cogPG.PG151 487
οὖν ὁ σοφὸς Ἰωάννης , ὡς εἴπομεν , ἕφη τῶν θαυμάτων τοῦ Χριστοῦ ἄύναμιν καὶ θείαν ἐνέργειαν , ταύτην ὁ ἱερὸς Κύριλλσς θεῖκὴν δύναμιν , καὶ τῇ θείᾳ φύσει κατάλληλον ἐνέργειαν εἴρηκεν . Ὃ δὲ ἀποτέλεσμα τῆς θείας ἐνεργετίκς ὁ θεῖος Ἰωάννης εἰπε , τοῦτο πληθυντικῶς ὁ σοφὸς Κύριλλος ἔργα θείας ἔφη δυνάμεως . Καὶ οὕτως ἀναλογοῦντες καὶ συμφωνοῦνττς ἀλλήλοις τε καὶ τοῖς λογίοις ὅθεν ἄρα καὶ ὥρμηνται , οἱ σεπτοὶ θαολόγοι Κύριλλός τε καὶ Ἰωάννης φαίνονται κάλλιστα . καὶ τὰς κενὸς ἔνοίνας ἀναλογίας , καὶ τὰς ἀσυμφώνους συμφωνίας τε καὶ συκοφαντίας ἀποστρεφόμενοι τοῦ κενοῦ φιλοσόφου . Εἰ δ´ ὁ φιλόσοφος οὕτος ἐνιστάμενος λέγοι , Καὶ πῶς αὐτός τε Κύριλλος ὁ σοφὸς καὶ Ἀθανάσιος ὁ μέγας ἐνέργειαν Θεοῦ τόν τε Υἱὸν καὶ τὸ Πνεῦμα λέγουσιν , ὃ δή μοι καὶ προλαβὸν διὰ τῶν ἐκείνων δέδεικται λόγων ; αὐτὸς οὖτος παριὼν Γρηγορᾶς τὴν ἑαυτοῦ ἀπορίαν λυέτω . Ἡμεῖς καὶ γὰρ τὸν τὰ ἐκείνων καὶ δὴ καὶ τὰ τῶν θεολόγων ὁμοῦ πάντων θαυμαστῶς συνειλοχότα τε καὶ ἀνακεφαλαιωσάμενον , Ἰωάννην φημὶ τὸν Σύρον , σύν γε τῇ αὐτοῦ θεολογίᾳ παραγαγόντες , καὶ τοῦτ´ αὐτὸ πραγματείαν δεδειχότες πεποιημένον , τὸ περὶ πάσης εἰπεῖν ἐνεργείας θείας καὶ ἀνθρωπείατ , οὐδαμοῦ τέως ἐνταῦθα τοῦ . τον ἐνέργειαν εἰπόντα τὸν τοῦ Θεοῦ Υἱὸν εὔρομεν ἢ τὸ Πνεῦμα τὸ ἅγιον , κατὰ τὸν τοῦ φιλοσόφου φημὶ λόγον . Αὐτὸς τοίνυν , ὅπερ ἔφην , τὴν οἱκείαν ἔνστααιν δίκαιος ἂν εἴη λύειν πρό γε τῶν ἄλλων . Μᾶλλον δ´ ἐκεῖνο μὲν ἅπαν τὸ αὐτοῦ πεποίηκεν ἤδη , τοὺς θεολόγους ἐπαναστήσας ἀλλήλοις , καὶ συγκρούσας ὡς ἔθος , καὶ δι´ ἀλλήλων αὐτοίη καταλύσας , καὶ τὴν θεοπρεπῆ σφῶν θεολογίαν , ὅσον τὸ ἐπ´ αὐτῷ , ἡμεῖς δὲ μετ´ ὀλίγον Θεοῦ βουλομένου σύν γε τοῖς θεολόγοις Πατράσι καὶ ταύτην λύσομεν . Νυνὶ δὲ καὶ πρὸς τὴν οἰκουμενικὴν ἀγίαν σύνοδον πρὸ τῶν ἄλλων χρεὼν βλέψαι , καὶ γὰρ καὶ τοῦ παρόντος ἔρεισμα λόγου μᾶλλον ἐκείνη , κἀκεῖθεν ὁ τῆς καθ´ ἡμᾶς