸ γ´ εἰς αὐτοὺς ἦκον ἐνέργειαν κεκτῆσθαι τὴν κατὰ φύσιν , ἀλλ´ ἀρκεῖσθαι μονονουχὶ κελεύοντες αὐτὸν ψιλῇ μόνῃ τῇ φύσει , μὴ μέντοι γε καὶ φυσικά τινα συνεπινοεῖν ταύτῃ , ἵνα μὴ σύνθετός τις καὶ πολλαπλοῦς ὁ ἁπλοῦς αὐτοῖς χίγνοιτο , ἢ πρὸς πολνθεῖαν , ὡς αὐτοί φασι , διὰ τῶν φυσικῶν ἐξολιο , σθήσειαν τοῦ Θεοῦ , πῶς ἂν τὰ τῆς θείας ἐνεργείας ἀποτελέσματα καὶ ἐνεργήματα δέξωνται , τῆς μηδὲ τὴν ἀρχὴν κατ´ αὐτοὺς οὔσης ; Τοῦτο γάρ ἐστι κατὰ Γρηγορᾶν ἐκ τοῦ μηδαμῶς ὄντος γίνεσθαι μηδέν . Καὶ αἱ πάντα καὶ θεολογικόν τε καὶ γραφικὸν , καὶ πατρικὸν ὁμοῦ λόγον , καὶ δὴ καὶ τἀς τῶν πραγμάτων παραγραφόμενοι φύσεις , νοητῶν ἅμα καὶ αἰσθητῶν , εἰκότως ἂν καὶ κατ´ αὐτῶν ἀναισχυντοῖεν τῶν καινῶς γινομένων , καὶ πᾶσιν ὀφθαλμοῖς ὁμοῦ τε καὶ γλώσσαις ὁρωμένων καὶ περιλαλουμένων , καὶ δὴ καὶ λογογραφουμένων ὑπ´ αὐτῶν ἐκείνων φημὶ τῶν ὁρώντων , μεθ´ ὅσης ἂν εἴποι τις τῆς ἀξιώσεως καὶ ποῦ σχήμανος . Ἀλλ οἱ περὶ Γρηγορᾶν ἢ μηδὲ γεγενῆσθαί φασι τὴν ἀρχὴν τὰ θαύματα τῶν ἁγίων ἐκείνων , ἀλλὰ ψεῦδος εἶναι κενὸν καὶ πλάσματα , καὶ ὄχλον ῥημάτων ἀπλῶς τὰ περὶ ἐκείνων λεγόμενα πάντα , κἂν οἱ πάσχοντες εὖ στεντόρειόν τι σχεδὸν καθ´ ἑκάστην βοῶσι , κἂν οἱ τούτων θεαταὶ καὶ λόγοις καὶ γράμμασι μεγαλοπρεπῶς ἀνακηρύττωσι ταῦτα , κἂν ἀνατολή τε καὶ δύσις , καὶ ἤπειρος ἅμα καὶ θάλαττα κροτῇ καὶ παιανίζῃ τὸ κατ´ ἐκεῖνα · μηδὲ γὰρ βούλεσθαί φησιν ἡμᾶς μηδοπωστιοῦν τὰ τοιαῦτα , μηδὲ θαυμάτων ἐθέλειν ἀξιοῦν ὅλως τὸν δεῖνα , μηδὲ τῷ καταλόγῳ τοπαράπαν ἐγγράφειν · ἢ εἰ τοῦτό γε καθ´ ὑμᾶς , φησὶν , ἐξ ἀντιστρόφου νικῴη , καὶ δυνάμεις ἐκεῖ , καὶ θαύματα γίγνοιντο παρ´ ἐκείνου , καὶ ἄλλως γε όπηνοῦν οὐκ ἔστι διαθέσθαι τὸν λόγον , δεδόσθω λοιπὸν ἐκεῖνα τῷ Βεελζεβοὺλ ψμοῦ πάντα καὶ τῇ ἐκεῖθεν ἐνεργείᾳ τε καὶ δυνάμει . Τοῦτο καὶ γάρ φησι τῇ τῶν σοφῶν δεδόχθαι μᾶλλον βουλῇ , καὶ τοῖς καθ´ ἡμᾶς θεολόγοις καὶ ῥήτορσι τούτοις τῶν θείων , καὶ ταῦτα δεῖ μᾶλλον κρατεῖν πάντων , καὶ ψήφισμα τουτὶ θαυμαστὸν τοῖς σοφοῖς κατ´ ἐκείνων ἐξενηνέχθαι , τὸ πάντας ὁμοῦ φεύγειν ἐκεῖνα καὶ τὴν σορὸν καὶ τὸν ἐργάτην ἐκείνων , ὡς τῆς ἀντικειμένης δυνάμεως καὶ τῆς ἐνεργείας ὄντα , οἴμοι ! Τίς δώσει τῇ κεραλῇ μου ὕδωρ καὶ τοῖς ὁρθαλμος μου πηγὴν δακρύων , καὶ κλαύσομαι τὸ σύντριμμα τῶν σοφῶν τοῦ λαοῦ μου ; Εὔκαιρον γὰρκαὶ ἡμᾶς ἐνταῦθα τὸν τοῦ θείου Ἱερεμίου θρῆνον ἀναλαβεῖν . Εἶπον γὰρ ἐν ἑαυτοῖς , Σοφισθησόμερα , καὶ τὰ τῆς ἀληθινῆς καὶ πρώτης συφίας μακρὰν ἀπέστη ἀπ´ αὐτῷν . Οὐ διὰ τὸ ἀκατάληπτόν φημι , καὶ δυστέκμαρτον ταύτης κατὰ τὸν τοῦ σοφοῦ λόγον , ἀλλὰ διὰ τὴν ἀπιστίαν τε καὶ τὴν ὕβριν μᾶλλον , καὶ τὸ περιὸν τῆς ἀπαιδευσίας , Φείδομαι γάρ τι πλέον εἰπεῖν , αἰδούμενος τὴν εὐλάβειαν . Ἰουδαίων μὲν οὖν τοῖς προὔχουσι πάλαι τὰς τοῦ Χριστοῦ θείας δυνάμεις καὶ τὰ θαύματα τῳ Βεελζεβοὺλ , καὶ τῇ ἐκεῖθεν ἐπιγράφειν τετολμήκασι δυνάμει , τὴν δίκην ἀπαραίτητον ὁ Χριστὸς ἔσεσθαι προὔφη νὺν τε κάν τῷ μέλλοντι ἐκείνῳ αἰῶνι διὰ τὴν εἰς τὸ Πνεῦμά φημι βλασφημίας . Μηδὲ γὰρ ἀφεθήσεσθαί φησί ποτε τὴν ἁμαρτίαν αὐτοῖς , μηδὲ συγγνώμης ἐπὶ τούτοις τυχεῖν , καίτοι γε καὶ τοῦ φωματικοῦ νέφους , καὶ τοῦ προβλήματος τῆς σαρκὸς ἐκείνοις τότε προοισταμένω , οὐ γὰρ δὴ θεὸν κἀκεῖνοι τὸν Χριστὸν ὁμολογεῖν ᾑρημένα , τὰς τούτου δυνάμεις ἔπειτα καὶ τὰ θαύματα τῳ δαιμονίῳ προσῆπτον , ἀλλὰ κακῶς ἐκεῖνον δηλαδὴ , πρότερον λέγοντες , καὶ ὡς οὐκ ἔστιν ἐκ τοῦ Θεοῦ . Οὕτω καὶ κατ´ ἐκείνων ἐαυτοῖς τε καὶ τοῖς αὐτῶν ἀκολούθως ἐχώρουν . Ἀλλ´ ὁ Χριστὸς ταῖς μὲν κατ αὐτοῦ βλασφημίαις καὶ συγγνώμην ἐδίδου διὰ τὴν σάρκα · ἀσύγγνωστά γε μὴν ἄλλως αὐτοῖς εἶναι τὰ κατὰ τῆς ἐνεργείας τοῦ θείου Πνεύματος ἔλεγε τῇ ἐναντίᾳ κακῶς ἐπιγράφουσι ταῦτα δυνάμει . Οἱ δὰ πέρὶ λ ρηγορᾶν Θεὸν ἕνα τρισυπόστατον ὁμολογοῦντες τῶν πάντων Δεσπότην , ἔπειτα τὴν αὐτοῦ φνσικὴν
Lemmas: οὐδαμῆ ὁ γλῶσσα λαμβάνω φειδώ , καί ὁ ψεῦδος καί ὁ ἄπληστος συκοφαντία , φημί καί γάρ ὁ ὁ ἡσυχία οὗτος καί ὁ νοερός προσευχή σπουδαστής , καί μετά ὁ ὁ γαστήρ κόρος , καί ὁ ἀδηφαγία τε καί οἰνοφλυγία , θπνῳ μακρός τις κιός θάνατος γείτων κατάλληλος ὁ μέθη χράω , φαντασία τις καί ὄνειρος προσέχω , ἐκεῖθεν προλέγω καί μαντεύομαι περί ὁ μέλλω πειράω , παρά ὁ ἑαυτοῦ Μασαλιανός καί τοῦτος αὐτός πρός ὁ εἴρω λαμβάνω , οὐδέ οὗτος σιγή παρέρχομαι δήω εἰμί νομίζω . καίτοι γε οὗτος ὁ ἄλλος ἤδη συνεξέρχομαι , καί οὐδείς ὁ εἴρω ἐλλείπω σχεδόν · ὁ γάρ τοιοῦτος ἐσκουδακόσι ζάω βίος , ὁποῖος ὁ ὁ ἀλήθεια ἐγώ διά πᾶς ὑπογράφω λόγος , τίς κοινός πρός ὁ ἀδδηφαγία καί ὁ κόρος καί ὁ μέθη , καί δή καί ὁ Μασαλιανός φαντασία καί ὁ ὄνειρος ὁ φιλόσοφος ; Ἀλ ἵνα πρός ὁ μηδείς ὑγιής τίς , μηδέ ὁ ἀλήθεια ἔχω μηδοπωστιοῦν αὐτός λέγω ἐν οὗτος , καί ὑπεύθυνος ἐκ ὁ αὐτός λόγος μάλιστα δείκνυμι ὁ τοιοῦτος ,, οὗτος γάρ δή καί ὁ λόγος ἐγώ φθάνω ὑπισχνέομαι ,, τκς μέν ὁ ἅγιος ἐκεῖνος ἱερή προφητεία περί τε ὁ κοινός καί ἴδιος πολλάκις καί πάλαι καί νῦν πνεῦμα ἄνομαι ἅγιος , παρίημι . ἐγώ · δοκάω τοσημερον εἰμί , καί βασιλεύς καί ἰδιώτης , καί μοναστής καί ὁ προέχω ὁ εἴρω , καί πᾶς ὡς εἶπον εἰμί γνώριμος · ὁ δέ ὁ ἄπειμι . ἐντεῦθεν σορός , καί ὁ ἐκεῖ θαυμαστός ἐνεργέω ὁ ἐγγύς ὁμοῦ καί ὁ πόρρω , παααν ἐν βρά . χέω καί γῆ κατέχω καί θάλασσα , καί χώρα καί πόλις Ἑλληνίς ὁμοῦ καί βάρβαρος , καί προφήτης καί θεόφορος , καί σημεῖον καί δύναμις καί ἴαμα , καί πᾶς ὁμοῦ ὁ ἀποστολικός χώρισμα πλήρης αὐτός καί πάρειμι καί ἀπογίγνομαι · λαμπρός τίς καί διαπρύσιον ἀνακηρύσσω · ὅς