cogPG.PG151 505
εομι στυῦηεῦς πας Σας π . οιῶσφύθις ἐνεργείας καὶ θεώσεως ὅτι ἄκτιστος . κατασκευάζοντες . Καὶ μετά τινα · Οὐκοῦν ἐξουσίας τινὸς , εἴτε ἐποπτικῆς , εἴτε ἐνεργητικῆς ἔνδειξιν ἡ προσηγορία φέρει . Ἡ δὲ θεία φύσις ἐν πᾶσι τοῖς ἑπινοουμένοις ὀνόμασι καθὸ ἔστι μένει ἀσήμαντος , ὡς ὁ ἡμέτερος λόγος . Εὐεργέτην γὰρ καὶ κριτὴν , ἀγαθόν τε καὶ δίκαιον , καὶ ὅσα ἄλλα τοιαῦτα μαθόντες , ἐνεργειῶν διαφορὰς ἐδιδάχθημεν · τοῦ δὲ ἐνεργοῦντος τὴν φύσιν οὐδὲν μᾶλλον διὰ τῆς τῶν ἐνεργειῶν κατανοήσεως ἐπιγνῶναι δυνάμεθα . ἄλλοτε ἄλλας ὁ φιλόσοφος ἐξαλλάττων μορφὰς ἰδεῶν ἐν τοῖς ἀντιῤῥητικοῖς τουτοισί , καὶ παντοδαπός τις κατὰ τὸν μυθευόμενον Πρωτέα φαινόμενος ἐν τοῖς λόγοις , ἢ καὶ καθάπερ ἐν σκηνῇ τε καὶ δράματι διάφορα συνεχῶς ἑαυτῷ περιτιθείς τὰ προσωπεῖά τε καὶ τὰ σχήματα , καὶ ποτὲ μὲν τὸ τραγικὸν , ποτὲ δὲ τὸ κωμικὸν μετὰ τῶν γελωτοποιῶν ὑποδυόμενος σχῆμα καὶ τὴν ὑπόκρισιν , καὶ νῦν μὲν συκοφάντην , νῦν δέ κλέπτην , καὶ ἱερόσυλον , καὶ ὑβριστὴν , ἰταμὸν καὶ ἅρπαγα τῶν θείων λόγων αὐτὸς ἑαυτὸν δεικνὺς , ἀρτίως ἑτέραν ἐτράπετο , οὐδὲ πρὶν μὲν ἀποστὰς καὶ ταύτης αὐτῆς ἐν τοῖς φθάσασι , νυνὶ δὲ καὶ ὅλος ταύτης γενόμενος ἐναργέστερον . Δικαζομένου καὶ γὰρ περικείμενος σχῆμα , καὶ τῶν δικαστικῶν ἐπιβαίνειν μέλλων προθύρων , τοῦ μὲν δικανικοὺς μελετᾷν ὡς εἰκὸς λόγους , καὶ συνηγόρους μισθοῦσθαι καὶ δικολόγους καὶ μάρτυρας ἑαυτῷ τῶν λεγομένων παρασκευάζειν , οἷα δὴ νόμος ἐν τοῖς τοιούτοις , οὐδὲ βραχόν τινα λόγον ποιεῖται σχεδόν · πλὴν ὅσον πρὸς τὴν συνήθη μ vον συκοφαντίαν καὶ τὸ ψεῦδος ὁρᾷν αὖθις . ν οὐδ´ ἀποστῆναι πέφυκεν οὐδαμῶς . Τόν γε μὴν ἀντικρινόμενον ἐξ αὐτῆς εὐθὺς ἀξιοῖ τῆς εἰσόδου , πάντας ὁμου μάρτυρας καὶ νόμους , καὶ τύπους ἐγγράφους καὶ συνηγόρους ἔξω θυρῶν ἀπολιπόντα , γυμνὸν οὕτως ἔπειτα πάντων καὶ ἄοπλον εἰσιέναι τὴν ἀγωνίαν . Μᾶλλον δ´ οὐκ ἀξιοῖ Γρηγορᾶς ταῦτα μόνον · ἦ γὰρ ἂν οὐδ´ εἰλήφει ποτὲ , μηδενὸς ὄντος τοῦ συγχωροῦντος · ἀλλ´ αὐτὸς οὗτος ἐπεισπεσὼν μετὰ τῆς συνήθους ἰταμότητος