cogPG.PG151 582
ἄιδασκαλικῆς καὶ ποιμαντικῆς προεδρίας καὶ παντοδαπῶν τοῦ Πνεύματος χαρισμάτων ἠξιωμένῳ . Ταυτὸ καὶ γάρ ἐστι τοῦτο τῷ διαποροῦντά τινα εἰ τῶν κτισμάτων ἑαυτοῦ ποιητής ἐστιν ὁ Θεὸς , ἱπειτα περὶ τούτου παρὰ τῶν εἰδότων πυνθάνεσθαι . Ἀλλ´ ὥσπερ τοὺτ´ ἄν τις τῶν ἐξεστηκότων εἶπεν ἄντικρυς καὶ παραπαιόντων , κατὰ ταυτὰ δήπου κἀκεῖνο . Οὔκουν γε περὶ κτισμάτων καὶ κτίσεως , ᾖπερ ἔφην , ἡ ἁμφισβήτησις ἦν τούτῳ , . Ἀλλ´ ἐπεὶ τὸ μὰν εἶναι καὶ τὴν ζωὴν καὶ τὴν σοφίαν , λεγόμενα ἐπὶ τῶν κτιστῶν αὐτῶν μετεχόντων ὄντων φημὶ , καὶ ζώντων καὶ σοφῶν , καὶ ἀπ´ αὐτοῦ τοῦ Θεοῦ λεγόμενα ᾔδει κυρίως ὡς αἰτίου πάντων ἐκείνων , τὸ δὲ αὐτοὸν καὶ τὴν αὐτοζωὴν καὶ αὐτοσοφίαν καὶ τὰ παραπλήσια τούτοις Θεοῦ μόνου γε ὄντα , καὶ τῇ ἀξίᾳ μόνῃ καὶ τῇ δυνάμει ἐκείνῃ προσήκοντα τῇ ὑπὲρ πᾶσαν δύναμιν καὶ ἀξίαν , οὐδὲ γὰρ ἔξωθεν καὶ κατὰ μετοχὴν κἀκείνῳ πρόσεστι τὰ τοιαῦτα , ἀλλ´ αὐτὸς μᾶλλόν ἐστιν ἐκεῖνα , Ἐγώ γάρ εἰμι , πρὸς Ἰουδαίους φησὶν ὁ Χριστὸς , τὸ φῶς κόσμου , καὶ πρὸς τὴν Μάρθαν αὖθις , Ἐγώ εἰμι ἡ ἁνάστασις καὶ ἡ ζωὴ , καὶ πάλιν Παῦλος ὁ σοφὸς πρὸς Ἐφεσίους , Χριστός ἑστιν ἡ εἰρήνη ἡμῶν , ὁ ποιήσας τὰ ἀμφότερα ἑν , καὶ τὸ μεσότειχον τοῦ φραγμοῦ λύσας , καὶ τῷ Μωϋσῇ πρότερον ὁ Θεὸς εἰς Αἴγυπτον ὑπὲρ τοῦ Ἰσραὴλ πεμπομένῳ , Ἐγώ εἰμε , φησὶν , ὁ ὥν , καὶ αὐτὸ τοῦτ´ ἐρεῖς τοῖς τὸν ἀποστείλαντά σε καὶ τοὺμὸν ὅνομα παρὰ σοῦ πυθομένοις , ἐπεὶ ταῦθ´ ὁ σοφὸς Τιμόθεος ἤδει , περὶ μὲν τῶν ὁμολογουμένων τουτωνὶ καὶ κειμένων , καθαπερεί τινων θέσεων καὶ ἀξιωμάτων , οὕτε διαπορεῖ πρὸς ἑαυτὸν , πῶς γάρ ; οὔτε μαθεῖν δεῖται παρὰ τοῦ διδασκάλου · ἐκεῖνο δὲ μᾶλλον διαπορῶν πυνθάνεται παρ´ ἐκείνου , πῶς ἅπερ τὸν Θεὸν αὐτὸν ἀξίως τε καὶ θεοπρεπῶς ὀνομάζει κατὰ δύναμιν ἀνθρωπείαν , τούτων αὐτῶν ψποστάτην αὖθις τὸν αὐτὸν καλεῖ καὶ χορηγὸν καὶ δοτῆρα . Ὅθεν καὶ ὁ μέγας ἐκεῖνος τῷ ὄντι καὶ σοφὸς