δήπου καί Γρηγοράς καί ὁ κατ´ αὐτός ἀπιστέω μόνος , καινός οὐδείς οὐδέ ὁ κατ´ αὐτός ἔξω ποιέω πρᾶγμα , οὐδέ ὁ ἐκ ἀρχή οὐδοτιοῦν ὑπερβαίνω προθυμία τε´ καί ὁ ἔνστασις . ὁ γάρ ὁ Θεός μή δίδωμι ὁ γγʹ εἰς αὐτός ἔκω ἐνέργεια κτάομαι ὁ κατά φύσις , ἀλ ἀρκέω μονονού κελεύω αὐτός ψιλός μόνος ὁ φύσις , μή μέντοι γε καί φυσικός τις συνεπινοέω οὗτος , ἵνα μή σύνθετος τις καί πολλαπλόος ὁ ἁπλόος αὐτός χίγνοιτο , ἢ πρός πολνθεῖαν , ὡς αὐτός φημί , διά ὁ φυσικός ἐξόλλυμι , ἵημι ὁ Θεός , πῶς εἄν ὁ ὁ θεῖος ἐνέργεια ἀποτέλεσμα καί ἐνέργημα δέχομαι , ὁ μηδέ ὁ ἀρχή κατ´ αὐτός εἰμί ; οὗτος γάρ εἰμί κατά Γρηγορᾶς ἐκ ὁ μηδαμῶς εἰμί γίγνομαι μηδείς . καί ὁ πᾶς καί θεολογικός τε καί γραφικός , καί πατρικός ὁμοῦ λόγος , καί δή καί εἰς ὁ πρᾶγμα παραγράφω φύσις , νοητός ἅμα καί αἰσθητής , εἰκότως εἄν καί κατ´ αὐτός ἀναισχυντέω ὁ καινός γίγνομαι , καί πᾶς ὀφθαλμός ὁμοῦ τε καί γλῶσσα ὁράω καί περιλαλέω , καί δή καί λογογραφέω ὑπό αὐτός ἐκεῖνος φημί ὁ ὁράω , μεθ´ ὅσος εἄν εἶπον τις ὁ ἀξίωσις καί ποῦ σχήμανος . ἀλλά ὁ περί Γρηγορᾶς ἢ μηδέ γίγνομαι φημί ὁ ἀρχή ὁ θαῦμα ὁ ἅγιος ἐκεῖνος , ἀλλά ψεῦδος εἰμί κενός καί πλάσμα , καί ὄχλος ῥῆμα ἀπλόος ὁ περί ἐκεῖνος λέγω πᾶς , κἀν ὁ πάσχω εὕω στεντόρειος τίς σχεδόν καθ´ ἕκαστος βοῦς , κἀν ὁ οὗτος θεατός καί λόγος καί γράμμα μεγαλοπρεπής ἀνακηρύσσω οὗτος , κἀν ἀνατολή τε καί δύσις , καί ἤπειρος ἅμα καί θάλασσα κροτέω καί παιανίζω ὁ κατ´ ἐκεῖνος · μηδέ γάρ βούλομαι φημί ἐγώ μηδοπωστιοῦν ὁ τοιοῦτος , μηδέ θαῦμα ἐθέλω ἀξιόω ὅλως ὁ Δεῖνα , μηδέ ὁ κατάλογος τοπάλαι ἐγγράφω · ἢ εἰμί οὗτος γε καθ´ σύ , φημί , ἐκ ἀντίστροφος νικάω , καί δύναμις ἐκεῖ , καί θαῦμα γίγνομαι παρ´ ἐκεῖνος , καί ἄλλως γε όπηνοῦν οὐ εἰμί διατίθημι ὁ λόγος , δίδωμι λοιπός ἐκεῖνος ὁ Βεελζεβούλ ψμοῦ πᾶς καί ὁ ἐκεῖθεν ἐνέργεια