καὶ ἀναισχυντίας , πάντας μὲν ἀπελαύνει σγελὸν καὶ θείους ὁμοῦ νόμους , καὶ συνηγόρους , καὶ μάρτυρας τοῦ πρὸς αὐτὸν ἀντικρινομένου · ἑνὶ δὲ των μαρτύρων μόνῳ τὴν εἰς τὸ δικαστήριον δῆθεν εἴσοδον συγχωρήσας , ὁρᾶτε δὴ , πῶς καὶ αὐτῷ τούτω ὸ πλεῖστον περικόπτει τῶν λόγων , καὶ τῶν καιριωτέρων ἀφαιρεῖται καὶ ἀναγκαιοτάτων , καθαπεοεί τις ἀναιδὴς καὶ ὑβριστὴς τύραννος , καὶ μηδὲ πρὸς τὸ μεγαλεῖον ὁρῶν καὶ τὸ ὕψος αὐτῶν τέ φημι τῶν πραγμάτων , ὑπὲρ ὧν καὶ οἱ λόγοι , καὶ δὴ καὶ τοῦ μαρτυροῦντος . Ἀποκόπτει μὲν γὰρ καὶ τὴν ἀρχὴν αὐτὴν εὐθὺς τῆς προῤῥηθείσης φημὶ ῥήσεως Βασι.λείου τοῦ μεγάλου · εἶτα μεταξύ τινα τῶν ἐκείνης ἥκει δὲ λοιπὸν ὁ λόγος ἡμῖν ἐπ´ αὐτὸ τὸ τοῦ λόγου κεφάλαιον , καὶ τὴν ἄκραν οἰονεὶ κορυφὴν καὶ ἀκρόπολιν ξυμπάσης ἅμα τῆς ὑποθέσεως , τὸν τῆς μιᾶς φημι καὶ ἀπλῆς καὶ ἀνάρχου θεότητος λόγον , πρὸς ἢν καὶ τοῖς ἐπηρεασταῖς ὁ πόλεμος σχεδὸν ἅπας , καὶ τὰ τοῦ ψεύδους καὶ τῆς συκοφαντίας βέλη , καὶ ἡ κενὴ καὶ ἀλλόκοτος πολυθεῖα τε καὶ πολυαρχία , ἡ μηδὲ ἐν τοῖς ἀσεβέσιν ἔθνεσι χώραν ἔχουσα νῦν , οὐ πρὸς τοὺς καθ´ ὧν ὁ πόλεμος ὄντα μᾶλλον , ἀλλὰ πρὸς τοὺς κακῶς πολεμοῦντας καὶ ψευδομένους κατὰ τῆς ἀληθείας . Σχεδὸν μὲν οὖν ἤδη καὶ περὶ τούτου τὸ πᾶν ἡμῖν εἴρηται · οὐκ ἐν τοῖς προτέροις μόνον φημὶ τῶν πρὸς Γρηγορᾶν τουτονὶ λόγοις , ἐν οἷς καὶ τοὺς κατὰ τοῦ τόμου ὑπεστήσατο καὶ ὑπέστησεν ἀνυποστάτους καὶ ψευδεῖς αὐτοῦ λόγους , σὺν τοῖς θεολόγοις Πατράσιν ἰκανῶς ἐξηλέγξαμεν , καὶ δὴ κἀν τῷ δευτέρῳ τῶν πρὸς τὸν αὐτοῦ καθηγητὴν Ἀκίνδυνον , ἀλλὰ κἀν τοῖς ὑστέροις γε τουτοισὶν , ἐν οἰς περὶ θείας ἐνεργείας καὶ θεοποιοῦ μετοχῆς , καὶ κοινωνίας ἀποῤῥήτου τε καὶ θεώσεως , τὸν πολὺν πρὸ βραχέος ἐποιούμεθα λόγον . Οὐ μὴν ἀλλ´ ἐπεὶ καὶ τῶν ἐκ τοῦ συνοδικοῦ τόμου σεσυλημένων τῳ Γρηγορχ κεφαλαίων ἕν ἐστι καὶ τὸ περὶ θεότητος καὶ μοναρχίας τοῦτο , πρὸς ὃ δὴ καὶ αὐτὸς νυν ἰδίᾳ τὸν λόγον ὁρᾶται ποιούμενος , ὃν καὶ περικτυπῶν ἄνωθεν ἐθορύβει τὸ λογικὸν τοῦτὶ θέατρον , δῆμόν τινα φανταζόμενος θεοτήτων ἄνω καὶ κάτω