ὀρμᾶται μᾶλλον συνόδου τόμος , καὶ πρός γε ἕτι Γρηγορᾶς καὶ αὐτὸς ἅπτεσθαί πως ἐκ μέρους ἐκείνης δοκεῖ , πλὴν ὀλίγου τινὸς τὸ πᾶν ἐκείνης καταλιπών , καὶ τοῦθ´ ὑπ´ ἀνάγκης οἷμαι συνελαυνόμενος · ἐπειδὴ μηδ´ ἀρκούντως ἐν τοῖς φθάσασι τῶν ἐκείνης ἡψάμεθα λόγων , μηδὲ τὰς κλοπὰς καὶ τὰς ἐπ´ αὐτῇ παρεξηγήσεις καὶ τὰς κενοφωνίας τοῦ Γρηγορᾶ προηνέγκαμεν . τησὶ τοιγαροῦν ἐκεῖνος , τὰ τοῦ τόμου δῆθεν ὡς ἔθος αὐτῷ κατ´ αὐτοῦ τοῦ τόμου προφέρων · Ἀπὸ γὰρ τῶν τῆς ἕκτης ἁγίας ἐκείνης συνόδου , φησί , πρακτικῶν προεκομίσθη καὶ ἑτέρα ῥῆσις , ἔχουσα ἐπὶ λέξεως οὕτω · Καὶ ὅρα τὴν ἀναισχυντίαν αὐτοῦ καὶ τὴν ἄνοιαν , πῶς τὰ ἱερὰ δημοσίᾳ κλέπτων , οὐ μάλα τοι τοὺς ὁρῶντας αἰδεῖται , οὐδὲ συγκαλύπτει γοῦν τὴν αἰσχύνην σκότῳ τινὶ καὶ ἀφανίᾳ , καθάπερ ἔθος τοῖς κλέπτουσιν . Εἰ γὰρ καὶ ἐτέρα ῥῆσι , προεκομίσθη ἀπὸ τῶν πρακτικῶν τῆς ἀγίας συνόδου , φησὶν ὁ τόμος , ὥς καὶ αὐτὸς λέγεις , πρόδηλον ὅτι καὶ πρὸ τῆς ῥήσεως ταύτης ἄλλη παρὰ τοῦ τόμου προεκομίσθη . καὶ πολλῷ μείζων ταυτησὶ καὶ πολλατλασίων , ἡν αὐτὸς ἀποτεμών κακῶς πᾶσαν ἀπέκρυψας , ἥτις καὶ μετὰ μικρὸν ὑφ´ ἡμῶν εἴς ασχύνην καὶ θρίαμ . βαν τοῦ ψεύδους καὶ τῆς σῆς συκοφαντίας πρκνιχθήσεται . Τὸ δ´ οὖν παρὸν λέγε καὶ προκόμιζε τὰ τοῦ τόμου , καθάπερ αὐτὸς βούλει . Τὴν ἐκατίρας φύσεως ἑκατέραν , φησὶν , ἴσμεν ἐνέργειαν , τὴν οὐσιώδη λέγω καὶ φυσικὴν καὶ κατάλληλον , ἀδιαιρέτως προῖοῦσαν ἐξ ἑκατέρας οὐσίας καὶ φύσεως , κατὰ τὴν ἐμπεφυκυῖαν αὐτῇ φυσικὴν καὶ οὐσώλη ποιότητα , καὶ τὴν ἀμέριστον ὁμοῦ καὶ ἀσύγχυτον θατέρας οὐσίας συνεπαγομένην ἐνέργειαν . Τοῦτο γὰρ καὶ τῶν ἐνεργειῶν ἐπὶ Χριστοῦ ποιεῖ τὸ διέφορον , ὥσπερ δὴ καὶ τὸ εἶναι τὰς φύσεις τῶν φύσεων , Καὶ μοτ´ ὀλίγα , προϊὼν , φησὶ Γρηγορᾶς , παρὶ τοῦ τόμου δηλονότι καὶ τῶν ἑκθεμένων ἐκεῖνον λέγων , ἐπιφέρει συμπέρασμα τῶν τοιούτων πρακτικῶν τὸν ὅρον , καί φησιν , ὅτι παρέδωκεν ἡ τῶν ἀγίων διδασκελία κηρύττειν