cogPG.PG151 327
ἐπὶ σκίμποδος κατακείμενος ἦν . Τῇ δ´ ἀντιπιπτούσῃ ψυχρᾷ διαίτῃ , καὶ δὴ καὶ ταῖς ἄλλαις ἐπιμελείαις τῶν ἰατρῶν , τοῦ μὲν δαπανηθέντος τῆς ὕλης , τοῦ δʹ ἀλλοιωθέντος κατὰ μικρὸν , τὸ καταλειφθὲν ἐκείνης ἀκατέργαστόν τε καὶ ἄπεπτον , λαυνόμενον ὡσανεὶ καταφεύγει πρὸς τὰ τοῦ σώματος πέρατα . καὶ παρεῖντο δεινῶς τὸ λοιπὸν , αἴ τε χεῖρες ὁμοῦ καὶ οἱ πόδες τῷ κορυφαίῳ τῶν μελῳδῶν . Ἡμέραι παρῆλθον ἐξ ἐκείνου συχναὶ , καὶ τῆς νοσώδους ἐλαυνοιένης ὕλης κἀκεῖθεν , τὰ μέν ἄλλα μέρη καὶ μόρια τοῦ πάθους καθαρῶς ἀπαλλάττεται , τοῖς δέ γε τρισὶ καὶ πρώτοις δακτύλοις τῆς δεξιᾶς , τῷ τε ἀντίχειρί φημι καὶ τοῖς μετ´ ἐκεῖνον , τῆς νοσώδους ἐκείνης ὕλης μέρος τι παραμεῖναν καὶ προσφυὲν , ἀργοὺς καὶ νεκροὺς ἐκείνους πρὸς πᾶσαν ἡντινοῦν ἐνέργειαν ἀπειργάσατο · χρόνος παρῄει συχνὸς , καὶ τὸ πάθος οὐδοτιοῦν ἐνεδίδου , ἀλλ´ οἱ μὲν οὕτως ἐπ´ ὀρθίῳ τῷ σχήματι μένοντες ἦσαν , ἀκλινεῖς τε καὶ ἄκαμπτοι καὶ πρὸς πᾶσαν φυσικὴν ἀκίνητοι κίνησιν · τῷ δὲ δεινὸν μέν τοι καὶ σφόδρα δεινὸν ἐδόκει καὶ ἄλλως οὕτω γε παρ´ ἐλπίδας νεκρὰν ὁρῶντι τὴν χεῖρα · ἤδη γὰρ ἀπεῖπε τὴν θεραπείαν καὶ ἰατρικὴ πᾶσα τέχνη καὶ μέθοδος · ἐλύπει δ´ οὐχ ἦττον , εἰ μὴ καὶ μᾶλλον αὐτὸν , τὸ μηδὲ τῇ τέχνῃ δύνασθαι χρῆσθαι , καθὰ δὴ καὶ τὸ πρότερον , μηδὲ γράφειν μηδ´ ἐκδιδόναι τὰ μέλη τῇ παρέσει τῆς δεξιᾶς . Ὅθεν καὶ πάσης ἀνθρωπίνης τέχνης καὶ βοηθείας καὶ χειρουργίας καὶ φαρμάκων καταγνοὺς ὁμοῦ πάντων ὁ ἀσθενῶν , ἐπὶ τὴν θείαν ἀμέσως καταφεύγει πρυτανείαν , καὶ τὴν ἀληθινὴν ἐκεῖθεν αἰτεῖται βοήθειαν , πρέσβεις ἰσχυροὺς πρὸς Χριστὸν καὶ μεσίτας τοὺς ἐκείνου θεράποντας προβαλλόμενος . Νὺξ μετὰ τὴν Ἰκεσίαν ἐκείνην παρῆν , καὶ Γρηγόριος εὐθὺς ἀντὶ πάντων τε καὶ πρὸ πάντων αὐτῷ κατὰ τοὺς ὕπνους ὁ μέγας παρῆν , τὴν μετὰ μικρὸν ἐσομένην θείαν ἐπισκοπὴν καὶ θεραπείαν θαυμαστῶς εὐαγγελιζόμενος · ἐδόκει καὶ γὰρ ὁ κάμνων παρὰ τὸν μέγαν τῆς