cogPG.PG151 624
Ἔτι εἰ πᾶν τὸ ποιοῦν ποιεῖ ὅμοιον ἑαυτῷ ἀμηγέπη , ἀνάγκη τὰ αὐτῶν ἀποτελέσματα ἐν τῇ ἑαυτῶν αἰτίᾳ ἀμηγέπη ἐνυπάρχειν . Πᾶν δὲ , ὅπερ ἐστὶν ἔν τινι , ἔστιν ἐν αὐτῷ κατὰ τὸν αὐτοῦ τρόπον . Ὅθεν ἐπεὶ ὁ Θεὸς αὐτός ἐστι νοῦς , προῦπάρχουσιν ἐν αὐτῷ τὰ κτίσματα νοητῶς · φησὶν γὰρ ὁ μακάριος Διονύσιος , ὅτι οὐκ ἐκ τῶν ὄντων τὰ ὄντα μανθάνων οἶδεν ὁ θεῖος νοῦς , ἀλλ´ ἐξ αὐτοῦ , καὶ ἐν ἑαυτῷ , κατ´ αἰ . τίαν τὴν πάντων εἴδησιν , καὶ γνῶσιν , καὶ οὐσίαν προέχει · τὸ δὲ ἐν τῷ νῷ οὐ πρόεισιν ἀπ´ αὐτοῦ , ὅτι μὴ διὰ θέλησιν μεσιτεύουσαν · ἡ γὰρ θέλησίς ἐστιν ἡ ἐξανύουσα τὰ ἐν τῷ νῷ , τό τε νοούμενον κινεῖ τὴν έλησιν , καὶ ταύτῃ ἀνάγκη τὸν Θεὸν θέλειν . Τούτῳ συνᾴδει καὶ τὸ ἐν τοῖς Ψαλμοῖς · « Πάντα ὅσα ἠθέλησεν , ἐποίησε · » καὶ ἐν τῇ πρὸς Ῥωμαίους · Εἰ δὲ θέλων ὁ Θεὸς ἐνδείξασθαι , » καὶ τὰ λοιπά . Κεφάλ . Εʹ . Ὅτι ἔστιν ἐν τῷ Θεῷ νοερὰ καὶ θελητικὴ δύναμις . Ὃτι μὲν οὖν εἰσι τοιαῦται ἐνέργειαι ἐν τῷ Θεῷ , αἱ τελειωτικαί εἰσι τοῦ ἔχοντος ἐκ τῶν εἰρημένων ἱκανῶς οἷμαι δεδεῖχθαι αʹ . Πότερον δὲ καὶ αἱ κατὰ ταύτας δυνάμεις , οἷον ἡ νοερὰ , καὶ ἡ θελητικὴ , καὶ καθόλου ἡ δραστικὴ δύναμίς ἐστιν ἐν αὐτῷ , ἢ οὓ , ζητήσωμεν . Δοκεῖ Κτοίνυν ἐν αὐτῷ μὴ εἶναι δύναμιν τοιαύτην . Ἡ γὰρ δύναμίς ἐστιν ἐνεργείας ἀρχή . Ἡ δὲ ἐνέργεια τοῦ Θεοῦ , ἥστις ἐστὶν ἡ οὐσία αὐτοῦ , ὡς μετὰ ταῦτα δειχθήσεται , οὐκ ἔχει ἀρχὴν . Οὕτε γὰρ γεγέννηται , οὔτε ἐκπεπόρευται . Ἐν τῷ Θεῳ ἄρα οὐκ ἔστι δύναμις , βʹ . Ἔτι πᾶν , ὅπερ ἐστὶ τελειότατον , ἀποδιδόναι χρὴ τῷ Θεῷ . Ὃ τοίνυν σκοπεῖ τὸ ἑαυτοῦ τελειότερον . οὐ δεῖ ἀποδιδόναι αὐτῷ · ἀλλὰ πᾶσα δύναμις σκοπεῖ τι ἑαυτῆς τελειότερον · δηλονότι ἡ μὲν παθητικὴ , τὸ εἶδος , ἡ δὲ δραστικὴ , τὴν ἐνέργειαν . Οὐκ ἄρα ὀφείλει δύναμις ἀποδίδοσθαι τῷ Θεῷ . γʹ . Ἔτι ἡ ἕξις ἐστὶ τελειοτέρα τῆς δυνάμεως , ὡς ἐγγυτέρα τοῦ ἐνεργεῖν οὖσα . ἕξις δὲ ἐν τῷ Θεῷ οὐκ ἔστιν , ὡς ἐν τοῖς μετὰ ταῦτα δειχθήσεται . Οὐδ´ ἄρα δύναμις . δʹ . Ὃτι πᾶσα δύναμις τῆς οἰκείας ἐνεργείας χωριζομένη ἐστὶν ἀτελής . Κἀπειδὴ μηδὲν ἀτελὲς τῷ Θεῷ προσήκει , οὐδ´ ἂν´ εἰκότως δοκοίη δύναμις τῳ Θεῶ ἀποδίδοσθαι . εʹ . Κἂν λέγῃ τις , τὴν τοιαύτην δύναμιν μηδέποτε τῆς οἰκείας ἐνεργείας χωρίζεσθαι , οὐδ´ οὕτω δρᾷ · Ἀ γὰρ ἄλλο τινὶ τέλειόν ἐστι , καθ´ αὐτὸ θεωρούμενον ἀτελές ἐστιν . Οὐκ ἄρα ἐστὶ δύναμις ἐν αὐτῷ . Κϛʹ . Ἔτι ἡ τῆς οὐσίας κατηγορία ἐστὶ βελτίων Κτῶν ἄλλων κατηγοριῶν . Ἀλλὰ τῷ Θεῷ οὐκ ἀποδίδοται οὐσία , ὡς ὁ Λὐγουστῖνός φησιν . Πολλῷ ἄρα ᾳττον ἀποδώσειέ τις τὴν τῆς ποιότητος κατηγορίαν . Ἀλλ´ ἡ δύναμις τίθεται ἐν τῷ δευτέρῳ εἴδει τῆς