θεολόγος οὐδέν τι περὶ κτισμάτων οὐδοτιοῦν διαλέγεται πυθομένῳ τῷ φίλῳ , εἰδὼς ἀκριβῶς ἐκεῖνον καὶ τὴν ἱερὰν ἐπιστήμην τε καὶ σοφίαν ἐκείνου , μεθ´ ἧς ἐκ παιδὸς ἐτράφη παρὰ τῷ τῆς οἰκουμένης θαυμαστῷ διδασκάλῳ · ἀλλ´ ἀναλαβὼν μᾶλλον τὴν παντελῆ διάκρισίν τε καὶ ἕνωσιν τῆς θεότητος , ἵνα κατ´ αὐτὸν ἐκεῖνον τὸν διδάσκαλον εἴπω , περιεκτι . κῶς ἐκτίθεται καὶ διδάσκει , κἀξ αὐτῆς . καὶ πρὸς αὐτὰς πρόεισι πὰς κατὰ μέρος θεωνυμίας τε καὶ τὰς λύσεις τῶν ζητημάτων ἐκείνου , μέρος αὐτάς τε κἀκείνας οὔσας τῆς κατ´ αὐτὸν ἡνωμένης καὶὶ διακεκριμένης πάσης . θεολογίας . Τί οὖν φησι μετ´ ἐκεῖνα , τὴν ἀπορίαν ὡς ἐπηγγείλατο τούτῳ λύων ; Ἵνα τὰ μυριόλεκτα , φησὶ , καὶ νῦν ἀναλάβοωμεν , οὐκ ἔστιν ἐναντίον , αὐτοδύναμιν ἢ αὐτοζωὴν εἰπεῖν τὸν Θεὸν , καὶ τῆς αὐτοζωῆς , ἢ εἰρήνης , ἢ δυνάμεως ὑποστάτην . Τὰ μὲν γὰρ ἐκ τῶν ὄντων καὶ μάλιστα ἐκ των πρώτως ὄντων , ὡς αἴτιος πάντων τῶν ὄντων λέγεται · τὰ δὲ ὡς ὑπὲρ Κπάντα καὶ τὰ πρώτως βντα ὑπερὼν ὑπερουσίως . Τί δὲ ὅλως , φής , τὸ αὐτοεῖναι λέγομεν , ἢ τὴν αὐτοζωὴν , καὶ ὅσα ἀπολύτως καὶ ἀρμηγικῶς εἶναι , καὶ ἐκ Θεοῦ πρώτως ὑφεστηκέναι τιθέμεθα ; Τοῦτο δέ´ φαμεν οὐκ . ἔστιν ἀγκύλον , ἀλλ´ εὐθὺ , καὶ ἀπλῆν τὴν διασάφησιν ἕχον . Οὐ γὰρ οὐσίαν τινὰ θείαν ἢ ἀγγελικὴν εἰναί φαμεν τὸ αὐτοεῖναι , τοῦ εἶναι τὰ πάντα ὄντα αἰτίαν . Μόνον γὰρ τοῦ εἶναι πάντα τὰ ᾗ ὄντα καὶ αὐτὸ τὸ εἶναι , τὸ ὑπερούσιον ἀρχὴ καὶ αἰτία καὶ αἴτιον . Καὶ μετ´ ὀλίγον · Οὔτε συνελόντα εἰπεῖν ἀρχικὰς τῶν ὄντων , καὶ δημιουργικὰς οὐσίας καὶ ὑπεστάσεις , ἀς τινες καὶ θεοὺς τῶν ὄντων , καὶ δημιούργοὺς αὐτοσχεδιάσαντες ἀπεστομάτισαν . Καὶ μετὰ μικρόν · Ἀλλ´ αὐτοεῖναι , καὶ αὐτοζωὴν καὶ αὐτοθεότητά φαμεν ἀρχικῶς μὲν καὶ θεῖκῶς καὶ αἰτιατικῶς τὴν μίαν πάντων ὑπεράρχιον , καὶ ὑπερούσιον ἀρχὴν · καὶ αἰτίαν , μεθεκτῶς δὲ τὰς ἐκδιδομένας ἐκ Θεοῦ τοῦ ἀμεθέκτου προνοητικὰς δυνάμεις , τὴν