τὸν μηδαμῶς ὄντα , καθάπερ οἱ λυσσῶντες τὸν ἐν τῇ φιάλῃ , φασὶ , κύνα , τῆς φαντασίας αὐτοῖς ὑπό γε τῆς ἐνούσης μανίας ἀναπλαττούσης τὰ μὴ ὄντα · δεῖν εἶναι νομίζω καὶ τῶν περὶ τούτου λόγων ἡμᾶς ἀκοῦσαι καὶ αὖθις , καὶ τὸν συνοδικὸν ὡσαύτως αὐτοῖς ἀντιστῆσαι τόμον σύν γε τοῖς θεολόγοις Πατράσι , καὶ οὕτω μετὰ τῆς ἀληθείας ἐξελέγξαι , σὺν Θεῷ φάναι , κἀνταῦθα τὴν κενὴν διαβολὴν καὶ τὸ ψεῦδος . Εἰσάγει τοίνυν καὶ πάλιν ὁ Γρηγορᾶς τὸν φοιτητὴν Ἀγαθάγγελον οὑτωσὶ τὰ τοῦ τόμου πρὸς αὐτὸν ἐξαγγέλλοντα . Μετὰ ταῦτα ζητηθῆναί φησι Παλαμᾶς ἐν τῷ τόμῳ πρὸς τῶν ἀρχιερέων καὶ γραμματέων , ὁπόσοι τὸν Παλαμικὸν πληροῦσι θίασον , εἴ γε ἡ ἀνούσιος καὶ ἄκτιστος αὔτη ἐνέργεια θεότης ἰδίᾳ παρὰ τῶν ἁγίων πρεσαγορεύεται . Καὶ ἀνεφάνη καὶ τοῦτο παρὰ τῶν θεολόγων κηρυττόμενον . Καὶ αὐτίκα κομίζει τῆς τοῦ μεγάλου Ιασιλείου πρὸς Εὐστάθιον τὸν ἰατρὸν ἐπιστολῆς ἔνια πρὸς ἀπόδειξιν . Ἔστι δὲ ταυτί · Ἡ τῆς ἐνεργείας ταυτότης ἐπὶ Πατρὸς καὶ Υἱοῦ καὶ ἁγίου Πνεύματος δείκνυσι σαφῶς τὸ τῆς φύσεως ἀπαράλλακτον · ῶστε κἂν φύσιν σημαίνῃ τὸ τῆς θεότητος ὄνομα , κυρίως καὶ τῷ ἁγίῳ Πνεύματι τὴν προσηγορίαν προσαρμόζεσθαι ταύτην ἡ τῆς οὐσίας κοινότης συντίθεται . Ἀλλ´ οὐκ οἶδα ὅπως ἐπὶ τὴν τῆς φύσεῳ · ἔνδει ξιν τὴν προσηγορίαν τῆς θεότητος φέρουσιν οἱπάντα
Lemmas: εἰμί στυῦηεῦς πᾶς Σας π . οιῶσφύθις ἐνέργεια καί θέωσις ὅτι ἄκτιστος . κατασκευάζω . καί μετά τις · οὐκοῦν ἐξουσία τις , εἴτε ἐποπτικός , εἴτε ἐνεργητικός ἔνδειξις ὁ προσηγορία φέρω . ὁ δέ θεῖος φύσις ἐν πᾶς ὁ επινοεω ὄνομα καθό εἰμί μένω ἀσήμαντος , ὡς ὁ ἡμέτερος λόγος . Εὐεργέτης γάρ καί κριτής , ἀγαθός τε καί Δίκαιος , καί ὅσος ἄλλος τοιοῦτος μανθάνω , ἐνέργεια διαφορά διδάσκω · ὁ δέ ἐνεργέω ὁ φύσις οὐδείς μᾶλλον διά ὁ ὁ ἐνέργεια κατανόησις ἐπιγιγνώσκω δύναμαι . ἄλλοτε ἄλλος ὁ φιλόσοφος ἐξαλλάσσω μορφή ἰδέα ἐν ὁ αντιρρητικοιξ οὗτος , καί παντοδαπός τις κατά ὁ μυθεύω Πρωτεύς φαίνω ἐν ὁ λόγος , ἢ καί καθάπερ ἐν σκηνή τε καί δρᾶμα διάφορος συνεχῶς ἑαυτοῦ περιτίθημι ὁ προσωπεῖον