cogPG.PG151 217
τοὺς διὰ πολυτελῶν ἐνδυμάτων καὶ ἀνιδημάτων ὡραῖσμοὺς , καλλωπιζομένων ἦβᾷ μὲν ἔξωθεν τῶν ἐμπαθῶν , ἔνδοθεν δὲ περικειμένων ὡς δυσειδὲς προσωπεῖον τὰ πάθη τῆς ἀτιμίας , καὶ ὄντως ἐξομοιουμένων τάφοις κεκονιαμένοις , οἵτινες ἔξωθεν μὲν φαίνονται ὡραῖοι , ἔνδοθεν δὲ γέμουσι δυσωδίας καὶ πάσης ἀκαθαρσίας · δουλωθέντα γὰρ τῇ κακίᾳ τὰ αἰσθητήρια ταῦτα , ἔσωθέν τε καὶ ἔξωθεν , ἐγγύθεν τε καὶ πόῤῥωθεν , ἐπισπᾶται τὰ μίση · καὶ οὕτως οὐ μόνον ἐξέρχεται , ἀλλὰ καὶ εἰσέρχεται διὰ τῶν ἐν ἡμῖν ἐμφύτων θυρίδων ἡ πρὸς θάνατον ἀμαρτία · « Τὰ γὰρ ἐκπορευόμενα διὰ τοῦ στόματος , φησίν , ἐκεῖνά ἐστι τὰ κινοῦντα τὸν ἄνθρωπον · » καὶ , « Ὁ ἐμβλέψας γυναικὶ πρὸς τὸ ἐπιθυμῆσαι αὐτῆς , ἤδη ἐμοίχευσεν αὐτὴν ἐν τῇ καρδίᾳ αὐτοῦ . » Ἡ δὲ τοιαύτη φιλοσώματος ψυχὴ , τὸ κατ´ αἴσθησιν ἡδὺ παντὶ τρόπῳ θηρωμένη , καὶ τὴν κατὰ τὴν ἁφήν τε καὶ γεῦσιν καὶ τὰς ἄλλας αἰσθήσεις ἡδονῇ πανταχόθεν συμφέρουσα τὰς ὕλας , γεννᾷ τὴν φλοκτημοσύνην καὶ τὴν φιλαργυρίαν · αἱ δέ τὰς κλοπὰς , καὶ τὰς ἀδικίας καὶ τὰς ἀρπαγὰς , καὶ πᾶν εἰδος πλεονεξίατ . Ἕστι δὲ καὶ ἄλλη παρὰ ταύτας , ἀνὰ τῶν σωματικῶν αἰσθητηρίων , περιεκτικωπάτη αἴσθησις ἔνδοθεν , ἡ φαντασία , καθ´ ἡν καὶ αὐτὴν ἡδοναί τε ἕτεραι καὶ πάθη φύονται τοῖς φιλοκόσμοις , ἧ ἐστιν ἡ οἴησις , ἡ φυσίωσις , καὶ ἡ ἀλαζονεία . Ἀλλὰ καὶ μικτά τινα πάλιν ἔτερα πάθη ἐξαἰσθήσεω · συνίστανται καὶ φαντασίας · ταῦτα δέ ἐστιν ἀνθρωπαρέσκεια , κενοδοξία , καὶ ὑπερηφανία . Ἡ μὲν οὖν κατὰ ψυχὴν ἐκ Θεοῦ καὶ τῶν θείων ἡδονὴ καθαρά ἐστι καὶ ἀπαθὴς καὶ ἀμιγὴς ὀδύνης · ὁ δὲ κόσμος οὗτος τῇ ἡδονῇ φυσικῶς συμφέρει τὴν ὀδύνην , οὐ μόνον διὰ τὰς πολυτρόπους μεταβολὰς καὶ ἀλλοιώσεις , ἀλλ´ ὅτι καὶ μόριον ἐλάχιστον ἑκάστω παρέχων , τοῦ πλείονος ἀποστερεῖ · εἷς γὰρ ὤν ὁ κόσμος , εἰς μυρίους καὶ ἀναριθμήτους μερίζετει σχεδὸν , ὧν ἔκαστος ὅλον αὐτὸν ἔχειν τε καὶ ἄρχειν ἐπιποθεῖ καὶ σπεύδει . Τοῦ παντὸς