αὐτοουσίωσίν , αὐτοζώωσιν , αὐτοθέωσιν , ὦν τὰ ὄντα οἰκεθως ἑαυτοῖς μετέχοντα , καὶ ὄντα καὶ ζῶντα καὶ ἕνθεα καὶ ἔστι καὶ λέγεται καὶ τἄλλα ὡσαύτως . Ἀκούεις πῶς ὁ διδάσκαλος ἑαυτὸν ἐξηγεῖται ; Μᾶλλον δὲ πρὸ τοῦ τὰς λύσεις ἐπεξεργάσασθαι ταύτας , καὶ τὰ ῥηθέντα συνεπτυγμένυς ἀναπτύξαι καθόσον οἷόν τε , σκεψώμεθα , πῶς τὰ τῆς ἡνωμένης τε καὶ διακεκριμένης θεολογίας καὶ τὰ περὶ θείων ὀνομάτων παρ´ αὐτοῦ θεολογούμενα ταυτὶ καὶ γραφόμενα οὐχ ἀπλῶς μόνον οὐδὲ πολλάκις τότε λεγόμενα . παρ´ αὐτοῦ τε καὶ τῶν θεοφόρων ἀποστόλων καὶ διδασκάλων , ἀλλὰ καὶ μυριόλεκτα καινοτέρῳ τινὶ τρόπῳ προσεῖπε , τὴν μεθ´ ὑπερβολῆς περὶ αὐτὰ συχνὴν σπουδὴν καὶ μελέτην αὐτοῦ τε καὶ τῶν κατ´ αὐτὸν καὶ ὑπὲρ αὐτὸν θεολόγων ἐμφαίνων , καὶ ὡσανεὶ καὶ ταῦτα στοιχεῖα καὶ βάθρα τινὰ δεικνὺς τοῦ μυστηρίου τῆς καθ´ ἡμᾶς πίστεως , καὶ θεολογίας συνεκτικὰς σχιδὸν πάσης ὅση τε κατὰ τὸ τῆς μεγάλης καὶ ἀρχικῆς φημι Τριάδος ἡνωμένον ἅμα καὶ διακεκριμένον , καὶ ὅση κατὰ τὸ τῆς διὰ σαρκὸς οἰκονομία ; Χριστοῦ μυστήριον , ὅθεν οἱ τοῦ Πνεύματος μερισμοὶ καὶ αἱ θεῖαι καὶ ὑπερφυεῖς ἐνέργειαι , καὶ ἡ δαψιλὴς χύσις τῶν χαρισμάτων κατά τε τὴν ἄνωθεν διὰ τοῦ θαυμαστοῦ Ἰωὴλ θείαν ἐπαγγελίαν μετὰ ταῦτα φήσαντος , Ἐκχεῶ ἀπὸ τοῦ Πνεύματός μου ἐπὶ πᾶσον σάρκα , καὶ τὴν ἐσύστερον ἀποστολήν τε καὶ φανέρωσιν παρὰ Χριστοῦ τῶν αὐτῶν αὖθις κατὰ τὸν ἑαυτοῦ λόγον , Ἰδοὺ ἐγὼ ἀποστέλλω τὴν ἐπαγγελίαν τοῦ Πατρός μου ἐφ´ ὑμᾶς · ὑμεῖς δὲ καθίσατε ἐν τῇ πόλει Ἰερουσαλὴμ , ἔως οὖ ἐνδύσησθε δύναμιν ἐξ ὕνους , πρὸς τοὺς ἰδίους μαθητὰς εἰρηκότος . Οἷς τοσοῦτό γε δέουσιν οἱ πολλοὶ τῶν νῦν ὄντων ἀξίως προσέχειν , καὶ τὰ θεῖα θεοπρεπῶς αὐτόθεν παρὰ τῶν εἰδότων καὶ διδάσκεσθαι καὶ μανθάνειν , ὡς καὶ σιωπᾶσθαι τὰ μυριόκεκτα ταῦτα δεῖν εἶναι , καὶ τοὺς τῆς ἀληθινῆς ζωῆς καὶ τοῦ αὐτόφωτος καὶ τῆς αὐτοσοφίας ἐν σκότει που κατακρύπτεσθαι λόγους τολμηρῶς , φεῦ ! παρ´ ἐνίων εἰρῆσθαι , μὴ εἰδότων , κατὰ τὸ εἰρημένον , μήτε ἃ λένουσι . μήτε περὶ τίνων βεβαιοῦνται . Ἀλλ´ ἐπὶ τὺ πρ κείμενον ἐπανίωμεν αὖθις , τῆς ἑρμηνείας ἀκουσόμενοι τοῦ θείου διδασκάλου . Ἵνα τὰ μυριόλεκτα , φησὶ , καὶ νῦν ἀναλάβωμεν , οὐκ ἔστιν ἐναντίον αὐτοδύναμιν ,
Lemmas: αιδιδασκαλικος καί ποιμαντορικός προεδρία καί παντοδαπής ὁ πνεῦμα χάρισμα ἀξιόω . τατός καί γάρ εἰμί οὗτος ὁ διαπορέω τις εἰμί ὁ κτίσμα ἑαυτοῦ ποιητής εἰμί ὁ θεός , ἱπειτα περί οὗτος παρά ὁ οἶδα πυνθάνομαι . Ἀλ ὥσπερ τοὺτ´ ἄν τις ὁ ἐξίστημι εἶπον ἄντικρυς καί παραπαίω , κατά ευτός δήπου ἐκεῖνος . οὔκουν γε περί κτίσμα καί κτίσις , ὅσπερ φημί , ὁ ἀμφισβήτησις εἰμί οὗτος , . Ἀλ ἐπεί ὁ μήν εἰμί καί ὁ ζωή καί ὁ σοφία , λέγω ἐπί ὁ κτίστης αὐτός μετέχω εἰμί φημί , καί ζῶ καί σοφός , καί ἀπ´ αὐτός ὁ Θεός λέγω οἶδα κύριος ὡς αἴτιος πᾶς ἐκεῖνος , ὁ δέ αὐτοόν καί ὁ αὐτοζωή καί αὐτοσοφία καί ὁ παραπλήσιος οὗτος Θεός μόνος γε εἰμί , καί ὁ ἄξιος μόνος καί ὁ δύναμις ἐκεῖνος προσήκω ὁ ὑπέρ πᾶς δύναμις καί ἄξιος , οὐδέ γάρ ἔξωθεν καί κατά μετοχή ἐκεῖνος πρόσειμι ὁ τοιοῦτος , ἀλ αὐτός μάλα εἰμί ἐκεῖνος , ἐγώ γάρ εἰμί , πρός Ἰουδαῖος φημί ὁ Χριστός , ὁ φάος κόσμος , καί πρός ὁ Μάρθα αὖθις , ἐγώ εἰμί ὁ ἀνάστασις καί ὁ ζωή , καί πάλιν Παῦλος ὁ σοφός πρός Ἐφέσιος , Χριστός εἱμί ὁ εἰρήνη ἐγώ , ὁ ποιέω ὁ ἀμφότερος ἑν , καί ὁ μεσότειχον ὁ φραγμός λύω , καί ὁ Μωϋσῆς πρότερος ὁ θεός εἰς Αἴγυπτος ὑπέρ ὁ Ἰσραήλ πέμπω , ἐγώ εἰμί , φημί , ὁ ἀνά , καί αὐτός τοῦτος εἴρω ὁ ὁ ἀποστέλλω σύ καί τόμος ὄνομα παρά σύ πυνθάνομαι , ἐπεί ταῦθ´ ὁ σοφός Τιμόθεος ἦδος , περί μέν ὁ ὁμολογέω οὗτος καί κεῖμαι , καθαπερεί τίνω θέσις καί ἀξίωμα , ἵημι διαπορέω πρός ἑαυτοῦ , πῶς γάρ ; οὔτε μανθάνω δήω παρά ὁ διδάσκαλος · ἐκεῖνος δέ μᾶλλον διαπορέω πυνθάνομαι παρ´ ἐκεῖνος , πῶς ὅσπερ ὁ θεός αὐτός ἀξίως τε καί θεοπρεπῶς ὀνομάζω κατά