τοῦ Θεοῦ Σοφίας διατρίβων νεὼν , ἐν τοῖς δεξιοῖς αὐτοῦ που μέρεσιν ἐντυχεῖν καὶ τῷ μεγάλῳ τῷδε ἀρχιερεῖ , ἵνα δὴ καὶ ἡ σορὸς αὐτῷ ἵορυται · καὶ ὁ μὲν ἐδόκει πατρικῶς καὶ γνησίως τὴν κεφαλὴν αὐτῷ καταψῶν τὰ ἥδιστα τε καὶ εὐκταιότατα προσλαλεῖν · Ἄπιθι , λέγων ὁ τῶν μελῳδῶν ἔξαρχος , ἀπό γε τοῦ νῦν καὶ καλῶς εἰς τὸ ἑξῆς ἔσται σοι · ὁ δὲ τῆς ἡμέρας ἤδη τὸ ἑῷον ὑπολαμπούσης διαναστὰς , ἄπεισι δρομαίως εἰς τὸν νεὼν , τὴν ἰερὰν τοῦ μεγάλου καταλαμβάνει σορὸν , προσπίπτει . δάκρυσι μεταμελείας ὁμοῦ καὶ ἱκεσίας ἐκείνην ἱκανῶς λούει · νῦν μὲν τὴν ἁμαρτίαν ἐξαγγέλλων καὶ τὴν πάλαι κατ´ αὐτοῦ τῆς γλώττης προπέτειαν · ἔφθασε καὶ γὰρ , ὡς αὐτὸς ἔλεγεν , εἰς ἐκεῖνον τὰ τοιαῦτα ἡμαρτηκώς · νῦν δ´ αὖ τὴν συγγνώμην ἐξαιτῶν καὶ τὴν θεραπείαν τοῦ πάθους , καὶ τῷ τῆς σοροῦ λίθῳ πυκνὰ παρατρίβων τὴν δεξιάν · καὶ ταῦτα δεηθεὶς ἐφ´ ἱκανὸν καὶ εἰπὼν , ἐπεὶ καὶ τῆς οἴκαδε φερούσης ἐγίγνετο πάλιν , καὶ πρὸς ἑαυτὸν ἐπανῄει , τῆς θαυμαστῆς σου καὶ ὑπερφυοῦς περὶ τὸν Γρηγόριον , Χριστὲ , χάριτος ! καὶ ἡ χεὶρ αὐτῷ κατὰ φύσιν ἐνεργὸς ἦν , καὶ οἱ νεκροὶ καὶ ἀκίνητοι δάκτυλοι « πρὶν , ζῶντες ἀθρόον καὶ κινούμενοι καθεωρῶντο καὶ τὰ οἰκεῖα προσφυῶς πράττοντες · τὴν γὰρ οἰκίαν εὐθὺς εἰσιών καὶ τῆς γραφίδος ἀψάμενος , καὶ γράφων ὑγιῶς τε καὶ ἀπταίστως ἑωρᾶτο , καὶ τὴν χεῖρα πρὸς τὰ μέλη , καθὰ δὴ καὶ πρώην , εὐρύθμως κινῶν , καὶ Θεὸν ἀνακηρύττων σωτῆρα λαμπρᾷ τῇ φωνῇ , . καὶ τὸν ἐκείνου μέγαν θεράποντα . Ἀνήρ τις τῶν ἀλουργίδας ἱστουργούντων βασιλικὰς ὑπό τινος ἀφανοῦς συμπεσούσης αἰτίας τὴν φυσικὴν τῶν τῆς γαστρὸς περιττωμάτων ἐπὶ μακρὸν ἐπέχεται κένωσιν ἀνορεξίᾳ τροφῶν ἐπὶ τούτῳ καὶ πόσεως ἐφ´ ἡμέραις συχναῖς , καὶ ὁ πάσχων ἐν περιστάσει , πάντων ὁμοῦ τῶν πρὸς τὸ ζῇν ἀναγκαίων ἤδη στερούμενος . Καὶ δὴ πρόσεισί τινι τῶν βασιλικῶν ἰατρῶν , θεραπείαν τινὰ παρ´ αὐτοῦ καὶ τῆς τέχνης αἰτῶν · φάρμακον ἐκεῖνος ὀρέγει σκευάσας · πρός