cogPG.PG151 308
καὶ τὴν σκηνὴν ἀποῤῥίψας , καὶ ταυτησὶ τῆς ὁμολογίας καὶ τῶν γραμμάτων ἔξαρνος γεγονὼς ,, ἃμα τοῖς ὁμόφροσι περιῄει τὴν πόλιν , θορυβῶν ἐπὶ τοῖς προτέροις καὶ αὖθις , καὶ τῷ ψεύδει παρασύρων τοὺς ἀστηρίκτους · ὁ γὰρ Αἰθίοψ οὐκ ἐλευκαίνετο · καὶ ὁ καρκῖνος ὀρθῶς βαδίζειν οὐκ ἐδιδάσκετο · σύνοδος συγκροτεῖται παρὰ τῆς Ἐκκλησίας καὶ πάλιν , κατ´ οὐδὲν ἐλάττων τῆς κατὰ τοῦ Βαρλαὰμ πρώτης ἐκείνης · καὶ πάλιν ἀγνιστής τε καὶ ἀθλητὴς περιφανὴς τῆς εὐσεβείας ὁ μέγας , ὁμοῦ τε τὴν πλάνην τοῖς τῶν θείων Γραφῶν λόγοις καὶ ταῖς ἱεραῖς τῶν θεολόγων διδασκαλίαις ἐλέγχων , καὶ τῇ κατ´ εὐσέβειαν ἀληθείᾳ τὸ κράτος λαμπρῶς εἰσαῦθις περιποιούμενος , ἅμα καὶ τοῦ θαυμαστοῦ βασιλέως παρόντος , οὔοω μὲν ἐπειλημμένου τότε τοῦ κράτους , ἢ τοῦ μὲν κράτους καὶ τῶν πραγμάτων ἐπειλημμένου , τὸ διάδημα δὲ σὺν τῷ τῆς βασιλείας ὀνόματι μόνον οὕπω περικειμένου , καὶ τὸν τοῦ θαυμαστοῦ βασιλέως καὶ ἀδελφοῦ τόπον ἀποπληροῦντος , ἤδη ] μετὰ τῶν ὑπὲρ εὐσεβείας ἀγώνων τε καὶ κατορθι μάτων κάλλιστα πρὸς Θεὸν ἐκδεδημηκότος · ὃς δὴ καὶ τὸν Ἀκίνδυνον τὰ τοῦ Βαρλαὰμ ἐπὶ τῆς μεγάλης ταυτησὶν ἐξελέγξας συνόδου κακῶς φρονοῦντα , καὶ τοῖς κοινοῖς ἀξιώμασι καὶ ταῖς δόξαις τῆς Ἐκκλησίας ἀντικείμενον προφανῶς , καθὰ δήπου καὶ βασιλεὺς ὁ κράτιστος ἀδελφὸς ἐκεῖνος τὸν Βαρλαὰμι πρότερον · ἐπικυροῖ καὶ αὐτὸς σὺν τῷ τῆς Ἐκκλησίας προεστηκότι , καὶ τῶν ἱερέων · τοῖς ἀρχηγοῖς καὶ προκαθημένοις , τῷ σοφῷ δηλαδὴ Γρηγορίῳ σύν γε τοῖς περὶ αὐτὸν , τὸ κράτος τῆς εὐσεβείας · μᾶλλον δὲ καὶ θαυμάζουσι καὶ ἀνακηρύττουσι καὶ λόγοις καὶ γράμμασι καὶ παντοδαποῖς ἐπαίνοις αὐτὸν ὁμοῦ πάντες , κατ´ οὐδὲν ἔλαττον τῶν ἐπὶ τῆς πρώτης ἐκείνης συνόδου · ἡνίκα δὴ καὶ ὁ κατὰ τῆς αἱρέσεως καὶ τῶν ταύτης ἀρχηγῶν , ὑπὲρ τῆς εὐσεβείας ψέφῳ τῆς Ἐκκλησίας κοινῆ , καλῶς ἐξετέθη τόμος , αυνεπτυγμένως ὁμοῦ πάντα περιλαμβάνων , καὶ ὑπογραφαῖς κατησφαλισμένος