cogPG.PG151 363
ἄνδρα , τὸν ἱερὸν λέγω Γρηγόριον , καὶ ἀπὸ τῆς αὐτοῦ πολιτείας τῆς θαυμαστῆς ἐκείνης καὶ Ισαγγέλου , καὶ τῶν μεγάλων ἀγώνων οὓς ἠγωνίσατο κατά τε τῶν παθῶν καὶ τῶν δαιμόνων , ὅσα . ἐμὲ εἰδέναι τὸν ἐκείνου πεπειραμένον μάλιστα , ἔτι τε καὶ ἀφ´ ὧν ὑπὲρ τῆς ἱερᾶς τοῦ Χριστοῦ ἴκκλησίας γενναίως ἠγωνίσατο , καὶ ταύτης προέστη , καὶ συγγράμμασι καὶ λόγοις καὶ διαλέξεσι καὶ παντὶ τῷ δυναμένῳ στηρίξας αὐτὴν , ἅγιον ἔχω τοῦτον , καὶ τῶν μεγάλων ἐκείνων διδασκάλων τῆς Ἐκκλησίας τῶν θεοφόρων Πατέρων κατ´ οὐδὲν ἐλλείποντα . Καὶ μαρτυροῦσι τῷ λόγῳ τὰ ἐμὰ πρὸς ἐκεῖνον ἐγκώμια , διά τε κανόνων καὶ ὕμνων ἐμοὶ πονηθέντα , καὶ ὅσα ὁ παρ´ ἐμοῦ συγγραφεῖς ἐκείνου βίος , καί τινων ἐγκωμίων μέρη . Μάλιστα δὲ ἀκριβῶς πεπληροφόρημαι τοῦτο καὶ στέργω καὶ τιμῶ τοῦτον ὡς ἅγιον ἀπὸ τῶν θαυμάτων αὐτοῦ , ἃ μετὰ τὴν ἐνθένδε πρὸς Θεὸν ἐκδημίαν εἰργάσατο , ἰαμάτων πηγὴν τλν ἵδιον ἀναδείξας τάφον . ἅπερ πληροφορηθῆναι βουλόμενος ἐ ὼ , οὐχ ὡς ἀμφιβάλλων περὶ τούτων , οἷδα γὰρ τὸν ἐκείνου βίον ἄξιον ὄντα τοιαῦτα ποιεῖν , ἀλλὰ διὰ τοὺς ἀμφιβάλλοντας καὶ τοὺς ἀπιστοῦντας αὐτοῖς , ἐμήνυσα τῷ ἐμῷ ἀδελφῷ τῷ μεγάλῳ οἰκονόμῳ τῆς Ἐκκλησίας ἐκείνης , ἵνα ἐξετάσῃ καὶ εὕρῃ τινὰ τῶν θαυμάτων ἐκείνου , καὶ γράψῃ μοι ταῦτα . Ὅ δὲ οὐ πρότερον ἠβουλήθη τοῦτο ποιῆσαι , πρὶν ἢ τοὺς ἰαθέντας αὐτοὺς , καὶ τῶν θαυμάτων ἀπολὸ ὡ σαντας ἀμέσως θεάσηται , καὶ λάβῃ παρ´ αὐτῶν μαρτυρίαν , ὅτι ἀληθῆ εἰσι τὰ λεγόμενα , καὶ οὔτως ἔγραψε πρός με , καὶ ἀπέστειλε ταῦτα , λαβὼν ἀξιοπίστους μάρτυρας . Ἀλλὰ καὶ ὁ πρὸ ἐμοῦ πατριάρχης ἀκούων ταῦτα , ἔγραψε πρὸς τοὺς ἐπισκόπους τῆς Θεσσαλονίκης , καὶ πρὸς τοὺς ἐκκλησιαστικοὺς , ἵνα συναχθέντες ὁμοῦ εὕρωσι τὰ ὁμολογούμενα καὶ προφανῆ θαύματα καὶ γράψωσι , καὶ ὑπογράψωσι , καὶ ἀποστείλωσι πρὸς αὐτὸν , οἵτινες καὶ αὐτοὶ ὁμοίως πεποιήκασι , συναχθέντες εἰδήσει καὶ ὁρισμῷ καὶ τῆς