γε τὴν τῆς γαστρὸς κένωσιν ὁ πάσχων παρ´ ἐκείνου λαβών , κρείττονι πάντως προνοίᾳ παρὰ τὴν ποῦ ἰατροῦ γνώμην ἐκεῖνο προσφέρεται · ὁ μὲν γὰρ τοῦ παντὸς ἐκέλευσε πίνειν · ὁ δ´ ἐπ´ οἵκου γενόμενος , μὴ τοῦ παντὸς , ἀλλὰ τοῦ ἡμίσεως δεῖν εἶναι πίνειν μᾶλλον ἔλεγε τέως , καὶ οὕτω διάπειραν ἐκείνου λαβόντα , καὶ πρὸς τὰ πρόσω χωρεῖν · χρῆται τοιγαροῦν τῷ ἡμίσει · τὸ δὲ τῆς κενώσεως αὐτόθεν ἀρξάμενον οὕτω τοι δραστικὸν καὶ ἀκάθεκτον ὥφθη , ὡς καὶ τῶν σαρκων μετ´ ὀλίγον τοῦ πάσχοντος ἅψασθαι , καὶ δυσεντερίας πάθει περιβαλεῖν . Ὁ μὲν οὖν εἴτ´ ἀμαθίᾳ εἴτε καὶ λήθῃ τὸ φάρμακον ἐκεῖνο κεράσας ἰατρὸς , αἰσθόμενος τοῦ κακοῦ , παντοδαπός τις ἦν , τοῖς ἐναντίοις τῶν φαρμάκων ἐπισχεῖν τὴν κέ νωσιν μηχανώμενος · ἡ δ´ οὐχ ὑπεῖκε , κρείττων ἁπάσης μηχανῆς ὁρωμένη , καὶ θάνατον τὸ τελευταῖον ἀπειλοῦσα τῷ πάσχοντι . Ὅθεν καὶ τῆς ἑκεῖθεν ἀπογνοὺς βοηθείας ἀπάσης , πρὸς Θεὸν δι´ εὐχῆς καταφεύγει , καὶ τὸν ἐκείνου μέγαν θεράποντα · Οἷδα . λέγων , ἄνθρωπε τοῦ Θεοῦ , καὶ παρόντα τῷ βίῳ καὶ μεταστάντα , πλεῖστά τινα καὶ μέγιστα δυνάμενον ἐν Χριστῷ · γενοῦ τοιγαροῦν ἐν τῇ ὥρα ταύτῃ κἀμοὶ βοηθὸς , καὶ τῶν ἐπικειμένων τούτων κινδύνων καὶ τοῦ πικροῦ θανάτου τῇ σῇ μεσιτείᾳ ἐξάρπασον . ὕπνοι μετὰ τὰ ῥήματα ταῦτα καὶ τὴν εὐχὴν ὁ νοσῶν , καὶ τὸν ἐξυπηρετούμενον πάλαι τῷ ἀρχιερεῖ μοναχὸν ἐν τοῖς ὕπνοις ὁρᾷ , τοιάδε πρὸς αὐτὸν λέγοντα · Τὸν τοῦ ἀρχιερέως οἷἶκον , φησὶν , ὧ οὗτος , καταλαβών , τὴν ἰερὰν ἐπωμίδα ἐκείνου τοῖς σοῖς ἐπίθες νεφροῖς , καὶ οὐχ ἀμαρτήσεις γε τοῦ σκοποῦ . Ἐδόκει μὲν οὖν ὁ πάσχων ἔτι τῷ ὕπνῳ κάτοχος ὧν , εἰ τὸν τοῦ ἀρχιερέως οἶκον καὶ ἀπιέναι καὶ τὸ ἱερὸν ἐκεῖνο ῥάκος ζητεῖν κατὰ τὰ προστεταγμένα , καὶ ἐπειδὴ μὴ τὸ ζητούμενον ἔσχε , πρὸς τὸν προστεταχότα μοναχὸν αὗθις ἐπανελθεῖν , ἐκεῖ δόξαντα παραμένειν ἔτι , καὶ τὴν ἀποτυχίαν εἰπεῖν . Τὸν δὲ λαβόμενον αὐτοῦ τῆς χειρὸς οὐκέτι μὲν εἰς τὸν οἷκον ἐκεῖνον , εἰς δὲ τὸν αὐτοῦ τάφον μᾶλλον ἀπαγαγεῖν , κἀκεῖ τὴν ἰερὰν ἐπωμίδα μετὰ χεῖρας λαβόντα . τοῖς τοῦ νοσοῦντος νεφροῖς ἐπιθεῖναι Καὶ ὁ μὲν ὤχετο ἀπιὼν εὐθὺς μετ´ ἐκεῖνα · τὸν δ´ ὕπνον αὐτίκα καὶ ὁ νοσῶν ἀποτιναξάμενος , καὶ τὸν μὲν οἰκίσκον τοῦ ἀρχιερέως ἔκ γε τῶν ὁραθέντων κρίνας
Lemmas: ἐπί σκίμπους κατάκειμαι εἰμί . ὁ δδʹ ἀντιπίπτω ψυχρός δίαιτα , καί δή καί ὁ ἄλλος ἐπιμέλεια ὁ ἰατρός , ὁ μέν δαπανάω ὁ ὕλη , ὁ δέ ἀλλοιόω κατά μικρός , ὁ καταλιμπάνω ἐκεῖνος ἀκατέργαστος τε καί ἄπεπτος , λαυνομενω ὡσανεί καταφεύγω πρός ὁ ὁ σῶμα πέρας . καί παρέζομαι δεινῶς ὁ λοιπός , ἀεί τε χείρ ὁμοῦ καί ὁ πούς ὁ κορυφαῖος ὁ μελῳδέω . Ἡμέραι παρέρχομαι ἐκ ἐκεῖνος συχνός , καί ὁ νοσώδης ἐλαύνω ὕλη ἐκεῖθεν , ὁ μέν ἄλλος μέρος καί μόριον ὁ πάθος καθαρός ἀπαλλάσσω , ὁ δέ γε τρεῖς καί πρῶτος δάκτυλος ὁ δεξιός , ὁ τε ἀντίχειρ φημί καί ὁ μετέ ἐκεῖνος , ὁ νοσώδης ἐκεῖνος ὕλη μέρος τίς παραμένω καί προσφυής , ἀργός καί νεκρός ἐκεῖνος πρός πᾶς ὅστις ἐνέργεια ἀπεργάζομαι · χρόνος πάρειμι συχνός , καί ὁ πάθος οὐδοτιοῦν ἐνδίδωμι , ἀλ ὁ μέν οὕτως ἐπι ὄρθιος ὁ σχῆμα Μένων εἰμί , ἀκλινής τε καί ἄκαμπτος καί πρός πᾶς φυσικός ἀκίνητος κίνησις · ὁ δέ δεινός μέν ὅς καί σφόδρα δεινός δοκέω καί ἄλλως οὗτος γε παρ´ ἐλπίς νεκρός ὁράω ὁ χείρ · ἤδη γάρ ἀπολέγω ὁ θεραπεία καί ἰατρικός πᾶς τέχνη καί μέθοδος · λυπέω δδʹ οὐ ἀίσσω , εἰμί μή καί μᾶλλον αὐτός , ὁ μηδέ ὁ τέχνη δύναμαι χράω , καθά δή καί ὁ πρότερος , μηδέ γράφω μηδ´ ἐκδίδωμι ὁ μέλος ὁ πάρειμι ὁ δεξιός . ὅθεν καί πᾶς ἀνθρώπινος τέχνη καί βοήθεια καί χειρουργία καί φάρμακον καταγιγνώσκω ὁμοῦ πᾶς ὁ ἀσθενής , ἐπί ὁ θεῖος ἀμέσως καταφεύγω πρυτανεία , καί ὁ ἀληθινός ἐκεῖθεν αἰτέω βοήθεια , πρέσβυς ἰσχυρός πρός Χριστός καί μεσίτης ὁ ἐκεῖνος θεράπων προβάλλω . Νύξ μετά ὁ Ἱκεσία ἐκεῖνος πάρειμι , καί Γρηγόριος εὐθύς ἀντί πᾶς τε καί πρό πᾶς αὐτός κατά ὁ ὕπνος ὁ μέγας πάρειμι , ὁ μετά μικρός εἰμί θεῖος ἐπισκοπή καί θεραπεία θαυμαστός εὐαγγελίζω · δοκέω καί γάρ ὁ κάμνω παρά ὁ μέγας ὁ ὁ Θεός Σοφία διατρίβω ναός , ἐν ὁ δεξιός αὐτός ποῦ μέρος ἐντυγχάνω καί ὁ μέγας ὅδε ἀρχιερεύς , ἵνα δή καί ὁ σορός αὐτός ὁράω · καί ὁ μέν δοκέω πατρικός καί γνήσιος ὁ κεφαλή αὐτός καταψάω ὁ ἡδύς τε καί εὐκταῖος προσλαλέω · ἄπειμι , λέγω ὁ ὁ μελῳδέω Ἔξαρχος , ἀπό γε ὁ νῦν καί καλῶς εἰς ὁ ἑξῆς εἰμί σύ · ὁ δέ ὁ ἡμέρα ἤδη ὁ ἑῷος ὑπολάμπω διανίσταμαι , ἄπειμι δρομαῖος εἰς ὁ ναός , ὁ ἱερός ὁ μέγας καταλαμβάνω σορός , προσπίπτω . δάκρυ μεταμέλεια ὁμοῦ καί Ἱκεσία ἐκεῖνος ἱκανῶς λούω · νῦν μέν ὁ ἁμαρτία ἐξαγγέλλω καί ὁ πάλαι κατ´ αὐτός ὁ γλῶσσα προπέτεια · φθάνω καί γάρ , ὡς αὐτός λέγω , εἰς ἐκεῖνος ὁ τοιοῦτος ἁμαρτάνω · νῦν δδʹ αὖος ὁ συγγνώμη ἐξαιτέω καί ὁ θεραπεία ὁ πάθος , καί ὁ ὁ σορός λίθος πυκνός παρατρίβω ὁ δεξιός · καί οὗτος δέω ἐφίημι ἱκανός καί εἶπον , ἐπεί καί ὁ οἴκαδε φέρω γίγνομαι πάλιν , καί πρός ἑαυτοῦ ἐπάνειμι , ὁ θαυμαστός σύ καί ὑπερφυής περί ὁ Γρηγόριος , Χριστός , χάρις ! καί ὁ χείρ αὐτός κατά φύσις ἐνεργός εἰμί , καί ὁ νεκρός καί ἀκίνητος δάκτυλος « πρίν , ζῶ ἀθρόος καί κινέω καθοράω καί ὁ οἰκεῖος προσφυῶς πράσσω · ὁ γάρ οἰκίον εὐθύς εἴσειμι καί ὁ γραφίς ἅπτω , καί γράφω ὑγιής τε καί ἄπταιστος ὁράω , καί ὁ χείρ πρός ὁ μέλος , καθά δή καί πρώην , εὔρυθμος κινέω , καί θεός ἀνακηρύσσω σωτήρ λαμπρός ὁ φωνή , . καί ὁ ἐκεῖνος μέγας θεράπων . ἀνήρ τις ὁ ἁλουργίς ἱστουργέω βασιλικός ὑπό τις ἀφανής συμπίπτω αἴτιος ὁ φυσικός ὁ ὁ γαστήρ περίσσωμα ἐπί μακρός ἐπέχω κένωσις ἀνορεξία τροφή ἐπί οὗτος καί πόσις ἐφίημι ἡμέρα συχνός , καί ὁ πάσχω ἐν περίστασις , πᾶς ὁμοῦ ὁ πρός ὁ ζάω ἀναγκαῖος ἤδη στερέω . καί δή προσέρχομαι τις ὁ βασιλικός ἰατρός , θεραπεία τις παρ´ αὐτός καί ὁ τέχνη αἰτέω · φάρμακον ἐκεῖνος ὀρέγω σκευάζω · πρός γε ὁ ὁ γαστήρ κένωσις ὁ πάσχω παρ´ ἐκεῖνος λαμβάνω , ἀγαθός πάντως