τῶν κορυφαίων της Ἐκκλησίας , καὶ πρὸ πάντων τοῦ πάντων προκαθημένου , καὶ τὸν πατριαρχικὸν ἔχοντος τότε θρόνον , Εἰς μακρὸν ἡμῖν ἀποτεινόμενα καθορῶ τὰ τοῦ λόγου , διὸ καὶ συντέμνειν ἀνάγκη καθ´ ὅσον οἷόν τε τὸ συνεχὲς καὶ πυκνὸν τῶν ὑποθέσεων διωθούμενον , καθάπερ ἐν θεάτρῳ καὶ πλήθει τοὺς συναντῶντας . Οὕπω δύο μῆνες ἐτύγχανον παρελθόντες ὅλοι μετὰ τὴν δευτέραν σύνοδον ταυτηνὶ , καὶ ἡ μακρὰ καὶ χαλεπὴ κατ´ ἀλλήλων ἄρχεται στάσις τῶν ἡμετέρων , καὶ ἡ ἐμφύλιος μάχη τε καὶ φθορὰ , καὶ ὁ κοινὸς τῆς βασιλείας ὁμοῦ καὶ τῆς Ἐκκλησίας ποιμήν τε καὶ ὁδηγὸς , τὸν κοινὸν θόρυβον καὶ τάς τινων ἀλογίστους ὁρμάς καὶ τὰς διαβολὰς καὶ τὸν φθόνον ὀφείλων ἐπέχειν , καὶ πρὸς εἰρήνην τε καὶ ὁμόνοιαν , ὡς τῆς εἰρήνης εὐαγγελιστής τε καὶ μύστης , πάσῃ σπουδῇ συνάγειν τοὺς πάντας , τὸ μὲν οὐκ ἐποίει , τὴν δ´ ἐναντίαν ὥσπερ ἐπίτηδες σπεύδων ἰέναι , καὶ προσερεθίζων φεῦ ! ὁσημέραι καθεωρᾶτο τὴν μάχην , καὶ τὴν διαίρεσιν καὶ τὴν στάσιν ἀνάπτων . Ἐπεὶ δὲ μὴ καὶ Γρηγόριον εἶχε συναινοῦντα τούτοις τὸν μέγαν , πλεῖστα μὲν οὖν καὶ παραινοῦντα καὶ εἰσηγούμενον τὴν εἰρήνην καὶ τὴν ὁμόνοιαν διὰ πάντων , καὶ τὰ τῷ σχήματι καὶ τῇ ἀξίᾳ κατάλληλα πράττειν αὐτὸν ἀξιοῦντα · τοῦτο καὶ γὰρ πρὸς αὐτοῦ τε εἶναι , καὶ τοῦ κοινῇ τῇ βασιλείᾳ καὶ παντὶ τῷ γένει λυσιτελοῦντος , τὸ δ´ ἐναντίον πᾶν τοὐναντίον ἐξ ἐφαμλλου , καὶ πρόσεστι καὶ τὸ τῆς θείας ἀγανακτήσεως , φησὶν , ἄνωθεν καὶ τῆς δίκης , πρᾶγμα τοσοῦτον καὶ οὕτως ὑπερφυὲς , καὶ ῥᾷστά γε πεφυκὸς καὶ μόνον τὴν πανωλεθρίαν ἐπάγειν . Ἐπειδὴ ταῦτα καὶ φρονοῦντα καὶ συμβουλεύοντα κατεῖδε τὸν μέγαν , οὐχ ἅπαξ , οὐδὲ δις , οὐδὲ μόνον πρὸς αὐτὸν μόνον , ἀλλὰ καὶ πολλάκις , καὶ πολλῶν καὶ μεγάλων παρόντων , κἀν τῆ συγκλήτῳ καὶ τῆς βασιλίδος ἔστιν ὅτε προκαθημένης · καὶ τοτὲ μὲν μόνον , τοτὲ δὲ καὶ σὺν ὀλίγοις τῶν ὁμοτρόπων , δέον αὐτὸν καὶ θαυμάζειν τοῦ φρονήματος καὶ τῆς κατὰ καιρὸν