τε καί ὁ σχῆμα , καί ποτέ μέν ὁ τραγικός , ποτέ δέ ὁ κωμικός μετά ὁ γελωτοποιός ὑποδύω σχῆμα καί ὁ ὑπόκρισις , καί νῦν μέν συκοφάντης , νῦν δέ κλέπτης , καί ἱερόσυλος , καί ὑβριστής , ἰταμός καί ἅρπαξ ὁ θεῖον λόγος αὐτός ἑαυτοῦ δείκνυμι , ἄρτιος ἕτερος τρέπω , οὐδέ πρίν μέν ἀφίστημι καί οὗτος αὐτός ἐν ὁ φθάνω , νυνί δέ καί ὅλος οὗτος γίγνομαι ἐναργής . δικάζω καί γάρ περίκειμαι σχῆμα , καί ὁ δικαστικός ἐπιβαίνω μέλλω πρόθυρον , ὁ μέν δικανικός μελετάω ὡς εἰκός λόγος , καί συνήγορος μισθόω καί δικολόγος καί μάρτυς ἑαυτοῦ ὁ λέγω παρασκευάζω , οἷος δή νόμος ἐν ὁ τοιοῦτος , οὐδέ ἔβραχον τις λόγος ποιέω σχεδόν · πλήν ὅσος πρός ὁ συνήθης μ vον συκοφαντία καί ὁ ψεῦδος ὁράω αὖθις . Ν οὐδός ἀφίστημι φύω οὐδαμῶς . ὁ γε μήv ἀντικρίνω ἐκ αὐτός εὐθύς ἀξιόω ὁ εἴσοδος , πᾶς ὁμοῦ μάρτυς καί νόμος , καί τύπος ἔγγραφος καί συνήγορος ἔξω θύρα ἀπολείπω , γυμνός οὕτως ἔπειτα πᾶς καί ἄοπλος εἴσειμι ὁ ἀγωνία . μᾶλλος δδʹ οὐ ἀξιόω Γρηγοράς οὗτος μόνος · εἰμί γάρ εἄν οὐδός λαμβάνω ποτέ , μηδείς εἰμί ὁ συγχωρέω · ἀλ αὐτός οὗτος ἐπεισπίπτω μετά ὁ συνήθης ἰταμότης καί ἀναισχυντία , πᾶς μέν ἀπελαύνω σγελὸν καί θεῖος ὁμοῦ νόμος , καί συνήγορος , καί μάρτυς ὁ πρός αὐτός ἀντικρίνω · εἷς δέ ὁ μάρτυς μόνος ὁ εἰς ὁ δικαστήριον δῆθεν εἴσοδος συγχωρέω , ὁράω δή , πῶς καί αὐτός οὗτος ο πλεῖστος περικόπτω ὁ λόγος , καί ὁ καίριος ἀφαιρέω καί ἀναγκαῖος , καθαπεοεί τις ἀναιδής καί ὑβριστής τύραννος , καί μηδέ πρός ὁ μεγαλεῖον ὁράω καί ὁ ὕψος αὐτός τε φημί ὁ πρᾶγμα , ὑπέρ ὅς καί ὁ λόγος , καί δή καί ὁ μαρτυρέω . ἀποκόπτω μέν γάρ καί ὁ ἀρχή αὐτός εὐθύς ὁ προερέω φημί ῥῆσις Βασίλειος ὁ μέγας · εἶτα μεταξύ τις ὁ ἐκεῖνος ἥκω δέ λοιπός ὁ λόγος ἐγώ ἐπι αὐτός ὁ ὁ λόγος κεφάλαιος , καί ὁ ἄκρος οἱονεί κορυφή καί ἀκρόπολις σύμπας ἅμα ὁ ὑπόθεσις , ὁ ὁ εἷς φημί καί ἁπλόος καί ἄναρχος θεότης λόγος , πρός εἄν καί ὁ ἐπηρεαστής ὁ πόλεμος σχεδόν ἅπας , καί ὁ ὁ ψεῦδος καί ὁ συκοφαντία βέλος , καί ὁ κενός καί ἀλλόκοτος πολυθεΐα τε καί πολυαρχία , ὁ μηδέ ἐν ὁ ἀσεβής ἔθνος χώρα ἔχω νῦν , οὖον πρός ὁ καθ´ ὅς ὁ πόλεμος εἰμί μᾶλλον , ἀλλά πρός ὁ κακῶς πολεμέω καί ψεύδω κατά ὁ ἀλήθεια . σχεδόν μέν οὖν ἤδη καί περί οὗτος ὁ πᾶς ἐγώ εἴρω · οὐ ἐν ὁ πρότερος μόνος φημί ὁ πρός Γρηγορᾶς οὗτος λόγος , ἐν ὅς καί ὁ κατά ὁ τόμος ὑφίστημι καί ὑφίστημι ἀνυπόστατος καί ψευδής αὐτός λόγος , σύν ὁ θεολόγος πατήρ ἱκανῶς ἐξελέγχω , καί δή ἐν ὁ δύο ὁ πρός ὁ αὐτός καθηγητής Ἀκίνδυνος , ἀλλά ἐν ὁ ὕστερος γε οὗτος , ἐν οἶς περί θεῖος ἐνέργεια καί θεοποιέω μετοχή , καί κοινωνία ἀπόρρητος τε καί θέωσις , ὁ πολύς πρό βραχύς ποιέω λόγος . οὖον μήv ἀλ ἐπεί καί ὁ ἐκ ὁ συνοδικός τόμος συλάω ὁ Γρηγορχ κεφάλαιος εἷς εἰμί καί ὁ περί θεότης καί μοναρχία οὗτος , πρός ὅς δή καί αὐτός νυν ἴδιος ὁ λόγος ὁράω ποιέω , ὅς καί περικτυπέω ἄνωθεν θορυβέω ὁ λογικός τοῦτος θέατρον , δῆμος τις φαντάζω θεότης ἄνω καί κάτω ὁ μηδαμῶς εἰμί , καθάπερ ὁ λυσσάω ὁ ἐν ὁ φιάλη , φημί , κύω , ὁ φαντασία αὐτός ὑπό γε ὁ ἔνειμι μανία ἀναπλάσσω ὁ μή εἰμί · δήω εἰμί νομίζω καί ὁ περί οὗτος λόγος ἐγώ ἀκούω καί αὖθις , καί ὁ συνοδικός ὡσαύτως αὐτός ἀνθίστημι τόμος σῦς γε ὁ θεολόγος πατήρ , καί οὗτος μετά ὁ ἀλήθεια ἐξελέγχω , σύν Θεός φαίνω , ἐνταῦθα ὁ κενός διαβολή καί ὁ ψεῦδος . εἰσάγω τοίνυν καί πάλιν ὁ Γρηγοράς ὁ φοιτητής Ἀγαθάγγελος οὑτωσί ὁ ὁ τόμος πρός αὐτός ἐξαγγέλλω . μετά οὗτος ζητέω φημί Παλαμάς ἐν ὁ τόμος πρός ὁ ἀρχιερεύς καί γραμματεύς , ὁπόσος ὁ Παλαμικός πληρόω θίασος , εἰμί γε ὁ ἀνούσιος καί ἄκτιστος οὗτος ἐνέργεια θεότης ἴδιος παρά ὁ ἅγιος πρεσαγορευομαι . καί ἀναφαίνω καί οὗτος παρά ὁ θεολόγος κηρύσσω . καί αὐτίκα κομίζω ὁ ὁ μέγας ιασιλειος πρός Εὐστάθιος ὁ ἰατρός ἐπιστολή ἔνιοι πρός ἀπόδειξις . εἰμί δέ οὗτος · ὁ ὁ ἐνέργεια ταυτότης ἐπί πατήρ καί υἱός καί ἅγιος πνεῦμα δείκνυμι σαφῶς ὁ ὁ φύσις ἀπαράλλακτος · ῶστε κἀν φύσις σημαίνω ὁ ὁ θεότης ὄνομα , κύριος καί ὁ ἅγιος πνεῦμα ὁ προσηγορία προσαρμόζω οὗτος ὁ ὁ οὐσία κοινότης συντίθημι . Ἀλ οὐ οἶδα ὅπως ἐπί ὁ ὁ φυσέω · ἐνδέω Ξιν ὁ προσηγορία ὁ θεότης φέρω ὁράω