cogPG.PG151 322
ἀργὸς ἦν , πρὸς τὸν συνήθη καὶ αὖθις ἰατρὸν καταφεύγω , Γρηγόριον δηλαδὴ τὸν μέγαν , καὶ τὴν νόσον , ἄνωθεν ἐξαγγείλας , καὶ τὸ κατασκῆψαν τῷ λάρυγγι θανατηφόρον κακὸν τελευταῖον προσθείς , πείθω πολλὰ δεηθεὶς μετ´ εὐχῆς ἱερᾶς ἐπιθεῖναι τὴν χεῖρα τῷ πάσχοντι μέλει , ἣν δὴ καὶ σταυρικῶς ἐπιθεὶς , τὸ θεῖον ἐκεῖνο πρὸς Χριστὸν τοῦ σοφοῦ μελῴδημα σὺν δάκρυσιν ἐπιλέγει , τό · « Παθῶν ἀμέτοχος σὺ διέμεινας , Λόγε Θεοῦ , σαρκὶ προσωμιλήσας τοῖς πάθεσιν · ἀλλὰ λύεις τῶν παθῶν τὸν ἄνθρωπον · » ὃ καὶ διελθὼν μέχρι τέλους , Ἄπιθι , φησί , πρὸς σεαυτόν τε καὶ τὸν οἰκίσκον , πρὸς Θεοῦ μόνου τῶν τε ψυχικῶν ὁμοῦ καὶ σωματικῶν παθῶν τὴν ἴασιν ἐξαιτούμενος , ἐπειδή γε καὶ ἐκείνῳ δυνατὰ ταυτὶ πάντα μόνῳ . Καὶ ταῦτα μὲν ὁ τοῦ Θεοῦ ἄνθρωπος . Ἐγὼ δ´ ἐκεῖθεν ἐπανιὼν , ὁ Πορφύριος ἔλεγεν αὖθις , οὐ τῆς ἀγχόνης μόνον ἐκείνης ἐλεύθερον θαυμαστῶς εἶχον τὸν λάρυγγα , ἀλλὰ καὶ πρὸς τροφῆς ὅρεξιν εὐθὺς ἐκινούμην . καὶ τὴν κοινὴν εἰσιὼν τῶν ἀδελφῶν τράπεζαν · ἦν γὰρ ἤδη καὶ ὥρα ἡ τοῦ ἀρίστου · αὐτὰ ταῦτα καὶ αὐτὸς , ὢ τοῦ θαύματος ! ἐσιτούμην ἀθρόον ἅπερ καὶ πάντες , ὁ μηδὲ ὕδατος μεταλαβεῖν δυνάμενος πρὸ βραχέος , ὃ δήπου καὶ φθάσας ἔφην . Μοναχὴ δέ τις φροντιστήριον ἀρετῆς τὸ τῆς θαυμαστῆς φημι Θεοδώρας κεκτημένη σεμνεῖον , θῆλυ παιὸίον μεθ´ ἑαυτῆς ἔσχε · βρέφος μὲν ἐκτεθὲν μητρικῶς τε καὶ φιλανθρώπως ἀνελομένη , καὶ τροφῆς καὶ παντοδαπῆς ἀξιώσασα τῆς ἐπιμελείας , ὡς καὶ ἡλικίας ἤδη παιδικῆς ἦφθαι , καὶ πρὶ ς ὑπηρεσίαν δεξιῶς ἔχειν δύνασθαι , καὶ περὶ τοῦ μέλλοντος ἐλπίδας ἀγαθὰς τῇ δεσποίνῃ διδόναι , δι´ ἃ δήπου καὶ παρ´ ἐκείνης προσείληπτο · τῶν δ´ ἐναντίων ἐπηρείᾳ πονηροῦ τινος δαίμονος αἴσχιστα πειρωμένη · τὰ γὰρ τῆς γαστρὸς φυσικὰ περιττώματα τῇ παιδὶ κινούμενα παρὰ φύσιν , τά τε στρώματα καὶ τοὺς χιτωνίσκους , καὶ αὐτὴν δὲ ταύτην ὑπνοῦσαν