οὗν ὁ φιλόκοσμος ἐπιθυμῶν , κἂν τὸ πλέον ἔχῃ πρὸς τὸ πᾶν , κἂν ὁλίγου μέν τινος μετέχῃ , πλέον δέ τινος τῶν ἄλλων , αὐτὸς μὲν λυπεῖται τῇ στερήσει , τὸν δὲ πρὸς αὐτὸν ἐλαττούμενον τῷ πλεονασμῷ λυπεῖ . Τῆς μέντοι κατὰ νοῦν καὶ θείας ἀπολαύσεως καὶ ἡδονῆς ἀμερίστῳ μεριζομένης , κἂν εἰ πάσης δεκτικός τις γένοιτο , τοὺς ἄλλους οὐ παραβλάπτει · καὶ τὴν εὐσέβειαν γὰρ ἕκαστος ἡμῶν ὁλόκληρον ἔχει , καὶ τὴν τοῦ πλησίον οὐ λυμαίνεται , μᾶλλον δὲ καὶ συνεογεῖ πολυειδῶς . Ὁ μὲν οὖν κόσμος οὐτος , καθάπερ ἔφην , μετὰ τὴς ἡδονῆς καὶ ὀδύνην προξενεῖ · τὸ δὲ ἡμέτερον σῶν τὴν μέν ἡδονὴν ἀποδέχεται , τὴν δὲ ὀδύνην ἀπαναίνεται · διὸ καὶ ὁ αὐτὸς αὐτῷ κόσμος , προσηνής ἐστι καὶ ἀνήμερος . Οἱ δὲ τῆς φιλίας τοῦ σώματος ἐξηρτημένοι , τὴν τοῦ κόσμου φύσιν ἀγνοήσαντες , ὡς μὴ´ μόνον ἐνήδονός ἐστιν , ἀλλὰ καὶ ἀνώδυνος , καὶ μὴ συνορῶντες ὅτι φευκτόν ἐστιν αὐτοῖς οἴκοθεν ὃ περιέπουσι , πρὸς μὲν τὴν τῶ κόσμῳ συμπεφυκνῖαν ἁπαρεσκόμενοι ὀδύνην , ὡς ἐν νυκτομαχίᾳ δὲ τὸ τοῦ πάθους αἴτιον ἀγνοοῦντες , ἀλλήλους ἐπὶ ταῖς συμβαινούσαις ἑκάστοτε δυσχερείαις αἰτιῶνται . κἀντεῦθεν
Lemmas: ὁ διά πολυτελής ἔνδυμα καί ἀνοίδημα ὡραϊσμός , καλλωπίζω ἥβη μέν ἔξωθεν ὁ ἐμπαθής , ἔνδοθεν δέ περίκειμαι ὡς δυσειδής προσωπεῖον ὁ πάθος ὁ ἀτιμία , καί εἰμί ἐξομοιόω τάφος κονιάω , ὅστις ἔξωθεν μέν φαίνω ὡραῖος , ἔνδοθεν δέ γέμω δυσωδία καί πᾶς ἀκαθαρσία · δουλόω γάρ ὁ κακία ὁ αἰσθητήριον οὗτος , ἔσωθεν τε καί ἔξωθεν , ἐγγύθεν τε καί πόρρωθεν , ἐπισπάω ὁ μισέω · καί οὕτως οὖον μόνος ἐξέρχομαι , ἀλλά καί εἰσέρχομαι διά ὁ ἐν ἐγώ ἔμφυτος θυρίς ὁ πρός θάνατος ἁμαρτία · « ὁ γάρ ἐκπορεύω διά ὁ στόμα , φημί , ἐκεῖνος εἰμί ὁ κινέω ὁ ἄνθρωπος · » καί , « ὁ ἐμβλέπω γυνή πρός ὁ ἐπιθυμέω αὐτός , ἤδη μοιχεύω αὐτός ἐν ὁ Καρδία αὐτός . » ὁ δέ τοιοῦτος φιλοσώματος ψυχή , ὁ κατ´ αἴσθησις ἡδύς πᾶς τρόπος θηράω , καί ὁ κατά ὁ ἁφή τε καί γεῦσις καί ὁ ἄλλος αἴσθησις ἡδονή