μακαρίτιδος ἐκείνης καὶ ἀγίας δεσποίνης τῆς μητρὸς τοῦ κρατίστου καὶ ἁγίου ἡμῶν αὐτοκράτορος , καὶ τοὺς ἰαθέντας αὐτοὺς προσκαλούμενοι , καὶ μετ´ ἀσφαλείας λαμβάνοντες παρ´ αὐτῶν τὴν μαρτυρίαν , ὅτι ἀληθῆ εἰσι τὰ περὶ τούτων λεγόμενα . Οἶ καὶ γράψαντες ταῦτα καὶ ὑπογράψαντες , πρὸς τὸν πρὸ ἐμοῦ πατριάρχην ἀπέστειλαν , ὡς καὶ τὰ γράμματα μαρτυρεῖ παρ´ ἡμῖν ἀρτίως . Διὰ τοῦτο καὶ ἐγὼ ἐν τῷ μοναστηρίῳ τοῦ Ἀκαταλήπτου καθήμενος , καὶ ἰδιάζων , περιφανῆ τινα καὶ μεγάλην ἑορτὴν ἐπετέλουν τῷ ἁγίῳ τούτῳ , καὶ τοὺς τῆς μεγάλης Ἐκκλησίας ταύτης μελῳδοὺς ἔχων μετ´ ἐμοῦ , καὶ πολλοὺς τῶν τοῦ κλήρου , καὶ νῦν πάλιν ἐπανελθὼν εἰς τὸν ὑψηλὸν τοῦτον θρόνον , ἐπεὶ οἱ λαυριῶται ἔγραψαν καὶ ἀνέφερον ἡμῖν περὶ τούτου , ἔγραψα πρὸς ἐκείνους , ἵνα πᾶς ὁ βουλόμενος ἑορτάζῃ τούτῳ κατ´ ἰδίαν . Καὶ νῦν τοῦτο λέγω , ὅτι πᾶς ὁ θένων ἑορτὴν ἐπιτελεῖν τούτῳ ἀκωλύτως ταύτην ποιείτω . Ἐν τῇ μεγάλῃ δὲ ἐκκλησίᾳ οὐκ ἐποιοῦμεν τοῦτο , καὶ καθόλου ἐν ταῖς λοιπαῖς ἐκκλησίαις πανταχοῦ , ὅτι οὔπω περὶ τούτου τῇ ἱερᾷ συνόδῳ ἐκοινωσάμην , Νῦν δὲ ἀπόφασιν δεδώκαμεν καὶ γνώμην κοινὴν , ἵνα εορτάζηται . Τοῦτο δὲ σύνηθές ἐστι γινόμενον ἐν τοῖς ἀγίοις οὐς ὁ Θεὸς δοξάζει · οἷον γέγονε καὶ ἐπὶ τῶ ἀγίῳ Ἀθανασίῳ τῷ οἰκουμενικῷ πατριάρχῃ . Ἐπεὶ γὰρ ὁ Θεὸς ἐκεῖνον ἐδόξασε διὰ τῶν θαυμάτων , καὶ μήτπω τῆς Ἐκκλησίας ἀναστηλωσάσης αὐτὸν , ἑορτὴν ἐπετέλουν περιφανῆ οἱ τοῦ μοναστηρίου αὐτοῦ μοναχοὶ , καὶ τὴν ἱεράν αὐτοῦ εἰκόνα ἔφερον ἐν τῇ μεγάὶῃ Ἐκκλησίᾳ κατὰ Κυριακὴν τῆς ὁρθοδοξίας , καὶ ἐν ταῖς λοιπαῖς λιτανείαις διὰ μέσης τῆς πόλεως ἐπὶ χρόνοις πολλοῖς . ὕστερον δὲ τῆς ἱερᾶς συνόδου τοῦτο εἰπούσης , καὶ ἐν τῇ μεγάλῃ Ἐκκλησίᾳ ἑορτάζεται , καὶ ἐπὶ ἄλλοις δὲ πολλοῖς γέγονεν ἁγίοις ἀνδράσι καὶ γυναιξὶν , ὧν τὰ τίμια λείψανα κεῖνται ἐν πολλοῖς τῶν κατὰ τὴν βασιλίδα ταύτην τῶν πόλεων εὐαγῶν μοναστηρίων , καὶ ἑορτάζονται παρὰ τοῦ βουλομένου παντὸς , μήπω τῆς Ἐκκλησίας εἰπούσης τοῦτο οὐκ ἔτι . Τοιοῦτον οὖν γέγονε καὶ ἐπὶ τοῦ ἱεοοῦ Γρηγορίου · πῶς γὰρ οὐκ ἂν ἔχοιμεν αὐτὸν ἂγιον καὶ θεοφόρον ὃν ὁ Θεὸς ἐδόξασεν οὕτω διὰ θαυμάτων , ὡς καὶ πολλοὺς ἑορτάζειν τούτῳ περιφανῶς ἐν ἑτέραις πόλεσι , καὶ μάλιστα ἐν τῇ Θεσσαλονίκῃ , καὶ ναὸν ἀνεγεῖραί τινα ἐπὶ τῶ τούτου ὀνόματι ἐν τῇ Καστορίᾳ , καὶ ἀλλαχοῦ πολλοὺς ἑορτὰς ἐκτελεῖν πανδήμους αὐτῷ ; ἌἉγιον οὕν ἔχω τοῦτον , καὶ τῆς Ἐκκλησίας διδάσκαλον . καὶ τῶν μεγάλων ἐκείνων θεοφόρων Πατέρων καὶ διδασκάλων ἕνα , ἅπερ ἡ θεία σύνοδος καὶ ἀπεδέξατο καὶ ἐπήνεσεν . Οὕτως οὖν προβάσης τῆς ὑποθέσεως καὶ ὑπὲρ τῶν αὐτοῦ συγγραμμάτων ἐνστάντος πολλὰ τοῦ Προχόρου , καὶ ἐπεκδικοῦντος αὐτὰ κατὰ κράτος , καὶ πολλὰ φιλονεικήσαντος , ἀνάγκην ἔσχεν ἡ ἱερὰ σύνοδος ἀποφήνασθαι τίνα γνώμην ἔχει περὶ αὐτοῦ . Καὶ ἐρωτηΟέντες ἕκαστος τῶν ἱερωτάτων μητροπολιτῶν , καὶ τῶν θεοφιλεστάτων ἐπισκόπων , πάντες εἶπον , ὅτι ἐπεὶ τὰ αὐτοῦ συγγράμματα , καὶ αὐτὸς δὲ οὖτος παρών φαίνεται πολλὰς δυσσεβείας καὶ παρανομία ; ἔχων , καὶ φρονῶν , καὶ λέγων , καὶ συγγραφόμενος , καὶ μὴ μόνον ἑπόμενος ταῖς τοῦ Βαρλαὰμ καὶ Ἀκιδύνου πονηροτάταις δόξαις , ἀλλὰ καὶ ἕτερα , καὶ Πατὴρ , καὶ ἐφευρετὴς πολλῶν αἱρέσεων γεγονὼς , εἰ μὲν μεταμεληθείη γνησίως , ἀναθεματίσας τὰ ἐαυτοῦ συγγράμματα , καὶ ἕτερα γράγας ὑπὲρ τῆς ὀρθῆς ἡμῶν πίστεως , δεχόμεθα αὐτὸν οὐχ ὡς ἰερέα , ἐπεὶ προστάτης ἐστὶ καὶ ἐφευρετὴς πολλῶν ἀτόπων αἱοέσεων , ἀλλ´ ἀπλῶς ὡς Χριστιανόν · ἀμεταμέλητον δὲ τυγχάνοντα καὶ ἀδιόρθωτον , καὶ καθῃρημέν ον αὐτὸν ἔχομεν πάσης ἰεροπραξίας , καὶ τῷ ἀναθέμασι καθυποβάλλομεν , κατὰ τὴν ἐπὶ τούτοις τοῦ συνοδικοῦ τόμου διάγνωσιν καὶ ἀπόφασιν . Πολλῷ γὰρ χεί , ω καὶ ἀτοπώτερα φαίνεται νοσῶν τοῦ Βαρλαὰμ καὶ Ἀκινδύνου , ὅσῳ καὶ τὰ οἰκεῖα συγγράμματα αὐτὸς ἀφ´ ἑαυτοῦ φέρων ἔδωκε τῇ Ἐκκλησίᾳ , οὐχ ὥστε