cogPG.PG151 307
ῥηθήσεται · ἃ δὴ καὶ εἰς πράγματα μετὰ μικρὸν θαυμαστῶς ἐξέβη , τῆς θείας ἐκείνης ἀποκαλύψεως ἐν μηδενὶ τὸ παράπαν διαπεσούσης · εἰ γὰρ καὶ πρὸ τῆς τοῦ μεγάλου χειροτονίας ἡ καταστροφὴ γέγονεν Ἀκινδύνου , ἀλλὰ καὶ αὖθις τῆς αἱρέσεως κατὰ δια φόρους αἰτίας καὶ χρόνους , νῦν μὲν καθαιρουμένης , νῦν δὲ τὰς κεφαλὰς συνεχεῖς ἀναδιδούσης ταῖς τινων συμμαχίαις , κατὰ τὴν Ὑδραν τὴν ἐν τῷ μύθῳ , τέλος ὁ καθ´ ἡμᾶς Ἡρακλῆς οὑτοσὶ , καὶ τὴν τοῦ ίου πυρὸς ἐνεργεστέραν προσλαβὼν συμμαχίαν , ὡς τὴν τοῦ αἰσθητοῦ πρὸν ἐκεῖνος , τοῦ θείου δηλαδὴ Πνεύματος διὰ τῆς χειροτονίας δαψιλέστερον ἐπὶ τοῦτον ῥυέντος , καὶ τέμνει καὶ καίει μέχρι ῥιζῶν αὐτῶν ὡς εἰπεῖν καὶ πυθμένων , ἐπ´ Ἐκκλησίας κοινῇ πάσης , καὶ σιγῇ καὶ βυθῷ καὶ πανωλεθρίᾳ παντελεῖ δίδωσι . Τί τὸ μετ´ ἐκείνην τὴν θαυμαστὴν ὄψιν ; Ἐγὼ μὲν ἐβουλόμην καὶ τοῖς κατὰ μέρος ἐπεξελθεῖν πᾶσι καθόσον οἷόν τε , καὶ ταῖς ἀριστείαις ἐκείναις τοῦ μεγάλου καὶ τοῖς θαυμαστοῖς ἄθλοις ἐπικαλλωπίσαι τὸν λόγον , καὶ οἶον ἐπεντρυφῆσαι τῷ διηγήματι · ἀπάγει δέ με τὸ τοῦ λόγου μῆκος αὖθις ἐκείνων τῆς συμμετρίας ἐκπίπτον · διὸ τοὺς ἐκεῖνα ποθοῦντας , τοῖς τε λόγοις ἐκείνου , καὶ τοῖς τῆς Ἐκκλησίας κοινοῖς παραπίμψας τόμοις τε καὶ συγγράμμασιν αὐτὸς ὡδί πως κεφαλαιώσω τὸν λόγον , τιμῶν τὸ , Πᾶν μέτρον ἄριστον , ἐπειδήπερ κἀκεῖνος . Ἐρίσταται μὲν ὁ προσδοκώμενος εὐσεβέστατος βασιλεὺς μετὰ τῶν ἐν τέλει · ἀκούει δ´ ἐντελέστεοον ταῦτα παρὰ τοῦ πατριάρχου , οὐδὲ πρότερον ἀνήκοος πάντη διαγεγονὼς τῶν τοιούτων · συγκροτεῖται δ´ ἡ σύνοδος κατὰ τὸν μέγιστον καὶ περιφανῆ νεὼν τῆς τοῦ Θεοῦ μεγάλης Σοφίας · συντρέχει δ´ ἡ πόλις πᾶσα σχεδὸν , ὡς ἐν μεγάλῳ τινὶ καὶ περιφανεῖ τῷ ἀγῶνι · ἃ Βαρλαὰμ εἰσάγεται τῶν μοναχῶν κατηγοσήσων Ξπερ καὶ πρώην · ἀρνεῖται τὴν τάξιν , καὶ τὸ πρότερον παραιτησάμενος σχῆμα τοῦ κατηγόρου , ἐφ´´ ἕτερ´ ἄττα καὶ δὴ πειρᾶται χωρεῖν , καὶ τὴν ὑπόθεσιν διαφθείρειν , ἀλλ´ οὐδέν τι πλέον ἔσχεν ἐκ τούτων · ἀλίακεται κὰρ εὐθὺς , καὶ μὴ βουλομένου τῶν αὐτοῦ συγγραμμάτων προκομισθέντων , ἅπερ αὐτὸς ἀπαιτηθεὶς δι´ ἑαυτοῦ πρὸ ὀλίγου τῷ τῆς Ἐκκλησίας δέδωκε προεστῶτι · τέλος ἐξελέγχεται τὰ τῆς πολυειδοῦς αἱρέσεως θαυμαστῶς ἐπὶ πάντων , καὶ παρὰ πάντων ὁμοῦ κωμῳδεῖται καὶ διαμυκτηρίζεται · μᾶλλον δὲ καὶ παλαμναιοτάταις τισὶ ταῖς ἀραῖς αὐτά τε καὶ ὁ πατὴρ όμοῦ καὶ δημιουργὸς αὐτῶν δικαίως καθυποβάλλονται · καὶ ἐπειδὴ μήτε λέγειν μήτ´ ἀποδιδράσκειν τοὺς περιφανεῖς τῆς ἀληθείας ἐλέγχους ὁ Βαρλαὰμ ὅλως εἶχεν , ἀλλ´ οὐδ´ ἐκφεύγειν τέως ἐδόνατο τὸν τῆς Ἐκκλησίας δικαιότατον ζῆλον , καὶ τοῦ κοινοῦ τῶν πιστῶν · ἐκείνου θεάτρου , πρὸς ὀργὴν κατὰ τῆς αἱρέσεως ἤδη κεκινημένου , καὶ τοὺς αἰτίους τῆς πλάνης ἀνελεῖν ἐκζητοῦντος · τοιαῦτα καὶ γὰρ τὰ τοῦ δήμου πρὸς ἀμετρίαν ἑτοίμως ἰόντα , τὴν μεταμέλειαν ὑποκρίνεται καὶ τὴν ὁμολογίαν τῆς ἀληθείας · καὶ ὁ μὲν , οὕτω τῶν ἑαυτοῦ συγγραμμάτων αἵρεσιν καὶ ψεῦδος καταγνοὺς ἐπὶ πάντων , καὶ μετανοίας χώραν αἰτήσας καὶ λαβὼν δῆθεν , τὴν φδου κυνῆν , ὅ φασιν , ὑποδεις , καὶ ἀφανείᾳ δεδωκὼς ἑαυτὸν , πρὸς Λατίνους τοὺς ἑταίρους εὐθὺς ἀποτρέχει μετὰ τῆς δυσσεβείας . Ἡ δ´ Ἐκκλησία Χριστοῦ τὸν ἑαυτῆς καθαρῶς ἐπιγινώσκει προστάτην , Γρηγόριον δηλαδὴ τὸν μέγαν , καὶ κροτεῖ καὶ θαυμάζει , καὶ παντοδαποῖς τισιν ἀναδεῖ τοῖς τῶν ἐπαίνων στεφάνοις · τί μὲν οὐ λέγουσα τῶν θαυμαστῶν κατ´ ἐκείνου · τί δ´ οὐ ποιοῦσα ; μᾶλλον δὲ πάντα μὲν τὰ βέλτιστα καὶ λέγουσα καὶ ποιοῦσα , ἄξιον δ´ ἐκείνου μηδέν τι μηδαμῶς ποιεῖν καὶ λέγειν δοκοῦσα . Οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ βασιλεὺς αὐτὸς σύν γε τοῖς καθ´ αἷμα προσήκουσι , καὶ δὴ καὶ τοῖς προὔχουσι τῶν ἐν τέλει , καὶ διδάσκαλον εὐσεβείας , καὶ κανόνα δογμάτων ἱερῶν , καὶ στῦλον τῆς ὀρθῆς δόξης , καὶ πρόμαχον Ἐκκλησίας , καὶ βασιλείας εὐσεβοῦς καύχημα , καὶ πᾶν ὅ τι γε τῶν καλλίστων μετὰ μεγάλου τοῦ θαύματος αὐτὸν ἀπεκάλουν . Ἀλλ´ ὢ τῆς πονηρᾶς διαδοχῆς καὶ τῆς ὑποστροφῆς καὶ παῤῥησίας αὖθις τοῦ ψεύδους ! Πάλιν Ἀρχέλαος μετὰ τὸν Ἡρώδην , καὶ Καϊάφας κατὰ Χριστοῦ δημηγορῶν μετὰ τὸν κηδεστὴν Ἅνναν , ἄκων τε προφητεύων ὑπὲρ τοῦ ἔθνους , καὶ συνηγορῶν τῇ πολεμουμένῃ παρ´ αὐτοῦ ἀληθεία , καὶ τοῖς ὑπὲρ αὐτῆς λόγοις τῶν προφητῶν τε καὶ θεολόγων , καὶ Ἀκίνδυνος ὁ σκαιὸς μετ´ ἐκείνους καὶ σὺν ἐκείνοις τὴν τοῦ Βαρλαὰμ δολερῶς ὑπιὼν αἵρεσιν καὶ τὴν πλάνην , καὶ τοὺς ὁμιλητὰς ἐκείνου σκορπισθέντας συνάγων , πλείστους τε σὺν αὐτοῖς προσεταιρισόμενος ἄλλους , καὶ τὴν αἵρεσιν ξυνιστὰς , ἑαυτόν τε προστάτην καὶ διδάσκαλον αὐθημερινὸν χειροτονών δυσσεβείας , ὁμόσε τε κατὰ τῆς εὐσεβείας χωρῶν καὶ τοῦ ταύτης προμάχου , καθάπερ ὁ Σαμαρεὺς πάλαι Σίμων , καὶ Νικόλαος ὁ προσήλυτος ἀπὸ Σύρων , κατὰ τοῦ Εὐαγγελίου φημὶ Χριστοῦ καὶ τῶν πρώτων μαθητῶν τε καὶ ἀποστόλων · καὶ τὸν μὲν Βαρλαάμ καίτοι γε μηδενὸς ἀπαιτοῦντος ἀποκηρύττων , καὶ φρικωδεστάταις τισὶ ταῖς ἀραῖς κατὰ τοὺς τῶν παλαιῶν αἱρεσιαρχῶν διαδόχους ἐκείνους καθυποβάλλων , ἵν´ ἔχοι τι καὶ προκάλυμμα καὶ προσωπεῖον ἡ πλάνη , ἄλλος δ´ ἐκεῖνος ὤν ἄντικρυς καὶ λόγοις καὶ γράμμασι , καὶ παντὶ τῷ κατὰ τῆς εὐσε . βείας πολέμῳ . Πάλιν οὖν ἀγῶνες καὶ ἆθλοι , καὶ πολέμων ὑπόθεσις τῷ προασπιστῆ τε καὶ τεχνίτη τοῦ λόγου , κατὰ τῶν αὐτῶν τε καὶ ὑπὲρ τῶν αὐτῶν ἰσταμένῳ , καὶ τῆς κατ´ εὐσέβειαν ἀληθείας εὐψύχως προκινδυνεύοντι . Καὶ τέως μὲν ὁμιλεῖ καὶ διαλέγεται πρῶτον , καὶ πολλῶν τε καὶ καλῶν συμπαρόντων τὸν Ἀκίνδυνον ἐξελέγχει γενναίως , καὶ τὴν αἵρεσιν ὀνειδίζει , καὶ τὴν προτέραν τῆς ἀληθείας ὑπόκρισιν , καὶ τὴν ἐσχάτην ταυτηνὶ συμφωνίαν τοῦ ψεύδους . Ὁ δ´ ἐπεὶ μηδοτιοῦν ἀντιλέγειν ἢ λέγειν εἶχεν , ὑποκρίνεσαι καὶ αὖθις τὴν ὁμολογίαν