cogPG.PG151 628
αὐτῷ ὡς Λόγῳ ἰδίως . Ἵδιον γὰρ τοῦ Λόγου τὸ ἀληθεύειν καίτοι καὶ τοῦ Πατρὸς καὶ τοῦ ἁγίου Πνεύματος ἀληθείας ὄντων . Κεφάλ . Ζʹ . Ὅτι αἰ τοιαῦται ἐνέργειαι , καὶ αἱ κατὰ ταύτας ὀξεῖς τε καὶ δυνάμεις εἰσὶν ἐν τῷ Θεῷ ἄν καὶ τὸ αὐτό . Πότερον δὲ αἱ τοιαῦται ἐνέργειαι , καὶ αἱ κατὰ ταύτας δυνάμεις καὶ ἕξεις εἰσὶν ἐν τῷ Θεῷ ἕν πρᾶγμα , καὶ τὸ αὐτὸ πρὸς τὴν οὐσίαν , καὶ πρὸς ἄλληλα μερικῶς τὸ ἀπλοῦν καὶ τέλειον δηλοῦσαι ἑκάστη , ἅτε δὴ καὶ μερικῶν πραγμάτων ὀνόματα ὑπάρχουσαι , καὶ μερικοὺς λόγους ἐμφαίνουσαι · ἢ κατὰ πράγματα καὶ οἱ λόγοι , ἕτερα ὑπάρχει , ἕστιν δὲ συνημμένα . καὶ ἀδιάκριτα ἀλλήλοις , ὥσπερ ἐν ἡμῖν , ὡς τὴν μὲν οὐσίαν εἰς τὴν πρώτην κατηγορίαν ἀνάγεσθαι , τὸ δὲ νοεῖν καὶ βούλεσθαι εἰς τὸ παθεῖν , τὰς δὲ δυνάμεις καὶ τὰς ἕξεις εἰς διάφορα εἴδη ; καὶ γὰρ ἔχει ἀπορίαν , εἴτε , πάντων ἑτέρων ὄντων , δύναιτο τὸ ἐκ τούτων ἁπλοῦν εἶναι , οἷον ἡ τῶν ἀνθρώπων κοινὴ ἔννοια τὸν Θεὸν ὑποτίθεται . Καὶ γὰρ τοῦτο ἔνιοι διισχυρίζονται , καὶ πειρῶνται δεικνύναι , ἀπλοῦν εἶναι τὸν Θεὸν , καίπερ ἐκ τοσούτων συνεστῶτα . Καίτοι εἶναι μὲν τὴν οὐσίαν τοῦ Θεοῦ ἁπλῆν , ἅτε μὴ ἐκ πολλῶν ουσαν , οἷον οὐδὲν , ὥσπερ τὴν τῆς ψυχῆς , αὐτὸν δὲ τὸν Θεὸν ἐκ τοσούτων ἑτεροτήτων συγκείμενον , εἴπερ ἕτερα ταῦτα τοῖς πράγμασι κατὰ τὰς τῶν πολλῶν ὑποθήκας εἶναι ἁπλοῦν [ ... ] . Οὐ γὰρ εἰη καὶ ἡ οὐσία τῆς ψυχῆς ἁπλῆ , ἑτέρας οὕσης ἐν αὐτῇ τῆς οὐσίας , καὶ τῆς δυνάμεως καὶ τῶν ἐνεργειῶν πρὸς ἀλλήλας · διὸ καὶ Λὐγουστῖνός φησιν ἐν τῷ περὶ τῆς ἀληθοῦς ἀκακίας βιβλίῳ , μόνην τὴν τοῦ Θεοῦ ἁπλότητα εἰναι πολλαπλῆν , διὰ τὸ μὴ μόνως , οὐσίας ἐν αὐτῷ εὑρίσκεσθαι ἁπλότητα , ἀλλὰ καὶ δυνάμεως · καὶ τὴν πολλαπλότητα ἁπλῆν , διὰ τὸ καὶ τὴν οὐσίαν καὶ τὴν δύναμιν , καὶ τὰ ἄλλα , ἕν τι καὶ ἁπλοῦν εἶναι . Συνέβαινε δ´ ἂν αὐτοῖς τὸ λεγόμενον , εἴπερ μὴ πράγματα ταῦτα ὑπετίθεσαν , ἀλλὰ λόγους μόνον , ὅπερ τινές τῶν ἀρχαίων θεολόγων καλούμενοι περὶ τῶν διαφορῶν ἔλεγον , οὐ πράγματα εἶναι ταύτας διαβεβαιούμενοι , ἀλλ´ ἐκ τῶν ἡμετέρων νοητῶν · οἷον τὰ γένη , καὶ τὰ εἴδη φησίν . Νῦν δὲ χαλεπὸν , μᾶλλον δὲ ἀδύνατον τὸν Θεὸν ἀπλοῦν λέγειν καὶ ἐκ τοσούτων ἑτεροτήτων πραγματικῶν συνεστῶτα . Ἔσται γὰρ ἓν μὲν τῷ ὑποκειμένῳ , πολλὰ δὲ τοῖς συμβεβηκόσι · καὶ ἓν μὲν τῷ ὅλω , πολλὰ δὲ τοῖς μέρεσιν.Ὅ περ ἐστὶ μὴ ἓν καὶ ἁπλῶς ἀπλοῦν εἰναι , ἀλλὰ πῶς , καὶ κατά τι .