ἐπὶ Χριστοῦ δύο φυσικὰ θελήματα , οὐχ ὑπεναντία , ἀλλ´ ἑπόμενον τὸ ἀνθρώπινον αὐτοῦ θέλημα , καὶ μὴ ἀντιπίπτον , ἢ ἀντιπαλαῖον , μᾶλλονμαν οὗν καὶ ὑποτασσόμενον τῷ θείῳ αὐτοῦ καὶ παναθενεῖ θελήματι . Τούτων δὲ ἀναγνωσθέντων , κωφοῖς ἐῴκισαν οἱ ἀνθιστάμενοι , ἓν καὶ πάντη ἀδιάφορον διατεινόμενοι τὴν θείαν τε καὶ ἄκτιστον οὐσίαν , καὶ τὴν θηίαν καὶ ἄκτιστον ταύτης ἐνέργειαν . Ὁ μὲν οὔν Γρηγορᾶς , οὔτω καὶ τοῖς τοῦ ὅρου κακῶς ἐπιθέμενος . καθὰ δὴ καὶ τοῖς πρὸ αὐτοῦ , καὶ τὸ τῆς ῥήσεως ἀκροπελεύτιον μόνον ἑκεῖθεν λαβὼν τὸ δὲ πλεῖστον ἀποῤῥίψας ἐκείνου , καὶ μηδὲ μνησθεὶς , οὔτως ἔπειτα πρὸς τὰς φίλας παρεξηγήσεις καὶ τὴν κατ´ ἐκείνων τε καὶ ἡμῶν συνήθη βλασφημίαν καὶ τὰς συκοφαντίας χωρεῖ · ἐμοὶ δὲ κἀξ αὐτῶν τῶν εἰλημμένυν αὐτῷ μορίων ἐκεῖθεν εὐχερῶς ἔχοντι τοῦτον ἑλεῖν , καὶ ψεύστην καὶ συκοφάντην καὶ τῆς θεότητος ὑβριστὴν , ὑπὲρ οὓς ἡ ἀγία σύνοδος ἐκείνη τότε καθεῖλεν εὐθὺς ἀποδεῖξαι , τῶν ἀναγκαίων εἶναι καταφαίνεται τὰ τῆς ἀγίας συνόδου πάντα παραγαγεῖν ἐκεῖνα τῷ λόγῳ πρότερον , εἰ καὶ μακρότερός πως ὁ λόγος , καὶ δεῖξαι τὸν τῆς εὐσεβείας κατήγορον τουτονὶ νῦν εἴπερ ποτὲ ἑκόντα κακουργοῦντά τε καὶ πονηρευόμενον , καὶ εἰς ἀσύγγνωστον ὄντως τὴν οἰκείαν θεομαχίαν καὶ τὴν βλασφημίαν ἐκτείνοντα . Φησὶ τοιγαροῦν ὁ τῆς καθ´ ἡμᾶς ἱερᾶς συνόδου τόμος · Ἑπὶ τούτοις ἀνεγνωσθη ῥῆσις τῶν πρακτικῶν , ἔχουσα ἐπὶ λέξεως οὕτως · Τίς γὰρ , εἰ καὶ βραδὺς εἴη , πρὸς τὸ νοῆσαι , οὐ θεωρήσει , ὅπερ καὶ πᾶσι φαίνεται , ὅτι ἀδύνατον καὶ παρὰ τὴν τάξιν τῆς φύσεώς . ἐστι δύνασθαι εἶναι φύσιν , καὶ ἐνέργειαν μὴ ἔχειν φύσεως · ὅπερ οὐδὲ ἀπὸ τῶν αἱρετικῶν ποτε ἐδοκιμάσθη λέγεσθαι , οἵτινες πάσας τὰς ἀνθρωπίνας πανουργίας καὶ σκολιὰς ζητήσεις κατὰ τῆς ὁρθότητος τῆς πίστεως , καὶ συναθροισμοὺς ταῖς φαυλότησιν αὐτῶν προσφόρους ἐφεῦρον . Πῶς οὖν ὅπερ οὔτε παρὰ τῶν ἁγίων Πατέρων ἐῤῥέθη ποτὲ , οὔτε ἀπὸ τῶν βεβήλων αἱρετικῶν τετόλμηται εὐρεθῆναι , ἰπὶ ποῦ παρόντος δυνήσεται πρὸπετευθῆναι ἵνα τῶν δύο φύσεων τοῦ Χριστοῦ , τῆς θείας δηλαδὴ καὶ τῆς ἀνθρωπίνης , ὧντινων αἱ ἰδιότητες ἀκέραιει εἶναι γνωρίζονται ἐν Χριστῷ , μίαν ἔχειν ἐνέργειαν ! Τίς ποτε ὀρθῶς φρονῶν δυνήσεται ἀποδεῖξαι ,