τῆς ἀληθείας , ἅμα καὶ γράμμασι τῆς ἰδίας χειρὸς καὶ ὑπογραφαῖς ἀσφα λισάμενος δῆθεν τοὺς ἐαυτοῦ λόγους , καὶ τὴν διὰ πάντων πρὸς τοὺς ἁγίους κοινωνίαν ἅμα καὶ συμφωνίαν , τοῖς τοῦ σοφοῦ Γρηγορίου προσμαρτυρήσας καὶ λόγοις καὶ γράμμασιν , ἃ καὶ εἰς δεῦρο μένει παρόντα , καὶ τὴν ἐκείνου δυσσέβειαν ἐξελέγχονκρισιν
Lemmas: εἴρω · ὁ δή καί εἰς πρᾶγμα μετά μικρός θαυμαστός ἐκβαίνω , ὁ θεῖος ἐκεῖνος ἀποκάλυψις ἐν μηδείς ὁ παράπαν διαπίπτω · εἰμί γάρ καί πρό ὁ ὁ μέγας χειροτονία ὁ καταστροφή γίγνομαι Ἀκίνδυνος , ἀλλά καί αὖθις ὁ αἵρεσις κατά διά φόρος αἴτιος καί χρόνος , νῦν μέν καθαιρέω , νῦν δέ ὁ κεφαλή συνεχής ἀναδίδωμι ὁ τίνω συμμαχία , κατά ὁ Ὕδρα ὁ ἐν ὁ μῦθος , τέλος ὁ καθ´ ἐγώ Ἡρακλῆς οὗτος , καί ὁ ὁ ἴον πυρός ἐνεργός προσλαμβάνω συμμαχία , ὡς ὁ ὁ αἰσθητής πρόειμι ἐκεῖνος , ὁ θεῖον δηλαδή πνεῦμα διά ὁ χειροτονία δαψιλής ἐπί οὗτος ῥέω , καί τέμνω καί καίω μέχρι ῥίζα αὐτός ὡς εἶπον καί πυθμήν , ἐπι ἐκκλησία κοινός πᾶς , καί σιγή καί βυθός καί πανωλεθρία παντελής δίδωμι . τις ὁ μετέ ἐκεῖνος ὁ θαυμαστός ὄψις ; ἐγώ μέν βούλομαι καί ὁ κατά μέρος ἐπεξέρχομαι πᾶς καθόσον οἷος τε , καί ὁ ἀριστεία ἐκεῖνος ὁ μέγας καί ὁ θαυμαστός ἆθλος ἐπικαλλωπίζομαι ὁ λόγος , καί οἶος ἐπεντρυφάω ὁ διήγημα · ἀπάγω δέ ἐγώ ὁ ὁ λόγος μῆκος αὖθις ἐκεῖνος ὁ συμμετρία ἐκπίπτω · διό ὁ ἐκεῖνος ποθέω , ὁ τε λόγος ἐκεῖνος , καί ὁ ὁ ἐκκλησία κοινός παραπίμψας τόμος τε καί σύγγραμμα αὐτός ὧδε πως κεφαλαιόω ὁ λόγος , τιμή ὁ , Πᾶν μέτρον ἀγαθός , ἐπεί ἐκεῖνος . εριστατος μέν ὁ προσδοκάω εὐσεβής βασιλεύς μετά ὁ ἐν τέλος · ἀκούω δδʹ ἐντελέω οὗτος παρά ὁ πατριάρχης , οὐδέ πρότερος ἀνήκοος πάντῃ διαγίγνομαι ὁ τοιοῦτος · συγκροτέω δδʹ ὁ σύνοδος κατά ὁ μέγας καί περιφανής ναός ὁ ὁ Θεός μέγας Σοφία · συντρέχω δδʹ ὁ πόλις πᾶς σχεδόν , ὡς ἐν μέγας τις καί περιφανής ὁ ἀγών · ὁ Βαρλαάμ εἰσάγω ὁ μοναχός κατηγέομαι Ξπερ καί πρώην · ἀρνέομαι ὁ τάξις , καί ὁ πρότερος παραιτέομαι σχῆμα ὁ κατήγορος , ἐφίημι ἕτερος τις καί δή πειράω χωρέω , καί ὁ ὑπόθεσις διαφθείρω , ἀλ οὐδείς τίς πλέω ἔχω ἐκ οὗτος · ἀλίακεται κατά εὐθύς , καί μή βούλομαι ὁ αὐτός σύγγραμμα προκομίζω , ὅσπερ αὐτός ἀπαιτέω δις ἑαυτοῦ πρό ὀλίγος ὁ ὁ ἐκκλησία δίδωμι προίστημι · τέλος ἐξελέγχω ὁ ὁ πολυειδής αἵρεσις θαυμαστός ἐπί πᾶς , καί παρά πᾶς ὁμοῦ κωμῳδέω καί διαμυκτηρίζω · μᾶλλον δέ καί παλαμναῖος τις ὁ ἀρή αὐτός τε καί ὁ πατήρ ὁμοῦ καί δημιουργός αὐτός δικαίως καθυποβάλλω · καί ἐπεί μήτε λέγω μῆτε ἀποδιδράσκω ὁ περιφανής ὁ ἀλήθεια ἔλεγχος ὁ Βαρλαάμ ὅλως ἔχω , ἀλ οὐδός ἐκφεύγω τέως Δονάτος ὁ ὁ ἐκκλησία Δίκαιος ζῆλος , καί ὁ κοινός ὁ πιστός · ἐκεῖνος θέατρον , πρός ὀργή κατά ὁ αἵρεσις ἤδη κινέω , καί ὁ αἴτιος ὁ πλάνης ἀναιρέω ἐκζητέω · τοιοῦτος καί γάρ ὁ ὁ δῆμος πρός ἀμετρία ἑτοίμως εἶμι , ὁ μεταμέλεια ὑποκρίνομαι καί ὁ ὁμολογία ὁ ἀλήθεια · καί ὁ μέν , οὗτος ὁ ἑαυτοῦ σύγγραμμα αἵρεσις καί ψεῦδος καταγιγνώσκω ἐπί πᾶς , καί μετάνοια χώρα αἰτέω καί λαμβάνω δῆθεν , ὁ φδου κυνέη , ὅς φημί , ὑποδέω , καί ἀφάνεια δίδωμι ἑαυτοῦ , πρός Λατῖνος ὁ ἑταῖρος εὐθύς ἀποτρέχω μετά ὁ δυσσέβεια . ὁ δδʹ ἐκκλησία Χριστός ὁ ἑαυτοῦ καθαρός ἐπιγιγνώσκω προστάτης , Γρηγόριος δηλαδή ὁ μέγας , καί κροτέω καί θαυμάζω , καί παντοδαπός τις ἀναδέω ὁ ὁ ἔπαινος στέφανος · τίς μέν οὖον λέγω ὁ θαυμαστός κατ´ ἐκεῖνος · τίς δδʹ οὖον ποιέω ; μᾶλλον δέ πᾶς μέν ὁ ἀγαθός καί λέγω καί ποιέω , ἄξιος δδʹ ἐκεῖνος μηδείς τίς μηδαμῶς ποιέω καί λέγω δοκέω . οὖον μήv ἀλλά καί βασιλεύς αὐτός σῦς γε ὁ καθ´ αἷμα προσήκω , καί δή καί ὁ προέχω ὁ ἐν τέλος , καί διδάσκαλος εὐσέβεια , καί κανών δόγμα ἱερός , καί στῦλος ὁ ὀρθός δόξα , καί πρόμαχος ἐκκλησία , καί βασίλεια εὐσεβής καύχημα , καί πᾶς ὅς τίς γε ὁ καλός μετά μέγας ὁ θαῦμα αὐτός ἀποκαλέω . Ἀλ ὦ ὁ πονηρός διαδοχή καί ὁ ὑποστροφή καί παρρησία αὖθις ὁ ψεῦδος ! πάλιν Ἀρχέλαος μετά ὁ Ἡρώδης , καί Καϊάφας κατά Χριστός δημηγορέω μετά ὁ κηδεστής Ἀννᾶς , ἄκων τε προφητεύω ὑπέρ ὁ ἔθνος , καί συνηγορέω ὁ πολεμέω παρ´ αὐτός ἀλήθεια , καί ὁ ὑπέρ αὐτός λόγος ὁ προφήτης τε καί θεολόγος , καί Ἀκίνδυνος ὁ σκαιός μετέ ἐκεῖνος καί σύν ἐκεῖνος ὁ ὁ Βαρλαάμ δολερός ὕπειμι1 αἵρεσις καί ὁ πλάνη , καί ὁ ὁμιλητής ἐκεῖνος σκορπίζω συνάγω , πλεῖστος τε σύν αὐτός προσεταιρίζομαι ἄλλος , καί ὁ αἵρεσις συνίστημι , ἑαυτοῦ τε προστάτης καί διδάσκαλος αὐθημερινός χειροτονέω δυσσέβεια , ὁμόσε τε κατά ὁ εὐσέβεια χώρα καί ὁ οὗτος πρόμαχος , καθάπερ ὁ Σαμαρεύς πάλαι Σίμων , καί Νικόλαος ὁ προσήλυτος ἀπό Σύρος , κατά ὁ Εὐαγγέλιος φημί Χριστός καί ὁ πρῶτος μαθητής τε καί ἀπόστολος · καί ὁ μέν Βαρλαάμ καίτοι γε μηδείς ἀπαιτέω ἀποκηρύσσω , καί φρικώδης τις ὁ ἀρή κατά ὁ ὁ παλαιός αἱρεσιάρχης διάδοχος ἐκεῖνος καθυποβάλλω , ὅς ἔχω τίς καί προκάλυμμα καί προσωπεῖον ὁ πλάνη , ἄλλος δδʹ ἐκεῖνος εἰμί ἄντικρυς καί λόγος καί γράμμα , καί πᾶς ὁ κατά ὁ εὕω . βαίνω πόλεμος . πάλιν οὖν ἀγών καί ἆθλος , καί Πολέμων ὑπόθεσις ὁ προασπιστής τε καί τεχνίτης ὁ λόγος , κατά ὁ αὐτός τε καί ὑπέρ ὁ αὐτός ἵστημι , καί ὁ κατ´ εὐσέβεια ἀλήθεια εὔψυχος προκινδυνεύω . καί τέως μέν ὁμιλέω καί διαλέγω πρῶτος , καί πολύς τε καί καλός συμπάρειμι ὁ Ἀκίνδυνος ἐξελέγχω γενναῖος , καί ὁ αἵρεσις ὀνειδίζω , καί ὁ πρότερος ὁ ἀλήθεια ὑπόκρισις , καί ὁ ἔσχατος οὗτος συμφωνία ὁ ψεῦδος . ὁ δδʹ ἐπεί μηδοτιοῦν ἀντιλέγω ἢ λέγω ἔχω , υποκρίνομαι καί αὖθις ὁ ὁμολογία ὁ ἀλήθεια , ἅμα καί γράμμα ὁ ἴδιος χείρ καί ὑπογραφή ἀσφα λίσσομαι δῆθεν ὁ ἑαυτοῦ λόγος , καί ὁ διά πᾶς πρός ὁ ἅγιος κοινωνία ἅμα καί συμφωνία , ὁ ὁ σοφός Γρηγόριος προσμαρτυρέω καί λόγος καί γράμμα , ὁ καί εἰς δεῦρο μένω πάρειμι , καί ὁ ἐκεῖνος δυσσέβεια ἐξελέγχονκρισιν