καταλυθῆναι παρ´ αὐτῆς ἢ στερχθῆναι , ψευδῶς γάρ ἔλεγε τοῦτο καὶ δολίως , ἀλλ´ ἀναισχυντῶν οὕτω κατὰ τῆς Ἐκκλησίας , καὶ διὰ τοῦτο μᾶλλον πλείονος ῥφείλει πειραθῆναι τῆς δίκης . Ἐπὶ τούτοις ἅπασιν ἡ μετριότης ἡμῶν , τὸ κῦρος τῆς ἀποφάσεως τῆς ἱερᾶς συνόζου ἐπαγαγεῖν ὀφείλουσα , τὰ αὐτὰ μὲν
Lemmas: ἀνήρ , ὁ ἱερόν λέγω Γρηγόριος , καί ἀπό ὁ αὐτός πολιτεία ὁ θαυμαστός ἐκεῖνος καί εἰσάγγελος , καί ὁ μέγας ἀγών ὅς ἀγωνίζομαι κατά τε ὁ πάθος καί ὁ δαίμων , ὅσος . ἐγώ οἶδα ὁ ἐκεῖνος πειράω μάλιστα , ἔτι τε καί ἀφή ὅς ὑπέρ ὁ ἱερός ὁ Χριστός ἴκκλησίας γενναῖος ἀγωνίζομαι , καί οὗτος προίστημι , καί σύγγραμμα καί λόγος καί διάλεξις καί πᾶς ὁ δύναμαι στηρίζω αὐτός , ἅγιος ἔχω οὗτος , καί ὁ μέγας ἐκεῖνος διδάσκαλος ὁ ἐκκλησία ὁ θεόφορος Πατέρων κατ´ οὐδείς ἐλλείπω . καί μαρτυρέω ὁ λόγος ὁ ἐμός πρός ἐκεῖνος ἐγκώμιον , διά τε κανών καί ὕμνος ἐγώ πονέω , καί ὅσος ὁ παρ´ ἐγώ συγγραφεύς ἐκεῖνος βίος , καί τίνω ἐγκώμιον μέρος . μάλιστα δέ ἀκριβῶς πληροφορέω οὗτος καί στέργω καί τιμάω οὗτος ὡς ἅγιος ἀπό ὁ θαῦμα αὐτός , ὁ μετά ὁ ἐνθένδε πρός θεός ἐκδημία ἐργάζομαι , ἴαμα πηγή τλν ἴδιος ἀναδείκνυμι τάφος . ὅσπερ πληροφορέω βούλομαι εἰ ὦ , οὐ ὡς ἀμφιβάλλω περί οὗτος , οἶδα γάρ ὁ ἐκεῖνος βίος ἄξιος εἰμί τοιοῦτος ποιέω , ἀλλά διά ὁ βάλλω καί ὁ ἀπιστέω αὐτός , μηνύω ὁ ἐμός ἀδελφός ὁ μέγας οἰκονόμος ὁ ἐκκλησία ἐκεῖνος , ἵνα ἐξετάζω καί εὑρίσκω τις ὁ θαῦμα ἐκεῖνος , καί γράφω ἐγώ οὗτος . ὅς δέ οὖον πρότερος βούλομαι οὗτος ποιέω , πρίν ἢ ὁ ἰάομαι αὐτός , καί ὁ θαῦμα ἀπόλλυμι εἰμί Σαντᾶς ἀμέσως θεάομαι , καί λαμβάνω παρ´ αὐτός μαρτυρία , ὅτι ἀληθής εἰμί ὁ λέγω , καί οὔτως γράφω πρός ἐγώ , καί ἀποστέλλω οὗτος , λαμβάνω ἀξιόπιστος μάρτυς . ἀλλά καί ὁ πρό ἐγώ πατριάρχης ἀκούω οὗτος , γράφω πρός ὁ ἐπίσκοπος ὁ Θεσσαλονίκη , καί πρός ὁ ἐκκλησιαστικός , ἵνα συνάγω ὁμοῦ εὑρίσκω ὁ ὁμολογέω καί προφανής θαῦμα καί γράφω , καί ὑπογράφω , καί ἀποστέλλω πρός αὐτός , ὅστις καί αὐτός ὁμοίως ποιέω , συνάγω εἴδησις καί ὁρισμός καί ὁ μακαρῖτις ἐκεῖνος καί Ἀγίας δέσποινα ὁ μήτηρ ὁ ἀγαθός καί ἅγιος ἐγώ αὐτοκράτωρ , καί ὁ ἰάομαι αὐτός προσκαλέω , καί μετέ ἀσφάλεια λαμβάνω παρ´ αὐτός ὁ μαρτυρία , ὅτι ἀληθής εἰμί ὁ περί οὗτος λέγω . οἶς καί γράφω οὗτος καί ὑπογράφω , πρός ὁ πρό ἐγώ πατριάρχης ἀποστέλλω , ὡς καί ὁ γράμμα μαρτυρέω παρ´ ἐγώ ἄρτιος . Ζεύς οὗτος καί ἐγώ ἐν ὁ μοναστήριον ὁ ἀκατάληπτος κάθημαι , καί ἰδιάζω , περιφανής τις καί μέγας ἑορτή ἐπιτελέω ὁ ἅγιος οὗτος , καί ὁ ὁ μέγας ἐκκλησία οὗτος μελωδός ἔχω μετέ ἐγώ , καί πολύς ὁ ὁ κλῆρος , καί νῦν πάλιν ἐπανέρχομαι εἰς ὁ ὑψηλός οὗτος θρόνος , ἐπεί ὁ Λαυριώτης γράφω καί ἀναφέρω ἐγώ περί οὗτος , γράφω πρός ἐκεῖνος , ἵνα πᾶς ὁ βούλομαι ἑορτάζω οὗτος κατ´ ἴδιος . καί νῦν οὗτος λέγω , ὅτι πᾶς ὁ θείνω ἑορτή ἐπιτελέω οὗτος ἀκωλύτως οὗτος ποιέω . ἐν ὁ μέγας δέ ἐκκλησία οὐ ποιέω οὗτος , καί καθόλου ἐν ὁ λοιπός ἐκκλησία πανταχοῦ , ὅτι οὔπω περί οὗτος ὁ ἱερός σύνοδος κοινόω , νῦν δέ ἀπόφασις δίδωμι καί γνώμη κοινός , ἵνα ἑορτάζω . οὗτος δέ συνήθης εἰμί γίγνομαι ἐν ὁ ἀγάω οὖς ὁ θεός δοξάζω · οἷος γίγνομαι καί ἐπί ὁ ἅγιος Ἀθανάσιος ὁ οἰκουμενικός πατριάρχης . ἐπεί γάρ ὁ θεός ἐκεῖνος δοξάζω διά ὁ θαῦμα , καί μῆτος ὁ ἐκκλησία ἀναστηλόω αὐτός , ἑορτή ἐπιτελέω περιφανής ὁ ὁ μοναστήριον αὐτός μοναχός , καί ὁ ἱερός αὐτός εἰκών φέρω ἐν ὁ μέγας ἐκκλησία κατά Κυριακός ὁ ὀρθοδοξία , καί ἐν ὁ λοιπός λιτανεία διά μέσος ὁ πόλις ἐπί χρόνος πολύς . ὕστερος δέ ὁ ἱερός σύνοδος οὗτος εἶπον , καί ἐν ὁ μέγας ἐκκλησία ἑορτάζω , καί ἐπί ἄλλος δέ πολύς γίγνομαι ἅγιος ἀνήρ καί γυνή , ὅς ὁ τίμιος λείψανον κεῖμαι ἐν πολύς ὁ κατά ὁ βασιλίς οὗτος ὁ πόλις εὐαγής μοναστήριον , καί ἑορτάζω παρά ὁ βούλομαι πᾶς , μήπω ὁ ἐκκλησία εἶπον οὗτος οὐ ἔτι . τοιοῦτος οὖν γίγνομαι καί