ταῤῥησίας , καὶ χάριτας ὄφλειν τῆς εὐνοίας τε καὶ φίλτρου , καὶ τοῦ κοινῇ πρὸς δόξαν ἰόντος · οὕτω καὶ γὰρ ἂν ἔδειξε πράγμασι τὸν κοινὸν πατέρα καὶ κη δεμόνα τοῦ γένους , καὶ ὡς οὐ μάτην , οὐδ´ ἀπλῶς τὸ μέγα τουτὶ περίκειται πρόσρημα · ὁ δὲ καὶ πρὸς ὁργὴν διεγείρεται μᾶλλον , καὶ κατὰ τοῦ φίλου χωρεῖ , καὶ ὁπλίζεται φεῦ ! κατὰ τοῦ πράου συμβούλου , καὶ ἀμύνασθαι σπουδῇ πάσῃ ζητεῖ τὸν ἄνδρα , μήτε τὰς προτέρας τιμὰς , καὶ οἷς αὐτὸν ἀνεκήρυττε δημοσίᾳ τε καὶ κατ´ οἶκον , καὶ πρὸ τῶν συνόδων καὶ μετὰ τὰς συνόδους , κἀν τοῖς πρώτοις ἐτίθει τῶν ωίλων , μήτε τὰ παρόντα λογιζόμενος ταῦτα , καὶ πᾶσι μὲν ὄντα λυσιτελῆ καὶ σωτήρια , καὶ τοῖς κοινῆ καὶ καθένα , καὶ αὐτῷ τούτῳ δὲ πρὸ τῶν ἄλλων τὴν κοινὴν ἀνῃηρημένῳ προστασίαν τῶν πάντων , καὶ τὸν ὑπὲρ αὐτῶν καὶ τῆς κοινῆς οἰκονομίας ὀφείλοντα διδόναι λόγον τῷ κοινῷ τῶν ὅλων δεσπότῃ . Γρηγόριος μὲν οὖν ὁ σοφὸς εὐθὺς ἐκποδὼν ἦν , ἐπειδήπερ ἀνηνύτοις ἐπιχειρῶν ἔγνω , καὶ τῆς πόλεως οὐ μακρὰν ἑαυτῷ τε καὶ Θεῷ συγγινόμενος συνήθως καθ´ ἡσυχίαν , καὶ κατὰ τὸν θεῖον ἐκεῖνον Ἰερεμίαν , τὴν τοῦ γένους παρακοὴν καὶ τὴν πανωλεθρίαν ἀποκλαιόμενος · ὁ δὲ ποιμὴν , ἐπεὶ κατὰ τῆς ποίμνης φεῦ ! καθ´ ἑκάστην ἦν αὐτῷ ἡ σπουδὴ , καὶ διὰ τοῦτο καὶ τοῖς κριοῖς μᾶλλον ἐπετίθετο τῶν προβάτων , ἵνα καὶ μᾶλλον τὸ πᾶν κατεργάσηται , τί μὲν οὐκ ἐνενόει , τί δ´ οὐκ ἐβουλεύετο νύκτωρ καὶ μεθ´ ἡλέραν ; ὥστε καὶ τὸν ἐπίσημον τουτονὶ κριὸν τῆς μεγάλης Χριστοῦ ποίμνης πρὸς τοῖς ἄλλοις ἐκείνοις , ἢ καὶ πρὸ τῶν ἄλλων ἀπάντων γε καθελεῖν · καὶ ἐπειδὴ προσωπεῖον οὐκ εἶχεν αὐτῷ τὰ τῆς μάχης , οὐδ´ ἐδύνατο καὶ σκιὰν γοῦν τινα πλάσαι κατ´ ἐκείνου συκοφαντίας , κατὰ τῆς εὐσεβείας ἀναίδην ὅλος χωρεῖ . καὶ πόλεμον ἀλλόκοτόν τινα καὶ καινὸν ἐπεγείρει τῇ Ἐκκλησίᾳ , καὶ τῶν θείων δογμάτων ἀναίρεσιν μελετᾷ , φεῦ ! τῶν ἱερέων καὶ διδασκάλων ὁ προὔχων · οὕτω καὶ γὰρ ᾤετο καὶ τὸν πρόμαχόν , τε καὶ κήρυκα , Γρηγόριον δηλαδὴ τὸν σοφὸν συγκαταστρέψειν ἐκείνοις , καὶ τρόπαιον ἀναστήσειν κατὰ τῆς ἐκείνου σπουδῆς καὶ φιλοσοφίας , μᾶλλον δὲ κατὰ τῆς δι´ αὐτὸν ὑπ´ αὐτοῦ πολεμουμένης κάκιστα τοῦ Χριστοῦ Ἐκκλησίας , οὐ τῳ κατ´ αὐτὸν σχήματί τε καὶ πράγματι μόνον ἀπᾷδον . ἀλλὰ καὶ Χριστιανῶν ὁμοῦ πάντων
Lemmas: καί ὁ σκηνή ἀπορρίπτω , καί οὗτος ὁ ὁμολογία καί ὁ γράμμα ἔξαρνος γίγνομαι ,, ἅμα ὁ ὁμόφρων περίειμι ὁ πόλις , θορυβέω ἐπί ὁ πρότερος καί αὖθις , καί ὁ ψεύδω παρασύρω ὁ ἀστήρικτος · ὁ γάρ Αἰθίοψ οὐ λευκαίνω · καί ὁ καρκῖνος ὀρθῶς βαδίζω οὐ διδάσκω · σύνοδος συγκροτέω παρά ὁ ἐκκλησία καί πάλιν , κατ´ οὐδείς μικρός ὁ κατά ὁ Βαρλαάμ πρῶτος ἐκεῖνος · καί πάλιν ἁγνιστής τε καί ἀθλητής περιφανής ὁ εὐσέβεια ὁ μέγας , ὁμοῦ τε ὁ πλάνη ὁ ὁ θεῖον Γραφής λόγος καί ὁ ἱερός ὁ θεολόγος διδασκαλία ἐλέγχω , καί ὁ κατ´ εὐσέβεια ἀλήθεια ὁ κράτος λαμπρῶς εἰσαῦθις περιποιέω , ἅμα καί ὁ θαυμαστός βασιλεύς πάρειμι , οὔοω μέν ἐπιλαμβάνω τότε ὁ κράτος , ἢ ὁ μέν κράτος καί ὁ πρᾶγμα ἐπιλαμβάνω , ὁ διάδημα δέ σύν ὁ ὁ βασίλεια ὄνομα μόνος οὔπω περίκειμαι , καί ὁ ὁ θαυμαστός βασιλεύς καί ἀδελφός τόπος ἀποπληρόω , ἤδη ] μετά ὁ ὑπέρ εὐσέβεια ἀγών τε καί κατορθόω Μάτων καλῶς πρός θεός ἐκδημέω · ὅς δή καί ὁ Ἀκίνδυνος ὁ ὁ Βαρλαάμ ἐπί ὁ μέγας οὗτος ἐξελέγχω σύνοδος κακῶς φρονέω , καί ὁ κοινός ἀξίωμα καί ὁ δόξα ὁ ἐκκλησία ἀντίκειμαι προφανῶς , καθά δήπου καί βασιλεύς ὁ ἀγαθός ἀδελφός ἐκεῖνος ὁ Βαρλαὰμι πρότερος · ἐπικυρόω καί αὐτός σύν ὁ ὁ ἐκκλησία προΐστημι , καί ὁ ἱερός · ὁ ἀρχηγός καί προκάθημαι , ὁ σοφός δηλαδή Γρηγόριος σῦς γε ὁ περί αὐτός , ὁ κράτος ὁ εὐσέβεια · μᾶλλον δέ καί θαυμάζω καί ἀνακηρύσσω καί λόγος καί γράμμα καί παντοδαπός ἔπαινος αὐτός ὁμοῦ πᾶς , κατ´ οὐδείς μικρός ὁ ἐπί ὁ πρῶτος ἐκεῖνος σύνοδος · ἡνίκα δή καί ὁ κατά ὁ αἵρεσις καί ὁ οὗτος ἀρχηγός , ὑπέρ ὁ εὐσέβεια ψέφω ὁ ἐκκλησία κοινῆ , καλῶς ἐκτίθημι τόμος , αυνεπτυγμένως ὁμοῦ πᾶς περιλαμβάνω , καί ὑπογραφή κατασφαλίζω ὁ κορυφαῖος ὁ ἐκκλησία , καί πρό πᾶς ὁ πᾶς προκάθημαι , καί ὁ πατριαρχικός ἔχω τότε θρόνος , εἰς μακρός ἐγώ ἀποτείνω καθοράω ὁ ὁ λόγος , διό καί συντέμνω ἀνάγκη καθ´ ὅσος οἷος τε ὁ συνεχής καί πυκνός ὁ ὑπόθεσις διωθέω , καθάπερ ἐν θέατρον καί πλῆθος ὁ συναντάω . οὔπω δύο μείς τυγχάνω παρέρχομαι ὅλος μετά ὁ δύο σύνοδος οὗτος , καί ὁ μακρός καί χαλεπός κατ´ ἀλλήλων ἄρχω στάσις ὁ ἡμέτερος , καί ὁ ἐμφύλιος μάχη τε καί φθορά , καί ὁ κοινός ὁ βασίλεια ὁμοῦ καί ὁ ἐκκλησία ποιμήν τε καί ὁδηγός , ὁ κοινός θόρυβος καί ὁ τίνω ἀλόγιστος ὁρμή καί ὁ διαβολή καί ὁ φθόνος ὀφείλω ἐπέχω , καί πρός εἰρήνη τε καί ὁμόνοια , ὡς ὁ εἰρήνη εὐαγγελιστής τε καί μύστης , πᾶς σπουδή συνάγω ὁ πᾶς , ὁ μέν οὐ ποιέω , ὁ δδʹ ἐναντίος ὥσπερ ἐπίτηδες σπεύδω εἶμι , καί προσερεθίζω φεῦ ! ὁσημέραι καθοράω ὁ μάχη , καί ὁ διαίρεσις καί ὁ στάσις ἀνάπτω . ἐπεί δέ μή καί Γρηγόριος ἔχω συναινέω οὗτος ὁ μέγας , πλεῖστος μέν οὖν καί παρανέω καί εἰσηγέομαι ὁ εἰρήνη καί ὁ ὁμόνοια διά πᾶς , καί ὁ ὁ σχῆμα καί ὁ ἄξιος κατάλληλος πράσσω αὐτός ἄξιος · οὗτος καί γάρ πρός αὐτός τε εἰμί , καί ὁ κοινός ὁ βασίλεια καί πᾶς ὁ γένος λυσιτελέω , ὁ δδʹ ἐναντίος πᾶς ἐναντίος ἐκ ἐφαμλλου , καί πρόσειμι καί ὁ ὁ θεῖος ἀγανάκτησις , φημί , ἄνωθεν καί ὁ δίκη , πρᾶγμα τοσοῦτος καί οὕτως ὑπερφυής , καί ῥᾴδιος γε φύω καί μόνος ὁ πανωλεθρία ἐπάγω . ἐπεί οὗτος καί φρονέω καί συμβουλεύω καθοράω ὁ μέγας , οὐ ἅπαξ , οὐδέ δις , οὐδέ μόνος πρός αὐτός μόνος , ἀλλά καί πολλάκις , καί πολύς καί μέγας πάρειμι , ἐν τῆ σύγκλητος καί ὁ βασιλίς εἰμί ὅτε προκάθημαι · καί τοτέ μέν μόνος , τοτέ δέ καί σύν ὀλίγος ὁ ὁμότροπος , δήω αὐτός καί θαυμάζω ὁ φρόνημα καί ὁ κατά καιρός ταῤῥησίας , καί χάρις ὄφιλω ὁ εὔνοια τε καί φίλτρον , καί ὁ κοινός πρός δόξα εἶμι · οὗτος καί γάρ εἄν δείκνυμι πρᾶγμα ὁ κοινός πατήρ καί καί Δέμονα ὁ γένος , καί ὡς οὖον μάτην , οὐδός ἀπλόος ὁ μέγας οὗτος περίκειμαι πρόσρημα · ὁ δέ καί πρός ὀργή διεγείρω μᾶλλον , καί κατά ὁ φίλος χωρέω , καί ὁπλίζω φεῦ ! κατά ὁ πρᾶος σύμβουλος , καί ἀμύνω σπουδή πᾶς ζητέω ὁ ἀνήρ , μήτε ὁ πρότερος τιμή , καί ὅς αὐτός ἀνακηρύσσω δημόσιος τε καί κατ´ οἶκος , καί πρό ὁ σύνοδος καί μετά ὁ σύνοδος , ἐν ὁ πρῶτος τίθημι ὁ ωίλων , μήτε ὁ πάρειμι λογίζομαι οὗτος , καί πᾶς μέν εἰμί λυσιτελής καί σωτήριος , καί ὁ κοινῆ καί καθένας , καί αὐτός οὗτος δέ πρό ὁ ἄλλος ὁ κοινός ἀναλέγω προστασία ὁ πᾶς , καί ὁ ὑπέρ αὐτός καί ὁ κοινός οἰκονομία ὀφείλω δίδωμι λόγος ὁ κοινός ὁ ὅλος δεσπότης . Γρηγόριος μέν οὖν ὁ σοφός εὐθύς ἐκποδών εἰμί , ἐπεί ἀνήνυτος ἐπιχειρέω γιγνώσκω , καί ὁ πόλις οὖον μακράν ἑαυτοῦ τε καί Θεός συγγίγνομαι συνήθης καθ´ ἡσυχία , καί κατά ὁ θέω ἐκεῖνος Ἰερεμίας , ὁ ὁ γένος παρακοή καί ὁ πανωλεθρία ἀποκλαίω · ὁ δέ ποιμήν , ἐπεί κατά ὁ ποίμνη φεῦ ! καθ´ ἕκαστος εἰμί αὐτός ὁ σπουδή , καί διά οὗτος καί ὁ κριός μᾶλλον ἐπιτίθημι ὁ πρόβατον , ἵνα καί μᾶλλον ὁ πᾶς κατεργάζομαι , τίς μέν οὐ ἐννοέω , τίς δδʹ οὐ βουλεύω νύκτωρ καί μεθ´ ἡλέραν ; ὥστε καί ὁ ἐπίσημος οὗτος κριός ὁ μέγας Χριστός ποίμνη πρός ὁ ἄλλος ἐκεῖνος , ἢ καί πρό ὁ ἄλλος ἀπαντάω γε καθαιρέω · καί ἐπεί προσωπεῖον οὐ ἔχω αὐτός ὁ ὁ μάχη , οὐδός δύναμαι καί σκιά γοῦν τις πλάσσω κατ´ ἐκεῖνος συκοφαντία , κατά ὁ εὐσέβεια ἀναίδην ὅλος χωρέω . καί πόλεμος ἀλλόκοτος τις καί καινός ἐπεγείρω ὁ ἐκκλησία , καί ὁ θεῖον δόγμα ἀναίρεσις μελετάω , φεῦ ! ὁ ἱερός καί διδάσκαλος ὁ προέχω · οὗτος καί γάρ οἴομαι καί ὁ πρόμαχος , τε καί κῆρυξ , Γρηγόριος δηλαδή ὁ σοφός συγκαταστρέφω ἐκεῖνος , καί τρόπαιον ἀνίστημι κατά ὁ ἐκεῖνος σπουδή καί φιλοσοφία , μᾶλλον δέ κατά ὁ δις αὐτός ὑπό αὐτός πολεμέω κακός ὁ Χριστός ἐκκλησία , οὖον ὁ κατ´ αὐτός σχῆμα τε καί πρᾶγμα μόνος ἀπᾴδω . ἀλλά καί Χριστιανός ὁμοῦ πᾶς