cogPG.PG151 119
ἐν περινοίᾳ ἐσόμεθα . Τίνα δὴ τὰ ἔργα ταῦτα ; Διδότω καὶ ἡμῖν τὴν ἀρχὴν ὁ ψαλμῳδὸς Προφήτης περὶ τοῦ Θεοῦ γράφων · « Ἔργα χειρῶν αὐτοῦ ἀλήθεια καὶ κρίσις . » Ἔργον οὗν Θεοῦ ἄναρχον ἡ τῶν ὄντων γνῶσις καὶ ἡ πρόγνωσις τῶν ἐσομένων , ἃς εἴ τις ἀλήθειαν προσείποι , οὐκ ἀστοχήσει τοῦ προσρήματος . Ἔργον Θεοῦ ἄναρχόν τε καὶ ἄπαυστον ἡ κρίσις καὶ ἡ πρόνοια · καὶ γὰρ ἐδεῖτο τὰ ὄντα καὶ πρὶν γενέσεως κρίσεώς τε καὶ προνοίας ὅτι δεῖ γενέσθαι , καὶ μετὰ τὸ χενέσθαι ὅπως μὴ ἀπογένωνται κατὰ καιρόν · ἢ τὰ μὲν πρὸς τὸ λυσιτελὲς ἑαυτῶν ἢ τὸ τοῦ παντὸς μεταγίνωνται κατὰ καιρὸν , τὰ δὲ διαμένωσιν ἀναλλοίωτα . Ἔργον ἄναρχον Θεοῦ ἡ πρὸς ἑαυτὸν ἐπιστροφή · ἐκινεῖτο γὰρ ἀνάρχως τῇ ἑαυτοῦ θεωρίᾳ . Πολλὰ μὲν οὖν ἄν τις συνετῶς ἐξετάζων κατίδοι τὰ ταῖς ἐνεργείαις ταύταις σύστοιχα . Ἀν δὲ καὶ ἡμῶν ἕκαστος , ἀδελφοί , τῶν κάτω συνεχῶν καὶ πολυμόχθων φροντίδων καὶ τῶν κατὰ ταύτας ἔργων ἀφέμενος , προσεδρεύῃ τὰ ὧτα ὑπέχων τῇ διδασκαλίᾳ τοῦ Πνεύματος , πρῶτον μὲν ἐπαινεθήσεται παρὰ τοῦ Κυρίου , ὅς τὴν μὲν Μάρθαν περὶ πολλῶν μεριμνῶσαν οὐκ ἀποδέχεται , καίτοι τῆς σπουδῆς οὔσης ὑπὲρ αὐτοῦ · Μαρία δὲ φησὶν , ή παρακαθημένη καὶ τῶν λόγων τῆς διδασκαλίας ἀκροωμένη , τὴν ἀγαθὴν μερίδα ἐξελέξατο , ἤτις οὐκ ἀφαιρεθήσεται ἀπ´ αὐτῆς . Ὁρᾷς τὸ ἀκατάπαυστον ἔργον ; Ἔπειτα τοὺς λάγους τούτους ἐν νῷ λαβὼν τῆς διδασκαλίας τοῦ Πνεύματος , καὶ τούτοις ἐμμελετῶν , καὶ τούτους ἐν τῷ λογιζομένῳ τῆς ψυχῆς ἐτέρου παντὸς ἐμπαθοῦς καὶ γηΐνου λογισμοῦ προκρίνων , καὶ διὰ τούτων πρόνοιαν τοῦ καθ´ ἑαυτὸν βίου ποιούμενος εἰς σωτηρίαν , ἔργον . καὶ αὐτὸς ἕξει τὴν ἀλήθειαν καὶ τὴν κρίσιν ἐν τῇ ἑαυτοῦ καρδίᾳ , κατὰ τὸν ψαλμῳδὸν Προφήτην , λαλῶν ἀλήθειαν . Ἄν δὲ καὶ παντὸς συλλογεσμοῦ , κἂν ἀγαθὸς ἧ , τὸν σὸν ἀπαναστήσῃς νοῦν , καὶ πρὸς ἑαυτὸν ἐπιστρέψης ὅλον , δι´ ἐπιμόνου προσοχῆς