νυκτὸς ἐπὶ τῆς εὐνῆς τὰ αἴσχιστα διετίθει , καὶ δεινὰ πάσχειν τὴν κυρίαν ἐποίει , τὴν μὲν βρεφικὴν ἡλικίαν ἀποθεμένην ὁρῶσαν πάλαι , τὰκείνης ἀηδῆ δὲ καὶ φορτικὰ μηδόλως ἀποβαλοῦσαν · ὡς καὶ τὴν εὔνοιαν αὐτὴν καὶ τὸ φίλτρον κατὰ μικρὸν ἀπολείπειν τὸ πρὸς τὴν παῖδα . καὶ πρὸς διάστασιν ἤδη καὶ χωρισμὸν ἀφορᾷν . Ἀλλ´ ἐφίσταται τοῖς πάσχουσιν αὐτόκλητος ὁ σωτὴρ , καὶ τῇ μὲν τὸ σῶμα , τῇ δὲ τὴν ψυχὴν ἐξιᾶται · μᾶλλον δ´ εἰπεῖν , ἀκριβῶς καὶ ἀμφοτέρας θεραπεύει κατ´ ἄμφω , καὶ κατ´ ἄμφω νοσούσας · ὡς γὰρ τοῦ φροντιστηρίου συνήθως ἔνδον ἦν ὁ μέγας ἀρχιερεὺς , ἀγγέλλεται μὲν αὐτῷ παρ´ ἐκείνων καὶ ταῦτα , προσπίπτουσι δ´ ἅμα τοῖς εκεινου ποσὶ , πίστει θερμῇ καὶ δάκρυσι τὴν θεραπείαν αἰτοῦσαι · ὁ δὲ καὶ φιλανθρώποις ἐνιδὼν ὄμμασι , καὶ λόγοις . πολὺ τὸ ἡδύ τε καὶ φιλάνθρωπον ἔχουσι πατρικῶς ταύτας ψυχαγωγήσας , εἶτα καὶ χεῖρα τῇ κεφαλῇ τῆς παιδὸς ἐπιθεὶς , καὶ Θεὸν ἀνυμνήσας καὶ ἐπευξάμενος , ὑγιᾶ παρευθὺ τὴν πάσχουσαν ἀποδείκνυσιν , Ἀνήρ τις , Παλάτης τὴν κλῆσιν , τὸν τρόπον ἐπιἐἐκὴς , χρυσοστίκτης τὴν τέχνην , χρυσῷ τὴν καινουργηθεῖσαν ἱερατικὴν στολὴν ἐπεκαλλώπιζε τῷ μεγάλῳ · ὃ δὴ καὶ πρόφασιν ὡσανεὶ τῆς πρὸς ἐκεῖνον ἐπιδημίας καὶ τῆς μελλούσης εὐεργεσίας ὁ μέγας πεποιημένος , αὐτόκλητος ἐφίσταται τῷ οἴκῳ ἐκείνου , σύν γε τοῖς ὁμοτέχνοις ἐργαζομένου · τῷ δὲ ἄρα παιδίον ἦν ἄῤῥεν , καὶ πέντε μὲν ἤδη γεγονὸς ἔτη , πέντε δ´ ἐπὶ δέκα μησὶν ὅλοις αἱμοῤῥοίᾳ κατειργασμένον , ὡς καὶ τὴν κατὰ φύσιν ὄψιν ηση σχεδὸν ἀπολιπεῖν αὐτὸ καὶ τὸ εἶδος , καὶ τῇ φωνῆ μόνῃ τὸ περιεῖναι καὶ ζῇν πιστοῦσθαι . Τοῦτο κατιδὼν ἐπὶ τῆς οἰκίας ὁ μέγας , ὁ μὲν πυνθάνεται φιλανθρώπως τὴν τοῦ πάθους αἰτίαν , ὁ δὲ πατὸρ τῶν σπλάγχνων εὐθὺς ἡττηθεὶς , καὶ δάκρυσι καὶ ῥήμασι γοεροῖς τὴν συμφορὰν ἐξαγγέλλει · καὶ τὸν ἡμιθνῆτα παῖδα ταῖν χεροῖν ἄρας εὐθέως , ταῖς παλάμαις