πανταχόθεν συμφέρω ὁ Ὕλας , γεννάω ὁ φλοκτημοσυνειμι καί ὁ φιλαργυρία · ὁ δέ ὁ κλοπή , καί ὁ ἀδικία καί ὁ ἁρπάγη , καί πᾶς εἶδος πλεονεξίατ . εἰμί δέ καί ἄλλος παρά οὗτος , ἀνά ὁ σωματικός αἰσθητήριον , περιεκτικός αἴσθησις ἔνδοθεν , ὁ φαντασία , καθ´ ἐάν καί αὐτός ἡδονή τε ἕτερος καί πάθος φύω ὁ φιλόκοσμος , ἧ εἰμί ὁ οἴησις , ὁ φυσίωσις , καί ὁ ἀλαζονεία . ἀλλά καί μικτός τις πάλιν ἔτερα πάθος ἐξαἰσθήσεω · συνίστημι καί φαντασία · οὗτος δέ εἰμί ἀνθρωπαρέσκεια , κενοδοξία , καί ὑπερηφανία . ὁ μέν οὖν κατά ψυχή ἐκ Θεός καί ὁ θεῖον ἡδονή καθαρός εἰμί καί ἀπαθής καί ἀμιγής ὀδύνη · ὁ δέ κόσμος οὗτος ὁ ἡδονή φυσικός συμφέρω ὁ ὀδύνη , οὖον μόνος διά ὁ πολύτροπος μεταβολή καί ἀλλοιόω , ἀλ ὅτι καί μόριον μικρός ἕκαστος παρέχω , ὁ πλείων ἀποστερέω · εἷς γάρ εἰμί ὁ κόσμος , εἰς μυρίος καί ἀναρίθμητος μερίζω σχεδόν , ὅς ἔκαστος ὅλος αὐτός ἔχω τε καί ἄρχω ἐπιποθέω καί σπεύδω . ὁ πᾶς ἐν ὁ φιλόκοσμος ἐπιθυμέω , κἀν ὁ πλέω ἔχω πρός ὁ πᾶς , κἀν ὀλίγος μέν τις μετέχω , πλέω δέ τις ὁ ἄλλος , αὐτός μέν λυπέω ὁ στερέω , ὁ δέ πρός αὐτός ἐλασσόω ὁ πλεονασμός λυπέω . ὁ μέντοι κατά νόος καί θεῖος ἀπόλαυσις καί ἡδονή ἀμέριστος μερίζω , κἀν εἰμί πᾶς δεκτικός τις γίγνομαι , ὁ ἄλλος οὖον παραβλάπτω · καί ὁ εὐσέβεια γάρ ἕκαστος ἐγώ ὁλόκληρος ἔχω , καί ὁ ὁ πλησίος οὖον λυμαίνομαι , μᾶλλον δέ καί συνεογεῖ πολυειδῶς . ὁ μέν οὖν κόσμος οὐτος , καθάπερ φημί , μετά σής ἡδονή καί ὀδύνη προξενέω · ὁ δέ ἡμέτερος σός ὁ μέν ἡδονά ἀποδέχομαι , ὁ δέ ὀδύνη ἀπαναίνομαι · διό καί ὁ αὐτός αὐτός κόσμος , προσηνής εἰμί καί ἀνήμερος . ὁ δέ ὁ φίλιος ὁ σῶμα ἐξαρτάω , ὁ ὁ κόσμος φύσις ἀγνοέω , ὡς μή μόνος ἐνήδονος εἰμί , ἀλλά καί ἀνώδυνος , καί μή συνοράω ὅτι φευκτός εἰμί αὐτός οἴκοθεν ὅς περιέπω , πρός μέν ὁ ὁ κόσμος συμφύω ἁπαρέσκω ὀδύνη , ὡς ἐν νυκτομαχία δέ ὁ ὁ πάθος αἴτιος ἀγνοέω , ἀλλήλων ἐπί ὁ συμβαίνω ἑκάστοτε δυσχέρεια αἰτιάομαι . ἐντεῦθεν