Lemmas: ἔτι εἰμί πᾶς ὁ ποιέω ποιέω ὅμοιος ἑαυτοῦ ἀμῃγέπος , ἀνάγκη ὁ αὐτός ἀποτέλεσμα ἐν ὁ ἑαυτοῦ αἴτιος ἀμῃγέπος ἐν-ὑπάρχω . Πᾶν δέ , ὅσπερ εἰμί ἐν τις , εἰμί ἐν αὐτός κατά ὁ αὐτός τρόπος . ὅθεν ἐπεί ὁ θεός αὐτός εἰμί νόος , προπαρέχω ἐν αὐτός ὁ κτίσμα νοητός · φημί γάρ ὁ μακάριος Διονύσιος , ὅτι οὐ ἐκ ὁ εἰμί ὁ εἰμί μανθάνω οἶδα ὁ θεῖος νόος , ἀλ ἐκ αὐτός , καί ἐν ἑαυτοῦ , κατ´ ὁ . τίας ὁ πᾶς εἴδησις , καί γνῶσις , καί οὐσία προέχω · ὁ δέ ἐν ὁ νάω οὖον πρόειμι ἀπ´ αὐτός , ὅτι μή διά θέλησις μεσιτεύω · ὁ γάρ θέλησις εἰμί ὁ ἐξανύω ὁ ἐν ὁ νάω , ὁ τε νοέω κινέω ὁ αἱρέω , καί οὗτος ἀνάγκη ὁ θεός ἐθέλω . οὗτος συνᾴδω καί ὁ ἐν ὁ ψαλμός · « Πάν ὅσος ἐθέλω , ποιέω · » καί ἐν ὁ πρός Ῥωμαῖος · εἰμί δέ ἐθέλω ὁ θεός ἐνδείκνυμι , » καί ὁ λοιπός . Κεφάλ . εἰ . ὅτι2 εἰμί ἐν ὁ Θεός νοερός καί θελητικός δύναμις . ὅτι μέν οὖν εἰμί τοιοῦτος ἐνέργεια ἐν ὁ Θεός , ὁ τελειωτικός εἰμί ὁ ἔχω ἐκ ὁ εἴρω ἱκανῶς οἴομαι δείκνυμι ὅς . πότερος δέ καί ὁ κατά οὗτος δύναμις , οἷος ὁ νοερός , καί ὁ θελητικός , καί καθόλου ὁ δραστικός δύναμις εἰμί ἐν αὐτός , ἢ ἕ , ζητέω . δοκέω Κτοίνυν ἐν αὐτός μή εἰμί δύναμις τοιοῦτος . ὁ γάρ δύναμις εἰμί ἐνέργεια ἀρχή . ὁ δέ ἐνέργεια ὁ Θεός , ὅστις εἰμί ὁ οὐσία αὐτός , ὡς μετά οὗτος δείκνυμι , οὐ ἔχω ἀρχή . ἵημι γάρ γεννάω , οὔτε ἐκπορεύω . ἐν ὁ θέω ἄρα οὐ εἰμί δύναμις , βε . ἔτι πᾶς , ὅσπερ εἰμί τέλειος , ἀποδίδωμι χρή ὁ Θεός . ὅς τοίνυν σκοπέω ὁ ἑαυτοῦ τέλειος . οὖον δεῖ ἀποδίδωμι αὐτός · ἀλλά πᾶς δύναμις σκοπέω τίς ἑαυτοῦ τέλειος · δηλονότι ὁ μέν παθητικός , ὁ εἶδος , ὁ δέ δραστικός , ὁ ἐνέργεια . οὐ ἄρα ὀφείλω δύναμις ἀποδίδωμι ὁ Θεός . γε . ἔτι ὁ ἕξις εἰμί τέλειος ὁ δύναμις , ὡς ἐγγύς ὁ ἐνεργέω εἰμί . ἕξις δέ ἐν ὁ Θεός οὐ εἰμί , ὡς ἐν ὁ μετά οὗτος δείκνυμι . Οὐδ ἄρα δύναμις . δέ . ὅτι πᾶς δύναμις ὁ οἰκεῖος ἐνέργεια χωρίζω εἰμί ἀτελής . ἐπεί μηδείς ἀτελής ὁ Θεός προσήκω , οὐδός ὅς εἰκότως δοκέω δύναμις ὁ θεάομαι ἀποδίδωμι . εἰ . κἀν λέγω τις , ὁ τοιοῦτος δύναμις μηδέποτε ὁ οἰκεῖος ἐνέργεια χωρίζω , οὐδός οὗτος δράω · ὅς γάρ ἄλλος τις τέλειος εἰμί , καθ´ αὐτός θεωρέω ἀτελής εἰμί . οὐ ἄρα εἰμί δύναμις ἐν αὐτός . κϛʹ . ἔτι ὁ ὁ οὐσία κατηγορία εἰμί ἀγαθός κτέω ἄλλος κατηγορία . ἀλλά ὁ Θεός οὐ ἀποδίδωμι οὐσία , ὡς ὁ Λὐγουστῖνός φημί . πολλός ἄρα ᾄττω ἀποδωσείω τις ὁ ὁ ποιότης κατηγορία . Ἀλ ὁ δύναμις τίθημι ἐν ὁ δύο εἶδος ὁ