καὶ ἀδιαλείπτου προσευχῆς , οὕτως εἰσῆλθες καὶ αὐτὸς εἰς τὴν θείαν κατάπαυσιν , καὶ τῆς κατὰ τὴν ἑβδόμην εὐλογίας ἐπέτυχες , αὐτὸς σεαυτὸν ὁρῶν , καὶ διὰ σαυτοῦ πρὸς θεοπτίαν ἀναφερόμενος · Τέλος τὰρ , φησί , προσευχῆς ἀρπαγὴ πρὸς Κύριον . Ἔν μὲν δὴ τοῦτο τῆς κατὰ τὴν ἑβδόμην εὐλογίας τὸ αἴτιον , ὃ καὶ Μωϋσῆς διὰ τοῦ νόμου δεικνὺς ἀργίαν τὴν ἑβδόμην ἐπέταξεν , ἀλλὰ τῶν σώματι λυσιτελούντων ἔργων , τῶν δὲ τῇ ψυχῇ προσηκόντων ἐνέργειαν . Ἔ τερον δὲ , ὁ τὸ πᾶν τόδε συστήσας ἐν ἕξ ὁμέραις προεώρα καὶ τὴν τοῦ ἀνθρώπου πρὸς τὸ χεῖραν τροπὴν , καὶ τὴν διὰ ταύτην πρὸς τὴν γῆν ἀποστροφὴν , καὶ τὴν μέχρις ᾅδου καταστροφήν τε καὶ Πζ κάθειρξιν , καὶ τὴν διὰ τὸν ἄνθρωπον παντὸς τοῦ κόσμου τοῦδε παλαίωσιν καὶ ἀχρείωσιν , ἀλλὰ καὶ τὸν ἐσόμενον ἀνακαινισμὸν τούτων , διὰ τῆς οἰκείας ἐνανθρωπήσεως . Οὗτος δὲ ὁ ἀνακαινισμὸς ἐνηργήθη , κατὰ τὴν εἰς ἄδου τοῦ ἐνανθρωπήσαντος Θεοῦ διὰ θανάτου κατάβασιν , καὶ τὴν ἐκεῖ παρ´ αὐτοῦ κατηγες γελμένην ἐν Σαββάτῳ τῶν ψυχῶν ἐπανάκλησιν · καὶ τοῦτο δὴ τῆς ἑβδόμης προεώρα τὸ ἔργον · διόπερ
Lemmas: ἐν περίνοια εἰμί . τίς δή ὁ ἔργον οὗτος ; δίδωμι καί ἐγώ ὁ ἀρχή ὁ ψαλμῳδός Προφήτης περί ὁ Θεός γράφω · « ἔργον χείρ αὐτός ἀλήθεια καί κρίσις . » ἔργον ἐν Θεός ἄναρχος ὁ ὁ εἰμί γνῶσις καί ὁ πρόγνωσις ὁ εἰμί , ὅς εἰμί τις ἀλήθεια προσεῖπον , οὐ αστοχώ ὁ πρόσρημα . ἔργον Θεός ἄναρχος τε καί ἄπαυστος ὁ κρίσις καί ὁ πρόνοια · καί γάρ δήω ὁ εἰμί καί πρίν γένεσις κρίσις τε καί πρόνοια ὅτι δεῖ γίγνομαι , καί μετά ὁ χέζω ὅπως μή ἀπογίγνομαι κατά καιρός · ἢ ὁ μέν πρός ὁ λυσιτελής ἑαυτοῦ ἢ ὁ ὁ πᾶς μεταγιγνώσκω κατά καιρός , ὁ δέ διαμένω ἀναλλοίωτος . ἔργον ἄναρχος Θεός ὁ πρός ἑαυτοῦ ἐπιστροφή · κινέω γάρ ἄναρχος ὁ ἑαυτοῦ θεωρία . Πολύς μέν οὖν ἄν τις συνετός ἐξετάζω καθοράω ὁ ὁ ἐνέργεια οὗτος σύστοιχος . εἰς δέ καί ἐγώ ἕκαστος , ἀδελφός , ὁ κάτω συνεχής καί πολύμοχθος φροντίς καί ὁ κατά οὗτος ἔργον ἀφίημι , προσεδρεύω ὁ ἄτη ὑπέχω ὁ διδασκαλία ὁ πνεῦμα , πρῶτος μέν ἐπαινέω παρά ὁ κύριος , ὅς ὁ μέν Μάρθα περί πολύς μεριμνάω οὐ ἀποδέχομαι , καίτοι ὁ σπουδή εἰμί ὑπέρ αὐτός · Μαρία δέ φημί , ή παρακαθήμενος καί ὁ λόγος ὁ διδασκαλία ἀκροάομαι , ὁ ἀγαθός μερίς ἐκλέγω , ὅστις οὐ ἀφαιρέω ἀπ´ αὐτός . ὁράω ὁ ἀκατάπαυστος ἔργον ; ἔπειτα ὁ λαγός οὗτος ἐν νάω λαμβάνω ὁ διδασκαλία ὁ πνεῦμα , καί οὗτος ἐμμελετάω , καί οὗτος ἐν ὁ λογίζομαι ὁ Ψυχή ἔτερον πᾶς ἐμπαθής καί γήινος λογισμός προκρίνω , καί διά οὗτος πρόνοια ὁ καθ´ ἑαυτοῦ βίος ποιέω εἰς σωτηρία , ἔργον . καί αὐτός ἔχω ὁ ἀλήθεια καί ὁ κρίσις ἐν ὁ ἑαυτοῦ Καρδία , κατά ὁ ψαλμῳδός προφάω , λαλέω ἀλήθεια . ἄν δέ καί πᾶς συλλογεσμοῦ , κἀν ἀγαθός ἧ , ὁ σός ἀπανίστημι νόος , καί πρός ἑαυτοῦ ἐπιστρέφω ὅλος , δις ἐπίμονος προσοχή καί ἀδιάλειπτος προσευχή , οὕτως εἰσέρχομαι καί αὐτός εἰς ὁ θεῖος κατάπαυσις , καί ὁ κατά ὁ ἕβδομος εὐλογία ἐπιτυγχάνω , αὐτός σαυτοῦ ὁράω , καί διά σεαυτοῦ πρός θεοπτία ἀναφέρω · Τέλος ἄρα , φημί , προσευχή ἁρπάζω πρός κύριος . ἐν μέν δή οὗτος ὁ κατά ὁ ἕβδομος εὐλογία ὁ αἴτιος , ὅς καί Μωϋσῆς διά ὁ νόμος δείκνυμι ἀργία ὁ ἕβδομος ἐπιτάσσω , ἀλλά ὁ σῶμα λυσιτελέω ἔργον , ὁ δέ ὁ Ψυχή προσήκω ἐνέργεια . ἔ τέρος δέ , ὁ ὁ πᾶς ὅδε συνίστημι ἐν ἕξ ὅμερος προοράω καί ὁ ὁ ἄνθρωπος πρός ὁ χεῖρα τροπή , καί ὁ διά οὗτος πρός ὁ γῆ ἀποστροφή , καί ὁ μέχρι ᾍδης καταστροφή τε καί πζʹ κάθειρξις , καί ὁ διά ὁ ἄνθρωπος πᾶς ὁ κόσμος ὅδε παλαίωσις καί ἀχρείωσις , ἀλλά καί ὁ εἰμί ἀνακαινισμός οὗτος , διά ὁ οἰκεῖος ἐνανθρώπησις . οὗτος δέ ὁ ἀνακαινισμός ἐνεργέω , κατά ὁ εἰς ἀείδω ὁ ἐνανθρωπέω Θεός διά θάνατος κατάβασις , καί ὁ ἐκεῖ παρ´ αὐτός κατάγω γελμένην ἐν σάββατον ὁ Ψυχή ἐπανάκλησις · καί οὗτος δή ὁ ἕβδομος προοράω ὁ ἔργον · διόπερ