Lemmas: αὐτός ὡς Λόγος ἰδίως . Ἴδιος γάρ ὁ Λόγος ὁ ἀληθεύω καίτοι καί ὁ πατήρ καί ὁ ἅγιος πνεῦμα ἀλήθεια εἰμί . Κεφάλ . γῆ . ὅτι2 ὁ τοιοῦτος ἐνέργεια , καί ὁ κατά οὗτος ὀξύς τε καί δύναμις εἰμί ἐν ὁ Θεός ἄν καί ὁ αὐτός . πότερος δέ ὁ τοιοῦτος ἐνέργεια , καί ὁ κατά οὗτος δύναμις καί ἔχω εἰμί ἐν ὁ Θεός εἷς πρᾶγμα , καί ὁ αὐτός πρός ὁ οὐσία , καί πρός ἀλλήλων μερικός ὁ ἀπολόω καί τέλειος δηλόω ἕκαστος , ἅτε δή καί μερικός πρᾶγμα ὄνομα ὑπάρχω , καί μερικός λόγος ἐμφαίνω · ἢ κατά πρᾶγμα καί ὁ λόγος , ἕτερος ὑπάρχω , ἕστiν δέ συνάπτω . καί ἀδιάκριτος ἀλλήλων , ὥσπερ ἐν ἐγώ , ὡς ὁ μέν οὐσία εἰς ὁ πρῶτος κατηγορία ἀνάγω , ὁ δέ νοέω καί βούλομαι εἰς ὁ πάσχω , ὁ δέ δύναμις καί ὁ ἔχω εἰς διάφορος εἶδος ; καί γάρ ἔχω ἀπορία , εἴτε , πᾶς ἕτερος εἰμί , δύναμαι ὁ ἐκ οὗτος ἁπλόος εἰμί , οἷος ὁ ὁ ἄνθρωπος κοινός ἔννοια ὁ θεός ὑποτίθημι . καί γάρ οὗτος ἔνιοι διισχυρίζομαι , καί πειράω δείκνυμι , ἀπολόω εἰμί ὁ θεός , καίπερ ἐκ τοσοῦτος συνίστημι . καίτοι εἰμί μέν ὁ οὐσία ὁ Θεός ἁπλόος , ἅτε μή ἐκ πολύς εἰμί , οἷος οὐδείς , ὥσπερ ὁ ὁ Ψυχή , αὐτός δέ ὁ θεός ἐκ τοσοῦτος ετερότητα σύγκειμαι , εἴπερ ἕτερος οὗτος ὁ πρᾶγμα κατά ὁ ὁ πολύς ὑποθήκη εἰμί ἁπλόος [ ... ] . οὖον γάρ ἐω καί ὁ οὐσία ὁ Ψυχή ἁπλόος , ἕτερος ὗσις ἐν αὐτός ὁ οὐσία , καί ὁ δύναμις καί ὁ ἐνέργεια πρός ἀλλήλων · διό καί Λὐγουστῖνός φημί ἐν ὁ περί ὁ ἀληθής ἀκακία βιβλίον , μόνος ὁ ὁ Θεός ἁπλότης εἰναι πολλαπλόος , διά ὁ μή μόνος , οὐσία ἐν αὐτός εὑρίσκω ἁπλότης , ἀλλά καί δύναμις · καί ὁ πολλαπλότητα ἁπλόος , διά ὁ καί ὁ οὐσία καί ὁ δύναμις , καί ὁ ἄλλος , εἷς τίς καί ἁπλόος εἰμί . συμβαίνω δδʹ εἄν αὐτός ὁ λέγω , εἴπερ μή πρᾶγμα οὗτος ὑποτίθημι , ἀλλά λόγος μόνος , ὅσπερ τις ὁ ἀρχαῖος θεολόγος καλέω περί ὁ διαφορά λέγω , οὖον πρᾶγμα εἰμί οὗτος διαβεβαιόω , ἀλ ἐκ ὁ ἡμέτερος νοητός · οἷος ὁ γένος , καί ὁ εἶδος φημί . νῦν δέ χαλεπός , μᾶλλον δέ ἀδύνατος ὁ θεός ἀπολόω λέγω καί ἐκ τοσοῦτος ετερότητα πραγματικός συνίστημι . εἰμί γάρ εἷς μέν ὁ ὑπόκειμαι , πολύς δέ ὁ συμβεβηκός · καί εἷς μέν ὁ ὅλος , πολύς δέ ὁ Ὅμερος περ εἰμί μή εἷς καί ἁπλόος ἀπολόω εἰναι , ἀλλά πῶς , καί κατά τίς .