πρόνοια παρά ὁ ποῦ ἰατρός γνώμη ἐκεῖνος προσφέρω · ὁ μέν γάρ ὁ πᾶς κελεύω πίνω · ὁ δδʹ ἐπι οἶκος γίγνομαι , μή ὁ πᾶς , ἀλλά ὁ ἥμισυς δήω εἰμί πίνω μᾶλλον λέγω τέως , καί οὗτος διάπειρα ἐκεῖνος λαμβάνω , καί πρός ὁ πρόσω χωρέω · χράω τοιγάρ ὁ ἥμισυς · ὁ δέ ὁ κένωσις αὐτόθεν ἄρχω οὗτος ὅς δραστικός καί ἀκάθεκτος ὁράω , ὡς καί ὁ σάρξ μετέ ὀλίγος ὁ πάσχω ἅπτω , καί δυσεντερία πάθος περιβάλλω . ὁ μέν οὖν προστίθημι ἀμαθία εἴτε καί λήθη ὁ φάρμακον ἐκεῖνος κεράννυμι ἰατρός , αἰσθάνομαι ὁ κακός , παντοδαπός τις εἰμί , ὁ ἐναντίος ὁ φάρμακον ἐπέχω ὁ κε νάω μηχανάομαι · ὁ δδʹ οὐ ὑπείκω , ἀγαθός ἅπας μηχανή ὁράω , καί θάνατος ὁ τελευταῖος ἀπειλέω ὁ πάσχω . ὅθεν καί ὁ ἐκεῖθεν ἀπογιγνώσκω βοήθεια ἀπασάω , πρός θεός δις εὐχή καταφεύγω , καί ὁ ἐκεῖνος μέγας θεράπων · οἶδα . λέγω , ἄνθρωπος ὁ Θεός , καί πάρειμι ὁ βίος καί μεθίστημι , πλεῖστος τις καί μέγας δύναμαι ἐν Χριστός · γίγνομαι τοιγάρ ἐν ὁ ὥρα οὗτος ἐγώ βοηθός , καί ὁ ἐπίκειμαι οὗτος κίνδυνος καί ὁ πικρός θάνατος ὁ σός μεσιτεία ἐξαρπάζω . ὕπνος μετά ὁ ῥῆμα οὗτος καί ὁ εὐχή ὁ νοσέω , καί ὁ ἐξυπηρετέω πάλαι ὁ ἀρχιερεύς μοναχός ἐν ὁ ὕπνος ὁράω , τοιόσδε πρός αὐτός λέγω · ὁ ὁ ἀρχιερεύς οἶκος , φημί , ἵημι οὗτος , καταλαμβάνω , ὁ ἱερός ἐπωμίς ἐκεῖνος ὁ σός ἐπιτίθημι νεφρός , καί οὐ ἁμαρτάνω γε ὁ σκοπός . Ἐδόκης μέν οὖν ὁ πάσχω ἔτι ὁ ὕπνος κάτοχος ὅς , εἰμί ὁ ὁ ἀρχιερεύς οἶκος καί ἀφίημι καί ὁ ἱερόν ἐκεῖνος ῥάκος ζητέω κατά ὁ προστάσσω , καί ἐπεί μή ὁ ζητέω ἔχω , πρός ὁ προστάσσω μοναχός αὖθις ἐπανέρχομαι , ἐκεῖ δόξα παραμένω ἔτι , καί ὁ ἀποτυχία εἶπον . ὁ δέ λαμβάνω αὐτός ὁ χείρ οὐκέτι μέν εἰς ὁ οἶκος ἐκεῖνος , εἰς δέ ὁ αὐτός τάφος μᾶλλον ἀπάγω , ἐκεῖ ὁ ἱερός ἐπωμίς μετά χείρ λαμβάνω . ὁ ὁ νοσέω νεφρός ἐπιτίθημι καί ὁ μέν ἀχεύω ἀπέρχομαι εὐθύς μετέ ἐκεῖνος · ὁ δδʹ ὕπνος αὐτίκα καί ὁ νοσέω ἀποτινάσσω , καί ὁ μέν οἰκίσκος ὁ ἀρχιερεύς ἐκ γε ὁ ὁράω κρίνω