Lemmas: οὖν ὁ σοφός Ἰωάννης , ὡς εἶπον , φημί ὁ θαῦμα ὁ Χριστός ἀνύω καί θεῖος ἐνέργεια , οὗτος ὁ ἱερός Κύριλλσς θεῖος δύναμις , καί ὁ θεῖος φύσις κατάλληλος ἐνέργεια εἴρω . ὅς δέ ἀποτέλεσμα ὁ θεῖος ἐνεργετίκς ὁ θεῖος Ἰωάννης εἶπον , οὗτος πληθυντικός ὁ σοφός Κύριλλος ἔργον θεῖος φημί δύναμις . καί οὕτως ἀναλογέω καί συμφωνέω ἀλλήλων τε καί ὁ λόγιος ὅθεν ἄρα καί ὁρμάω , ὁ σεπτός θαολογος Κύριλλος τε καί Ἰωάννης φαίνω καλῶς . καί ὁ κενός ἔνοινος ἀναλογία , καί ὁ ἀσύμφωνος συμφωνία τε καί συκοφαντία ἀποστρέφω ὁ κενός φιλόσοφος . εἰμί δδʹ ὁ φιλόσοφος οὗτος ἐνίστημι λέγω , καί πῶς αὐτός τε Κύριλλος ὁ σοφός καί Ἀθανάσιος ὁ μέγας ἐνέργεια Θεός ὁ τε υἱός καί ὁ πνεῦμα λέγω , ὅς δή ἐγώ καί προλαμβάνω διά ὁ ἐκεῖνος δείκνυμι λόγος ; αὐτός οὗτος πάρειμι1 Γρηγοράς ὁ ἑαυτοῦ ἀπορία λύω . ἐγώ καί γάρ ὁ ὁ ἐκεῖνος καί δή καί ὁ ὁ θεολόγος ὁμοῦ πᾶς θαυμαστός συλλέγω τε καί ἀνακεφαλαιόω , Ἰωάννης φημί ὁ Σύρος , σῦς γε ὁ αὐτός θεολογία παράγω , καί τοῦτος αὐτός πραγματεία δείκνυμι ποιέω , ὁ περί πᾶς εἶπον ἐνέργεια θεῖος καί ἀνθρωπέω , οὐδαμοῦ τέως ἐνταῦθα ὁ . ὁ ἐνέργεια εἶπον ὁ ὁ Θεός υἱός εὑρίσκω ἢ ὁ πνεῦμα ὁ ἅγιος , κατά ὁ ὁ φιλόσοφος φημί λόγος . αὐτός τοίνυν , ὅσπερ φημί , ὁ οἰκεῖος ἐνίστημι δίκαιος εἄν εἰμί λύω πρό γε ὁ ἄλλος . μᾶλλος δδʹ ἐκεῖνος μέν ἅπας ὁ αὐτός ποιέω ἤδη , ὁ θεολόγος ἐπανίστημι ἀλλήλων , καί συγκρούω ὡς ἔθος , καί δις ἀλλήλων ἀϋτέω καταλύω , καί ὁ θεοπρεπής σφεῖς θεολογία , ὅσος ὁ ἐπι αὐτός , ἐγώ δέ μετέ ὀλίγος Θεός βούλομαι σῦς γε ὁ θεολόγος πατήρ καί οὗτος λύω . νυνί δέ καί πρός ὁ οἰκουμενικός ἅγιος σύνοδος πρό ὁ ἄλλος χρεὼν βλέπω , καί γάρ καί ὁ πάρειμι ἔρεισμα λόγος μᾶλλον ἐκεῖνος , ἐκεῖθεν ὁ ὁ καθ´ ἐγώ ὁρμάω μᾶλλον σύνοδος τόμος , καί πρός γε ἔτι Γρηγοράς καί αὐτός ἅπτω πως ἐκ μέρος ἐκεῖνος δοκέω , πλήν ὀλίγος τις ὁ πᾶς ἐκεῖνος καταλείπω , καί τοῦτος ὑπό ἀνάγκη οἴομαι συνελαύνω · ἐπεί μηδ´ ἀρκούντως ἐν ὁ φθάνω ὁ ἐκεῖνος ἅπτω λόγος , μηδέ ὁ κλοπή καί ὁ ἐπι αὐτός παρεξήγηση καί ὁ κενοφωνία ὁ Γρηγορά προφέρω . ἀλλότης τοιγάρ ἐκεῖνος , ὁ ὁ τόμος δῆθεν ὡς ἔθος αὐτός κατ´ αὐτός ὁ τόμος προφέρω · ἀπό γάρ ὁ ὁ ἕκτος ἅγιος ἐκεῖνος σύνοδος , φημί , πρακτικός προκομίζω καί ἕτερος ῥῆσις , ἔχω ἐπί λέξις οὗτος · καί ὁράω ὁ ἀναισχυντία αὐτός καί ὁ ἄνοια , πῶς ὁ ἱερόv δημόσιος κλέπτω , οὖον μάλα ὅς ὁ ὁράω αἰδέομαι , οὐδέ συγκαλύπτω γοῦν ὁ αἰσχύνη σκότος τις καί ἀφανία , καθάπερ ἔθος ὁ κλέπτω . εἰμί γάρ καί ἕτερος ῥῆσις , προκομίζω ἀπό ὁ πρακτικός ὁ Ἀγίας σύνοδος , φημί ὁ τόμος , ὅς καί αὐτός λέγω , πρόδηλος ὅτι καί πρό ὁ ῥῆσις οὗτος ἄλλος παρά ὁ τόμος προκομίζω . καί πολύς μείζων οὗτος καί πολλατλασίων , ἐάν αὐτός ἀποτέμνω κακῶς πᾶς ἀποκρύπτω , ὅστις καί μετά μικρός ὑφ´ ἐγώ εἰς ασχυνη καί θρία . βαίνω ὁ ψεῦδος καί ὁ σός συκοφαντία πρκνιχθήσεται . ὁ δδʹ οὖν πάρειμι λέγω καί προκομίζω ὁ ὁ τόμος , καθάπερ αὐτός βούλομαι . ὁ εκατιηρα φύσις ἑκάτερος , φημί , οἶδα ἐνέργεια , ὁ οὐσιώδης λέγω καί φυσικός καί κατάλληλος , ἀδιαιρέτως πρόειμι ἐκ ἑκάτερος οὐσία καί φύσις , κατά ὁ ἐμφύω αὐτός φυσικός καί οὐσώλη ποιότης , καί ὁ ἀμέριστος ὁμοῦ καί ἀσύγχυτος θ͂ας οὐσία συμπήγνυμι ἐνέργεια . οὗτος γάρ καί ὁ ἐνέργεια ἐπί Χριστός ποιέω ὁ διαφορέω , ὥσπερ δή καί ὁ εἰμί ὁ φύσις ὁ φύσις , καί μοτ ὀλίγος , προέρχομαι , φημί Γρηγοράς , Παρί ὁ τόμος δηλονότι καί ὁ ἐκτίθημι ἐκεῖνος λέγω , ἐπιφέρω συμπέρασμα ὁ τοιοῦτος πρακτικός ὁ ὅρος , καί φημί , ὅτι παραδίδωμι ὁ ὁ Ἀγίων διδασκελία κηρύσσω ἐπί Χριστός δύο φυσικός θέλημα , οὐ ὑπεναντίος , ἀλ ἕπω ὁ ἀνθρώπινος αὐτός θέλημα , καί μή ἀντιπίπτω , ἢ ἀντιπαλαίω , μᾶλλονμαν ἐν καί ὑποτάσσω ὁ θεῖον αὐτός καί παναθενεῖ θέλημα . οὗτος δέ ἀναγιγνώσκω , κωφός οἰκίζω ὁ ἀνθίστημι , εἷς καί πάντῃ ἀδιάφορος διατείνω ὁ θεῖος τε καί ἄκτιστον οὐσία , καί ὁ θεῖος καί ἄκτιστον οὗτος ἐνέργεια . ὁ μέν οὒν Γρηγοράς , οὐτάω καί ὁ ὁ ὁράω κακῶς ἐπιτίθημι . καθά δή καί ὁ πρό αὐτός , καί ὁ ὁ ῥῆσις ἀκροπελεύτιον μόνος ἐκεῖθεν λαμβάνω ὁ δέ πλεῖστος ἀπορρίπτω ἐκεῖνος , καί μηδέ μιμνήσκω , οὔτως ἔπειτα πρός ὁ φίλος παρεξήγηση καί ὁ κατ´ ἐκεῖνος τε καί ἐγώ συνήθης βλασφημία καί ὁ συκοφαντία χωρέω · ἐγώ δέ ἐκ αὐτός ὁ λαμβάνω αὐτός μόριον ἐκεῖθεν εὐχερής ἔχω οὗτος αἱρέω , καί ψεύστης καί συκοφάντης καί ὁ θεότης ὑβριστής , ὑπέρ ὅς ὁ ἅγιος σύνοδος ἐκεῖνος τότε καθαιρέω εὐθύς ἀποδείκνυμι , ὁ ἀναγκαῖος εἰμί καταφαίνω ὁ ὁ Ἀγίας σύνοδος πᾶς παράγω ἐκεῖνος ὁ λόγος πρότερος , εἰμί καί μακρός πως ὁ λόγος , καί δείκνυμι ὁ ὁ εὐσέβεια κατήγορος οὗτος νῦν εἴπερ ποτέ ἑκών κακουργέω τε καί πονηρεύομαι , καί εἰς ἀσύγγνωστος εἰμί ὁ οἰκεῖος θεομαχία καί ὁ βλασφημία ἐκτείνω . φημί τοιγάρ ὁ ὁ καθ´ ἐγώ ἱερός σύνοδος τόμος · ἐπί οὗτος ἀναγιγνώσκω ῥῆσις ὁ πρακτικός , ἔχω ἐπί λέξις οὕτως · Τῖς γάρ , εἰμί καί βραδύς εἰμί , πρός ὁ νοέω , οὖον θεωρέω , ὅσπερ καί πᾶς φαίνω , ὅτι ἀδύνατος καί παρά ὁ τάξις ὁ φύσις . εἰμί δύναμαι εἰμί φύσις , καί ἐνέργεια μή ἔχω φύσις · ὅσπερ οὐδέ ἀπό ὁ αἱρετικός ποτός δοκιμάζω λέγω , ὅστις πᾶς ὁ ἀνθρώπινος πανουργία καί σκολιός ζητέω κατά ὁ ὁρθότητα ὁ πίστις , καί συναθροισμός ὁ φαυλότης αὐτός πρόσφορος ἐφευρίσκω . Πῶς οὖν ὅσπερ οὔτε παρά ὁ ἅγιος Πατέρων εἴρω ποτέ , οὔτε ἀπό ὁ βέβηλος αἱρετικός τολμάω εὑρίσκω , ἶψ ποῦ πάρειμι δύναμαι πρὸπετευθῆναι ἵνα ὁ δύο φύσις ὁ Χριστός , ὁ θεῖος δηλαδή καί ὁ ἀνθρώπινος , ὅστις ὁ ἰδιότης ἀκέραιος εἰμί γνωρίζω ἐν Χριστός , εἷς ἔχω ἐνέργεια ! Τῖς ποτός ὀρθῶς φρονέω δύναμαι ἀποδείκνυμι ,