τε καί δύναμις . οὗτος καί γάρ φημί ὁ ὁ σοφός δοκέω μᾶλλον βουλή , καί ὁ καθ´ ἐγώ θεολόγος καί ῥήτωρ οὗτος ὁ θεῖον , καί οὗτος δεῖ μᾶλλον κρατέω πᾶς , καί ψήφισμα οὗτος θαυμαστός ὁ σοφός κατ´ ἐκεῖνος ἐκφέρω , ὁ πᾶς ὁμοῦ φεύγω ἐκεῖνος καί ὁ σορός καί ὁ ἐργάτης ἐκεῖνος , ὡς ὁ ἀντίκειμαι δύναμις καί ὁ ἐνέργεια εἰμί , οἴμοι ! Τῖς δίδωμι ὁ κεραλή ἐγώ ὕδωρ καί ὁ ὁρθαλμος ἐγώ πηγή δάκρυ , καί καλέω ὁ σύντριμμα ὁ σοφός ὁ λαός ἐγώ ; Εὔκαιρον γάρκα ἐγώ ἐνταῦθα ὁ ὁ θεῖον Ἱερεμίας θρῆνος ἀναλαμβάνω . εἶπον γάρ ἐν ἑαυτοῦ , Σοφισθησόμερα , καί ὁ ὁ ἀληθινός καί πρῶτος συφίας μακράν ἀφίστημι ἀπ´ αὐτώιν . οὖον διά ὁ ἀκατάληπτος φημί , καί δυστέκμαρτος οὗτος κατά ὁ ὁ σοφός λόγος , ἀλλά διά ὁ ἀπιστία τε καί ὁ ὕβρις μᾶλλον , καί ὁ περιέρχομαι ὁ ἀπαιδευσία , φείδομαι γάρ τίς πλέω εἶπον , αἰδέομαι ὁ εὐλάβεια . Ἰουδαῖος μέν οὖν ὁ προέχω πάλαι ὁ ὁ Χριστός θεῖος δύναμις καί ὁ θαῦμα ὁ Βεελζεβούλ , καί ὁ ἐκεῖθεν ἐπιγράφω τολμάω δύναμις , ὁ δίκη ἀπαραίτητος ὁ Χριστός εἰμί προφαίνω νῦν τε κἄν ὁ μέλλω ἐκεῖνος αἰών διά ὁ εἰς ὁ πνεῦμα φημί βλασφημία . μηδέ γάρ ἀφίημι φημί ποτός ὁ ἁμαρτία αὐτός , μηδέ συγγνώμη ἐπί οὗτος τυγχάνω , καίτοι γε καί ὁ φωματιπου νέφος , καί ὁ πρόβλημα ὁ σάρξ ἐκεῖνος τότε προοιστημι , οὖον γάρ δή θεός ἐκεῖνος ὁ Χριστός ὁμολογέω αἱρέω , ὁ οὗτος δύναμις ἔπειτα καί ὁ θαῦμα ὁ δαιμόνιος προσάπτω , ἀλλά κακῶς ἐκεῖνος δηλαδή , πρότερος λέγω , καί ὡς οὐ εἰμί ἐκ ὁ Θεός . οὕτως καί κατ´ ἐκεῖνος ἑαυτοῦ τε καί ὁ αὐτός ἀκόλουθος χωρέω . Ἀλ ὁ Χριστός ὁ μέν κατά αὐτός βλασφημία καί συγγνώμη δίδωμι διά ὁ σάρξ · ασύγγνωστος γε μήv ἄλλως αὐτός εἰμί ὁ κατά ὁ ἐνέργεια ὁ θεῖον πνεῦμα λέγω ὁ ἐναντίος κακῶς ἐπιγράφω οὗτος δύναμις . ὁ δᾶ περί λ ρηγορᾶν θεός εἷς τρισυπόστατος ὁμολογέω ὁ πᾶς δεσπότης , ἔπειτα ὁ αὐτός φνσικὴν