cogPG.PG151 24
γὰρ μίαν φύσιν εἰς δύο διεῖλεν ἡ τῆς γνώμης διαφορὰ , καὶ τοὺς πολλούς εἰς δύο συνῆξεν ἡ τῆς ἀρετῆς καὶ τῆς κακίας διαστολή · καὶ ἡμεῖς γὰρ ἔστιν ἔτι καὶ τὸν καθ´ ὑπόστασιν ἕνα διπλοῦν φαμεν , ὅταν ἔχῃ τὴν τοῦ ἤθους διπλόην , καὶ τοὺς πολλοὺς ἕνα πάλιν , ἡνίκα πρὸς ἀλλήλους συνάδουσι . « Προσελθὼν αὖν ὁ νεώτερος υἱὸς εἶπε τῷ πατρί · » εἰκότως νεώτερος · νεωτερικὴν γὰρ καὶ ἀφροσύνης γέμουσαν προσάγει τὴν ζήτησιν . Καὶ ἡ ἀμαρτία δὲ , ἢν ἐνενόσι τὴν ἀποστασίαν ὡδίνων , νεωτέρα ἐστὶν , ὑστερογενὲς εὔρημα γενομένη τῆς κακῆς ἡμῶν προαιρέσειως · ἡ δὲ ἀρετὴ παλαιγενής ἐστιν , ἐξ ἀιδίου μὲν ἐν τῷ Θεῷ οὖσα , τῇ δὲ ἡμετέρᾳ τὴν ἀρχὴν παρὰ Θεοῦ κατὰ χάριν ἐντεθεῖσα ψυχῇ . Καὶ προσελθὼν , φησὶν , ὁ νεώτερος υἱὸς εἶπε τῷ πατρί · « Δός μοι τὸ ἐπιβάλλον μέρος τῆς οὐσίας . » Βαβαὶ τῆς ἀφροσύνης ! οὐ προσέπεσεν , οὐχ ἱκέτευσεν , ἀλλ´ ἀπλῶς εἶπε · καὶ οὐ τοῦτο μόνον , ἀλλὰ καὶ ὡς ὀφειλὴν ἀπαιτεῖ παρὰ τοῦ πᾶσι κατὰ χάριν διδόντος . Δός μοι τὸ ἐπιβάλλον μέρος τῆς οὐσίας , τὸ κατὰ νόμους ἐμοὶ προσῆκον , τὴν κατὰ τὸ δίκαιον ἡμετέραν μερίδα . Καὶ τίς νόμος , καὶ πόθεν δίκαιον ὀφειλέτας εἶναι τοῖς παισὶ τοὺς πατέρας ; τοὐναντίον μὲν οὖν μᾶλλον τοῖς πατράσιν ὀφείλειν τοὺς παῖδας οὶ ἡ φύσις αὐτὴ παρίστησιν , ἐξἐκείνων τὸ εἶναι λαβόντας . Ἀλλὰ καὶ τοῦτο τοῦ νεωτερικοῦ φρονήματος . Τίοὖν ὁ βρέχων ἐπὶ δικαίους καὶ ἀδίκους , ὁ ἀνατέλλων τὸν ἤλιον ἐπὶ πονηροὺς καὶ ἀγαθούς ; Διεῖλεν αὐτοῖς , φησί , τὸν βίον . Ὁρᾷς ὅτι ἀνονδεής ἐστιν ὁ ἄνθρωπος καὶ πατὴρ οὗτος ; Οὐ γὰρ ἂν τοῖς δυσὶ μόνοις διεῖλεν , οὐδὲ εἰς δύο μόνον , ἀλλὰ καὶ τρίτην ἂν ἑαυτῷ τοῦ βίου παρακατέσχε μερίδα . Ὁ δὲ , ὡς Θεὸς , καθάπερ καὶ ὁ προφήτης φησὶ Δαβὶδ , μὴ χρείαν ἔχων τῶν παρ´ ἡμῖν ἀγαθῶν , τοῖς δυσὶ παισὶ τούτοις μόνοις διεῖλε , φησί , τὸν βίον , τουτέστι τὸν κόσμον ἅπαντα · διαιρεῖται γὰρ , ὥσπερ ἡ μία φύσις τῇ διαφόρῳ γνώμῃ , οὖτος ὁ εἰς κόσμος τῇ διαφόρῳ χρήσει · ὁ μέν φησι πρὸς τὸν Θεὸν , « Ὅλην τὴν ἡμέραν διεπέτασα πρὸς σὲ τὰς χεῖράς μου · » καὶ , « ἑπτάκις τῆς ἡμέρας [ νεσά σε · » καὶ , « Μεσονύκτιον ἐξηγειρόμην · » καὶ , « Ἐκέκραξα ἐν ἀωρίᾳ · » καὶ , « Ἐπήλπισα ἐπὶ τοὺς λόγους σου · » καὶ , « Εἰς τὰς ΧΚ πρωΐας ἀπέκτεινον πάντας τοὺς ἀμαρτωλοὺς τῆς γῆς , » τουτέστι τὰς πρὸς ἡδυπάθειαν κινουμένας ὀρέξεις τῆς σαρκὸς ἀπέτεμνον · ὁ δὲ διημερεύει ἐν οἵνῳ , καὶ σκοπεῖ ποῦ πότος γίνεται , καὶ ανδιανυκτερεύει ταῖς ἀσίμνοις καὶ ἀθέσμοις πράξεσι , καὶ ταχύνει πρὸς ἀφανεῖς δόλους , ἢ φανερὰς πιβουλὰς καὶ χρημάτων ἀρπαγὰς , καὶ μελέτας πονηράς , ἆρ᾽´ οὐ διεῖλον οὗτοι τὴν μίαν νύκτα , καὶ τὸν ἕνα ἤλιον , καὶ πρὸ τούτων τὴν ἰδίαν φύσιν , ἀσυμφώνως ἀλλήλοις καταχρησάμενοι ; Ὁ δὲ Θεὸς ἀδιαιρέτως διεῖλε πᾶσι πᾶσαν τὴν κτίοιν , προθεὶς εἰς χρῆσιν τὴν κατὰ βούλησιν . « Καὶ μετ´ οὐ πολλὰς ἡμέρας , φησί , συναγαγὼν ἅπαντα ὁ νεώτερος υἱὸς , ἀπεδήμησεν εἰς χώραν μακράν . » Πῶς οὐκ εὐθὺς , ἀλλ´ οὐ μετὰ πολλὰς , ἤτοι μετ´ ὁλίγας ἀπεδήμησεν ἡμέρας ; Ὁ πονηρὸς ὑποφήτης
Lemmas: γάρ εἷς φύσις εἰς δύο διαιρέω ὁ ὁ γνώμη διαφορά , καί ὁ πολύς εἰς δύο συνάγω ὁ ὁ ἀρετή καί ὁ κακία διαστολή · καί ἐγώ γάρ εἰμί ἔτι καί ὁ καθ´ ὑπόστασις εἷς διπλόος φημί , ὅταν ἔχω ὁ ὁ ἦθος διπλόος , καί ὁ πολύς εἷς πάλιν , ἡνίκα πρός ἀλλήλων συνᾴδω . « προσέρχομαι Άυν ὁ νέος υἱός εἶπον ὁ πατήρ · » εἰκότως νέος · νεωτερικός γάρ καί ἀφροσύνη γέμω προσάγω ὁ ζήτησις . καί ὁ ἁμαρτία δέ , εἄν ἔνειμι ὁ ἀποστασία ὠδίς , νέος εἰμί , ὑστερογενής εὕρημα γίγνομαι ὁ κακός ἐγώ προαίρεσις · ὁ δέ ἀρετή παλαιγενής εἰμί , ἐκ ἀίδιος μέν ἐν ὁ Θεός εἰμί , ὁ δέ ἡμέτερος ὁ ἀρχή παρά Θεός κατά χάρις ἐντίθημι Ψυχή . καί προσέρχομαι , φημί , ὁ νέος υἱός εἶπον ὁ πατήρ · « δίδωμι ἐγώ ὁ ἐπιβάλλον μέρος ὁ οὐσία . » βαβαί ὁ ἀφροσύνη ! οὖον προσπίπτω , οὐ ἱκετεύω , ἀλ ἀπλόος εἶπον · καί