ὑποτίθησι τοῦ ἀρχιερέως · Ἐλέησόν μου τὸν υἱὸν , κατὰ τὸν ἐν Εὐαγγελίοις πρὸς Χριστὸν ἄντικρυς καὶ αὐτὸς λέγων , πᾶσι μὲν ἰατροῖς σχεδὸν καὶ πάσαις ἐπινοίαις ὑπὲρ αὐτοῦ χρησαμένου , μηδὲν δέ τι πλέον ἠυυκότος ἐς δεῦρο , ὡς καὶ αὐτὰς ἤὸη τὰς ἐλπίδας ἀποβαλεῖν , Ὁ δὲ πρῶτα μὲν τῷ τοῦ θείου σταυροῦ σημείῳ τὸν νοσοῦντα σφραγίζει , τῇ δὲ κεφαλῆ τὴν ἰδίαν ἐπιθεὶς χεῖρα , καὶ μυστικὴν ὑποψιθυρίσας εὐχὴν πρὸς Θεὸν , μετὰ τρίτην εὐθὺς ὑγιᾶ τε καὶ ἐῤῥωμένον ἀποδίδωσι τοῖς τεκοῦσιν · ὡκαὶ μόνον ὁρώμενον μετὰ τοῦτο , καὶ βαδίσματι καὶ κινήματι καὶ παιδικοῖς ἅλμασι πᾶσιν ἐξαισίως ἀνακηρύττειν τὸ θαῦμα . Ἀλλὰ ταῦτα μὲν αὐτῷ καὶ τοιαῦτα συνεχῶς τὰ πρὸς τοὺς καθ´ ἕνα · τὰ δὲ πρὸς πάντας κοινῇ τί χρὴ καὶ λέγειν ; ὅπου γε κἀν ταῖς πανδήμοις ἑορταῖς καὶ συνάξεσι καὶ πομπαῖς ἱεραῖς καὶ προόδοις , τὰς μὲν αὐτοῦ φωνὰς καὶ τὴν διδασκαλίαν Θεοῦ φωνὰς καὶ ῥήματα ζωῆς ἄντικρυς καὶ νομίζοντες καὶ ὀνομάζοντες ἦσαν οἱ πλείους , ὡς καὶ πρὸς τὴν ὁμιλίαν καὶ τὴν ὄψιν αὐτοῦ πάντας ὁμοῦ κεχηνότας ὠθεῖν ἀλλήλους καὶ ἀντωθεῖσθαι καὶ φιλονεικεῖν , ὅπως ἕκαστος ἔχοι τὸ πρωτεῖον ἐν τούτοις · τῶν δὲ νοσούντων τοὺς πλείστους πρὸ τῶν αὐτοῦ ῥιπτοῦντες ποδῶν , ὑγιαίνοντας ὑποστρέφειν ἐκεῖθεν ἐποίουν , μείζω των ὁρωμένων πολλῷ τὴν περὶ αὐτοῦ κεκτημένοι δόξαν , καὶ ὡς ἕνα τῶν πάλαι θεοφόρων καὶ ἀποστολικῶν ἀνδρῶν καὶ διδασκάλων ὁρῶντες καὶ τοῦτον , καὶ τῷ πρὸς αὐτὸν φίλτρῳ καὶ τῇ λαμπρᾷ πίστει πολύ τι καθ´ ἑκάστην προστιθέναι φιλοτιμούμενοι . Τοιαῦτα τὰ τῆς καλῆς ποίμνης πρὸς τὸν κάλλιστον ὄντως καὶ μέγαν ποιμένα · ἀμφοτέρων καὶ γὰρ ἔγωγε τὴν ἀρετὴν καθ´ ὑπερβολὴν ἄγαμαι · τοῦ μὲν τὸ τῆς ποιμαντικῆς θεῖον καὶ ὑψηλὸν καὶ ἀποστολικὸν ὄντως , τῶν δὲ τὸ εὐπειθὲς καὶ εὐάγωγον , καὶ τὸ ἀκολουθεῖν ἀξίως εἰδέναι , καὶ ὑπ´ ἐκείνου θαυμαστῶς τῷ ὄντι τὰ θεῖα τυποῦσθαι καὶ κανονίζεσθαι · καὶ τοῦ μὲν τὴν θαυμαστὴν πρὸς Θεὸν παῤῥησίαν καὶ τὸ τοιαῦτα διὰ παντὸς ἐνεργεῖν ἔχειν ἐκεῖθεν , τῶν δὲ τὴν εὔνοιαν καὶ τὴν πίστιν , καὶ τὸ καθαρῶς καὶ ἀδόλως καὶ βλέπειν καὶ δέχεσθαι καὶ πάσχειν ἐκεῖνα , μήτε τὸν ἱερὸν καπηλεύοντες καὶ δολοῦντες λόγον κατά τινος , μήτε τῇ ἀπιστίᾳ
Lemmas: ἀργός εἰμί , πρός ὁ συνήθης καί αὖθις ἰατρός καταφεύγω , Γρηγόριος δηλαδή ὁ μέγας , καί ὁ νόσος , ἄνωθεν ἐξαγγέλλω , καί ὁ κατασκήπτω ὁ λάρυγξ θανατηφόρος κακός τελευταῖος προστίθημι , πείθω πολύς δέω μετέ εὐχή ἱερός ἐπιτίθημι ὁ χείρ ὁ πάσχω μέλος , ὅς δή καί σταυρικῶς ἐπιτίθημι , ὁ θέω ἐκεῖνος πρός Χριστός ὁ σοφός μελῴδημα σύν δάκρυ ἐπιλέγω , ὁ · « πάθος ἀμέτοχος σύ διαμένω , Λόγος Θεός , σάρξ προσομιλέω ὁ πάθος · ἀλλά λύω ὁ πάθος ὁ ἄνθρωπος · » ὅς καί διέρχομαι μέχρι τέλος , ἄπειμι , φημί , πρός σεαυτοῦ τε καί ὁ οἰκίσκος , πρός Θεός μόνος ὁ τε ψυχικός ὁμοῦ καί σωματικός πάθος ὁ ἴασις ἐξαιτέω , ἐπειδή γε καί ἐκεῖνος δυνατός οὗτος πᾶς μόνος . καί οὗτος μέν ὁ ὁ Θεός ἄνθρωπος . ἐγώ δδʹ ἐκεῖθεν ἐπανέρχομαι , ὁ Πορφύριος λέγω αὖθις , οὖον ὁ ἀγχόνη μόνος ἐκεῖνος ἐλεύθερος θαυμαστός ἔχω ὁ λάρυγξ , ἀλλά καί πρός τροφή ὄρεξις εὐθύς κινέω . καί ὁ κοινός εἴσειμι ὁ ἀδελφός τράπεζα · εἰμί γάρ ἤδη καί ὥρα ὁ ὁ ἀγαθός · αὐτός οὗτος καί αὐτός , ὦ ὁ θαῦμα ! σιτέω ἀθρόος ὅσπερ καί πᾶς , ὁ μηδέ ὕδωρ μεταλαμβάνω δύναμαι πρό βραχύς , ὅς δήπου καί φθάνω φημί . Μοναχός δέ τις φροντιστήριον ἀρετή ὁ ὁ θαυμαστός φημί Θεοδώρα κτάομαι σεμνεῖον , θῆλυς παίω μεθ´ ἑαυτοῦ ἔχω · βρέφος μέν ἐκτίθημι μητρικώς τε καί φιλάνθρωπος ἀναιρέω , καί τροφή καί παντοδαπής ἀξιόω ὁ ἐπιμέλεια , ὡς καί ἡλικία ἤδη παιδικός ἅπτω , καί πρίν Σ ὑπηρεσία δεξιός ἔχω δύναμαι , καί περί ὁ μέλλω ἐλπίς ἀγαθός ὁ δέσποινα δίδωμι , δις ὁ δήπου καί παρ´ ἐκεῖνος προσλαμβάνω · ὁ δδʹ ἐναντίος ἐπήρεια πονηρός τις δαίμων αἰσχρός πειράω · ὁ γάρ ὁ γαστήρ φυσικός περίσσωμα ὁ παῖς κινέω παρά φύσις , ὁ τε στρῶμα καί ὁ χιτωνίσκος , καί αὐτός δέ οὗτος ὑπνόω νύξ ἐπί ὁ εὐνή ὁ αἰσχρός διατίθημι , καί δεινός πάσχω ὁ κύριος ποιέω , ὁ μέν βρεφικός ἡλικία ἀποτίθημι ὁράω πάλαι , τακεινεος ἀηδής δέ καί φορτικός μηδόλως ἀποβάλλω · ὡς καί ὁ εὔνοια αὐτός καί ὁ φίλτρον κατά μικρός ἀπολείπω ὁ πρός ὁ παῖς . καί πρός διάστασις ἤδη καί χωρισμός ἀφοράω . Ἀλ ἐφίστημι ὁ πάσχω αὐτόκλητος ὁ σωτήρ , καί ὁ μέν ὁ σῶμα , ὁ δέ ὁ ψυχή ἐξιάομαι · μᾶλλον δδʹ εἶπον , ἀκριβῶς καί ἀμφότερος θεραπεύω κατ´ ἄμφω , καί κατ´ ἄμφω νοσέω · ὡς γάρ ὁ φροντιστήριο συνήθης ἔνδον εἰμί ὁ μέγας ἀρχιερεύς , ἀγγέλλω μέν αὐτός παρ´ ἐκεῖνος καί οὗτος , προσπίπτω δδʹ ἅμα ὁ ἐκεῖνος πούς , πίστις θερμός καί δάκρυ ὁ θεραπεία αἰτέω · ὁ δέ καί φιλάνθρωπος ἐνοράω ὄμμα , καί λόγος . πολύς ὁ ἡδύς τε καί φιλάνθρωπον ἔχω πατρικός οὗτος ψυχαγωγέω , εἶτα καί χείρ ὁ κεφαλή ὁ παῖς ἐπιτίθημι , καί θεός ἀνυμνέω καί ἐπεύχομαι , ὑγιής παρευθύς ὁ πάσχω ἀποδείκνυμι , ἀνήρ τις , Παλάτης ὁ κλῆσις , ὁ τρόπος ἐπικός , χρυσοστίκτης ὁ τέχνη , χρυσός ὁ καινουργέω ἱερατικός στολή ἐπεκαλλώπιζε ὁ μέγας · ὅς δή καί πρόφασις ὡσανεί ὁ πρός ἐκεῖνος ἐπιδημία καί ὁ μέλλω εὐεργεσία ὁ μέγας ποιέω , αὐτόκλητος ἐφίστημι ὁ οἶκος ἐκεῖνος , σῦς γε ὁ ὁμότεχνος ἐργάζομαι · ὁ δέ ἄρα παιδίον εἰμί ἄρσην , καί πέντε μέν ἤδη γίγνομαι ἔτος , πέντε δδʹ ἐπί δέκα μείς ὅλος αἱμόρροια κατεργάζομαι , ὡς καί ὁ κατά φύσις ὄψις ἵημι σχεδόν ἀπολείπω αὐτός καί ὁ εἶδος , καί ὁ φωνή μόνος ὁ περίειμι καί ζάω πιστόω . οὗτος κατεῖδον ἐπί ὁ οἰκίον ὁ μέγας , ὁ μέν πυνθάνομαι φιλάνθρωπος ὁ ὁ πάθος αἴτιος , ὁ δέ πατὸρ ὁ σπλάγχνον εὐθύς ἡσσάομαι , καί δάκρυ καί ῥῆμα γοερός ὁ συμφορά ἐξαγγέλλω · καί ὁ ἡμιθνής παῖς ὁ χείρ ἀείρω εὐθύς , ὁ παλάμη ὑποτίθημι ὁ ἀρχιερεύς · ἐλεάω ἐγώ ὁ υἱός , κατά ὁ ἐν Εὐαγγέλιος πρός Χριστός ἄντικρυς καί αὐτός λέγω , πᾶς μέν ἰατρός σχεδόν καί πᾶς ἐπίνοια ὑπέρ αὐτός χράω , μηδείς δέ τίς πλέω εὐκότης εἰς δεῦρο , ὡς καί αὐτός ἦ ὁ ἐλπίς ἀποβάλλω , ὁ δέ πρῶτος μέν ὁ ὁ θεῖον σταυρός σημεῖον ὁ νοσέω σφραγίζω , ὁ δέ κεφαλή ὁ ἴδιος ἐπιτίθημι χείρ , καί μυστικός ὑποψιθυρίζω εὐχή πρός θεός , μετά τρίτος εὐθύς ὑγιής τε καί ῥώννυμι ἀποδίδωμι ὁ τίκτω · ὡκαὶ μόνος ὁράω μετά οὗτος , καί βάδισμα καί κίνημα καί παιδικός ἅλμα πᾶς ἐξαίσιος ἀνακηρύσσω ὁ θαῦμα . ἀλλά οὗτος μέν αὐτός καί τοιοῦτος συνεχῶς ὁ πρός ὁ καθ´ εἷς · ὁ δέ πρός πᾶς κοινός τίς χρή καί λέγω ; ὅπου γε ἐν ὁ πάνδημος ἑορτή καί σύναξις καί πομπή ἱερός καί πρόοδος , ὁ μέν αὐτός φωνή καί ὁ διδασκαλία Θεός φωνή καί ῥῆμα ζωή ἄντικρυς καί νομίζω καί ὀνομάζω εἰμί ὁ πλείων , ὡς καί πρός ὁ ὁμιλία καί ὁ ὄψις αὐτός πᾶς ὁμοῦ χάσκω ὠθέω ἀλλήλων καί ἀντωθέω καί φιλονεικέω , ὅπως ἕκαστος ἔχω ὁ πρωτεῖος ἐν οὗτος · ὁ δέ νοσέω ὁ πλεῖστος πρό ὁ αὐτός ῥίπτω πούς , ὑγιαίνω ὑποστρέφω ἐκεῖθεν ποιέω , μείζων ὁ ὁράω πολύς ὁ περί αὐτός κτάομαι δόξα , καί ὡς εἷς ὁ πάλαι θεόφορος καί ἀποστολικός ἀνήρ καί διδάσκαλος ὁράω καί οὗτος , καί ὁ πρός αὐτός φίλτρον καί ὁ λαμπρός πίστις πολύς τίς καθ´ ἕκαστος προστίθημι φιλοτιμέομαι . τοιοῦτος ὁ ὁ καλός ποίμνη πρός ὁ καλῶς εἰμί καί μέγας ποιμήν · ἀμφότερος καί γάρ ἔγωγε ὁ ἀρετή καθ´ ὑπερβολή ἄγαμαι · ὁ μέν ὁ ὁ ποιμαντορικός θέω καί ὑψηλός καί ἀποστολικός εἰμί , ὁ δέ ὁ εὐπειθής καί εὐάγωγος , καί ὁ ἀκολουθέω ἀξίως οἶδα , καί ὑπό ἐκεῖνος θαυμαστός ὁ εἰμί ὁ θεῖον τυπόω καί κανονίζω · καί ὁ μέν ὁ θαυμαστός πρός θεός παρρησία καί ὁ τοιοῦτος διά πᾶς ἐνεργέω ἔχω ἐκεῖθεν , ὁ δέ ὁ εὔνοια καί ὁ πίστις , καί ὁ καθαρός καί ἄδολος καί βλέπω καί δέχομαι καί πάσχω ἐκεῖνος , μήτε ὁ ἱερόν καπηλεύω καί δολόω λόγος κατά τις , μήτε ὁ ἀπιστία