ἐπί ὁ ἵημι Γρηγόριος · πῶς γάρ οὐ εἄν ἔχω αὐτός ἀγάω καί θεοφόρος ὅς ὁ θεός δοξάζω οὗτος διά θαῦμα , ὡς καί πολύς ἑορτάζω οὗτος περιφανής ἐν ἕτερος πόλις , καί μάλιστα ἐν ὁ Θεσσαλονίκη , καί ναός ἀνεγείρω τις ἐπί ὁ οὗτος ὄνομα ἐν ὁ Καστορία , καί ἀλλαχοῦ πολύς ἑορτή ἐκτελέω πάνδημος αὐτός ; Ἄγιος οὖν ἔχω οὗτος , καί ὁ ἐκκλησία διδάσκαλος . καί ὁ μέγας ἐκεῖνος θεόφορος Πατέρων καί διδάσκαλος εἷς , ὅσπερ ὁ θεῖος σύνοδος καί ἀποδείκνυμι καί ἐπαινέω . οὕτως οὖν προβαίνω ὁ ὑπόθεσις καί ὑπέρ ὁ αὐτός σύγγραμμα ἐνίστημι πολύς ὁ Πρόχορος , καί ἐπεκδικέω αὐτός κατά κράτος , καί πολύς φιλονεικέω , ἀνάγκη ἔχω ὁ ἱερόv σύνοδος ἀποφαίνω τίς γνώμη ἔχω περί αὐτός . καί ἐρωτηΟέντες ἕκαστος ὁ ἱερός μητροπολίτης , καί ὁ θεοφιλής ἐπίσκοπος , πᾶς εἶπον , ὅτι ἐπεί ὁ αὐτός σύγγραμμα , καί αὐτός δέ οὗτος πάρειμι φαίνω πολύς δυσσέβεια καί παρανομία ; ἔχω , καί φρονέω , καί λέγω , καί συγγράφω , καί μή μόνος ἕπω ὁ ὁ Βαρλαάμ καί ακιδυο πονηρός δόξα , ἀλλά καί ἕτερος , καί πατήρ , καί ἐφευρετής πολύς αἵρεσις γίγνομαι , εἰμί μέν μεταμέλω γνήσιος , ἀναθεματίζω ὁ ἑαυτοῦ σύγγραμμα , καί ἕτερος γράγας ὑπέρ ὁ ὀρθός ἐγώ πίστις , δέχομαι αὐτός οὐ ὡς ἱερεύς , ἐπεί προστάτης εἰμί καί ἐφευρετής πολύς ἄτοπος αἱοέσεων , ἀλ ἀπλόος ὡς Χριστιανός · ἀμεταμέλητος δέ τυγχάνω καί ἀδιόρθωτος , καί καθαιρέω εἰμί αὐτός ἔχω πᾶς ιεροπραξία , καί ὁ ἀνάθεμα καθυποβάλλω , κατά ὁ ἐπί οὗτος ὁ συνοδικός τόμος διάγνωσις καί ἀπόφασις . πολλός γάρ χέω , εἰμί καί ἄτοπος φαίνω νοσέω ὁ Βαρλαάμ καί Ἀκίνδυνος , ὅσος καί ὁ οἰκεῖος σύγγραμμα αὐτός ἀφή ἑαυτοῦ φέρω δίδωμι ὁ ἐκκλησία , οὐ ὥστε καταλύω παρ´ αὐτός ἢ στέργω , ψευδής γάρ λέγω οὗτος καί δόλιος , ἀλ ἀναισχυντέω οὗτος κατά ὁ ἐκκλησία , καί διά οὗτος μᾶλλον πλείων ῥφείλει πειράω ὁ δίκη . ἐπί οὗτος ἅπας ὁ μετριότης ἐγώ , ὁ κῦρος ὁ ἀπόφασις ὁ ἱερός συνόζω ἐπάγω ὀφείλω , ὁ αὐτός μέν