δύναμις ἀνθρώπειος , οὗτος αὐτός ψέω αὖθις ὁ αὐτός καλέω καί χορηγός καί δοτήρ . ὅθεν καί ὁ μέγας ἐκεῖνος ὁ εἰμί καί σοφός θεολόγος οὐδείς τίς περί κτίσμα οὐδοτιοῦν διαλέγω πυνθάνομαι ὁ φίλος , εἰδοί ἀκριβῶς ἐκεῖνος καί ὁ ἱερά ἐπιστήμη τε καί σοφία ἐκεῖνος , μεθ´ ὅς ἐκ παῖς τρέφω παρά ὁ ὁ οἰκέω θαυμαστός διδάσκαλος · ἀλ ἀναλαμβάνω μᾶλλον ὁ παντελής διάκρισις τε καί ἕνωσις ὁ θεότης , ἵνα κατ´ αὐτός ἐκεῖνος ὁ διδάσκαλος εἶπον , περιεκτικός . Κῶς ἐκτίθημι καί διδάσκω , ἐκ αὐτός . καί πρός αὐτός πρόειμι πάν κατά μέρος θεωνύμιο τε καί ὁ λύω ὁ ζήτημα ἐκεῖνος , μέρος αὐτός τε ἐκεῖνος εἰμί ὁ κατ´ αὐτός ἑνόω καί διακρίνω πᾶς . θεολογία . τις οὖν φημί μετέ ἐκεῖνος , ὁ ἀπορία ὡς ἐπαγγέλλω οὗτος λύω ; ἵνα ὁ μυριόλεκτος , φημί , καί νῦν ἀναλαμβάνω , οὐ εἰμί ἐναντίος , αὐτοδύναμις ἢ αὐτοζωή εἶπον ὁ θεός , καί ὁ αὐτοζωή , ἢ εἰρήνη , ἢ δύναμις ὑποστάτης . ὁ μέν γάρ ἐκ ὁ εἰμί καί μάλιστα ἐκ ὁ πρῶτος εἰμί , ὡς αἴτιος πᾶς ὁ εἰμί λέγω · ὁ δέ ὡς ὑπέρ Κπάντα καί ὁ πρῶτος βντα ὑπεῖπον ὑπερούσιος . τις δέ ὅλως , φημί , ὁ αυτοειμι λέγω , ἢ ὁ αὐτοζωή , καί ὅσος ἀπόλυτος καί ἀρμηγικῶς εἰμί , καί ἐκ Θεός πρῶτος ὑφίστημι τίθημι ; οὗτος δέ φημί οὐ . εἰμί ἀγκύλος , ἀλ εὐθύς2 , καί ἀπολάω ὁ διασάφησις ἔχω . οὖον γάρ οὐσία τις θεῖος ἢ ἀγγελικός εἰμί φημί ὁ αυτοειμι , ὁ εἰμί ὁ πᾶς εἰμί αἴτιος . Μόνος γάρ ὁ εἰμί πᾶς ὁ ὅς εἰμί καί αὐτός ὁ εἰμί , ὁ ὑπερούσιος ἀρχή καί αἰτία καί αἴτιος . καί μετέ ὀλίγος · οὔτε συναιρέω εἶπον ἀρχικός ὁ εἰμί , καί δημιουργικός οὐσία καί ὑποστάζω , ἀ τις καί θεός ὁ εἰμί , καί δημιουργός αὐτοσχεδιάζω ἀποστοματίζω . καί μετά μικρός · Ἀλ αυτοειμι , καί αὐτοζωή καί αὐτοθεότης φημί ἀρχικός μέν καί θεῖος καί αἰτιατικός ὁ εἷς πᾶς ὑπεράρχιος , καί ὑπερούσιος ἀρχή · καί αἴτιος , μεθεκτός δέ ὁ ἐκδίδωμι ἐκ Θεός ὁ ἀμέθεκτος προνοητικός δύναμις , ὁ αὐτοουσίωσις , αυτοζωον , αυτοθεω , οὖν