οὖον οὗτος μόνος , ἀλλά καί ὡς ὀφειλή ἀπαιτέω παρά ὁ πᾶς κατά χάρις δίδωμι . δίδωμι ἐγώ ὁ ἐπιβάλλον μέρος ὁ οὐσία , ὁ κατά νόμος ἐγώ προσήκω , ὁ κατά ὁ Δίκαιος ἡμέτερος μερίς . καί τίς νόμος , καί πόθεν Δίκαιος ὀφειλέτης εἰμί ὁ παῖς ὁ πατήρ ; ἐναντίος μέν οὖν μᾶλλον ὁ πατήρ ὀφείλω ὁ παῖς οἷ ὁ φύσις αὐτός παρίστημι , εξεκειναω ὁ εἰμί λαμβάνω . ἀλλά καί οὗτος ὁ νεωτερικός φρόνημα . Τίων ὁ βρέχω ἐπί Δίκαιος καί ἄδικος , ὁ ἀνατέλλω ὁ ἥλιος ἐπί πονηρός καί ἀγαθός ; διαιρέω αὐτός , φημί , ὁ βίος . ὁράω ὅτι ἀνονδεής εἰμί ὁ ἄνθρωπος καί πατήρ οὗτος ; οὖον γάρ εἄν ὁ δύο μόνος διαιρέω , οὐδέ εἰς δύο μόνος , ἀλλά καί τρίτος εἄν ἑαυτοῦ ὁ βίος παρακατέχω μερίς . ὁ δέ , ὡς θεός , καθάπερ καί ὁ προφήτης φημί Δαυίδ , μή χρεία ἔχω ὁ παρ´ ἐγώ ἀγαθός , ὁ δύο παῖς οὗτος μόνος διαιρέω , φημί , ὁ βίος , τουτέστι ὁ κόσμος ἅπας · διαιρέω γάρ , ὥσπερ ὁ εἷς φύσις ὁ διάφορος γνώμη , οὗτος ὁ εἰς κόσμος ὁ διάφορος χρῆσις · ὁ μέν φημί πρός ὁ θεός , « ὅλος ὁ ἡμέρα διαπετάννυμι πρός σύ ὁ χείρ ἐγώ · » καί , « ἑπτάκις ὁ ἡμέρα [ νεάω σύ · » καί , « μεσονύκτιον ἐξεγείρω · » καί , « κράζω ἐν ἀωρία · » καί , « ἐπελπίζω ἐπί ὁ λόγος σύ · » καί , « εἰς ὁ ΧΚ Πρωΐας ἀποκτείνω πᾶς ὁ ἁμαρτωλός ὁ γῆ , » τουτέστι ὁ πρός ἡδυπάθεια κινέω ὄρεξις ὁ σάρξ ἀποτέμνω · ὁ δέ διημερεύω ἐν οἶνος , καί σκοπέω ποῦ πότος γίγνομαι , καί ανδιανυκτερεύει ὁ ἀσίμνοις καί ἄθεσμος πρᾶξις , καί ταχύνω πρός ἀφανής δόλος , ἢ φανερός πιβουλη καί χρῆμα ἁρπάγη , καί μελέτη πονηρός , αἱρέω οὖον διαιρέω οὗτος ὁ εἷς νύξ , καί ὁ εἷς ἥλιος , καί πρό οὗτος ὁ ἴδιος φύσις , ἀσυμφώνως ἀλλήλων καταχράω ; ὁ δέ θεός ἀδιαιρέτως διαιρέω πᾶς πᾶς ὁ κτιος , προτίθημι εἰς χρῆσις ὁ κατά βούλησις . « καί μετέ οὖον πολύς ἡμέρα , φημί , συνάγω ἅπας ὁ νέος υἱός , ἀποδημέω εἰς χώρα μακρός . » Πῶς οὐ εὐθύς , ἀλ οὖον μετά πολύς , ἤτοι μετέ ὀλίγος ἀποδημέω ἡμέρα ; ὁ πονηρός ὑποφήτης