ὁ εἰμί οἰκεθως ἑαυτοῦ μετέχω , καί εἰμί καί ζῶ καί ἔνθεος καί εἰμί καί λέγω καί ἄλλος ὡσαύτως . ἀκούω πῶς ὁ διδάσκαλος ἑαυτοῦ ἐξηγέομαι ; μᾶλλος δέ πρό ὁ ὁ λύω ἐπεξεργάζομαι οὗτος , καί ὁ εἴρω συμπτύσσω ἀναπτύσσω καθόσον οἷος τε , σκέπτομαι , πῶς ὁ ὁ ἑνόω τε καί διακρίνω θεολογία καί ὁ περί θεῖον ὄνομα παρ´ αὐτός θεολογώ οὗτος καί γράφω οὐ ἀπλόος μόνος οὐδέ πολλάκις τότε λέγω . παρ´ αὐτός τε καί ὁ θεόφορος ἀπόστολος καί διδάσκαλος , ἀλλά καί μυριόλεκτος καινός τις τρόπος προσεῖπον , ὁ μεθ´ ὑπερβολή περί αὐτός συχνός σπουδή καί μέλω αὐτός τε καί ὁ κατ´ αὐτός καί ὑπέρ αὐτός θεολόγος ἐμφαίνω , καί ὡσανεί καί οὗτος στοιχεῖον καί βάθρον τις δείκνυμι ὁ μυστήριον ὁ καθ´ ἐγώ πίστις , καί θεολογία συνεκτικός σχιδὸν πᾶς ὅσος τε κατά ὁ ὁ μέγας καί ἀρχικός φημί Τριάς ἑνόω ἅμα καί διακρίνω , καί ὅσος κατά ὁ ὁ διά σάρξ οἰκονομία ; Χριστός μυστήριον , ὅθεν ὁ ὁ πνεῦμα μερισμός καί ὁ θεῖος καί ὑπερφυής ἐνέργεια , καί ὁ δαψιλής χύσις ὁ χάρισμα κατά τε ὁ ἄνωθεν διά ὁ θαυμαστός Ἰωήλ θεῖος ἐπαγγελία μετά οὗτος φημί , ἐκχέω ἀπό ὁ πνεῦμα ἐγώ ἐπί πάσσω σάρξ , καί ὁ ἐσύστερον ἀποστολή τε καί φανέρωσις παρά Χριστός ὁ αὐτός αὖθις κατά ὁ ἑαυτοῦ λόγος , ἰδέ ἐγώ ἀποστέλλω ὁ ἐπαγγελία ὁ πατήρ ἐγώ ἐφίημι σύ · σύ δέ καθίζω ἐν ὁ πόλις Ἱεροσόλυμα , ἔως οὖον ἐνδύω δύναμις ἐκ ὕνους , πρός ὁ ἴδιος μαθητής ἐρῶ . οἷς τοσοῦτος γε δήω ὁ πολύς ὁ νῦν εἰμί ἀξίως προσέχω , καί ὁ θεῖον θεοπρεπῶς αὐτόθεν παρά ὁ οἶδα καί διδάσκω καί μανθάνω , ὡς καί σιωπάω ὁ μυριόκεκτα οὗτος δήω εἰμί , καί ὁ ὁ ἀληθινός ζωή καί ὁ αυτόφωτος καί ὁ αὐτοσοφία ἐν σκότος ποῦ κατακρύπτω λόγος τολμηρός , φεῦ ! παρ´ ἔνιοι εἴρω , μή οἶδα , κατά ὁ εἴρω , μήτε ὁ λένω . μήτε περί τίνω βεβαιόω . Ἀλ ἐπί σύ ΠΡ κεῖμαι ἐπανίημι αὖθις , ὁ ἑρμηνεία ἀκούω ὁ θεῖον διδάσκαλος . ἵνα ὁ μυριόλεκτος , φημί , καί νῦν ἀναλαμβάνω , οὐ εἰμί ἐναντίος αὐτοδύναμις ,